Türkiyenin Doğusu ile Batısı Arasındaki Gelişmişlik Farkları Nelerdir? - Forumdaş
Türkiyenin Doğusu ile Batısı Arasındaki Gelişmişlik Farkları Türkiyenin Doğusu ile Batısı Farklar Bölgeler arasındaki eşitsizlik ve gelişmişlik farkı; tarihi olarak sermayenin ve emeğin tek yanlı ve dengesiz olarak belli bölgelerde yoğunlaşmasının sonucudur. Mekanın özellikleri ve toplumsal yansımaları bu tür bir dengesiz birikime ve eşitsiz dağılıma neden olsa da 18. yüzyılda sanayi devriminin yarattığı sermaye birikimi ve kalkınma biçimleri ile birlikte tarihsel olarak günümüzün bölgesel eşitsizlikleri oluşmuştur. Bu tür eşitsizlikler ve gelişme farkları yalnız ülkeler arasında değil bir ülkenin farklı bölgeleri arasında da görülebilir.
Türkiye'de bölgesel eşitsizlikler de tarihsel olarak bu döngülerden etkilenmiştir. Tarımsal olarak verimli toprakları kontrolü altında bulunduran Osmanlı İmparatorluğu buna ek olarak doğu ile batı arasındaki ticaret yollarından da gelir sağlamakta ve bu ticaret yolları Anadolu'nun içinden geçerken o bölgeleri de zenginleştirmekteydi. Ancak Anadolu'nun doğu ile batı arasında tek ulaşım yolu olmaktan çıkması ve sanayi devriminin merkezine coğrafi ve kültürel olarak yakın olmaması 19. yüzyılda Anadolu topraklarının ticaret gelirinden yoksun bırakırken batının artan sermaye birikimine yetişememesine neden olmuştur. Avrupa ile Türkiye arasında bölgesel olarak açılan gelişmişlik ve zenginlik uçurumunu Türkiye'nin kendi içinde de bölgesel eşitsizliklerin artması izlemiştir. Bunun nedenleri arasında Türkiye'nin Osmanlı İmparatorluğunun son zamanlarında Anadolu topraklarının idari başıboşluğu Cumhuriyet Türkiye'sinin yeni sınırları ve komşuları ile ilişkileri sonucunda doğu ticaretinin gelirinden yoksun kalması ve Osmanlıdan alınan az miktardaki sermaye ve bilgi birikiminin Anadolu'nun batısında yer alması gösterilebilir.
Cumhuriyetin ilk yıllarında uygulanan politikalar bunun bilincinde ve fabrika ve demiryolları gibi devlet yatırımlarını mekansal olarak dağıtmaya ve bu sayede tarihsel olarak oluşmuş bölgesel eşitsizlikleri aşmaya yönelik olmuştur. Ancak çok partili dönem ile birlikte dengeli gelişme hedefinin yerini İstanbul gibi büyüme kutuplarının desteklenmesi ve mekansal dengesiz büyümenin zaman içinde yayılarak Türkiye genelini kalkındırmasına yönelik politikalar almıştır. Ancak daha sonraki dönemlerde bu makro politikalar çerçevesinde kaynakların büyük kutuplara yönlendirilmesinin eşitsizliklerin artmasını sağlayan koşulları hazırladığı gözlemlenmiştir. By RiZeLi,
Benzer Konular - Türkiyenin Doğusu Batısı