Rusların Türk İllerinden Kazan ve As-Tarhan’ı İşgal Etmeleri – Kerim Usta
Osmanlı Devleti xvı. asırda en azametli ve en kudretli devrini yaşamaktaydı. Anadolu toprakları başta olmak üzere , Avrupa, Asya ve Afrika kıtalarının o günkü stratejik noktalarına hakim olmaya çalışıyordu. Bu asırda Osmanlı Devleti’nin başında Yavuz Sultan Selim (1512-1520),Kanuni Sultan Süleyman(1520-1566), II.Selim(1566-1574), III. Murat (1574-1595) gibi padişahlar bulunmuşlardı.
Rusya ise, xvı. asra kadar dünya tarihinde önemli bir varlık gösterememişti. Ancak, Rusya’daki prens ve derebeylikleri etrafına toplayarak Rus Devletinin temellerini atan III. İvan(1462-1505) zamanından itibaren Rusların gücü hissedilir hale gelmişti. III.İvandan başlayarak Kazan ve Astarhan(Ejderhan) Hanlıkları başta olmak üzereTürk İlleri Rusların saldırılarına mâruz kalmışlardı.
Altınordu Devletinin dağılması sürecinde, Uluğ Mehmed Han tarafından kurulan Kazan Hanlığı (1437-1556)’nın başkenti Kazan’dı. Ruslar için önemli bir düşman olan bu devlet , Türk-İslam muhitinin “şimal-i garb”ında mühim nakil yollarından birini teşkil eden Volga (İdil) nehrinin orta mecrasında eski Bulgar Devleti sahası üzerinde kurulmuştu. Kazan Hanlığının; batısında Kırım Hanlığı ve Moskova Beyliği, güneyinde Astarhan(Ejderhan) Hanlığı, güneydoğusunda Nogay Hanlığı, kuzeyinde Çin kavimleri ile meskun sahalar, kuzeydoğusunda ise Sibirya Hanlığı bulunuyordu.
Kazanlılar başlangıçta Ruslara tâbi bir durumda iken, 1521’ den sonra Kırım Hanları burada aralıksız yirmi sekiz yıl hüküm sürmüşler ve bu suretle zayıfta olsa Osmanlılarla dolaylı bir irtibat kurmuş bulunuyorlardı.
Kazan Devleti’nin yüzyılı aşkın hayatı , Rus saldırılarına karşı varlık ve istiklâlini korumak için sürekli savaşmakla geçmiştir. Moskova’nın “burnunun dibi”ndeki Kazan Devleti, yaşadığı müddetçe Rus yayılmacılığının doğu yönünde ilerelemesi, yani Avrupa’nın Asya üzerine yürümesi mümkün gözükmüyordu. Bu nedenle Kazan Hanlığı ve tarihinin bilinmesi çok önem arzetmektedir.
← Avril Lavigne Resimleri → Sait Faik Abasıyanık Hakkında Bilgi