Suriyeli Mülteci Çocukların Eğitim Yoluyla Toplumsal Entegrasyonu için Öğretmen Destek Programı Tamamlandı - Yurttaşlık Derneği
Öğretmen Destek Programı, Türkiye’de Geçici Koruma rejimi altında bulunan okul çağındaki Suriyeli mülteci çocukların yeni yaşamlarına uyumu ve toplumsal entegrasyonun güçlükleriyle başa çıkma kabiliyetlerini arttırmaya yönelik olarak:
1. Kayıtlı oldukları devlet okullarında görevli olan öğretmenlerle yapılan 14 seminer ve iki gün süreli yoğunlaştırılmış bir eğitim modülü geliştirme atölyesi ile
2. Bu süreçte edinilen tecrübe ile uygulama bakımından etkinliği saptanan içerik ve metodolojilerden faydalanarak, bir sonraki safhada hayata geçirilecek bir uzaktan öğrenim programı için temel içerik, bilgi mimarisi ve teknik işleyiş altyapısıyla ilgili ön hazırlıkların tamamlanmasından oluşuyordu.
İstanbul'da Temmuz 2016 – Haziran 2017 döneminde hayata geçirilen uygulama, eğiticilerin eğitiminde interaktif yöntemlerin kullanılacağı bir pilot çalışma olarak tasarlandı. Programa katılan öğretmenlerin iletişim ve rehberlik becerileri geliştirilirken, sonrasında hayata geçirilecek benzer çalışmalarda eğitmenlik yapacakları şekilde teçhizatlandırılmaları hedeflendi. İstanbul'da bulunan okul çağındaki Suriyeli mülteci çocukların ve gençlerin eğitim ortamına, dolayısıyla da topluma intibakı yönünde destekleyici ve kolaylaştırıcı bir rol oynayabilmeleri amacıyla ilk-orta ve lise düzeyi devlet okullarında görev yapan sınıf öğretmenleri, branş öğretmenleri ve rehber öğretmenlere yönelik olarak hazırlanan programa 23 kişi katıldı. Programa devam eden katılımcıların yedisi rehber öğretmen, altısı sınıf öğretmeni, ikisi branş öğretmeni, altısı geçici eğitim merkezi öğretmeni ve ikisi de ilgili sivil toplum örgütlerinde Suriyeli çocuklarla çalışan eğitimciler idi. Katılımcıların seçiminde, mesleki deneyim, ilçe-okul dağılımı, branş çeşitliliği ve kadın/erkek eşitliği gibi kriterlerde denge gözetmeye gayret edildi. Program katılımcısı öğretmenlerin görev yaptıkları okullar İstanbul’un Ümraniye, Pendik, Sultanbeyli, Sarıyer, Fatih, Şişli, Eyüp, Beyoğlu, Bahçelievler, Bakırköy ve Küçükçekmece ilçelerinde yer alan ilk ve orta düzeyde devlet okullarıydı.
Öğretmen Destek Programı, 3 Aralık 2016 tarihinde yapılan ilk seminer / atölye ile başladı, 10 Haziran 2017 tarihinde yapılan son seminer / atölye ile tamamlandı. Program kapsamında yapılan iki gün süreli “Eğitim Modülü Tasarım Atölyesi”nde ise katılımcılar, mülteci çocukların da bulunduğu karma sınıf ortamlarında uygulanabilecek alternatif ders modülleri üzerine çalıştı ve sınıf ortamında öğrencilere yönelik uygulanabilecek iki modül ile öğretmenlerin sınıf içi tartışmalar konusunda güçlendirilmesine yönelik iki modül olmak üzere toplam dört eğitim modülü üretti. Program boyunca katılımcılara, oturum başlıkları ile ilgili bazı yayın ve kaynak kitapların dağıtılması sağlandı.
Programda yer alan seminer / atölye başlıkları şunlardı:
1. hafta, 3 Aralık 2016 / Öğretmen Destek Programı’nın Açılışı
Programın hedefleri, metodolojisi hakkında bilgi ve programdan beklentiler…
Katılımcı öğretmenlerin deneyim paylaşımı; Suriyeli çocukların öğretmeni olmak…
2. hafta, 17 Aralık 2016 / Öğretmenler için İletişim Teknikleri ve Çatışma Çözümü
Kolaylaştırıcı: Dr. Meral Apak, Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
3. hafta, 24 Aralık 2016 / Öğretmeni-Öğretmenliği Yeniden Düşünmek
Öğretmen kimdir? Öğretmenin toplumsal sorumluluğu… Öğretmenin mutluluğu; nasıl mümkün olacak?
Kolaylaştırıcı: Mutlu Öztürk, Öğretmen
4. hafta, 7 Ocak 2017 / Göç, Mültecilik ve Suriyeli Çocukların Eğitim Hakkına Erişimi
Suriyeli mültecilerin hukuki durumu, Türkiye’de yaşayan mültecilerin hakları... Suriyeli çocuklar “kayıp nesil” mi olacak?
Kolaylaştırıcı: Hakan Ataman, Yurttaşlık Derneği
5. hafta, 4 Şubat 2017 / Dillere Yakınlaşmak, Anadili Türkçe Olmayan Öğrenciler için Öğrenme
Anadili Türkçe olmayan çocuklar ve Türkçe konuşulmayan ortamlarda büyüyen çocuklar için öğretim süreçlerini planlamak… Çok dillilik ve eğitim tartışmaları, çok dilli eğitim uygulamaları
Kolaylaştırıcı: Şerif Derince, Araştırmacı
6. hafta, 11 Şubat 2017 / Zor Koşullarda Öğretmenlik
Zor koşullarda çocuklarla çalışmak… Travmayı anlamak, travma mağduru çocukla iletişim, travma ile baş etme…
Kolaylaştırıcı: Öznur Acicbe, Psikolog
7. hafta, 25 Şubat 2017 / Sınıfta-Okulda Ayrımcılık
Ayrımcılığı tanımlama, ayrımcılıkla baş etme ve kapsayıcı eğitim… Sınıfta dayanışma, güven ve etkileşim
Kolaylaştırıcı: Melisa Soran, İstanbul Bilgi Üniversitesi Sosyoloji ve Eğitim Çalışmaları Birimi
8. hafta, 11 Mart 2017 / Demokratik-Katılımcı Okul ve Sınıf Yönetimi Uygulamaları
İnsan hakları, yurttaşlık ve demokrasi; sadece bir ders adı mı? Öğrencilerin demokrasiyi gündelik pratiklerle deneyimlemesi
Kolaylaştırıcı: A. Zeynep Kılıç, İstanbul Bilgi Üniversitesi Çocuk Çalışmaları Birimi
9. hafta, 25 Mart 2017 / Mültecilerin sosyal entegrasyonu alanında çalışan sivil toplum örgütleri ile buluşma & Suriye eğitim sistemi üzerine bilgilendirme
Sunum yapan kurumlar: Mülteci Hakları Merkezi, İnsan Kaynağını Geliştirme Vakfı, Hayata Destek Derneği, Sığınmacılar ve Göçmenlerle Dayanışma Derneği & Mustafa Al-Asaad, Suriyeli Öğretmenler Birliği Başkanı
10. hafta, 1 Nisan 2017 / Farklılaştırılmış Öğretim Mümkün mü?
Farklı ihtiyaçlara göre öğrenme ortamları kurgulamak…
Kolaylaştırıcılar: Arif Kazancı – Mehmet Ali Doğan, Vizyon Koleji eğitim uzmanları
11. hafta, 8 Nisan 2017 / Ölçme ve Değerlendirmeyi Yeniden Düşünmek, Alternatif Yaklaşımlar
Farklı öğrenme biçimlerine sahip çocukları nasıl değerlendireceğiz? Suriyeli öğrencinin okul başarısı nasıl ölçülebilir?
Kolaylaştırıcı: Dr. Ziya Toprak, Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
12. hafta, 22 Nisan 2017 / Dijital Çağda Öğretmenlik
Öğrenme süreçlerinde dijital çağın nimetlerinden nasıl faydalanacağız? Akademik becerilerin geliştirilmesi için interaktif araçlar
Kolaylaştırıcı: Murat Sürmeli, Digital Learning Center
Eğitim Modülü Geliştirme Atölyesi, 6-7 Mayıs 2017
Program katılımcılarının, ikisi öğretmenlere ikisi öğrencilere yönelik toplam dört adet eğitim modülü hazırlıkları için çalışmaya başlaması…
Kolaylaştırıcı: Melisa Soran
13. hafta, 14 Mayıs 2017 / Kolaylaştırıcı Eşliğinde Modül Tasarımı Atölyesi (devam)
Modül tasarımları üzerinde çalışma ve geri bildirimlerin alınması
14. hafta, 10 Haziran 2017 / Öğretmen Destek Programı’nın Kapanışı
Hazırlanan ders modüllerinin sunumu & Programın katılımcılar tarafından değerlendirilmesi
Diğer yandan, çalışma boyunca edinilen deneyimler ve değerlendirmeler ışığında hazırlanan uzaktan eğitim programı altyapısı tamamlandı. Göçmen ve mülteci çocukların öğrenim gördükleri okullarda görevli 100 öğretmenle yapılacak 12 çalışmadan oluşan online (çevrim içi) eğitim programı 24 Eylül – 24 Aralık 2017 tarihleri arasında gerçekleştirilecek.
Suriyeli Mülteci Çocukların Eğitim Yoluyla Toplumsal Entegrasyonu için Öğretmen Destek Programı, İngiltere Büyükelçiliği, Açık Toplum Vakfı ve Friedrich Naumann Vakfı'nın destekleriyle hayata geçirildi.