ZENAN BAR İERINDE GÖZELLIK BAR
Baharly etrabyndaky medeniıet öıünde Türkmenistanyň zenanlar birleşiginiň Merkezi Geňeşiniň, «Zenan kalby» žurnalynyň redaksiıasynyň, şeıle-de welaıat häkimliginiň bilelikde guramagynda «Zeminiň zynaty —zenan» atly döredijilik duşuşygy geçirildi. Oňa döredijilik işgärleri, edara-kärhanalarda, jemgyıetçilik guramalarynda zähmet çekıän ze­nanlar, mährem eneler gatnaşdylar. Döredijilik duşuşygynda çykyş edenler ıurdumyzda zenanlara goıulıan sarpa, ena-mamalarymyzdan miras galan el işleri, olary ösüp gelıän ıaş nesle öwretmek, şeıle-de enelerimlziň durmuş mekdebinde toplan tejribesi, nesillerimize geçiren nusgalyk göreldeleri dogrusynda gyzykly gürrüňler etdiler.
Duşuşykda çykyş edenler ıurdumyzda zenanlara goıulıan aıratyn uly sarpa dogrusynda gyzykly gürrüň etdiler. Olaryň aıtmagyna görä, halkymyzda zenana, enä goıulıan sarpanyň irkl döwürlerden bärl dowam edip gelıändigine taryhymyz hem şaıatlyk edıär. Olary wasp etmedik ıazyjydyr şahyr ıok bolsa gerek. Yşk mülküniň şasy Mollanepesiň döredijiliginde «Seniň kimin gözel bolmaz jahanda» diıip taryp edilen gyz-gelinlerimiz halkymyzyň arzuw-umytlary, ıüzlerimiziň tuwagy hasaplanypdyr. Edebiıatda söz bilen waspy ıetirilen şol edep gözelliklerini zenanlarymyz öz durmuşlaryna siňdiripdirler. Olar zenan maşgala arnamyslylyk, haıalylyk, edep-ekramlylyk, asyllylyk çeper ellilik ıaly oňat häsiıetleriň ıaraşıandygyny bellediler.
Turkmen gelin-gyzlarynyň çeper ellerinden döreıän halylary, keçeleri el keşdeleri göreniňde-de, gadymdan gelıän milliligimiziň häzirki günlere çenli ıetip, barha kämilleşıändigine göz ıetirıärsiň. Gadymy zamanlarda entäk ylmyň, bilimiň ösmedik döwürlerinde-de zenanlarymyzyň zehlnlnlň ıokary derejede bolandygy, olaryň mlliligimize aıratyn üns berendikleri, diňe bir türkmen halkymyza däl, eısem, bütin dünıä äşgärdir. Bu barada ençeme alymlar öz ylmy işlerinde-de, gazuw agta*yş işlerinde-de ıüze çykardylar. Şu zatlaryň ählisiniň aňyrsynda ıaşaışyň edep kerwenini çeken mährem ene-mamalarymyzyň görüm-göreldesi bar.
II arasynda «Perzent enäniň dileglerl bilen ıalkanıar» diıen pähim bar. Şonuň üçin bolsa gerek, şahyr.
Eneň gezip ıörkä dünıäň ıüzimde,
İaza barabardyr gyşyň howasy,
Dogadan nep tapdym
diııän bar bolsa, Megerem, sol doga enäň dogasy, diıip jaıdar ıazypdyr.
Oılerimiziň bezegi eziz enelerimiz elmydama öz perzentlerine gowulyklaryň ıaran bolmagyny isleıär. Çagasy ıola rowana bolanda ak pata berip, sag gidip, aman gelmegini arzuwlap, ıagşy dilegler bilen ıola salıar. Enelerimiz maşgala ojagyny saklaıjy, hojalygyň agzybirliginiň we sazlaşykly ösmeginiň hem arkadaıanjydyr.
Çykyş edenler ene hüwdüsi barada hem gyzykly gürrüň etdiler. Ene dileglerini, Iň gowy arzuwlaryny hüwdülerine siňdirıär. Şonuň üçinem hemme zatdan eziz ene hüwdüsi hasaplanıar. Irki döwürlerde ene-mamalarymyz çaganyň geljekde edepli-terbiıeli, gowy häsiıetli bolup ıetişmekleri üçin öz gyz-gelinlerine ıagşy dilegli hüwdüleri köp öwreder eken. Olar ene bilen çaganyň arasyndaky göze görünmeıän duıgularyň kän bolup, olaryň çaga süıt bilen geçişi ıaly, hüwdiniň üsti bilen hem geçıändigini aıdypdyrlar. Hakykatdan hem, enelerimiziň her bir sözi, alkyşlary perzentleri üçin şamçyrag bolup durıar.
Dabaranyň dowamynda welaıatyň medeniıet merkeziniň bagşy sazandalarynyň ıerine ıetiren aıdymsazlary, tans toparlarynyň folklor oıunlary, mährem enelerimizi wasp edıän şahyrana goşgulary dabaranyň täsirini has-da artdyrdy.
İurdumyzda ruhy-ahlak köklere eıermek bilen, maşgala gatnaşyklaryny aıap saklamaga, zenanlaryň hukuklaryny we mertebesini, olaryň sagdynlygyny goramaga hormatly Prezidentimiz tarapyndan aıratyn üns berilıär. İurdumyzda 8 we ondan köp çagalary terbiıeläp ıetişdirıän enelere «Ene mähri» diıen hormatly at, zähmetde tapawutlanyp, päk görelde görkezen zenanlara «Zenan kalby» ordeni dakylıar. Munuň özl Gahryman Arkadagymyzyň ıolbaşçylygynda ıurdumyzda zenana goıulıan sarpanyň has-da belentdedigini ıene-de bir gezek subut edıär.
Täsirli geçen dabarada çykyş edenler hormatly Arkadagymyzyň milli däp-dessurlarymyza berıän ünsüne, zenanlarymyza, enelerimize goııan sarpasyna özleriniň hoşallyklaryny buısanç bilen aıtdylar.