Biyolistik - Gen Silahı. İlker Gönülalp Yıldız Teknik Üniversitesi Biyoloji Bölümü - PDF
1 Biyolistik - Gen Silahı İlker Gönülalp Yıldız Teknik Üniversitesi Biyoloji Bölümü
2 Biyolistik Biyolistik, biyolojik ve balistik kelimelerinin kısaltmalarının birleştirilmesi şeklinde adlandırılan, hücrelerin DNA ile kaplı hızlandırılmış mikro taşıyıcılarla transfekte edilmesinde kullanılan bir metod /alettir.
3 İlk Biyolistik Aletinin Şeması 1.Ateşleme mili 2.Barut ateşleyicisi 3. Mikro taşıyıcıları(tungsten partikülleri) taşıyan makro taşıyıcı(plastik mermi) 4. Hızlanma tüpü 5. Durdurucu tabaka rafı ve durdurucu tabaka 6. Makro taşıyıcıyı tutmuş haldeki durdurucu tabaka 7. Ateşlenmiş mikro taşıyıcılar
4 Biyolistik Aletinin Şeması Gaz basıncı göstergesi Gaz hızlanma tüpü Tutucu başlık Ayırıcı disk Ana bölüm
5 Metal partikülleri Altın partikülleri Tungsten partikülleri Tungsten partiküllerinin ortalama çapları 0,5-2,0 µm dir. Ancak düzensiz şekilleri ve belli hücre tipleri için toksik etkili olmaları, DNA çökelmesine neden olabilen yüzey oksidasyonuna neden olmaları nedeniyle tercih edilmezler. Bunun yerine daha pahalı olan ancak 1-3 µm çapta düzenli şekillere sahip olan altın partikülleri kullanılması tercih edilebilmektedir.
6 Partiküllerin Hazırlanması 1.Aşama: Partiküllerin sterilizasyonu ve birbirlerinden ayrılıması: 30mg altın partikülü tartılır ve steril bir silikon santrifüj tüpüne yerleştirilir konur ve üstüne 0.5ml %100 lük etanol eklenir, yüksek hızda 1-2 dk vortexlenir. Ardından rpm de 10 sn döndürülür. İşlem üç kez tekrarlanır. Tüp 1 dk boyunca santrifüjlenir, ardından süpernatan alınır yerine 0.5 ml steril ve iki kere distile edilmiş su eklenir. Daha sonra vortekslenir ve santrifüje konur. İşlem bir kez daha tekrar edilir. Partiküller son kez 0.5 ml steril ve iki kere distile edilmiş suda çözünür ve 50 µl ayrılır diğer karışım 4 o C de saklanır.
7 Partiküllerin Hazırlanması 2.Aşama: Partiküllerin kaplanması: 50 µl altın partikülünün bulunduğu sıvıya yapılabilirse vorteks sırasında 5 µl DNA (1 mg/ml), 50 µl 2.5 M CaCl2, 20 µl 0.1 M taze spermidine eklenir. Vortekslemeye 3 dk boyunca devam edildikten sonra en yüksek hızda 6 sn santrifüjlenir ve ardından tüpten mümkün olduğunca çok süpernatan uzaklaştırılır. 250 µl %100 lük etanol eklenip, vorteks, santrifüj ve süpernatanın uzaklaştırılması sırası uygulanır. Partiküller 100 µl %100 lük etanol içine konulup düşük hızda vortekslenirken her makro taşıyıcıya 15 µl lik eşit miktarlarda aktarılırlar.
8 Neler aktarılabilir? Uygun promoter bölge ile birlikte: Reporter gen Marker Gen Genin kendisi Faj Bakteri Maya hücreleri
10 Biyolistik yöntemi başlangıçta maya ve kültüre alınan hayvan hücreleri ile kloroplastlar gibi bitki organellerine gen aktarımında kullanılmıştır. Bu yöntemle polen, bitki organları, meristemler, kallus, olgunlaşmamış embriyo, olgun embriyo parçaları, yaprak parçaları, mikrosporlar gibi değişik dokulara gen aktarımı uygulanabilir.
11 T. aestivum ve T. durum kallilerinin gen silahı ile genetik transformasyonu
12 Gen silahı yönteminin uygulandığı bazı bitkiler
13 Gen aktarımında etkili faktörler 1.Partikül hızlandırmada kullanılan helyum gazının basıncı 2. Mikro taşıyıcının boyutu, tipi ve sayısı 3. Makro taşıyıcı ile hedef doku arasındaki uzaklık 4. DNA nın mikro taşıyıcı partiküllere yapışması için kullanılan spermidin ve CaCl 2 ün konsantrasyonu
14 Yöntemin avantajları/dezavantajları Kullanım kolaylığı Her ateşlemede mikro taşıyıcıların birden fazla hücreye ulaşabilmesi Dokulara zarar verebilmesi Mikro taşıyıcılara bağlı genlerin biyolojik aktivitelerinin bozulmaması Bir çok doku, hücre ve canlı türüne uygulanabilmesi Başarılı yöntem için denemelerin gerekmesi Başarılı aktarımın sınırlı yüzdesi olması Kullanılan malzemeler bazı modellerde pahalı
15 GeneGun.swf RT250/animations/Gene%20Gun%20Ani mation/genegun1.html
Şırınga Dolum Tesisi (Prefilled Syringe)
Mefar İlaç Sanayii A.Ş. Şırınga Dolum Tesisi (Prefilled Syringe) Mefar Kurtköy Fabrikası Engin Vuruş 28 Eylül 2007 Şırınga dolum tesisi 1/7 İndeks : 1 Giriş 2 Makinanın işlevi 3 Makinanın özellikleri 4