PROF.DR.MURAT GÜVENÇ ANSİAD'A KONUK OLDU
Prof. Dr. Murat Güvenç, ANSİAD'a konuk oldu
“ÇOK PARTİLİ HAYAT, DEMOKRASİ İÇİN YETMİYOR”
İstanbul Şehir Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Güvenç “Bir ülkede çok partinin olması beraberinde demokrasi getirmiyor. Biz, çok partili döneme geçtiğimizden beri hep patinaj yapıyoruz” dedi. Türkiye'deki siyasetin yapılış biçiminde büyük bir yanlışlık yapıldığına inandığını söyleyen Güvenç, “1950'den beri her şey değişiyor, ama seçim coğrafyasının sınırları değişmiyor” dedi.
Antalya eski Milletvekili Hüsnü Çöllü'nün başkanlık ettiği, Antalya Sanayici ve İşadamları Derneği (ANSİAD) 2014 yılı 6 olağan toplantısına konuşmacı olarak katılan ve “1950’den Günümüze Türkiye Seçim Coğrafyasında Değişme ve Yeni Eğilimler” konusunda bir sunum yapan İstanbul Şehir Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Güvenç, araştırma ekibi ile birlikte Türkiye coğrafyasının seçim sonuçlarına etki edip etmediğini araştırmak için yola çıktıklarını belirterek şöyle devam etti:
“Türkiye'de yıllardan beri seçimler öncesi, seçimlerin kimin kazanacağına yönelik anketler yapılır. Sonrasında 'hangisi en doğruya yakın sonucu buldu?' diye değerlendirmeler yaparız. Seçimde çıkan sonuçların nedenini araştırmayız.”
Türkiye'nin seçim sisteminde iki önemli aks'a dikkat çeken, bunlardan ilkinin etnik farklılaşma (Türk-Kürt meselesi) ikincisinin de sağ-sol aksı olduğunu söyleyen Prof. Dr. Murat Güvenç, “Bunlar kararlı stabil, yani akşamdan sabaha değişmeyen örüntülerdir. Siyasi Aktörler değişirken Siyasi Bağlam coğrafya, Siyasi Ekoloji kendini yeniden üretir” dedi. 1961 Seçimlerinden başlayarak, 2011 seçimlerine kadar bu kararlılığı grafiklerle gösteren Prof. Dr. Murat Güvenç, İstanbul, Ankara ve İzmir ile Antalya illerini örnek verdi. Güvenç, siyasi partilerin bölgesel olarak, sahil ve iç kesimler olarak etkin oldukları bölgeleri işaret etti.
Toplantıya katılan ANSİAD üyelerinin sorularını da yanıtlayan Prof. Dr. Murat Güvenç, Türkiye'deki siyasetin yapılış biçiminde büyük bir yanlışlık yapıldığına inandığını belirterek şöyle devam etti:
“Bizim bu siyasi davranış kuramımız ABD'den ithal. Varsayıyoruz ki seçmen liderleri meydanlarda dinliyor ve sandığa gidiyor. Vicdanının sesini dinliyor ve oyunu veriyor. Geleneksel seçim kavramı böyle. Oysa seçmenin siyasete nereden baktığı çok önemli. Hakkari'deki seçmenin bakışı ile İstanbul'daki ayrı, Anadolu'daki ayrı, sahildeki ayrı bakıyor. Yeni siyasi kuram, yerel kültürleri ortaya çıkarıyor. Seçmenin yerel kültürü ön plana çıkıyor, Egeli'de 'sahillerde oturmak' diye bir kavram var, bu Anadolu'da oturmaktan farklı. Ama bir gerçek var ki, seçim coğrafyasının sınırları değişmiyor.”
Osmanlı Coğrafyası'nda üç büyük bölge olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Murat Güvenç, “Selanik merkezli Balkanlar, Halep merkezli Ortadoğu ve Basra Körfezi üçgeninin artığından bize bir Anadolu kalmış. Aslında demir ağlarla ördüğümüz Anadolu yine üç bölgenin demiryollarının Anadolu'da kalan ve kırpıntısı olan demiryollarının birleştirilmesinden ortaya çıktı” dedi.
“Takım tutar gibi parti tutmuyoruz”
Türkiye'de birtakım insanların iddia ettiği gibi, insanların takım tutar gibi parti tutmadığını, özellikle büyükşehirlerde parti değiştirmelerin mümkün olduğunu da söyleyen Güvenç, başka bir soru üzerine Doğu ve Güneydoğu'daki bağımsızlarla ilgili görüşlerini şöyle dile getirdi.
“Kürtlerin bir siyasi parti üzerinden temsil edilmeleri yeni bir olay. Bir zamanlar Yeni Türkiye Partisi (YTP) ile denendi, Erbakan'ın Milli Selamet Partisi (MSP) de bu bölgeye sahip çıkmak istedi. Uzun süreli olmadı. Bölgede bağımsızlar var. 1954 ve 1957 seçimlerinde de bağımsızlar vardı. Bağımsızların 300-400 bin oyları var. 10 vekil çıkardılar.”
Bize en yakın sistem İtalya'da
Konuşmasının son bölümünde Coğrafi yapı itibariyle hem de çok partililik açısından Türkiye'ye en yakın siyasi sistemin İtalya'da olduğunu belirten Güvenç, “Orada da kuzey-güney sorunu var. Bizim doğu-batı gibi. Onlar da 'bizim vergilerimizle yaşıyorsunuz' diye kavga ediyorlar” diye konuştu. Prof. Dr. Murat Güvenç, “Çok partili olmak demokrasi getirmiyor. Biz çok partili döneme girdiğimizden bu yana patinaj yapıyoruz” diye konuştu.
Gecenin sonunda ANSİAD Başkan Vekili Sadi Kan ve Toplantı Başkanı Hüsnü Çöllü, konuşmacı Prof. Dr. Murat Güvenç'e günün anısına bir plaket verdiler.