Soru: Kız kardeşim 1964 doğumlu. İlk SSK'lı oluş tarihi 1/7/1986. Son SSK prim ödeme tarihi 31/01/1989. Toplam prim ödeme gün sayısı 930 gün.
Cevap: Değerli okurum, kız kardeşinizin geçmişe dönük prim ödeme imkanı bulunmuyor. Sosyal güvenlikte geçmişe dönük prim ödeyememe durumu kuraldır. Bu kuralın iki istisnası vardır. Birincisi geçmişe dönük hizmet borçlanmaları ki yurtdışı veya doğum borçlanması buna örnektir. Kız kardeşinizin yurtdışı günleri varsa veya doğum borçlanması şartlarını taşıyorsa ancak bu şekilde geriye dönük prim ödeyebilir. Geriye dönük prim ödemede bir diğer istisna da zaman zaman çıkarılan kanunlarla tanınan, geçmişe dönük hizmet satınalma imkanıdır. Ancak şu an itibariyle böyle bir imkan bulunmuyor. Yakın zamanda da olacağını zannetmiyorum.
Diğer taraftan verdiğiniz bilgilere göre kız kardeşinizin emeklilik için iki alternatifi bulunuyor. Bundan sonra SSK (4/a) şartlarında çalışmaya/prim ödemeye devam ederse 5150 günü tamamladığı tarihte (21.12.2020 tarihinde) emekli olur. Öte yandan prim gününü 3600 güne tamamlayıp 58 yaşını bekleyerek yaş haddinden de emekli olabilir.
Cevap: Reyhan Hanım, SSK (SGK) yetkilileri sizi Bağ-Kur'a yönlendirmekle doğru olanı yapmışlardır. Zira yurtdışı borçlanma yapacak olan ev hanımları ile en son Bağ-Kur'a tabi olarak çalışmakta olanlar Bağ-Kur (4/b) şartlarında borçlanma yapmaktadır. Siz de Türkiye'de en son Bağ-Kur'a tabi çalıştığınız için başvuruyu buraya yapmanız gerekiyordu. Aylığınızın SSK emeklilerine göre düşük olması ise, kurumlar arası hesaplama farklılığından kaynaklanıyor. Yurtdışı borçlanması yapmadan önce bize danışmış olsaydınız, size, borçlanma başvurusu yapmadan önce SSK'lı (4/a'lı) olarak bir işyerinde birkaç gün de olsa çalışmanızı ve ondan sonra başvuru yapmanızı önerirdim. Böylece Bağ-Kur şartlarında değil SSK şartlarında borçlanma yapmış ve emekli aylığına hak kazanmış olurdunuz. Şu an size maaş bağlandığı için yapabileceğiniz bir şey maalesef yok. Bu maaşı almaya devam edeceksiniz.
Hapisteki babam adına başvurabilir miyim?
Cevap: Ersan Bey, babanız adına mahkemenin sizi vasi tayin eden kararıyla beraber SGK'ya başvuruda bulunabilir ve babanız adına emeklilik işlemlerini yürütebilirsiniz. BUGÜN/2 Nisan 2009