İstanbul Veteriner Hekimler Odası Başkanı Prof. Dr. Murat Arslan ülkemizde sağlıklı kurban kesimine elverişli mezbahaların tam kapasiteyle çalıştığında toplam kurban kesim ihtiyacının yaklaşık %30’unu karşılayacak durumda olduğunu öne sürdü.
Arslan İstanbul özelinde bu oranın daha da büyüdüğünü belirterek “ Belediyelerin yer kiralama ve kesim ücreti gibi gelirlerini arttırmak için halkı bu gibi yerlere teşvik etmedikleri bilinmektedir. Sonuç olarak toplum sağlığı riskleri artarak devam etmektedir” dedi.
“ Günümüzde bir kurban bayramı sezonunda 2,5 – 3 milyon baş hayvan satışı ve kesimi yapılmaktadır. Bunun yaklaşık 600 bin adedi büyükbaş, 2,2 milyon adedi ise küçükbaş olarak gerçekleşmektedir. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın açıklamalarına göre bu yıl mevcut 851 bin büyükbaş, 3 milyon 170 bin küçükbaş hayvan kurbanlık olarak pazarda işlem görecektir.
Kurban bayramı ile artan hayvan hareketleri, hayvanlarda görülen hastalıkların yayılmasını kolaylaştırıp, hızlandırmakta ve zoonoz hastalıkların insanlara bulaşma riskini artırmaktadır. Kurbanlık hayvanların kesimi ve açığa çıkan atıklardan dolayı çevre kirliliği meydana gelmekte veteriner hekim kontrolü olmadan, izin verilen alanların dışında yapılan kesimler, bulaşma riskini arttırmaktadır. Çağımızda bilinen ve hayvanlardan insanlara geçen 250 den fazla hastalık bulunmaktadır. Dikkatsizlik ve kontrolsüz kesim hayvan hastalıklarının yayılmasına ve hayvandan insanlara hastalıkların bulaşmasına neden olmaktadır.
Daha sağlıklı bir bayram geçirmek için bayram öncesi ve sırasında alınması gereken önlemler alınmalıdır:
- Hayvanların taşınması sırasında hayvan refahına uygun hareket edilmeli, hayvanlar strese girmeyecek şekilde nakledilmelidirler. Kesim öncesi kurbanlık hayvanları strese sokacak kötü muamelelerden ve hareketlerden kesinlikle kaçınmalıdır. Kesimden önce stres faktörlerine maruz kalmış, yorgun hayvanlardan elde edilen etler uzun ömürlü olmayacaktır.
- Kurbanlıklar; Veteriner hekim denetimi olan ruhsatlı satış yerlerinden kayıtlı ve sağlık raporu olanlar arasından seçilmelidir. Uygun olmayan yerlerin faaliyet göstermesi yetkili kurumlarca engellenmelidir.
- Yardım kuruluşları tarafından organize edilen toplu kesimlerde Veteriner hekim kontrolü mutlaka yapılmalıdır. Dahası bu kesimlerin yapılıp yapılmadığı da araştırılmalıdır.
- Kesimler modern resmi ve özel kesimhanelerde yapılmalı, toplu kesim yerlerinde atık yönetimi etkili şekilde gerçekleştirilmelidir.
- Kesimler üç güne dağıtılarak denetim zafiyetine fırsat verilmemeli, uygunsuz yerlerde kurban kesiminin önüne geçilmeli, ehil olmayanların kesim yapmasına ağır yaptırımlar uygulanmalıdır.
- Kurban eti uygun ortamlarda saklanmalı, uzun sürede tüketilecekse mutlaka dondurulmalıdır.
Gıda maddesi olarak tüketilemeyen kemik, kan, deri, kıllar boynuz, tırnak gibi kısımlar, işkembe ve bağırsak içerikleri ile bozuk ve yenmeyen organ ve organ kısımları, çevreye atılmamalı, akarsulara ve kanalizasyonlara dökülmemeli, belediyelerin atık toplama araçlarına verilmeli ve ya üzerine kireç tozu dökülerek derin çukurlara gömülmelidir.
- Kesimden sonra taşıma araçları kesim ve parçalama aletleri ve kesim alanı uygun bir dezenfektanla, dezenfektan bulunmayan durumda ise çamaşır suyundan hazırlanacak bir solüsyonla temizlenmelidir.
- Gerek kurban bayramlarında gerekse mezbahalarda kesim için acısız metot kullanılmalı, çocuklarımızı derinden etkileyen dehşet verici görüntülerin önüne geçilmelidir. Basın yayın organları bu konuda dikkatli olmalı, çocuklarda kalıcı travmaya neden olabilecek görüntüler yayınlanmamalıdır. "