Pesendî Alî Dede
H. 1257/M. 1841 senesinde Kütahya’da doğmuş olan Pesendî Alî Dede, çocuk denebilecek bir yaşta Kütahya Mevlevîhanesi şeyhi İsma’il Hakkî Dede’ye intisâb ile târik-i Mevlevîyyeden müstâhlef olmuş, daha sonra bir müddet de İstanbul’da bulunarak, oradaki dedegândan istifâde etmiştir. Bi’l-ahâre memleketine dönerek Kütahya Mevlevîhânesi’nde inzivâya çekilmiş ve senelerce hizmetten sonra îfây-ı Hacc’a niyet etmiştir. Avdetinden kısa bir müddet sonra, H. 1331/M. 1913 senesinde vefât etmiş olan Pesendî Alî Dede, mezkûr mevlevîhânenin hazîresinde medfûndur.
Kunduk ta’bir olunan mahâldeki bağçesinde, vaktinin ilim ve irfan erbâbının teşrîfleri ile tertîblediği meclisleri ile beldesinin kültür hayatında önemli bir yere sâhib olan Pesendî Alî Dede’nin rind-meşreb, ârif ve nüktedân bir zât olduğu menkûldür. Ayrıca şi’ir ile de meşgul olup daha ziyade hece vezni ile koşma tarzını ihtiyâr eylediği dağınık haldeki eş’arı, oğlu Mehmed Celâl Dede tarafından derlenerek 1929’da tab’edilmiştir. Aşağıdaki kıt’a oradandır:
Gönül hiç kimsenin izin izleme
Su’i-zan haramdır, sırrın yüzleme
Belki anın anda yokdur medhali
Kaynaklar Pesendî Alî Dede’nin hat san‘atındaki mahâretini ittifâkla zikretmekle beraber yazısına tesâdüf edilememiş olması şaşırtıcıdır. Öte yandan yazıdaki üstâdı hakkında da herhangi bir bilgiye ulaşılamamıştır.
Kütahya Şehri, ss. 262-263; Halk Şa’irleri, s. 40; Mevlevîliğin Son Yüzyılı, s. 216.