İşte ‘katliam’ın ayrıntıları
Manisa Soma’da bir kömür ocağında meydana gelen yangın sonucu yüzlerce işçi hayatını kaybetti. Her geçen saat ölü sayısı artarken kömür ocağında çalışan işçiler Aydınlık’a konuştu. Verilen bilgiye göre kömür ocağında...
15 Mayıs 2014 Perşembe 13:11 0 A + A - Yazdır
Manisa Soma’da bir kömür ocağında meydana gelen yangın sonucu yüzlerce işçi hayatını kaybetti. Her geçen saat ölü sayısı artarken kömür ocağında çalışan işçiler Aydınlık’a konuştu. Verilen bilgiye göre kömür ocağında gaz maskesi yoktu
Manisa’nın Soma ilçesindeki özel işletmeciye ait linyit kömürü maden ocağında yaşanan faciada hayatını kaybeden maden işçilerinin sayısı 274’e yükseldi. Dün saat 22.40’a kadar gelen bilgilere göre, madende halen 100’ün üzerinde işçinin bulunduğu belirtildi. Can kaybının artmasından endişe ediliyor.
Türkiye önceki gün Soma’dan gelen büyük bir acıyla sarsıldı. Daha önce Türkiye Kömür İşletmeleri’nde olan ve sonradan özelleştirilen maden ocağında resmi bilgilere göre 787 işçi mahsur kaldı.
Önce patlama sonra yangın
İddiaya göre, “Madende önce bir patlama oldu, ardından yangın çıktı. Yüzlerce işçi hava almak için madende uygun yerlere kaçışmaya başladı. Birçok kişi havalandırmanın olduğu yere gitti, ancak oradan dönen olmadı”. Bunlar maden ocağından sağ kurtulan bir işçinin anlattıkları.
Haberi alır almaz Aydınlık olarak olay yerine intikal ettik. Büyük bir karmaşa vardı. Yakınlarını arayan anneler, babalar ve şaşkın gözlerle bekleyen çocuklar... Herkes yakınından gelecek iyi bir haberi bekliyordu. Gözleri yaşlı, umutlu, isyankâr... Ancak halkın sessizce yaşananları izlemesi de dikkat çekiciydi.
Vardiya değişimi can kaybını artırdı
Yangın bölgesine gelir gelmez karşılaştığımız manzara ne yazık ki bizlere anlatılandan çok daha kötüydü.
Patlamanın olduğu saatte işçiler arasında vardiya değişimi olması faciayı daha da büyütmüştü. Bizlere verilen ilk bilgi 300 kadar işçinin toprak altında olduğuydu. Fakat daha sonra Enerji Bakanı Taner Yıldız’ın yaptığı açıklamadan öğrendik ki 787 kişi içeride. Yapılan açıklamaya göre, 151 işçinin öldüğü, fakat bu sayının daha da artmasının beklendiği söylendi. Maalesef ifade edildiği gibi, hayatını kaybedenlerin sayısı her geçen saat arttı. Taner Yıldız’ın dün akşam saatlerinde yaptığı açıklamaya göre ise ölü sayısı 274’e yükseldi.
Olay yerine ulaştıktan sonra Türkiye’nin her yerinden akın akın bölgeye gelen yurttaşlar vardı. Gazeteciler, öğretmenler, doktorlar, yardım etmeye karar veren herkes oraya geliyordu. Manisalısı, İzmirlisi, Ankaralısı, Bursalısı... Türkiye Soma’daydı adeta.
Asansör ve gaz maskesi yok
Trafo patlaması sonucu çıkan yangından dolayı elektriklerin kesildiği, asansörün çalışmadığı iddia ediliyor. Edindiğimiz bilgiye göre, kömür ocağında asansör yoktu ve maden işçileri ocağa yürüyerek iniyordu. Her işçi önce 2 kilometre aşağıya iniyor, mesaisi bittiğinde 2 kilometre de madenden çıkmak için yürüyordu.
Sabaha kadar sohbet ettiğimiz işçilerin yakınları, kömür ocağında iş güvenliği uzmanı olduğunu belirtti. Fakat ocaktan çıkan işçilerin belirttiğine göre, kömür ocağında denetimler seyrek yapılıyordu. “Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği”ne göre, grizulu ve yangına elverişli kömür damarlarının bulunduğu ocaklarda, tüm çalışanlar, çalışma süresince, yanlarında karbonmonoksit maskesi veya ferdi oksijen kurtarıcıları taşıması gerekiyor. Ancak kömür ocağında çalışan işçilerin bize verdiği bilgiye göre, ocakta gaz maskesi de yoktu.
Yangın görmeyi engelliyor
Kömür ocağına üç ayrı yerden giriş-çıkış olmasına rağmen yangından dolayı göz gözü görmüyor, madenciler dışarı çıkamıyordu. Fenerli baret ve çizme dışında koruyucu hiçbir önlem alınmadığı iddia ediliyordu.
‘Yüzümüze bakacak cesaretleri yok’
Tüm Türkiye Soma için ağlarken Enerji Bakanı Taner Yıldız önceki gece 00.30’da açıklama yaptı. Açıklamanın ocağa uzak yerde yapılması dikkat çekti. İşçilere bu durumu sorduğumuzda, “Bizim yüzümüze bakacak cesaretleri yok. O yüzden uzakta açıklama yapıyorlar” dediler. Dün saat 11.00 gibi tekrar açıklama yapan Bakan Yıldız, 205 kişinin hayatını kaybettiğini belirtti ve “Amacımız vatandaşlarımızı canlı olarak çıkarmak. Fakat zaman geçtikçe ümidimiz azalıyor” ifadelerini kullandı. İşçilerin yanarak can vermediğini söyleyen Bakan Yıldız, tünelin uzunluğunun 5 kilometre olduğunu, bunun kendilerini zorladığını ifade etti.
Kurtulan madenci: Yeraltından sürünerek dışarı çıktık
Soma maden faciasından sağ kurtulan madenci Emre Alaca, yaşadıkları o zor anları, “En aşağıdaydık, sürünerek çıktık” sözleriyle anlattı.
Ulusal Kanal’da Esin Ergenç’in sunduğu Gündem Özel programında konuşan Emre Alaca, madenden çıkışlarını anlattı. Alaca o dakikaları şöyle ifade etti: “En alttaydım. 14.30 gibi yanma başladı. 2 kilometre aşağıdaydım. Bizim kurtulmamız gerçekten bir mucize. Biz bir şekilde boruları kestik, hava aldık. 142 kişiydik bir yerde. Biz patlama filan duymadık. Normal işimizi bitirmiş, çıkıyorduk. Bir emniyet yardımcımız var, Murat Eser. Buradan duman çıkıyor. Onu söndürüp çıkalım dedi. Bekledik. Bu sefer başka taraftan duman geldi, iki dumanın ortasında kaldık. Resmen can çekiştik. Sürünerek dışarı çıktık. Bizi kurtarmaya gelen kurtarma ekibi de olmadı. Biz kendi imkanlarımızla yerüstüne çıktık. Bizi ondan sonra aldılar.”
Birlikte can verdiler birlikte yatacaklar
Manisa Soma’daki maden faciasında yaşamını yitirenler için ilçe mezarlığındaki bir adalık bölümün, ileride anıt mezar olması için kazılmasına başlandı. Maden şehitlerinden 3’ü dün öğlen, bu mezarlarda yan yana toprağa verildi. Soma’daki trafo patlaması sonucu yangın çıkan kömür madeninde yaşamını yitiren işçilerin aileleri, belediyeden cenazelerin yan yana gömülmelerini istedi. Ailelerin bu isteği üzerine ilçe mezarlığındaki bir paftada 300 mezar yeri kazılması için kepçeyle çalışmalara başlandı. Kazılan ilk mezar yerlerinden üçüne dün öğlen kılınan namazın ardından madencilerden İsmail Cambal, Ferhat Tokgöz, Şaban İlgi’nin cenazeleri yan yana toprağa verildi. Mezar kazma çalışmaları sürerken, ileride bu adanın ölen madenciler için anıt mezara dönüştürülmesinin düşünüldüğü bildirildi. Protesto ve kitlesel eylem olmaması için, madencilerin üçer kişilik gruplarla defnedileceği, toplu defin töreni olmayacağı belirtildi.
Yakınları acılarını paylaştı
Sabaha kadar dertleştiğimiz işçi yakınları bizlerle acılarını paylaştı. Komşusu için desteğe gelen Meral Güneş, akşamüzeri olayı öğrendiğini belirterek, “Tüylerim diken diken oldu. Çünkü benim kocam da geçmişte Uyar Madencilik’te kaza geçirdi. Onun hayatından endişe duyup çok korkmuştum. Allah onu bana bağışladı. Şimdi komşumun durumunu duyunca eşimle birlikte koşarak maden ocağına geldik. Saatlerdir burada açıklama bekliyoruz. Kimse bize tek kelime söylemiyor. Bu insanlar ne olacak? Gerçekten ölen kaç kişi var? Umutlarımız azalıyor. Şimdiye kadar 200 civarında kişinin vefat ettiğini biliyoruz. Ama buradakilere sordum, sayı çok daha fazlaymış. Ölenlerin ailelerine başsağlığı ve sabır diliyorum. Umarım zaman aleyhimize işlemez. Ve yakınlarımız sağ salim yanımıza döner” dedi.
‘Çıkardığımız kişilerin ağızları tozla doluydu’
Maden ocağı etrafında yürürken, baretli, beyaz tişörtlü bir ağabey ile karşılaştım. Bu ağabey ne işçiye, ne de kurtarma ekibinden birine benziyordu. Yanına gidip konuştuğumda bakkal işlettiğini söyledi ve yeğeninin bu ocakta çalıştığını belirterek şöyle konuştu: “Olayı duyar duymaz bakkalımı kapatıp buraya koştum. Çaresizce etrafıma bakınarak yeğenimi bulamadım. Çıkanların arasında yeğenime göremeyince, göçük altına girmek istedim. Buradakilerle konuştum, baret istedim. Görev istedim, ekip çalışmasına katıldım. Aşağıya indiğimde büyük sis ve koku vardı. Yeğenimi ararken, her yerde çıkan göçükleri gördüm. Bazı çıkarttığımız kişilerin ağızlarının tozla dolu olduğunu gördüm. Bir kısım kişiye ise hiç ulaşamadık. Çok alttaydılar. Yeğenimi bulamadım ama birkaç kişinin çıkmasına yardımcı oldum. Beş saatten beri, yeğenimi arıyorum. Yaşananlar çok acı. Herkese sabır diliyorum.”
3 gün milli yas
Yüzlerce işçinin hayatını kaybettiği facianın ardından tüm Türkiye yasa boğuldu. Daha önce KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş için ilan edilen “milli yas” bu kez Soma’daki maden faciası için ilan edildi. 3 gün sürecek Milli Yas nedeniyle tüm yurtta ve dış temsilciliklerde bayraklar yarıya indi. Ayrıca 19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramında gerçekleştirilecek resmi tören dışındaki tüm kutlama programları da iptal edildi.
Soma’daki maden kazası nedeniyle Cumhurbaşkanı Gül de Çin gezisini iptal etti. Gül bugün Soma’ya gidecek. TBMM Başkanı Cemil Çiçek de ABD gezisini iptal etti. TBMM çalışmalarına Salı gününe kadar ara verdi. MHP lideri Devlet Bahçeli de yine bugün Soma’yı ziyaret edecek. Öte yandan yaşanan facia nedeniyle kurumlardan da arka arkaya açılış iptal bilgileri geliyor. Birçok üniversite bahar şenliklerini iptal ettiğini duyururken Diyanet İşleri Başkanlığı da Soma’da maden ocağındaki yangında hayatını kaybedenler için Türkiye’nin tüm camilerinde sela okutulacağını duyurdu.
Şilili madenciden Soma’ya taziye mesajı
Sepulveda, tweet’inde “Türkiye’de meydana gelen korkunç maden kazasının geride 157 ölü bıraktığını yazarken “Madencilerin ailelerine yürekten üzüntülerimi sunuyorum” dedi.