Santrifüj Tip Pompalarda Aşınma Halkası Boşluklarının Pompa Performansına Etkisi - Endustri
Pompalarda aşınma halkası, gövde ile fan (impeller) arasına konan, ring şeklinde parçalardır.
Bu parçaların pompalar üzerindeki en önemli görev ve etkileri:
1- Pompanın yüksek ve alçak basınç bölgelerini birbirinden ayırmak,
2- Fan ve gövde arasındaki sızdırmazlığı sağlamak,
3- Radyal yüklerin mile etkisini azaltmak ve dolayısıyla pompalarda vibrasyonu düşürmek,
4- Fan ve gövdenin aşınmasını önleyerek bakım maliyetini azaltmak,
Santrifüj pompalarda aşınma halkası kullanılmaması durumunda, fan ve gövde birbirine çok yakın çalışmak durumunda kalır ve aşınmaları durumunda ise değişim maliyetleri çok yüksek olurdu.
Pompa bakımları sırasında aşınma halkalarının kalınlık ve aşınmaları kontrol edilmeli ve gerektiğinde mutlaka değiştirilmelidir.
API 610 standardında OH2 tip bir pompa üzerinde fan emme ve salmastra tarafında, gövde ve gövde kapağında olmak üzere genellikle 4 adet aşınma halkası kullanılır. Pompalarda aşınma halkası kullanarak, maliyeti yüksek parçaların (fan – gövde) korunması ve bakım maliyetlerinin düşürülmesi sağlanır.
Aşınma halkalarının radyal yüklerin mile etkisini azaltarak vibrasyonu düşürdüğü ve pompa verimine olumlu etkisi olduğu bilinmektedir. (By Allan R. Budris)
Aşağıda, İşletmemizde P1002-C1 isimli santrifüj pompada yaşanmış canlı bir aşınma halkası örneğini anlatmaya çalışacağız;
Fig:2 de görülen fan ön aşınma halkasının aşınmış olduğu ve fan ile gövde arasındaki boşluğun 2-3 mm’ye çıkmış olduğu tespit edilmiştir. (Pompa Modeli: Goulds LX 3700)
Bu boşluğun, her bir tarafta 0,51 – 0,75 mm arasında olması gerektiği, pompa üretici Goulds firmasının dokümanında belirtilmektedir.
Anılan pompada gürültü seviyesinin yüksek olmasının nedeni araştırılmış ve Hız spektrum (2-800 Hz) ölçüm analizinde gürültü artışı net olarak görülmüştür. Meydana gelen gürültü artışı ve titreşim karakteristiğinde, geniş bant gürültü artışlarının, doğal frekans bölgelerinin tetiklenmesi sebebiyle, kavitasyon problemi olabileceğini ortaya koymuştur. Diğer taraftan pompa performansındaki belirgin düşüş te aşınma halkalarında sorun olabileceği ihtimalini kuvvetlendirmiştir. Pompa bakıma alındığında, yukarıda Fig:2’de de görüldüğü şekilde aşınma halkalarının aşındığı görülmüş ve aşınma halkaları değiştirilmiştir.
GÜRÜLTÜ ETKİSİ: Gürültü seviyesi yönünden bakıldığında, aşağıdaki grafikte (Fig:3)’te aşınma halkalarının değiştirilmesinden sonra, gürültü seviyesinin düştüğü açık olarak görülmektedir. (aşınma halkası değişiminden önceki gürültü seviyesi mavi, sonraki gürültü seviyesi ise kırmızı ile gösterilmiştir.)
VİBRASYON ETKİSİ: Aşınma halkası değişiminden sonra, Fig:4 te görüleceği gibi pompa yatak vibrasyonlarında da ciddi düşüş kaydedilmiştir.
NPSH ve VERİM ETKİSİ: Aşağıdaki grafikte verilen örnekte, aşınma halkası boşluklarının yaklaşık 3 kat fazla olması durumunda pompada NPSHr’nin arttığı ve pompa veriminin belirgin şekilde azaldığı görülmektedir. (By Allan R. Budris)
Zafer GÜVEN İsmail AYDOĞAN
Mekanik Bakım Şefi Makina Mühendisi
Eti Soda A.Ş. Akış Teknoloji
172 Toplam Görüntülenme #santrifüj#tip#pompalarda#aşınma#halkası#boşluklarının#pompa#performansına#etkisi
Planet Dişlilerde Titreşim Analizi için Devir ve Frekans Hesapları