İçli Köfte | Tüp Bebek Tedavisi
Genelde Güneydoğu Anadolu mutfağının, özelde ise Antep-Adana mutfaklarının bir yemeği sayılsa da, tüm Anadolu’da yaygın olarak damakların aşina olduğu bir lezzettir içli köfte. Malatya‘dan Erzurum‘a, Elazığ‘dan Konya‘ya oldukça geniş bir yöresel mutfak kültüründe yerini almış bir yemektir. Zahmetli bir hazırlanışa sahip olan bu köfte, bu zahmetin karşılığı olarak eşsiz ve özgün bir lezzete sahiptir.İçli köftenin Güneydoğu Anadolu mutfağına girişi Ortadoğu Arap mutfağı sayesinde olmuştur. Bu nedenle içli köftenin asıl çıkış noktası Arap mutfağıdır denilebilir. Arap mutfağında “kibbe” adı verilen bu köfte, içli köftenin aslıdır. Türk mutfağına girdiğinde farklı harç ve malzemelerle özgün lezzetler kazanan içli köfte, yöresine göre değişik tat ve biçimlere sahiptir. Kimi yörede yuvarlak, küre şeklinde yapılırken kimi yerlerde oval biçimde yoğrulmaktadır. Köfte harcı yöresine göre kıyma veya kuyruk yağı katkılı yapılır. Kimi yerde harca soğan, maydanoz, baharatlar, ceviziçi eklenir. Örneğin patatesli içli köfte bu tür içli köfte türlerinden biridir. Hazırlama aşaması içli köftenin lezzetini ve kalitesini belirler. Tıpkı çiğ köfte gibi, içli köftenin de asıl önemli noktası yoğrulma aşamasıdır. Kuvvetlice yoğrulan bulgurun tane özelliğini yitirip sakız kıvamına gelmesi içli köfteye eşsiz bir lezzet verir. Yoğrulma zamanı bu nedenle önemli. Ne gereğinden az ne de çok yoğrulmalı. Elbette mutlaka yoğun güç kullanarak bu işlem yapılmalı. İçli köftenin zahmetli bir yemek olması biraz da bundan.Pişirme konusunda iki yöntem kullanılmakta: Haşlama ya da kızartma. Haşlanarak yapılan içli köfte hafiftir, bir oturuşta çok sayıda yenilebilir. Yöresel olarak da içli köfte haşlanarak yapılır. Tabi iyi yoğrulmamışsa haşlama köftenin dağılma ihtimali olabilir. Kızartılarak yapılan içli köfte ise yöresel değildir, daha çok otel, restoran ya da catering işletmelerinin tercih ettiği bir yöntemdir (Bir seferde daha çok köfte pişirilmesi ve dağılma ihtimalinin az olması nedeniyle). Kızartılarak yapılan içli köfte, haşlamaya göre çok daha ağır ve sindirimi zordur. Bu nedenle harcını basit tutmakta (Soğan, baharat vs koymadan) fayda vardır.Aşağıda farklı yörelerden içli köfte tariflerini görebilirsiniz.Adana usulü içli köfteDışı için malzemelerİç malzemesiHarcının yapılışı
Öncelikle bulgur sıcak su ile ıslatılır. Bir tavaya yağ, küçük doğranmış soğanlar ve kıyma konularak güzelce kavrulur. Daha sona karabiber, kırmızı biber ve tuz konularak karıştırılır. Daha sonra bu harç ocaktan alınarak içine kıyılmış maydanozlar ve şişmiş olan bulgurlar da eklenerek bu karışım biraz dinlendirilir.Daha sonra yufkalar eşit aralıklarla bölünüp içlerine hazırlanan karışım eklenerek köfte şekline getirilir. İsteğe göre içine kuş üzümü konulabilir. (Kaynak: www.koftetarifleri.gen.tr)Sivas usulü içli köfteMalzemelerİç malzemesiYapılışı
Uygun bir tencerede yağ eritilir. Soğanlar eklenip pembeleştirilir. Soğanlar kıyma ile kavrulduktan sonra içine domates salçası, karabiber ve tuz konur. Bu karışım piştikten sonra soğumaya bırakılır. Derin bir tepside ayıklanmış bulgur, çok az ılık su ilave edilerek yoğrulur. İçine azar azar un katılır, tuz ve biber salçası da eklendikten sonra yoğurmaya devam edilir. Bulgur, ele yapışmamaya başlayınca yumurta büyüklüğünde parçalar kopartılıp yuvarlak şekil verilir. El, sürekli ıslatılarak kahve tabağı şekli verilen köftenin içine dondurulmuş içten 3-4 yemek kaşığı konularak yumurta biçimi verilir ve ağzı kapatılır. Kaynar suda haşlanıp, soğuk servis yapılır. (Kaynak: www.sivas-yemekleri.com)Antakya usulü içli köfte (Oruk ya da Şam Oruğu da denir)Malzemelerİç malzemesiNot: Çam fıstığı konulmazsa ceviziçi 2 su bardağı konulur.Hazırlanışı
Bulgur suyla yıkanır gibi ıslatılıp 1 saat bekletilir. Bulgur,soğan,tuz,biber ve kimyonla beraber kıyma makinesinde iki defa çekilir. Köftelik et,et öğütücüsünde krem haline getirilir. (Eskiden tahta tokmakla tahta dövülürdü) Et; kıyma makinesinde çekilen malzemeyi azar azar ilave edilerek un da konularak iyice yoğurur. Hazırlanan köftelik etinden yumurta büyüklüğünde parçalar koparılarak parmak yardımıyla ince oyulur,mekik şekli verilir. Daha önce hazırlanan kıymalı malzeme buraya doldurulup ağzı kapatılır. Yağlanmış bir tepsiye dizilir. Orukların üstü yağlanıp sıcak fırına sürülür. Pişince sıcak sıcak servis yapılır. İçinin yapılışı: Kıyma derince bir tencereye konur ateş üzerine oturtulur; suyunu çekinceye kadar karıştırılır. Sonra ince kıyılmış soğan,yağ ve tuz kıymaya ilave edilir. Soğanlar sararıncaya kadar ateş üzerinde bırakılır. Ateşten alınan kıymaya maydanoz, baharatlar ve ceviz karıştırılır. (Kaynak: www.antakya.com)Video: İçli köfte nasıl yapılır?
Bu yazı 760 kere okundu.