Koruyucu Tıp Bizi Ne Kadar Korur? - PDF
Download "Koruyucu Tıp Bizi Ne Kadar Korur?"
1 Koruyucu Tıp Bizi Ne Kadar Korur? Nesrin YARDIMCI SARIÇAY Hiçbir hayat sadece dış hekimin çabalarıyla var olamaz. Dış hekim, iç hekime yalnızca yardımcı olabilir. Paracelcus, Son günlerde hepimizin hayatına fazlasıyla giren bir kavram var. Koruyucu Tıp. Raporumuzun ana konusunu oluşturan temel kavram bu. Zaman zaman tamamlayıcı ve alternatif tıp olarak da adlandırılabiliyor bu kavram. Bu kavramla; ne yazık ki ülkemizde; zaman zaman, Hasta kişiler istismar edilebiliyor, Bir takım bitkilerin satışına yönelik agresif hedeflere ulaşmak için bu kavram alet ediliyor. Araştırmamızda; terminolojide birlik olmadığı gibi; koruyucu tıp faaliyetleri arasında da bir standardizasyonun olmadığı görülmüştür. Ancak; her ne kadar insanoğlunun en büyük hedeflerinden birisi ölümsüzlük olsa da; gerçek ölümsüzlük belki de geriye bıraktığımız eserlerde gizli. Bilim ve teknoloji hızla gelişiyor. Bu sayede; ortalama insan ömrünün gelişmiş ülkelerde kadınlar için 80'i, erkekler için de 75'i bulduğu, Amerika'da 100 yaşını geçen insan sayısının her yıl %4.1 oranında arttığı biliniyor. Kısacası; yeryüzünde ortalama ömrün yıl olduğu 100 yıl öncesine göre çok şey değişti. İnsanlar daha uzun yaşamak için; daha fazla zaman ve para harcar duruma geldi. Bu durum yeni bir çok kavramı doğurdu ama belki de en önemlisi; SAĞLIK TURİZMİ kavramı. Sağlık turizmi, fizik tedavi ve rehabilitasyon gereksinimi olanlarla birlikte uluslararası hasta potansiyelini kullanarak sağlık kuruluşlarının büyümesine olanak sağlayan bir turizm türü. Nitekim; gelişmiş ülkelerdeki eğitim ve refah seviyesi yüksek ama; sağlık hizmetleri sunumu da bir o kadar maliyetli. 11
2 Giderek yaşlanan nüfusun sağlık ihtiyaçları ve sağlık giderlerinin payının giderek artmakta olduğu gelişmiş ülkeler, hastalarını tedavi maksadı ile başka ülkelere göndermekte bir hayli istekli. Bu nedenle, gelişmiş ülkelerde bulunan sosyal güvenlik kurumları ve özel sigorta kurumlarının kaliteli tıbbi hizmet sunan ve yakında yer alan ülkelerle paket sık sık gündeme geliyor. Dünya genelinde; Wellness terimi ile öne çıkan bu sağlık turizminde ülkemizin en büyük müşteri kitlesi Avrupa da ve özellikle de Almanya da olduğunu biliyoruz. ICC-T Uluslararası Bilinç Ajansı verilerine göre; dünya sağlık turizminin cirosu, 19 milyar Dolar. Bu rakam termal ve SPA turizmini içermekte. Sağlık turizmi hacmi ABD de 5,5 milyar Dolara, Avrupa da ise 3,5 milyar avroya ulaşmış durumda. Macaristan, Romanya, Slovakya, Çek Cumhuriyeti gibi ülkeler 120 yıldır sağlık turizmi hizmeti vermekteler. Yalnızca Çek Cumhuriyeti nin bu konudaki geliri 1 milyar Dolara yakın. Oysa, tesis sayısı bakımından Türkiye, dördüncü, Çek Cumhuriyeti dokuzuncu sırada ve ne yazık ki; Türkiye de, sağlık turizmi geliri yok denilecek kadar az. Türkiye, onkoloji, tüp bebek, kalp damar hastalıkları, organ nakli, plastik cerrahi, diş tedavisi, göz, üroloji gibi branşlarda uzmanlaşmış sağlık kuruluşları ile diğer gelişmiş ülkelere nazaran, %40 oranında daha ucuz hizmeti daha ileri teknoloji kalitesi le vermekte yılında ülkemizi sağlık turizmi amaçlı ziyaret eden turist sayısı 300 bin yılında bu rakamın, 1 milyon kişiye ulaşması hedefleniyor. Ülkemizde sağlık turizmi denildiği zaman genellikle termal turizm gündeme geliyor ve İzmir, bu konuda çok şanslı olabilecek konumda. Ancak ne yazık ki; İzmir kendinden beklenen performansı gösterememekte. Nitekim; İzmir in turistik yöre ve değerlerinin donatı yetersizliği ve gerekli alt yapı olanaklarından mahrum bulunması veya tam anlamı ile tamamlanamamış olması bu sektörden beklenen verimin alınamamasına yol açıyor. Oysa; yalnızca; Balçova Termal Tesislerine 2006 yılında 49 bin 69 yabancı, 35 bin 104 yerli turist olmak üzere toplam 84 bin 763 kişinin konakladığı dikkate alınırsa; Koruyucu tıbbın İzmir turizminin rekabet gücünü arttıracak en önemli destinasyon haline getirilmesi ve bugün turizm sektörü kapsamında dünya üzerinde dolaşan 800 milyon kişinin önemli bir kısmının sağlık turizmi kapsamında İzmir e yönlendirilmesinin mümkün olduğu gerçeği de ortaya çıkar. 12
3 Bu noktada; İzmir de zaman geçirilmeden; kür köyü, kür parkları konseptinde modern tıp ile koruyucu tıbbın birleştirilmesine yönelik tesislerin açılması önerileri hayata geçirilmeli. Nitekim; dünyada termal tuizmin yanı sıra; Sesle tedavi, Akupunktur, Aromaterapi, Bioenerji, Hidroterapi, Homeopati, Manyetik alan tedavisi, NLP, Psikoloji, Renklerle tedavi, Ayurveda vb. de uygulanan bir çok tesisin olduğu görülmekte. Ayrıca; bu merkezlerde; Fitoterapi(Bitkisel Tedavi), Akupunktur, Lazer Tedavi, Refleksoloji, Masaj Terapi vb. yan tedavi yöntemlerinden de yararlanıldığı görülmekte. Ülkemizde; bitkisel tedavi veya koruyucu tıp denildiğinde ilk olarak akla halk arasındaki deyimi ile aktarlar yani herbalistler gelmekle birlikte; dünyada koruyucu tıp terimlerinin oturmuş ve uygulanabilir olduğunu görüyoruz. Aşğıda en güncel olan koruyucu tıp terimleri hakkında kısaca bilgiler verilmiştir. Fito terapi; bitkisel tedavi demektir. Günümüzde; Dünya Sağlık Örgütü nün de fitoterapi tedavilerine onay verdiği, Avrupa Farmakoplarında Fitoterapik drogların geniş yer kapladığı görülmektedir. Akupunktur; İnsan vücudunun kendi kendini onarım gücü çok yüksektir. Vücudumuzda bu gücü harekete geçiren belli uyarı noktaları vardır ki, bunlara akupunktur noktaları denir. Bu noktalar uyarılarak vücudumuzdaki enerji dolaşımı normale döndürülür ve hastalık hali ortadan kaldırılır. Böylece organizma ilaç tedavisine gerek kalmadan, kendi olanaklarıyla hastalığın ortadan kalkmasını sağlar. Hastalığın belirtilerine değil, nedenine yönelik bir tedavi metodudur. Osteopati; Osteopati kelimesinin kökeni "kemik" anlamına gelen "osteo"dan gelmektedir. Her ne kadar bu anlamıyla osteopati denilince, kemik sorunlarına şifa getirmek, sırt ve ense ağrılarını dindirmek amacıyla yapılan uygulamalar anlaşılsa da bu bilimin uygulandığı alanların tahmin edilenden çok daha geniş olduğu bilinmektedir. 13
4 Magnetoterapi; doğal ve hassas bir tedavi şekli olan manyetik alan etkileşimine dayanan yani girişimsel olmayan fiziksel bir tedavi yöntemdir. Bu doğal yöntem; aynı anda bir çok hastalığın tedavisinde başarılı bir şekilde kullanılmaktadır. İridoloji; gözlerin; beden, zihin ve ruh bütünlüğünün aynası olduğu bilinmektedir. İridoloji, iris tabakasına bakarak, sağlık durumumuz hakkında bilgi sahibi olmamızı sağlayan bir yöntem olup vücuttaki organlar, iriste belirli bir noktayla temsil edilmektedir. Reiki, Chakra Terapi; Reiki iki kelimeden oluşur "Rei" ve "ki", kısaca bu enerji ve şifadır.reiki, kolay ve herkes tarafından öğrenebilen bir tekniktir. Reiki Ki' den farklı olarak evrensel enerjinin yanısıra insanda uyandırılmayı bekleyen ruhsal bilgelikle dolu bir yapıya işaret eder. Sonuç olarak Reiki nin Ruhsal Bilgelik ile kazanılmış ruhsal yaşam gücü anlamını içerdiği görülür. Ki, Yaşam gücü içeren enerjidir. Masaj Terapi; masaj hasta ya da yorgun bir organın rehabilitasyonu; yani yeniden eski durumuna dönebilmesi için organizma üzerine uygulanan sistemli ve belirli mekanik enerji ile derinlerde anatomik, fizyolojik, fonksiyonel en yüksek etki oluşturan manipulasyonlar topluluğudur. Homeopati;sağlığa kavuşturma sistemi olup, benzeri benzer ile tedavi etme temeline dayanır. Örneğin; kahve kalp çarpıntısı ve uykusuzluğa sebep olur. Bu nedenle kalp çarpıntısı ve uykusuzluğa sebep olan hastalık kahvenin yüksek sıvılaştırılmış formu ile tedavi edilebilir. Aynı şekilde yemek yapmak için soğan doğrarken kişinin gözleri yaşarır ve burnu akar. Buna benzer rahasızlığı olana soğantentürü verilirse hasta iyi olur. Bu vb. koruyucu tıp teknikleri örneklerini çoğaltmak mümkün. Konu ekonomik açıdan ele alınırsa; ülkemizde orta büyüklükte bir hastanede dahi ortalama 500 kişinin çalışmakta olduğunu var sayarsak; koruyucu tıbbın ülkemizde önemli bir sağlık alt dalı olarak geliştirilmesi halinde; yüksek bir istihdam alanı yaratacağı kesin. Türkiye de özellikle son yıllarda; tedavi edici tıbbın yanı sıra; hastanelerde donanım ve konfor açısından büyük gelişme sağlanmıştır. Ayrıca; yurt dışında çalışan başarılı hekimlerin de kadrolarda bulunması cazibe yaratmaktadır. Yabancı turistler ülkemize, en fazla, plastik, göz, ortopedi ve kalp cerrahisi konusunda Türkiye yi tercih etmektedirler. 14
5 Ayrıca; onkoloji amaçlı gelen hastaların sayısı da hızla artarken, tüp bebek ve nöroloji konularında da hizmet almak için ülkemiz tercih edilmektedir. Bu nedenle koruyucu tıbbın geliştirilmesi konusunda kısa vadeli ve esnek planların bir an önce hayata geçirilmesi oldukça önemlidir. 15