Miss Turkey (İngilizce telaffuz: [mɪ́s tə́rki]) (Türkçe: Bayan Türkiye ya da Türkiye Güzellik Kraliçesi Yarışması), Türkiye'de güzelliği zekâ ile buluşturan evlenmemiş kadınlar için düzenlenen millî bir güzellik yarışması organizasyonudur. Türkiye'nin en prestijli güzellik yarışması olan Miss Turkey tarihte ilk olarak 2 Eylül 1929'da dönem hükûmetinin de yardımı ile düzenlenmiştir. İlk Miss Turkey (1929) unvanı sahibi Feriha Tevfik'tir.
Miss Turkey ilk olarak Cumhuriyet adlı ulusal gazete tarafından duyurulmuştur. 1980'den beri, "Miss Turkey Organizasyonu" adı altında yürütülen yarışma, 1980-1990 yılları arasında, Güneş, Sabah, Tercüman, Bulvar gibi çeşitli ünlü gazetelerin sponsorluğunda yapılmıştır. 1990 yılında Türkiye'de özel televizyon kanallarının kurulması ile, Magic Box, Show TV, Kanal D, Star TV, NTV, CNBC-e, FOX TV gibi kanallar yarışmanın promosyonunu üstlendi. Tescilli bir ticari markadır. Ayrıca 2010 yılına kadar yarışma birincisi Türkiye'yi sadece Dünya Güzellik Yarışması Miss World'te, ikinci ise Kâinat Güzellik Yarışması Miss Universe'te temsil ediyordu ancak Miss Universe'in dünyada daha prestijli hâle gelmesi ve diğer birçok ülkenin yıllardır MU'yu önde tutması gibi sebepler üzerine 2010 yılında alınan bir karar ile yarışma birincisi hem Miss World'de hem de Miss Universe'te yarışma hakkı kazanmıştır, ikinci ise diğer tüm yıllardan farklı olarak özel nedenlerden hiçbir yarışmada ülkeyi temsil etmemiştir.. 2011 yılında alınan format değişikliği kararı ile de birinci sadece Miss Universe'te, ikinci ise Miss World'te Türkiye'yi temsil etme hakkı elde etmiştir. 2011 yılında yeni bir format değişikliği daha olmuştur ve birçok Latin ülkesi gibi Türkiye'de de juriler ve konuk juriler tarafından titiz bir şekilde yapılan elemeler sonrası en iyi seçilen yirmi finalist haftalar boyu süren bir ev-kamp hayatına girmiştir ve bu dönem FOX TV'de yayınlanmıştır, 3 Haziran 2010 Cuma günü uzun bir süreden sonra ilk kez canlı olmadan büyük final yapılarak yarışma sonlanmıştır. Yine diğer yıllardan farklı olarak 2011 yılında L'Oréal'in baş sponsorluğunda düzenlenen yarışmanın adı L'Oréal Paris Miss Turkey idi.
Türkiye Güzellik Kraliçesi Yarışması Miss Turkey'de Derece Yapan Finalistlerin Kronolojik Listesi
1932 Keriman Halis Ece 1933 Nazire Hanım 1934 Yapılmadı
1935 Yapılmadı 1936 Yapılmadı 1937 Yapılmadı
1938 Yapılmadı 1939 Yapılmadı 1940 Yapılmadı
1941 Yapılmadı 1942 Yapılmadı 1943 Yapılmadı
1944 Yapılmadı 1945 Yapılmadı 1946 Yapılmadı
1947 Yapılmadı 1948 Yapılmadı 1949 Yapılmadı
1971 Nil Menemencioğlu 1972 Feyzal Kibarer 1973 Beyhan Kıral (Tuna Algün)*
1980 Fahriye Funda Ayloğlu 1981 Aydan Şener 1982 Ayşe Belgin Güven*
1983 Ebru Özmeriç 1984 Gülçin Ülker 1985 Filiz Hülya Küçükbayraktar
2016 Buse İskenderoğlu - - - -
Not: Miss Turkey yarışması 80'li yıllara kadar Türkiye Güzellik Yarışması olarak anılıyordu ve 20'li yıllardan 80'li yıllara kadar bu yarışma gazetelerin hep baş köşelerinde tutulmakta, halk tarafından da oldukça önem taşımaktaydı. Hem Türk hem de diğer ülkelerin birincileri hakkında gazetelerde geniş yazılar yazılıyordu. Ancak 80'li yıllara kadar bazı yılların kaynaklarına ulaşılamamıştır. Günümüzdeki Miss Turkey Organizasyonu adlı şirketin resmî web sitesinde 1980 yılından sonraki derece alanlara dair bilgi vardır. Daha öncesinde gazeteler sponsorluğunda yapılan organizasyonun birincilerine, birkaçı hariç, oldukça eski gazete kupürlerinden ulaşılmıştır. Bazı yıllar gazetelerde de bulunamamıştır ve doldurulmayı beklemektedir. İki birinci şeklinde listede doldurulan bilgiler bu karışıklıktan dolayıdır. Bu karışıklığın bir diğer sebebi de o dönem sistemin çok farklı olmasıdır. Bahsi geçen yıllardan ikinciler "Sinema Güzeli" olarak adlandırılıyordu ve "Sinema Güzelleri" sürekli birincilerle karıştırılmıştır. Bu sebeplerden dolayı günümüz Miss Turkey Organizasyonu bile elinde 1929'dan beri olan tüm bu listeyi bulunduramamaktadır. İşte bazı istisna durumlar:
İnci Asena* = Merhum teyzesi Aylin Öndersev'in adını kullanarak yarışmaya katıldı. Güzelliği İzmir'de dillere destan olan teyzesi Aylin Öndersev'in ölmeden önceki en büyük hayali Türkiye Güzeli olmaktı. Bunu başarmaya ömrü yetmedi ancak ünlü merhum yazar Duygu Asena'nın ablası İnci Asena, teyzesinin arzusunu kendisi gerçekleştirdi ve birinciliğini ona ithaf etmek için onun adını kullanarak yarışmaya katıldı. Ayrıca İnci Asena vefat etmeden önce ünlü bir gazeteciydi.
Nurlan San* = Doğum adı Nurlan Coşkun ve sahne adı Nurlan San olan Yeşilçam'ın ünlü oyuncusu yarışmayı birinci olarak değil üçüncü olarak bitirmişti ve Ayten Örnek yarışmanın galibiydi. Ancak daha önce Nurlan San'a kuliste yarışma organizatörü tarafından kendisine kraliçe olması vaat edildiğini söyleyerek itiraz etti. Organizatör ile çıkan tartışmadan sonra birinci Ayten Örnek olarak kaldı ancak Miss World'de Türkiye'yi Nurlan (Coşkun) San temsil etti. Bu yüzden iki birinci şeklinde listeye aktarılmış olsa da tek birinci Ayten Örnek'tir.
Beyhan Kıral* = Yarışmada Tuna Algün adını kullanan ancak daha sonra gerçek adını da belirten Kıral, yarışmayı birinci tamamlamış ve Türkiye'yi dünya çapında temsil etmiştir (dönem gazeteleri haberleri doğrultusunda bilinen bilgidir). Ancak Hale Soygazi de günümüz basınınında aynı yılın birincisi olarak yansıtılmaktadır.
Başlıca Güzellik Yarışmalarında Türkiye Temsilcileri
1997 Yeşim Çetin Çağla Şikel (Dördüncü) Burcu Esmersoy (Miss International-Birinci)
Yarışmada Başarısız Girişimler
(YK) = Yarışmaya Katıl(a)madı.
Diğer Güzellik Yarışmalarında Türkiye Temsilcileri
Miss Earth Yarışması'na Giden Türkiye Temsilcileri
Miss Turkey Organizasyonu 2008 yılında Miss Earth yarışmasına delege gönderme hakkını tedarik etti, bununla birlikte 2008 yılı öncesi aynı konumda olan finalistlerin gönderildiği yarışmanın sözleşmesi başka bir Türk güzellik organizasyonu tarafından satın alındı.
Miss Europe Yarışması'na Giden Türkiye Temsilcileri
Başlıca Güzellik Yarışmalarında Birinci Olan Türk Katılımcılar
Türkçe adıyla Uluslararası Güzellik ve Zarafet Yarışması, o dönemin en prestijli güzellik yarışması organizasyonuydu. Diğer yarışmalardan daha eski olan yarışma bütün ülkelerce saygı görüyordu. Yarışma Kâinat Güzellik Yarışması olarak da biliniyordu, yarışmanın birincileri hem Zarafet Güzeli hem Dünya Güzeli hem de Kâinat Güzeli unvanlarıyla anılıyorlardı. Ancak yarışma el değiştirip adı Kâinat Güzellik Yarışması olarak düzenlenmeye başlanınca, günümüz adıyla Miss Universe, yeni bir yarışma olarak dünyaya sunuldu ve Miss Universe güzelleri ayrı başlık altında toplandı. Dünya Güzeli unvanı da günümüzde Miss World ve Miss Earth yarışmaları ile karışmaması nedeniyle yaygın olarak kullanılmamaktadır. Bu dalda Türkiye'nin bir tek birincisi vardır, o dönem tüm dünyanın saygı duyduğu organizasyonun 1932 yılında yapılan yarışmasını Belçika'nın Spa kentinde kazanan Çerkez asıllı Keriman Halis'e bu büyük başarısından dolayı Mustafa Kemal Atatürk, "Kraliçe" anlamına gelen "Ece" soyadı bizzat kendi emriyle vermiştir.
TBA (ya da TBD) (To be announced) (To be determined) = Belirlenecek, Anons edilecek, Henüz belirlenmedi, Henüz bahsi geçen yarışmaya katılmadı, Yeni seçildi vb.
YK = Yarışmaya Katıl(a)madı.
(YSK) = Yarışmaya Sonradan (bir sonraki yıl) Katıldı.
Miss Globe Resmî Web Sitesi
↑ Ahmad, Feroz (1993). The making of modern Turkey adlı İngilizce kitap - Keriman Halis Ece başlıklı konu (87. sayfa). s. 87. http://books.google.com/books?id=ghl5GPHDPPQC.