SPORDA STRES VE PERFORMANS, Zeynep Şeker Aygül Bursa Klinik Psikolog
SALGIN DÖNEMİ VE PSİKOLOJİ
KARANTİNA/PANDEMİ VE PSİKOLOJİ
YEME PSİKOLOJİSİ VE ZAYIFLAMA
YAŞLILIK VE PSİKOLOJİ
YAŞLILIK VE DEPRESYON
ALZHEİMARLI HASTADA ALGI VE DÜŞÜNCE BOZUKLUKLARI
ALZHEİMARLI HASTA İLE İLETİŞİM
ALZHEİMARLI HASTA İLE YAPILABİLECEK UYGULAMALAR
PSİKOLOG GÖZÜ İLE ALZHEİMARLI HASTA YAKINLARI İÇİN YAKLAŞIM ÖNERİLERİ
SPOR VE PSİKOLOJİ
SPORDA STRES VE PERFORMANS
YÜZME VE YÜZÜCÜ PSİKOLOJİSİ
Egzersiz yaparken salınan hormonların etkisi ile fiziksel kazanımlarımız yanında psikolojik kazanımlarımız da olur. Spor yapmak stres hormonlarının vücuttan atılmasını kolaylaştırır. Fakat diğer yanda spor, performans ölçümü ve yarışmaya döndüğünde psikolojik gerginlik, stres oluşturabilir.
Spor ortamında tüm duygu durumları performans üzerinde etkilidir. Olumlu duyguların performansa pozitif etkisi olur. Spor ve yarışma ortamı çoğu kez stres, korku ve kaygı içerir. Olumsuz psikolojik faktörlerden etkilenmeyen spor branşı yoktur. Özellikle başarının çok net ölçüldüğü ve kişiye mal edildiği bireysel sporlarda performans kaygısı oldukça sık görülür. Antrenmanlarda ortaya konulan başarı yarış ortamına taşınamaz. Performans dalgalanmaları yaşanır. Sadece yarışmalar değil bazı sporcular için antrenmanlar da son derece stres doludur. Stres hem fiziksel hem psikolojik nedenlerle artabilir. Çevreden ya da kendisinden olan yüksek performans beklentisi sporcu yüksek kapasitede de olsa kaygıyı tetikleyebilir.
Sporcunun performansını en çok bozan şey yüksek stres ve kaygıdır. Olumsuz düşünceler kaygının düğmesine basar. Stres hormonları hızla salınır. Tüm vücut fazlası ile uyarılmış olur. Kaygı arttığında kalp atış sayısı artar, kas tonusu yükselir. Hem yarışma öncesi hem de yarışma anında stres hormonlarının da etkisi ile gereğinden fazla kas etkinliği olur. Fazla enerji harcanır. Yarışa zaten yorgun ve beden kontrolü bozulmuş başlanır. Agonist ve antogonist kaslar ardışık olarak çalışması gerekirken eş zamanlı kasılır. Hareketlerdeki esneklik ve koordinasyon bozulur. Kaygının belli bir seviyenin üzerine çıkması ile etkili düşünme becerileri ve karar alma süreci de bozulabilir. Psikolojik stres ve gerginlikler sakatlık ihtimalini artırabilir. Sakatlanan sporcu psikolojik olarak iyi değilse iyileşme de gecikebilir.
Motor becerilerde ideal performans için optimal bir uyarılmışlık düzeyinin olması gerekir. Sporcunun ne az ne de fazla uyarılmış olması uygundur. Her spor branşının gerektirdiği uyarılmışlık ve gerginlik düzeyi farklıdır. Satranç ya da okçulukta olması gereken gerginlik/uyarılma düzeyi ile yakın dövüş sporlarında olması gereken gerginlik aynı değildir. Ne düzey bir gerginliğin en iyi performansı ortaya çıkaracağı branşa göre değiştiği gibi, sporcudan sporcuya da değişir.
Sporcunun kendi psikolojik özelliklerini, stres düzeyini bilmesi gerekir. Bu fiziksel özeliklerini bilmek kadar önemlidir. Kişi kendini her yönden tanımalıdır. Duygu ve düşüncelerini tanıyıp yönetebiliyor olması sporcunun başarısını artırır. Gerekiyorsa stres ve kaygı yönetimi için psikolojik destek alınmalıdır.
UZM. PSK. ZEYNEP ŞEKER AYGÜL
16300 Nilüfer-BURSA 0224 502 07 04 | 0530 263 83 00
Copyright © 2020 Zeynep Şeker Aygül Bursa Klinik Psikolog - BURSA