Burdur / Semercilik
Semer, binek olarak ya da yük taşıma işinde kullanılan hayvanların sırtına konan bir araçtır. Hayvanın sırtında insanı ve yükü dengeli taşımak ve oturtmak için semer yapımı çok önemlidir. Yapılmış olan kaynak taramalarında semerin tam olarak nerede ve ne zaman kullanıldığı konusunda kesin bilgilere rastlanılamamıştır. “Ancak Mısır ve Mezopotamya’yla eski Anadolu milletlerinin yük taşımayı bildikleri ve hayvanların sırtlarına yük taşımak için bir araç yerleştirdikleri yapılan kazılardan, çıkarılan buluntulardan, kabartma ve duvar resimlerinden anlaşıldığı bilinmektedir. Semerin ilk defa Araplar ve İranlılar tarafından kullanıldığı da bilinen bilgiler arsındadır. Semerin Araplar ve İran’lılar aracılığıyla Türklere geçtiği sanılmaktadır.
Geçmişte at, eşek, deve ve katırla yapılan ulaşım ve taşımacılığın yerini günümüzde benzinli ve gazlı
araçların alması bu mesleği olumsuz yönde etkilemiştir ve Yok olmayla yüz yüze getirmiştir. Burdurlu son semerci Ahmet GÜNEŞ 1957 doğumludur. Ortaokul mezunu olan GÜNEŞ babasının ve dedesinin mesleği olan semerciliği yaklaşık olarak 25 yıldır yapmaktadır. Eskiden çıraklarıyla birlikte yaptığı semerciliği günümüzde tek başına yapmaktadır ve çırak bulamadığından şikâyet etmektedir. Bir semer yapılması için gerekli malzemeler; kendinden eğri olmak kaydıyla 4 adet ağaç ( çınar kavağı, ceviz ağacı, meşe ağacı, iğde ağacı)
havut, kamış ( gölde yetişir )8
, keten, deri9
, kumaş, renkli keçe10, pamuk ipliği, kalın iplik, sicim, çuvaldız, semerci yüzüğü, kefene, makas, yardımcı demirler, ot bıçkısı, haş demiri ( tamirde kullanılır ), etek çuvaldızı, ağaç çuvaldızı, keser, bıçkı ve törpü v.b. Semer hangi hayvan için yapılacak ise o hayvanın omzundan başlayıp kalça kemiklerine kadar olan bölümünün ölçüsü alınır. GÜNEŞ bu nedenle semercilere “eşek terzisi” denildiğini belirtmiştir. Bu ölçüye göre bir kumaş "V" şeklinde içi kamış ile doldurularak hazırlanır. Hazırlanan bu parça semerin yan kısımlarına yük taşırken hayvanı rahatsız etmesin ve üzerine konulan yükün daha rahat durabilmesi için eğri ağaçlara tutturulur. Kenarlarına “kaş” tabir edilen metal kancalar çakılır. Bu kancalar semerin üzerine veya yanına sarılmış olan yükü bağlamak için kullanılır. Semerin hayvanın üzerinde ileri gitmesini önlemek için “palan” denilen semeri arkaya çeken, atın veya eşeğin kuyruk altından geçen bir kalın kumaş veya deriden parça dikilir. Semerin hayvanın üzerinden düşmemesi için de “kolan” kullanılır. Kolan semerin üzerinden ahşapların arasından geçirilir. Hayvanın karın altında iki ucu birleştirilerek semerin düşmesi engellenir. Semerler; kısa semer ve yük (uzun) semeri olarak ikiye ayrılır. GÜNEŞ semer yaparken çok dikkatli olunması gerektiğini aksi takdirde semerin yük taşıyan hayvanın sırtına zarar verebileceğini belirtmiştir. Semerin yapımı bittikten sonra boncuk, renkli keçe parçalarıyla ve farklı dikiş teknikleriyle süslemesi yapılır. At ve eşek için semer yapmasının yanı sıra deve semerlerini de tamir ettiğini belirten GÜNEŞ “palan”11
da yapmaktadır. Son 3-4 yıldır aynı fiyata sattığını söylediği semerlerden son altı ayda ancak 5 tanesini satmıştır. Gelen talepler üzerine minyatür semerde yapabileceğini söyleyen GÜNEŞ başka yapacak işinin olmaması
dolayısıyla bu mesleği sürdürdüğünü belirtmiştir.
Sanat ( 2 )
24 Yaşında	Volkan Abacı
33 Yaşında	Zeynep Arzu Savcı