"Türkiye'de patent alma süresi 2-3 yılı buluyor; bugün ürettiğiniz bir teknolojinin patentini aldığınızda eskimiş olabilir"
13 Kasım 2017 13:32
Dünya'dan İbrahim Ekinci'nin haberine göre, teknokentler için yapılan son düzenleme konunun uzmanlarına göre sıkıntıya yol açacak. Daha önce bu bölgelerde geliştirilen bir teknolojinin muafiyetlerden yararlanması için teknokent yönetim şirketlerinin onayı yetiyordu. Yeni uygulamada “Son 5 hesap döneminin ortalaması dikkate alınmak suretiyle gayri maddi haklardan elde ettikleri brüt gelirleri 30 milyon TL’yi ve dahil olduğu şirketler grubunun (veya kendisinin) yıllık net satış hasılatı toplamı 200 milyon TL’yi aşanlar” istisnadan yararlanmak için patent almak zorunda olacaklar.
30 milyon TL’yi aşmayanlar ise Sanayi Bakanlığı’ndan proje bitirme belgesi alacak. Bu da patent alma süresi 2- yılı bulabildiği için istisnalardan yararlanmayı 2-3 yıl geciktirecek. Patent gelirleri 30 milyon liranın altında kalanlar için alınması zorunlu iş bitirme belgesi de gecikmelere yol açacak. “Teknolojik açıdan değer taşımayan çalışmalara da onay verebiliyor, istisnalardan haksız yararlanmalar olabiliyor” gerekçesiyle getirilen uygulama dürüst şirketler için sorun oluşturabilecek.
Bakanlar Kurulu’nun 19 Ekim'de yürürlüğe giren kararını değerlendiren KPMG’nin Türkiye Vergi Şirket Ortağı Emrah Akın, bu konuda şirketlere hizmet veren ve yeni uygulama ile ilgili kaygı belirten geri dönüşler aldıklarını belirtti. Akın, “Bu alanda yapılan çalışmaları desteklemek amacıyla sağlanan birçok teşvik ve destek var. Yeterli olup olmadığı tartışılırken gelen yeni karar bazı endişelere neden oldu. Kazançların gelir veya kurumlar vergisinden istisna olabilmesi için patent veya eşdeğer belgelere bağlanması gerekiyor. Bu birçok sorun yaratacak” dedi.
Akın, yeni uygulamayla birlikte ortaya çıkacak sorunları şöyle sıraladı:
“Türkiye’de patent alma süresi 2-3 yılı buluyor. Konu teknoloji olunca 2-3 yıllık süreç onlarca yıla isabet ediyor aslında. Bugün ürettiğiniz bir teknolojinin patentini aldığınızda eskimiş olabilir. Şirketlerin ortaya çıkardıkları gayri maddi hakların patentini almadan müşterilerine kullandırmaya başlaması gerekiyor. Problem de bu noktada ortaya çıkıyor. Patent başvurusu ile kullanım haklarının devredilebilmesine rağmen istisnadan ancak patenti aldıktan sonra yararlanmak mümkün olabiliyor. Dolayısıyla şirketler geliri yazdıktan ancak 2-3 yıl sonra istisnadan yararlanabiliyor. Ödenen vergiyi iade almanın ortalama 1 yıl süreceği göz önünde tutulursa mükellefler açısından ciddi bir finansman yükünün ortaya çıkacağını söyleyebiliriz.”
Akın, teknokent yatırımlarını olumsuz etkileyebilecek bu kararın, patent kriterinde yapılacak bir düzeltme ile aşılabileceğini kaydetti. Akın, “Kazanç istisnasının patent alınması yerine başvuruya bağlanması ve patentin alınamadığı durumda kurumlar vergisi beyannamesinin düzeltilmesine izin verilmesi daha uygun olabilir. Ayrıca patente tabi iş sayısı ve patent alma sürelerin göz önüne alındığında onlarca düzeltme beyannamesi vermek gerekebilir” dedi.
Vergi muafiyetleri uygulanıyor
6170 Sayılı Kanun’la yönetici şirketlerin elde ettikleri kazançlar ile bölgede faaliyet gösteren gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri ile bölgede çalışan Ar-Ge ve destek personelinin yazılım ve Ar-Ge faaliyetlerinden gelir ve kazançları 31/12/2023’e kadar gelir ve kurumlar vergisinden muaf. 6170 sayılı Kanun ile bu bölgelerdeki Ar-Ge projelerinde çalışan Ar-Ge personelinin, bölgedeki işle ilgili olarak yönetici şirketin onayı ile bölge dışında geçirmesi gereken süreye ait ücretlerinin bir kısmı da gelir vergisi kapsamı dışında. 5746 sayılı Kanun’la da teknokentlerdeki şirketlerin Ar-Ge ve yazılım personelinin ücretlerine ilişkin sigorta primi işveren hissesi desteğine yönelik düzenlemeler var. Ücreti gelir vergisinden istisna olan personelin ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı Hazine tarafından karşılanıyor. Ayrıca bu bölgelerde üretilen sistem yönetimi, veri yönetimi, iş uygulamaları, sektörel, internet, mobil ve askeri komuta kontrol uygulama yazılımı şeklindeki teslim ve hizmetler de KDV’den muaf.