Mutlu Bir Çocuk Yetiştirmek » Barış Gürkaş
Çocuğa Empatiyi Öğretmek
Çocukların kişisel gelişimi, ailelerin en çok önemsediği konulardan biri. Harika bir çocuk yetiştirmek için pek çok yol izleyebilir, başarılı da olabilirsiniz. Fakat insanı diğer canlılardan ayıran en önemli özellik diğer insanlarla birlikte yaşamaya ihtiyaç duymasıdır. İnsanlar başarılı sosyal ilişkiler geliştirme, diğerleriyle bir arada olma ihtiyacı duyarlar.
Bu süreçte insanları diğer canlılardan ayıran sevgi, saygı ve empati yetenekleridir. Kişisel gelişim sürecinde çocuk, diğer insanlar tarafından sevgi ve saygı görmek isteyecek aynı zamanda insanları sevme ve onlarla bir arada olma ihtiyacı hissedecektir. Bu süreçte olumlu sosyal ilişkiler kurabilmesi için çocuğun sahip olması gereken en önemli yeteneklerden biri empatidir. Empati becerisi çocuğu diğerleriyle olan ilişkilerinde hep bir adım öne taşıyacaktır. Empati bir yetenek olabileceği gibi zamanla, öğrenilerek de geliştirilebilecek bir beceridir. Çocuğa kişisel ilişkiler kurmaya yeni başladığı zamanlardan itibaren empatinin ne demek olduğunu, neden gerekli olduğunu ve nasıl empati yapabileceğini anlatmaksa ebeveynlere düşer.
Çocuk ailesinde empatiye dayalı bir ilişki olduğunu gördükçe ve sorunların çözülmesinde empati yeteneğinin önemli bir güç olduğunu fark ettikçe empati yapma ihtiyacı duyar. Bu da çocuğun kişilerarası ilişkiler kurmak istediği diğer bireylerin hislerini anlamaya çalışması ve bu hislere göre hareket edebilmesi anlamına gelecektir.
Çocuğun aileden öğrenebileceği en önemli şeyler koşulsuz sevgi ve koşulsuz saygıdır. Çocuk gelişim sürecinde bu iki kavrama aşina olur ve bu kavramları içselleştirebilirse daha anlamlı ilişkiler kurabilecektir.
Günümüzde kişiler arası ilişkilerin bu denli sığ olmasının sebebi son yüzyıldaki bireyselleşme ve bireyselleşmenin getirdiği bencillik dürtüsü olabilir. İnsanlar diğerleriyle birlikte olmaya bu denli muhtaçken ve kendilerini sosyal bir ortama ait hissetmek gibi bir temel ihtiyaçları varken, bireyselleşmenin getirdiği bencillikle baş etmeleri zorlayıcı bir faktördür. Her ne kadar başlangıçta bencillik kişinin daha mutlu olmasını sağlayacakmış gibi görünse de insanlar için yalnız yaşamak doğadaki diğer canlılardan çok daha zordur.
Bu durumda insanların bencillik duygusundan uzaklaşması ve diğerlerine karşı koşulsuz sevgi ve saygı duymaları gerektiğini anlaması gerekmektedir. Koşulsuz sevgi ve saygının özellikle aile tarafından çocuğa verilmesi ve çocuktan beklenmesi bu kavramların içselleştirilmesi açısından önemlidir.
Yani eğer siz çocuğunuza ne olursa olsun, her koşulda onu seveceğinizi ve ona saygı duyacağınız öğretirseniz ve çocuğun her koşulda size sevgi ve saygı beslemesini beklerseniz çocuk diğerleriyle olan ilişkilerini de bu çerçevede kurma eğiliminde olur. Bu da çocuğun sağlıklı ve anlamlı kişiler arası ilişkiler kurmasına yardımcı olacak önemli bir adımdır.