Arkeo Denemeler: Kasım 2012
Aigai Antik Kenti-VI / MANİSA / AİOLİS –Köseler Köyü
Tiyatro: Gymnaseion düzlüğünün devamında yer alır. Bulunduğu yerin dar olması sebebiyle tam bir yarım daire şeklinde bile değildir. Bu yüzden Bergama tiyatrosu ile benzerlik gösterir. Helenistik dönemde yapılan tiyatro, muhtemelen büyük deprem sonrası Roma Döneminde tekrar elden geçerek inşa edilmiştir. Roma Döneminde biraz da propaganda amaçlı, heykeller, kahramanlık yazıtları ile süslenmişti.
Altertümer von Aigai'den Tiyatro
Aigai Tiyatro Kalıntıları
Oturma yerleri tamamen toprak altındadır.
Sahne bölümü ise taş yığını halindedir.
Tiyatronun sol tarafındaki duvarlar ve oradaki giriş bölümleri hayli sağlam durumda durmaktadır. Bu kamu yapısı detaylı bir kazı ve restorasyon ile ayağa kaldırılabilirse, kentin agoradan sonra önemli bir yapısının daha, tüm görkemiyle ortaya çıkacağını düşünmekteyiz.
Aigai Tiyatrodan Bir Parça
Demeter-Kore Tapınağı: Tiyatronun batısında aynı teras üzerinde Demeter-Kore tapınağı mevcuttur. Tapınak Dor düzeninde inşa edilmiştir. MÖ.200’lü yıllara ait olan yazıtlardan anlaşıldığına göre, tapınak tanrıça Demeter ve kızı Kore’ye adanmıştır. Yine aynı yazıtlarda yapım tarihi olarak tapınak MÖ.300 yıllarda inşa edilmiştir.
Tapınak yörede bulunan kendi doğal kayadan çıkarılan trakit taşından inşa edilmiştir. Dor düzeninin seçilmesinin sebebi olarak taşın ince işçiliğe gelmemesi gösterilmektedir. Kentte Apollon tapınağının haricinde aynı malzemeden yapılmış olan bir Dor düzeninde yapılar mevcuttur.
Tapınak iki basamaklı temel üzerine oturtulmuş olup, 9,70xx6,70 m. ölçülerindedir. Tapınağın ele geçen yazıtı 13 satırdan oluşmuş olup, silik de olsa kim adına ve hangi tarihte yapıldığı okunmaktadır.
Yeni Kapı Kazılmadan Önce
Yeni Kapı Çevresi
Yeni (Tiberius) Kapı: Yeni Kapı 2006 yılında kazılmıştır. Demir Kapı’nın 100 m. batısında yer almaktadır. Arkaik Surların yukarıda bulunan kısmında yer alır. Demir Kapı ile arasında bir burç bulunmaktadır.
Ana kayanın üzerine yapılan Arkaik Dönemin surlarının bindirme yaptığı bir noktada, kazı bekçisinin de bildirmesi ile Yeni Kapı ortaya çıkarılmıştır. Arkaik surlar MÖ.700’lü yıllara tarihlendirilmektedir ve Smyrna kentinin duvarları ile benzerlik göstermektedir. Kapının iç kısmı kazılırken Dor düzeninde yazılı iki arşitrav parçası ele geçmiştir.
Yeni Kapı’nın kısa bir tarihçesini oluşturursak; MÖ.7. yüzyılın sonlarında bindirme tekniğinde yapılmıştır. MS.17 yılında olan depremden sonra, MS.35-36 yıllarında geniş kapsamlı tamirat görmüş ve kapı anıtı yapılmıştır. Kapının yanındaki ikinci bir yapı ise yakınında ele geçen bir yazıttan dolayı Sebastion olarak tanımlanmaktadır. Roma Döneminde MS.3. yüzyılda kapının yanında bir su kanalı açılması için Sebastion’un yıkılması gerçekleştirilmiştir. 262 yılındaki deprem yüzünden bu kanalın açılmasına sebep olduğu düşünülmektedir. Yapılan kazılar sonucunda kapının kuzey kıyısında bulunan surun hasar görmesinden ötürü 5.yüzyılda burada küçük bir kilise yapılmıştır.
Kaynakça: Bilge Umar- Aiolis- İnkılâp Kitabevi (2002) / Yrd.Doç.Dr. Hasan Malay -2.Araştırma Sonuçları Toplantısı -1984 / Prof.Dr. Ersin Doğer -29. Cilt1 Kazı Sonuçları Toplantısı -2007 / Prof.Dr. Ersin Doğer -31. Cilt2 Kazı Sonuçları Toplantısı -2009 / Yrd.Doç.Dr. Hasan Malay –Batı Anadolu’nun Antik Çağdaki Ekonomik Durumu / Sema Polat Öğüt –Principatus Dönemi Küçük Asya’sında Gösteriler -2006 / Şükrü Tül –Aigai: Aiolis’te Bir Dağ-Kent –Ege Yayınları -1995 / Sedat Akkurnaz –Anadolu’daki Dor Düzenli Tapınaklar -2007 / Nimet Ezgi Türken –Kuzey Ege Bölgesi Tarihi Yerleşim Merkezlerinin Su Sistemlerinin Hidrolik ve Hidrolojik Açısından İncelenmesi -2006 / O.Kürşat Serttürk –M. Hamdi Kan –Altertümer von Aigai (Türkçe Çeviri) -1889 / Aigai Facebook Grup Sayfası.
Gönderen dikkati çekenler zaman: 11:15 Hiç yorum yok:
Etiketler: Aigai, AİOLİS, Antik Kent, Kalıntı, MANİSA
Aigai Antik Kenti-V / MANİSA / AİOLİS –Köseler Köyü
Yollar: Aigai Antik Kenti’nin kuzeyinden yer yer döşeme taşları görülen Gryneion-Magnesia Antik yolunun kalıntıları gözükmektedir. Bu yoldan bir kolla ayrılan Aigia Antik Yolu nekropolis alanından geçip, Kuzey Hamamı yapısının yanından devam edip, Yeni (Tiberius) Kapısında sonlanmaktaydı. Kazılar sonucunda Yeni Kapı’dan Agora Caddesine kadar yolun devam ettiği görülmüştür.
Aigai Antik Yol Kenarı
Aigai Antik Yolu
Yolun bazı bölümlerinde kanalizasyon sistemlerinin mevcudiyeti, bazı bölümlerde ise su arkları ile sarnıçlarda su toplandığı tespit edilmiştir.
Aigai yolları evlere, mağazalara, kutsal alanlara ve daha tanımlanmamış kamu yapılarının önünden geçmektedir. Bir ağ gibi kenti değişik yerlerine uzandığı tespit edilen antik yolun döşemesinin bazı yerlerde bozulduğu görülmüştür. kazı ekibi bu durumu kentin başına gelen şiddetli depremlere bağlamaktadır.
Aigai Antik Yolundan Manzara
Aigai Antik Yolu Kazılmadan Önce
Kuzey Hamamı: Nekropol alanını geçerek kente çıkan yolun sonuna doğru çıktığımızda Demirkapı’ya yakın olan düz duvar Kuzey Hamamı’nın duvarı olarak değerlendirilmektedir. Yeni Kapı yani Tiberius Kapısının yapılması ile birlikte Demirkapı körlendirilmiş ve önüne Kuzey Hamamı yapılmıştır. Bu kamu alanının yapım tarihi MS.2-3. yüzyıl olduğu düşünülmektedir. Demirkapı’ya çıkan yolun üzerine yapılmıştır. Kente çıkan yol yön değiştirerek Yeni Kapı’ya doğru yönlendirilmiştir.
Kuzey Hamamı Tabelası