Ermeni Diasporasından Soykırım İddiasıyla İlgili Yeni Girişim
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ile CHP Genel Başkanı Deniz Baykal’ın Ermenistan’a iki ülke tarihçilerinin ortak çalışma grubu kurarak arşivleri araştırması önerisine Erivan’dan ‘hayır’ gelmesi Ermeni sorununu yeniden alvelendirdi. Ermenistan Dışişleri Bakanı Vardan Oskanyan, Ermeni soykırımı iddialarıyla ilgili tarihçilerin çalışması konusunda bunun ‘siyasi bir sorun’ olduğunu öne sürmüştü.
ABD’deki Ermeni kuruluşları, soykırım iddialarının başlangıcının 90. yıldönümü olarak sayılan 24 Nisan yaklaşırken, iddiaların Washington tarafından tanınması amacıyla yine bir girişim başlattı.
Amerikan Ulusal Ermeni Komitesi, burada yaşayan vatandaşlarından Başkan Bush’a birer mesaj göndererek ”soykırımın ABD tarafından gerektiği şekilde tanınmasını” istemeleri çağrısında bulundu.
Bu girişim konusunda Ermenistan Asembilesi eski başkanı ve Washington tarafından desteklenen Türk-Ermeni uzlaşma komisyonu üyesi Van Krikorian, sorularımızı yanıtladı.
Krikorian Washington ile Erivan arasındaki köprü isimlerden biri. Krikorian, “Henüz, Ermeni lobisi Amerikan Kongresi’ne bir soykırım yasa tasarısı önerisi sunmadı, böyle bir taslak da henüz ortada yok. Ancak olası bir yasa önerisi 24 Nisan’dan bir kaç gün önce veya sonra olacaktır” dedi.
Krikorian, Başkan Bush’un 24 Nisan’da konuyla ilgili bir bildiri yayınlacağına kesin gözüyle baktıklarını, bunun artık Amerikan Başkanları için geleneksel hale geldiğini vurguladı.
Geçen sene 24 Nisan’da Başkan Bush, Türk-Ermeni Uzlaşma Komisyonu’nun çalışmaları konusunda bir bildiri yayınlamıştı.
Van Krikorian, Başkan Ronald Reagan tarafından 1981’de Ermeni Soykırımının tanınmasını öngören idari emrin, Kongrede de tanınmasını istediklerinin altını çizdi.
Türkiye’nin iki ülke tarihçilerini ortak çalışma grubu kurarak, arşivleri araştırması önerisine Erivan’dan ‘hayır’ cevabı geldiği hatırlatılınca, Krikorian, Ermenistan’ın bu tavrının sebebi olarak, Türkiye’nin, Türk-Ermeni Uzlaşma Komisyonun dört senelik bulgularını göz ardı etmesinden dolayı olabileceğini söyledi.
Krikorian, bunun Ermenistan tarafından Türkiye’nin zaman kazanma çabası olarak görülüdüğünü de vurguladı.
Türk-Ermeni Uzlaşma Komisyonu Washington arabuluculuğunda 2001 yılından beri çalışıyor. Komisyon, Uluslararası Daimi Adalet Merkezi’ne bağımsız bir rapor hazırlatmıştı.
Söz konusu rapor, Birleşmiş Milletler Soykırım Sözleşmesinin geriye dönük uygulamaları zorunlu bir hüküm içermediğini ortaya koymuştu. Yani uluslararası hukuka göre Soykırım Sözleşmesini kullanılarak Ermenilerin, tazminat veya toprak istemesinin uygulanabilirliği yok.
Öte yandan yine aynı rapor, Ermenilerin ölümüyle sonuçlanan olaylarla ilgili suçları işleyen Türklerin en azından bir bölümünün bu hareketlerinin sonucunda Ermenilerin tamamının veya bir kısmının ölüceklerini bildikleri halde bu şekilde hareket etmeye devam ettikleri için olaylarda soykırım amacının var olduğunu vurgulamıştı.
Soykırım iddialarının başlangıcının 90’ıncı yıldönümü olarak sayılan 24 Nisan yaklaşırken,gerilen Türk-Amerikan ilişkilerinin doğrulutusunda bu sene Amerikan Kongresi’nin olası bir Ermeni yasa taslağı önerisine nasıl tepki vereceğiyse merak uyandırıyor.