Savaşa Karşı Çıkmak ve Hayvan Kullanımına Karşı Çıkmak
Pek çoğumuz savaşa karşı çıkarız ve barıştan yana olduğumuzu söyleriz. Peki, bunu söylediğinizde size şöyle bir cevap veren biriyle karşılaştığınız oldu mu?:
”Savaşa karşı çıkıyorsun ama bu gerçek bir düşüncesizlik. Savaş, çok miktarda silah ve ekipman demektir. Örneğin silah sektöründe çalışan milyonlarca işçi var. Eğer savaşlar olmazsa çoğu işsiz kalacak. Peki ya profesyonel askerler? Eğer savaş olmazsa onlar ne iş yapacak? Askerler için giysi diken, ayakkabı üreten, araç üreten sayısız sektörden bahsetmiyorum bile! Bugün savaşların sona ermesi demek milyarlarca insanın işsiz kalması demek. Eğer buna bir çare bulamıyorsan, ‘savaşa hayır’ demeye de hakkın yok!”
Savaşa karşı çıkan barış yanlısı aktivistlere böyle bir şey söyleyen neredeyse hiç kimseye rastlamazsınız. Çünkü savaşın korkunç bir şey olduğu, ne sebeple olursa olsun savaşı desteklemenin insanların ve insan harici hayvanların ölümünü, acı çekmesini desteklemek olduğunu biliriz. Savaş üzerinden kazanılan her liranın ahlaken kabul edilemez yollarla kazanıldığını biliriz. Bu sebeple, savaşa karşı çıkarken ekonomik sonuçları düşünmeyiz bile.
Fakat, hayvan kullanımına karşı çıktığınızı ve veganlığı yaygınlaştırmaya çalıştığınızı söylediğimizde tam tersine bu argümanla karşı karşıya kalıveririz. Bizden, eğer dünya vegan olursa bu durumda hayvancılık sektöründe çalışanların, hayvansal ürünlerin satıldığı restoranların sahiplerinin ve garsonlarının, kasapların, mandıra işletmecilerinin vs. vs. ne yapacaklarına dair bir cevap üretmemiz bekleniyor.
Bu sorunun cevabını mantıken bulmak mümkün; veganlık (malesef bir gecede değil de) kademeli olarak yayılacağından bu sektörler de kademeli olarak daralacak ve yok olacak; bu esnada da bu sektörlerdeki istihdam başka sektörlere kayacak. Ancak naveganlarla asıl tartışma konumuz aslında bu değil. Çünkü bu sorunun sorulmasının sebebi, karşımızdaki kişinin hayvan kullanımı üzerinden para kazanmanın meşru bir para kazanma biçimi olduğunu düşünmesi. Bu da hayvan kullanımının meşru bir eylem olduğunu düşünmesinden kaynaklanıyor. Savaş söz konusu olduğunda bu sorunun sorulmamasının, ancak söz konusu hayvan kullanımı olduğunda bu sorunun sorulmasının sebebi bu.
Biz veganlar, hayvan kullanımının ahlaken kabul edilemez bir eylem olduğunu biliyoruz ve bu kullanımı sona erdirmek için çalışıyoruz. Hayvan kullanımına karşı çıkarken, hayvan istismarı üzerinden fayda sağlayanların bundan nasıl etkileneceğini hesap etmek bizim yükümlülüğümüz değil.
Bu soruyla karşılaştığımızda, tartışmamız gereken konu hayvan kullanımının neden kabul edilemez olduğu olmalı. Tıpkı savaş karşıtı aktivistlerin barış geldiğinde silah üreten fabrikalara ne olacağı sorusuna, tıpkı insan hakları aktivistlerinin işkence dünya üzerinden kalktığında profesyonel işkencecilerin nasıl istihdam edileceği gibi konulardaki sorulara cevap vermek zorunda olmaması gibi.