Erzurum-Pir Ali Baba ve 1001 Hatim Geleneği
3 yıl önce - Sal 13 Oca 2015, 16:04
Pir Ali Baba 472 yıldır Şehrimizde devam etmekte olan Binbir Hatim geleneğini başlatan büyük zattır. Pir Ali Baba'yla ilgili bilgileri, Yunus Emre Mahallesinde bulunan Cemaliye Caminin emekli imamlarından Sayın İsmail Hakkı Çetres Hocaefendiden dinledik.
"Pir Ali Baba'nın Dutçu Köyünde (Tuzcu Mahallesi) yaşamıştır. (1500-1600) Helveti, Rufai, Kadiri, ve Nakşibendi tarikatlarında şeyhlik makamına yükselmiştir. Dergahında yüzlerce müritler bulunmuş ve bu dergahtan nice alimler yetişmiştir. O tarihlerde Erzurum'da büyük depremler ve afetler yaşanmaktaymış. Şehrin ileri gelenleri dergâha giderek, Pir Ali Baba'dan felaketlerin bitmesi için dua etmesini istemişler. O gece dergâhta sabahlara kadar felaketlerin dinmesi ve daha beterlerinden Erzurum'un korunması için gözyaşlarıyla topluca dualar edilmiş. Sonrası gece, Pir Ali Baba rüyasında Peygamber Efendimiz (S.A.S.) görmüş. Rüyada Efendimiz Binbir Hatimlerin okunmasını tavsiye ediyormuş. Pir Ali Baba rüyasını ve Peygamberimizin tavsiyesini müritlerine anlatmış ve o günden itibaren de Dergâhta hafızlar tarafından hatimler okunmaya başlanmış.
O dönemin Padişahları Dutçuyla Yarımca köyleri arasındaki ovayı Pir Ali Baba'nın Dergâhına bağışlamışlar.
Pir Ali Baba tarafından başlatılan Binbir Hatim geleneği 1920 yılına kadar kesintisiz devam etmiştir. 1920  1950 yıları arası kesintiye uğramış. 1950'den sonra Erzurum Müftülerinden Solakzade Sadık Efendi tarafından tekrar başlatılmıştır. 1957 yılına kadar Binbir Hatimleri okuyan Hafızlara Erzurum Tüccarlarından toplanan bir miktar para hediye olarak verilirmiş. 1957'den sonra, Camilerimizde gönüllü imamlar ve vatandaşlar tarafından okunmaktadır.
Binbir Hatim uzun zaman 15 Aralıkla 15 Ocak tarihleri arasında okunmuştur. Bundaki hikmet ise Binbir Hatimin manevi himmetinin iki yılı birden kaplaması. Yani geçen yılı Binbir Hatimle uğurlamakla beraber yeni yıla da Binbir Hatimle başlamak olarak düşünülmüştür. Ancak daha sonraları bu tarihler değiştirilmiştir.
Pir Ali Baba'nın kabri, Dutçu ve Tepeköy köylerinin sınırlarının birleştiği bir tepe üzerindedir. Burada oluşu da tesadüfî değildir. Rivayete göre bu iki köy birbirine çok yakın olduklarından ve Pir Ali babayı çok sevdiklerinden kendi köylerinde olmasını istemişler. Oda vefatından önce Kabrinin bu tepe üzerinde olmasını işaret etmiştir.
3 yıl önce - Cmt 17 Oca 2015, 00:30
On binler 1001 Hatim'de buluştu
Erzurum'da, 5 asırdan beri sürdürülen Binbir Hatim geleneğinin bu yılki dönemi 28 bin 477 hatim ile tamamlandı. Ulucami'de 28 bin 477 hatimin duası yapıldı. Erzurum merkez ve ilçelerin camilerinde, sabah namazının ardından başlatılan hatim okumaları coşku ve heyecana sahne oldu. Bu sene 15 Aralık'ta başlayan Binbir Hatim'lerin, cuma namazı öncesinde Ulu Cami'de duası yapıldı. Binbir Hatim' duasına 10 binlerce kişi katıldı.
28 BİN 477 HATİM
Erzurum Müftüsü Hasan Çınar, bu sene 28 bin 477 civarında hatim okunduğunu belirterek, Ulu Cami'de duaların yapıldığını söyledi. Müftü Çınar, Erzurum'da 5 asırdır devam ettirilen hatim geleneğinin, bu yıl da büyük bir coşkuya sahne olduğunu söyledi. Çınar, Pir Ali baba tarafından başlatılan 'Binbir Hatim' geleneğinin Erzurum'a has olduğunu kaydetti.
HATİM DUASINI YILMAZ YAPTIRDI
42 camide okunan hatimlerin ve tefsirlerin duasını Diyanet İşleri Başkan Yardımcısı Hasan Kamil Yılmaz, yaptırdı.Diyanet İşleri Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Hasan Kamil Yılmaz'ın yaptırdığı duaya, Vali Vekili Abdurrahman İçyer, Sağlık eski Bakanı Recep Akdağ, Büyükşehir Belediye Başkanı Mehmet Sekmen, Emniyet Müdürü Kamil Karabörk ve Müftü Hasan Çınar ile yaklaşık 10 bin kişi 'amin' dedi.
Tarihi Ulu Camide yapılan dua sırasında Diyanet işleri Başkan Yardımcısı Hasan Kamil Yılmaz, geçen yıl 23 bin hatim ile birlikte 101 tefsir, bu yıl ise 28 bin 477 hatim ve 288 de tefsir okunduğunu belirtti.
Yılmaz dua öncesi yahtığı konuşmada, Bugün biz burada Kuran'ın ruhunu taş ve mermerlere yazarak Erzurum'un bir medeniyet şehri olduğunu ve onun ruhunun Kuran olduğunu aleme haykırıyoruz. Erzurum tarih boyunca ve bugün yetiştirdiği hafızları kuran bülbülleri ile bir Kuran İslam medeniyeti şehridir ve bu gerçeği kendi nesillerine emanet etmenin heyecanı ile bugünü coşku ile yaşıyoruz. Bugün bir burada bu iklimde asra saadeti solukluyoruz." dedi.
Pir Ali Baba'nın, hicri 945, miladi 1533 yıllarında yaşadığı tahmin ediliyor. Pir Ali Baba'nın yaşadığı dönem, Yavuz Sultan Selim ve oğlu Kanuni Sultan Süleyman'ın Osmanlı Padişahı olduğu yıllardır. Bu dönem Osmanlı Devleti'nin yükselme ve gelişme yıllarıdır. Bu yıllar aynı zamanda ilim, sanat ve edebiyat alanında büyük gelişmelerin olduğu ve günümüze kadar gelen kalıcı eserlerin oluşturulduğu yıllardır. Bu ortamda yetişen Pir Ali Baba, âlim, fazıl, zahit bir mübarek zat olup, o devrin büyük zenginlerindendir. Düzcü köyünde mutasarrıflık yapan Ali Baba, "Eğer her yıl 1001 hatim okursanız, Allahü Teala bu memleketi hususiyetle zelzeleden korur" diyerek maliki bulunduğu 8 köyden 4'nün gelirini, tamamen (meşayih ve ulemadan olan evlatları nezaretinde) Erzurum'da yılda bir defa okunmasını ihdas ettiği Binbir Hatimler'e vakf etmiş ve bu hatimler o günden sonra Erzurum'da sürekli okutularak, Birinci Cihan Harbi yıllarına kadar devam etmiştir. O yıllarda meydana gelen bazı aksamalarla okutulamayan ''Binbir Hatimler'', bir süre sonra Erzurum Müftüsü Hacı Muhammed Sadık Solakzâde ve o zamanın Erzurum milletvekillerinden Mühirzâde Asım Efendi ile Zihni Bey tarafından yeniden okutulmaya başlandı. Mustafa Kemal Paşa'dan izin istihsal edilerek yeniden başlayıp devam etmiş ve günümüze kadar gelmiştir.
Pir Ali Baba'nın mezarı merkeze bağlı Tepeköy ile (Düzcü) Tuzcu köyleri arasında, Erzurum ovasına nazır kendi adını taşıyan Pir Ali Baba tepesi üzerinde bulunuyor.
3 yıl önce - Cmt 17 Oca 2015, 19:50
Bu başlığın devamı nasıl gelecek çok merak ediyorum en fazla 1|2 haber daha yapılır sonra tozlu raflarda yerini alır
3 yıl önce - Cmt 17 Oca 2015, 20:57
Her yıl bu dönemlerde,o yıl kaç hatim okunduğu haberleri paylaşılır ve böyle sürer gider Ömer Bey.
7 ay önce - Pts 18 Arl 2017, 23:56
Erzurum'da Yaklaşık 500 Yıldır Devam Eden Bir Gelenek 1001 Hatim
Kentte, 1500'lü yıllarda yaşayan İslam alimi Pir Ali Baba tarafından başlatılan "1001 hatim" geleneğinin bu yıl 485'incisi düzenlenecek.
500 Yıldır Yaşatılan Gelenek Kapsamında Her Gün 50 Camide Hatimler Okunacak
Bu arada, Erzurum'daki birçok camide "1001 hatim" köşesi oluşturuluyor, okunan ve okunmayan cüzler şeklinde bölümler tahsis ediliyor. Bu yılda 1001 hatime 15 Aralık Cuma günü başlanacak. Bu yılki 1001 hatim okumalarının duası ise yıl sonunda tarihi Ulu Camii'nde yapılacak.
Hayırdır? Zoruna gitti galiba. Gitmeye devam.