Bayes Akademi | Örnekleme Yöntemleri | Tabakalı Örnekleme
Tabakalı örnekleme, sistematik örnekleme gibi bir birim çekme yöntemi değil; gerçekten bir örnekleme yöntemidir. Tabakalandırılabilir yığınlarda kullanılacak en uygun yöntemdir. Dolayısıyla bu yöntemin herhangi bir yığında değil; uygulanabilir tabakalı yığınlarda kullanılması gerekir. Bu sebeple, yığının gerçekten tabakalı bir yapıya sahip olup olmadığı bilinmelidir.
Yığının tabakalı yapısından kasıt, birbirine yakın değerlere sahip yığın birimlerinin aynı grupta yer almasıdır. Doğal olarak farklı gruplardaki birimlerde farklılık gösterir ve bu gruplara tabaka diyoruz. Daha teknik bir ifadeyle; tabakalar içerisinde değişim ya da varyans düşük; buna karşın tabakalar arasında eğişim ya da varyansın yüksek olması kastedilmiştir. Bu duruma uyan yığınlara tabakalı yığınlar denir.
Tabakalı örneklemede izlenen yol her tabakadan örnek birimleri alınarak örneğin oluşturulmasıdır. Doğal olarak her tabakadan alınan birimler yığını daha iyi temsil edecektir.
1. Bölüm - Tabakalandırılmış Yığınlarda Varyans
Birimleri gruplandırılmış her yığın tabakalandırılmış sayılmaz. Daha önce ifade ettiğimiz gibi gruplar içerisinde düşük ve gruplar arasında yüksek varyans söz konusu ise tabakalandırılmış yığından bahsederiz.
2. Bölüm - Yığın Ortalaması ve Yığın Toplamının Tahmin Edilmesi
Örneklemede en sık gözlenen araştırma konusu yığının ortalaması üzerine yapılanlardır.
3. Bölüm - Ortalamanın Nokta Tahmininin Varyansı ve Tahmin Edicisi
Ortalamanın nokta tahmininin aralık tahmini için gereken standart hatası için varyansı bütün tabakalardan alınan ortalamaların varyansları toplamı şeklinde yazabiliriz.
4. Bölüm - Yığın Toplamının Varyansı
Yığın toplamının tahmin edicisi bilindiği gibi yığın ortalamasının sapmasız tahmin edicisi kullanılarak belirlenir.
5. Bölüm - Ortalama Tahmininde Örnek Hacmi
Bilindiği ortalamanın veya toplam değerin tahminine ait varyansın hesaplanmasında ya da bu varyansın tahmininin hesaplanmasında tabakalardan alınacak örnek hacimlerin biliniyor olması gereklidir.
6. Bölüm - Tabakalı Örnekleme ve Basit Rasgele Örneklemenin Karşılaştırılması
Hangi şartlarda olursa olsun iyi tabakalanmış bir yığında yapılan orantılı paylaştırmalı tabakalı örneklemenin basit rasgele örneklemeye karşı etkinliği daha yüksektir.
7. Bölüm - Oran Tahmininde Tabakalı Örnekleme
İlgilenilen araştırmaların çoğunda boy, ağırlık, sıcaklık, gelir gibi değişkenlerin ortalaması incelenmektedir. Fakat bazı değişkenlerin sürekli değişkenler olmayıp sadece iki değer aldığı durumlarda olmaktadır.
8. Bölüm - Oran Tahmininde Örnek Hacmi
Örnek hacminin tabakalara eşit paylaştırılması aşağıdaki gibidir.