Arşiv (January 2009) 84 83 82 81 80 79 78 77 76 75 74 73 72 71 70 69 68 67 66 65 64 63 62 61 60 59 58 57 56 55 54 53 52 51 50 49 48 47 46 45 44 43 42 41 40 39 38 37 36 35 34 33 32 31 30 29 28 27 26 25 24 23 22 21 20 19 18 17 16 15 14 13 12 11 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 > Türkiye Siyaset > Mahalli seçim baskısı
Mahalli seçim baskısı
TÜR­Kİ­YE, 22 Tem­muz 2007 se­çim­le­rin­den 29 Mart 2009 se­çim­le­ri­ne doğ­ru yak­laş­tık­ça si­ya­se­tin gün­de­mi ha­re­ket­len­me­ye baş­la­dı. Bu iki ta­rih ara­sın­da Tür­ki­ye si­ya­se­tin­de “kay­da de­ğer bir şey­ler” ol­du­ğu­nu söy­le­mek müm­kün de­ğil. Öy­le ki son on ye­di ay içe­ri­sin­de ha­ya­ta ge­çi­ril­miş, di­şe do­ku­nur si­ya­si bir pro­je, ma­nev­ra ve­ya adı­mı ha­tır­la­mak­ta zor­la­nı­yo­ruz. Oy­sa­ki 22 Tem­muz son­ra­sı si­ya­se­tin ala­nı ra­hat­la­mış ve ik­ti­dar par­ti­si­ne har­ca­ya­bil­me­si için müt­hiş bir “si­ya­si ser­ma­ye” sağ­lan­mış­tı. Hü­kü­met bu bü­yük si­ya­si ser­ma­ye­yi bir İs­tan­bul tüc­ca­rı gi­bi kul­lan­mak ye­ri­ne An­ka­ra­lı emek­li-memur, es­naf dü­ze­yin­de har­ca­ma­ya kal­ka­rak, ken­di eliy­le ser­ma­ye­si­ni an­lam­sız­laş­tır­dı. Bu ka­fa ka­rı­şık­lı­ğı­nı gö­ren­ler, ka­pat­ma da­va­sıy­la hü­kü­me­tin üze­ri­ne git­ti­ler. An­cak da­va bek­le­ni­le­nin ak­si­ne ik­ti­dar par­ti­si için si­ya­se­tin sa­ha­sı­nı pro­va­ka­tif un­sur­lar­dan te­miz­le­ye­rek, bir kez da­ha si­ya­si ser­ma­ye sağ­la­dı. La­kin hü­kü­met, de fac­to “si­ya­si ey­lem­siz­li­ği”ni sür­dür­mek­te ıs­rar­lı ol­duk­ça yıp­ran­ma­sı da hız­lan­dı.
Si­ya­si ey­lem­siz­lik so­nu­cun­da ka­rar al­ma sü­reç­le­ri­nin tı­kan­dı­ğı, is­ti­şa­re­nin an­lam­sız­laş­tı­ğı, gel­git­le­rin ya­şan­dı­ğı, li­de­rin göl­ge­si­ne sı­ğı­nı­la­rak so­rum­lu­luk­la­rın sav­sak­lan­dı­ğı ve si­ya­si yor­gun­lu­ğun se­bep ol­du­ğu ha­ta­la­rın ar­dı adı­na ya­pıl­dı­ğı bir dö­ne­me şa­hit ol­duk. Bu an­lam­da hü­kü­met bu­la­bi­le­ce­ği en çap­sız ve ba­şa­rı­sız mu­ha­le­fe­tin, ka­pat­ma da­va­sı­nın ik­ti­da­ra sağ­la­dı­ğı im­kan­la­rı kul­lan­ma­ma­sı­nın ar­dın­dan an­lam ka­zan­ma­sı­nı da bir öl­çü ola­rak ka­bul ede­bi­lir. Zi­ra ba­şa­rı­lı ve si­ya­set üre­te­bi­len bir AK Par­ti hü­kü­me­ti açı­sın­dan CHP’nin “çar­şaf”, MHP’nin “Ale­vi” ve DTP’nin “Kürt­ler” üze­rin­den si­ya­si rant ka­za­na­bil­me­si ol­duk­ça iro­nik bir du­rum. Hü­kü­met si­ya­si ey­lem­siz­lik içe­ri­sin­de mez­kur iro­ni­yi or­ta­ya ko­ya­ma­dı­ğı gi­bi tar­tı­şı­lan me­se­le­ler­de ken­di söy­le­mi­nin hak et­me­di­ği bir şe­kil­de ge­ri­le­di­ği fo­toğ­ra­fı­nı da ver­di.
29 Mart’a doğ­ru gi­der­ken si­ya­set tek­no­lo­ji­si, 22 Tem­muz’dan bu ya­na AK Par­ti’ye üçün­cü kez pro­ak­tif si­ya­set im­ka­nı ve­re­cek­tir. Ma­hal­li se­çim­ler­den kay­nak­la­na­cak at­mos­fe­ri bir mo­ment nok­ta­sı­na dö­nüş­tü­re­bi­len bir AK Par­ti, Tür­ki­ye’yi de ken­di­siy­le be­ra­ber mah­kum et­ti­ği si­ya­si ey­lem­siz­lik­ten kur­ta­ra­bi­lir. Ye­rin­de du­ran bir saa­tin gün­de iki kez doğ­ru­yu gös­ter­di­ği doğ­ru­dur. La­kin hü­kü­met­ler ge­nel­de yer­le­rin­de du­ra­maz­lar! Do­la­yı­sıy­la hü­kü­me­tin ye­ni bir si­ya­set viz­yo­nuy­la ik­ti­da­rı­nı tah­kim ve tan­zim et­me­si­nin vak­ti çok­tan gel­miş­tir. 29 Mart se­çim­le­ri bu im­ka­nı faz­la­sıy­la su­na­cak­tır. Ne CHP “çar­şaf” açı­lı­mıy­la ne MHP “Ale­vi” po­li­ti­ka­sı”yla ne de DTP “Kürt so­ru­nu”na yak­la­şı­mıy­la ca­ri si­ya­si po­tan­si­yel­le­ri­ni aşa­cak bir eşi­ğe ge­le­bi­lir­ler. Bu üç böl­ge par­ti­si­nin mez­kur üç so­run üze­rin­den el­de ede­cek­le­ri si­ya­si ser­ma­ye­le­ri­nin hac­mi ve gü­cü, AK Par­ti’nin so­run­la­rı ele alı­şıy­la şe­kil­len­mek­te­dir. İk­ti­dar par­ti­si bay­ra­ğı dev­ret­mek is­te­me­di­ği, ira­de­sin­den vaz­geç­mek is­te­me­di­ği sü­re­ce mu­ha­le­fe­tin hâ­li­ha­zır­da­ki si­ya­si kom­po­zis­yo­nu ya­pı­sal ola­rak de­ğiş­tir­me­si müm­kün de­ğil­dir. Do­la­yı­sıy­la, bü­tün sı­kın­tı­la­ra rağ­men, ik­ti­da­rın eli ol­duk­ça güç­lü­dür. So­run elin­de­ki si­ya­si ser­ma­ye­yi na­sıl har­ca­ya­ca­ğı­na ka­rar ver­me­si­dir.
AK Par­ti’nin 29 Mart se­çim­le­riy­le olu­şa­cak si­ya­si at­mos­fer­de üze­ri­ne eğil­me­si ge­re­ken üç te­mel nok­ta bu­lu­nu­yor: Si­ya­si ey­lem­siz­lik­ten kur­ta­ra­cak ye­ni bir viz­yon, kü­re­sel fi­nan­sal kri­ze aza­mi has­sas olan in­si­cam içe­ri­sin­de­ki bir eko­no­mi yö­ne­ti­mi ve Kürt me­se­le­si. Bu üç nok­ta­dan bi­rin­ci­si ha­ya­ta geç­me­den di­ğer hu­sus­lar­da hü­kü­me­tin za­ten pek bir ope­ras­yon ala­nı kal­ma­mak­ta­dır. Bu an­lam­da 2009’la ül­ke gün­de­mi­ne ye­ni bir viz­yon su­na­bi­len bir ik­ti­dar, kü­re­sel fi­nan­sal kri­zin kar­şı­sın­da da ne yap­tı­ğı­nı bi­len bir gö­rün­tü ve­re­bi­lir. Zi­ra 29 Mart se­çim­le­ri­ne 22 Tem­muz se­çim­le­rin­den fark­lı bir si­ya­si at­mos­fer ve eko­no­mik gös­ter­ge­ler­le gir­mek­te­yiz. Ka­pat­ma da­va­sın­dan çık­mış bir ik­ti­dar­la, si­ya­si yön­süz­lü­ğün de­vam et­ti­ği, hü­kü­met ye­ri­ne med­ya­nın gün­de­mi şe­kil­len­dir­di­ği ve eko­no­mik gös­ter­ge­le­ri­mi­zin ge­ri­ye doğ­ru git­ti­ği bir or­tam­da se­çi­me doğ­ru iler­li­yo­ruz.
29 Mart, Kürt Me­se­le­sin­de Dö­nüm Nok­ta­sı
Ka­pat­ma da­va­sı so­nuç­lan­dı­ğın­da An­la­yış’ta ka­le­me al­dı­ğı­mız ya­zı­da “AK Par­ti ye­ni dö­nem için bü­yük so­ru­lar so­ra­ma­dı­ğı sü­re­ce da­va­nın so­nu­cu­nun olum­lu yan­sı­ma­sı müm­kün de­ğil­dir” tes­pi­ti­ni yap­mış­tık. Da­va so­nu­cu­nun üze­rin­den beş ay geç­miş ol­ma­sı­na rağ­men si­ya­se­ten ay­nı yer­de pa­ti­na­ja de­vam edi­yo­ruz. Hü­kü­me­tin içi­ne düş­tü­ğü si­ya­si nar­koz­dan kur­tul­ma­sı­nın önem­li mi­henk taş­la­rın­dan bi­ri­si­ni de Kürt me­se­le­si oluş­tu­ru­yor. İk­ti­dar 22 Tem­muz’da Do­ğu ve Gü­ney­do­ğu’da ka­zan­dı­ğı des­te­ğin bir kıs­mı­nı son bir kaç ay­dır bel­li öl­çü­ler­de si­ya­si ile­ti­şim ka­za­la­rı­na kur­ban ver­miş ol­sa da, ib­re­yi ter­si­ne dön­dür­me­si ken­di­si açı­sın­dan müm­kün. Hü­kü­met eğer Do­ğu ve Gü­ney­do­ğu için iyi ça­lı­şıl­mış bir stra­te­ji or­ta­ya koy­maz­sa, hem Kürt me­se­le­si hem de se­çim­ler açı­sın­dan bir zayiat­la kar­şı kar­şı­ya ka­la­bi­lir. 29 Mart se­çim­le­ri Nev­ruz haf­ta­sı­na denk ge­li­yor. İyi yö­ne­ti­le­me­di­ği tak­dir­de, 2009 Nev­ruz’u sa­de­ce Do­ğu ve Gü­ney­do­ğu açı­sın­dan de­ğil, bü­tün ül­ke si­ya­se­ti­ni et­ki­le­ye­cek bir ne­ga­tif mo­men­te dö­nü­şe­bi­lir. Ge­rek DTP ge­rek­se de PKK, Nev­ruz’un se­çim­le­ri esir ala­cak bir ha­le dö­nüş­me­si için el­le­rin­den ge­le­ni ya­pa­cak­lar­dır. Do­la­yı­sıy­la ol­duk­ça kı­sa bir za­man di­li­min­de hem Kürt me­se­le­sin­de bir açı­lı­mın ya­pıl­ma­sı hem de se­çim dö­ne­min­de si­ya­si tan­si­yo­nun yö­ne­ti­le­bi­lir dü­ze­ye ge­ti­ril­me­si ge­rek­mek­te­dir. Hü­kü­met, bu iki ge­ri­li­mi ay­nı an­da yö­net­me be­ce­ri­si ora­nın­da 29 Mart’tan ba­şa­rı­lı çı­ka­cak­tır.
DTP açı­sın­dan muh­te­mel bir ge­ri­lim, el­de­ki tek si­ya­set tek­no­lo­ji­si­dir. Baş­ba­kan’ın böl­ge zi­ya­re­ti­ni Ari­el Şa­ron’un Ak­sa zi­ya­re­tiy­le ben­zeş­ti­ren bir zi­hin­den her tür­lü pro­vo­kas­yon bek­len­me­li­dir. Do­la­yı­sıy­la, an­cak DTP ile po­le­miğe gir­me­den yü­rü­tü­le­cek so­ğuk­kan­lı bir si­ya­set di­li 29 Mart’ta ba­şa­rı­lı ola­cak­tır. Se­çim­ler­de AK Par­ti’nin böl­ge­den gös­te­re­ce­ği aday­la­rın özel­lik­le­ri bel­li oran­da rol oy­na­ya­cak ol­sa da, si­ya­si ba­şa­rı­yı ta­yin ede­cek olan asıl sa­ik Baş­ba­kan’ın söy­le­mi­dir. Ne 2005’in ha­va­da kal­ma­ya mah­kum li­be­ral kim­lik­çi söy­le­mi ne de so­ru­nu ki­şi­sel­leş­ti­ren po­le­mik­ler bu ye­ni dö­nem­de so­ru­nun çö­zü­mü­ne kat­kı sağ­la­ya­bi­lir. 29 Mart se­çim­le­ri bu an­lam­da Kürt me­se­le­si açı­sın­dan bir adım ha­li­ne dö­nüş­tü­rül­me­li­dir.
İro­nik bir şe­kil­de mu­ha­le­fe­tin kay­bet­me­mek, AK Par­ti’nin ise ka­zan­mak üze­re gir­di­ği se­çim­le­rin so­nuç­la­rı sa­de­ce Gü­ney­do­ğu’da si­ya­si ve sos­yo­lo­jik bir an­lam ta­şı­mak­ta­dır. DTP’nin se­çim­ler­de­ki tek si­ya­set tek­no­lo­ji­si “cep­he­leş­me” ola­cak­tır. Muh­te­me­len bu teh­li­ke­li yön­tem­den kı­sa va­de­de Kürt­ler ma­li­ye­ti­ne ba­şa­rı da el­de ede­cek­tir. Hü­kü­met DTP’nin pro­va­ka­tif yü­zü­nü gör­mez­den ge­le­rek, zım­nen DTP’ye bi­le bir “gö­rev” ve­re­rek; sa­mi­mi, yer­li ve ku­şa­tı­cı bir söy­lem ile muh­te­mel se­çim ger­gin­li­ği­ni Kürt me­se­le­sin­de bir fır­sa­ta dö­nüş­tür­me­nin yol­la­rı­nı ara­ma­lı­dır. Ku­zey Irak’la iliş­ki­le­rin kon­trol­lü bir şe­kil­de ge­liş­ti­ril­di­ği, öz­gür­lük­çü ve ku­şa­tı­cı bir söy­le­min ye­ni­den te­sis edil­di­ği bir or­tam­da AK Par­ti, se­çim so­nuç­la­rın­dan ba­ğım­sız bir şe­kil­de si­ya­si ola­rak or­ta ve uzun va­de­de ba­şa­rı­lı ola­cak­tır.
“Yargıçlar iktidarı”ndan “yargıçlar savaşı”na
Güvensizlik üçgeni: Aleviler, devlet, Sünni İslam
“Kemalist mahalle” ve korkunun imalatı
Ergenekon’da 1 numara devlet sırrı mı?
Siyasi temsilde kadın