"Dünyada dakikada 2 kişi HIV ve AIDS'e bağlı nedenlerle ölüyor"
UNFPA Üreme Sağlığı Program Koordinatörü Yıldırımkaya: "Dünyada her dakika yaklaşık 2 kişi HIV ve AIDS'e bağlı nedenlerle hayatını kaybediyor"
Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) Üreme Sağlığı Program Koordinatörü Dr. Gökhan Yıldırımkaya, "Dünyada her dakika yaklaşık 2 kişi HIV (İnsan Bağışıklık Yetmezliği Virüsü) ve AIDS'e (Edinilmiş Bağışıklık Yetmezliği Sendromu) bağlı nedenlerle hayatını kaybediyor." ifadesini kullandı.
UNFPA Üreme Sağlığı Program Koordinatörü Yıldırımkaya, 1 Aralık Dünya AIDS Günü dolayısıyla hastalığın bulaşma ve korunma yollarının yanı sıra Birleşmiş Milletler HIV/AIDS Ortak Programı (UNAIDS) 2017 Küresel Raporu verilerine ilişkin AA muhabirine açıklamalarda bulundu.
HIV virüsünün, kan, meni, vajinal sıvı ve anne sütü aracılığıyla bulaşabileceğini anlatan Yıldırımkaya, ayrıca damar içi madde veya ilaç enjeksiyonu, dövme veya piercing yaptırma sırasında enjektör veya iğne paylaşımı ya da ortak enjektör kullanımı ile de virüsün bulaşabileceğini belirtti.
Sanılanın aksine HIV/AIDS ile yaşayan bir kişiye dokunma, konuşma veya aynı evi paylaşmakla virüsünün bulaşmayacağının altını çizen Yıldırımkaya, sivrisinek ısırığıyla da HIV'in bulaşmayacağına işaret etti.
Yıldırımkaya, hastalığın kendisine bulaştığından şüphe duyanların vakit kaybetmeden test yaptırmasının önemine dikkati çekerek, "HIV testi sonrası sonuç pozitif çıkarsa hemen tedaviye başlanması günümüzde en etkili yöntem olarak kabul edilmiştir." ifadesini kullandı.
HIV testinin farklı şekillerde yapıldığını fakat genellikle bu amaçla kan örneğinin kullanıldığını söyleyen Yıldırımkaya, "HIV testi, bireyin HIV ile enfekte olup olmadığını belirtir. HIV enfeksiyonunda vücut HIV’e karşı antikorlar üretir. Test, bu antikorların kanda olup olmadığını gösterir. AIDS tablosunu göstermez." ifadesini kullandı.
Yıldırımkaya, AIDS'in, vücudun bağışıklık sistemini güçsüzleştiren virüs nedeniyle gelişen bir tablo olduğunu belirterek, "HIV nedeniyle kişi, enfeksiyon ve hastalıklarla mücadele etme yeteneğini kaybeder. HIV ve/veya AIDS’le yaşayan kişilerin yaşam sürelerini uzatan ilaçlar mevcuttur fakat tam anlamıyla bir tedavisi henüz yok. Virüsle mücadele etmenin en etkili yolu ondan korunmayı bilmektir." dedi.
- "Günümüzde 2,1 milyon çocuk HIV ile yaşıyor"
HIV ve çocukların korunmasına yönelik halihazırda birçok çalışma yapıldığını söyleyen Yıldırımkaya, özellikle anne ve babadan çocuğa HIV geçişini önleme konusunda çok mesafe alındığını kaydetti.
Yıldırımkaya, "Günümüzde 2,1 milyon çocuk HIV ile yaşıyor. Yine yaklaşık 22 milyon çocuk HIV/AIDS nedeni ile öksüz kaldı." ifadesini kullandı.
UNAIDS 2017 Küresel Raporuna göre dünyada her gün 2 bin 740 kişinin AIDS'e bağlı nedenlerle öldüğünü söyleyen Yıldırımkaya, "Dünyada her dakika yaklaşık 2 kişi HIV ve AIDS'e bağlı nedenlerle hayatını kaybediyor." dedi.
Yıldırımkaya, hastalıkla ilgili Türkiye'deki duruma da değinerek, "Türkiye'de bugüne kadar 14 binden fazla insan HIV ile yaşadığını öğrenmiştir ancak günümüzde şu an kaç kişinin HIV ile yaşadığını söyleyebilmek konusunda bilgimiz yetersiz kalmaktadır." diye konuştu.
- Doğu Avrupa ve Asya’da yeni vakaların görülme oranı hızla artıyor
HIV ile yaşayan en fazla insanın Afrika kıtasında bulunduğu belirten Yıldırımkaya, "Afrika’da yeni vakaların görülme hızı geçmiş döneme oranla azalırken, Doğu Avrupa ve Asya’da bu oran hızla artmaktadır ve 2010-2016 yılları arasında HIV yeni vaka sayısı artışı yüzde 60 oranla en fazla Doğu Avrupa ve Orta Asya bölgesinde izlenmiştir." ifadelerini kullandı.
Yıldırımkaya, UNAIDS'in raporuna göre, dünyada HIV ile yaşayan insanların sadece yüzde 53’ünün tedaviye erişebildiğine işaret ederek, HIV ile yaşayan gebe kadınların ise dörtte üçünün antiretroviral ilaçlara ulaşabildiğinin altını çizdi.
AIDS'e yol açan HIV, bağışıklık sistemine zarar vererek hastalığa neden oluyor. HIV taşıyıcısı; kanı, spermi, vajinal akıntıları veya emzirme yoluyla virüsü bir başka insana aktarabiliyor. HIV, korunmasız cinsel ilişki, kan ve organ nakilleri ile anneden bebeğine olmak üzere dört yolla bulaşıyor.