ILO’dan acil önlem çağrısı
Tüm dünyayı saran ekonomik kriz koronavirüs salgını ile birlikte daha da derinleşiyor...
ILO, hazırladığı raporda, kayıt dışı çalışma, işsizlik ve küçük esnaflarla ilgili hızlı önlemler alınmasını önerdi.
- İki hafta içerisinde iş yeri kapatma kararı alınan ülkelerdeki işçi oranı yüzde 81’den 68’e geriledi. Bu durumda Çin’deki iş yeri kapatma kararlarının kaldırılması etkili oldu.
- İş yeri kapanmalarının gerçekleştiği ülkelerde yaşayan işverenlerin yüzde 81’i kendi işini yapan kişilerin ise yüzde 66’sı iş yeri kapanmalarından gelir yönüyle etkilendi.
- 2019’un ilk çeyreğine oranla 2020 yılının ilk çeyreğinde küresel çalışma saatleri yüzde 4.5 oranında azalmıştır.
- 2020’nin ikinci çeyreğinde 2019’a nazaran yüzde 10.5’luk bir küresel çalışma saati kaybı öngörülüyor. Bu yüzdelik dilim 130 milyon saat tam zamanlı çalışmaya denk geliyor.
- Durum tüm büyük bölgeler için kötüleşirken özellikle iş saati kaybı alanında en büyük kaybı Amerika (%12.4), Avrupa ve İç Asya (%11.8) deneyimleyecek. Gelir durumu göz önünde bulundurulduğunda düşük ve orta gelir grubunda yer alan ülkeler en çok çalışma saati kaybı yüzdesine erişecek (%12.5).
- Dünya çapında krizden en sert şekilde etkilenen işverenler ve esnaf işletmeleri göz önünde bulundurulduğunda 436 milyon kuruluş yüksek iflas riski altında bulunmakta.
- Sözü geçen kuruluşların 232 milyonu toptancılar ve perakendeciler.
- Küresel çapta perakende sektörünün yüzde 70’ini ise esnaf işletmeleri ve küçük ölçekli şirketler oluşturuyor. Konaklama ve yiyecek hizmetlerinde de küçük işletmelerin oranı yüzde 60 civarında. Dolayısıyla mevcut ekonomik krizde bu sektörler son derece kırılgan.
- Ayrıca bu sektörler gayri safi milli hasılanın yüzde 30’undan fazlasını oluşturuyorlar.
- İş piyasasında en savunmasız olanlar karantina önlemlerinden kötü şekilde etkilenen sektörlerde çalışan kayıtdışı 1.6 milyar işçi. Yüksek risk altındaki sektörlerde kadınlar yüzde 42 gibi bir orana sahipler.
- Krizin ilk ayında kayıt dışı işçilerin kazancında küresel çapta yüzde 60 oranında düşüş olduğu öngörülüyor. En yüksek düşüş yüzde 81 oranında Latin Amerika ve Afrika’da bekleniyor. Gelir gruplarına göre sınıflandırıldığında alt-orta gelir grubundaki ülkelerde yüzde 82, orta-üst orta grubundaki ülkelerde yüzde 28 ve üst gelir grubundaki ülkelerde ise yüzde 76 kazanç kaybı bekleniyor. Bu durum gelir adaletsizliğini artıracak.
- Göreli yoksulluk oranında ise kayıt dışı işçiler için küresel çapta yüzde 34’lük bir artış bekleniyor. Orta ve üst orta gelirli ülkelerde bu artış yüzde 24 oranında beklenirken düşük ve orta gelirli ülkelerde yüzde 56 oranında bekleniyor.
- ILO acil ve etkili bir politik hamle çağrısı yapılması için çağrıda bulunuyor. Bu politikalar küçük esnaflar ile işçileri korumak adına ve ayrıca kayıtdışı sektörleri düzenlemek adına yapılmalı. Kayıtdışı sektörlerdeki işçilere gelir desteğinde bulunmak son derece önemli.
- Ayrıca sosyal güvenlik alanı genişletilmeli. İşçi ve işverenlere gelir desteğinde bulunulmalı. Firmalar kredi desteğinde bulunulmalı. Bu süreçte uluslararası işbirliği küresel toparlanmayı etkili ve sürdürülebilir kılmak için çok önemlidir. Uzun vadede istihdam ve özel sektörün geleceği için kamu yatırımları önemli.