Konuşma bozukluğu olarak nitelendirilen kekemelik, bir uzman desteği ile kontrol altına alınabilir. Kekemeliğin nedenleri ve tedavisi hakkındaki tüm detayları bu içeriğimizde bulabilirsiniz.
Haber güncelleme tarihi 21.12.2018 15:47
Bazı ses veya hecelerin tekrarlanması sonucu ortaya çıkan konuşma sırasında aksama duruma kekemelik denir. Kekemelik genel olarak küçük yaşta meydana gelen bir sağlık sorunudur. Bu içeriğimizde şu sorulara yanıt bulabilirsiniz. Kekemelik nedir? Kekemelik neden olur? Kekemelik tedavisi nasıl olur? Kekemelik tedavisinde anne babanın rolü nedir? Kekemelik tedavi yöntemleri nelerdir? Gibi soruların cevabını derlediğimiz bu içerikte bulabilir, bilgi sahibi olabilirsiniz.
Kekemelik, konuşma akışında anormal bir duraksamanın yaşandığı ve bazı ses veya hecelerin tekrarlanması durumudur. Konuşma bozukluklarından biri olan kekemelik, istemsiz olarak konuşma akışının bozulmasıdır. Kişi, kimi zaman heyecan ve stresin de etkisiyle konuşma sırasında bazı sesleri ve heceleri telaffuz etmekte zorlanır. Konuşma sırasında meydana gelen bu duraksamalar ardı ardına gelen ses tekrarlarına neden olur. Kekemelik bir hastalık değil, konuşma bozukluğudur. Kekemelik, genellikle 5 yaşındaki çocuklarda fark edilmekle birlikte bu yaş oranı ortalama 2 ile 7 yaş arasında değişkenlik göstermektedir. Dil ve konuşma gelişiminin ilk yılları olarak nitelendirilen 2-5 yaş arasında kekemeliğin en çok ortaya çıktığı yaş grubu olduğu belirtilmektedir. Kekemelik, 1 ve 2 yaş arasındaki çocuklarda kendiliğinden düzelebileceği gibi uzun yıllar da devam edebilmektedir. Ancak 2 yaşından büyük kekemeliğin tedavi edilmesi için bir uzman desteği almak gereklidir. Aksi halde uzun yıllar devam eden kekemelik söz konusu olabilir. Unutulmamalıdır ki kekemelik tedavi edilebilen bir rahatsızlıktır.
Kekemelik tedavisinde dikkat edilmesi gereken en önemli unsurlardan biri de erken yaşta tedaviye başlanmasıdır. Aksi halde 7 yaş ve sonrasında kekemelik tedavisinin güçleştiği belirtilmektedir. Bir uzman desteği ile kontrol altına alınabilen kekemeliğin iyileşme süresi, kişinin çabasına bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. Hemen hemen herkeste ve konuşma gelişimi yeni yeni gelişmeye başlayan her çocukta aksaklıklar meydana gelebilir. Ses tekrarları “ıııı” ve “eee” gibi konuşmanın akışını bozan ses tekrarlarına sıkça rastlamak mümkün. Ancak bu tip konuşma aksaklıkları normal olarak kabul edilmektedir.
Kekemeliğin kesin nedeni bilinmemekle birlikte psikolojik ve genetik faktörler etkin bir rol oynamaktadır. Kekemeliğin başlamasında etkin rol oynadığı belirtilen başlıca etkenlerin korku ve stres olduğunu söylemek mümkün. Çocuğun yetiştiği bölgenin tutumları da oldukça önemlidir. Aşırı titiz ve kontrolcü bir ortamda yetişen çocuklarda kekemelik gibi konuşma bozukluklarına rastlamak mümkün.
1,5 – 2 yaş aralığı çocukların düşünce gelişimlerinin ön planda olduğu bir dönemdir. Bu dönem sonrasında çocukların düşüncelerini ifade etmeye başlaması kelimelerin aktarımda sorunlara neden olabilir. Kısacası kekemeliğin ortaya çıkışında bir diğer etken düşünme hızının konuşma hızından fazla olmasıdır. Kekemeliğe neden olan bir diğer faktör ise fiziksel bozukluklardır. Çocuğun ağız yapısındaki bozukluk veya nörolojik bir rahatsızlık çocukta kekemeliğe neden olabilir. Aynı zamanda kesin olmamakla birlikte kekemeliğin kalıtımsal etkilerinin olduğu belirtilmektedir. Anne ve babasında kekemelik olan çocuklarda konuşma bozukluğuna daha çok rastlanmaktadır. Bunun nedeni çocuğun öğrenme döneminde duyduklarını aktarmasından kaynaklı olabilir. Bu nedenle çocuğun yetiştiği ortamda gerek psikolojik gerekse fiziksel anlamda öğrendikleri oldukça önemlidir.
Kekemelik Neden Şarkı Söylerken Düzelir?
Kekemeliğin bazı durumlarda düzeldiği ve konuşmanın akıcılık kazandığı görülebilir. Özellikle şiir ve şarkı okurken kekemelik belirtilerinin gözlemlenmemesi ve gayet akıcı bir dilin hakim olması, bir ritmin varoluşundan kaynaklıdır. Bu nedenle kişi, bir ritme sahip olan cümleleri daha akıcı bir dille tamamlar. Stres ve baskının hakim olmaması şarkı ve şiir gibi ritmik cümlelerin akışını kolaylaştırmaktadır. Bu nedenle kişi şarkı veya şiir okurken kelimeleri tek tek düşünmek yerine ritm doğrultusunda söyler. Bu durumda kekemelik belirtileri gözlemlenemez. Kekemelik belirtilerinin gözlemlenmediği bir diğer durum ise çocuğun oyuncakları ile oynadığı süre zarfıdır. Bu süreçte cansız nesneler ile oyun oynayan çocuk kendini stresten daha uzak ve rahat hisseder. Yaşıtları veya kendinden büyük bireylerle iletişim sırasında korku ve stresin hakim olması kekemeliği tetiklemektedir.
Öncelikle bir uzmandan destek almak oldukça önemlidir. Çeşitli nedenlerden dolayı oluşan kekemeliğin tedavisi için öncelikle neden olan faktör tespit edilmelidir. Böylelikle daha uygun ve doğru bir tedavi yöntemi belirlenir. Kekemelik büyük oranda iyileşmenin sağlandığı bir konuşma bozukluğudur. Ancak kekemelik tedavisinde kişinin çabası ve isteği oldukça önemlidir. Bir uzmandan yardım alınarak uygulanan tedavilerde %80’e varan iyileşme oranı söz konusudur. Bazı kişilerde ise kekemelik büyük oranda azalmaktadır. Kekemelik tedavisine ne kadar erken başlanırsa o kadar iyidir. Bu nedenle özellikle çocukluk dönemlerinde başlanılan kekemelik tedavisi büyük oranda iyileşme sağlamaktadır. Ergenlik dönemi ve öncesinde gerçekleştirilen kekemelik tedavisinde %80 iyileşme sağlanmaktadır. Nefes egzersizleri ve konuşma eğitimine dayalı bir tedavi yöntemi uygulanmaktadır. Bu tedavi sürecinde kişinin çabası ve isteği alınan sonuçta büyük bir rol oynamaktadır. Bu nedenle doktor, kişinin durumuna bağlı olarak ilaç tedavisi de önerebilmektedir.
Kekemelik Tedavisinde Anne ve Babanın Rolü
Öncelikle ebeveyn olarak sabırlı davranmanız oldukça önemlidir. Çocuğunuzun kekelemesine tepki vermeniz ve düzelmesi için baskı uygulamanız daha kötü sonuçlara neden olabilir. Çocuğunuzu dinlemeli ve sonrasında uygun bir dille ona yardımcı olmalısınız. Stres ve korkunun büyük oranda tetiklediği kekemelik sizin tutum ve davranışlarınızla ilerleme gösterebilir. Çocuğunuzun kendini ifade ettiği ve konuştuğu zamanlarda kesinlikle gülme ve dalga geçme gibi eylemlerde bulunmayınız. Bu durum çocuğunuzun psikolojisini olumsuz yönde etkileyeceği gibi tedavi sürecinin uzamasına ve olumsuz yönde ilerlemesine neden olabilir. Çocuklar hisleri ile hareket ettiğinden sizlerin düşünce ve duygularınızı çok çabuk kavrarlar. Özellikle bu konuda diğer aile bireylerini ve yakın çevrenizi kesin bir dille uyarmanız gerekmektedir.
Çocuğunuza karşı baskıcı davranmaktan kaçınmanın yanı sıra aile içi problemleri ona yansıtmamaya çalışın. Çocuğunuzun yanında veya duyabileceği ortamlarda bağırıp kavga etmekten kaçının. Aksi halde çocuğunuzun sizinle konuşması ve iletişime geçmesi onun için daha da zorlayacı bir hal alabilir. Çocuğunuzu sosyal ortamdan soyutlamayınız. Okulda ve parkta yaşıtları ile birlikte vakit geçirmesini sağlayınız. Ancak okul arkadaşlarının ve öğretmeninin bu konuda hassas davranmaları için uyarılarda bulunabilirsiniz. Aksi halde çocuğunuz hakkında dalga geçileceği endişesi ile onu toplumdan soyutlamanız zaman içinde toplum karşısında korkuları artan bir birey haline gelmesine neden olabilirsiniz. Çocuğunuz konuşurken onunla göz temasında bulunmayı ihmal etmeyiniz. Aynı zamanda o konuşurken sözünü kesmemeli ve onu sonuna kadar dinlemelisiniz. Çocuğunuzu yaşıtlarıyla kıyaslamanız ve çocuğunuzun kusuru hakkında onun duyabileceği bir şekilde başkalarıyla konuşmanız gerek psikolojik durum gerekse tedavi sürecinin durumunu olumsuz yönde etkileyecektir.
► Hayao Miyazaki'nin En İyi Animeleri
Etiketler: kekemelik nedir, kekemelik neden olur, kekemelik tedavisi, kekemeler nasıl şarkı söyler, konuşma bozukluğu, çocuklarda kekemelik, kekemelik tedavisinde ebeveynlerin rolü