ANASAYFA > Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları > Yenidoğan Muayenesi ve Takibi
“Bebeğim sağlıklı mı?” sorusu ebeveynlerin doğumdan sonra sordukları ilk ve en önemli sorudur. Bu soruyu doğru bir şekilde cevaplamak için dikkatli gözlem ve kapsamlı inceleme gerekir. Yenidoğan muayenesinin amacı her şeyin yolunda gittiğinden emin olmak, varsa doğuştan gelen anormallikleri tanımlamak ve tıbbi endişeleri ortadan kaldırmaktır.
Yenidoğan yaşamının ilk 24 saatinde ayrıntılı bir fiziksel muayeneden geçmektedir. Bu fiziksel muayene bebeğin kilosunun, boyunun ve baş çevresinin ölçülmesi ile başlar. Geniş bir aralık normal kabul edilmesine karşılık yenidoğanın ortalama ağırlığı 3.2 kilogram ve uzunluğu 50 santimetredir. Sonrasında doktor yenidoğanın cildini, kafasını, boynunu, kalbini, akciğerlerini ve cinsel organlarını inceler ve bebeğin sinir sistemini ve reflekslerini değerlendirir. Doktorlar ayrıca fizik muayene sırasında gözden kaçabilecek sorunları tespit etmek için rutin olarak tarama testlerine başvuracaklardır.
Tam bir fizik muayene, yenidoğan muayenesinin önemli bir parçasıdır. Bedenin tamamı sağlıklı olup olmadıklarının tespiti için işlevsellik açısından dikkatlice kontrol edilir. Doktor ayrıca hastalık veya doğum kusuru olup olmadığını araştırır.
Yenidoğan muayenesinde doktorlar herhangi bir sorun olup olmadığının tespiti için cildi inceler. Cilt genellikle kırmızımsıdır, ancak ilk birkaç saat içinde kan dolaşımının zayıf olması nedeniyle parmaklar ve ayak parmakları genellikle morumsu bir renk alır. Bazı durumlarda bedenin doğum sırasında sert bir şekilde bastırılan kısımlarında küçük lekeler (peteşi) görülebilir. Bununla birlikte vücudun tamamında görülen peteşiler bir sorunun işareti olabilir ve doktor tarafından değerlendirilmesi gerekir.
Cilt kuruluğu ve soyulması doğumdan sonra genellikle birkaç gün içinde özellikle bilek ve ayak bileği bölgelerinde görülebilir. Vajinal doğum sırasındaki baskı yenidoğanın yüzünde zedelenmeye neden olabilir. Ek olarak doğum kanalı boyunca yaşanan sıkışma yüzün başlangıçta asimetrik görünmesine neden olabilir. Bu asimetri bazen yüz kaslarını besleyen sinirlerden biri doğum sırasında hasar gördüğünde ortaya çıkar. İyileşme yaklaşık birkaç hafta içinde kademeli olarak gerçekleşecektir.
Doktorlar yenidoğanın başını, yüzünü ve boynunu herhangi bir anormallik olup olmadığını tespit etmek için inceler. Bazı anormallikler doğum sırasında ortaya çıkarken bazılarına doğum kusuru neden olabilir.
Normal bir baş doğumdan sonraki birkaç gün boyunca hafif şekilsiz olabilir. Doğum sırasında kafatasını oluşturan kemikler sıkışacaktır. Kafa derisinde hafif şişlik ve morarma görülmesi normaldir. Doğum sırasında bebeğin önce ayakları geldiğinde başı çoğu zaman şekilsiz değildir. Bununla birlikte kalça ve ayaklarda şişlik görülebilir. Doktorlar bebeğin bu pozisyonunda doğumundan genellikle kaçınırlar. Böyle bir durumla karşılaşıldığında doktorlar genellikle bebek için tehlikeyi en aza indirmek için sezaryene başvurmaktadırlar.
Vajinal doğum sırasındaki baskı yenidoğanın yüzünü yaralayabilir. Ek olarak, doğum kanalı boyunca sıkıştırma, yüzün başlangıçta asimetrik görünmesini sağlayabilir. Bu asimetri bazen yüz kaslarını besleyen sinirlerden biri doğum sırasında hasar gördüğünde ortaya çıkar. İyileşme birkaç hafta içinde kademeli olarak gerçekleşir.
Yenidoğan muayenesi sırasında doktor herhangi bir anormallik olup olmadığını tespit etmek için stetoskop ile kalbi ve akciğerleri dinler. Doktor yenidoğanın cilt rengini inceler. Yüzün ve gövdenin mavi rengi kalp veya akciğer hastalıklarının bir işareti olabilir. Nabzın hızı ve kalbin gücü kontrol edilir. Doktorlar yenidoğanın nefes almasını izler ve nabız sayısına bakar. Çok hızlı veya çok yavaş nefes alma ya da nefes alırken burun deliklerinin büyümesi kalp veya akciğer hastalıklarının belirtisi olabilir.
Yenidoğan muayenesi sırasında doktor bebeğin kollarının, bacaklarının ve kalçaların esnekliğini ve hareketliliğini inceler ve yenidoğanın doğum sırasında herhangi bir kemiğinin zarar görüp görmediğini veya eksik uzvu olup olmadığını kontrol eder. Bunun yanında kalça çıkığı olup olmadığı kontrol edilir ve omurga kusur veya deformiteler açısından incelenir.