Muhtasar yakın devir tarihi (1) - SÜLEYMAN SEYFİ ÖĞÜN
Ahmet Rıfat Albuz
Mehmet Akif Soysal
Muhtasar yakın devir tarihi (1)
Siyaset Bilimcisi. 1985-2010 arasında Uludağ Üniversitesi'nde çalıştı. 2010 senesinden bu yana Maltepe Üniversitesi'nde Uluslararası İlişkiler ve AB Bölümünde öğretim üyeliği yapmaktadır.
Ah, ne güzel günlerdi o 90’lı seneler…Gâliba her şey 2008’den îtibâren içinden çıkılmaz hâle geldi.
Evet işlerin buralara kadar geleceği, meselâ 1979’dan beri belini doğrultamayan Afganistan için belliydi. 1979; Afganistan’a indirilen ağır darbelerin başlangıç târihidir. Ne tuhaf değil mi ki; aynı târih mâhut İran Devrimi’yle de örtüşüyor. 1980-1988 ise; neredeyse 10 senelik manâsız İran-Irak Savaşına işâret ediyor. Aynı dönem bizim için 12 Eylül faşizminin idrâk edildiği senelerdi. 1989’da; yâni daha İran-Irak Savaşı henüz bitmiş iken Duvar yıkıldı ve Doğu Avrupa -sözüm ona- kurtuldu ve “özgürleşti!”
Bize gelince, doğrusu, bu özgürleşmeden bir nebze payımızı aldık. Afganistan’da olanlar bizi çok ilgilendirmiyordu. 1989’da sona eren Sovyet işgâlinin ardından Afganistan’da düzeni sağlamak üzere arz-ı endâm etmeye başlayan NATO’daki yerimizi almıştık. Projelerin soft tarafında yer alıyorduk. İran-Irak Savaşını ise seyretmiş; arada bir “Büyük Abi” edâsıyla “yapmayın etmeyin” gibisinden sözüm ona -“arabulucu”- demeçlerle yetinmiştik. Ah ne güzel günlerdi o 90’lar….
Hele ilk 3 senesi… Kenan Evren’in Cumhurbaşkanlığı sona ermiş; hazret Marmaris’e çekilip kendisini resim sanatına vermiş; biz de ilk defâ sivil bir Cumhurbaşkanına sâhip olmuştuk. Artık gayrısı Kenan Evren ile resim sanatı arasındaydı. Türkiye’nin demokratikleşmesinin önünde sanki engel kalmamıştı. Darbenin etkisiyle yaralanmış, umutlarını kaybetmiş ve küsmüş entelijensiyamız, kendisini rustik, minimalist, târihî-turistik ve de gastronomik işlere vermişti. Ama 90’larda kollar yeniden sıvandı. Büyük şehirlerde kalabalık paneller; ama hepsinden mühimi yeni kurulan ve bizi TRT’nin o meş’um “siyah-beyazından” kurtaran renkli TV Kanallarındaki o renkli ve heyecanlı açık oturumlarda ve birisi kapanırken digeri neşre başlayan sayısız dergide yeniden boy göstermeye başladı. Sanki 1908’in atmosferi yeniden yaşanıyordu. Dünyâ özgürleşirken yaya kalacak değildik. Dün Genç Avrupa rüzgârları zihnimizi yalıyordu. O günlerde ise Doğu Avrupa’nın rüzgârları bize de ulaşmış ve dâhi bulaşmıştı. Doğu Avrupa entelijensiyasında ilk testi yapılan; Anglo Sakson modellemelerle pişirilen sivil toplumculuklar, yapı bozumcu ve yapı sökümcülükler, çokkültürcülükler liberâl güzellemelerle birlikte servis edilmeye başlandı.
Bu panellerde gaz alıp; tam 'işler iyi gidiyor' derken; savrulduk ve 1991 -2002 arasında hüküm süren Restorasyon devrini yaşamaya başladık. 1993’de Türkiye’nin ilk sivil Cumhurbaşkanı tuhaf bir şekilde hayâtını kaybetti. Onun yerini Restoratör hareketin lideri olan Süleyman Demirel ve merkez sağ-merkez sol ittifâkı aldı. Bunu da târihsel uzlaşma olarak yutturmayı başardılar. 1991’de hükûmet düzeyinde başlayan restorasyon, 1993’de Çankaya’yı da düşürmüş oldu. Tuhaf olan neydi biliyor musunuz? Biz Restorasyonu özgürleşme sanmıştık. Kafamız karışıktı. Evet, eskilerden umut yoktu. Kimilerine göre esas özgürleştirici damarı Özal temsil ediyordu. Çünkü establishment ile hesaplaşıyordu. İyi de , Özal 12 Eylül hükümetlerinde çalışmamış mıydı? Gençler patır patır asılırken neredeydi? Sonra, 12 Eylül’ün eski siyâsetçilere koyduğu yasakları neden savunuyor ve referandum için tercihinin “No” olduğunu söylüyordu? Bir de; her ağzını açışında ekonomizm yapan mübareğin sosyale hiç tahammülü yoktu. Evet Besim Tibuk kadar acımasız değildi belki; ama büyüyen eşitsizliği düzeltmek önceliği değildi. Eğer düzelecekse ancak “görünmez el“ ile düzeleceğini söyleyip duruyordu. Yoksa eskilere bir şans daha verilmeli miydi?
O devrin seçmenleri neticede eskiyi çağırdı. Sonrasını biliyoruz. İç yağma başladı. Ekonomik ibre hızla iflâsa doğru kaymaya başladı. Siyâsal tablo da bunu tâkip etti. Peşi sıra fâili meçhûl cinâyetler, köy yakmalar ve boşaltmalar gelmeye başladı. Düşüncesiz mi; değilse plânlı mı, artık bilmiyoruz bir dizi uygulamayla Kürt sorunu kanırtıldı, kanatıldı ve maalesef kitlesel bir tabana sâhip kılındı. Kritik olan ise bu sürecin 1991 Körfez Savaşı ve ardından uygulamaya koyulan Çekiç Güç ile örtüşmesidir. Daha o zamanlardan sürecin Türkiye’ye geleceği belliydi. Ama, ne diyeyim yine de “güzel günlerdi 90’lar...” En azından zihnimizde. Zâten güzel olan ne varsa zihnimizin ürettiği bir şey değil midir? Dünyâ yanıyordu. Ama zihnimizde her şey toz pembe idi. Olsundu. “Cânım ‘Türkiye halkları’ liberâl trendi bir yakalasın, şu berbat Restorasyon devrinden bir çıkalım; evelallah Kürt sorununu da, Alevî sorununu da aşarız” diye düşünülüyordu. Güzel günlerdi o 90’lı seneler. Vallahi “motorları henüz maviliklere süremiyorduk” ama, güzeldi, güzeldi...Dışarıda rezâlet berdevâm ise de zihnimizde, duygularımızda; yâni içimizde vaziyet berkemâl idi...
Muhtasar yakın devir tarihi - 2
Kuzey Kore saldırır mı?
Sun’î sistem dışı hareketler
Myanmar Müslümanlarına reva görülenler
Entel dantel bir mevzu…
Halk adamı olmak
Kıt’alar arası bir yap-boz oyunu
Süleyman Seyfi Öğün Tüm Yazıları
Ali Koçadaylığını resmen açıkladı! Ali Koç kimdir?
POMEM başvuru şartları, başvuru tarihleri! 2017 POMEM 13 bin polis alımı
Sakarya hava durumu! Meteoroloji Sakarya için uyarı yaptı 22 Eylül
Cuma günü mesajları bu sayfada-2017 2018 En güzel ve resimli cuma kutlama mesajları
Tekirdağ hava durumu! Meteoroloji Tekirdağ için uyarı yaptı
İstanbul hava durumu! Kuvvetli sağanak geliyor İBB uyardı 22 Eylül
21. dönem POMEM başvuru şartları neler-13 bin polis alımı başvuru ekranı
Fenerbahçe Beşitkaş derbi maçı ne zaman, saat kaçta, hangi kanalda?
Son dakika Atatürk Havalimanı'nda özel jet kazası!
Osmanlıspor'da İrfan Buz dönemi resmen başladı
Beşiktaşlı Ryan Babel'den derbi açıklaması
İstanbul’da yer yer yağmur etkili oluyor-İstanbul haberleri
TSK'dan operasyon açıklaması: 46 terörist etkisiz hale getirildi
Bursaspor Galatasaray maçı hangi gün, saat kaçta?
Bizim hikaye dizi oyuncuları kimdir? Bizim hikaye yeni bölüm fragmanları
Çanakkale Açık Ceza İnfaz Kurumunda yangın-Çanakkale haber
Son dakika Hakkari'de hain terör saldırısı: 1 asker şehit, 4 asker yaralı
Isparta’da orman yangını kontrol altına alındı
eOkul öğrenci girişi- MEB 2017-2018 E Okul devamsızlık sorgulama
Bodrum'da 18 kaçak göçmen yakalandı-Muğla haber
Son dakika haberi: Hatay'a top mermisi atıldı
Edremit Körfezi'nde zeytin hasadı başladı-Balıkesir ekonomi haberleri
Diego Costa yuvaya dönüyor-Son dakika spor haberi
Mardin’de terör operasyonu haberi: 6 terörist öldürüldü
PFDK’dan Fenerbahçe’ye ceza-spor haberleri
Antalya’da okul servislerine denetim-Antalya haberleri
Benzema, futbolu Real Madrid'de bırakmak istiyor-La Liga haberleri
Hatay'a top mermisi düştü! Son dakika Hatay haberleri
Çanakkale'li İş Adamı Mali Müşavir Recep İyigün Ak Parti Bursa İl Yönetimine Girdi
Afyonkarahisar’da trafik kazası: 4 yaralı! Afyon haber
Manisa hava durumu: Sağanak yağış Soma’yı felç etti
Kutlu Doğum Haftası ne zaman? Diyanet tarihini açıkladı
Balıkesir’de orman yangını! Son dakika
Hava durumu İstanbul! 5 günlük İstanbul hava durumu burada!
Gribe ne iyi gelir ve grip nasıl geçer? Gripten kurtulma yöntemleri
İstanbul hava durumu! İstanbul'da şiddetli sağanak yağış başladı!
Apk nedir ? nasıl indirilir ? telefonlara nasıl yüklenir ? Cevapları burada
Sergen Yalçın Eskişehirspor'dan istifa ediyor
Eskişehir’de deprem mi oldu? Son depremler listesi
Ege'de deprem! Son dakika deprem haberi
LYS ve YGS kalkıyor mu? Cumhurbaşkanı Erdoğan açıkladı
Aşure nasıl yapılır? Pratik ve lezzetli güzel aşure tarifi
Dolar ne kadar? Günlük dolar fiyatları
Diyarbakır’da 46 köy ve mezrada sokağa çıkma yasağı! Son dakika haber
Antalya’da feci kaza: 4 ölü! Antalya haber
5 günlük Ankara hava durumu raporu
Uşak'ta otobüs kazası: 3 yaralı! Uşak haberleri
Kırklareli'de şiddetli sağanak yağış! Kırklareli hava durumu
İstanbul'da terör operasyonu! Son dakika haber
Muharrem ayında oruç tutulur mu, fazileti nedir?
Aydın’da 3 ayrı yerde orman yangını çıktı
Hicri Yılbaşı nedir? Muharrem Ayı önemi ve aşure orucu fazileti
2018 UEFA Uluslar Ligi formatı onaylandı
TFF’den 8 kulübe puan silme cezası-spor haberleri
Ağrı'da 'özel güvenlik bölgesi' uygulaması ilan edilen bölgeler
Galatasaray Bursaspor maçı hazırlıklarını sürdürdü-Galatasaray haberleri
Düzce'de minibüs kazası: 13 yaralı
MEB Açıköğretim okulları ilk kayıt ve kayıt yenileme son gün ne zaman?
Zonguldak'ta orman yangınına müdahale sürüyor! İşte son gelişmeler
2019 UEFA Süper Kupa maçı Vodafone Park'ta oynanacak
Karabük’teki orman yangınlarında son durum
Hicri yılbaşı ne zaman? Muharrem ayında yapılacak ibadetler ve hicri yılbaşı duaları
Mustafa Ceceli SAMSUN Tanıtım Günlerinde Sahne Alacak
Bodrum Emniyetinden 'şok uygulama'-Muğla haber
50 kişilik yolcu otobüsünde 174 kaçak yakalandı! Erzincan yerel haber
Beşiktaş, PFDK’ya sevk edildi-Son dakika spor haberi
Başakşehir Fatih Terim Stadyumu bakıma alındı-Spor haberleri
2017 DGS tercih rehberi-DGS tercihleri Ais öğrenci giriş sayfası
Niksar’da öğrenci servislerine sıkı denetim-Tokat yerel haber