AŞK VE ÖBÜR CİNLER
Aşk ve Öbür Cinler’i bitirdikten sonra aklıma pek çok şey geldi, pek çok şey düşündüm. En çok da keyfin ve doygunluğun büyüğünü, neden kitabı okurken değil de okumayı bitirip kitaplıktaki diğer kitapların yanına yerleştirdikten sonra hissettiğimin üzerine kafa yordum.
Bu girizgâhtan, romanın kolay okunmayan, okuyucuyu yoran bir eser olduğu sonucunu çıkarmayalım. Aksine, diğer Marquez eserlerine göre daha basit ve de uzunluk olarak da oldukça kısa bir roman var elimizde. Güzel güzel okunuyor yani, endişeye mahal yok. Sihir başka bir yerde. Kitabın asıl numarası, topu topu 176 sayfa süren ve herhangi bir üç kâğıdı olmayan basit bir hikâyenin içine engizisyonu, din ve inanç algısını, yobazlık illetini, yasaklı kitapları, Afrika’yı ve kölelik kültürünü, Cartegena şehrinin kolonyal dönemdeki sosyal yaşamını ve elbette ki tüm dünyanın başının belası aşkı sığdırabilmesi. Romanın baş kahramanı Sierva Maria’nın içimizi burkan hikâyesini okurken bir yandan da eski gücünde olmasa da o korkunç İspanyol Engizisyonunun burnunun dikine giden karanlığını anlayabiliyoruz. Böylece, insanlık tarihinin belki de o en kara döneminde nice masum insanın cin, şeytan, cadılık gibi hurafelerle mahkûm edilip, diri diri yakıldıklarını hatırlıyoruz. Neyse ki bu zamanların artık geride kaldığı aklımıza geliyor ve seviniyoruz. Sonra satırların arasında, iktidar sahiplerinin kendilerine farklı gelen, anlayamadıkları ya da en kötüsü uygun görmedikleri kişileri toplumdan tecrit ederlerken, korku ve cehaletle ile besledikleri din kalkanına nasıl yaslandıklarını okuyoruz. Bunların günümüzde dahi din ve inanç adına yapıldığını fark edip bu kez üzülüyoruz.
Romanın hemen başında, alnında beyaz bir lekesi olan kül renkli bir köpek Sierva Maria’yı ısırıyor. Roman boyunca hem biz, hem de romanın diğer karakterleri küçük kızın o dönemin amansız hastalığı olan kuduza yakalanmasını bekliyoruz. Bu bekleyiş sırasında, tanıştığımız karakterlerin cehaletleri ve bilgisizliğe olan teslimiyetleri canımızı sıkıyor. Unutulmaz bir karakter olan Doktor Abrenuncio sayesinde kitapları yasaklamanın eski bir insanlık geleneği olduğunu öğreniyoruz. Doktor bizi biraz olsun rahatlatıyor. O kitapların emin ellerde olması ve hâlâ okunması bize umut veriyor. Derken, Afrika’dan koparılan ve köle yapılan insanların ıstıraplarının Güney Amerika’dan başladığını okuyoruz. Soylular ve onların evlerinde çalışan köleler arasındaki sosyal düzeni, hiyerarşiyi, alışkanlıkları ve gerilimi de öğreniyoruz. Kolombiya’nın Cartegena şehrindeki hayatın, sokaklarda, evlerde ve odalarda bir zamanlar nasıl aktığı hakkında bilgimiz oluyor. Kölelerin kulübelerine dalıyoruz: Gizemler, dumanlar, Oddua kolyeleri, efsunlar, şeytan çıkarmalar Kongolar, Yorubalar, Mandingalar, yameya mineçiçekleri… Uzaklara, Karayipler’e olan merakımız iyice keskinleşiyor. Gizliden gizliye, bizi oralara çağıran sesleri duyuyoruz. Bu seslere başka sesler de karışıyor: Düşüp giden bir papaz, kaybolmuş gitmiş bir marki, kakao bağımlısı bir eş, güvensiz bir piskopos, karanlıklar içinde tek başına bir doktor, mahkûm bir rahibe… Hepsi de hızlıca okuduğunuz o satırlardan size sesleniyor. Öyle ki bazen an geliyor, hepsinin sesleri birbirine karışıyor ve kimin ne dediğini anlayamıyorsunuz. Tüm bu sesleri bastıran ise romanın sonuna doğru peydahlanan imkânsız ve de beklenmedik bir aşk hikâyesi oluyor. Öyle bir aşk ki bu bir bakmışsınız aslında o çok korkulan kuduzdan daha ölümcül ya da şeytanın bile çarpamadığını, hem de bir yıldırım gibi, dehşetle çarpmış geçmiş. Roman, İspanya’nın en büyük şairlerinden birini, Garcilaso de la Vega’yı da araya sıkıştırıp kucağımıza bırakarak, başladığı gibi apansız bitiveriyor ve siz kitabı kapatıp ne okuduğunuzu düşünmeye başlıyorsunuz. Ve bütün bunlar topu topu 176 sayfa süren ve herhangi bir üç kâğıdı olmayan basit bir hikâyenin içinde oluyor.
Bülent Çallı tarafından yayımlandı
Bülent Çallı, 1974 yılında Almanya’nın Bruchsal kentinde doğdu. İletişim Yayınları tarafından ilk romanı "Simsiyah" 2015’te, ikinci romanı "Duman Otel" ise Mart 2017’de yayımlandı. Hikaye ve yazıları, İletişim Yayınları Resimli Türkçe Edebiyat Takvimi, Fitbol Dergisi, Öykülem, Altzine, Yol ve Tezgah gibi dergi ve yayınlarda yer aldı.	Tüm gönderileri Bülent Çallı ile görüntüle
aşk, aşk ve öteki cinler, can yayınları, garcia marquez, ille de roman olsun, inci kut, kritik, marquez, okuma, roman, yorum
BOB DYLAN “The Witmark Demos: 1962-1964”
“AŞK VE ÖBÜR CİNLER” için 3 yorum
İsadora Duncan dedi ki:
20 Ağustos 2014, 09:57
20 Ağustos 2014, 10:19
20 Ağustos 2014, 10:18
ANITA ANOMALİLERİ için theherseyvar
SOKRATES’İN YORULMASI için Buse Parlar
BİZ / ENTROPİ / İNSAN İNSANIN… için sevdaozen1
JOHNNY CASH AT FOLSOM PRI… için bulentcalli
BİZ / ENTROPİ / İNSAN İNSANIN… için bulentcalli
Follow BÜLENT ÇALLI on WordPress.com