Kritik İdlib zirvesinde ateşkes kararı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile İdlib konusunda mutabakata varıldı. İdlib'de ateşkes ilan edilmesi kararlaştırılırken, ateşkes bu geceden itibaren yürülüğe girecek. Görüşmenin ardından mutabakat metni yayınlandı.
05 Mart 2020 Perşembe 11:02
ORTADOĞU NEWS - Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı, Esenboğa Havalimanı'ndan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay, Ankara Valisi Vasip Şahin, Ankara Emniyet Müdürü Servet Yılmaz ve diğer ilgililer uğurladı. Erdoğan ile Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, MİT Başkanı Hakan Fidan, İletişim Başkanı Fahrettin Altun, Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik ve Genel Başkan Yardımcısı Mahir Ünal da Moskova'ya gitti.
Erdoğan’ı Rus yetkililer karşıladı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı, Vnukovo-II Havalimanı'nda Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, Devlet Protokolü Genel Müdürü İgor Bogdashev, Rusya'nın Ankara Büyükelçisi Aleksey Yerhov, Türkiye'nin Moskova Büyükelçisi Mehmet Samsar ve büyükelçilik yetkilileri karşıladı.
Karşılamanın ardından Erdoğan ile Rus lider Putin Suriye’nin İdlib vilayetindeki gerilimi ele almak için başkent Moskova’da bir araya geldi. Putin ile Erdoğan’ın görüşmesi başladı.
Putin: Hayatını kaybeden askerleriniz için taziyelerimi iletiyorum
Basına kapalı görüşme öncesi kısa bir açıklama yapan Rusya lideri Vladimir Putin, öncelikle İdlib'de hayatını kaybeden Türk askerleri için taziyelerini iletti. "Suriye ordusu, saldırıları sonucu ölen Türk askerlerinin o noktada olduklarını bilmiyordu" diyen Putin, şunları söyledi: "Her zaman olduğu gibi yoğun bir gündemimiz var. İdlib'de cereyan eden olaylar yüzünden şahsi görüşmemizi gerektiren gelişmeler oldu. Görüşmemize başlarken Suriye'de hayatlarını yitiren askerler için taziyelerimi ifade etmek istiyorum. Her insanın ölümü bir trajedidir. Telefon görüşmemizde ifade ettiğim gibi hiç kimse, Suriye askerleri de dahil olmak üzere orada Türk askerlerinin olduğunu bilmiyordu. Suriye ordusunun gerçekten ciddi kayıpları var. Bu olayların tekrarlanmaması ve ikincisi bu gibi olayların, her ikimizin de önem verdiğimiz Türk-Rus ilişkilerine zarar vermemesi için tüm meseleleri görüşmemize ihtiyaç var. Teşekkür ediyorum.
Putin, "Erdoğan’la bugünkü görüşmelerimiz baş başa gerçekleşecek, daha sonra bizlere heyetlerimiz de katılacak" dedi.
Erdoğan: Alacağımız kararlar bölgeyi rahatlatacaktır
Cumhurbaşkanı Erdoğan da "Burada alacağımız kararlar bölgeyi de ülkemizi de rahatlatacaktır" dedi. Erdoğan "Öncelikle kabulünüz için teşekkür ediyorum. Malum bu görüşmeyi Türkiye’de yapacaktık. Sizin buradaki anayasa çalışmalarıyla ilgili gelişmeler sebebiyle bu davetimizi burada gerçekleştiriyoruz. Tabi İdlib müzakereleri sebebiyle bir araya gelişimiz büyük önem arz ediyor. Bölgede sıkıntı büyük. Bugün burada atacağımız adım, alacağımız isabetli kararlar, bölgeyi de ülkelerimizi de rahatlatacaktır. Türkiye-Rusya ilişkilerinin tavan yaptığı bir dönemi yaşıyoruz. Gerek savunma sanayiinde, gerek ticari ilişkilerimizde çok farklı bir dönemin içindeyiz. Bunları çok daha ileri taşımamızın hesaplarını yapıyoruz. Ve bunları tabi güçlendirerek götürmek de bizim en büyük amacımız. Ve bunu da başaracağımıza inanıyorum. Tekrar bu kabul için teşekkür ediyorum" şeklinde konuştu.
Zirve 5 saat 40 dakika sürdü. Görüşmenin ardından liderler açıklama yapıyor.
Bu yıl içerisinde üçüncüsü olan görüşmemizi gerçekleştirdik. Suriye'nin idlib bölgesindeki hassas durumu ele aldık. Yılbaşından itibaren orada faaliyet gösteren terör unsurları faaliyetlerini artırmışlardır. Yılbaşından itibaren Hmeymim üssüne yönelik saldırı sayısı 15 olarak kaydedildi ve her seferinde Türk meslektaşlarımıza bilgi vermekten kaçınmadık.
Görüş ayrılıkları oluyor ama bugün de uzlaşabildik. Görüşme sonunda ortak bir belge hazırlandı.
Öncelikle sayın Putin'e nazik daveti için teşekkür ediyorum. Bölgemizde kritik gelişmelerin cerayan ettiği dönemde Sayın Putin ile yeniden bir araya gelmekten memnuniyet duyuyorum. Suriye'deki durumu ve İdlbi'deki gelişmeleri ele aldık. Yaklaşık 6 saat süren bir görüşme yaptık. Farklı görüşte olduğumuz tüm konuları ayrıntılarıyla görüştük. Türk Rus münasebetinin derin, tarihi kökleri vardır. 5 asrı aşan bu tarih, iki devletin ve halkın karşılıklı etkileşiminin de bir tarihidir. Bu tarihi ortak çıkar temelinde ilerletmek en büyük arzumuzdur. Bu sene üst düzeyli iş birliği konseyin toplantısı için Sayın Putin'i ülkemize bekliyoruz.
-Soçi mutabakatına göre İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi muhafıza edilecek ve statükonun korunması için gerekli tedbirler alınacaktır.. Rejimin doğrudan sivilleri hedef alan saldırıları, İdlib'de tesis ettiğimiz sükuneti bozmuştur. 1. dereceden sorumlu, bölgedeki istikrarı hedef alan rejimdir. Bu bölgede yaşayan 4 milyon insanın terörist olarak ilan edilip bombardımana maruz bırakılmasını kabul etmemiz mümkün değildir.
- Gözlem noktaları sahadaki durumu kontrol etmek ve ateşkesi kontrol etmekle yükümlüdür. Rusya'yla tesisi korumak için vardığımız mutabakat nedeniyle sahada çok daha aktif şekilde yer aldık. Bölgede bulunan Rus güçleriyle koordinasyonu sıkı tutmaya özen gösterdik. Rejimin doğrudan askerlerimizi hedef alan saldırı nedeniyle yeni bir statünün oluşturulması kaçınılmaz bir hale gelmiştir.
- Bu gece yarısı itibariyle ateşkes yürürlüğe girecek. Ateşkes sonrası diğer adımları atacağız. Bu süreç içerisinde karşılıklı olarak irtibat halinde olacağız. Suriye krizine bu ülkenin toprak bütünlüğü siyasi temelinde bir çözüm bulunana kadar Türkiye bölgedeki inisiyatiflerine kararlıdır.
Açıklamanın ardından Dışişleri Bakanları Mevlüt Çavuşoğlu ve Sergey Lavrov ortak metni okudu.
İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi’ndeki durumun istikrarlaştırılmasına ilişkin ek protokolü:
Suriye Arap Cumhuriyeti’nde Gerginliği Azaltma Bölgeleri Oluşturulmasına İlişkin 4 Mayıs 2017 tarihli Muhtıra ve İdlip Gerginliği Azaltma Bölgesindeki Durumun İstikrarlaştırılmasına İlişkin 17 Eylül 2018 tarihli Muhtıra’yı hatırda tutarak,
'İdlib’deki siviller için 100 milyon euro mali yardım yapmaya hazırız'
‘ABD İdlib için Türkiye'ye mühimmat sağlayamaya hazır’