Öğrencilerimizi millî eğitimin genel amaçları doğrultusunda; millî ve manevi donanıma sahip, duyarlı, bilinçli ve sorumlu fertler olarak yetiştirmek,
Sosyal hayatın ahlaki ve etik değerlere uygun olarak şekillenmesine katkıda bulunan, temel insani değer ve erdemlerle donatılmış ve bunları davranışa dönüştürebilen fertler yetiştirmek,
Öğrencilerimizin kişilik gelişimlerini doğru yöneterek; çevre sorunlarına çözüm yolları üreten, ekolojik alandaki gelişmeleri takip eden bireyler yetiştirmek,
Tasarrufu erdem kabul eden bireyler yetiştirmek,
Öğrencilerimize olumlu davranışlar kazandırarak tüketim alışkanlığıyla ilgili farkındalık oluşturmak.
Bu rehber, Malatya İl/İlçe Millî Eğitim Müdürlüklerine bağlı resmî ve özel okul/kurumlarda eğitimin tüm paydaşlarını içine alacak tasarruf ve çevre bilinci eğitimi ile ilgili yapılacak çalışmaları kapsamaktadır.
Malatya Millî Eğitim Müdürlüğünce 2019-2020 eğitim-öğretim yıllı değerler eğitimi kapsamında belirlenen tema “Tasarruf ve Çevre Bilinci”dir.
MEB 2012/5 Sayılı Tasarruf ve Çevre Bilinci Genelgesi
4.UYGULAMA İLKE VE ESASLARI
1739 Sayılı Millî Eğitim Temel Kanununda yer alan Türk Millî Eğitiminin genel amaçları ile öğrencilerin hazır bulunuşluk düzeyi, ilgi, yetenek ve öğrenim seviyeleri tasarruf ve çevre bilinci etkinliklerinde dikkate alınacaktır.
İl Yürütme Kurulunun görevlendireceği eğitimciler tarafından Okul Müdürlerine Tasarruf ve Çevre Bilincinin Uygulama Esasları hakkında gerekli bilgilendirme yapılacaktır.
Okullarda oluşturulan tasarruf ve çevre bilinci komisyonları yönetim, organizasyon ve takip görevini üstlenecektir.
Eğitim-öğretim kurumları, İl Yürütme Kurulunca hazırlanan çerçeve programında belirtilen temalara bağlı kalarak okulun imkân ve şartlarını; çevrelerinin ekonomik, sosyal, kültürel ve coğrafi özelliklerini dikkate alarak tasarruf ve çevre bilinci etkinliklerini planlayabilecek ve farklı etkinlik ya da projeler uygulayabilecektir.
Yıllık çalışma planı doğrultusunda tasarruf ve çevre bilinci uygulamaları için hazırlanan ya da temin edilen her türlü görsel malzeme ve eğitim materyali, Okul Yürütme Kurulunun onayından geçtikten sonra kullanılacaktır.
Ders öğretmenleri, girmiş oldukları derslerde, işlemiş oldukları konular içerisinde ilgili ayın değerini vurgulama ve farkındalık oluşturma konusunda eşit derecede sorumluluk sahibi olacaktır.
Eğitim-öğretim kurumlarınca tasarruf ve çevre bilinci etkinliklerinde öğrencilerin birbirleriyle etkileşimde bulunabilecekleri, işbirliği yapabilecekleri aktif öğrenme ortamı sağlanacaktır.
Tasarruf ve çevre bilinci kapsamında okul içinde ve dışında yapılacak sosyal, kültürel ve sportif faaliyetler Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği ile ilişkilendirilerek yürütülecektir.
İlgili temaların öğrencilerimize kazandırılmasında tasarruf ve çevre
bilincinin aile ortamında desteklenmesi çok önemlidir; dolayısıyla bu konuda aileleri sürece dahil etme ve duyarlılık kazandırmaya yönelik olarak seminer, toplantı vb. etkinlikler düzenlenecektir. Ayrıca toplum hizmeti çalışmaları kapsamında tasarruf ve çevre bilinci ile ilgili çalışmalara yer verilecektir.
Ele alınan tema; okul/kurum web sitelerinde, çeşitli kitle iletişim araçlarında uygulama örnekleri ve fotoğraflarla yayınlanacak, kamuoyunun desteği sağlanacaktır.
İl proje ekibi, “Tasarruf ve Çevre Bilinci” konusundaki alan uzmanlarını il çapında seminer vermesi için davet edebilecektir.
Tasarruf ve çevre bilinci ile ilgili olarak Malatya İl Millî Eğitim Müdürlüğü internet sitesinden Ar-Ge bölümü altındaki Tasarruf ve Çevre Bilinci kısmından faydalanılacaktır.
Proje ekibimiz tarafından her temayla ilgili çalışmalar okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve ortaöğretim bazında ayrı ayrı düzenlenecek ve okulların faydalanması için örnek çalışmalar yayınlanacaktır.
Okul ve kurumlar diğer kamu kurumlarıyla ve sivil toplum kuruluşlarıyla işbirliği yapabilecektir.
5.1 İL YÜRÜTME KURULU
Vali : Aydın BARUŞ
Vali Yardımcısı : Mustafa ŞAHİN
İl Milli Eğitim Müdürü : Ali TATLI
İl Milli Eğitim Şube Müdürü : Fatih ERDİM
İl İzleme ve Değerlendirme Kurulu : 1-Mine İPEK – İl Millî Eğitim Müdürlüğü Ar-Ge
2-Kemal ALADAĞ - Hanımın Çiftliği Anaokulu
3-Vahap ARIKAN - 91.000 Dev Öğrenci Ortaokulu
4-Abdulbasit ÖZLÜK - Hacı Ahmet Akıncı AL
5-Mesut GÖNÇ- Akşemseddin İşitme Engelliler OO
6- Şahin GÖĞEBAKAN - Battalgazi Anaokulu
7- Hanifi ÖZDEMİR – Öğretmenler Ortaokulu
8- Ekrem DEMİR – 20 Mayıs Anadolu Lisesi
5.2 OKUL YÜRÜTME KURULU
Okul müdürü veya müdür yardımcısı
Tasarruf ve çevre bilinci okul temsilcisi
Her sınıf düzeyinden bir sınıf/şube rehber öğretmeni
Okul rehberlik öğretmeni (varsa)
6. KURULLARIN GÖREV VE SORUMLULUKLARI
İl Yürütme Kurulu Görev ve Sorumlulukları
İl genelinde eğitim-öğretim kurumlarında yürütülecek tasarruf ve çevre bilinci ile ilgili strateji ve politikaları belirler, eğitim faaliyetlerini öğretim kademelerine ayarlar ve koordine eder.
Tasarruf ve çevre bilinci ile ilgili eğitim-öğretim kurumlarında yürütülen çalışmaları izler ve değerlendirir.
Çalışma şartları ve ihtiyaca göre alt komisyonlar oluşturur, bu komisyonların görev ve sorumluluklarını belirler.
Tasarruf ve çevre bilincinde kullanılacak örnek yazılı ve görsel materyalleri tespit eder.
İlgili resmî, özel kurum ve kuruluşlar ile sivil toplum örgütlerinin katkı ve desteğini sağlar.
Tasarruf ve çevre bilinci kapsamında; gerektiğinde, alanında uzman ve ulusal düzeyde tanınmış yazar ve akademisyenler aracılığı ile öğrencilere, öğretmenlere ve velilere yönelik toplantı, seminer ve paneller düzenler.
Yapılacak çalışmaları, yazılı ve görsel basın aracılığı ile paylaşarak il düzeyinde gündem oluşturur.
Tasarruf ve çevre bilinci ile ilgili eğitim-öğretim kurumlarında iyi uygulamaları tespit eder, il genelinde uygulanmasını sağlar.
Başarılı uygulamaları görülen eğitim-öğretim kurumlarını teşvik eder.
6.2 Okul Yürütme Kurulunun Görev ve Sorumlulukları
İl Yürütme Kurulunca hazırlanan çerçeve programı doğrultusunda okulda yürütülecek faaliyetleri planlar, çalışmaların etkili ve verimli bir şekilde yürütülebilmesi için gerekli tedbirleri alır.
Örnek materyaller esas alınarak okul genelinde, sınıflar düzeyinde ve ailelere yönelik etkinlikleri zenginleştirerek uygular.
Tasarruf ve çevre bilinci çalışmalarının okul ve okul dışında; sosyal, kültürel ve sportif faaliyetler ile desteklenmesini sağlar.
İl/İlçeden gönderilen yazılı ve görsel materyaller dışında, uygulanmasında yarar görülen doküman ya da materyalleri inceler ve uygulanmasını sağlar.
Tasarruf ve çevre bilincinin verimliliğini artırmak için gerekli araştırmaları yapar, iyileştir; projeleri hazırlayarak okul müdürünün onayından sonra bu projeleri uygular ve sonuçlarını değerlendirir.
Uygulayıcılardan gelen faaliyetlere ilişkin değerlendirme raporlarını inceler. Uygulamada karşılaşılan sorunları ve çözüm önerilerini, örnek uygulamaları kapsayan her tema sonunda okul değerlendirme raporunu hazırlayarak Okul Müdürünün onayına sunar.
Tasarruf ve çevre bilinciyle ilgili her tür evrak ve dokümanın arşivlenmesini sağlar.
Okul yönetimi tarafından belirlenen okul koordinasyon ekibinde yer alan yönetici ve öğretmenlerin Ar-Ge Birimi Tasarruf ve Çevre Bilinci proje koordinatörü ile iletişimini sağlar.
Okulda düzenlenecek tema faaliyetlerinin planlanması, koordinasyonunun sağlanması, uygulanması ve görünürlük materyallerinin Ar-Ge birimine online olarak gönderilmesini sağlar.
Okul koordinasyon ekibi tarafından seçilen çalışmanın her tema sonunda (1 çalışma olmak koşuluyla) malatyadep44@gmail.com adresine gönderilmesini sağlar.
6.3 İLGİLİ KİŞİ VE BİRİMLERİN GÖREV VE SORUMLULUKLARI
6.3.1 Sınıf/Şube Rehber Öğretmenlerinin Görev ve Sorumlulukları
Tasarruf ve çevre bilinci planını zenginleştirerek uygular ve önerilerde bulunur.
Konu ile ilgili Okul Yürütme Kurulunun düzenlendiği toplantıya iştirak eder.
Uygulamalarla ilgili olarak sorumlu olduğu sınıf ve ders öğretmenleriyle paylaşımda bulunur.
Öğrenci aileleri ile iletişim kurarak aileleri sürece azami ölçüde katmak, tasarruf ve çevre bilinci konusunda duyarlılık oluşturmak için gayret gösterir.
Okul idaresince istenen zaman aralıklarında kazanımlarla ilgili rapor sunar.
Okul Yürütme Kurulunca alınan kararları uygular ve verilen görevleri yapar.
6.3.2 Ders Öğretmenlerinin Görev ve Sorumlulukları
Tasarruf ve çevre bilinci çerçeve planı doğrultusunda öngörülen uygulamaları derslerine yansıtır.
Uygulamalarla ilgili olarak sınıf ve diğer ders öğretmenleriyle paylaşımda bulunur.
Konuyla ilgili duyarlılık oluşmasına katkıda bulunur ve okul genelinde yapılan faaliyetlere katılır ve önerilerde bulunur.
6.3.3 Veli Temsilcisinin Görev ve Sorumlulukları
Tasarruf ve çevre bilinci kapsamında aileye yönelik yapılacak faaliyetlere ilişkin Okul Yürütme Kuruluna önerilerde bulunur.
Okul Yürütme Kurulu ve Okul Aile Birliği arasında koordineyi sağlar.
Tasarruf ve çevre bilinci ile ilgili okulda uygulanacak etkinliklere Okul Aile Birliğinin maddi ve manevi desteğini sağlar.
Ailelerin ve çevresel faktörlerin tasarruf ve çevre bilinci çalışmalarına katılım ve katkılarının sağlanmasında Okul Aile Birliğinin desteğini sağlar.
7. İŞ VE İŞLEM ADIMLARI
7.1 İl Millî Eğitim Müdürlüğünce Yapılması Gereken İşlemler
Tasarruf ve çevre bilinci çalışmaları ile ilgili İl Yürütme Kurulu üyelerini belirleyerek Valilik onayına sunar.
Okullarda uygulamaya konulan tasarruf ve çevre bilinci eğitimi çalışmalarını takip eder, denetler ve uygulanması konusunda tedbirler alır.
Tasarruf ve çevre bilinci çalışmalarında katkısı olabilecek kurum ve kuruluşlar ile sivil toplum yönetimlerinin desteğini sağlar.
Bilgilendirme ve tanıtım faaliyetlerini yapar.
İl İzleme ve Değerlendirme Komisyonunu belirler.
Ödül töreniyle ilgili planlama yapar.
7.2 Okul Müdürlüklerince Yapılması Gereken İşlemler
İl Millî Eğitim Müdürlüğünce hazırlanan çalışma planı doğrultusunda Öğretmenler Kurulunu toplar, Tasarruf ve Çevre Bilinci Okul Yürütme Kurulunu oluşturur ve görevlendirme yapar.
Okul Yürütme Kurulunca hazırlanan etkinlik ve uygulama planlarını onaylar.
Okul genelinde yapılan etkinlik ve çalışmaları takip eder, denetler ve yönlendirir.
Her tema sonunda örnek davranışları bulunan öğrencileri ödüllendirir.
Her fırsatta ayın değerini vurgular, dikkati konu üzerinde yoğunlaştırır, uygun okul atmosferi oluşturur.
Yapılacak çalışmalarda gerekli görülen veya uygulayıcılar tarafından talep edilen malzeme ve dokümanları, okul ve çevre imkânları çerçevesinde temin eder.
Öğrenci ailelerinin sürece katılımının sağlanması yönünde tedbirler alır, planlanan aile eğitimlerinin yapılmasını ve konuyla ilgili duyarlılık oluşturulmasını sağlar.
Dönem süresince yapılan faaliyetleri, uygulamada karşılaşılan sorunları ve çözüm önerilerini, örnek uygulamaları kapsayan dönem sonu çalışma raporunu İl Yürütme Kuruluna gönderir.
Dönem sonunda yapılan çalışmaların dosyasının bir örneğini Ar-Ge birimine teslim eder.
7.3 İzleme ve Değerlendirme Kurulu Tarafından Gerçekleştirilecek Çalışmalar
Her tema ile ilgili tema sonunda Ar-Ge birimine gelecek eserlerin değerlendirilmesi ve iyi örneklerin web sayfasında yayınlanmasını sağlar.
Gönderilecek çalışmalar değerlendirme kurulunca belirlenen kriterlere göre seçilerek dönem sonlarında ‘Tasarruf ve Çevre Bilincinde Örnek Uygulamalar Ödül Töreni’ programını düzenler.
Sivil Toplum Kuruluşları ile okul işbirliği sağlanarak bu kapsamda yapılacak çalışmaların planlanması ve okul koordinasyon ekiplerinin bilgilendirilmesini sağlar.
Tasarruf ve çevre bilinci kapsamında yerel ve bölgesel görünürlük faaliyetlerini düzenler. (afiş, billboard, okul bilgilendirme broşürleri, kamu spotu, proje kitapçığı vb.)
İl düzeyinde seminer, konferans, panel, atölye vb. çalışmaları planlar.
Proje kapsamında yılsonu faaliyet raporlarını hazırlanır.
Proje kapsamında yürütülecek bölgesel, ulusal ve uluslararası programları düzenler.
Okullarda yürütülecek faaliyetlere il düzeyinde katılım sağlar.
8. DEĞERLENDİRME SÜRECİ
Okul Yürütme Kurulunca öğrenci, öğretmen, yönetici ve velilerin görüş ve önerileri alınır, değerlendirilir, gerektiğinde plan güncellenir.
Çalışma kapsamında yer alan kazanımların davranışa dönüşüp dönüşmediği, öğrencilerdeki yansımaları Okul Yürütme Kurulu tarafından dikkatli ve titiz bir şekilde takip edilir. Kazanımların kalıcı olması için gerekli tedbirler alınır.
Okul Yürütme Kurulu tarafından İl İzleme ve Değerlendirme Komisyonuna gönderilen nihai raporlar incelendikten sonra saha ziyaretleri yapılır.
Okul Yürütme Kurulu tarafından e-mail ortamında dönem ara faaliyet raporları ilgili adrese (malatyadep44@gmail.com) gönderilir.
İl İzleme ve Değerlendirme Komisyonunca yapılan değerlendirmeler sonucunda İl Millî Eğitim Müdürlüğünce daha sonra duyurulacak tarihte ödül töreni yapılır.
Değerlendirme kriterleri genel olmakla beraber ödüller her kademe için ayrı ayrı değerlendirilerek belirlenir ve her kademede ilk 3’e giren okullar ödüllendirilir. (Okul öncesi, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim kademeleri ayrı ayrı değerlendirilir.)
9. PROJE KAPSAMINDA YAPILABİLECEK ETKİNLİKLER
Temalara yönelik grup rehberliği etkinlikleri
Temalarla ilgili münazara, panel, konferans, kısa film, gezi, doğa yürüyüşü vb. çalışmalar.
Öğrenciler arasında resim, fotoğraf, şiir, afiş, öykü vb. yarışmalar.
Okul bahçesinde biyolojik çeşitliliği artıracak çalışmalar.
Tasarruf ve çevre bilinci temalı kulüplerin oluşturulması.
Temalarımıza hizmet etmiş şahsiyetlerin araştırılması ve sınıf ortamında paylaşılması.
Öğrencilerin okul ve okul çevresinde temayla ilgili saha araştırmaları.
Tema ile ilgili okul genelinde ve sınıflarda proje çalışmaları.
Okul, dikkatleri konu üzerinde yoğunlaştıracak afiş, broşür vb. çalışmalar.
Öğrencilere temaları konu alan filmler, kısa filmler, belgeseller, tiyatro gösterileri vb.
Yapılacak özgün çalışmalar sonucu ortaya çıkan ürünlerin sergilenmesi.
Duvar gazeteleri, broşürler ve benzeri basılı materyaller hazırlanması.
Derslerde temaları konu edinen kısa hikâyelerin okunması.
Okul ve sınıf panolarının oluşturulması, tasarruf ve çevre bilinci ile ilgili temaların asılması.
Velilerin yapılan çalışmalara katılması.
Bu yönerge 2019-2020 eğitim öğretim yılı için Valilik onayı tarihinden itibaren yürürlüğe girer.
Bu yönerge hükümleri Malatya İl Millî Eğitim Müdürlüğünce yürütülür.
EK-1 ÇALIŞMA TAKVİMİ
ÇALIŞMANIN BAŞLAMA TARİHİ VE BİTİŞ TARİHİ
01 EKİM 2019 - 30 NİSAN 2020
ÇALIŞMANIN FAALİYET ARA RAPORLARI TESLİM TARİHLER
ÇALIŞMANIN YILSONU RAPOR TESLİM TARİHLERİ
RAPORLARIN İNCELENMESİ VE SAHA ZİYARETLERİ TARİHLERİ
16 NİSAN 2020 - 02 MAYIS 2020
EK-2 AY BAZLI TEMALAR
BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİKTE FARKINDALIK
GERİ DÖNÜŞÜM VE ATIK
TÜKETİM ALIŞKANLIKLARINDA TASARRUF