Gönüllerin Kazananı Artık Mağdur Olan Değil - Koralp Selçuk | LEMUR DERGİ
​ARTIK MAĞDUR OLAN DEĞİL.
Günümüzün çoğu mesleğinde olduğu gibi futbol antrenörlerinin de kariyerleri birçok dış etmene bağlı. Modern zamana uyum sağlamanın en kısa tarifi olan moda tabiri, günümüz beklentilerinin büyük yüzdelik dilimini karşılıyor. Tarihin herhangi diliminde çok büyük işler başarmış olabilirsiniz, bugünün başarıları için benzer yöntemleri taşımıyorsanız çevrenize bıraktığınız etkinin azaldığına şahit olmak zorunda kalmanız kaçınılmaz duruyor. Sporun tarihi de bu denli isimlerden oldukça barındırmakta. Size keskin bir sonu ifade etmek için bu yazıyı yazmıyorum, algının geleceği noktayı deneyimlediğimiz diğer isimlerden de yola çıkarak bir serüveni adlandırmanın peşindeyim.
Atletico Madrid’in sezonun popüler takımı Liverpool’u elemesi ile kazandığı antipati spor tarihinin ilk örneklerinden değil. 1994 Şampiyonlar Ligi finalinde Johan Cruyff’un Barcelona’sını alt eden Capello Milan’ı da muhtemeldir ki ekran başında birçok sitemin muhatabı olmuştur, özellikle bu konunun tarihi örnekleri düzenli olarak yıllar boyu sitemlerden nasiplerini alıyor olma ihtimallerine sahip. En güncel örneklerimizden bir tanesi olan Jose Mourinho ve Pep Guardiola rekabeti, sonunda futbol gen kodlarımızı dönüşüme uğratırken, döneminin ikonik figürünü de Hollywood kötü adamı olarak önümüze sürüyordu. Futbolun iki tezinin çarpışmasında savunmayı seçen Jose Mourinho, sporun agresif dilinin kurbanı olurken rakibine karşı üstün olduğunda dahi kayda değemedi. Bugün Fabio Capello, Namağlup İtalya ligi şampiyonluğu ve Şampiyonlar Ligi şampiyonluğuna rağmen Milan tarihindeki popülerliğini Arrigo Sacchi ismine bırakmakta. Bugün Simeone’yi ise futbolun zirve takımlarında hayal edebilmek biraz güç, gerekçesini açıklamak gerektiğinde başvuracağımız yer ise mesleki başarısızlıktan ziyade Klopp ve Guardiola isimlerinin yarattığı proaktif futbol modası.
Futbol kültürümüze dair bazı imzalarımız değişiyor. Geçmişte daha fiziki oynanan İspanya futbolu pozisyon oyunu, Uzun yan topları ile meşhur İngiltere ise geriden oyun kuran pas futbolunu benimsemiş takımların hakimiyetinde. Temelleri geçmişe dayansa dahi bugün oyun modellemeleri tarihte olduklarından çok daha yaygın ve popüler, sporun en büyük dinamiği seyirci bu oyunu bu şekilde takdir ediyor ve geleceğe de kendi oyun sistemini taşımayı tercih ediyor. 2009 yılının Barcelona takımı kendi dönemini açarken, farklı bir devri de göz önünden kaldırıyordu. Futbolun eğlence sektörü olarak kanıksanması, iyiden iyiye oyunun iç dinamiklerini de etkiliyor. Lionel Messi veya Kevin De Bruyne iki mevkilerinin ayrıksı yıldızı, görev bölgelerinin gerekliliklerini yerine en iyi şekilde getirirken ortaya sundukları görseli diğer meslektaşlarından ayrı sergiliyorlar. Alışılagelenin dışındaki meziyetlere yönelik övgüler haklılık payı da olacak biçimde çağın ötesinde ve devrim niteliğinde bulunurken, bir noktadan sonra aksinin olağan hatta bayağı bulunmasına yol açabiliyor.
Burnley antrenörü Sean Dyche’ın da sitemlerinde belirttiği gibi; “İnsanların her gördüklerinde moda dışı nitelendirmesini sağlayan nedir? Çünkü orada 5000 pas yapılan bir oyun yok, bunun ne zaman modası geçti. Her detayımız normların dışarısında mı olmalı?” Sean Dyche Premier Lig’teki ilk sezonunu 33 puan ile 19. Kapatırken, 2018-19 sezonun UEFA kupasında yer almayı başardı. Elindeki kısıtlı imkanlar ve kadrosunun ligin tepelerinde yer alması için taktikleri sonuna kadar kullanan yapının başındaki isim seyirciler nezdinde yücelmiyor, boşalan antrenör koltuklarında Ligin önemli takımları için ismi anılmıyordu. Simeone yada Sean Dyche isimlerini beğenmemek elbette ki doğal seçim, bu sübjektif bir karar fakat bağlı bulundukları meslek içerisinde lanetli isimler listesine almak haksızlık olabilir.
rsene Wenger isminin emekliliğe ayrıldığında yaşadığımız tatsız his de tam olarak bu dönemin ifadesi gibi, kamuoyunun artık müsaade etmediği bazı somut niteliklerin seyirci göz önünden ayrılması gerektiği düşüncesi yerine getiriliyordu. Finansal duyarlılık, uzun vadeli yatırım ve futbolun içgüdüsel doğruları artık pazarlanabilir değil. Rekabetçilik ölçüleri fazla etik değerleri çerçevesinde ve özgünlük barındırmıyor olarak değerlendirilen Arsene Wenger felsefesi tüm saygınlığı beraberinde artık hafızalarımızda övgülerimizden nasiplerini alabiliyor. Ernest Hemingway anlatısı gibi duran bu son, günümüzün en popüler meslek gruplarından bir tanesine ait. Wenger tercihi ise bu anlatıların içerisinde en basiti gibi, seyircinin beklentilerini karşıladığı dönemleri itibari ile iyi niyetli karşılanıyor. Peki ya bir anti kahraman olsaydı?. Misalen Jose Mourinho, istatistiksel olarak dünya futbolunun en başarılı teknik adamlarından bir tanesi. Tek başına Mourinho’nun basın önünde veya yedek kulübesinde verdiği mental savaşı gözlemlemek dahi ayrı bir spor branşı niteliğinde. Dünya Futbolunu kutuplaştıran bu büyük figür, kariyerinin büyük çoğunluğunu bir anti kahraman olarak geçirdi. Kariyerinin tamamı ofansif takımlara karşı verdiği ustaca mücadele ile hatırlanacak olan bu adam, Savunma futbolunun neferi olarak tanındı birçok izleyici tarafından. Bu durumu kötü yapan nedir?
Oyuna yönelik tekdüze bir ilginin kurbanı olduğunu düşünüyorum, Simeone kazandığında herkes bunun eski moda biçimde gerçekleştiğini ve hak etmeden olduğunu düşünüyor. Peki bunu Simeone yapabilirken, Liverpool’a karşı kazanmak isteyen diğer takımlar neden başarısız? Günümüz evrimi hücum futbolunu geçer akçe olarak kabul ederek gerçekleşiyor. Bu tek taraflı devrimin gerekçesinin kazanmak ile ilgili olmadığını düşünüyorum. Pazarlanabilir olanın teknik tabirlerle bezeli hücum futbolu olması ve yakın dönemde kendini yenileyen oyun sisteminin kendine has mevki isimleri üzerinden detaylandırılması da izleyicinin bilgi dağarcığını genişleterek zehrini yaymakta. Klopp ve Guardiola ile Başarıları kıyaslanabilir olmasına rağmen Simeone’nin kıtanın zirvesinde anılabilmesi oldukça güç. Eğlence sektörü olarak kanıksanan futbolun arka planında en azından şimdilik rekabetçilik ile eşdeğer olan izleyici beğenisi söz konusu. Uzun vadede rekabetçiliğimizin de sorgulanabilir olabileceğini düşünüyorum. Peki siz de “pozitif futbol” tabirini kullanmak suretiyle negatifini de ortaya çıkaranlardan mısınız?