“Darbeciler Düşmandan Daha Beter”
10:1712 Temmuz 2010
Mümtaz’er Türköne, “Bu ülkeye, siyaset peşinde koşan askerlerin verdiği zararı hiçbir düşman veremez.”
Vakit gazetesinden Nazif Karaman, Prof. Dr. Mümtaz'er Türköne ile konuştu:<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />
Mümtaz'er Türköne, son dönemde Türkiye'nin en çok konuşulan bilim adamlarından bir tanesi. Özellikle eşinin AK Parti'de siyaset yapması, yazdıklarının ve söylediklerinin belli bir kesim tarafından dahaca bir dikkate alınmasına sebep oluyor. Gazi Üniversitesi İİBF Kamu Yönetimi'nden emekli olan ve İstanbul'a yerleşen Türköne, son kitabı "Sözde Askerler" ile darbeci askerleri adeta eleştiri bombardımanına tutuyor. Kitabında TSK'nın karargâh yapılanmasının lağvedilmesini, Nizam-ı Cedid ordusuna ihtiyacımız olduğunu bile söylüyor. Asker çocuğu olmakla övünen Prof. Türköne, kendisine "asker düşmanı" yakıştırmasında bulunanları haksız gördüğü gibi, onların bu tavırlarının ülkeye çok büyük zarar verdiğini düşünüyor. Mümtaz'er Türköne ile Kuzguncuk'taki doyumsuz Boğaz manzaralı ofisinde Nesil Yayınları'ndan çıkan son kitabı "Sözde Askerler"den yola çıkarak askerler, Ergenekon soruşturması ve Kürt sorununa bakışını konuştuk.
"MEVCUT KARARGÂH YAPILANMASI ÜLKEYE ZARAR VERİYOR"
- "TSK kapatılıp yenisi kurulsun" sözünüz çok tartışıldı. Burada neyi kastettiniz tam olarak?
"EN GERİ, KABA VE İLKEL KURUM HANGİSİ?"
- Kitabınızda "Türkiye'nin en geri, en kaba ve en ilkel kurumu ordudur" tespitinde bulunuyorsunuz. Burada ne demek istiyorsunuz?
- Gerilik çağdışılılıktır. Diğer dünya ordularına göre mukayese ettiğimizde organizasyon, strateji, savaş sevk ve idaresi konusunda stratejik taktik ve konseptlerin epey eskidiği görülüyor. Türkiye'de ordunun doğu hareket yapılanması ve batı hareket yapılanması gibi bir yapıya geçmesi konuşuluyor. En son Hüseyin Kıvrıkoğlu, 2001'de böyle bir direktif verdi. Mevcut Kara, Deniz ve Hava yapılanmasının iptal edilmesi gerekiyor. Gerilik dediğim budur. İlkellik dediğim şey ise silahın üstünlüğüdür. Bir ülkede silahı olanın sözü geçiyorsa o ülke ilkel bir ülkedir. Bu duruma ancak Afrika'nın kabile devletlerinde rastlanır. TSK'nın elindeki silahlarda siyasete müdahalenin gerekçesi olarak kullanılıyor. "Silahlı üstünlük, silahlı vesayet"... Eğer bundan bahsediyorsak, bu ilkel bir durum... Kabalık da ilkelliğin bir sonucudur. Yani ben bu tabirlerin hiçbirisini öylesine kullanmıyorum. Toplum incelikli bir organizasyona sahip medeniyet dediğimiz şey hep ayrıntılarda ortaya çıkar; fakat askerlerin dünyasında sadece dostlar ve düşmanlar ile siyahlar ve beyazlar vardır. İyi savaşabilmesi için bir askerin basit tanımlamalara ve sınıflandırmalara ihtiyacı vardır. Hayat, ekonomi, siyaset çok zengindir. Eğer siz silahlı güçle bir ülkede düzen kurup sürdürüyorsanız, kaba bir düzen söz konusudur. Eğer bunları temsil eden bir ordu da ortadaysa ilkel, kaba ve geri bir ordu çıkar ortaya.
"GÜÇLÜ ORDU, GÜÇLÜ TÜRKİYE SLOGANI FAŞİZMDİR"
- Hocam, "Güçlü Ordu, Güçlü Türkiye" sloganı var Genelkurmay'ın kullandığı, biliyorsunuz. Bu slogan doğru mudur? Genelkurmay bu sloganla ne demek istiyor sizce?
- Tam anlamıyla faşizm demek istiyor. 28 Şubat döneminde İstanbul'da kışlalara yazılan "Orduya sadakat şerefimizdir" sloganı gibi bir faşist slogandır. 2. Dünya Savaşı'nda Alman Nazileri de kullanmıştır bu sloganı. Bunu biraz daha yumuşatınca orduyu ülkenin önüne koyarsınız. Sanki ülke ordu için meydana gelmiş gibi bir durum ortaya çıkar.
- O zaman doğru slogan "Güçlü Türkiye, Güçlü Ordu" mudur?
"BEN ASKER DEĞİL, DARBE DÜŞMANIYIM"
"ASKERİN SİYASETE BULAŞMASI MESLEKÎ DEFORMASYON"
- Bu bir meslekî deformasyon. Güç kontrol edilmedikçe zararlı hale geliveriyor. Askeri gücün kontrol edilmesi gerekiyor. Bence asıl hata demokrasilerde. Demokrasilerin askeri kontrol etmesi lazım. Biz 27 Mayıs yüzünden askerlere kızıp duruyoruz; asıl gösterdikleri beceriksizlik yüzünden Demokrat Parti'ye kızmamız lazım, niye izin verdiler 27 Mayıs darbesine diye. 38 çapulcu çete kurup darbe yaptı ve DP, Genelkurmay Başkanı kendi emrinde olmasına rağmen buna engel olamadı. Demokrasiler iktidar için gerekli dirayeti gösteremeyince silahlı güç iktidardaki boşluğu dolduruyor.
"ASKER, SİVİL İRADENİN EMRİNDE OLMALI"
"LİBERALLİK DENEN ŞEY DELİKANLI ADAMI BOZAR"
- Bu ülkede askerin yanlışını dile getiren herkes "asker düşmanı" olarak mimleniyor. Bu doğru bir algılama mı? Askerin yanlış yaptığını kimse söylemeyecek mi?
- Günümüzde asker düşmanı tabirini ve yakıştırmasını kullananların hiçbiri iyi niyetli değil. Bir şeyleri örtmek gizlemek amacıyla kullanıyorlar bu tabiri. Bu ülkede gerçek anlamda bütünsel olarak asker düşmanı olan adamın aklından şüphe etmek lazım. Bu ülke, ordusunu ve askerini seviyor. Çünkü bu kurumda kendisinden bir parça var. Askerlik mesleği, çok zor bir meslek. Bir şeref mesleğidir, insan şerefi için yapar bu mesleği; ama siz bu kadar şerefli bir mesleğin arkasına sığınıp camiye bomba atmayı, masum vatandaşların evine silah koyup onlara karşı komplo kurarsanız, sonra da sizi eleştirenleri "asker düşmanı" derseniz, asıl asker düşmanı siz olursunuz. Sonra ben de bir asker çocuğuyum.
"KÜRT SORUNUNU BU NOKTAYA GETİREN DARBECİ ASKERLERDİR"
- 50 yıldır asker, toplumdaki çatışmaları teşvik etti. Çünkü çatışma olmayan toplumda askere ihtiyaç olmaz. Askeri vesayet düzeni sürekli çatışma arar. 12 Eylül yönetimi, 1983'te giderayak 2932 sayılı bir kanun çıkardı ve Türkçe'den başka dillerin konuşulmasını yasakladı. İnanılmaz derecede ilkel, kaba ve aptalca bir kanundu. Kanunu okuduğumuz zaman Kürtçe rüya görmeyi bile yasaklıyor neredeyse... Anlayacağınız bu kadar gayri insani bir kanun. Böyle bir kanun ancak Kürtlerin tepkisini çeker, başka neye hizmet edebilir ki? Bu kanunu bir amaca hizmet etmek için çıkardıkları çok açık. Dağa çıkanların en önemli gerekçelerinden bir tanesini oluşturdu bahsettiğim kanun. Bütün bunlar gösteriyor ki; Türkiye'de Kürt sorunun bu noktaya gelmesinin birinci müsebbibi darbeci askerler.
- Asker hiçbir şeyi çözemez, ancak savaşır. Asker bir şeyi zorla elde etmek için vardır. Bu sorunu 24 yıl boyunca sadece askere havale etmek çok ciddi bir hata olmuştur. 2007 yılından itibaren bu yanlışı askerler de itiraf ettiler. 40 bin insan öldükten sonra "yanlıştır" demenin dayanılmaz ağırlığını hissetmek lazım. Etnik gibi çok karmaşık bir konuyu siyasi aklın çözmesi gerekir. Özetle Kürt sorunu, bu hale darbeci askerler yüzünden geldi.
"Ergenekon deşifre olmasaydı daha çok cinayet işlenirdi"
- CHP, Baykal döneminde kendisini Ergenekon'un avukatı ilan edince CHP de Ergenekon'un parlamentodaki legal uzantısı haline geldi. Bu anlamda BDP'nin PKK ile ilişkisinden ben bir fark göremiyorum. Kılıçdaroğlu döneminde bu anlayışın değiştiğine yönelik sinyaller aldım. Çünkü Kemal Kılıçdaroğlu, 27 Mayıs ile ilgili "Şimdi utanıyor olmalılar" gibi bir laf etti.
"DARBE PLANLARINA ADI KARIŞANLARIN TAMAMI AÇIĞA ALINMALI"
- Bu durum askerin meslekî çıkarlarını ülke çıkarlarının önüne alması anlamına geliyor. Kamuoyu önüne "Bu adam asker, yargı karşısında korunur" teziyle çıkarsanız, ülkeye çok zarar verirsiniz. Bu ülkeyi bir arada tutan ana güç hukuktur. Vatandaşlar, hukukun teminatı altında, ülkenin her şeyine katkıda bulunur; ama silahlı gücümüz hukuku takmıyorsa, bu ülkenin birliğine de, bağımsızlığına da, çıkarlarına da büyük zarar verir. Bu konuda Türkiye'nin büyük bir sarsıntı geçirmesi lazım. Hukukun işletilmesi gerekiyor…
(Nazif Karaman / Vakit)