HAFTANIN KONUK YAZARI : ELİF NUN
''STÜDYODA ŞARKI SÖYLEMEK''
Arabada seyir halindeyiz. Radyoda istasyonları gezerken, ülkemizde çok tanınmış ve arkadaşımız olan bir yorumcunun şarkısına denk geldik. Şarkının çaldığı radyo istasyonunda kalıp, baştan sona dinledik. O anda Şarkıcı (yorumcu) arkadaşımın stüdyodaki ruh halini analiz etmeye başladım. Bu yazımın konusunu stüdyoda şarkı söylemek oluşturuyor.
Ortaya çıkacak olan çalışmanın ilk adımı, dinleyicilere sunulacak esere karar vermekle başlıyor. Ardından, esere ruhundan üfleyecek aranjöre karar veriyorsun ki, en az eser seçimi kadar önemli bir seçImdir.
Yorumcu; aranjörü çalışırken, hoşlanmadıklarına ya da duymak istediği renklere ve detaylara müdahil olabilsin diye şarkının demo halinden, son şan kanal kaydına gelene kadar tüm evrelere bilfiil tanıklık eder.
Şarkıcının kayıt evresine gelindiğinde, önceden belirlenmiş gün ve saatte stüdyoda çalışma başlayacaktır. O halde şarkıcı eğer bir hastalığı veya rahatsızlığı yoksa kayda hazır gelmiş demektir. Kanallar hazırlanır, yorumcu stüdyoya girer, gerekli tonlama ayarları vs. yapılır. Herşey tamamdır, yorumcu olur verir. Metronom saymaya başlar, üç, dört! Ses yok! Solistte ses henüz açılmamış, kapalı. Bir, iki söyleyince açılır sesim der şarkıcı. Bu, sonun başlangıcı gibidir. Kayıt uzar da uzar…
İçeride kanalları kaydeden tonmaister, şarkının aranjörü, herkes şarkıcıyı motive etmeye çalışır. Söyle söyle, şöyle söyle, böyle söyle, vesaire vesaire… İş gitgide rengini yitirir. Şarkıcı zaten stüdyo fobisi adı altında stres yaşarken, en ufak nefes sesini bile alan, hassas mikrofon önünde bir de moral bozukluğu ile ruhunu iyice hapseder. Ve ortaya, o an yolda, radyo istasyonunda denk geldiğimiz, yakından tanıdığım arkadaşımın durumu çıkar. Karanlık, mutsuz bir yorum örneği. Bunu böyle net ifade edebilme sebebim, bu psikoloji içinde değilken çıkarılmış işlerin getirdiği yüksek başarılara sayısız kere şahit olmuş olmamdır.
Bu konuyla ilgili küçük bir kaç önerim var elbette.
1- Öncelikle yorumcu seslendirceği eserinden ve eserin aranjöründen, aranjmanından emin olmalı. İşine inanan, güvenen insanın mutluluğu, performansına olumlu etki eder.
2- Performans öncesinde, beden ve ruh sağlığı açısından, günlük yaşantıdaki istenmeyen her türlü durum geçici bir süre için bile olsa geride bırakılmalı.
3- Hayat düzeni çok önemlidir. Düzenli uyku, iyi ve sağlıklı beslenme, spor gibi faaliyetler performans sanatçılarının en kıymetli hazinelerindendir.
4- Şan kaydı aşamasında, eseri önceden eline almış ve gerekli tüm tespitleriyle kayda hazır bir vokal koçu şarttır. Burada şarkıcının yeteneği elbette esastır ancak; şarkıcı ve aranjör dışında, yoruma değer katacak, gerçek bir bilenden daha değerlisi yoktur ki bu, gerçek yeteneği fazlasıyla parlatır. Harflerin doğru kullanılması ya da seslendirmede sıkıntı yaratan bir sesi kolayca seslendirmek yetkin bir vokal koçunun yönlendirmesiyle çok daha profesyonel ve hızlı bir biçimde mümkün olur ve gereksiz vakit kayıplarıyla şarkıcının moralinin bozulmasının ve buna bağlı olarak performansının düşmesinin önüne geçilmiş olunur.
Örnek vermek gerekirse; Ağız içinde dilin ufak bir pozisyon değişimi ya da ağızdaki bir pozisyon değişimi vokalin seyrini, gücünü ve rengini sesin sahibini bile şaşırtacak derecede değiştirir. Yine eser içinde eserin yapısına göre yapılacak varyasyonlar için vereceği fikirlerle vokal koçu çok kıymetlidir.
Bütün bunlar dikkate alındığında vokal koçuyla yapılacak çalışmadan elde edilecek fayda, bu iş için ödenecek miktara fazlasıyla değecek bir kazanımdır.
Son dokunuşlar, iyi bir tonmeister aracılığıyla edit işleri ve mix, mastering olacaktır.
Dr. Elif Nun İÇELLİ/Hayat Müzik/2014
Etiketler: Elif Nun , Hayat Müzik , Konuk Yazar , Stüdyoda Şarkı Söylemek