Amerika Birleşik Devletleri'nin Siyasi Görünümü / T.C. Dışişleri Bakanlığı
Ana Sayfa Dış Politika Bölgeler Kuzey Amerika Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri'nin Siyasi Görünümü
ABD, çoğulcu demokrasiye dayalı, başkanlık sistemiyle yönetilen federal bir cumhuriyettir. Federal devlet yapısı, 50 federe eyalet ve başkent Vaşington’u içeren “District of Columbia”yı kapsamaktadır. Federal sistem uyarınca federal yönetim ile iç işlerinde serbest olan eyalet yönetimlerinin görev, yetki ve sorumlulukları Anayasa'da tanımlanmıştır.
Yürütme erkinin başı olan Başkan ile Yardımcısı, 4 yıl süreyle ve iki dereceli halk oylaması sonucunda seçilir. Başkan tarafından atanan 15 Bakan ile bazıları Kabine üyesi seviyesinde olan Bağımsız Kuruluşlar (Environmental Protection Agency, Council of Economic Advisers, United States Trade Representative, CIA, National Science Foundation, NASA v.b.) federal konularda yetkilidirler. Başkan tarafından atanan üst düzey yetkililer Senato tarafından onaylanır. Başkan, Kongre tarafından kabul edilen kanunları veto etme yetkisini haizdir.
Federal yasama yetkisi Kongre'ye aittir. Kongre, nüfus esasına göre seçilen 435 üyeli Temsilciler Meclisi (TM) ile her eyaletin iki kişiyle temsil edildiği 100 üyeli Senato'dan oluşur. Temsilciler Meclisi üyeleri 2 yıl, Senatörler ise 6 yıl süreyle seçilir. Anayasa değişikliği için Kongre'nin her iki kanadında üçte iki çoğunluk sağlanması gerekir.
ABD'deki en yüksek mahkeme olan ve kanunların Anayasa’ya uygunluğunu denetleyen Anayasa Mahkemesi (Supreme Court) bir Başkan ile 8 üyeden müteşekkil olup, yargıçlar Başkan tarafından ömür boyu görev yapmak üzere atanır ve Senato tarafından onaylanır.
Yasama, yürütme ve yargı erkleri arasında dengeli bir güç ve yetki paylaşımını temin eden kontrol ve denge (check and balances) mekanizması sistemin etkin işleyişini güvence altına almaktadır.
ABD’de Başkanlık ve Kongre seçimleri 8 Kasım 2016 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Buna göre, Başkan adayı Donald Trump, seçim öncesi anketlerin neredeyse tamamını yanıltarak, 538 üyeli Seçiciler Kurulu üyelerinden 306’sını elde etmek suretiyle Başkanlığı kazanmıştır. Başkanlık Seçimleriyle birlikte ABD Temsilciler Meclisi üyelerinin tamamıyla Senato üyelerinin üçte biri için de seçimler yapılmıştır. Buna göre Cumhuriyetçi Parti çok az kayıpla Temsilciler Meclisi ve Senatodaki çoğunluğunu rahat bir şekilde korumuştur.