MÜLTECİ MİSAFİRHANELERİ YÖNETMELİĞİ
Resmi Gazete Tarihi: 29/04/1983
Resmi Gazete Sayısı: 18032
Madde 1 - Bu yönetmeliğin amacı, değişik ülkelerden kaçak veya pasaportla Yurdumuza gelerek yabancı ülkelerden birine gönderilmek veya Yurdumuzda kalmak istediği ile iltica hakkı talebinde bulunan yabancı kişilerin haklarında yapılan işlem sonuçlanıncaya kadar geçecek süre içerisinde geçici barındırılma, iaşe, ibate ve diğer masrafların karşılanmasına ilişkin ve usulleri belirlemektir.
Madde 2 - Bu yönetmelik mülteci misafirhanelerinin kuruluş ve işleyişleri ile Genel Müdürlük Merkez Teşkilatında Yabancılar-Pasaport-Hudut-İltica-Göç, Vatandaşlık Daire Başkanlığı ile misafirhane bulunan il emniyet müdürlüklerinin, misafirhanelerin yönetim ve denetlenmesine ilişkin görev ve yetkilerine ait usulleri kapsar.
Daire Başkanı : Emniyet Genel Müdürlüğü, Yabancılar-Pasaport, Hudut-İltica-Göç-Vatandaşlık Daire Başkanını,
Daire Başkanlığı : Emniyet Genel Müdürlüğü, Yabancılar-Pasaport-Hudut-İltica-Göç-Vatandaşlık Daire Başkanlığını,
İltica : Irkı, dini, tabiiyeti, belli bir sosyal gruba mensup oluşu veya siyasi kanaatleri nedeniyle takibata uğrayacağından haklı olarak korktuğu için vatandaşı olduğu ülke dışında bulunan ve kendi devletinin himayesinden yararlanmak istemeyen kişilerin bulunduğu ülkeye sığınmalarını,
Mülteci : İltica eden kişiyi,
Mülteci Misafirhanesi : Mültecilerin geçici olarak barındırıldıkları yeri,
Yabancı : Ülkesinde bulunduğu devlete vatandaşlık bağı ile bağlı olmayan kişiyi,
Haymatloz : Herhangi bir devletin vatandaşı bulunmayan veya böyle sayılan kişiyi,
İkamet Tezkeresi : Herhangi bir sebeple ülkemizde oturan yabancıların oturmalarına izin verildiğini gösteren belgeyi,
Vize : Milletler arası seyahatlerde ülkelerin hudut kapılarından yabancıların giriş ve çıkışlarını sağlamak amacıyla yetkili makamlarca verilen ve pasaportlarına kaydedilen müsaadeyi,
Pasaport : Kanunla belirtilen yetkili makamlarca verilen ve hamiline bir ülkenin milli hudutlarından diğerine geçmeyi sağlayan belgeyi,
Yabancılara Mahsus Damgalı Pasaport : Ülkemizde bulunan yabancılara 5682 Sayılı Pasaport Kanununun 18.maddesi uyarınca verilen ve hamilinin diğer ülke veya ülkelere seyahat etmesini sağlayan belgeyi,
Seyahat Belgesi : 1951 Cenevre Mülteciler Sözleşmesine göre mültecilere ve sığınmacılara verilen ve hamiline bulunduğu ülkeden diğer ülkelere geçmeyi sağlayan belgeyi
İaşe ve İbate : Bir kimsenin barındırılma, yedirme ve beslenmesini,
Deklarasyon : İltica hakkı talebinde bulunan yabancının hür iradesi ile durumunu ve talebini belirten kendi el yazısı ile yazılmış beyanını, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM : Mülteci Misafirhaneleri İle İlgili İşleri Yürütmekle Görevli Birimler ve Görevleri
Madde 4 - Emniyet Teşkilatında mülteci misafirhaneleri ve mültecilerle ilgili işlemler merkezde, Yabancılar-Pasaport-Hudut-İltica Daire Başkanlığınca,
Misafirhane bulunan illerde, il emniyet müdürlükleri tarafından yürütülür.
Daire Başkanlığının Mülteci-Sığınmacı Misafirhanesine İlişkin Görevleri
Madde 5 - Yabancılar-Pasaport-Hudut-İltica Daire Başkanlığının mülteci-sığınmacı misafirhaneleri ve misafirhaneye alınacak mültecilerle ve sığınmacılarla ilgili görevleri:
a. İhtiyaç duyulacak yerlerde mülteci-sığınmacı misafirhaneleri tesisini, bu amaçla arsa ve bina satın alınmasına veya kiralanmasına,
b. Mülteci-sığınmacı misafirhanelerinin giderleri ile mültecilerin iaşeleri için yapılan masraflara ait ödeneklerin gönderilmesinin sağlanmasına,
c. Misafirhanelerin niteliği ve kapasitesine göre yeterince ve yapılacak işin özelliğine uygun nitelikte personel alımının planlanmasına,
d. Misafirhane İç Hizmet Yönergesinin hazırlanmasına ve ihtiyaç duyulan dillere tercümesine,
e. Misafirhaneye alınacak mültecilerin ve sığınmacıların tesbitine ve ilgili valiliğe bildirilmesine,
f. Misafirhaneye alınan mültecilerin ve sığınmacıların vizelerinin temini için ilgili makam ve kuruluşlarla işbirliğinin sağlanmasına,
g. Mülteciyi-sığınmacıyı kabul edecek ülkenin yurdumuzda bulunan dış temsilciliğince, mülteci ve sığınmacılarla bizzat görüşmek ve mülakat yapmak için vaki isteklerinin incelenmesine, mültecilerin ve sığınmacıların sevki ve geri getirilmesi için illere talimat verilmesine,
h. Vizesi temin edilen mültecilere ve sığınmacılara seyahat belgesi düzenlenmesi ve çıkışlarının sağlanması için illere talimat verilmesine,
ı. Misafirhanelerin denetlenmesine, tesbit edilecek aksaklık ve noksanlıkların giderilmesine,
ilişkin işlemleri yürütmektir.
Yukarıda belirtilen işlemler daireye bağlı İltica-Göç-Vatandaşlık Şube Müdürlüğü tarafından yürütülür.
İl Emniyet Müdürlüklerinin Mülteci Misafirhanesine İlişkin Görevleri
Madde 6 - Misafirhane tesis edilen il emniyet müdürlüklerinin mülteci-sığınmacı misafirhanesi ve misafirhaneye alınacak mültecilere ve sığınmacılara ilişkin görevleri:
a. Misafirhane binasının ve barındırılan mülteci ve sığınmacıların güvenliklerinin sağlanmasına,
b. Misafirhanenin idaresi ve binanın her türlü giderleri için gerekli harcamaların yapılmasına,
c. Bu yönetmelik ile Misafirhane İç Hizmet Yönergesine göre misafirhanenin yönetimine ilişkin hizmetlerin yürütülmesine,
d. Muhtelif dillere tercüme edilerek gönderilen İç Hizmet Yönergesinin misafirhanenin görülebilir yerlerine asılmasının sağlanmasına,
e. Sorgulamaları yapılıp deklarasyonları alınan ve Bakanlıkça misafirhaneye kabul edilmeleri uygun görülen mültecilerin ve sığınmacıların misafirhaneye yerleştirilmelerine,
f. Misafirhaneye yerleştirilen mültecilerin iaşe ve diğer masraflarına ilişkin harcamaların yapılmasına,
g. Mültecilerin birbirleriyle olan temas ve davranışlarının kontrol altında tutulmasının teminine,
h. Mültecilerin ve sığınmacıların sağlık kontrollerinin ve hastalanmaları halinde devlet hastanelerinde tedavilerinin yaptırılmasına,
ı. Mülteciyi ve sığınmacıyı kabul edecek ülkenin yurdumuzda bulunan dış temsilciliğince mülteci ve sığınmacılarla bizzat görüşmek ve mülakat yapmak için vaki isteklerinde; Merkezden verilecek talimata göre mültecilerin görüşme için sevklerine ve geri getirilmelerine,
j. Vizesi temin edilen mülteci ve sığınmacılara, Merkezden verilecek talimata göre seyahat belgesi tanzimi ve yurdışına çıkışlarının sağlanmasına,
k. Misafirhane İç Hizmet Yönergesine aykırı tutum ve davranışlarda bulunan mülteci ve sığınmacıların durumlarını Genel Müdürlüğe bildirilmesine,
l. Misafirhanede barındırılanlar ve misafirhanenin ihtiyaçları hakkında aylık raporlar tanzimine ve Genel Müdürlüğe gönderilmesine,
m. Misafirhane ve mültecilerle ilgili merkezden verilecek diğer hizmetlere,
ilişkin iş ve işlemleri yürütmektir
Yukarıda belirtilen hizmetler, illerde ildeki kuruluşuna göre Yabancılar veya Pasaport Şube veya Büroları tarafından yürütülür.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM : Mülteci Misafirhanesinin Tesisi ve İşletilmesi, Yönetim Organları, Görevleri ve Sorumlulukları
Madde 7 - Mülteci Misafirhaneleri, Genel Müdürün teklifi Bakan'ın onayı ile ihtiyaç duyulan illerde tesis edilir.
Madde 8 - Mülteci Misafirhanesi Amirliği,
a. Misafirhane Amiri
b. Misafirhane Amir Yardımcısı
c. İdari ve Destek Hizmetler Bürosu
d. Güvenlik Bürosu
e. Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bürosu'ndan oluşur. (Ek : 1)
Madde 9 - Mülteci misafirhanelerinin kuruluşları ve kadroları kapasitelerine göre A ve B tipi olmak üzere belirlenir. Kapasitesi 100'ün üzerinde olanlar A tipi, 100'ün altında olanlar B tipi olarak belirlenir ve bunların kadroları, malzemeleri bulunduğu il emniyet müdürlüğü TMK'sında gösterilir.
Misafirhane Amirinin Görevleri ve Sorumluluğu
Madde 10 - Misafirhaneler, misafirhane amiri tarafından idare edilir.
Misafirhane amirinin görevleri aşağıda gösterilmiştir.
a. Yetki ve sorumluluğuna verilen misafirhanenin hizmetlerine mevzuata uygun ve düzenli bir şekilde yürütülmesine,
b. Misafirhanede görevli personelin, görevlerini yerine getirip getirmediklerinin izlenmesi ve denetlenmesine, izin işlerinin tedvir edilmesine,
c. Barındırılan mültecilerin ve sığınmacıların birbirleriyle olan temas ve davranışlarının izlenmesi ve izlettirilmesine,
d. Mültecilerin ailevi sıkıntıları ve psikolojik sorunları ile ilgilenilmesine ve boş zamanlarının değerlendirilmesine,
e. Misafirhane İç Hizmet Yönergesi hükümlerinin uygulanmasının sağlanmasına,
f. Misafirhanede hizmetlerin yürütülmesine ilişkin görev talimatlarının yapılmasına,
g. Misafirhanenin güvenlik işleri için haftalık nöbet çizelgelerinin hazırlanmasına,
h. Misafirhane binasının dahili hizmetleri için iş kolları kurulmasına,
ı. Misafirhane binasının ihtiyaçlarının karşılanmasına, barındırılanların iaşe ve diğer masraflarının, sağlık hizmetlerinin ve diğer hususların düzenli ve koordineli şekilde yürütülmesine,
j. Barındırılacak mülteci ve sığınmacıların milliyetleri, ailevi ve sosyal durumlarını dikkate alarak yerleşim planı yapılmasına ve uygulanmasına,
k. Misafirhane binasının fiziki güvenliği ve mülteci sığınmacıların güvenliklerinin sağlanmasına,
l. Mülteci ve sığınmacıların dosyalarının düzenlenmesine,
m. Misafirhanenin işletilmesiyle ilgili hesap sonuçlarının aylık ve yıllık değerlendirilmesinin yapılarak il emniyet müdürlüğüne verilmesine
ilişkin iş ve işlemleri yürütmektir.
Yukarıdaki görevlerin yerine getirilmesinde misafirhane amiri il emniyet müdürüne karşı sorumludur.
Misafirhane Amir Yardımcısının Görevleri ve Sorumluluğu
Madde 11 - Misafirhane amir yardımcısı, misafirhane amirinin bulunmadığı zamanlarda onun tabii vekilidir. Amirin kendisine verdiği görevleri yapar.
Misafirhane amiri sorumlulukları kendisine ait olmak üzere yukarıdaki görevlerinden bazılarını amir yardımcısına devredebilir.
Misafirhane amir yardımcısı kendisine verilen görevlerin yerine getirilmesinden amirine karşı sorumludur.
İdari ve Destek Hizmetler Bürosunun Görevleri
Madde 12 - İdari ve Destek Hizmetler Bürosunun Görevleri:
a. Misafirhanenin temizlik, bakım, onarım işlerini yapmak,
b. Ayniyat yönetmeliğine uygun olarak demirbaş eşya defterini tutmak,
c. Odalardaki demirbaş eşyaları belirleyen demirbaş eşya listelerini hazırlayarak duvarlara asmak,
d. İlgili mevzuata göre gerekli sayımları yaparak düşümü gerekenleri bildirmek,
e. Esas anbar defterini düzenleyerek giren-çıkan eşyayı yönetmelik hükümleri gereği işleme tabi tutmak,
f. Misafirhane yemekhanesi, yatakhanesi ve gazinosunu düzenlemek, yerleşim ve oturma planları hazırlamak,
g. Mülteci ve sığınmacıların iaşesi için gıda maddelerinin satın alınması, depolanması ve sarfına ait işlemleri yapmak,
h. Misafirhaneye ait her türlü satınalma ve depolama işlemlerinin muntazam yapılmasını sağlamak,
ı. Depoları düzenlemek, depo mevcudu tabelasını düzenli olarak tutmak ve kontrol etmek,
j. Besin kalori değerini hekimlikle işbirliği yaparak hesaplatmak ve buna göre günlük yemek listelerini hazırlamak,
k. Misafirhanede kantin ilgili yönetmelik esaslarına göre kurulması ve işletilmesini sağlamak, fiat listesi ve maliyet hesaplarını düzenlemek,
l. Misafirhane ile ilgili hesap sonuçlarının aylık ve yıllık değerlendirilmesini yapmak,
Güvenlik Bürosunun Görevleri
Madde 13 - Güvenlik Bürosunun Görevleri :
a. Misafirhane binası içinde ve dışında Koruyucu Güvenlik Özel Talimatı esaslarına göre her türlü güvenlik önlemlerini almak,
b. Hazırlanacak nöbet çizelgelerine göre nöbet hizmetlerini yürütmek,
c. Yangın, sabotaj ve hırsızlık olaylarına karşı gerekli tedbirleri almak,
d. Mültecilerin ve sığınmacıların birbirleriyle olan temas ve davranışlarını kontrol etmek,
e. Mültecilerin, İç Hizmet Yönergesinde öngörülen hükümlere aykırı hareketlerine engel olmak, bu konuda verilen emirleri yerine getirmek,
Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bürosunun Görevleri
Madde 14 - Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bürosunun Görevleri :
a. Misafirhanenin her türlü sağlık işlerini yürütmek,
b. Sağlık fiş ve kayıtlarının tutulmasını sağlamak, istatistiki bilgileri hazırlamak,
c. Gıda maddelerini sağlık açısından muayene etmek ve iaşe tabelalarını incelemek,
d. Mülteci-sığınmacıların ve misafirhane personelinin muayene ve tedavilerini yapmak ve gerekli sağlık tedbirleri almak,
e. Gerek duyulanları devlet hastanesine sevk etmek,
f. Mültecilerin sosyal ve psikolojik sorunları ile ilgilenmek,
g. Yemekhane, yatakhane ve buna benzer yerlerin sağlık kurallarına uygun olup olmadığını kontrol etmek, tesbit edilen aksaklık ve noksanlıkların giderilmesi için önerilerde bulunmak,
h. Tercümanlık ve rehberlik hizmetlerini yürütmek,
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM : Misafirhanenin İşletilmesi
Misafirhaneye Mülteci - Sığınmacı Kabulü
Madde 15 - Misafirhaneye mülteci ve sığınmacı kabulü Bakanlığın onayı ile olur. Onay alınmadan misafirhaneye mülteci ve sığınmacı alınmaz. Acele hallerde Bakanlığın talimatı ile onay bilahare alınmak üzere misafirhaneye mülteci alınabilir.
Misafirhanede Kalma Süresi
Madde 16 - Mültecilerin ve sığınmacıların misafirhanede barındırılmaları geçicidir. İşlemleri tamamlanarak vizeleri temin edilen mülteciler ve sığınmacılar gidecekleri ülkeye gönderilmek üzere veya Türkiye'de kalmalarına müsaade edilenler ikamet edecekleri il'e gitmek üzere misafirhaneden çıkarılırlar.
Madde 17 - Misafirhanede yerleştirme, mültecilerin ve sığınmacıların aile ve sosyal durumları ile milliyetleri dikkate alınarak yapılır. Mülteciler ve sığınmacılar kendilerine tahsis edilen yerden başka bir yer tahsisi talebinde bulunamazlar.
Mültecilere ve sığınmacılara tahsis edilen yerler lüzumu halinde misafirhane amiri tarafından değiştirilebilir.
Madde 18 - Mültecilerin yiyecek ihtiyaçlarını karşılamak üzere misafirhanede binanın mülteci ve sığınmacı kapasitesi dikkate alınarak yemekhane tanzim edilir. Mültecilere ve sığınmacılara yemekhanede ailevi ve sosyal durumları ve milliyetleri dikkate alınarak yer tahsis edilir. Tahsis dilen yerler yemekhane yerleşim planında gösterilir ve görülecek bir yere asılır.
Hastalık hali hariç, hiç bir surette yemekhane dışında yemek yenmesine müsaade edilmez.
Yemek Çıkarılma Usulü
Madde 19 - Mültecilere ve sığınmacılara sabah kahvaltısı, öğle ve akşam yemekleri Tabldot usulüne göre verilir.
Madde 20 - Mülteci misafirhanelerinin ve mülteci ve sığınmacıların çamaşırlarının yıkanması için bir çamaşırhane yeri tahsis edilir.
İstirahat ve Okuma Salonu
Madde 21 - Mülteci ve sığınmacıların misafirhane içerisinde istirahatlerini sağlamak amacıyla bina içinde uygun bir yer istirahat ve okuma salonu olarak tahsis edilir. Salon içerisinde, mülteci ve sığınmacıların istirahatlerinde ihtiyaç duyabilecekleri ve ücreti mukabilinde alabilecekleri yiyecek ve alkolsüz içecek maddeleri bulunan bir kantin açılabilir ve yönergesine göre işletilir.
Madde 22 - Misafirhane binasının giderleri ve barındırılan mülteci ve sığınmacıların iaşe ve diğer ihtiyaçları için yapılacak masraflardan uluslararası kuruluşlarca karşılanacaklar dışında kalanlar Emniyet Genel Müdürlüğü bütçesinden karşılanır.
Yıllık İhtiyaçların Tesbiti
Madde 23 - Misafirhane binasının yıllık tahmini giderleri, Mültecilere ve sığınmacılara yapılacak masraflar ve ihtiyaçlar, her yıl misafirhanenin bulunduğu il emniyet müdürlüklerince tesbit edilir ve bütçe hazırlıklarına esas olmak üzere Genel Müdürlüğe bildirilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM : Mültecilerle İlgili İşlemler
Geçici İkamet Müsaadesi Verilmesi
Madde 24 - Misafirhaneye kabul edilen mülteci ve sığınmacılara "İlticası tetkik edilen mülteci ve sığınmacı" sıfatıyla ikamet tezkeresi verilir. Varsa ellerinde bulunan pasaportları alınarak şahsi dosyalarında muhafaza edilir. Verilen ikamet tezkereleri numaraları Genel Müdürlüğe bildirilir.
Madde 25 - Misafirhaneye kabul edilen mültecinin ve sığınmacının iltica ettiği il yetkili makamlarınca daha önce alınmamışsa, iltica hakkı talebini, gitmek istediği ülkeyi ve vatandaşı olduğu ülke temsilcileriyle görüşmek isteyip istemediğini muhtevi beyanı alınır ve Genel Müdürlüğe gönderilir.
Madde 26 - Mültecilerin ve sığınmacıların gitmek istedikleri ülkeler için vize temini ile ilgili işlemler, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği Ankara Temsilciliği ile İstanbul Uluslararası Katolik Muhaceret Komisyonu yetkililerince ve gerektiğinde Dışişleri Bakanlığı aracılığı ile yürütülür.
Vize İçin Temas
Madde 27 - Mültecilerin ve sığınmacıların vize işlemi dolayısıyle yukarıda belirtilen kuruluşlarla bizzat temas etmesi istendiğinde merkezin talimatına uygun olarak bu temas sağlanır. Ayrıca mültecileri ve sığınmacıları kabul edecek ülkenin dış temsilciliğinin mülteci ile mülakat yapmak istemesi halinde de merkezin talimatına göre hareket edilir.
Seyahat Belgesi Verilmesi
Madde 28 - Vizesi temin edilen mülteci ve sığınmacılara, Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Sözleşme hükümleri uyarınca Bakanlıkça verilecek talimata göre bir veya iki yıl süreli mülteci ve sığınmacılara mahsus seyahat belgesi verilir.
Madde 29 - Mülteci ve sığınmacılar, her ne sebeple olursa olsun misafirhaneden izinsiz ayrılamazlar. Şehir içinde yapılacak kısa süreli geziler için il emniyet müdürü gerekli önlemleri almak koşuluyla izin vermeye yetkilidir.
Madde 30 - Mültecilerden ve sığınmacılardan, işlemleri sonuçlanıncaya kadar çalışmak için müracaat edenlerin, talepleri il valiliğince Bakanlığa intikal ettirilir. Verilecek talimata göre işlem yapılır.
Madde 31 - Bu Yönetmelik ile Misafirhane İç Hizmet Yönergesinde belirtilen kurallara uymayan, misafirhane düzenini bozan veya ülkenin emniyeti için tehlike sayılabilecek tutum ve davranışlarda bulunan mülteciler ve sığınmacılar hakkında mahallince gerekli tedbir alınarak durumları Bakanlığa bildirilir ve Bakanlıkça haklarında gerekli karar verilir.
Madde 32 - Misafirhaneye, mültecilerden, sığınmacılardan ve görevlilerden başka kimsenin girmesine izin verilmez. Ancak mülteci ve sığınmacılarla ilgili görüşme ve röportaj yapmak üzere vaki olacak başvurular Bakanlığa bildirilir ve verilecek talimata göre hareket edilir. Ziyaret izni verilenler bir deftere kaydedilir.
Madde 33 - Mülteci - sığınmacı misafirhaneleri ve misafirhaneye alınan mülteci ve sığınmacılara ilişkin görevlerin, bu yönetmelik esaslarına göre yürütülmesinden Merkezde, Yabancılar-Pasaport-Hudut-İltica Daire Başkanı, misafirhane bulunan illerde İl emniyet Müdürleri, Emniyet Genel Müdürüne ve Valiye karşı sorumludur. Misafirhane bulunan İl Valileri de İçişleri Bakanına karşı sorumludur.
Madde 34 - Misafirhaneler, Bakanlık ve Genel Müdürlük Teftiş ve Denetleme Kurulunca veya Bakanlık ve Emniyet Genel Müdürlüğünce görevlendirilecek diğer yetkililerce her zaman denetlenebilir.
Denetim sonuçları bir raporla Bakanlığa arzedilir. Alınacak talimata ve rapor sonuçlarına göre gerekli tedbirler alınır.
Madde 35 - Bu yönetmelik Resmi Gazetede yayınlandığı tarihte yürürlüğe girer.
Madde 36 - Bu Yönetmelik hükümlerini İçişleri Bakanı yürütür.