KENDİME YAZILAR - Mahfi Eğilmez yazıları: Merkez Bankası İçin İdeal Faiz Oranı
Taylor kuralının niçin Türkiye gibi bir ekonomide geçerli olamayacağını iki ekonomi arasında bu açıdan ortaya çıkan farkları göstererek ortaya koymaya çalışalım.
Enflasyon hedefi (beklentisi)
Potansiyel büyüme oranı
Mevcut büyüme oranı
Para ikamesi sorunu
Kurun enflasyon üzerindeki etkisi
Görüleceği gibi arada ciddi farklar var. İşte bu farklılıklar nedeniyle ABD ekonomisi için formüle edilmiş olan Taylor Kuralını Türkiye’ye aynen uygulamakla doğru sonuca varılamaz. Döviz kurlarının dalgalı olduğunu ve Türkiye gibi dış finansmana aşırı bağımlı ekonomilerde enflasyon üzerinde çok etkili olduğunu dikkate aldığımızda, faiz oranının sabit kalmasının anlamlı olmayacağını ve onun da dalgalı olması gerektiğini ifade edebiliriz.
Esnek Faiz Oranı Politikası
Taylor Kuralı genel olarak anlamlı ve geçerli bir kural olmakla birlikte her ekonominin kendi özelliklerine göre farklı formüllere ihtiyacı olduğunu düşünüyorum. Türkiye gibi enflasyonun önemli ölçüde kura bağlı olarak dalgalandığı ülkelerde sürekli oynaklık gösteren enflasyona uyum gösterebilecek esnek bir faiz oranı uygulamak doğru tercih gibi görünüyor. Her ne kadar Merkez Bankasının faizle ilgili değişiklik kararı ekonomiyi 6 ay ile 9 ay arası bir sürede etkiliyor olsa da kısa vadede beklentileri etkilemek yoluyla da ciddi bir etki yarattığını kabul etmek gerekir.
Merkez Bankası aslında bu tür bir esnek politikayı yılbaşından beri uyguluyor. Ne var ki bu uygulamayı geç likidite penceresi imkânından yürütüyor ve orada da yüzde 12,25’lik tavana gelip dayandığı için esnekliğini yitirmiş görünüyor. Merkez Bankası’nın; halen politika faizi yerine uygulamakta olduğu (yüzde 12,25 maksimum faiz oranlı) geç likidite penceresi imkânından bankaları fonlamaya son vererek geç likidite penceresi imkânını dünyanın bildiği ve kabul ettiği çerçeveye geri döndürmesinde yarar olduğu kanısındayım. Buna karşılık gecelik borç verme faizini, mevcut yüzde 9,25’lik oranı alt limit, yüzde 15’i de üst limit kabul ederek esnek bir uygulama aracı haline getirerek politika faizi olarak açıklamasının daha doğru olacağını düşünüyorum. Para politikası Kurulu, Bankanın uygulayacağı faizin alt ve üst limitini belirleyerek, günlük faiz belirleme yetkisini, bu oranlar içinde kalmak koşuluyla, Başkanlığa bırakmalıdır.
Merkez Bankası böylece kurdaki oynaklığın enflasyonda yaratacağı dalgalanmalara karşı yüzde 9,25 ile 15,0 arasında günlük olarak belirleyeceği kısa vadeli faizle, faiz politikasına esneklik kazandırmış olacaktır.
Böyle bir uygulamanın yaratabileceği en büyük sıkıntı bankaların, Merkez Bankası’ndan sürekli değişen oranlarda fonlama elde etmesinin yaratacağı fiyatlama sıkıntısı olacaktır. Ne var ki kurdaki oynaklığın yüksekliğine karşı yapılabilecek fazla bir şey de yoktur. Kuşkusuz bu sık oran değişikliklerinin bankaların faizlerini sürekli yenileyip değiştirmelerine yol açacağını kabul ederek aynı esnekliğin onlara da tanınması gerekecektir.
 Taylor, ‘Discretion versus Policy Rules in Practice’ Carnegie-Rochester Conference Series on Public Policy 39 (1993) 195-214 North-Holland. http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.360.3299&rep=rep1&type=pdf
 Söz konusu makalesinde Taylor bu kuralı şu denklemle formüle etmiş bulunuyor: r = p + .5y + .5(p - 2) + 2. Bu denklemde r; Merkez Bankasının kısa dönemde izlemesi gereken faiz oranı, p; enflasyon oranı, y; potansiyel büyüme oranından sapılan oranı gösteriyor.
 Para ikamesi bir ekonomide yerli paranın yanında yabancı paraların da yaygın olarak kullanılmasıyla ortaya çıkar. Kullanma yalnızca fiili kullanmayı değil yabancı paraların endeks veya referans olarak (kiralarda, ücretlerde vb) kullanılmasıyla da görülür.
Gönderen Mahfi Eğilmez zaman: Perşembe, Kasım 30, 2017
Adsız 30 Kasım 2017 15:57
(Mahfi bey, sorularım size ulaştı mı?)
Türkiye'nin ABD'deki büyükelçiliğinde, ticaret biriminin yöneticisi olarak yıllarca görev yaptığınızı söylemiştiniz.
Sorumu size, mevzuatı öğrenmek için soruyorum, polemik başlatmak için değil.
a. Türkiye'nin ABD'ye yaptığı ihracatlarda,
b. Türkiye'nin ABD'den yaptığı ithalatlarda,
c. Türkiye ile ABD arasında doğrudan ticaret olmasa bile, ABD'nin kendi sınırları içindeki ve dışındaki resmi unsurları üzerinden (şirket, banka, sigorta kuruluşları, aracı kurumlar vb.) üzerinden yapılan para transferlerinde;
söz konusu olan bütün işlemler ve evraklar (dijital kayıtlar, gümrük beyannameleri, ambargolu ülkelerle yapılan ticaret faaliyetlerinin mevzuata uygun olup olmadığına dair resmi evraklar, para transflerinin evrakları vb.) T.C.'nin Washington, D.C.'deki büyükelçiliğinin ticaret birimine de ulaşıyor mu? Eğer ulaşıyorsa, bu evraklara ne oluyor? Denetime sokuluyor mu? Eğer mevzuata aykırılık tespit edilirse, ticarete konu olan bütün taraflara veya ilgili taraf hangisi ise ona, uyarılarda bulunuluyor mu?
a. T.C.'nin Washington, D.C.'deki büyükelçiliğinin 'yaptırım' yetkisi var mı? Örneğin, yasa dışılığı tespit ettiyse büyükelçilik, ticari faaliyeti ve/veya anlaşmayı derhâl iptal etme yetkisi var mı? 'Hukuk' hangi aşamada devreye giriyor?
b. 'Turkish Embassy in Washington, D.C.', 'Turkish Consulate General in New York', 'Turkish Consulate General in Los Angeles'; bu üç kurum arasındaki farklar ne? Siz, hangisinde görev yaptınız?
Mahfi Eğilmez 30 Kasım 2017 16:07
Ticaret müşavirliklerinde bu tür belgeler olmaz. Ticaret müşavirliğinin görevi Türkiye'nin ABD ile olan ticaretindeki sorunların giderilmesine yardımcı olmak, karşılıklı iş yapacak olanlara gerekli bilgileri vermektir.
a. Böyle bir yetki söz konusu değil.
b. Ben Washington'daki Türkiye Büyükelçiliğinde önce Ekonomi ve Ticaret Müşavri ve Başmüşaviri sonra Hazine ile Dışticaret ayrılınca da Ekonomi Başmüşaviri olarak görev yaptım. Üçü arasındaki fark ilkinin büyükelçilik olması nedeniyle konsoloslukların üzerinde (bir çeşit amir) pozisyonunda olmasıdır.
Ahmet Güneş 30 Kasım 2017 16:05
söylemiş olduğunuz politika ne kadar doğru ise olumsuz yanları da var kanımca. En önemlisi bankalarda ortaya çıkacak faiz riskidir. Ancak bu durumu da bankacılık sektörünün güçlü olmasıyla aşılacağı kanısındayım. Taylor kuralı ve bu gibi modeller konusunda ise geçerli olduğunu söylesekte ekonomilerin farklı durumları neticesinde her ekonomi için aynı sonucu vermeyecektir. Nitekim bunu geçmiş zamanda IMF'in uygulamış olduğu programlarda -her ülkeye aynı tip reçete- görüyoruz ekonomiler ne hale geldi. Kısa ve öz olmakta fayda var TCMB adına yakışır bir şekilde bağımsız, tarafsız olmalı ve her türlü baskıya direnç göstermeli acilen gerekli miktarda faiz artırımına gitmeli. Bu sizin dediğiniz gibi esnekte olabilir, sabitte olabilir.
Adsız 30 Kasım 2017 16:08
Faiz konusunda rasyonellik yerini bugün değilse de yarınlarda siyasi güdümlü irrasyonelliğe bırakacak diye görüyorum. O yüzden bu işin ideali seçim kazandıran oranda gizli ;)
Adsız 30 Kasım 2017 22:11
Ben adsız 16:08 yorumumun silinmesini talep ediyorum.
Adsız 30 Kasım 2017 16:15
Kanunsuz emir nasıl olur, örnekler verir misiniz?
Bir yönetici, altında çalışana talimat verdiğinde, o çalışan bunun kanunsuz olduğunu nasıl anlar? Eğer kanunsuzsa nereye başvurur? Bu çalışan, bu kanunsuz talimata uymazsa ve geleceği yakılırsa?
Mahfi Eğilmez 30 Kasım 2017 20:00
Anayasa Madde 137- Kamu hizmetlerinde herhangi bir sıfat ve suretle çalışmakta olan kimse, üstünden aldığı emri, yönetmelik, tüzük, kanun veya Anayasa hükümlerine aykırı görürse, yerine getirmez ve bu aykırılığı o emri verene bildirir. Ancak, üstü emrinde ısrar eder ve bu emrini yazı ile yenilerse, emir yerine getirilir; bu halde, emri yerine getiren sorumlu olmaz.
Adsız 30 Kasım 2017 21:32
Hocam, bazen size kızıyorum ama sonra bir şey yazıyorsunuz, düşüncelerimi resetliyorum. Bu yorumcuya verdiğiniz cevapla da aynı şeyi yaptınız. :)
ibrahim BAĞLAR 4 Aralık 2017 15:22
Yazdığınız madde ile ilgili bir şey sormak istiyorum. Bu emri yazılı bir şekilde amir vermek istemiyorsa ve bu emri yerine getirmediğin için üzerine gidiyorsa ne yapmak gerekiyor? Mesela bir devlet kurumunda sırf amir söyledi diye başka insanların hakkı yenilerek birilerine öncelik vermek herkesin bildiği bir durumdur. Kişilerin haklarına ciddi bir ayrımdır. Ama hiçbir memur amirine bu konuda bir şey diyemiyor. Siz de memurluk yaptınız bu durumlarda nasıl yol izlediniz?
Hasan Kalaycı 30 Kasım 2017 16:31
* Özel sektör ve ülkenin dış borcu artarken,
* Devlet kaynak bulmakta zorlanıp her alanda fiyat ayarlaması ( zam değil ) yaparken,
* ABD 'de görülen dava nedeniyle devlet bankasına yüklü meblağda ceza kesilebileceği ortadayken, sözkonusu cezayı tanımasanız bile Uluslararası piyasalardan Türk Bankalarının artık borç bulmakta zorlanacağı, bulsa bile maliyetinin çok daha yüksek olacağı barizken,
* Rüşvet iddiaları her yerleri sarmışken hatta yurtdışındaki tanık; rüşvetin kaydını tutarak bunu mahkeme heyetine sunuyorken,
* Askerin başına çuval geçirilirken ABD'ye nota vermeye; '' ne notası, müzik notası mı bu'' diye dalga geçenler, çakma Türk vatandaşı yaptıkları R.Sarraf için ABD'ye 2 kez nota verirlerken,
* Her fırsatta dini argümanlara sığınıp rüşveti-hırsızlığı lanetleyen siyasetçilerden biri de çıkıp neden Meclis'te rüşvet aldığı iddia edilen Bakanların yargılanmaması için Hayır oyu kullandıklarını açıklamazlar.
Ülkemize, bizlere yazık olmuyor mu ? Elin İranlısının yediği haltlar Milli bir mesele mi ?
Son olarak ; bu vakitten sonra TCMB faiz oranlarını artırsa, yaraya merhem olur mu? Yoksa sadece dövizde kısa süreli bir etki yaratır ve Usd yıl sonunda 4.-TL üzerini görür mü?
tanerus8 30 Kasım 2017 21:17
elin İranlısı değil. türk vatandaşı bay zarrap. diğer bir konuda bakanların başbakanın bilgisi dahilinde türk bankaları ile birlikte iran ambargosunu deldiğini Amerikan mahkemesinde anlatıyor.bu konu bazı hükümet yetkililerine göre suç değil amerikayı ilgilendirmez. bazılarına göre zarraptan bize ne. bu arada ortada dönen milyarlarca rüşvet iddiası. Amerika türk bankalarına bir ceza keserse... türkiye ödeycek mi ödemeycekmi. biz kimi kimleri sorumlu tutacağız .soru burada
Adsız 1 Aralık 2017 01:34
Koyunlari sorumlu tutacagiz tanerus. Bunlara oy veren koyunlari.
Adsız 2 Aralık 2017 09:28
Adsız1 Aralık 2017 01:34
Koyunlardan kastiniz biz ak parti secmeni sanirim.
Biz uyandik artik biz de odemeyecegiz. Yani sebin tabiirinle koyunlarda odemeyecek. Ama oyumuzu yine ayni yere olabilir
Adsız 2 Aralık 2017 22:29
Koyun Koyunlugundan vazgecer mi hic. Koyunu koyun yapan da budur iste.
Sen yine git ayni yere oy ver ki Koyunlugun nam salsin yedi düvele.
Adsız 3 Aralık 2017 01:21
Siz de odeyeceksiniz biz de odeyecegiz bu cezayi hep beraber. Ama sizin oyunuz yine ayni yere olursa koyunlar koyun kalmakta devam ediyorlar demektir. Bu isin arkasi baska skandallarla gelmeye devam eder demektir bu.
Adsız 30 Kasım 2017 16:34
Kaleminize sağlık hocam Bu öneriniz araç bağımsızlığına sahip bir merkez bankası için geçerli olabilir Malesef 1.5 yıldır faizi yükseltmiyorMUŞ gibi yapıp siyasilere şirin görünmeye çalışan ve inandırıcılığını kaybetmiş bir merkez bankamız var
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:30
1,5 yıldan fazladır.
Oğuz Altun 30 Kasım 2017 16:52
"Merkez Bankasının faizle ilgili değişiklik kararı ekonomiyi 6 ay ile 9 ay arası bir sürede etkiliyor olsa da..." Hocam bu gecikmenin sebebi parasal aktarım mekanizmasından mı kaynaklanıyor?
Adsız 30 Kasım 2017 20:07
Bağlayıcı kontratlar ve fiyat yapışkanlığı da etkili bu gecikmede .
Esas olarak parasal aktarım mekanizmasından kaynaklanıyor.
blacklotus 2 Aralık 2017 17:43
Hocam parasal aktarım mekanizması hukuk ve bölüşüm ile ne oranda ilişkilidir?
Nash equilibrium 30 Kasım 2017 16:52
Kurlardaki artış enflasyonu etkiliyor. Peki enflasyonu baskılamak için tek yol faiz midir?
Adsız 30 Kasım 2017 20:08
Fiyat ve ücret kontrolleri de heterodox politika kapsamına girer fakat sürdürülebilir değiller .
Adsız 1 Aralık 2017 20:32
elbette değil ama en etkili ve hızlı yol.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:29
Eğer bir ülkede talep enflasyonu veya kurlardan kaynaklanan maliyet enflasyonu varsa orada enflasyonu denetlemenin en etkin yolu faizi artırmaktır. Ama bu sonsuza dek sürdürülecek bir yol değildir.
Adsız 30 Kasım 2017 17:30
on numara konu!
HOcam merak ettigim su
Kurun enflasyon uzerindeki etkisi niye ABDde yok da Turkiyede var?
Sonucta dolar Ithal ettigi ulkelere gore parasi deger kaybettigide bu ic fiyatlara yansimaz mi?
Yoksa kurun enflasyon uzerindeki etkisi o ulkenin cok uzun yillardir fiyat istikrari icerinde dusuk enflasyonlu olmasiyla orantili mi?
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:28
ABD'de de var tabii ama bizdeki kadar değil. ABD'deki etki yalnızca dış ilişkiler ve üretimde kullanılan ithal girdiyle sınırlı. Bizde ise Dolar kuru bunlara ek olarak içeride fiyatlamanın neredeyse % 40'ı. Ve her şeyden önemlisi bizde Dolar kuru insanlar için bir gösterge. TL den daha fazla itibar ettikleri bir gösterge. Mesela ABD'de insanlar Euro ile tasarruf etmez. Ya da çok sınırlıdır bu eğilim. Ama bizde tasarrufların yüzde 40'ı yabancı parayla yapılıyor.
tanerus8 30 Kasım 2017 17:38
Haddimi hududu mu bilirim.faizin ne olmasi konusunda en ufak bir fikrim yok 😊
Adsız 2 Aralık 2017 05:35
Nihayet fikrinin olmadigi bir konu cikti, buna da sukur. Gecenlerde Turkiye hayvanciliga uygun bir ulke degil diye yazmistin, hatirladikca hala guluyorum.
Adsız 30 Kasım 2017 17:55
Taylor kurali oyle saniyorum ki enflasyonu dusuk ve gelismis kategorisine giren ulkeler icin gecerli-
Turkiye gibi enflasyonu dalgali olan gelismekte olan ulkeler icin bu kural cok yeterli olmaz-!
Cunku dusuk enflasyonlu ve gelismis bir ulkede faiz politikasiyla bir cok seyi kontrol edebilir iktisadi muhendislik teknisyenlik yapabilme kaabiliyetiniz vardir.
Ornek vermek gerekirse %2 enflasyonunuz var buyumeniz dusuk faizi indirarek rahatlikla buyumeye katki saglayabilirsiniz
AYni sekilde enflasyonunuz %3 buyumeniz normal oldugu durumda ise faizleri ceyrek puanlik arttirimla enflasyonu kolaylikla kontrol altina alabilme muvafkiyetine ulasabilirsiniz.
Bence Taylor kuralinda uygulanabilmesi icin bir ekonomide o ekonominin dusuk enflasyonlu ve gelismis bir ekonomi olmasi sarttir. Illa parasi dunya parasi olmasina gerek yok. Mesela kore avusturalya kanada kismen polonya taylor kuralinin iyi uygulandigini dusundugum ya da merkez bankasinin taylor kuralindan esinlenerek para politikasi surdurdugune inandigim ekonomilerdir.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:25
Nash equilibrium 30 Kasım 2017 17:59
Dolar kurundaki dalgalanmalar daha çok etkiliyor diyebilir miyiz hocam?
Adsız 30 Kasım 2017 20:20
Sizin yorumunuza ilave olarak merkez bankası reel efektif kura bakarak faizi belirliyor dersek ne kadar doğru olur ? Enflasyon hem trend olarak hem de seviye olarak hedefle çok uyumsuz . Birincil amacı fiyat istikrarı olduğu için dual mandate kısıtındaki fed kadar istihdamı destekleme derdi yok tcmb nin . Tabii dezenflasyonu da ülkeyi derin bir krize sokarak gerçekleştirmenin ne kadar zor olduğu dikkate alınmalı .
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:24
Adsız 30 Kasım 2017 18:33
merkez bankası diger bankalara kredi faiz oranlarındaki fiyatlamaları etkileyecek kadar büyük ölçekli para veriyor mu acaba zannetmiyorum hocam
MB'nin bankalara verdiği para, banka mevduatlarının kabaca yüzde 15'i dolayında.
erdem 30 Kasım 2017 18:51
Yazıda da belirtmiş olduğunuz gibi bankaların uyguladıkları faiz oranlarının dalga boyunun yükselmesi finans sektöründe belirsizliğe yol açabilir. Fakat bence çözüm yolunuzun bugün uygulanan geç likitide ilginçliğinden çok daha faydalı olacağı kesin. Ayrıca tcmb üzerindeki siyasi baskıların azalacağını düşünmüyor,aksine bundan sonraki süreçte daha da artacağını tahmin ediyorum.
Adsız 30 Kasım 2017 19:11
Mahfi bey siz sokağa çıktığınızda tanınmamak için trençkot giyip panama şapka takıyormuşsunuz, doğru mu?
Adsız 30 Kasım 2017 19:59
Alay mi ediyorsunuz. Nerden de sormak geliyor aklınıza boyle seyleri :) hocam seveniniz cok. Insan sevdigine takilirmis.
Adsız 30 Kasım 2017 20:09
Hocayi panama sapkayla dusunemiyorum.
Mahfi Eğilmez 30 Kasım 2017 23:01
Panama şapkası giymem ama giyecek olsam bile kışın giyilen trençkotla yazın veya ilkbaharda giyilen panama şapkasını aynı anda giymezdim herhalde. Aksi takdirde bu manasız kıyafeti giyen kim diye herkes dikkatle bakar ben de tanınmayayım derken tam tersine iyice tanınırdım.
Adsız 30 Kasım 2017 23:07
Hocam fedora giyer.
Adsız 30 Kasım 2017 23:15
Mahfi hoca raki icermisin sorusunu soran cisim ile.. yukaridaki soruyu soran insanimsi ayni sahis,
Aklinca kendini cok zeki zanneden ve sordugu bu düzeysiz sorular ile provakasyon ve Hocanin sabir süresini test eden tipitip kafali zavalli.
tanerus8 30 Kasım 2017 19:45
faiz konusunda hiç bir bilgim yok.
faiz şu olmalı bu olmalı diye yorum yapan arkadaşlarıma sorularım var
1. türkiyenin borcu ne kadar dolar. bu borca ne kadar faiz veriyor
2. türkiye bu borcu nasıl ödeyecek? ne zaman ödeyecek?
3. faizi artırıp doları dizginlersek mutlu olacağız. tamam olalım. ama cari açık için yine borç dolar alacağımıza göre bu mevcut borca eklenecek borcumuz katlanarak büyümeyecek mi
4. Bloomberg ekonmistleri neden dış borcumuzun ödenmesi gerektiğinden nasıl ödeneceğinden hiç söz etmiyorlar. neden?
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:22
1. Türkiye'nin toplam dış borcu 432 milyar dolar. 2018 yılında yalnızca merkezi yönetimin ödeyeceği anapara tutarı 6,3 milyar dolar, faiz tutarı da 4,1 milyar dolar. Buna özel kesimi eklemek gerekiyor.
2. Hiçbir ülke bu borçları tamamen ödemez. Biraz öder sonra yenisini alır. Burada önemli olan dış borç stoku/GSYH oranının artmamasını sağlamaktır.
3. Faizi artırıp doları dizginlemek kalıcı bir çözüm değil. Yapısal sorunları çözmediğimiz sürece dolar yeniden artmaya başlayacak ve biz yeniden faiz artırmak zorunda kalacağız. Bu sonsuza kadar sürdürülebilecek bir yöntem değil.
4. Yukarıda anlattıklarımla ilgili.
tanerus8 2 Aralık 2017 18:09
mahfi bey teşekkür ederim. 2 madde de anlatığınız biraz öder sonra yine alırız mantığına katılmıyorum. borç ancak yatırım yapmak için alınır. toplumun refahı yükselsin diye alınmaz.akp bunu refahı artırmak ve oyları satın almak için yapıyor. yatırım yapmıyor.borçunuz olablir tabi ama yaptığınız yatırımlarla borcun öngörülebilir bir sürede ödenmeside gerekir.
Adsız 30 Kasım 2017 20:50
ak parti secmeni olarak kandiriliyor muyuz hocam ?
Adsız 30 Kasım 2017 23:08
15 yildir hala anlamadin mi.? anlamak ve ikna olmak icin Mahfi hocanin cevabina mi ihtiyacin var. 15 yildir herse gözlerinin önünde cereyan etti.
Aklini ve vicdanini serbest birak. At gözlüklerini de cikar. hersey kendiliginden olusacak göreceksin.
"Aksam yemeginden sonra gunaydin" derler buna.
Adsız 1 Aralık 2017 10:58
Gariban muhitlerinde kirada otururlarken, saraylara taşınmadılar mı? Vatandaşa SiT'tir derken, kendilerine villa sit'eleri kurmadılar mı? Senelerdir gözünün önünde olup bitmiyor mu her şey? Sen değil misin görmek istemeyen, gıkını çıkarmadan seyrederek Bakan?
iki tane avanta aspirine memleketi sattın.
iki paket avanta makarnaya Mustafa Kemal'i hançerledin.
Adsız 30 Kasım 2017 20:51
Ben Ak partide yine de demokrasi olduguna inanlardanim. Ak parti icinde akpartiyi elestirebilme ozgurlugu oldugunu duusnuyorum? Sizce yaniliyor muyum
Adsız 30 Kasım 2017 23:05
siz hic yanilirmisiniz. Gözlerinizin önünde ülkenin tapusunu abancilara teslim etse. yine de CHP yi suclarsiniz.
Adsız 2 Aralık 2017 05:37
yaniliyorsun. Onun adi AK parti degil zaten, adalet ve kalkinma partisi. Bunlarin ikisi de kalmadi memlekette sayelerinde.
Adsız 30 Kasım 2017 21:05
Hocam sadeleşmeye gitse tek faiz kullansa daha basit ve anlaşılır ve piyasa tarafından daha net fiyatlanmaz midir? Bu şekilde her gün faiz değişebilir ağırlıklı ortalamayla bu da diğer finansal aktörleri yormaz ve yıpratmaz midir?
Yok eğer örtülü faiz arttırıp her iki tarafla papaz olmamak amaçsa mükemmel bir araç.
Adsız 30 Kasım 2017 22:04
Hocam Zarrabin yaptigi sey tam olarak nedir? pek anlayamadim da
Adsız 30 Kasım 2017 23:03
Türkiye macerasini anlatiyor. anlamayacak ne var.
Türk halkinin hala anlaymadigi bir sey var ki anlasilir gibi degil.
Aldatanlar cok cesitli..
Gelin görün ki nedense tek bir aldatilan var. 15 yildir 80 milyonluk bir ülkeyi yöneten AKP iktidari. Aldatilmaktan asla bikmayacaklar.
tanerus8 30 Kasım 2017 23:08
yargılanan zarrabın itiraflarından ve anladığımız kadarı ile Amerikan istihbaratının izlemeleri sonucu türkbankaları ve zarrap. zarrap türk bankalarını kullanarak yada türk bankaları zarrabı kullanarak abd nin ve birleşmiş milletlerin irana uyguladığı ambargoyu delmişler. bu arada bakanlara milyonlarca dolar rüşvet verildiği iddia ediliyor. Amerikan mahkemesi karar verinceye kadar da iddia. karar verdikten sonra türkiye irana uygulanan ambargoyu delmiş diyebiliriz. Amerika türk banklarına ceza verir mi türkiye bu cezayı öder mi ödemez mi bilmiyoruz.
Adsız 30 Kasım 2017 23:11
Adsız 1 Aralık 2017 01:39
Adsız 1 Aralık 2017 13:07
Aşama aşama anlatalım belki anlarsın.
Ancak ABD ve Birleşmiş Milletler'in ambargoları nedeniyle petrol ve doğalgaz ödemeleri doğrudan İran'a yapılamıyor.Tüpraş ve BOTAŞ, aldıkları doğalgaz ve petrolün ödemelerini NIOC'nin Halkbank'taki hesabına yatırıyor. Bu ödemeler Tüpraş ve BOTAŞ'ın Halkbank hesaplarından çıkıyor.
Bir diğer firma ise Zarrab'ın "Sermayeh Exchange'in paravan şirketi" olarak adlandırdığı altın alım-satımı yapabilen firması Tosa Ticaret.Sermayeh Exchange, NIOC'den ödeme talimatı alıyor, NIOC'nin Halkbank hesabından Sermayeh Bank'ın Halkbank hesabına para transferi yapılıyor. Ancak hâlâ bu paranın uluslararası transferinin gerçekleşmesi gerekiyor.Bu noktada Zarrab'ın Halkbank'ta da hesabı olan firması Safir Altın devreye giriyor.
Sermayeh Bank, Halkbank ile iletişime geçerek, Halkbank hesabına yatan paranın Safir Altın'ın yine Halkbank'taki hesabına transferi için talimat veriyor.Safir Altın, Sermayeh Exchange'in firması Tosa Ticaret'ten altın satın almak için talimat veriyor.
Rona'nın Denizbank'ta TL hesabı bulunuyor.Paravan şirket Tosa Ticaret, Rona'dan satın aldığı altın karşılığında Denizbank hesabına ödemeyi TL cinsinden yatırıyor.
Reza Zarrab, paravan şirket Tosa Ticaret'in aldığı altını, NIOC ve Sermayeh Bank'ın Halkbank hesaplarındaki para transferinin ödeme talimatı aracılığıyla Royal Holding'e aktardığını anlatıyor.Zarrab bu noktada kendi personelinin Rona'ya giderek altını fiziksel olarak teslim aldığını söylüyor.
Reza Zarrab'a ait Dubai merkezli Incept adlı firma, yine Zarrab'ın Türkiye merkezli firması Royal Holding'ten altın satın alıyor.Incept, altın alımının ödemesini yine Dubai merkezli Bank of Baruda'daki hesabından Royal Holding'in Finansbank'ta açtığı bir hesaba yatırıyor.Ardından Incept, Royal Holding'den aldığı altınları Dubai'de satarak karşılığında Birleşik Arap Emirlikleri'nin para birimi olan Dirhem alıyor.
Royal Holding'den eksilen altınların ekstreleri ise yine Zarrab'a ait olan Dubai merkezli bir diğer firma Atlantis'e gönderiliyor.Zarrab alınan Dirhemlerin, Dubai'deki Rostamani Exchange adlı finansal işlemler yapan bir döviz bürosuna aktarıldığını söylüyor.Bu firmanın ABD'de de ofisi bulunuyor.Royal Holding'in İstanbul merkezi, İran'dan aldığı ödeme talimatını Zarrab'ın Dubai'deki firması Atlantis'e gönderiyor ve Atlantis de bu talimatı Rostomani'ye veriyor.Tüm bu işlemler sonucunda İran'ın verdiği ödeme talimatı, ABD'de de şubesi bulunan bir finansal hizmetler şirketine geçirilmiş oluyor.İran da bu sayede Türkiye'ye doğalgaz ve petrol satışıyla elde ettiği geliri uluslararası ödemelerini yapmak için kullanmaya başlayabiliyor.
Adsız 1 Aralık 2017 14:41
Ben şöyle açıklayım, işin sonunda Zarrab Miamide kokteylini yudumlar, rüşvet alanlarada birisi sahip çıkar, Amerikada suclu bulunurlar ama Türkiyede bir yerlerde hayatlarını yaşarlar zenginlik içinde. Bankalara yüklü ceza kesilir, bunuda çalışanlar, memur, işçi, emekli, hayat standartını düşürerek öder.
Ali Hakan 1 Aralık 2017 17:59
Reza davasını değerlendiren yılların hariciyecisi Şükrü Elekdağ'a:
"Ben hiçbir zaman Türkiye'nin veya bir Türk liderinin ABD ve Batı medyası tarafından bu kadar ortaklaşa bir bombardımana tutulduğunu görmedim. Söz vermişler gibi!"
Adsız 1 Aralık 2017 19:30
Ben de hic bir zaman zirt pirt ABDye Avrupaya bu 15 yillik sure icinde k diger liderlere gore giden ABDye ve Avrupaya bu kadar cok oransal olarak diger liderlere gore bir AKP gormedim.
Nash equilibrium 1 Aralık 2017 20:14
Ali bey sizi anlayamiyorum.
Adsız 30 Kasım 2017 22:13
Değerli öğretmenim ve arkadaşlarım; ekonomimiz hakkında değerli yazılarınızı, yorum soru ve cevapları, iktisatçı olmadığım halde anlamaya çalışarak, düşünüp değerlendirerek okuyorum.Sayenizde matematiğim ve ufkum, tüm yaşananları ve ihtimalleri değerlendirerek bir hayli genişledi.Benim aklımın almadığı sadece bir nokta var.Yöneticilerimiz tarafında içinde bulunduğumuz malesef negatif durumlar için dahi çok iyi yorumlar ve özellikle Aralık ayı ve 2018 için çok keskin ve kesin konuşmalar geliyor.Bir örnek vermek gerekirse Döviz USD için.Tamam CDS verisi eskiye oranla düştü.Fakat bizim kendi ekonomimizde uzun yılların ve özellikle 2017 nin bir çok ekonomik, politik hatası varken borsa birden yükseliyor ve döviz verisi birden geriye geliyor yada bir kaç gün Amerika'dan pozitif veriler gelse dahi özellikle USD kıpırdamıyor.Gözlemimde EUR da var ama sanki EUR para birimi daha serbest.Türkiye'ye dönüp bakıyorum TL nin kıymetlenmesi için pozitif hiçbir haber dahi yokken, aklıma şu geliyor bir yerde fiş mi çekiliyor ? Bizim çünkü seçimler tarafında elektriklerle ilgili bazı alışkanlıklarımız var ya.Veya bize bazı datalar çok gecikmeli mi ulaştırılıyor ? Piyasanın yatışması ve USD tarafında artış fiyatlaması olmaması için.Böyle bir şey söz konusu olabilir mi ? Ya da başka bir şekilde baskılama.Çünkü hep açıklanıyor dünya basını ve bizim kendi ekonomist yazarlarımız tarafından merkez bankasının uygulamakta olduğu yöntemler Dövizi baskılamak için yeterli değil deniyor fakat özellikle USD nin yükseleceğine tam tersi şaşırtma hareketi yaparak düştüğüne şahit oluyorum.TL nin değer kazanması için bizim borsa değerimiz olduğundan daha yüksek değerde gösterilebilir mi ? Böylece özellikle USD değeri bir kaç günlük suni bir artış ile balon borsa rakamımızla baskılanabilir mi ? teşekkürler
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:12
USD'nin son dönemdeki düşüşü bizimle ilgili değil. Trump'ın işbaşında kalıp kalamayacağı giderek daha fazla tartışma konusu haline geliyor. Onun çok etkisi var.Daha atamalarını bile yapamamış durumda.
Bizim sorunlarımız farklı. Biz riskleri sürekli artırarak yaşıyoruz. Yapmamız gerekenleri yapmak yerine üstümüze vazife olmayan işlere giriyoruz. Yaşam Dolar TL'den ya da borsadan ibaret değil. Hukukun üstünlüğü kaybolduğunda bunu ne Dolar ne de Borsa telafi edebiliyor.
tanerus8 30 Kasım 2017 23:13
türkiye 500 milyar dolarlık dış borcunu nasıl ödeycek sorusuna cevap alamamam konunun önemsiliğini mi gösterir yoksa kimsenin bu konuyu bilmediğini
Adsız 1 Aralık 2017 21:12
ödemeye gerek yok, çevirmek yeterli.
MiG.29 2 Aralık 2017 05:39
Ikisi de degil, sadece soruyu yanlis sordugunu gosterir. Bu borcun odenemeyecegini herkes biliyor, karsiliginda kime toprak verecegiz ve nereyi verecegiz diye sorsan belki cevap alabilirdin.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:08
Bu tür borçlar hiçbir zaman tam olarak ödenmez. Bütün ülkelerde durum aynıdır. Ödenir yeniden alınır. Zaman içinde biraz azalır ya da artar. Önemli olan borçların GSYH'ye oranının artmaması yani Adsız 12:12 nin dediği gibi çevrilmesidir. bir ekonomi borçlarını çevirebiliyorsa herkes ona borç vermeye devam eder. Çünkü faiz kazanır. Ama borçları çevirememeye başlarsa ya da çeviremeyeceğine dair riskler artmaya başlarsa o zaman borç verenler yeni borç vermez ve ülke sıkıntıya girer.
Adsız 1 Aralık 2017 03:24
Alt limit ornegin 9,25 ve ust limit ornegin 15 nasil belirleniyor Hocam?
Adsız 2 Aralık 2017 09:00
Sartlara gore oluyor esnek sistem.
Bu durumda senin benim yapacagimiz sey ise ortalama cekmek!
Bu ortalama da 12.25 oluyor.
Yani merkez banakasi piyasayi 12.25den fonluyor.
Asagida hesap yaptim taylor kuralina gore Turkiyede olmasi gereken faiz haddi 18
Ama enflasyon+2 puan(CDS priminden esinlenerek) faiz hesabi yaparsak da Turkiyede olmasi gereken merkez faizi bu sefer 14 oluyor
Hepsinin ortalamasini alip bir faiz orani belirleyelim istersen
12.25+18+14 ortalama 14.75e geliyor.
Yani bizim merkez bankasi 14.75den politika faizi uygularsa ulke gercekleri ve piyasa gerceklerine uygun bir adim atmis olur.
Bu faiz orani ile enflasyon duserebilir doviz kuruna istikarar saglayabilir buyumeyi olumsuz kosullardan korumaya calisabilir. Ulkeye ihtiyaci oldugu sicak parayi cekebilir.
Bu faiz orani enflasyon dustukce dusurulmelidir. Bu faiz orani buyumede dususler oldugu muddetce dusuurlmelidir. Aksi halde enflasyon yukseliyorsa sayet tekrar yukseltilmesi goz onunde bulundurulabilir.
Adsız 1 Aralık 2017 09:06
Ekonominin bu son olaylardan etkilenecegini dusunuyor musunuz
Ali Riza Altin
MiG.29 2 Aralık 2017 05:40
Cevap veriyorum - Evet
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:04
Ekonomi artık çok büyük. Eskiden 200 milyar Dolarlık bir ekonomi iken bu olaylardan derhal etkilenirdi. Şimdi 800 milyar dolarlık bir ekonomi ve bu olaylardan etkilenmesi daha az oluyor. Ama etkiler birikiyor. Biriktikçe de sarsıntıları artıyor.
Sen Yönet! 1 Aralık 2017 11:16
Mahfi bey faiz maiz aklamaz bizi. Ciddi anlamda yapısal iyileştirmeler şart!
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:03
Aynı kanıdayım. Faiz sadece o yapısal iyileştirmelere başlamak için zaman kazandırır.
Umutsuz Umutlu 1 Aralık 2017 11:36
Mahfi bey enflasyondan nasıl kurtulucaz. Her şey zam üstüne zam.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:02
Enflasyondan gerçekten kurtulmak istediğimiz zaman kurtuluruz.
tanerus8 1 Aralık 2017 12:15
eski zamanlarda herkes marifetini sergiliyormuş.birisi ben demiş 10 metreden iğne deliğinden ipliği geçiririm. patişah yap bakalım demiş. adamda yapmış. patişah buna 100 altın verin sonrada yüz değnek vurun. böyle gereksiz bir yeteneğe sahip olduğu için.
türkiyede bakıyorum insanlar gereksiz bilgilere sahipler.
amerikanın gizli planlarını biliyorlar(onlar biliyorsa zaten gizli değildir ama olsun biliyorlar
israilin planlarını haritalarını biliyorlar
türkiyenin yer altı madenlerini değil zenginliklerini biliyorlar. hepsi anadan doğma petrol mühendisi
tüm türkler bor madeninin enerji kaynağı olduğunu biliyor hatta her derde deva olduğunuda biliyor
borsada eğrileri biliyorlar çanak formasyonunu biliyorlar..
bu kadar bilenler
nedense bana hep cahilmişler gibi geliyor
tam yüz değneklikler :)
eğer biliyor olsalardı borun enerji kaynağı olmadığını bir halta yaramadığını devrim arabasının prototip olduğunu bilmeleri gerekirdi
MiG.29 2 Aralık 2017 05:41
Bor enerji kaynagi degildir onu da sen yanlis biliyormussun bak, hadi bakalim buna cevabin nedir?
tanerus8 2 Aralık 2017 18:04
haklısın enerji kaynağı değildir.bende öyle yazdım ama cümle düşüklüğü ters anlam vermiş olabilir
tanerus8 2 Aralık 2017 18:44
böyle yazmışım. hata nerde?
Adsız 1 Aralık 2017 13:09
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 08:01
1) O tarihe kadar Hazine yine içeriden ve dışarıdan borçlanıyordu ama bu kadar büyük ve sürekli olarak borçlanmıyordu. MB kusa vadeli avansı Hazinenin bütçe finansmanı için önemli bir kalemiydi.
2) Kısa vadeli avans sitemini Özal getirmedi. Ondan önce de vardı. Hazine, cari yıl bütçe ödeneklerinin % 15'i kadar bir tutarı MB'den düşük faizle borçlanıyordu.
Fuurkany 1 Aralık 2017 13:11
Hocam merhaba. Erasmus da okuyan abime para göndereceğiz ama bu döviz çok oynak. Daha da yükselir mi yoksa düşer mi ne gibi adım atabiliriz. Ailecek saskiniz
Adsız 2 Aralık 2017 05:42
Yukselir ve yukselecek de.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:58
Ne yazık ki düşer diyemiyoruz. İnişler çıkışlar olacak muhtemelen ama genel eğilim yukarı doğru.
Adsız 1 Aralık 2017 13:38
Hocam merhaba. Milli gelir hesaplamalarında anlamadığım bir şey var. Harcamalar yönteminde "devletin nihai tüketim harcamaları" kısmında maaş ödemeleri alt bölümü var. Bu gelirler yönteminin alanı değil mi? Ayrıca yapılan maaş ödemeleri özel nihai tüketim harcamalarına gittiğinde çifte mükerrer olmuyor mu? Teşekkürler.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:57
Maaş ödemeleri ödemeyi yapan açısından harcama. Ona bakarsanız özel nihai tüketim harcamalarında da yapılan harcama başkasının geliri oluyor bu kez onu alan harcama yapınca yine mükerrerlik çıkıyor. Bunlar düzeltilerek giriyor hesaplara.
Adsız 1 Aralık 2017 13:49
Hocam bankaların piyasaya kendi bono veya tahvillerini ihraç etmesi ile mevduat sertifikası arasındaki fark nedir?Birbirlerine çok benziyorlar.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:55
Ali Kemal Öztabak 1 Aralık 2017 14:24
Bu kadar yuksek faiz ve enflasyon ile %5 buyuyorsak su sonuclara ulasamaz miyiz?
1-Toplam arz dusmustur ancak cunku yuksek faiz ortaminda talep ve arz birlikte daralmistir bu da enflasyonun hala yuksek olmasina neden olmustur;
2-%5 buyume aslinda bizim ciddi bir uretimizin oldugunu gosterir, ozellikle yuksek enflasyon ve faiz parametreleri cevresinde dusunuldugunde.Soyle ki, enflasyon bu kadar yuksek olmasaydi biz bu yuksek faizle bile %5 degil belki %7 buyurduk, toplam arzin dayanakliligi ve gucu sayesinde.
eger enflasyon dusseydi, toplam talebin saga kaymasi ile daha fazla buyumez miydik. Dogal olarak, turkiyenin toplam arzi aslinda yuksek diyemez miyiz?
School of Applied Mathematics and Computer Science.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:54
Toplam arz ve talebin birlikte daraldığı bir ortamda büyümenin nasıl olacağını anlayamadım.
Adsız 1 Aralık 2017 15:24
Hocam Taylor kuralını uyguladığımda 18.5 oranına ulaştım.
Enflasyonu 12,5 dedim.
Potansiyel büyüme ile büyüme arasındaki farkı 0 kabul ettim.
Bu oran olursa TL aşırı değer kazanır gibi geldi. Yani kura müdahale etmiş oluyoruz, olumlu veya olumsuz. Nihayetinde dengemiz yeniden bozuluyor. Bu yönü ile evet Taylor kuralına göre faiz belirlenemez gibi. Ancak şu an ki faiz ile Taylor kuralı sonrası çıkan faiz değeri arasındaki alanda faizin belirlenmesi gerektiği anlaşılıyor. Taylor bir çıpa, yol gösterici olarak yararlı bir alet olabilir.
Adsız 1 Aralık 2017 19:33
hesaplama yontemiziniz biraz ayritilar misiniz merak ettim.
Adsız 1 Aralık 2017 20:33
Ben de hesapladim 11.9 enflasyondan yola cikarak 17.5 oranina ulastim. Turkiyenin su an enflasyon ve doviz yukselis beklentisi oldugu hesabini da katarsak 17.5+18.5 36/2 %18lik politika faizine ihtiyaci cok acik.
Merkez bankasinin bu seviyede bir faizle devam etmesi suanki sartlar bakimindan onemlidir.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:50
Taylor kuralı bizim gibi dual paraya dayalı ekonomilerde geçerli değil.
Adsız 1 Aralık 2017 15:36
Hocam günümüzde KİT'lerin karlarının ne kadarı Hazine'ye gidiyor?
Mahfi Eğilmez 1 Aralık 2017 19:55
Kâr eden KİT az.
Adsız 1 Aralık 2017 17:21
Hocam spor yapar mısınız?
Mahfi Eğilmez 1 Aralık 2017 19:54
Adsız 1 Aralık 2017 20:35
Yürümek spordan sayılmaz hocam, yüzmek daha faydalı.
Adsız 2 Aralık 2017 22:24
Tövne tövbe. yine ayni mal.
yüzmek daha faydali ise sen yüz. Adam diyor ki ben yüzmem yürürüm.
Adsız 1 Aralık 2017 17:24
Hocam doların ederi 10 TL dir. Dolar 10 Tl olsa problemler çözülür gibime geliyor. Dolar problemi biter en azından. Kafamız yorulmaz dolar kaç para oldu dıyerek. İnsanlarda dolardan uzaklaşır, TL kullanır, kendi çapımızda takılırız. Zaten bence ana sorun yerimizi bilmemek. Herkesin elinde Apple, herkesin altinda araba. Sanırsınız herkes biryere koşturuyor sanki buluş yapacaklar.
Bir ülkede hukukun egemenliği sağlanamamışsa ve o ülke sürekli risk yaratacak işler yapıyorsa o ülkede Dolar 10 TL'de olsa 20 TL de olsa çözümler hep geçici olur.
Adsız 1 Aralık 2017 17:49
St. Louis Fed Başkan James Bullard daha fazla faiz artışının ekonomide resesyon riskini artırdığı konusunda uyardı.
Hocam goruldugu uzere eskisi gibi enflasyon fobisi yok dunyada enflasyonda zaten bir turlu artmiyor dolayisiyla faizlerde dusuk tutuluyor. Bunda kuskusuz bir cok sebeb var herkesin bildigi gelir dagilimi adaletsizligi enerji fiyatlari alternatif uretim yontemleri verimlilik enerjiler vs....inovasyon gibi
Sizce bu durum bir tehlike olusuturu mu? Fed evvelinde %3ler bandinda faiz oranina kavusmak istiyordu bu artik hayal gibi bir sey. Cunku hala 80lerin basindaki paradigmalara bagliydilar enflasyon fobisi... ama bir yandan da surekli devam eden faiz artisinin tarihsel tecrubelerle resesyo yaratacagicigi olgusu...
Sizce bunun sonucu nece olur? dusuk faiz dusuk enflasyon dusuk issizlik orta karar buyume?????????? Avrupada hemen hemen bu asamaya girmek uzere oldugu da ortadayken ustelik
Adsız 1 Aralık 2017 19:08
Mahfi Bey, ABD malum dava sonucunda 20-30 milyar dolar ceza keserse, nasıl öderiz? Ödesek bile dolar kuru ne olur? Benim aklım almadı. MB`sındaki kullanıma hazır para 20 milyar dolar civarında diyorlar. Ne diyorsunuz?
Mahfi Eğilmez 1 Aralık 2017 19:53
Biz niye ödüyoruz ki bunu? Ben trafik suçu işlersem cezamı Merkez Bankası mı ödüyor?
Adsız 1 Aralık 2017 19:58
bizim borcumuz yok. biz suclu degiliz. borcu olan dusunsun
Adsız 1 Aralık 2017 20:47
Bencede ödemeyelim derim ama ABD alacak bu parayı Mahfi Bey. Bankalara ceza kesecek, bankalar devlet bankası dolayısıyla devlet ödeyecek. Ödeyecek dediğim bize yani vatandaşa ödetecek. Ödememe şansımız yok gibi ama siz nersiniz?
Adsız 1 Aralık 2017 22:22
Ak partili olarak asgari ucretle calismama ragmen ben oderim. yeterki milletimiz dik dursun!
Adsız 1 Aralık 2017 22:23
Liberal düşünceye haiz bir vatandaş olarak çok haklısınız hocam fakat bir devlet bankasına kesilen ceza halkın cebinden çıkar tıpkı görev zararlarının hazine tarafından kapatılması ya da 2001 krizinden sonra bankaların mağdur ettiği mudilerin parasının devlet garantisine alındığı zamanda olduğu gibi.
Adsız 2 Aralık 2017 05:44
Iyi de hocam kim odeyecek baska bu cezayi? Bu hukumete oy veren vatandaslar degil mi?
Adsız 2 Aralık 2017 06:40
Hocam, siz merkez bankasının aracı ile kırmızıda geçerseniz, ceza direk plakaya yani merkez bankasına geliyor.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:48
Sesi çıkmayan bir toplumda usulsüz iş yapan devlet kurumunun işlediği suçun parasal cezasını toplum öder.
Üşüyen vatandaş 1 Aralık 2017 20:20
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:46
Bizim istediğimiz gibi olmayacağı anlaşılıyor.
Adsız 2 Aralık 2017 13:48
Hocam dünyadaki hangi konu bizim istediğimiz gibi olabilir ki? Sığ, stratejik düşünceden uzak bir kafa yapısıyla ortaçağda gibiyiz.
tanerus8 2 Aralık 2017 18:03
kerküğün durumu ne olacak derken bir türkiye vatandaşı olduğunu varsayarak bizi neden ilgilendiriyor diye soracağım. Kerkük bir ırak toprağı ne olup olmayacağı ıraklıları ilgilendiren bir konu. ırak üzerinde ne lozandan nede ankara antlaşmasından doğan bir hakkımız yok
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 20:37
Ankara Antlaşmasından doğan ödenmemiş 13 yıllık petrol alacağımız var.
tanerus8 2 Aralık 2017 21:01
mahfi bey bu konuda tarihçi murat bardakçı ve ayşe hürün yazıları var. ıraktan alacağımız kalmadı yazıyorlar
Mahfi Eğilmez 3 Aralık 2017 07:52
Bu da benim yazım:
tanerus8 3 Aralık 2017 10:37
mahfi bey sizin söylediğiniz alacak davası olur. muhtemelende zaman aşımına uğramıştır. uluslar arası mahkemeye dava açar paramızı isteriz. bu bizim musul Kerkük üzerinde hak iddia etmemize kerkükte soruda geçtiği gibi ne olacak sorusuna yıl açmaz.bu davayı kazanma şansımızda bizim sıfır. daha ne olduğuna gerçekten alacağımız kalıp kalmadığına bile karar veremiyoruz. üstelik protokolde kaybolmuş.
Mahfi Eğilmez 3 Aralık 2017 11:58
Kaybolan bir şey yok. Türkiye Cumhuriyeti bu alacağı yıllar yılı bütçesinde Irak Petrollerinden Alacaklar diye 1 TL iz bedeliyle bütçesinde gelir tahmini olarak izledi. Sonra Saddam'ın isteğiyle bu madde Özal zamanında kaldırıldı. Uluslarasası hukukta antlaşmalardan doğan haklar karşılıklı feragat olmadığı sürece zaman aşımına uğramaz. Alacağın iz bedelinin bütçeden silinmiş olması ya da Özal'ın kişisel olarak verdiği sözler de bu alacağı yok etmez.
Mahfi Eğilmez 3 Aralık 2017 12:00
Bu arada ben Kerkük veya Musul üzerinde bir hak iddia etmemiz gerektiği gibi bir görüşte asla değilim. Ben sadece Osmanlıdan bize kalan borcu nasıl kuruş kuruş ödemişsek bu alacağımızı da tahsil etmemiz gerektiğini söylüyorum.
tanerus8 3 Aralık 2017 18:18
mahfi bey bu konu üzerinde onlarca yazı okudum. bir yazı diğerini tutumuyor. örneğin ankara üniversitesi şöyle yazmış
1951 yılına kadar düzenli ödenen "Royalty"ler, Uluğbay'a göre, Menderes döneminde, Irakla oluşturulan dostluk ilişkileri nedeniyle Irak Hükümeti'nden talep edilmemiştir.1958'de Irak'ta General Kasım'ın bir darbe ile iktidarı ele geçirmesi ve Türkiye-Irak ilişkilerinin gerginleşmesinden sonra, bu paranın tahsil edilebilmesi mümkün olamamıştır. Türkiye Özal döneminde ise bu biriken meblağdan hukuken vazgeçmiştir.
benim kişisel görüşüm bu tür haberlerin köpürtülmesi milliyetçilik ve emperyalist duyguları köpürtmek musul ve Kerkük üzerinde hakkımız var demek için. bir örnekte vereyim. hükümet ırakta kürtler devlet kurarsa lozan ve ankara anlaşmalarından doğan haklarımızı kullanırız dedi. her iki anlşamada bize bir hak vermez ama varmış gibi haka anlattılar
Adsız 1 Aralık 2017 20:29
Sn Mahfi hcm
Döviz 3.30 a düşer mi !?
Epeydir 3.9x lerde ve gitmiyor daha sanki !
Adsız 2 Aralık 2017 15:29
Hayalimdeki kur oranı 1.23 ama bu olmaz. Hayal...
Adsız 2 Aralık 2017 22:21
olur olur.. hatta 1 TL 3 Dolar bilem olabilir.
Adsız 1 Aralık 2017 20:37
Hayattan sıkılmış ve bıkmış bir gence ne tavsiye edersiniz?
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:45
Hayattan asla sıkılmamasını ve bıkmamasını, eksiklerini gidererek bilgisini artırmaya çalışmasını ve hatta hayata sımsıkı sarılmasını tavsiye ederim. Başka hayat yok, hepsi bu.
Nash equilibrium 2 Aralık 2017 11:27
Sevgi her seyi cozer diyordum karşılıgini bulamadim. Hasta olmayin. Sagliginiz yerindeyse umut her zaman vardir.
Ali Hakan 2 Aralık 2017 13:02
Sayın Nash; Umarım bu kez anlayacaksınız..!
NUH'UN GEMİSİNDEN HAYAT ÖĞÜTLERİ
Vapuru kaçırmayın.Hepimizin aynı gemide olduğunu asla unutmayın.İleriye dönük plan yapın.Nuhun gemisini yapmaya başladığında henüz yağmurlar başlamamıştı.Ne yapılması gerekiyorsa o işi kesinlikle yapın ve bitirin.Güvenlik için çifter çifter yolculuk yapın.Hız her zaman avantaj olmayabilir.Çitalar salyangozlarla aynı gemideydi.Stres altına girince bir süre için kendinizi koyverin.Nuh'n gemisi amatörler tarafından yapıldı; Titanik ise profesyoneller tarafından.İstediği kadar fırtına olsun, sonunda,sizi bekleyen bir gökkuşağı bulursunuz....
Adsız 2 Aralık 2017 15:09
Koş sevdiklerine sarıl. Sevmek güzel şey. Hayatı insanları sev.
Adsız 2 Aralık 2017 20:57
Relax, take it easy! diyim bende. Bu ara çok amerikan kanalı seyrediyorumda, malum taraflı basında Zarrab haberlerini iyi takıp edemiyorum.
Nash equilibrium 2 Aralık 2017 21:25
Ali bey siz bu dediklerinizi yapıyorsanız ben de anlayacağım. Gökkuşağına ne kadar yakınsınız? Fırtınalar çetin oluyor.
Adsız 1 Aralık 2017 20:55
Ak parti gercekten bizi kandiriyor mu? Oysa biz onlara yollar yapsin diye oyumuzu vermistik. Bunlar inancli oldugu icin ulkemizi emanet etmnistik. Ak parti secmeni olarak cok saskinim
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 07:44
Buna siz karar vereceksiniz. Ben rakamlarla, oranlarla durumun ne olduğunu, nereden nereye geldiğini gösteririm. İyi şeyleri de kötü şeyleri de ekonomi açısından yazarım. Bunu yaparken elden geldiğince tarafsız olmaya özen gösteririm. Ama ondan ötesi size kalır.
Hadi be... gercekten mi saskinsin.. vah vah. 15 yil sonunda farkedebildiysen. Beter ol-
Sana sadece yollar yamak icin 15 yildir bikmadan usanmadan oy verdinse.
Hadi buyur. heryer otoyol..tünel.. köprü.. atla arabana doyasiya zenginliginin ve refahin tadini cikar.
zenginlik, refah ve gelismisligi yol yapmakla esdeger tutarsan gelecegin yer burasidir.
hem bunlar iyi günler. gelecegini kendi ellerinle kararttin.
Allahi satanlari inancli gördün. yapma etme yanlis yapiyorsun diyenleri Darbeci..Kemalist
CHP zihniyeti diye hakaret ettin.
Baki pişmanlık 2 Aralık 2017 12:57
Hocam fazla gurur ne zaman zarar verir sizce? Ben insanların gururları yüzünden her şeyi mahvettiğini düşünüyorum.
Mahfi Eğilmez 2 Aralık 2017 20:35
Gururlu olmak iyidir ama bunu göstermek iyi değildir. Gururu göstermeye yönelen insan bunu kolaylıkla kibirle karıştırabilir ki bu çok kötüdür. Çünkü kibir insana hata yaptırır. Tevazudan iyisi yoktur.
tanerus8 2 Aralık 2017 17:43
bir kaç yoruma toptan cevap vereyim.
1.türkiyenin 500 milyar dolar borcu ne zaman nasıl ödenecek diye sormuştum.ödenmez ödenmesine gerek yok çevrilmesi yeterlidir diye cevap aldım.500 milyar dolar borç ödenemeycekse ve cari açık vermeye devam edersek sonuçta osmalı gibi ekonomik olarak teslim oluruz. 500 milyar doları ödemeyip sürekli faiz ödemenin mantıklı bir tarafını bulmadım.
2. bordan enerji elde edilmez enerji kaynağı değildir.borl arabada çalışmaz. borcar sahtekarlıktır
3.bir arkadaşı güldürmüşüz. türkiye hayvancılığa uygun değildir dedim diye.evet uygun değildir. yıllardır türkiye hayvancılıkta sorun yaşar.nedeninide yazayım. çünkü türkiye kurak iklim kuşağında hayvancılık için 155 cm yağmur gerekir. türkiyenin yağış ortalaması 57 cm dir. üstelik yağışlar her mevsim olmalıdır. diğer bir konuda meraların olması gerekir türkiyede mera yoktur.
Timur Çimen 2 Aralık 2017 23:47
1- Bu konudaki argümanınızı güçlendirmeniz gerekir. Bu blogda yazılan tüm yazıları en başından okuyun. Mahfi Bey bu konuda da yol gösterecektir. Sizin dediğiniz sadece kur alsın başını gitsin manasındadır. Bu öneriniz sıkı sıkıya uygulandığında neler olacağını da ortaya koymanız gerekir. Her şeyi hesap etmeniz gerekir. Hesap edilmeyenden sorun çıkıyor hep. Bir örnek, yeni doğan bir bebeğin ismi için bir genç insan öldürüldü. Bu hesap edilebilir miydi, aklına gelir miydi? Bu çok derinlikli bir konu değil, ama ülke ekonomisi böyle mi? Kolaycılığa kaçma, detay da sun. Bir cümle yazıp bunlar akılsız demeye getirme. Umarım böyle birisi değilsindir. Bu arada ben de rekabetçi kurdan yanayım.
2-Hafızamı zorluyorum, bu bor petrol yerine geçer diyen mi oldu, yoksa bor bir hammadde; bütün diğer hammaddelerimiz gibi katma değerli bir ürün haline getirip de satalım mı deniliyor. Bu deniliyor. Yine hafızam yanıltmıyorsa en son deterjan muadili olarak ürün haline getirildi. Bir kaç sene önce bor bir gündem maddesiydi. Gazetelere çıkardı. Manşetlere bakma, gazete satmak için koyuyorlar o tarz haberleri, köşe yazılarını oku.
3-Türkiye hayvancılığa uygun değil çok iddialı bir sav. Şunu söyleyebilirsiniz mera sorunu çözülmeden ülkemiz de büyükbaş hayvancılık (hayvancılık değil ama) ile halkımız ucuz et yiyemez. Bunu Tarım Bakanımız da dile getirdi, bir öncekiydi sanırım. Küçükbaş hayvancılığına daha çok yönelmemiz gerekir demişti.
4-Dilimize sahip çıkalım. Ben de düzgün yazmıyorum ama imla kurallarına uymaya çalışıyorum. Lütfen siz de gayret edininiz. Hiç değilse ülkemizin adını büyük harfle başlatın.
Adsız 3 Aralık 2017 01:28
Hayvancilik derken balikciligi mi kastediyorsun? 155 cm yagmur demek 1.5 metre derinlikte su demek. Camiz filam ni yetistireceksin bu suda? Turkiye'de yaylada ve meralarda yetisen yerli hayvanlar nerede yetisiyor o zaman?
tanerus8 3 Aralık 2017 10:41
adsız sana bir şey açıklayabileceğimi sanmıyorum :)
tanerus8 3 Aralık 2017 10:49
timur bey.kur başını alıp gitsin diye bir şey söylemedim. söylediğim sadece şu. her ay yaptığımız ithalat miktarı yaptığımız ihracat miktarına düşünceye kadar kurun yükselişine izin vermekten ibaret.bu durumda kabaca 500 milyar dolar olan dış borcumuz orada kalır. büyümez.mantıklı olan tavır bu.peki döviz yükselince olacaklar ne. bunlar içimizde olacak olaylar. hayat pahalanır işsizlik artar. dövizle borcu olanlar güç duruma düşer. ama bence önemli değil bunlar. asıl sorun gerçek proplemimizin dış borç olması. biz olduğumuzdan zengin yaşadığımız için bu proplemler büyüyor. bor meselesine gelince borcar diye bir araba yaptılar enerji bakanı yıldızda bindi. milyonlarca bir çuval borla gemi amerikaya gider yazısı paylaşıldı. Amerika bor madenizmizi çalıyor diye ağlaşma mesajları paylaşıldı.evet bor bir enerji hammaddesidir dediler türkiyede :)
tanerus8 3 Aralık 2017 11:21
evettarım bakanı da büyük baş hayvancılık için uygun değil dedi.bunun en önemli nedeni mera yokluğu ve kuraklık. küçük baş hayvanlar çok küçük bitkileri yiyebilir. bu nedenle kurak iklimlerde de yetişir ama türkiyenin et sorununu çözmez. sonuçta küçük baş hayvancılıkta besleneceği bir araziye ihtiyaç duyar. yağmurlu bir iklimde 1 dönüm yeterken kurak bölgede 10 dönüm yetmeyebilir
tanerus8 2 Aralık 2017 17:56
amerikada yargılanan kim. aslında zarrap değil türkiye. türkiyenin irandan ithal ettiği petrol ve doğal gaz parasını para olarak değil mal olarak ödemesi gerekirdi.. birleşmiş milletler ve Amerikan ambargosu türkiyeye bir imtiyaz tanımış.ama türkiye resmi olmayan yollardan zarrabın aracılığı ile
ödemeyi dolarla yapmış bu iş için kendi bankalarını ve siyasi gücünü kullanmış. bunu neden yamış hangi akla hizmet yapmış anlamak mümkün değil.şu anda akp de bir kafa karışıklığıda var. yok amborgoyu deleriz. yok Amerika bize karışamaz. yok zarrap casus vs. casus idiyse neden a haberde türk kahramanı diye yayın yaptınız?AMERİKA iranla ticaret yapmayın dememiş. dediği aldığınız mallar karşılığında gıda ilaç türünde şeyler verin demiş sadece. neden ısrarla dolar verilmiş. gıda ilaç verilse türkiye daha karlı olurdu.bir mantıkszlık yok mu?
Adsız 2 Aralık 2017 22:03
15 yildir hangi isi adabinca yaptilat ki bunu yapsinlar.
95 yillik Türkiye Cumhuriyeti Devletini kabile ülkesine cevirdiler. lime lime dökülüyoruz. özellikle yandas medya ile korkunc bir algi yönetimi ile canim ülkeyi tarumar ettiler.
yaziklar olsun. Bu halk hala tüm olanlari nasil göremez. bu nasil bir biattir. akil alir gibi degil. nasil bir ranttir bu. Bir ülkenin kendi vatandaslari yasadigi topraklara bunu nasil yapar.
Aklini, vicdanini bu Kadar yitirmis baska bir milleti örnegi varmidir Dünyada. Var olmasi mümkünmüdür. 15 yildir soyup sogana cevrildigi halde 15 milyon aclik sinirinda insan yasadigi halde....
Adsız 3 Aralık 2017 01:30
Dogru soze ne denir. Belki o donem 155 cm yagmur yagmamisti kim bilir, yanlis is yapmaya yeltendiler o sebeple belki.
tanerus8 2 Aralık 2017 19:05
zarrap konusunu merak edenlere
tanerus8 2 Aralık 2017 21:25
HAYVANCILIK VE SAMAN. facebook fikirleri diye bir fikir türü var. herhangi bir araştırma kitap okuma bir bilimsel kuruluşun fikrini almadan facebooktan fikirleri alıp kopyalıveriyorlar. hayvancılık bunlardan biri. 4 mevsim yağışlı olmayan ve meraları olmayan bir ülkede hayvancılık yapmak pahalıya mal olur. aynı türkiye gibi. saman sorunuda şu. saman buğdaydır.buğday ucuz bir üründür. sulama ve sanayi geliştikçe buğday yerine daha değerli bitkiler ekilir dikilir.bilirsiniz konya ovası eskiden tahıl ambarıydı şimdi değil. daha değerli kiraz elma gibi ağacalar dikildi buğday tarlalarına. saman bu yüzden ithal ediliyor.lütfen bir bilgiyi bilimsel kuruluşa doğrulatmadan paylaşmayın
Timur Çimen 3 Aralık 2017 10:02
Aynı mantıkla gidelim. Petrolümüz yok niye rafineri kuruyoruz?
Yani bir ülkede hammaddesi bol olan işler mi yapılmalı? Kıt ve yetersiz ise o sektörden çıkılmalı mı?
Peki hayvancılıktan çıktık, vegan mı olalım?
Olmayalım ise tamamını ithal mi edelim. Peki ne oldu sizin cari açık fikrinize? Kurdan dolayı daha pahalı olmayacak mı? O sekrördeki istihdamı ne yapacaksınız?
Tüm bunları demek istemediyseniz, ne demek istediniz? Ne manaya geliyor yazdıklarınız?
Bu blogda hayvancılık ve saman üzerine hangi facebook fikri paylaşılmış, da siz karşı argüman olarak bunu paylaşıyorsunuz?
Bu konuda ne yapmamızı istiyorsunuz?
Adsız 2 Aralık 2017 21:47
Hocam dış borç göstergelerinde ithalat borçları kısmı geçmiş yıllardan kalma borçları mı gösteriyor cari yılı kapsamayarak?
Mahfi Eğilmez 3 Aralık 2017 07:54
Adsız 3 Aralık 2017 00:34
hocam ulkelerin kredi buyumesine
o ulkedeki insanlarin kredi karti almasida etkili midir
bu kredi buyumesinden kasit salt tuketici kredisi tasit ev kredileri midir?
Mahfi Eğilmez 3 Aralık 2017 07:55
Kredi kartı borçlarından ödenmeyenler de işin içine girer.
Adsız 3 Aralık 2017 06:54
Mahfi bey konumuz değil ama şeriat hakkında bilgi verir misiniz. Kuranda hırsızın elini kesin diyor mu
Mahfi Eğilmez 3 Aralık 2017 07:51
Kuran'ı açın ve okuyun.
tanerus8 3 Aralık 2017 11:32
NORMAL TANIMI.normal nedir bu tanımlanmadan ekonomik tartışma yapmak anlamsız.ev ekonomisi ile develetin ekonomisi biribirine benzer. bir eve giren toplam para ayda10 bin tl ise o evin harcayabileceği maximum rakam ayda 10 bin tl olmalıdır. bunu herkes hayatında bilir. o hane diyelimki bir konut satın aldı yatırım yaptı. ayda 3000 tl konuta taksit veriyorsa diğer harcamaları 7 bin tl ile sınırlanmalı.her durumda gelirlerinden fazla harcamamalı ki evin dirliği düzenliği bozulmasın. nedense bu gerçek devlete geçtiğimizde algı oyunları ile bozuluyor. devletin daha doğrusu toplumun gelirinden fazla harcamasının getireceği proplemler görmezden gelinir. hatta akıllara ziyan bir teoride geliştirilir. cari açık finanse ediliyorsa sorun değildir denir.bunun nedeni siyasi iktidarın oy satın almak için halkı borçlandırarak yarattığı sahte refahdır.şimdi şuna karar vereli cari açık vererek her borcumuza 5 milyar tl ekleyerek yaşadığımız refah bizim gerçek refahımızmıdır. yoksa değilmidir. biz bu refahı hak ediyormuyuz etmiyormuyuz.
Adsız 3 Aralık 2017 11:32
Hocam friedmanın kurala bağlı politika yerine keynesin beklentiler politikasını öneriyorsunuz o zaman değil mi ?
Anlamadığım nokta şu Keynesin politikaları nasıl stagflasyon krizine sebep oldu?
Bu ağır bir itham olmaz midir? Kendileri 1946da ölmüş. 27 yıl sonra nereden bilsin arap israil savaşları sonucu petrolün çok değerleneceğini, hem kendisi belki kriz aşılana kadar maliye politikası uygulanmasını gerektiğini savunuyordu sürekli değil. Siz ne düşünüyorsunuz bu konuda Hocam?
Mahfi Eğilmez 3 Aralık 2017 12:02
Aynı düşüncedeyim. İçinde insan olan hiçbir bilimde, teoride, hipotezde veya yaklaşımda görüşler donuk değildir. Zaman değişir, insan değişir, teori de değişir. Aksi takdirde dogma olur.
khub 4 Aralık 2017 13:30
Hocam mevcut mevzular sebebiyle bankalarda doviz mevduati bulunduranlar endiselenmeli midir?
emreozk 4 Aralık 2017 15:21
Doların fiyatı belirlenirken kullanılan piyasadaki dolar miktarı nasıl hesaplanır? Mesela bankada dolar cinsinden olan parayı bozmak dolar kurunu düşürecek şekilde etkiler mi?(Piyasaya dolar vermek anlamına mı gelir?) Ya da yurtiçinde banka hesaplarındaki dolarlar zaten ülkenin dolarları mıdır? Tersi yönde dolar alıp bankada tuttuğumuzda bu dolar kurunu yükseltecek bir eylem midir?
Adsız 9 Aralık 2017 18:36
hocam, merkez bankası ancak sert faiz artışı yani 300 baz puan gibi bir artış yaparsa kurların gerilemesi bir süre devam edebilir. zira son bir haftada 6,5 milyar dolarlık bir döviz rezervi erimesi yaşadı. kuru bu yolla 3,83 bandına indirdi. ancak faizlerde sert artış da ekonomiyi iyice soğutabilir. bu durumda enflasyonda zamanla belirgin düşüş ivmesi yaratabilir hem tüfe bazında hem de üfe bazında!. ancak büyüme sert düşer ki işsizlik artışı artar ve işletme karlarında azalmalar vergi gelirlerine de yansır ve bütçe dengesi giderek bozulur. eğer 100 baz puan gibi düşük artış yaparsa da bu defa kurlar da istenilen etki oluşmayabilir ve hem faiz artmış hem ce enflasyon artmış olur. bu ekonomiyi daha da kötü vurabilir. sonuç itibariyle merkez bankası kırk satır mı kırk katır mı sorusuna cevap arıyor adeta!. faiz artışlarının özellikle olmaması gereken biçimde ekonominin lokomotifi haline getiren inşaat-gayrimenkul piyasasını kötü etkileyeceği aşikardır ki zaten yaklaşık 1 yıldır yavaşlama emareleri vermeye de başlamıştı. özellikle 2009 sonrasında çok hadsiz ve fazla dövizle borçlanmanın sıkıntılarını yaşamaya başladık. dış konjonktür de böyle devam ederse bu sıkışmışlık da artacak gibi görünüyor hocam. ne dersiniz?. saygılar.