AYTEN DİRİER MEVLİD KANDİLİ
22 Aralık 2015 - Salı 15:36 Bu yazı 1897 kez okundu
1437 yıl önce âlemlere rahmet, şahit, müjdeci ve uyarıcı olarak gönderilen, iki cihan Güneşi sevgili peygamberimiz Hz.Muhammed’in doğumunun anlatıldığı Mevlid kandili, bütün İslâm Dünyasına huzur ve barış getirir inşallâh…
Hicret’in yedinci yılından beri İslâm ülkelerinde, Hazreti Muhammed’in dünyaya şeref verdiği 12 Rebîül-evvel’e tesadüf eden günde O’nun yüceliğini, eşsiz ahlâk ve meziyetlerini anlatan medhiyeler, kasideler gibi eserler okunur, o kutlu günün şerefine ziyafetler verilirdi. 8. asırdan itibaren İbn-i İshak’ın yazdığı “Siret’ün Nebi” eseri bu günlerde okunmaya başlandı..
İlk törenli Mevlid Erbil’de kutlandı. Selâhaddin Eyyübi’nin eniştesi Erbil Atabeyi Muzaffereddin Gökböri(1154-1233) döneminde, 13.asır başlarında okutuldu. Peygamber âşığı Atabey, merasim ve şenlikler için 300 bin dinar ayırdı. İlk Mevlid Gökböri’ye Hafız Hattat bin Dihye el-Endülüsî(Ö.1235) tarafından yazıldı. “Kitabı’t Tenvir fi Mevlidi’s Sıracı’l Münir” (Parlak meşalenin doğumu hakkında aydınlatma kitabı) adlı eserin sonunda Gökböri adına kaside var. Gökböri ona 100 dinar verdi. Gökböri, her yıl çevre bölgelerden fâkıh, sûfi, vaiz ve diğer alimleri Erbil'e çağırır ve kutlamalar gayet debdebeli bir şekilde cereyan ederdi.
Mevlid merasimleri, İslâm coğrafyasının her tarafında birbirinden farklı şekillerde tertiplendi ve günümüze kadar sürdü. Lâtıfî, yazılı 100 mevlid gördüğünü söyler. Muhiddin-i Arabî (Ö.1240), El-Bekri (Ö.1295), İbn-ül Cezerî(1350-1429)’nin eserleri de çok okunanlar arasında yer aldı.
14.asırda yaşamış olan Erzurumlu Mustafa Darir’in "Tercümetü'd Darir" adlı eseri, İbn-i İshak'ın "Siret'ün Nebi" eserinden çeviridir. Süleyman Çelebi 1402 Ankara Savaşı sonrası Fetret Döneminin getirdiği kargaşa ve Şeyh Bedreddin İsyanı’nın yol açtığı siyasî görüş anlaşmazlıkları üzerine H.812/M.1409-1410’da “Vesilet’ün Necat/ Kurtuluş vesilesi” adlı, 732 beyitlik Mevlid Mesnevîsini yazdı. Ehl-i Sünnet ve Batınî görüşlerin çatıştığı bu dönemde, Süleyman Çelebi, Hz.Muhammed’in diğer peygamberlerden pek farkı olmadığını söyleyen bir İranlı vaize içerleyerek, O’nun diğer peygamberlerden üstün olduğunu dile getirmek için Mevlid'i kaleme aldı. Çelebi Mehmet’e takdim ettiği sırada 60 yaşındaydı. Günümüze kadar vecdle okunan Mevlid ile bunalan topluma huzur vermeye çalıştı.
Senai, Attar, Mevlâna ve Sultan Veled’den etkilenen Âşık Paşa’nın öğrencisi olup, eseri Garibnâme’nin etkisinde kaldığı açıktır.
Osmanlılar tarafından Mevlid Kandili, ilk defa III. Murat. zamanında, 1588'de resmî hale getirildi. Merasimler, belirli teşrifât kaidelerine uygun olarak sarayda tertiplendi. Önceleri Ayasofya Camii'nde, sonraları ise Sultan Ahmed Camii'nde yapılan merasimlere, devlet erkanıyla birlikte halk da katılırdı.
Beş yıl önce Balkanlar, Rusya ve OD ile ortak okunan Mevlid, hükûmetimizin islâm diyarı arasında sağlamaya çalıştığı birliğin,(bkz: http://blog.milliyet.com.tr/mevlid-kandili-nin-dusundurdukleri/Blog/?BlogNo=231315 ) bugün nasıl bozulmaya çalışıldığını acı acı düşünürüm.
Gelecek kandillerin bütün İslâm Âleminde huzur, barış, esenlik içinde okunması dileğiyle, MEVLİD KANDİLİMİZ KUTLU OLSUN…
AY ŞAHİTTİ O GECE
S a l â t l a kaydı kumullar çölün ıssızlığında
Sessizce söndü ateşgede Kisra’nın Sarayında
S e l â m durdu geceye rüzgâr gül kokusuyla
A y şahitti o g e c e dünyada doğan n u r a
Surlara saldırdı dalga R u m sahillerinde
Doğum anında putlar yüzükoyun K â b e’de
Gökle yer arasında r a h m e t seli inmede
A y şahitti o g e c e dünyada doğan g ü n e ş e
Etiketler: MEVLİD, KANDİLİ,
Abdülkadir Güler - 22 Aralık 2015
Merhaba Ayten Hanım, Mevlit Kandili hakkındaki bilgilerden dolayı teşekkür ediyorum. Şiiriniz de pek manidar ve güzel. Kutluyorum. Ve hayırlı Kandiller diliyorum. Selam ve sevgilerimle. Nice Kandillere erişmeniz dileklerimle...