AÖL Türk Dili ve Edebiyatı 2 Dersi Ders özeti, Konu anlatımı, Ders notu - Ünite 3 - Açık Lise
Edebiyat, sanat, siyaset ya da ticaret gibi alanlarda belli bir ünü olan, tanınmış kişilerin hayatını, eserlerini, başarılarını anlatan ve tarafsız bir bakış açısıyla yazılan inceleme yazılarıdır. Eskiden biyografilere tercüme-i hal denirdi. Bu yazıları anlatılan kişinin kendisi değil onunla ilgili araştırma yaparak bilgi ve belgelere ulaşan ya da yaşamına tanıklık etmiş bir kişi yazar. Bu metinler nesnel ifadeleri içerir ve gerçekçi olmalıdır. Sadece belge, tanık ve kanıtlara dayanarak yazılmalıdır. Genelde kronolojik bir sıra izlenerek kişi tüm yönleriyle tanıtılır. Biyografilerde kişiyi eleştirme ya da övme gibi durumlar için girilmez.
Bir kişinin hayatıyla ilgili dönemleri ilginç yönleriyle geniş şekilde yazmasıdır. Otobiyografiler için de hal tercümesi ifadesi geçmişte kullanılmıştır. Burada doğumdan başlayarak yazıldığı ana kadar anlatmaya değer her ayrıntıya yer verilebilir. Sanatçı kendisinin yanında aile büyükleri, sosyal çevre ve aile içi durumlardan söz eder. Edebiyat, sana, siyaset ve spor gibi farklı alanlarda ünlü olan bir kişi insanlar tarafından bilinmeyen yönleri ve başarısını borçlu olduğu durumları anlatmak amacıyla yazar. Öznel gibi gözükse de gerçekler göz ardı edilmeden yazılmalıdır.
Monografi: Ünlü bir kişinin hayatını, kişiliğini, eserlerini, başarılarını ayrıntılı olarak anlatan ya da bilimsel alanda özel bir konunun üzerine yazılan inceleme yazılarıdır.
Portre: Bir kimseyi karakteristik özellikleriyle okuyucuya tanıtmak amacıyla yazılan eserlerdir. Gözleme dayalı eserlerdir. Fiziksel olarak ya da ruhsal olarak portre çizilebilir.
Divan edebiyatında kişilerin biyografisini çeşitli yönlerle tanıtan eserlerdir. Bu eserler düzyazı olarak yazılmanın yanında şiir şeklinde yazılanlar da vardır. Günümüz edebiyatında tezkirenin karşılığı edebiyat ve şiir antolojileri olur. Tezkireler yazıldığı zamanın sosyal, kültürel ve sanatsal ortamını ortaya koyar. Bu yüzden günümüzdeki araştırmalar için değerli bir kaynaktır. Türk edebiyatında ilk tezkire Ali Şir Nevai tarfından yazılan Mecalisü’n Nefais adı eserdir.
Öz Geçmiş ( Curriculum Vitae= CV)
Bir kişinin geçmişteki durumu, başarısı, deneyimi, çalışma hayatındaki tecrübelerini net ve açık bir dille anlatan yazılardır. Beceri, deneyim, iş tecrübesi, eğiti durumu gibi konulara yer verilir. Öz geçmişler bir kişinin işe uygunluğunu, özelliklerini ve başarılarını özetler. İçeriği kısa ve net bilgilerden oluşur. İş görüşmesinde adaylar tarafından yazılarak iş verene sunulur. Zaman sıralı ya da işlevsel bir özgeçmiş yazabilirsiniz. Yeni işe başlayana, yeni mezuna ya da o alanda bir uzmanlığı olmayan kişiye zaman sıralı CV yazması tavsiye edilir. Özgeçmiş hazırlarken dikkat etmeniz gereken bazı durumlar vardır:
A-4 kağıda en fazla iki sayfa olarak birinci ya da üçüncü tekil ağzıyla bilgisayarda yazın.
Staj deneyiminizi anlatırken kazandığınız beceri, uygulama, karar verme yetisi, elde ettiğiniz gelişmeleri iyi aktarın.
Becerilerinizi anlatırken başka iş ve meslekler için de geçerli olmasına özen gösterin.
CV’niz her duruma uygun çeşitli versiyonlarla hazırlanmalıdır. Word programından kolay şekilde hazırlayabilirsiniz.
“Times New Roman” ya da “Arial” yazı karakterlerinde 12 puntoyla yazın.
İçeriği kısa ve öz tutmaya çalışın. Açık ve anlaşılır bilgilere yer verin.
Referans belirtmeyin. Mülakat için vereceğiniz referans ve ilgili telefon ile adresler için hazırlıklı gidin.
ÜNİTE 1ÜNİTE 2ÜNİTE 4ÜNİTE 5