5 Haziran Dünya Çevre Günü… Plastik Kirliliğinin Üstesinden Gelmek
2018 yılı için 5 Haziran Dünya Çevre Günü teması “Plastik Kirliliğinin Üstesinden Gelmek (Beat Plastic Pollution)” olarak belirlendi.
Günümüzün en büyük çevre sorunları, çoğunlukla insan kaynaklı faaliyetler sonucu yaşanan kirlilik ve doğal kaynakların giderek yok olması… Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) Raporu’na göre, çevresel etkenler nedeniyle temiz su kaynakları hızla azalıyor ve dünya genelinde 900 milyon insan güvenli içme suyuna ulaşamıyor. Kirli içme suyu; ishal, kolera, dizanteri, tifo ve çocuk felci gibi hastalıklara neden olurken, her yıl 500 binden fazla kişi ishale bağlı olarak hayatını kaybediyor. Günde 14 bin insan doğrudan ve dolaylı olarak su kirliliğinin neden olduğu hastalıklar sonucu yaşamını yitirirken 20 saniyede bir, bir çocuk su ile ilgili hastalıklar nedeniyle ölüyor.
5 Haziran Dünya Çevre Günü teması
Dünyadaki kirlenmeye ve doğal kaynakların giderek azalmasına yol açan etkenlere dikkat çekmek amacıyla her yıl 5 Haziran Dünya Çevre Günü dolayısıyla düzenlenen etkinliklerle, bireysel ve toplumsal farkındalığın artırılması hedefleniyor.
Dünya Çevre Günü’nün bu yılki teması, “Plastik Kirliliğinin Üstesinden Gelmek (Beat Plastic Pollution” olarak belirlendi.
Plastik, hayatımızın her alanında
1907’den beri hayatın her alanında kullanılan sentetik veya yarı sentetik bir madde olan plastikler, petrol ve diğer maddeler kullanılarak üretiliyor.
Dünyada yıllık plastik üretimi 1950’de 1,5 milyon ton iken, son 25 yılda üçe katlanarak 2016’da 335 milyon tona ulaşmış bulunuyor.
Türk Plastik Sanayicileri Araştırma Geliştirme ve Eğitim Vakfı’nın (PAGEV) belirlemelerine göre, Türkiye, yılda 10 milyon ton civarındaki plastik üretimiyle dünyada 7’inci, Avrupa’da ise 2’inci sırada bulunuyor. Plastiklerin üretim değeri ise yaklaşık 36 milyar dolar. Sektör, dış ticarette net ihracatçı konumunda.
Dünyada plastik kirliliğinin boyutu
Dünya genelinde plastiklerin üretildiği tarihten bugüne, geri kazanılanlar hariç olmak üzere, 8,3 milyar ton plastik üretildiği hesaplanıyor. Plastiklerin kullanımıyla ortaya çıkan 6,3 milyar ton plastik atıkta geri kazanım oranı yüzde 9. Plastik atıkların yüzde 12’si yakılırken, geriye kalan yüzde 79’u doğal çevrede ve çöp toplama alanlarında biriktirilmiş durumda.
Mevcut durumun devamı halinde 2050 yılına doğal çevre ya da çöp toplama alanlarındaki plastik atıklara 12 milyar ton daha eklenecek.
Denize ulaşan katı atıkların da yüzde 80’i plastiklerden oluşuyor.
Plastik kirliliğinde en kirli 20 ülke arasında bulunan Türkiye’de, günlük kişi başına 1,77 kg. atığın yüzde 12’si plastik. Her yıl yaklaşık 0,49 milyon ton plastik atık çıkarıyoruz.
TEMA’dan destek çağrısı
Doğa Eğitim Programları’na ve kampanyaya dair bilgiler veren TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, “Doğa bilinciyle büyüyen nesiller için Milli Eğitim Bakanlığı ile imzalanan iş birliği anlaşması kapsamında okullarda doğa eğitimleri veriyoruz. Çünkü inanıyoruz ki çocuklar doğayı tanımadan sevemez, sevmeden koruyamaz. Bu eğitimleri daha fazla çocuğa ulaştırmak için hazırladığımız doğa eğitimleri kampanyamız, gönüllü bir ekibin çalışmasıyla ortaya çıktı. Medina Turgul DDB’nin hazırladığı, PToT Filmin katkı verdiği ve gönüllümüz Yiğit Özşener’in seslendirmesiyle hazırlanan filmlerle; orman yangını, iklim değişikliği, toprak ve orman alanlarındaki azalma gibi çevre sorunlarına dikkat çekiyoruz ve bu sorunlara karşı önlem almanın yolunun doğa bilinciyle büyüyen nesiller yetiştirmekten geçtiğine vurgu yapıyoruz” dedi.
Bugün karşı karşıya olduğumuz bazı ekolojik problemleri çözmek için sadece coğrafya, matematik, tarih, dilbilgisi bilmenin yeterli olmayacağı ve çocukların erken yaşlardan itibaren doğa eğitimi almaları gerektiğini vurgulayan Deniz Ataç, şöyle devam etti:
“#BilmekYetmez kampanyamız ile çağrımız tüm ebeveynlere. Yarınlarda doğayı tanıyan, seven, koruyan; kendisini doğanın sahibi değil de bir parçası olarak gören nesiller için çocuklarımızın daha fazla doğa ile iç içe olması gerekiyor. Doğayı anlayarak ve doğaya uyum sağlayarak sürdürülebilir bir yaşam mümkün. Bu nedenle bizler eğitim programlarımızı binlerce gönüllü öğretmenin desteğiyle her yıl 81 ilde 100 bini aşkın çocukla uyguluyoruz. Çocukların doğada keşfederek vakit geçirmelerini desteklemeyi, doğaya duyarlı davranış ve tutumlar sergileyen bireyler olmalarına katkı sağlamayı, fiziksel, bilişsel ve sosyal gelişimlerini desteklemeyi hedefliyoruz.
5 Haziran Dünya Çevre Günü vesilesiyle herkesi TEMA Vakfı’nın doğa eğitim programlarına destek vermeye çağırıyoruz. Dileyen herkes 3464’e TEMA yazıp SMS göndererek çocuklara yönelik doğa eğitimlerine 10 TL katkıda bulunabilir. Aynı zamanda #BilmekYetmez etiketiyle konuya dikkat çekmek için hazırladığımız filmleri sosyal medyada paylaşarak sesimizi daha geniş kitlelere duyurmamıza yardımcı olabilir.”