59 yıl önce TBMM'de kurulan Tahkikat Encümeni - Metin Sezgin - MUDANYA Gazetesi | www.mudanyagazetesi.com
24 Ekim 2019, 14:02
Madde 1- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat, Encümenleri ve naip olarak vazifelendirilecekleri Tâli Encümenleri; Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu, Askerî Muhakeme Usulü Kânunu, Basın Kanunu ile diğer kanunlarda Cumhuriyet müddeiumumisine, sorgu hâkimine, sulh hâkimine ve askerî adlî âmirlere tanınmış olan bilcümle hak ve salâhiyetleri haizdir.
Madde 2- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat Encümenleri:
a) Tahkikat selâmetle cereyanım temin maksadıyla her türlü neşriyatın yasak edilmesine,
b) Neşir yasağına riayet edilmemesi halinde mevkute veya gayri mevkutenin tabı veya tevziininmen’ine,
c) Mevkute (belli aralıklarla yayınlanan gazete vb. dergiler) veya gayri mevkutenin(belli aralıklarla yayınlanmayan gazete vb. dergiler) toplatılmasına, mevkutenin neşriyatının tatiline veya matbaanın kapatılmasına,
ç) Tahkikat için lüzumlu görülen veya sü’but vasıtalarından olan her türlü evrak, vesika veya eşyanın zaptına,
d) Siyasi mahiyet arz eden toplantı, hareket, gösteri ve emsali faaliyetler hakkında tedbir ve karar almaya,
e) Tahkikatın selâmetle intacı için lüzumlu göreceği bilcümle tedbir ve kararları ittihaz etmeye ve Hükümetin bütün vasıtalarından istifade eylemeye dahi salahiyetlidir.
Madde 3- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat Encümenlerince ittihaz olunan tedbir ve kararlara her ne surette olursa olsun muhalefet edenler bir seneden üç seneye kadar ağır hapis cezası ile cezalandırılırlar.
Madde 4- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat Encümenlerince ittihaz olunan tedbir ve kararların icra ve infazında ihmal veya suiistimali görülen vazifeliler, ihmal halinde altı aydan iki seneye, suiistimal halinde bir seneden üç seneye kadar hapis cezası ile cezalandırılırlar.
Madde 5- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat Encümenlerinin yaptığı tahkikat gizlidir. Bu gizliliğe riayet etmeyenler veya malûmatlarına müracaat suretiyle yahut sair suretlerle muttali oldukları tahkikatla ilgili hususları veya hâdiseleri ifşa edenler altı aydan bir seneye kadar hapis cezası ile cezalandırılırlar.
Madde 6- Türk Ceza Kanununda yazılı yalan şahitliği ve yalan yere yemin faslındaki suçlar/ işleyenler hakkında mahsus maddelerinde zikredilen cezalar, iki kat olarak hükmolunur.
Madde 7- Bu Kanun hükümlerine muhalefet Meşhut Suçların Muhakeme Usulüne dair olan Kanunun birinci maddesinin (A) bendinde yazılı mahal dışında vuku bulsa dahi failleri hakkında mezkûr 3005 sayılı Kanun hükümlerine göre tahkikat ve takibat icra olunur.
Cumhuriyet Müddeiumumileri (Cumhuriyet Savcıları) 3005 sayılı Meşhut Suçların Muhakeme Usulüne Dair Kanunun 3. Üncü maddesinin 4’üncü fıkrasında yazılı müddetle bağıl olmaksızın vazifeli mahkemede âmme dâvası ikame eder.
Madde 8- Bu Kanunun tatbikatında Hâkimler Kanunu ile Memurin Muhakematı Kanunu hükümleri uygulanmaz. Ancak salâhiyet hakkındaki hükümler mahfuzdur.
Madde 9- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat Encümenlerine ittihaz olunan karar veya tedbirler katî olup aleyhine itiraz olunamaz.
Madde 10- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat Encümenleri tarafından yapılmış olan tahkikat ilk tahkikat mahiyetindedir.
Madde 11- Türkiye Büyük Millet Meclisi Tahkikat Encümenleri, Heyeti Umumiyeye tevdi eder.
Madde 12- Bu kanun neşri tarihinde mer’i’dir.
Madde 13- Bu Kanunun hükümlerini icraya İcra Vekilleri Heyeti memurdur.
59 yıl önce TBMM’de kabul edilmiş yukarıda ayrıntılarıyla yazdığım Kanun, 27 Mayıs 1960 olayıyla ilgili yazılmış onlarca kitap, yüzlerce röportaj ve inceleme konusu olarak literatürümüzde yer almıştır. Bunlardan önemli bir kısmını inceleme fırsatım oldu. Ancak incelediğim bu çalışmaların hemen hemen tümünde TBMM’de kabul edilmiş olan Tahkikat Encümeni Kanunu’ndan söz edilmiş ama bu kanun maddesi ayrıntılarıyla tam bir metin olarak yayınlanmamıştır.
Ulusal gazetelerimizde de ilk kez 28 Mayıs 2019 tarihli Cumhuriyet Gazetesi’nde kısa adı Tahkikat Encümeni Kanunu olan bu kanunun, köşe yazarı Prof. Dr. Emre Kongar tarafından tam metninin yayınlandığına tanık oldum. Ne var ki bu kanun metni daha önceki yıllar 2 (iki) kez MUDANYA Gazetesi'nde tarafımca yayınlanmıştır. Son günlerdeki siyasal tartışmaların konusu olan ve 59 yıl önce yayınlanmış olan ve yukarıda tam metnini yeniden yazdığımız ve yeniden güncel bir duruma gelen bu kanunun yorumunu ve takdirini sayın okurlarıma bırakıyorum.
Satırlarıma burada son verirken sevgili hemşerilerimin ve bütün Türk Milletinin Mustafa Kemal ve kendisi gibi yiğit silah arkadaşlarının liderliğinde Türk Milletince batı emperyalizminin boyun eğdirildiği ve Türkiye Cumhuriyeti'nin temelinin atıldığı 11 Ekim 1922 Mudanya Silah Bırakışması'nın 97. yıldönümünü kutlar, bu vesile ile Türk Ulusunun Mustafa Kemal ATATÜRK’ün gösterdiği çağdaş uygarlık yoluna yeniden girmesi için ve laik Cumhuriyetimizin ilke ve devrimlerine, kuruluş felsefesine ulusça yeniden dönülmesi için bu konuda siyasi liderlerimizin sağduyulu davranmaları için Yüce Allah’ın onlara doğru yolu göstermesini ve bu basiretli davranışlar sonucunda Türk Milleti’nin barış ortamı, birlik ve beraberlik duygusu içinde özgürce ve refah içinde yaşamasını Yüce Allah’tan niyaz ve temenni ederim.
NOT: Her yıl olduğu gibi Mudanya Sevdalıları, 13 Ekim 2019 Pazar günü Mudanya Arnavutköy Erol Âlâ Tesislerinde saat 12:00’de öğle yemeğinde yeniden bir araya geliyor. Tüm Mudanyalı hemşerilerimizi bu geleneksel toplantımıza davet ediyoruz.
 765 “Türk Ceza Kanunu” Sic. Kav. Cilt 2, sah. 281
 3005 “Meşhut Suçların Muhakeme Usulü Kanunu” Sic. Kav. Cilt 17 Sah. 396
 2556 “Hakimler Kanunu” Sic. Kav. Cilt 10, Sah. 501
 4.2.1329 tarihli Memurun Muhakematı Hakkında Kanunu muvakkat” Sic. Kav. Cilt 16, sah. 551.
Bu makale 365 defa okunmuştur.