Bendeki Mevlana ve Ney | Edebiyat Türkiye Meşveret Divanı
eh napıyım farz oldu yazmak artık gerçeği söliyelim dimi...........
hadi buyrun neyiniz varsa çalın Ney'iniz varsa çalın
Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî, olgun, âlim ve velî bir müslüman idi. Onun çeşitli din, mezheb, meşreb sâhibi kimseleri kendisine hayran bırakan merhameti, insan sevgisi, tevâzuu, gönül okşayıcılığı gibi üstün vasıfları, İslâm dîninin emrettiği güzel ahlâkından bâzı nümûnelerdir.
Onda, bunlardan başka İslâm ahlâkının diğer hususları da kemâl derecede mevcuttu. Bunların hepsini saymak, İslâmiyet’i tamam olarak anlamak ve anlatmakla mümkün olur. Hazret-i Mevlânâ'yı yalnız bir mütefekkir, şâir gibi düşünmek ve o şekilde anlamaya çalışmak, aslı bırakıp, herhangi bir özelliği içinde sıkışıp kalmaya benzer.
Bu ise, en azından Mevlânâ'yı çok eksik ve yarım anlamaya, hattâ hiç anlamamaya sebep olabilir. Nitekim Hazret-i Mevlânâ'yı, sözlerini, yolunu anlamanın anahtarını, kendisi bir rubâisinde şöyle dile getirmektedir:
Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî tasavvuf deryâsına dalmış bir Hak âşığıdır. İlmi, teşbihleri, sözleri ve nasîhatları bu deryâdan saçılan hikmet damlalarıdır. O, bir tarîkat kurucusu değildir. Yeni usûller ve zikir şekilleri ihdâs etmemiştir.
Ney, rebap, tambur gibi çeşitli çalgı âletleri çalınarak yapılan törenler ve âyinler, ilk defâ 15. asırda ortaya çıkmıştır. İlk mevlevî bestelerinin bestelenmesi de aynı zamâna rastlar. Bu târih, Mevlânâ hazretlerinin yaşadığı devirden 3-4 asır sonradır. Onun Mesnevî'sinde geçen "ney" kelimesi, bâzı kimseler tarafından çalgı âleti olan ‘ney’ şeklinde düşünülüp anlaşıldığı için, yanlış olarak, kendisinin ney çalıp dinlediği sanılmıştır.
ALLAH-u teâlânın aşkı ile dolmuş, evliyânın büyüklerinden olan Celâleddîn-i Rûmî (kuddise sirruh) ney ve başka hiç bir çalgı çalmadı.
Mesnevî'de yirmi dört bin, Dîvân'da kırk sekiz bin beyit bulunmaktadır. Celâleddîn-i Rûmî Mesnevî'sini nazım şeklinde yazarak, düşmanlarının sözlerini değiştirmesine imkân bırakmamıştır.
Mesnevî'sinden başka; Dîvân-ı Kebîr, Fîhi Mâfih, Mektûbât, Mecâlis-i Seb'a gibi kıymetli eserleri de vardır. Mesnevî'sine her memlekette, tarih boyunca birçok dillerde şerhler, açıklamalar yapılmıştır. Bunlardan pek kıymetlisi ve lezzetlisi, Mevlânâ Câmî'nin kitabı olup bu eseri de birçok kimse ayrıca şerh etmiştir.
Bunların içinde de, Süleymân Neş'et Efendinin şerhinden elli altı sahifesi, yalnız dört beytin şerhi olup, Sultan Abdülmecîd Han zamânında, 1847 (H.1263)'de Matba'a-i Âmire'de tab edilmiştir.
Bu kitapta, Mevlânâ Câmî (kuddise sirruh) buyuruyor ki: "Mesnevî'nin birinci beytinde [Dinle neyden, nasıl anlatıyor, ayrılıklardan şikâyet ediyor] ney, İslâm dîninde yetişen kâmil, yüksek insan demektir. Bunlar kendilerini ve her şeyi unutmuştur. Zihinleri her an, ALLAH-u teâlânın rızâsını aramaktadır.
Ney, Fârisî dilinde, yok demektir. Bunlar da, kendi varlıklarından yok olmuştur. Ney denilen çalgı, içi boş bir çubuk olup, bundan çıkan her ses, onu çalan kimseden hâsıl olmaktadır. O büyükler de, kendi varlıklarından boşalıp, kendilerinden, ALLAH-u teâlânın ahlâkı, sıfatları ve kemâlâtı zâhir olmaktadır.
Neyin üçüncü mânâsı, kamış kalem demektir ki, bundan da, insan-ı kâmil kasdedilmektedir. Kalemin hareketi ve yazması kendinden olmadığı gibi, kâmil insanın hareketleri ve sözleri de, hep ALLAH-u teâlânın ilhâmı iledir."
Sultan İkinci Abdülhamîd Han zamânında Ankara vâlisi olan, Âbidin Paşa, Mesnevî Şerhi'nde, ney'in insan-ı kâmil olduğunu, dokuz türlü isbât etmektedir. “Mevlevîlik, sonraları câhillerin eline düşdüğünden, "ney"i çalgı sanarak, ney, dümbelek gibi şeyler çalmağa, dans etmeğe başlamışlar, ibâdete harâm karıştırmışlardır.”
buyuruyor. Yâni, "O hâlde, sevgiliye kavuşmağı, cân u gönülden iste. Dudağını ve damağını oynatmadan, Rabbin ismini (kalbinden) söyle!" demektedir.
“Sonradan gelen, Mevlânâ'yı tanımayanlar, ney, saz, def gibi çalgılar çalarak, gazel okuyup dönerek, dans ederek, nefslerini zevklendirmişlerdir. Bu, dînimize uygun olmayan hâllerine ibâdet adını verebilmek ve kendilerini din adamı tanıtabilmek için, Mevlânâ da böyle yapardı. Biz Mevleviyiz, onun yolundan gidiyoruz diyerek, asıldan uzaklaşmışlardır.”
Netice olarak; Mevlâna'nın bir kâmil mürşid olarak manevi vazifesi, yaratılışın gayesi çevresinde, insanların hidayetine ve ebedi saadetine vesile olabilmektir. Bu ilahi gayenin gayreti ve yüklediği manevi vazifenin şuuruyla; "Biz pergel gibiyiz. Bir ayağımız Şeri'at'de (ayet, hadis, icma-i ümmet ve kıyas-ı fukaha üzerine kurulmuş olan din kaidelerinde) sağlamca durur, öteki ayağımız yetmiş iki milleti dolaşır" demektedir. (Midhat Bahârî BEYTUR, Mesnevî Gözüyle Mevlâna, s.103)
Ynt: Bendeki Mevlana ve Ney
ben de ki Mevlana
sorar duramadan, düşünür uzun uzun.tam olarak idrak edemem üzer en çok ta beni der aslında Mevlana ’’Daha da beri ! Niceye şu yol vuruculuk? Mademki sen bensin, ben de senim, niceye şu senlik benlik...’’
bulmalı insan elbet ses te iz de kendini bulmalı ama bizim şems gibi şifre kırıcımız yok diye düşünüyorum der ki mesnevi
’’Her odunun kokusu dumanından meydana çıkar. İnlemesinden gördü ki, o gönül hastasıdır. Vücudu afiyettedir ama o, gönüle tutulmuştur. Aşıklık gönül iniltisinden belli olur, hiçbir hastalık gönül hastalığı gibi değildir.’’
hastayım kendimi bildim bileli ardaşık cümlelerimden de anlaışılır bu ,bu yüzden bende bir soluk bende bir nişi dir… eger güneşten yüz cevirsem çamurda kalan eşekten farkım olamıcak yüzümü mevlam bilir
sadece benden de ileri bulmuştur Mevlana da yüzünü içini ve gönlünü tabi ki bunda şems’in çok büyük etkisi vardır…her birimize bir şems gerekli ve bize yağmur gerekli yaratan bizi yağmursuz bırakmasın!
bende ki ney:’’hocam sen yapma ney çalınmaz ney üflenir ‘’
sabırla ateşle aşk la üflenir bu yüzden sesi sadece kalbe ve ruha işlenir..
ney benim için aşk’ın sesidir…
ve dilerim sırra erişiriz!
şems Hakikaten varmıydı?
nerden gelmişti nereye gitmişti?
Acaba Şems Mevlana'nın içi olmasın?
İç sesiyle konuşup (öz beniyle konuşmasın)?
Onlar erenlerdir Bir hali diğer bir halini tutmaz.........
şimdi ki zamanda şemsi öz benlik iç ses yapabiliriz nasip olursa ama bilinirki şems yaşamıştır ve manevi kızı kimya ile evlenmiştir...manevi kızı ölüncede şems olan dedikodulardan şehri terketmiş bir daha da geri ye gelmemiştir...bu şemsin en son göründüğü yerdir...
başaka bi rivayette Mevlanayı sevdiklerinden alı koyduğu için şems Mevlananın müridleri tarafından katl edilmiştir
Şems bildiği halde dışarı çıkmıştır
ya cıktı doğru olarak söylenir ama şems burdan mevlananın korumusı altında kurtulduğuda söylenir orası bir muamma işte tam bir açıklama getirelememiştir
Mevlanayı ilk terk edişinde ŞEMS ''gitti' ''güneş battı'' der Mevlana onu aratır ve en sonunda şam da bulunan şem s mevlanaya mektup yazar mektup şöyledir...
''güneşin ışığı bulutların arkasında kalabilir ama güneş yine de dünyayı aydıntalmaya devam eder .gül göze görünmeye bilir ama rüzgar yine de onun kokusunu taşır.kalp ne hissederse hissetsin ,ruhların iletişimini kesilmeyeceğini bilmiyormusun ?'' der...
Sırra ermek için sır tutmasını bileceksin
Bilmeyeceksen eğer ne diye isteyeceksin?
bendeki nefs. Kendi Kaleminizden 13 2K 27 Haz 2016
Mevlana ve Aşk... Kendi Kaleminizden 10 4K 18 Haz 2010
MEVLANA Tasavvuf 10 6K 20 Ara 2008
S bendeki meczup... Kendi Kaleminizden 1863 278K 8 Eki 2007