Ramazn-ı Serif. İdris YAVUZYİĞİT
Download "Ramazn-ı Serif. İdris YAVUZYİĞİT idrisyavuzyigit@hotmail.com"
1 Ramazn-ı Serif İdris YAVUZYİĞİT
2 ش ه ر ر م ض ان ال ذ ى ا ن ز ل ف يه ال ق ر ا ن ه د ى ل لن اس و ب ي ن ات م ن ال ه د ى و ال ف ر ق ان ف م ن ش ه د م ن ك م الش ه ر ف ل ي ص م ه و م ن ك ان م ر يض ا ا و ع ل ى س ف ر ف ع د ة م ن ا ي ام ا خ ر ي ر يد الل ه ب ك م ال ي س ر و ل ا ي ر يد ب ك م ال ع س ر و ل ت ك م ل وا ال ع د ة و ل ت ك ب ر وا الل ه ع ل ى م ا ه د يك م و ل ع ل ك م ت ش ك ر ون Ramazan ayı, insanlara yol gösterici, doğrunun ve doğruyu eğriden ayırmanın açık delilleri olarak Kur'an'ın indirildiği aydır. Öyle ise sizden ramazan ayını idrak edenler onda oruç tutsun. Kim o anda hasta veya yolcu olursa (tutamadığı günler sayısınca) başka günlerde kaza etsin. Allah sizin için kolaylık ister, zorluk istemez. Bütün bunlar, sayıyı tamamlamanız ve size doğru yolu göstermesine karşılık, Allah'ı tazim etmeniz, şükretmeniz içindir. (Bakara, 2/185).
3 Müjde mü'minler size ihsân-ı rahmandır gelen Şânına ta'zim için bu mâh-ı gufrandır gelen Ondadır feyz-i hidâyet ondadır afv ü kerem Kadrini bil mevsîm-i inzâl-ı Kur'an'dır gelen Ahmed Hamdi Akyürek
4 الله م ب ار ك ل ن ا ف ي ر ج ب و ش ع ب ان و ب ل غ ن ا ر م ض ان Enes b. Mâlik (r.a)'den şöyle rivayet edilmiştir: "Receb ayı girdiğinde Hz. Peygamber (s.a.v) şöyle derdi: "Ey Allah'ım! Recep ve Şaban'ı bize mübaret kıl, bizi Ramazan'a kavuştur. ر ج ب ش ه ر الل ه و ش ع ب ان ش هر ي و ر م ض ان ش هر ا م ت ي "Recep Allah'ın ayı, Şaban benim ayım, Ramazan da ümmetimin ayıdır.
5 أ و ل ر م ض ان ر ح م ة و أ و س ط ه م غ ف ر ة و آخ ر ه ع ت ق م ن الن ار Ramazan ın Evveli rahmet, ortası mağfiret, sonu cehennemden kurtuluş tur (Beyhaki, Şuab, 3/306)
6 Ramazan Kelimesinin Anlamı Ramazan kelimesinin manası ve bu mü barek aya Ramazan isminin verilmesindeki hikmet şöyle belirtilmiştir: a- Ramazan, yaz sonunda güz mevsiminin evvelinde yağıp yeryüzünü tozdan temizleyen yağmur manasına "ramda" kelimesinden alınmıştır. Bu yağmur genellikle yeryüzünü temizler. Bunun gibi ramazan da müminleri günah kirlerinden temizler, kalplerini pak eder. b- Bir izaha göre güneşin şiddetli hararetinden taşların yanıp kızması anlamına olan "ramad" kelimesinden alınmıştır. Böyle kızgın yerde yürüyen kimsenin ayakları yanar, zahmet ve meşakkat çeker. Bunun gibi oruç tutan kimse de açlık ve susuzluğun hararetine katlanır, zahmet ve meşakkat çeker, içi yanar. Yahut Ramazan da müminlerin günahlarını yakar, yok eder. Nitekim Enes b. Mâlik (r.a.)'dan rivayet edilen bir hadis-i şerifte Hz. Peygamber: "Bu aya ramazan isminin verilmesi günahları yaktığı içindir. buyurmuştur. c- Kılıcın namlusunu veya okun ucundaki demiri inceltip keskinleştirmek için kaygan iki taşın arasına koyup döğmek anlamına olan "ramd" kökünden alınmıştır. Bu aya Ramazan isminin verilmesi de Arapların bu ayda silahla rını bileyip hazırladıklarından dolayıdır. ç- Bir hadis-i şerifte "Ramazan"ın Allah'ın isimlerinden olduğu belirtilmiştir. Bu, Ramazan'da rahmet-i ilâhiyye ile günahların yok olacağını ifade eder.
7 Peygamber Efendimiz bir hadis-i şerifle rinde ümmetine verilen beş şeyden bahsederek söyle buyurmuştur: "- Ümmetime ramazanda beş şey verilmiştir ki bunlar ben den önceki hiç bir peygambere verilmemiştir: 1- Ramazan ayının ilk gecesi olunca Allah teâlâ ümmetime (rah met bakışıyla) bakar. Allah her kime (rah met bakışıyla) bakar sa, una ebedî olarak azap etmez. 2- Akşamladıkların da ağızlarının kokusu Allah katında misk koku sundan daha güzel olur. 3- Melekler her gün ve ge ce onlara istiğfar ederler, Al lah'tan bağışlanmalarını dilerler. 4- Allah teâlâ cennetine emredip: "Kulla rım için hazırlanıp süslen. Onların dünya meşakkatlerinden kurtulup, benim yurdumave ihsanıma istirahat için gelmeleri yaklaştı.' 1 buyurur. 5- Gecenin sonu olunca, Allah (c.c.) hepsi ni bağışlar. Orada bulunanlardan biri: "- O gece Kadir gecesi midir?" deyince: Hayır, çalışanları görmüyor musun? On lar çalışıp işlerini bitirince kendilerine ücret leri tam olarak ödenir. (Hadisi Beyhaki rivayet etmiştir, bk. et-tergîb (terceme). II, 425)
8 Ramazanın gelişine sevinen müminlerin cesedini, Allah, cehenneme haram kılar. (Hadis, Vaaz ve İrşat, M. Altunkaya, c.1, s.312)
9 Yaşamış olduğumuz bu hayatın her bir devresi için nice hazırlıklar yapmışızdır. Sünnet olmuşuz, Askere gitmişizdir. Bizim için hazırlık yapmışlardır. Düğün hazırlığımız bizler için bir başka dönüm noktasıdır. Gelinlik kızlar bu gün için nice çeyizler düzmüşlerdir. Çocuğumuz olmasına yakın onun için hazırlıklar yapmışızdır. Okula giden evlatlarımız için okul hazırlığı yapmaktayız. Kış gelmeden kış için hazırlık yaparız, odun, kömür, kışlık erzak, un, şeker vs. alırız. uzaklardan bir sevdiğimizin bizi ziyarete, bize misafirliği geleceğini haber alınca onu karşılamak için hazırlık yaparız. Evimizi temizler, güzel yemekler yaptırırız. Ki misafirimize mahcup olmayalım. evet bunları hep yaparız. Ancak 11 ayın sultanı ramazan kapımıza, hanemize, hayatımıza bolluk ve bereketiyle, af ve mağfiretiyle, huzur ve neşesiyle gelir. Hazırlık????
10 Hazırlık yapılan şeyin değeri anlaşıldığı müddetçe ona yapılan hazırlıkta daha güzel olacaktır. İşte bir ramazan ayına daha kavuşmak üzereyiz. Bu aya hazırlık yapmak gerek. peygamber efendimiz buyurmuşlar ki: Allah teala Ramazanın ilk gecesinde kullarına şöyle seslenir: Bizi seveni bizde severiz, bizim rızamızı kazanmak isteyeni bizde affımıza mazhar kılarız. Bizden rahmet ve mağfiret dileyeni bizde affederiz. Bütün bunları ramazanın hürmetine yaparız.
11 Ramazan Ayının Değeri Ve Önemi
12 1. KUR AN RAMAZAN AYI NDA İNMEYE BAŞLAMIŞTIR 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR 3. BİN AYDAN KIYMETLİOLAN KADİR GECESİ RAMAZAN DADIR 4. TERAVİH NAMAZI RAMAZAN AYINDA KILINIR 5. RAMAZAN AYINDA CENNET KAPILARI AÇILIR, CEHENNEM KAPILARI KAPANIR, ŞEYTANLAR ZİNCİRE VURULUR 6. RAMAZAN I İHYA EDENLERİN GÜNAHLARI BAĞIŞLANIR 7. RAMAZAN DA SEVAPLAR İKİ KAT YAZILMAKTADIR 8. RAMAZAN MUKABELE AYIDIR 9. İ TİKAF İBADETİ RAMAZAN AYINDA GERÇEKLEŞTİRİLİR 10. FİTRE (SADAKA-İ FITR) RAMAZAN AYINA MAHSUSTUR 11. PEYGAMBERLİK RAMAZAN AYINDA VERİLMİŞTİR 12. RAMAZAN SABIR AYIDIR DUA VE TEVBE AYIDIR 13. RAMAZAN HER ŞEYİ PAYLAŞMA AYIDIR
13 Yaşamış olduğumuz bu hayatın her bir devresi için nice hazırlıklar yapmışızdır. Sünnet olmuşuz, Askere gitmişizdir. Bizim için hazırlık yapmışlardır. Düğün hazırlığımız bizler için bir başka dönüm noktasıdır. Gelinlik kızlar bu gün için nice çeyizler düzmüşlerdir. Çocuğumuz olmasına yakın onun için hazırlıklar yapmışızdır. Okula giden evlatlarımız için okul hazırlığı yapmaktayız. Hazırlık yapılan şeyin değeri anlaşıldığı müddetçe ona yapılan hazırlıkta daha güzel olacaktır. İşte bir ramazan ayına daha kavuşmak üzereyiz. Bu aya hazırlık yapmak gerek.
14 1. KUR AN RAMAZAN AYI NDA İNMEYE BAŞLAMIŞTIR İnsanlığı, içine düştüğü karanlık ortamdan çıkarıp aydınlığa kavuşturan yüce kitabımız Kur an-ı Kerim, bu ayda indirilmiştir. İnsanlığın ufuklarını karartmış olan bilgisizlik, delalet ve vahşet bulutları, bu ayda sevgili peygamberimizin şahsında bütün insanlığa gönderilen Kur an-ı Kerim in evrensel mesajlarıyla dağılmış, cehaletin yerini bilgi, haksızlığın yerini adalet ve düşmanlığın yerini de sevgi ve barış almıştır. Ramazan ayı, Kur an-ı Kerim ayıdır. Kalplere nur, gönüllere şifa, müminlere rahmet ve bütün insanlığa hidayet olan Kur an-ı Kerim bu ay içerisinde bulunan Kadir Gecesinde indirilmiştir.
15 1. KUR AN RAMAZAN AYI NDA İNMEYE BAŞLAMIŞTIR ش ه ر ر م ض ان ال ذ ى ا ن ز ل ف يه ال ق ر ا ن Ramazan ayı, insanlara yol gösterici, doğrunun ve doğruyu eğriden ayırmanın açık delilleri olarak Kur'an'ın indirildiği aydır (Bakara, 2/185) حم ١ و ال ك ت اب ال م ب ين ٢ ا ن ا ا ن ز ل ن اه ف ى ل ي ل ة م ب ار ك ة ا ن ا ك ن ا م ن ذ رين ٣ Ha mim. Apaçık olan Kitab'a andolsun ki, biz onu (Kur'an'ı) mübarek bir gecede indirdik. (Duhan 1-3) ا ن ا ا ن ز ل ن اه ف ى ل ي ل ة ال ق د ر Biz onu (Kur'an'ı) Kadir gecesinde indirdik. (Kadir 1)
16 1. KUR AN RAMAZAN AYI NDA İNMEYE BAŞLAMIŞTIR و ق ر ا ن ا ف ر ق ن اه ل ت ق ر ا ه ع ل ى الن اس ع ل ى م ك ث و ن ز ل ن اه ت ن ز يل ا Biz onu, Kur'an olarak, insanlara dura dura okuyasın diye (âyet âyet, sûre sûre) ayırdık; ve onu peyderpey indirdik. (İsra 106) ن و ر وا م نا ز ل ك م ب الص ل اة و ق ر اءة ال ق ر أ ن Evlerinizi namaz ve kur an okuma ile aydınlatın. (Suyuti, cami u s Sağir, no:9291) خ يرك م م ن ت ع ل م الق ر آن و عل مه Sizin en hayırlılarınız, Kur an ı öğrenen ve öğretenlerinizdir.
17 1. KUR AN RAMAZAN AYI NDA İNMEYE BAŞLAMIŞTIR Ramazan ayı, Kur an-ı Kerim ayıdır. Kalplere nur, gönüllere şifa, müminlere rahmet ve bütün insanlığa hidayet olan Kur an-ı Kerim bu ay içerisinde bulunan Kadir Gecesinde indirilmiştir. İçinde inmiş olan ayı on bir ayın sultanı yapan, içinde inmiş olduğu günü bin aydan hayırlı yapan (1000 AY= 83 YIL) Kur an-ı Kerim içinde, yaşamında ve hayatında olduğu insanı ise insanlar içinde kıymetli yapar, hayırlı yapar. Bir aya, bir güne nur katan, aydınlık veren Kuran insana nur katar aydınlığıyla ışıldatır. Hayıtımıza anlam katar, gönlümüze neşe verir. Dünya ve ahiret mutluluğu kendisinde saklıdır. Hayata hayat katan Kuran dır.
18 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR Oruç, tutmaya ehil kimselerin niyet ederek fecrin doğuşundan güneşin batışına kadar orucu bozan şeylerden korunmalarıdır. İnsan hem ruh hem beden dengesini sağlayan Oruç ibadeti biz Müslümanlara hicretin 2. yılında İslam ın beş erkanından biri olarak farz kılınmıştır.
19 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR ف م ن ش ه د م ن ك م الش ه ر ف ل ي ص م ه Öyle ise sizden ramazan ayını idrak edenler onda oruç tutsun. (Bakara 185) ي ا أ ي ه ا ال ذ ين آم ن وا ك ت ب ع ل ي ك م الص ي ام ك م ا ك ت ب ع ل ى ال ذ ين م ن ق ب ل ك م ل ع ل ك م ت ت ق ون Ey iman edenler! Oruç sizden önce gelip geçmiş ümmetlere farz kılındığı gibi size de farz kılındı. Umulur ki korunursunuz.. (Bakara, 2/183)
20 «م ن ص ام ر م ض ان إ يم انا واح ت سابا غ ف ر ل ه ما ت ق د م م ن ذن ب ه» "Kim, faziletine inanarak ve karşılığını Allah'tan bekleyerek ramazan orucunu tutarsa, geçmiş günahları bağışlanır. " Buhârî, Îmân 28, Savm 6; Müslim, Sıyâm 203, Müsâfirîn 175.
21 م ن ا ف ط ر ي و م ا م ن ر م ض ان م ن غ ير ر خ ص ة و لا م ر ض لم ي ق ض ع ن ه ص و م الد ه ر ك ل ه و ا ن ص ام ه Kim hastalığı ve bir ruhsatı olmaksızın Ramazan ayından bir gün oruç tutmasa bütün günleri oruç tutsa yine bu orucu yerine getiremez (Ebû Dâvûd, Savm, 38. I, 789. Tirmizî, Savm, 27. III, 101. İbn Mâce, Savm, 14. I, 535)
22 إ ن ل ل ه ع ن د ك ل ف ط ر ع ت ق اء و ذ ل ك ف ي ك ل ل ي ل ة Her iftar vaktinde Allah tarafından (cehennemden) azat edilenler vardır ve bu (Ramazanın) her gecesinde böyledir. (İbn Mâce, Savm, 2)
23 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR ب ن ي ال إ س ل ام ع ل ى خ م س ش ه اد ة أ ن ل ا إ ل ه إ ل ا الل ه و أ ن م ح م د ا ر س ول الل ه و إ ق ام الص ل اة و إ يت اء الز ك اة و ال ح ج و ص و م ر م ض ان İslam beş temel üzerine kurulmuştur. Allah tan başka ilah olmadığına ve kendisinin O nun kulu ve elçisi olduğuna tanıklık etmek, namaz kılmak, zekat vermek, ramazan orucunu tutmak ve gücü yetenler için hacca gitmektir. (Buhari, İman, 34-40; İlim, 25)
24 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR الص ي ام ج ن ة ف ل ا ي ر ف ث و ل ا ي ج ه ل و إ ن ام ر ؤ ق ات ل ه أ و ش ات م ه ف ل ي ق ل إ ن ي ص ائ م م ر ت ي ن و ال ذ ي ن ف س ي ب ي د ه ل خ ل وف ف م الص ائ م أ ط ي ب ع ن د الل ه ت ع ال ى م ن ر يح ال م س ك ي ت ر ك ط ع ام ه و ش ر اب ه و ش ه و ت ه م ن أ ج ل ي الص ي ام ل ي و أ ن ا أ ج ز ي ب ه Oruç kötülüklere karşı kalkandır. Sizden biriniz oruçlu iken cahillik yapmasın, hanımına yaklaşmasın, biri onunla dövüşür ve ona söverse iki kez ben oruçluyum desin. Nefsimi yed-i kudretinde bulundurana yemin ederim ki oruçlunun ağız kokusu Allah ın indinde misk kokusundan daha hayırlıdır. O benim için yemeği, içmeği ve şehvetini terk ediyor. Oruç benim içindir ve onu ancak ben mükafatlandırırım. (Buhari, Savm, 2)
25 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR ا لص ي ام ج ن ة و ح ص ن ح ص ين م ن الن ار "Oruç ateşe (cehenneme) karşı bir perde, müstahkem bir kaledir ا لص ي ام ج ن ة م ال م ي خ ر ق ه ا ب ال ك ذ ب ا و غ يب ة "Oruç ateşe karşı (sağlam) bir perdedir, yeter ki yalanla, gıybetle kişi onu yırtmamış olsun."
26 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR Oruç tutanın duası makbuldür ن و م الص ائ م ع ب اد ة و ص م ت ه ت س ب يح و ع م ل ه م ض اع ف و د ع اءه م س ت ج اب و ذ ن بب ه م غ ف ور "Oruçlunun uykusu ibadettir, susması tesbihtir, amelleri misliyle kabul edilir, duası makbul, günahı affedilir." Üç kişinin duası geri çevrilmez. İftar edinceye kadar oruçlunun, adaletle hükmeden devlet başkanının, zulme uğrayanın duası. (Müsned, II, 445)
27 2. FARZ OLAN ORUÇ RAMAZAN AYI NDA TUTULUR إ ن ف ي ال ج ن ة ب اب ا ي ق ال ل ه الر ي ان ي د خ ل م ن ه الص ائ م ون ي و م ال ق ي ام ة ل ا ي د خ ل م ن ه أ ح د غ ي ر ه م ي ق ال أ ي ن الص ائ م ون ف ي ق وم ون ل ا ي د خ ل م ن ه أ ح د غ ي ر ه م ف إ ذ ا د خ ل وا أ غ ل ق ف ل م ي د خ ل م ن ه أ ح د Resulullah (aleyhissalâtu vesselâm) buyurdular ki: "Cennette Reyyân denilen bir kapı vardır. Oradan sadece oruçlular girer. Oruçlular girdiler mi artık kapanır, kimse oradan giremez. (Buhari, Savm, 4); Tirmizi, Savm, 55.)
28 3. BİN AYDAN KIYMETLİOLAN KADİR GECESİ RAMAZAN DADIR ا ن ا ا ن ز ل ن اه ف ى ل ي ل ة ال ق د ر ١ و م ا ا د ر یك م ا ل ي ل ة ال ق د ر ٢ ل ي ل ة ال ق د ر خ ي ر م ن ا ل ف ش ه ر ٣ ت ن ز ل ال م ل ئ ك ة و الر وح ف يه ا ب ا ذ ن ر ب ه م م ن ك ل ا م ر ٤ س ل ام ه ى ح ت ى م ط ل ع ال ف ج ر ٥ Gerçek şu ki, Biz onu Kur ân ı kadir gecesi nde indirdik. Kadir gecesi nin ne olduğunu sana bildiren nedir? Kadir Gecesi, bin aydan daha hayırlıdır. Melekler ve ruh, onda Rablerinin izniyle her bir iş için inerler. Fecrin çıkışına kadar bir esenliktir selâmdır o. (Kadir Suresi-1-5 )
29 3. BİN AYDAN KIYMETLİOLAN KADİR GECESİ RAMAZAN DADIR «م ن قام ل ي ل ة الق د ر إ يمانا واح ت س ابا غ ف ر ل ه ما تقد م م ن ذن ب ه» Ebu Hüreyre ın (r.a.) rivayetiyle Rasülüllah (s.a.s.) şöyle buyurur: Her kim imanından dolayı Faziletine inanarak ve karşılığını Allah'tan bekleyerek Kadir Gecesi ni taatle geçirirse, onun lehine, geçmiş günahları mağfiret olunur/ geçmiş günahları bağışlanır. (Buhârî, iman, 28)
30 3. BİN AYDAN KIYMETLİOLAN KADİR GECESİ RAMAZAN DADIR ZAMANI KIYMETLENDİREN MUHATABINIDA KIYMETLENDİRİR Ramazan ayı için on bir ayın sultanı dememizdeki asıl hikmet Kur an-ı Kerimin içinde indirildiği ay olmasıdır. Bu ayda indirilmeye başlamasıyla bu aya verilen kıymet artmış ve bu ayda müminler için oruç emredilmiştir. Bu ayda Sevgili Peygamberimiz (s.a.s.), Cebrail (a.s.) ile Kur an-ı Kerimi okumuş, mukabelede bulunmuşlardır. Bizlerde bugün bu sünneti mukabele okumak suretiyle gerçekleştirmekteyiz. Nasıl ki, Kur an bir ayı onbir ayın sultanı yapıyor ise, nasıl ki Kur an bir geceyi Kadir gecesi olarak bin aydan daha hayırlı yapıyor ise, gönlümüze, benliğimize aktardığımız Kur an bizleri öyle bir ulvi mertebeye ulaştıracaktır.
31 4. TERAVİH NAMAZI RAMAZAN AYINDA KILINIR Ramazan ayında yatsı namazından sonra kılınan 20 rekaatlik namazdır. "Teravih" kelimesi Arapça, "Terviha nın çoğuludur ve "oturmak, istirahat etmek'" anlamına gelmektedir. Teravih namazı her iki veya dört rekatın sonunda oturulup biraz dinlenildiği için, bu adı almıştır (el-meydanı, el-lubab, İstanbul, (t.y) I, 123). Teravih namazı, kadın erkek her müslüman için sünnet-i müekkededir. Teravih, orucun sünneti değil, vaktin sünnetidir. Bir mazereti dolayısıyla oruç tutamayanlar da teravih namazı kılarlar.
32 4. TERAVİH NAMAZI RAMAZAN AYINDA KILINIR م ن ق ام ر م ض ان إ يم ان ا و اح ت س اب ا غ ف ر ل ه م ا ت ق د م م ن ذ ن ب ه Kim Ramazan ayının faziletine inanarak ve karşılığını Allah tan bekleyerek, Ramazanı ibadetle ihya ederse, geçmiş günahları bağışlanır. (Buharî, İman,37, I,14; Müslim, Salâtü l-müsafirîn, 13. II,523; Nesâi, Kıyamu l-leyl,3, III,201.)
33 5. RAMAZAN AYINDA CENNET KAPILARI AÇILIR, CEHENNEM KAPILARI KAPANIR, ŞEYTANLAR ZİNCİRE VURULUR إ ذ ا ج اء ر م ض ان ف ت ح ت أ ب و اب ال ج ن ة و غ ل ق ت أ ب و اب الن ار و ص ف د ت الش ي اط ين Ramazan ayı girince cennet kapıları açılır, cehennem kapıları kapanır ve şeytanlar zincirlere vurulur. (Buhari, Savm,5)
34 6. RAMAZAN I İHYA EDENLERİN GÜNAHLARI BAĞIŞLANIR الص ل و ات الخ م س و الج م ع ة إلى الج م ع ة و ر م ض ان إلى ر م ض ان م ك ف ر ات ما ب ي ن ه ن إذا اج ت ن ب ت الك ب ائ ر. Ebû Hüreyre (r.a) den rivayetle Peygamber (s.a.v) şöyle buyurdu: Büyük günahlardan kaçınıldığı sürece, beş vakit namaz ile iki cuma ve iki ramazan, aralarında geçen günahlara keffaret olur. (Müslim, Tahâret 16., (I,209); Müslim, Tahâret 14, 15, (I,209))
35 6. RAMAZAN I İHYA EDENLERİN GÜNAHLARI BAĞIŞLANIR ر غ م ا ن ف ر ج ل د خ ل ع ل ي ه ر م ض ان ث م ان س ل خ ق ب ل ا ن ي غ ف ر ل ه Peygamber (s.a.v) şöyle buyurdu: Ramazan ı yaşadığı halde günahlarını bağışlatamayan kimsenin burnu yerde sürünsün! (Tirmizi, Deavat, 100)
36 7. RAMAZAN DA SEVAPLAR İKİ KAT YAZILMAKTADIR İbn Hüzeyme'nin naklettiğine göre Selman (r.a) şöyle anlatmıştır; Rasulullah (s.a.s) bir Şaban ayının son gününde bize şöyle hitab etti: "Ey insanlar! Yüce ve mübarek bir ay'ın gölgesi üzerinize bastı. O ayda bir gece vardır ki bin aydan daha hayırlıdır. Allah o ayda oruç tutmayı farz kıldı. Geceleyin ibadet yapmayı (teravih) kılmayı nafile kıldı. O ayda bir hayır işleyen kimse diğer aylarda bir farz işlemiş gibi olur. O ayda bir farz işleyen ise diğer aylarda yetmiş farz işleyen gibidir. O, sabır ay'ıdır, sabrın karşılığı ise Cennettir. O, yardımlaşma ay'ıdır. O ayda müminin rızkı bollaştırılır. O ayda kim bir oruçluyu iftar ettirirse bu, günahlarının bağışlanmasına ve Cehennemden kurtulmasına sebep olur. Aynı zamanda oruçlunun sevabı kadar sevap verilir. Oruçlunun sevabından da birşey noksanlaşmaz. " Ashab; "Ya Rasulullah! Hepimiz oruçluyu iftar ettirecek bir şey bulamıyoruz" deyince Rasulullah (s.a.s): Allah bu sevabı oruçluyu kuru bir hurma ile veya bir yudum su ile ya da bir yudum süt karışığı ile iftar ettirene de verir. O öyle bir aydır ki; evveli rahmet, ortası mağfiret ve sonu da Cehennem ateşinden kurtuluştur. O ayda köle ve hizmetçilerinin yükünü hafifleten kimseyi Allah bağışlar ve Cehennem ateşinden kurtarır" (et-tergîb, II, 94-95).
37 8. RAMAZAN MUKABELE AYIDIR Kur'an'ın Allah tarafından indirildiği şekilde muhafazası, âyet ve sûrelerin tertibinin doğru olarak tesbiti ve bunun kontrolü için Cibril (a.s) her sene Ramazan ayında, bir rivayete göre Ramazan ayının her gecesinde, Hz. Peygamber (s.a.s)'a gelirdi. Hz. Peygamber (s.a.s.) Kur'an âyetlerini Cibril'e okurdu. Buna "arz" denir. Aynı âyetleri, mukayese için, bir de Cibrîl (a.s) okurdu ki buna da "mukabele" denir. ا ن ا ن ح ن ن ز ل ن ا الذ ك ر و ا ن ا ل ه ل ح اف ظ ون Bu Zikri (Kur'ân'ı) biz indirdik, O'nun koruyucusu da elbette biziz" (Hicr, 15/9)
38 9. İ TİKAF İBADETİ RAMAZAN AYINDA GERÇEKLEŞTİRİLİR İtikaf lügatte bir şeyden ayrılmak, ister hayır olsun, ister kötülük olsun, bir şey üzerinde devam etmek demektir. Dini literatürde: Cemaatle namaz kılınan bir mescitte oruçlu olarak ve itikâfa niyet ederek beklemektir. Mescitte beklemek itikâfın rüknüdür. İtikâf Kur'an ve sünnetle sabittir. و لا ت ب اش ر وه ن و ا ن ت م ع اك ف ون ف ى ال م س اج د "...Bununla beraber siz mescitlerinizde itikaf halinde iken onlara (kadınlarınıza) yaklaşmayın...
39 9. İ TİKAF İBADETİ RAMAZAN AYINDA GERÇEKLEŞTİRİLİR «ك ان ر س ول الله ص ل ى الله ع ل ي ه و س ل م إ ذ ا د خ ل الع ش ر أ ح ي ى الل ي ل و أ ي ق ظ أ ه ل ه و ش د الم ئ ز ر» Âişe radıyallahu anhâ şöyle dedi: Ramazan ayının son on günü girdiğinde Resûlullah (sav) geceleri ihyâ eder, ev halkını uyandırır, ibadete soyunarak eşleriyle ilişkiyi keserdi. (Buhârî, Leyletül kadr 5; Müslim, İ'tikaf 7)
40 9. İ TİKAF İBADETİ RAMAZAN AYINDA GERÇEKLEŞTİRİLİR Peygamber efendimiz Medine de hicretin ikinci yılında ramazan orucunun farz kılınmasından itibaren ömrünün sonuna kadar her ramazan ayının son on gününde itikafa girmiştir. Hz. Aişe validemiz Peygamber Efendimizin itikafa girmesiyle ilgili şöyle demiştir: "Hz. Peygamber vefat edinceye kadar itikafa girer ve derdi ki: "Kadir gecesini ramazanın son on gününde arayın. Hz. Peygamberden sonra zevceleri de itikafa girdi. (Müslim, İtikaf, 5. )
41 9. İ TİKAF İBADETİ RAMAZAN AYINDA GERÇEKLEŞTİRİLİR İTİKÂFIN ŞARTLARI Niyet: Niyetsiz itikaf olmaz, nezr edilen itikafta niyetin ayrıca dil ile ifade edilmesi gerekir. Mescid: Erkeğin, itikafı cemaatle beş vakit namaz kılınan Mescid de olmalıdır. Oruç: Vacip olan itikaf için oruç şarttır. Sünnet itikâf Ramazan ayında olduğu için zaten oruçlu bulunma şartı vardır. Temizlik: İtikâfa giren cami içinde iken ihtilam olursa, dışarı çıkarak gusül abdesti alır ve yeniden itikafa devam eder. Kadınların hayız ve nifastan temiz olmaları gerekir.
42 10. FİTRE (SADAKA-İ FITR) RAMAZAN AYINA MAHSUSTUR Ramazan bayramı sadakası. Yaratılış şükrümüzün ifadesi olmak üzere sevap kazanmak maksadıyla verilir. Hicret'in ikinci senesinde zekat farz olmadan önce vacib olmuştur. Hür, müslüman ve asıl ihtiyacından fazla nisap miktarı bir mala sahip olan kişilerin vermesi gerekir. Akıl ve büluğ şart değildir. Akıl hastalarının ve delilerin velileri onların mallarından fıtır sadakası verirler. Ramazanda oruç tutmamış olanlar da fıtır sadakası verirler. Sadaka-i fıtır, zekat gibi malın değil, başın zekâtıdır.
43 10. FİTRE (SADAKA-İ FITR) RAMAZAN AYINA MAHSUSTUR ك ان ر س ول الله ص ل ى الله ع ل ي ه و س ل م أ ج و د الن اس و ك ان أ ج و د م ا ي ك ون في ر م ض ان ح ين ي ل ق اه ج ب ر يل و ك ان ج ب ر يل ي ل ق اه في ك ل ل ي ل ة م ن ر م ض ان ف ي د ار س ه الق ر آن ف ل ر س ول الله ص ل ى الله ع ل ي ه و س ل م ح ين ي ل ق اه ج ب ر يل أ ج و د ب الخ ي ر م ن الر يح الم ر س ل ة» İbni Abbâs radıyallahu anhümâ şöyle dedi: Resûllullah sallallahu aleyhi ve sellem insanların en cömerdi idi. Onun en cömert olduğu anlar da ramazanda Cebrâil'in, kendisi ile buluştuğu zamanlardı. Cebrâil aleyhisselâm, ramazanın her gecesinde Hz. Peygamber ile buluşur, (karşılıklı) Kur'an okurlardı. Bundan dolayı Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem Cebrâil ile buluştuğunda, esmek için engel tanımayan bereketli rüzgârdan daha cömert davranırdı." (Buhârî, Bedü'l vahy 5, 6, Savm 7; Müslim, Fezâil 48, 50)
44 10. FİTRE (SADAKA-İ FITR) RAMAZAN AYINA MAHSUSTUR Sadaka-i fıtrın edasının vakti, bayram sabahıdır. Fakat müstehap olan sabah namazı ile bayram namazı arasında veya birkaç gün önce vermektir. Fitre sadakasında dört yiyecek esas alınmıştır: 1- Buğday ve Buğday Unu. Miktarı bir kilo dörtyüz elli sekiz gramdır. 2- Arpa: İki kilo dokuz yüz on yedi gramdan verilir. 3- Kuru Üzüm: İki kilo dokuz yüz on yedi gramdan verilir. 4- Kuru Hurma: İki kilo dokuz yüz on yedi gramdan verilir. Fakirin menfaatine uygun olanı vermek daha faziletlidir. Sadaka-i fıtrın rüknü, onu ehline vermektir. Zekat kimlere verilirse sadaka-i fıtırda onlara verilir.
45 11. PEYGAMBERLİK RAMAZAN AYINDA VERİLMİŞTİR Allah ın alemlere rahmet olarak gönderdiği, yaratılmışların en şereflisi, Allah ın en sevgili kulu, insanlığın yüksek ve en mükemmel ahlak örneği, peygamberlerin sonuncusu olan Hz. Muhammed e peygamberlik görevi bu mübarek ayda verilmiştir.
46 12. RAMAZAN SABIR AYIDIR ا لص ي ام ن ص ف الص ب ر "Oruç sabrın yarısıdır." (İbn Mâce, Sıyâm 44)
47 13. RAMAZAN HER ŞEYİ PAYLAŞMA AYIDIR İbadeti paylaşmak Bilgiyi paylaşmak Şefkati paylaşmak Sevgiyi paylaşmak Hüznü paylaşmak Emeği paylaşmak Yemeği paylaşmak Hizmeti paylaşmak, Huzuru paylaşmak Bayramı paylaşmak
İdris YAVUZYİĞİT idrisyavuzyigit@hotmail.com
İdris YAVUZYİĞİT idrisyavuzyigit@hotmail.com أ و ل ر م ض ان ر ح م ة و أ و س ط ه م غ ف ر ة و آخ ر ه ع ت ق م ن الن ار Ramazan ın Evveli rahmet, ortası mağfiret, sonu cehennemden kurtuluş tur (Beyhaki, Şuab,