Osmanlıya Karşı Yardım Talebini Reddeden Kralın Evi Rosenborg Sarayı – gezerdoner.com
28 Mart 2018 6 Temmuz 2018
Bir rönesans sarayı olarak kabul edilen Rosenborg Sarayı (Rosenborg Slot) Danimarka tarihinde yer etmiş bir figür olan Christian IV tarafından 400 yıl önce yaptırılmış. Christian IV ikamet ettiği Kopenhag Kalesi’ni hem eski hem de yetersiz bulunca çağa uygun yeni bir saray yaptırmaya karar vermiş. Sarayın yapımına 1606 yılında başlanmış son haline ise 1633 yılında gelmiş. Kral önce yazlık olarak düşündüğü sarayını öyle sevmiş ki neredeyse ömrünü burada geçirmiş.
Gerçekten de sarayda gezerken siz de 400 yıl öncesine dönüp kral ve ailesinin günlük yaşamını gözlemleyebiliyorsunuz. Osmanlıya karşı yardım talebini reddeden kralın evi Rosenborg Sarayı ‘nın en çok dikkat çeken bölümleri ise genel olarak orta çağ filmlerinde gördüğümüz ziyafetlerin verildiği, kral ve kraliçenin tahtlarında oturduğu şövalyeler salonu ile içerisinde nesilden nesile geçen kral ve kraliçe taçlarının da olduğu muhteşem hazine dairesi. Sarayı gezince yardım talebinin reddinin gerçek sebebini daha iyi anladım. Yazıyı okuduktan sonra eminim siz de anlayacaksınız.
Sarayı yaptıran ve en çok kullanan kişi Christian IV olduğu için öncelikle onunla ilgili kısa bir vermek istiyorum.
Kendisi Danimarka tarihindeki en renkli ve popüler krallar arasında gösteriliyor. Frederik II and Sophie of Mecklenburgh’un oğlu olan Christian IV 1588-1648 yılları arasında Danimarka ve Norveç krallığı yapmış. Anna Cathrine of Brandenburg ve Kirsten Munk ile evlenmiş. Daha sonra kral olacak oğulları Frederik III and Leonora Christine’de dahil 20’den fazla çocuğu olmuş.
Kral çok iyi bir eğitim almış. Durgunluğa giren ekonomisini güçlendirmek için İsveç ile 1611-1613 yılları arasında savaşa girmiş ve avantaj sağlamış. 1616 yılında Danish East Indian Company ‘yi kurup Hindistan’ın güney doğusunda Tranquebar şehrini kurdurmuş. Böylece Danimarka ilk defa bir koloniye sahip olmuş. Şehir planlamasından da çok iyi anlayan kral bugünkü Christiaashavn’ı o dönemde kurmuş. ekonomik durgunluğu yenmek için girdiği 30 Yıl Savaşları en büyük hatası olmuş.
1626 yılında Alman İmparatorluk Ordusuna yenilince İsveç bölgede tekrar en önemli güç haline gelmiş. Güç mücadelesi netleşince 1643-1645 yılları arasında İsveçle savaşa girilmiş. Sadece Gotland ile Estonya ve Norveç’in bir bölümünü değil bir deniz muharebesinde sağ gözünü de kaybetmiş. 1648 tarihinde de ölmüş ve yerine Frederik III geçmiş. Kendisi ile ilgili bizi ilgilendiren kısma gelince Kutsal Roma İmparatoru Rudolf II Osmanlı ile gireceği savaş (1593-1606) öncesinde 1592 yılında kendisinden yardım istediğinde bu isteği geri çevirmiş. Savaş süresince küçük bir para yardımı yapmış verdiği yardım sözlerini de parayı ülkesinin güvenliği için harcayacağı gerekçesiyle tutmamış.
Rosenborg Sarayı’nın çok geniş bir bahçesi var. Bahçeden sarayın çok güzel resimlerini çekmek mümkün. Malesef ben bulutsuz ve güzel olmayan bir havada buraya geldiğim için böyle bir şansa sahip olamadım.
Kraliçe Caroline Amalie
Sarayın bahçesinde dönemin kraliçesi Caroline Amalie’nin bir heykelini var. Kendisi adına Amalienborg Sarayı’nın yapıldığı kişi.
Rosenborg Sarayı’nın hendeği 400 yıl önce 1613 tarihinde kazılmış. O zamanlar hendek tüm sarayı çevreliyormuş. Yine gördüğünüz köprü o zamanlar bağlı zincirleri ile kaldırılıp indirilebilen bir sisteme sahipmiş.
Sarayın Giriş Katı
Christian IV Kış Odası
Saraya girdiğinizde gezmeye başladığınız ilk oda. Bu oda döneminden bugüne en iyi korunmuş oda olarak gösteriliyor. Zaten kralın en önemli üç odasından biriymiş. Christian IV mekanik olarak buradan asma köprüyü indirip kaldırabiliyormuş. Duvarlar ve tavan tamamen tablolar ile kaplı. Tablolar adları bilinmeyen Hollandalı ressamlara ait.
Odanın çıkışında sol tarafta oldukça dikkat çekici bir saat var. 1594 yılında yapılmış astronomik bir saat. Üzerinde müzikli ve hareketli olduğu yazılı.
Christian IV Yatak Odası
Burası 1648 tarihinde Kral Christian IV’ün öldüğü oda. Gördüğünüz eşyalar da ona ve eşine ait. 1660’lardaki Frederik III ve Sophie Amalie odaya Çin tarzında duvar panelleri ve kapılar yaptırmış. Tavan resimleri, dünyanın tanrılarını, gökleri ve okyanusları betimliyor.
Christian IV’ün Tuvaleti
Dönemin krallarının tuvaletlerinin nasıl olduğuna ilişkin açık bir örnek olduğu için bu resmi de koyma gereği hissettim. Duvarlardaki mavi ve beyaz fayanslar Hollanda çinileriymiş ve 1705’te sarayın yenilemesi sırasında takılmış.
Odaya karanlık denmesinin sebebi direkt ışık almaması. Odada 1751’de yapılan Frederik III ve eşi Sophie Amalie’nin birer büstü var. Dönemin adetleri gereği kraliyet üyelerinin birer büstünün yapılması gelenek haline gelmiş. Daha önce gezdiğimiz Amalienborg Sarayı 1669-1673 tarihleri arasında onun adına yapılmış.
Duvarların mermerlerle kaplı olduğu oda gerçekten çok güzel bir oda. Dönemin en iyi Danimarkalı, Alman ve İtalyan ustaları çalışmış. Burası Christian IV’ün ikinci eşi Kirsten Munk’un odasıymış.
Bu koridor aslında Christian IV’e kadar olan tüm krallık tarihini özetliyor. Koridorda yer alan 1633 yapımı spiral merdiven ile üst katlara çıkılabiliyor.
1663 yılında yapılan spiral merdiven oldukça değişik figürleri barındırıyor. Merdivenin kenarlarında asılı resimler 1691-93 döneminde yapılmış çiçek tabloları.
Sarayın Birinci Katı
Frederik IV’ün Salonu
Frederik IV tarafından kullanılan salon 1700’lü yıllardaki dönüşümü de yansıtıyor. Salondaki kristallerin hepsi Austrian İmparatoriçesi Maria Theresia’nın hediyesi.
Frederik IV’ün Odası
Oda daha çok Frederik IV’ün kız kardeşi tarafından kullanılmış. Duvar halıları 1600’lü yıllarda İspanya’dan getirtilmiş.
Christian VI’nın Odası
Oda daha çok Frederik IV’ün kız kardeşi tarafından kullanılmış. 1684’de yapılan duvar süslemelerinde ise Büyük İskender’in hayatı tasvir edilmiş.
Odanın tarihi Frederik IV’e kadar gidiyor. Genel olarak akşam yemekleri için kullanılmış. Gördüğünüz 4 metrelik dolap sadece 1700’lü yıllarda Danimarka mobilya işçiliğinin en güzel örneklerinden biri değil aynı zaman da müzik kutularının atası. Kral Frederik V misafirlerini akşam yemeğinde bu oyuncakla etkilemeye bayılıyormuş. Dolabın içerisine otomatik olarak çalışan trampeti, flüt ve çembalo yerleştirilmiş.
Yarım saatte bir bir orkestra edasıyla çalıyormuş. İsteğinize bağlı olarak 14 farklı parçayı seslendirebiliyormuş. Yapımı iki yıl süren bu dolabın o dönemdeki değeri küçük bir saray almaya yetiyormuş. O dönem Danimarka başlıca güçlü krallıklardan biriymiş. Bu dolapta hem teknolojik hem de kültürel bir güç gösterisi olarak kullanılıyormuş.
Frederik V’in Odası
Oda daha çok Frederik IV’ün erkek kardeşi tarafından kullanılmış. Duvar halıları 1750 yıllarına ait.
Christian VII’nin Odası
Oda daha çok Frederik V ve Frederik VI tarafından kullanılmış. Oda bu günkü görünümünü 1782-1784 yılları arasında almış.
Frederik VI’nın Odası
Oda bu günkü görünümünü 1782-1784 yılları arasında almış. Sanat müzesinde resimlerini gördüğümüz C.W. Eckersberg’in 1821 yaptığı resimde Frederik VI ve ailesi tasvir edilmiş. Frederik VI bu resimde giydiği üniforma ile Napolyon ve Fransa ile olan siyasi ittifakı da göstermiş. Gerçi bu ittifak Danimarka’ya çok pahalıya mal olmuş. Bütün Danimarka filosu İngiltere’nin eline geçerken Norveç de İsveç’in eline geçmiş.
Şövalyeler Salonu (Riddersalen)
Rosenborg Sarayı’nın ikinci katında yer alan büyük salondaki eşyalarınen yenisi 1624 yılına ait. Salon öncelikle balo salonu ve ziyafetler için kullanılmış.
Gördüğünüz tahtı ise sarayda ikamet eden tüm kral ve kraliçeler kullanmış. Kral ve kraliçeyi sembolik olarak 3 arslan koruyor. Arslanlar l665-1670 tarihleri arasında Kopenhag’da yapılmış.
Hazineler Rosenborg Sarayı’nın hemen altında bulunan süper güvenlikli bodrumda tutuluyor. Yine bodrum katında bulunan diğer bölmelerde ise döneminde kullanılan silahlar, teçhizatlar, bilimsel araç ve gereçler, model oyuncaklar vb. sergileniyor.
-Silahlar ve Şaraplar
Rosenborg’s Weapon Collection
Silah kolleksiyonu ilk olarak kral Frederik III tarafından kurulmuş. Christian V ise koleksiyonu geliştirmiş. Özellikle de zaferlerde kullanılan silahları koleksiyona dahil etmeye çalışmış.
Gördüğünüz askerler Frederik V’in “Romans and Africans” savaş oyununa ait. Aynı zamanda satranç oynarken de kullanılmak üzere 1700’lü yıllarda yapılmış. Prenslerin aldıkları eğitimde savaş oyunlarına oldukça önem veriliyormuş.
Christian V ‘in kullandığı av silahları da koleksiyona alınmış. 1698’de bir av esnasında yaralanan bir geyik gördüğünüz boynuzu ile Christian V’i neredeyse öldürüyormuş. Kral ağır yaralanmış ama kurtulmuş.
The Rosenborg wine
Rosenborg şarabı sadece yılbaşı ziyafetlerinde ya da çok özel olaylarda içiliyor. Burada yazılana göre aynı tüketim oranı korunursa daha 300 yıllık şarap stoku varmış. Burada 1600 yıllarından kalma dolu şişeleri bile görebiliyorsunuz.
1654 yılında fildişinden yapılmış “Norveç Aslanı” adlı fırkateynin maketi. Frederik II döneminde Danimarka Avrupa’nın en iyi filolarından birine sahipmiş. Ancak 30 Yıl Savaşlarından sonra donanma oldukça zayıflamış.
Bu odada yer alan parçalar kraliyet ailesinin kişisel eşyaları olup miras olarak kraldan krala geçen parçalardır ve parçaların tarihleri 1200-1718 yıllarına kadar dayanmaktadır. Gördüğünüz eğer Christian V’in 1634 yılında düğününde kullandığı atının eğeri. Eğerin yan cepleri halka atacakları paralar için çok geniş olarak yapılmış.
-Ole Rømer’in Odası
Ole Rømer’s Room
Astronom Ole Rømer 1644-1710 tarihleri arasında Kopenhag Üniversitesi’nde çalışmış. Ününü ise Jupiter’in uydularını tespiti ve ışık hızını bularak kazanmış. Sol tarafta görülen tasarladığı planetaryum ile gezegenlerin güneşin etrafındaki konum ve yörüngelerini ortaya koymuş. Sağ tarafta görülen tasarladığı eklipsaryum ile de ayın yörüngesini ve eklipsini ortaya koymuş.
National Standard Prototypes
Gördüğünüz ağırlıklar Ole Rømer’in talep üzerine geliştirdiği ve 1683-84 yıllarında Christian V’e sunduğu ulusal standart ağırlık prototipleri.
-Hazine Dairesi (Treasury)
Rosenborg Sarayı’nın en değerli yeri hazine dairesi. Hazine dairesi halka 1975 yılında açılmış. Üç odadan oluşuyor.
Christian III’s State Sword
İlk odada en dikkat çeken parça Christian III’ün Devlet Kılıcı. Kılıç en son 1648’de Frederik III’ün taht giyme töreninde kullanılmış.
İkinci odada en dikkat çeken parça Christian IV’ün Tacı. Taç 1596 yılında taç giyme töreninde kullanılmış.
The Crown of the Absolutist Kings and the Queens’ Crown.
Üçüncü odada en dikkat çeken parçalar mutlâkiyetçi kral ve kraliçe taçları. Christian V tan Christian VIII’e kadar tüm krallar bu tacı kullanmış. Danimarka ‘da son taç giyme töreni 1840 yılında yapılmış 1848 yılında mutlak monarşiler son bulunca gördüğünüz hazinenin çoğu bir daha kullanılmamış. Günümüzde kraliçe gördüğünüz mücevherleri yılda bir kaç kez (Sadece Danimarka’da) kullanabiliyormuş. Taçlara gelince onlar ise sadece ölüm halinde tabutun üstünde kullanılabiliyormuş.
Rosenborg Sarayı 10:00-16:00 saatleri arasında açık. Giriş ücretlerine gelince kişi başı 70 TL. Amalienborg Sarayı ile birlikte kombine alırsanız 100 TL. 17 yaş ve altı ile Copenhagen Card sahiplerine giriş ücretsiz.
Georg Brandes (6A, 26)
Rosenborg Sarayı’nda gezerken 400 yıl öncesine dönüp kral ve ailesinin günlük yaşamını gözlemleyebiliyorsunuz. Osmanlıya karşı yardım talebini reddeden kralın evi Rosenborg Sarayı ‘nın en çok dikkat çeken bölümleri ise şövalyeler salonu ile muhteşem hazine dairesi. Sarayı gezince yardım talebinin reddinin gerçek sebebini daha iyi anlayabiliyorsunuz. Amalienborg Sarayı’ndan önce Kopenhag’ın tarihinin merkezi ve Danimarka’nın yönetildiği bu saray şehre yapılacak gezilerde öncelikle görülmesi gereken yerlerden. Rahat bir gezi için en az yarım gün ayrılmasın uygun olacağını değerlendiriyorum. Sağlıcakla kalın.
Tagged Anna Cathrine, Christian III’s State Sword, Christian IV, Christian VI’nın Odası, Equestrian figurine, Frederik III, Frederik IV, Frederik V, Frederik VI, Hazine Dairesi, Kopenhag, Kopenhag Gezi Rehberi, Lehmann’s Large Musical Cabinet, Ole Rømer’s Room, Riddersalen, Rosenborg Sarayı, Rosenborg Slot, Sophie Amalie, Şövalyeler Salonu, The Anointing Sword, Treasury