Para Politikası Araçları Nelerdir? Nasıl Kullanılır? - Finans Sözlüğü
Ana Sayfa Para Politikası Araçları
Para Politikası, Merkez Bankası’nın para arzına müdahale yoluyla ekonomiye yön vermesine denir. Merkez Bankası, fiyat istikrarını ve ekonomik istikrarı sağlamayı amaçlar.
Para politikasını açıklarken, genişletici ve daraltıcı para politika kavramlarına da değinmeliyiz. Genişletici para politikası para arzının artırılması anlamına gelir. Ekonomi durgunken bu yönteme başvurulur. Daraltıcı para politikası ise para arzının azaltılması demektir. Enflasyonun yüksek olduğu durumlarda Merkez Bankası piyasaya bu yöntemle müdahale eder.
Merkez Bankası’nın devlet tahvili alıp satmasına Açık Piyasa İşlemleri denir. Merkez Bankası’nın en sık kullandığı para politikası aracıdır. Merkez Bankası genişletici politika ile bankalardan tahvil alır. Bunun sonucunda bankanın likiditesi artar, bankaların verdiği kredi miktarı artar ve yatırım, harcama artar.
Merkez Bankası faiz oranları ile de piyasaya müdahale edebilir. Geç likidite penceresi, gecelik borç verme ve gecelik borç alma faizleri bu yöntemlerden bazılarıdır.
Gerçek ve tüzel kişiler ellerindeki vadesi gelmemiş senetleri bankalara iskonto ettirirler. Bankalar da bu senetleri Merkez Bankasına iskonto ederler. Merkez Bankasının bu işlerine reeskont, bu işlem sırasında uygulanan faiz oranına reeskont oranı denir.
Merkez Bankası ulusal para ile yabancı paralar arasındaki orana döviz alıp ya da satarak müdahale eder. Merkez Bankası döviz alırsa kur yükselir, döviz satarsa kur düşer.
Zorunlu Karşılık Oranları
Bankalar, sermayelerinin bir kısmını Merkez Bankası bünyesinde tutmak zorundadır. Bu miktara zorunlu karşılık oranı denir. Bu oran yükselirse bankaların likiditeleri azalır ve sağlanan kredi miktarı düşer. Aksi durumda ise genişletici para politikası etkileri görülür.
Merkez bankası bu yöntemle, bankaların verebileceği kredi miktarını yükseltebilir veya sınırlayabilir.
Deniz Yılmaz - Temmuz 31, 2019, 10:39 0
Bakır Fiyatları Ne Olur?
Haziran 25, 2018, 15:51
Kasım 29, 2019, 16:24
Aralık 10, 2019, 10:30