Sebze ve Meyve Ticareti ile Toptancı Halleri Yönetmeliği
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Aydın Büyükşehir Belediyesi yönetimi ve denetiminde hizmet veren toptancı hallerinde sebze ve meyve ticaretinin kaliteli, standartlara ve gıda güvenilirliğine uygun olarak serbest rekabet şartları içinde yapılmasını sağlamak, toptancı hali içinde veya dışında işlem gören sebze ve meyvelere ilişkin bilgileri elektronik ortamda tutmak, izlemek ve duyurmak, hal içi meslek mensuplarını kayıt altına almak, bunlara yönelik veri tabanı oluşturmak, bilgi paylaşımını ve iletişimi temin etmek, üretici, tüketici ve meslek mensuplarının hak ve menfaatlerini korumak ve meslek mensuplarının faaliyetlerini düzenlemektir.
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Aydın Büyükşehir Belediyesi sınırları dâhilindeki toptancı hallerinin kurulması, işletilmesi ve taşınmasını, yönetim ve denetimini, hal içinde veya dışında sebze ve meyve ticareti ile iştigal edenlerde aranılacak nitelikleri, bunların çalışmalarını, yapacakları satışları, haklarını ve uymakla yükümlü bulundukları kuralları, bildirim işlemleri ve bildirimcileri, hal rüsumu ve sebze ve meyve ticaretine ilişkin diğer hususları kapsar.
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 5393 sayılı Belediye ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun ilgili maddeleri ve 7/7/2012 tarih ve 28346 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
b) Bakanlık Yönetmeliği: 7/7/2012 tarih ve 28346 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmeliği,
c) Banka: Hal rüsumunun tahsilini ve ilgili belediye ile işletmelere dağılımını yapmak üzere Bakanlıkça belirlenen bankayı,
ç) Belediye: Aydın Büyükşehir Belediyesini,
e) Diğer iş yerleri: Bu Yönetmelikte iş yeri tanımına girmeyen ancak toptan meyve ve sebze ticareti dışında toptancı halleri dâhilinde faaliyet gösteren yerler ile belediye sınırları dâhilinde ancak toptancı halleri dışında elektronik sistemler üzerinden yapılan toptan meyve ve sebze ticaretinin yapıldığı diğer yerleri,
f) Hal hakem heyeti: Üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında çıkan uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla İl Müdürlüğünce oluşturan heyeti,
g) Hal rüsumu: Malları satın alanlarca toptan satış bedeli üzerinden toptancı hali bulunan belediye veya işletmelere bu Yönetmeliğe göre ödenen meblağı,
ğ) Hal yöneticisi: Toptancı hal şube müdürünü,
h) Hal yönetim birimi: Toptancı hal şube müdürlüğünü,
ı) İl müdürlüğü: Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Ticaret İl Müdürlüğünü,
i) İşyeri: Toptancı hal yönetimince belirlenen ve malların üretici, üretici örgütü, komisyoncu ve tüccarlar tarafından toptancı halinde toptan olarak alım satımının yapıldığı yerleri,
j) İlgili bakanlıklar: Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,
k) İş yeri devir ücreti: Bu Yönetmeliğin ilgili maddelerinde düzenlenen ücretsiz devirler dışında, iş yeri devralanların belediye meclisince belirlenen miktarda ödemesi gereken ücreti,
l) İş yeri maliki: Haldeki iş yerlerine medeni hukuk hükümlerine göre sahip olan üretici, üretici örgütü, komisyoncu ve tüccarları,
m) Kanun: 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu,
n) Kiracı: Bir kira sözleşmesine istinaden toptancı halindeki iş yerlerinde faaliyette bulunan üretici, üretici örgütü, komisyoncu ve tüccarları,
o) Komisyoncu: Malların toptan satışı amacıyla kendi adına ve başkası hesabına komisyon esası üzerinden çalışan meslek mensuplarını,
ö) Künye: Malların üretim yerini, cinsini, miktarını, hangi üretici ve işletmeye ait olduğunu, varsa sertifika bilgilerini ve ilgili bakanlıklarca uygun görülecek diğer hususları ihtiva eden barkodlu etiketi veya bu bilgileri içeren belgeyi,
p) Mal: Organik ve iyi tarım uygulamaları kapsamında üretilen sertifikalı ürünler dâhil ticarete konu sebze ve meyveleri,
r) Meslek mensubu: Malların ticaretiyle iştigal eden ilgili meslek odalarına kayıtlı kişileri,
s) Meslek örgütü: Komisyoncu veya tüccarların ayrı ayrı ya da birlikte oluşturduğu, federasyonlara üye derneklerden toptancı halindeki iş yerlerinde faaliyet gösteren en fazla üyeye sahip derneği,
ş) Özel toptancı hali: Gerçek veya tüzel kişiler tarafından kurulan toptancı hallerini,
t) Perakende satış: Tek seferde toptan satış miktarının altında yapılan satışı,
u) Perakendeci: Malları toptan temin ederek doğrudan tüketicilere perakende olarak satan meslek mensuplarını,
ü) Sistem: Bakanlık bünyesinde elektronik ortamda kurulan ve internet tabanlı çalışan merkezi hal kayıt sistemini,
v) Sistem internet sayfası: www.hal.gov.tr’yi,
y) Toptan satış miktarı: Bakanlıkça belirlenen mal miktarlarını,
z) Toptancı hali: Bakanlık Yönetmeliğinde belirtilen asgarî koşulları taşıyan projeler çerçevesinde belediyeler ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından kurulan, malların toptan alım ve satımı ile kaydının yapıldığı yerleri,
aa) Tüccar: Malların toptan satışı amacıyla kendi adına ve hesabına çalışan meslek mensuplarını,
bb) Tüketim yeri: Malların tüketildiği il, ilçe veya belde belediye sınırı ve mücavir alanlarını,
cc) Üretici: Malları üretenleri,
çç) Üretici örgütü: Üreticilerce kurulan ve ilgili Yönetmeliğe göre üretici örgütü belgesi almış olan tüzel kişilikleri,
dd) Üretici pazarı: Üreticilerin kendi ürettikleri malları perakende olarak doğrudan tüketicilere sattıkları açık veya kapalı pazar yerlerini,
ee) Üretim yeri: Malların üretildiği ya da girdiği gümrük kapısının bulunduğu il, ilçe veya belde belediye sınırı ve mücavir alanlarını,
ff) Yönetmelik: Aydın Büyükşehir Belediyesi Sebze ve Meyve Ticareti ile Toptancı Halleri Yönetmeliğini
Toptancı Halinin Kurulması, İşletilmesi, Devri ve Taşınması
MADDE 5 – (1) Toptancı hali, imar planında belirlenmiş alanlarda bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde belirtilen asgari koşulları taşıyan projeler çerçevesinde büyükşehir belediye sınırı ve mücavir alanları içinde büyükşehir belediyesi tarafından kurulur.
(2) Belediyeden izin almak kaydıyla birinci fıkra hükmüne uygun olarak gerçek veya tüzel kişiler tarafından da toptancı hali kurulabilir.
(3) Büyükşehir belediyesi sınırları ve mücavir alanları içinde Bakanlık Yönetmeliği hükümlerine göre belediye toptancı haline bağlı olarak şube niteliğinde faaliyet göstermek üzere ilgili belediyece haller kurulabilir.
(4) Toptancı halinin kurulmasında, malların arz ve talep derinliğinin bulunması, üretici ve tüketicinin korunması, toptancı hali sayısı ve bunların birbirlerine yakınlığı, üretici yoğunluğu ve tüketici piyasasının büyüklüğü ile çevreye, altyapıya ve trafiğe getireceği yükler dikkate alınır.
(5) Toplam iş yeri sayısı, 30 ila 100 olan toptancı halleri küçük, 101 ila 250 olan toptancı halleri orta, 251 ve üzeri olan toptancı halleri ise büyük toptancı hali olarak sınıflandırılır.
MADDE 6 – (1) Küçük, orta ve büyük toptancı hallerinde;
(2) Orta ve büyük toptancı hallerinde, bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinde belirtilen toptancı hal projesinde yer alması zorunlu olan laboratuarlar, soğuk hava deposu ile tasnifleme ve ambalajlama tesislerinin de, işyerlerinde faaliyet gösterenlerin üçte birinin yazılı talebi üzerine oluşturulması zaruridir. Bu fıkrada belirtilen tesislerin toptancı halinde kurulma zorunluluğu, bu tesislere ilişkin hizmetlerin on yedinci fıkrası kapsamında alınması durumunda aranmaz.
(3) Toptancı halinde toplam iş yeri sayısı otuzdan az olamaz. İşyerlerinin alan büyüklüğü ve kullanımına ilişkin özellikler, mal teşhirini olumsuz etkilemeyecek, alışveriş için yeterli geçiş yolları bırakacak, malların ve boş ambalajların uygun bir şekilde muhafazasını sağlayacak ve toptancı haline standart bir görünüm kazandıracak şekilde belediye encümenince belirlenir. İşyerlerinin tavan yüksekliği beş metreden, alan büyüklüğü ise küçük toptancı hallerinde elli metrekare, orta toptancı hallerinde seksen metrekare, büyük toptancı hallerinde yüz yirmi metrekareden az olamaz.
(8) Can ve mal güvenliğinin sağlanması amacıyla, toptancı halinin kapasitesi göz önünde bulundurularak yeterli sayı ve özellikteki güvenlik kameraları uygun alanlara yerleştirilir.
(13) Mal getirme, boşaltma ve yükleme işlerinin kolaylıkla yapılabilmesine imkân verecek yeterli alan, yol ve otopark bulunur. Yollar, maksada uygun olarak beton veya asfalt ile kaplanır. Otopark yerinin belirlenmesinde, malların gıda güvenilirliği ve hijyen bakımından olumsuz etkilenmemesi, otopark alan büyüklüğünün belirlenmesinde ise toptancı halinin iş hacmi ile iş yeri sahipleri ve çalışanların ihtiyaçları da dikkate alınır.
(15) Soğuk hava depolarının oda ve depolama kapasiteleri belediye encümenince, laboratuarlarda yapılacak analizler ise Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca belirlenir. Soğuk hava depolarının kapasitesi, orta toptancı hallerinde iki bin, büyük toptancı hallerinde ise beş bin metre küpten az olamaz.
(17) Toptancı halinde işlem gören malların analizine, geçici olarak depolanmasına, tasniflenmesine veya ambalajlanmasına ilişkin hizmetler, Bakanlık Yönetmeliği ve Bakanlık düzenlemelerine aykırı hüküm içermeyecek şekilde yapılacak belirli süreli sözleşme veya protokoller ile toptancı halinin bulunduğu yerdeki gerçek veya tüzel kişiler eliyle yürütülebilir. Gıda güvenilirliği analizi hizmet alımına yönelik sözleşme veya protokollerin, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca yetkilendirilmiş kamu laboratuarları veya özel laboratuarlarla yapılması zorunludur.
(18) Bu maddede belirtilen zorunlu tesisler dışında ihtiyaca göre belirlenecek diğer tesisler, toptancı hal projesinde yer almak kaydıyla belediye tarafından oluşturulabilir.
MADDE 7 – (1) Toptancı hal projesi, toptancı hali kuruluş komisyonu raporu üzerine alınan belediye meclisi kararını takiben bir yıl içinde, bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde belirtilen hizmet tesislerini içerecek şekilde belediye tarafından hazırlanır ve belediye encümenince onaylanır.
MADDE 8 – (1) Büyükşehir belediyesi toptancı halleri büyükşehir belediyesi tarafından işletilir. Büyükşehir belediyesi, kurduğu toptancı hallerinin işletilmesini belediye meclisince belirlenecek süre, bedel ve koşullarda devredebilir. Devir, belediyenin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
(2) Halin işletilmesini devralacak işletmelerde, Bakanlık Yönetmeliğinin 12 nci maddesinin birinci fıkrasındaki şartlar aranır ve bu işletmelerden ikinci fıkrasındaki belgeler istenir.
(3) Devir işlemi, belediye ile halin işletilmesini devralacak işletmeler arasında akdedilen ve Kanun, Bakanlık Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuatta yer alan düzenlemelere aykırı hüküm içermeyecek şekilde hazırlanan sözleşmelerle yapılır. Sözleşmeler, yetkili temsilciler tarafından imzalanır.
(4) 11 inci maddenin birinci fıkrasının (j) bendinde belirtilen denetim yetkisi münhasıran yetkili belediye personelince kullanılır ve bu yetki hiçbir şekilde gerçek veya tüzel kişilere devredilemez.
(5) Toptancı halinin devri, en geç bir ay içinde belediye tarafından, sisteme kaydedilmek üzere il müdürlüğüne bildirilir.
MADDE 9 – (1) Şehir içinde kalan, çevreye, altyapıya ve trafiğe yük getiren, ulaşım imkânları ve alan büyüklüğü yetersiz olan ve uygun çalışma ortamı bulunmayan toptancı halleri, belediye meclisinin kararı ile başka bir alana taşınabilir.
(2) Belediye meclisi, birinci fıkrada belirtilen hususları, Bakanlık Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinde öngörülen komisyona incelettirir.
(3) Toptancı halinin başka bir alana taşınmasında, toptancı hali kuruluşuna ilişkin Bakanlık Yönetmeliğinde belirtilen hükümler uygulanır. Taşınma işlemi tamamlanan toptancı haline ilişkin bilgiler, en geç bir ay içinde belediye tarafından il müdürlüğüne bildirilir.
(4) Toptancı halinin taşınması durumunda kiralama ve satış işlemleri bu Yönetmeliğin 37 nci maddesinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yürütülür.
Toptancı Halinin Yönetimi, Denetimi, Güvenliği ve Yükümlülükler
MADDE 10 – (1) Belediye toptancı hali, belediye teşkilatı bünyesinde norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak kurulan toptancı hal yönetim birimi tarafından yönetilir. Hal yönetim birimi, hal yöneticisi, yönetici yardımcısı, şef, memur ile mevcut belediye zabıta personeli arasından görevlendirilen hal zabıtası ve diğer personelden oluşur.
(2) Toptancı hal şube müdürlüğü;
a) Ön büro ve insan kaynakları,
b) İdari ve mali işler,
c) Sistem kayıt, yetkilendirme ve bilgi işlem,
ç) Mal tespit, kontrol ve istatistik,
d) İş yeri devir, kiralama ve satış,
e) Mükellef hizmetleri ve denetim,
f) Hal zabıtası,
g) Yardımcı hizmetler,
(3) Bu birimleri hal yöneticisi oluşturur. Anılacak hizmet birimlerinde çalıştırılacak personel sayısı, bunların niteliği, çalıştırılma şekli ve buna ilişkin diğer hususlar hal yöneticisi tarafından belirlenir. Hal Yöneticisi halin yönetim ve işleyişinde verimliliği sağlamak için personelin tamamını nitelik ve sayısal ihtiyaca göre birimler arasında dağıtarak görev bölümü yapar.
MADDE 11 – (1) Toptancı hal yönetim birimince yapılacak iş ve işlemler şunlardır:
ç) Toptancı halinde can ve mal güvenliğini koruyucu tedbirleri almak, gerektiğinde sağlık, itfaiye ve kolluk kuvvetlerinden yardım istemek,
g) İş yerleri ile burada faaliyet gösteren üretici, üretici örgütü, komisyoncu ve tüccarlara ilişkin bilgileri sisteme kaydetmek, kayıtlı bilgileri güncellemek, sisteme kaydedilenlerin her biri için dosya açmak ve ilgili evrakı bu dosyada muhafaza etmek,
ı) Sebze ve meyvenin cins, miktar ve fiyatları ile Bakanlıkça uygun görülen diğer bilgileri elektronik ortamda tutmak, bu bilgilerden istatistikler oluşturarak uygun görülenleri yayımlamak ve ilgili kurum ve kuruluşlara istenilenleri vermek,
l) Toptancı halin faaliyetlerinin yürütülmesine ilişkin her türlü mal ve hizmet satın alım işlemlerini, ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütmek veya yürütülmesini sağlamak,
o) İş yerleri ve haldeki diğer yerlerde faaliyet gösterenler ile bunların çalıştırdıkları kişilerle ilgili, 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu çerçevesinde gerekli işlemleri yapmak,
(2) Belediye tarafından, bu maddede belirtilen görevleri yerine getirmek üzere hal yöneticisine bağlı gerekli hizmet birimleri oluşturulur ve yeterli sayı ve nitelikte personel istihdam edilir.
(4) Birinci fıkranın (k) bendine göre çıkarılacak idari düzenlemeler, Kanun, Bakanlık Yönetmeliği, Bakanlık düzenlemeleri ve bu Yönetmeliğe aykırı hükümler ihtiva edemez.
MADDE 12 – (1) Hal yöneticisinin aşağıda belirtilen şartları taşıması zorunludur:
(3) Belediye toptancı halinde görev yapacak hal yöneticisi Büyükşehir Belediye Başkanı, tarafından görevlendirilir veya atanır.
(4) İşlem hacmine göre toptancı halinde yeterli sayıda hal yönetici yardımcısı görevlendirilebilir veya atanabilir. Ancak, şube niteliğinde faaliyet göstermek üzere bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre kurulan belediye toptancı halinde, halin sevk ve idaresi için bir hal yönetici yardımcısının görevlendirilmesi veya atanması zorunludur. Bu kişilerin görevlendirilmesi veya atanmasında, hal yöneticisine ilişkin bu maddede belirtilen usul ve esaslar uygulanır.
(5) Hal yöneticisi ve yardımcısı, toptancı halinde görev yaptığı sürece belediyenin diğer işlerinde çalıştırılamaz ve birimlerinde görevlendirilemez.
(6) Herhangi bir nedenle hal yöneticisi makamının boşalması durumunda, yenisi görevlendirilinceye veya atanıncaya kadar, bu makama varsa hal yönetici yardımcısı yoksa bu görevi yürütebilecek nitelikleri haiz bir personel vekâleten görevlendirilir veya atanır. Ancak vekâlet süresi bir yılı geçemez.
MADDE 13 – (1) Hal yöneticisinin görev ve yetkileri şunlardır:
h) Meslek mensuplarınca alıcılardan tahsil edilen rüsum miktarlarıyla ilgili gerekli denetimleri yapmak, denetim için meslek mensuplarınca kullanılan her türlü defter belge ve vergi beyannamelerinin ilgili sayfalarını incelemek ve kontrol etmek,
ı) Toptancı hal zabıtasının görev ve sorumlulukları ile ilgili gerekli denetimlerin koordinasyonunu sağlamak, yapılan denetimlere ait periyodik raporların düzenlenmesini ve muhafazasını sağlamak,
i) Kanun, Bakanlık Yönetmeliği, bu Yönetmelik ve ilgili mevzuatla verilen diğer görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.
Toptancı hal yönetici yardımcısının görev ve yetkileri
MADDE 14 – (1) Toptancı hal yönetici yardımcısının görev ve yetkileri şunlardır:
a) Toptancı halinin sevk ve idare edilmesinde, halde yürütülen faaliyet ve işlemlerin denetiminde hal yöneticisine yardımcı olmak,
b) Toptancı hal yönetim biriminin idari işleri ve çalışmalarının düzenlenmesi, koordine edilmesi ve yönetiminde, personelin görev ve yetki dağılımında hal yöneticisine yardımcı olmak,
c) Toptancı hal yönetim biriminin faaliyetleri, hesapları ve işlemleri ile personelinin çalışmalarını hal yöneticisi adına denetlemek, personele gerekli emir ve talimatları vermek,
ç) Toptancı halinin çalışması, sorunların çözümü ve ihtiyaçların giderilmesi hakkında hal yöneticisine bilgi vermek ve önerilerde bulunmak,
d) Toptancı hal yönetim birimince yapılan işlemlerle ilgili kayıt ve defterlerin tutulmasını, gerekli belgelerin düzenlenmesini ve bunların muhafazasını sağlamada hal yöneticisine yardımcı olmak,
e) Personelin çalışma saatleri, denetim hizmetleri, vardiya düzeni, izinler gibi konularda hal yöneticisine yardımcı olmak,
f) Toptancı hal zabıtasının görev ve sorumlulukları ile ilgili gerekli denetimlerin koordinasyonunu sağlamada, yapılan denetimlere ait periyodik raporların düzenlenmesinde ve bunların muhafazasında hal yöneticisine yardımcı olmak.
g) Kanun, Bakanlık Yönetmeliği, bu Yönetmelik ve toptancı hal yöneticisince verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.
MADDE 15 – (1) Şefin görev ve yetkileri şunlardır:
a) Toptancı halin sevk ve idaresinde, halde yürütülen faaliyet ve işlemlerin mevzuata uygun olarak yapılmasında hal yönetim birimine yardımcı olmak.
b) Toptancı hal yönetim biriminin idari işlem ve çalışmalarının düzenlenmesinde, koordine edilmesinde, personele yapılacak görev ve yetki dağılımında hal yönetim birimine yardımcı olmak.
c) Toptancı hal yönetim birimince yapılan işlemlerle ilgili kayıt ve defterlerin tutulması, gerekli belgelerin düzenlenmesi ve bunların muhafazasında hal yönetim birimine yardımcı olmak.
ç) Personelin çalışma saatleri, denetim hizmetleri, vardiya düzeni, izinler gibi konularda hal yönetim birimine yardımcı olmak.
d) Kanun, Bakanlık Yönetmeliği, bu Yönetmelik, toptancı hal yöneticisi ve toptancı hal yönetici yardımcısınca verilen görevleri yapmak,
MADDE 16 – (1) Belediye toptancı halinde hal yöneticisine bağlı olarak münhasıran toptancı hali ve bu çerçevedeki denetim hizmetlerinin yerine getirilmesi amacıyla istihdam edilmek üzere belediye tarafından hal zabıtası görevlendirilmek zorundadır. Bu görevlendirmelerde veya görevlendirmenin iptalinde, hal yöneticisinin olumlu görüşü alınır.
(2) Belediyece birinci fıkra uyarınca görevlendirilecek zabıta sayısı, küçük toptancı hallerinde üç, orta toptancı hallerinde on beş, büyük toptancı hallerinde ise otuz kişiden az olamaz. Yapılacak görevlendirmelerde, toptancı halinin işlem hacmi de dikkate alınır.
(4) Toptancı halinin, iş yeri sahipleri ve çalışanların güvenliğini sağlamak ve zabıtaya yardımcı olmak üzere 10/6/2004 tarihli ve 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun hükümlerine göre özel güvenlik hizmeti sağlanabilir. Özel güvenlik hizmetinin sağlanmış olması, ikinci fıkrada belirtilen asgari sayıdaki zabıtanın görevlendirilme zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. 5188 sayılı Kanuna göre toptancı hali içerisinde silahlı veya silahsız özel güvenlik hizmetlerinin sağlanması amacıyla hal yönetim biriminin alacağı kararlara halde bulunan mülkiyet sahibi ve kiracılar uymak zorundadırlar. Güvenlik hizmetiyle ilgili giderlere halde bulunan mülkiyet sahipleri ve kiracılar, karar alınması halinde eşit oranda katılırlar.
(5) Toptancı halinde çalışan hal zabıtası ve personeli, hal yöneticisi ve hal yöneticisinin görevlendireceği hal yönetici yardımcısına bağlı olarak 7 gün 24 saat çalışma esasına göre çalışır. Hal zabıtası ve bağlı bulunduğu hal yöneticisi, hal yönetici yardımcısı ve zabıta personellerine fazla mesai ücreti bordrolarına tahakkuk ettirilir.
Toptancı hal şube müdürlüğüne bağlı birimlerin görev ve sorumlulukları
MADDE 17 – (1) Toptancı hal şube müdürlüğüne bağlı birimlerin görev ve sorumlulukları şunlardır:
a) Ön Büro ve insan kaynakları biriminin görev ve sorumlulukları;
1) Makama gelen ziyaretçi ve misafirleri karşılamak ve ağırlamak,
2) Gelen telefonları cevaplandırmak, kişi ve kurumlardan gelen telefon kayıtlarını tutmak, yönlendirmek, faks çekmek, elektronik posta kayıtlarını kontrol etmek ve gerekli bilgilendirmeleri yapmak,
3) Gelen yazı ve dilekçeleri kayıt altına alarak, ilgili birimlere havalesini sağlamak,
4) Gelen ve giden evrak kayıtlarını tutmak, sevki yapılan evrakları ilgili personele iletmek, işlemleri bitirilen evrakları dosyalayarak arşivlemek,
5) İlgili birimlerce yazılan evrakların giden evrak kayıt numarasını vererek elden ya da posta yoluyla gönderilmesini sağlamak,
6) Hal yöneticisi tarafından sevk edilen dilekçeleri, yazışmaları takip edip cevaplandırmak,
7) Birim personelinin göreve devamsızlığını izlemek,
8) Sorumluluğu altındaki faaliyetlerle ilgili bilgi akışı, kayıt, rapor ve yazışmaların, ilgili yasa, yönetmelik, kanun hükmünde kararname, iç talimat ve kurallara uygun olarak düzenlenmesini, saklanmasını ve gerekiyorsa gizliliğini sağlamak,
9) Toptancı hal şube müdürlüğü personelinin özlük işlerini ve bununla ilgili yazışmaları yürütmek,
10) Toptancı hal şube müdürlüğü personelinin özlük hakları ile ilgili sorunları çözümlemek,
11) Hizmet kalitesini yükseltecek kişisel ve mesleki eğitim programları hazırlamak ve bununla ilgili yayın ve bilgi kaynaklarından faydalanılmasını sağlamak, hizmet içi eğitim programlarını düzenlemek,
12) Personel planlaması ile ilgili çalışmaları yürütmek, personel ihtiyaçlarını sistemli bir biçimde tespit etmek, personelin birimler arasında sayı nitelik yönünden uygun biçimde dağılımını sağlamak,
13) Hal yöneticisi tarafından verilen diğer görevleri yürütmek.
b) İdari ve mali işler biriminin görev ve sorumlulukları;
1) Toptancı hal şube müdürlüğünün direktifleri doğrultusunda halde çalışma gün ve saatleri ile hale mal giriş – çıkış işlemlerini düzenlemek,
2) Toptancı hali içinde genel temizlik, bakım ve yıkama işlerini yürütmek,
3) Toptancı hali içinde faaliyet gösterenlerin çöplerinin toplanması, uygun şekilde depolanması ve tahliye edilmesi işlerini yapmak, temizlik kurallarına uymayanları denetim birimlerine bildirmek,
4) Toptancı halinin içerisini ağaçlandırmak, yeşillendirmek ve yeşili korumak,
5) Toptancı hal şube müdürlüğüne bağlı olarak hizmet alımı ihalesi kapsamında çalışmakta olan işçi personelin, mesai devam, görev ve sorumluluklarını takip etmek,
6) Birimin hizmet araçlarının sevk ve idaresini sağlamak,
7) Ana bina, giriş – çıkış kapıları ve toptancı hali alanının temizlik hizmetlerinin ifasını sağlamak,
8) Toptancı hal şube müdürlüğü personeli ile ilgili gerekli harcama belgelerini düzenlemek,
9) Toptancı halinin gece ve gündüz güvenliğini sağlamak ve olayları kolluk kuvvetlerine bildirmek,
10) Yangın ve sabotaj ihtimaline karşı tedbir almak, gerektiğinde sağlık, itfaiye ve kolluk kuvvetlerinden yardım istemek,
11) İşçi kadrosunda çalışmakta olan personelin puantajlarını tutmak, makama onaylatmak, ön büro ve insan kaynakları birimine vermek,
12) SGK’ dan gelen yüklenici firmalarla ilgili yazılara cevap vermek, ilgili yazıları onaylatmak ve göndermek,
13) İdarenin stratejik plan ve performans programının hazırlanmasını koordine etmek ve sonuçlarının konsolide edilmesi çalışmalarını yürütmek,
14) Mevzuatı uyarınca belirlenecek bütçe ilke ve esasları çerçevesinde bütçenin, ayrıntılı harcama programını hazırlamak ve hizmet gereksinimleri dikkate alınarak diğer işlemlerin yapılmasını sağlamak,
15) Bütçe kayıtlarını tutmak, bütçe uygulama sonuçlarına ilişkin verileri toplamak, değerlendirmek ve bütçe kesin hesabı ile mali istatistikleri ve birim faaliyet raporunu düzenlemek,
16) Harcama birimleri tarafından hazırlanan birim faaliyet raporlarını da esas alarak idarenin faaliyet raporunu hazırlamak,
17) Taşınır ve taşınmazlara ilişkin icmal cetvellerini düzenlemek,
18) Mali kanunlarla ilgili diğer mevzuatın uygulanması konusunda harcama yetkililerine gerekli bilgileri sağlamak,
19) İdarenin diğer idareler nezdinde takibi gereken mali iş ve işlemlerini yürütmek ve sonuçlandırmak,
20) 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine göre alımı yapılacak mal, hizmet ve yapım işlerine ait her türlü ihale işlem süreçlerini gerçekleştirmek, takip etmek ve sözleşmeye bağlanmasını sağlamak,
21) Toptancı hal yöneticisi tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.
c) Sistem kayıt, yetkilendirme ve bilgi işlem biriminin görev ve sorumlulukları;
1) Sisteme kaydolmamış hal içindeki işyerlerini tespit etmek ve bunları sisteme kaydetmek,
2) Sistemdeki kayıtlı kullanıcıların bilgilerini güncellemek,
3) Hal yöneticisi tarafından yetki verilmesi halinde künye iptali yapmak,
4) Gerektiğinde sisteme kayıtlı ve kayıtsız bildirimciler adına bildirim yapmak,
5) Sistem üzerinden personel yetki ataması yapmak,
6) Toptancı hal yöneticisi tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.
ç) Mal tespit kontrol ve istatistik biriminin görev ve sorumlulukları;
1) Mal getiren araçların giriş – çıkış kapılarında künye kontrolünü yapmak,
2) Toptancı hal şube müdürlüğünde işlem gören ürünlerle ilgili her türlü istatistik verilerini oluşturmak,
3) Hal içi ve hal dışı meslek mensuplarının ödemek zorunda oldukları hal rüsumlarını ödeyip ödemediğini kontrol etmek,
4) Bakanlık ve diğer kamu kurumlarınca istenilen istatistik verilerini oluşturmak,
5) Toptancı hal yöneticisi tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.
d) İş yeri devir, kiralama ve satış biriminin görev ve sorumlulukları;
1) İş yeri kiracılık hakkının devirlerinde Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmeliğin ilgili maddelerine göre iş yeri devir veren ve alanlarda aşağıdaki işlem sırası takip edilir.
a) Devir işlemi için gerekli müracaat,
b) Noter onaylı iş yeri kira devri satış sözleşmesi,
c) Noter onaylı taahhütname,
ç) Nüfus dairesinden T.C. Kimlik beyanı,
d) Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı bünyesinde tutulan ilgili sistemlere kayıtlı olduğunu gösterir belge/üretici örgütü belgesi/ilgili meslek odasına kayıtlı olduğunu gösterir belge,
e) Başvuruda bulunanların gerçek kişi olması halinde bu kişilerin, tüzel kişi olması halinde yönetim kurulu üyelerinin sabıka kaydı,
f) Gelir vergisi veya kurumlar vergisi mükellefi olanlar için vergi kimlik belgesi,
g) Gelir vergisi veya kurumlar vergisi mükellefi olanlar için şirket ana sözleşmesi,
ğ) Gelir vergisi veya kurumlar vergisi mükellefi olanlar için ticaret sicil gazetesi,
h) Belediye mali hizmetler dairesi başkanlığından işyeri satan ve alanlar için borcu yoktur yazısından oluşan iş yeri devrine ait dosya üst yazı eşliğinde belediye encümenine sunulur, encümenin olumlu karar vermesi üzerine;
1) ASKİ’den borcu yoktur yazısı,
2) İlgili meslek örgütünden görüş yazısı,
3) Belediye adına düzenlenmiş teminat,
4) Gayri kabili rücu yetki belgesi
2) Devir alanın ilgili kurumlara borçlarını ve iş yeri devir ücretini defaten ödemesi üzerine devir işlemi gerçekleştirilerek devir işleminin gerçekleştiğine dair yazı devir alana tebliğ edilir.
3) Devir işleminin, sisteme işlenmesi için sistem kayıt, yetkilendirme ve bilgi işlem birimine bildirmek.
4) Toptancı hali içinde iş yeri kiralananlara bu Yönetmeliğin ilgili maddesine aykırı davranmaları nedeniyle kiracılık hakkı iptal edilenlere ait ve/veya hal içine yeni inşa edilen iş yerleri 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun ilgili maddelerine göre işlemler gerçekleştirilerek kiralamasını yapmak.
5) Toptancı hali içinde iş yeri satışı yapılan iş yeri sahiplerinin iş yerlerini Bakanlık Yönetmeliğinin 7 nci maddesinin ikinci fıkrasına uygun davranmadıkları durumlarda ve/veya hal içine satışı yapılmak üzere yeni inşa edilen iş yerleri için 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun ilgili maddelerine göre işlemler gerçekleştirilerek satışını yapmak,
6) Hal yöneticisi tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.
e) Mükellef hizmetleri ve denetim biriminin görev ve sorumlulukları;
1) Meslek mensuplarına ilgili mevzuatlar hakkında bilgi vermek,
2) Meslek mensuplarının ilgili mevzuatlara uyumuna yönelik tedbirleri almak,
3) Meslek mensupları ile diğer esnaflar ve üreticilerin haklarının korunması, şikâyetlerinin değerlendirilmesi için gerekli tedbirleri almak ve bunları uygulamak,
4) Uygulamada karşılaşılan sorunların en aza indirilmesine ve uygulama birliğinin sağlanmasına yönelik çalışmalar yapmak,
5) Oda, birlik ve sivil toplum kuruluşlarıyla ilişkileri yürütmek, mevzuatta yapılan düzenlemelere ilişkin bilgilendirme faaliyetlerini yerine getirmek,
6) Meslek mensuplarının kendi aralarında, diğer mükellef ile üreticiler arasında çıkan sorunların çözülmesine yardımcı olmak ve/veya ilgilileri hal hakem heyetine yönlendirmek,
7) Belediyenin diğer birimleri, denetimle ilgili meslek kuruluşları ve kolluk kuvvetleri ile haberleşme ve koordinasyon sağlamak,
8) Yaş sebze ve meyve ticareti ile ilgili alınan şikâyetler için çözümler üretmek,
9) İş yerlerini denetlerken, Kanun ve ikincil mevzuata aykırı eylemlerin tespit edilmesi halinde, gerekli ceza tutanağı düzenlenerek belediye encümenine intikal ettirmek, sonuçlarını takip etmek,
10) Yönetmelikte belirtilen diğer yasaklara aykırı eylemlerde bulunan sorumlular hakkında belediye yasaklarına aykırılık halinde öngörülen cezaları uygulamak,
11) Gelir tahakkuk kayıtlarını yapmak,
12) Toptancı hal yöneticisi tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek,
f) Toptancı hal zabıta biriminin görev ve sorumlulukları;
1) İçerisinde bulunulan yılın denetim planı ve programını hazırlayarak hal yöneticisinin onayına sunmak,
2) Belediyenin diğer birimleri, denetimle ilgili meslek kuruluşları ve kolluk kuvvetleri ile haberleşme ve koordinasyonu sağlamak,
3) Denetimler sonucu dağıtımı yapılacak ikramiyelerle ilgili gerekli puantajları hazırlayarak idari ve mali işler birimine vermek,
4) Toptancı hal yönetim birimine bağlı olarak görev yapan, toptancı hal zabıta birimi; denetim merkezi bürosu, sabit denetim ekipleri ve seyyar denetim ekiplerinden oluşur:
a) Denetim merkezi bürosu;
1) Toptancı hal içinde can ve mal güvenliğinin sağlanması konusunda özel güvenlik birimi ile koordineli olarak gerekli güvenlik tedbirlerini almak ve uygulamak, gerektiği durumlarda emniyet kuvvetlerinden yardım istemek,
2) Kanun, Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelik hükümlerine göre hal içinde gerekli denetimleri yapmak, belirlenen kurallara uymayanlar hakkında gerekli ihtarı vermek ve verilen ihtarın uygulanmasını takip etmek,
3) İş yeri sahipleri, kiracılar, diğer iş yerleri ve üreticiler hal zabıtası denetimi sırasında zabıta memurlarınca istenilen her türlü belgeyi ibraz etmek zorunda olup, bu zorunluluğa uymadıkları takdirde Kanun ve Yönetmeliklerle öngörülen cezaların uygulanması için düzenlenen ceza tutanaklarını tanzim ederek encümene intikal ettirmek,
4) Toptancı hal içinde bulunan iş yeri sahiplerince kiralanan iş yerlerinde izinsiz inşaat, onarım gibi işlemlerin yapılmasına engel olmak, izinsiz yapılan imalatlardan hal yönetim birimini derhal haberdar etmek,
5) Toptancı hal içi trafik düzenini sağlamak, park yasağı bulunan yerlere araç park edilmesine engel olmak, bu Yönetmelikle belirtilen yasağa uymayanlar hakkında gerekli ceza tutanaklarını tutarak tahsilini takip etmek,
6) Toptancı hal yönetim birimi tarafından uygulamalarla ilgili verilecek diğer görevleri yapmak.
b) Sabit denetim ekipleri;
1) Sabit denetim ekipleri Mülki Amirce belirlenen şehir giriş ve çıkışlarında kurulan kontrol noktalarında yaş sebze ve meyve yüklü araçları kontrol ederek;
a) Üretim merkezi veya toptancı halinden tüketim merkezi, şube, sanayi tesisi, depo ve mağazaya mal taşıyan araçlarda taşınan mallarla ilgili bildirimi,
b) İhraç edilecek yaş sebze ve meyveleri taşıyan araçların taşıdıkları mallarla ilgili bildirimi,
c) Çiftçilik belgesine sahip üreticilerin kendi ürettikleri ve satışını belli bir yerde yapacaklarını belirttikleri malları taşıyan araçlarda taşınan mallarla ilgili bildirimi
2) Sınai üretimde kullanılmak üzere bu işletmelerce satın alınan yaş sebze ve meyveleri taşıyan araçların taşıdıkları mallarla ilgili bildirim denetimini yapmak,
3) Sabit nokta denetimleri sırasında bildirimcilerce, bildirimi yapılmayan mallar için cezalı hal rüsum tutanaklarını tanzim ederek encümene intikal ettirmek.
c) Seyyar denetim ekipleri;
1) Hal zabıtası seyyar denetim ekiplerince semt pazarları, şehir içi yollarda yaş sebze ve meyve perakende satışı yapan araçlar ve bu malları satan sabit iş yerleri denetlenerek perakende satışa sunulan malların toptancı halden satın alınıp alınmadığı ve/veya bildirimini tespit etmek,
2) Bildirimi yapılmayan mallarla ilgili cezalı hal rüsum tutanaklarını tanzim ederek encümene intikal ettirmek ve onaylanan cezaların tahsilinin yapılmasını sağlamak,
3) Kanun, Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davranan meslek mensupları ve diğer kişilerle ilgili idari ceza tutanakları ve/veya cezalı hal rüsum tutanaklarını tanzim ederek encümene intikal ettirmek ve onaylanan cezaların tahsilinin yapılmasını sağlamak,
4) Hal yöneticisi tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.
MADDE 18 – (1) Toptancı hal şube müdürlüğündeki yazışmalar
a) Toptancı hal şube müdürlüğünün belediye içindeki müdürlükler arası ve toptancı hali içindeki meslek örgütleri, meslek mensupları ve diğer ilgililer arası yapacağı yazışmalar hal yöneticisinin imzası ile yürütülür.
b) Müdürlüğün belediye dışı özel ve tüzel kişiler, kamu kurum ve kuruluşları ve diğer muhatapları ile yapacağı yazışmalar ilgilerce sırasıyla paraflanarak en üst yetkili makamın imzası ile yürütülür.
Gelen ve giden evraklarla ilgili ortak hükümler
MADDE 19 – (1) Gelen ve giden evraklar için izlenecek yollar şunlardır:
a) Birime gelen evraklar ilgili görevli tarafından ekleriyle birlikte tam olup olmadığı kontrol edilerek teslim alınır. Zimmetle gelen evrakların zimmet defteri tarihlenerek imzalanır. Evraklar toplanıp, konularına göre tasnif edildikten sonra gelen evrak kayıt defterine kaydı yapılarak hal yöneticisine iletilir ve hal yöneticisi tarafından ilgili personele havale edilir. Evrakı alan personel gereğini zamanında ve noksansız yapmakla yükümlüdür.
b) Birimden çıkan yazışmaların Resmi Yazışma Kuralları Yönergesine uygunluğu kontrol edildikten sonra giden evrak kayıt defterine kaydedilerek ilgili yere gönderilmesi sağlanır.
c) Evraklar gidecekleri yere zimmetle ve imza karşılığı dağıtılır. Gelen ve giden evraklar ilgili kayıt defterlerine sayılarına göre işlenir.
ç) Toptancı hal şube müdürlüğünün büro elemanları dışındaki tüm elemanlarına verilen belgeler, dosyalar ve tüm işlemler zimmet defterine kaydedilerek verilir.
MADDE 20 – (1) Toptancı hal şube müdürlüğü bünyesindeki tüm birimlerde;
a) Yapılan tüm yazışmaların birer sureti, ilgili Yönetmeliğe uygun olarak konularına göre tasnif edilir ve ayrı klasörlerde saklanır.
c) Arşivdeki evrakların muhafazasından ve istenildiği zaman çıkarılmasından arşiv görevlisi ve ilgili amir sorumludur.
ç) Önemini kaybeden ve saklama süresi dolan evraklar kabul edilmiş usullere göre imha edilir.
MADDE 21 – (1) Toptancı halleri, hal zabıtaları aracılığıyla Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde toptancı hali içinde gerekli denetim ve uygulamaları yapmakla görevli ve yetkilidir.
(2) Büyükşehir Belediyesi, ilgili yönetmelik hükümleri saklı kalmak ve yetki alanları içinde olmak kaydıyla, toptancı hali dışında Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde hal zabıtaları aracılığıyla denetim yapma yetkisini haizdir.
(3) Hal zabıtaları ile toptancı halindeki iş yeri ve diğer yerlerle sınırlı olmak kaydıyla hal yöneticisince görevlendirilen personel, Kanun, Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelik kapsamına giren hususlarda ilgili kişilerden her türlü bilgi, belge ve defterleri istemeye, bunları incelemeye ve örneklerini almaya yetkili olup, ilgililer istenilen bilgi, belge ve defterler ile bunların örneklerini noksansız ve gerçeğe uygun olarak vermek, yazılı ve sözlü bilgi taleplerini karşılamak ve her türlü yardım ve kolaylığı göstermekle yükümlüdür.
MADDE 22 – (1) Çevre temizliğinden; iş yeri kiracıları, malikleri, toptancı halinde çalışanlar, nakliyeciler ve diğerleri sorumlu olup aşağıdaki kurallara uymak zorundadırlar:
a) Kiracılar ve iş yeri malikleri bulundukları iş yerlerinin içini ve dışını temiz tutmak zorundadır.
b) Çöp ve atıklar uygun bidon ve poşetlerde toplanarak hal yönetim birimince belirlenen çöp toplama yerine götürülür.
c) Yerlere; tükürmek, çöp ve atık atmak, açık alanları tuvalet gibi kullanmak yasaktır.
ç) Kiracı ve iş yeri malikleri hal yönetim birimince belirlenecek günde, iş yerlerinin içini ve peronlardaki ortak kullanım alanlarını deterjanlı su ile temizleyecektir.
d) Çöp toplama yerine sadece sebze ve meyve atıkları dökülür. İnşaat, hafriyat, talaş, yanıcı, patlayıcı, parlayıcı atıkların dökülmesi yasaktır.
e) Hal yönetim birimince, çöp toplama yeri olarak belirlenen yere hal dışından çöp ve atık getirilemez.
f) Hal yönetim birimince belirlenen alanlar dışında toptancı hali içerisinde araç yıkamak yasaktır.
g) Bahsedilen temizlik kurallarına ilâveten halin ortak alanlarının genel temizliği belediye tarafından yapılır.
Toptancı hal güvenliği
MADDE 23 – (1) İş yeri kiracıları, malikleri, toptancı halinde çalışanlar, nakliyeciler ve diğerleri aşağıdaki güvenlik kuralları ve talimatlarına uymak zorundadırlar.
a) Toptancı hali dâhilinde huzur, asayiş, emniyet ve sağlığı bozacak nitelikte gürültü yapmak, çevreyi kirletmek ve her türlü benzeri hareketlerde bulunmak yasaktır.
b) Toptancı hali dâhilinde Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri mevzuatına aykırı eylemde bulunmak yasaktır.
c) Her iş yerinde ilgili mevzuat hükümlerine göre yangın söndürme cihazı bulundurulması zorunludur.
ç) Kiracı ve malikler su baskını, yangın, patlama, sabotaj, doğal afetler ve hırsızlığa karşı iş yerlerini ve tasarrufu altındaki diğer alanları sigortalatmak zorundadırlar.
d) Hal alanındaki yangın dolabı, hortum ve muslukların kırılmasından, kaybolmasından, tahrip edilmesinden tüm kiracı ve iş yeri malikleri birlikte sorumludurlar. Bu durumlarda kiracı veya iş yeri malikleri bu malzemeleri aynen veya tazmini suretiyle zararı karşılamak zorundadırlar.
e) Kiracı veya iş yeri malikleri yangın musluklarının önünü 24 saat açık tutmak zorundadırlar.
f) Kiracı veya iş yeri malikleri, iş yerlerinin içinde ve çevresinde boş kasa, yanıcı, parlayıcı, patlayıcı ve benzeri madde bulunduramazlar.
g) Hal içerisinde araçtan araca yakıt çekmek, açıkta ateş yakmak yasaktır.
ğ) İş yerleri ve boş kasa depolarında çalışma saatleri dışında kimse kalamaz, yatamaz ancak hal yönetim birimine bildirilmesi ve ihtiyaç halinde bu alanların kullanımı belirli zamanlar için serbest bırakılabilir.
h) Toptancı hali içindeki tüm işleticiler, çalıştıracakları bekçi, güvenlikçi gibi personellerle ilgi adli sabıka kayıt belgelerini hal yönetim birimine ibraz etmek ve hal yönetim biriminin uygun görüşünü almak zorundadırlar.
ı) Tespit edilen yerler dışındaki alanlara boş sandık, kasa ve benzeri ambalaj malzemeleri koymak yasaktır.
i) İdarenin belirleyeceği ısınma araçları haricinde ısıtıcı kullanmak yasaktır. Isınma veya herhangi bir amaçla ateş yakmak yasaktır.
j) Kiracı, iş yeri malikleri ve çalışanlar, hal dâhilinde hal yönetim birimince alınan ve alınacak olan iş güvenliği tedbirlerine uymakla yükümlüdür.
Görevli personele müdahale
MADDE 24 – (1) Toptancı hali içindeki tüm işleticiler, yanlarında çalışan kişiler, halden mal alanlar ve çalıştırdıkları kişiler belediyece belirlenen kurallar ile görevi başındaki personelin mevzuat çerçevesindeki talimatlarına uymakla yükümlüdür.
a) Görevli personele sözlü ve fiili tacizde ve hakarette bulunulamaz.
b) (a) bendinde belirtilen fiillere tevessül edenler, istihdam edilen ise, görevli kamu personeline hakaret ve müdahaleden dolayı haklarında gerekli hukuki süreç başlatılır ve bu kişinin halde çalışması yasaklanır. Yasaklı personel çalıştıran iş yerleri üç günden otuz güne kadar iş yeri kapatma cezası ile cezalandırılır. Bu cezaya rağmen aynı personeli tekrar çalıştıran kiracıların iş yeri kira sözleşmesi feshedilir.
c) (a) bendinde belirtilen fiiller kiracılar tarafından işlenirse, görevli kamu personeline hakaret ve müdahaleden dolayı haklarında gerekli hukuki süreç başlatılır ve ilgilinin iş yeri üç günden otuz güne kadar kapatılır. Bu cezaya rağmen aynı fiiller tekrar işlendiğinde, kiracının iş yeri kira sözleşmesi feshedilir.
ç) Görevli personelin darp edilmesi halinde, darp edenler hakkında görevli kamu personeline müdahale ve darp etmekten dolayı genel hukuk kurallarına göre bu kişiler hakkında gerekli cezai ve yasal işlem yapılarak bu şahısların çalıştığı veya kiracısı olduğu iş yerleri bir aydan üç aya kadar kapatılır. Bu fiilin tekrarı halinde iş yerinin kira sözleşmesi feshedilir.
d) Taciz, hakaret ve darp eylemleri halden mal alanlar veya bunların çalıştırdıkları kişiler tarafından işlenirse, Kabahatler Kanunu ile kamu personeline karşı işlenen suçları ihtiva eden genel hukuk kurallarına göre işlem yapılır.
(2) Birinci fıkranın a, b, c ve ç bentlerinde belirtilen yasaklama, iş yeri kapatma, iş yeri feshetme ve yetkisi dâhilindeki cezaları kesme işlemleri belediye encümenince yapılır.
(3) Personelle yaşanan ihtilaflarda veya personelin kanunsuz bir uygulamasının görülmesi halinde personel hakkındaki şikâyetler toptancı hal şube müdürlüğüne yapılır.
Toptancı halinde trafik akışı ile ilgili düzenlemeler
MADDE 25 – (1) Toptancı halinde trafiğin düzenli akışından iş yeri kiracıları, malikleri, toptancı halinde çalışanlar ile nakliyeciler ve diğerleri sorumlu olup, aşağıdaki kurallara uymak zorundadırlar:
a) Toptancı haline giren tüm araçlar, toptancı hal şube müdürlüğünce oluşturulacak geçiş sistemlerine uymak zorundadırlar.
b) Toptancı haline giren tüm araçlar görevlilerce gösterilecek yönleri izlemek, konulan trafik işaret ve kurallarına uymak, ayrıca kendilerine gösterilen yerlere park etmek, yükleme, boşaltma yapmak zorundadırlar.
c) Meslek mensupları ve araç sahipleri gelen malları 3 gün içerisinde indirip araçların hali terk etmelerinden sorumludur.
ç) Hale mal getiren araçlar, öncelikle iş yeri önüne çekilir. İş yeri önünde yer olmadığı durumlarda, araç kamyon otoparkına çekilerek bekletilir. Halın dışında veya hal içindeki ortak alanlarda park amaçlı olarak bekletilemez.
d) Toptancı halinde boş araçların park etmesi yasak olup, iş yerlerine veya nakliyecilere ait araçların plakalarının hal yönetim birimine bildirilmesi zorunludur.
e) Toptancı halinde sürekli çalışan nakliyecilere ait araçların hal yönetim birimince belirlenen alanların dışına park etmesi yasaktır. Taşımacılık işi yapan bürolar, toptancı hal alanlarını nakliyat garajı gibi kullanamazlar.
f) Hale mal getirmeyen ve hal ile ilgisi olmayan araçlar, hale ait otoparkları ve alanları park etmek için kullanamazlar.
g) Hal içerisinde parça mal taşıyan el arabası, forklift, çekçek gibi motorsuz araçlar hal içerisinde esnafın kullanım alanı dışında bırakılamazlar.
ğ) Kiracılara veya iş yeri sahiplerine ait hususi veya ticari araçların ruhsat bilgileri ve plâkaları hal yönetim birimine bildirilir.
h) Hal içerisinde nakliyecilik yapan araçların hal yönetim birimince belirlenecek taşıt tanıma kartlarını araçların ön camında bulundurmaları zorunludur.
ı) Hale mal getiren araçlar kantara giriş yapmak ve kantar ücretini ödemek zorundadırlar.
i) İki veya daha fazla iş yerine mal dağıtımı yapacak araçların dağıtım işlemlerini varsa parça dağıtım yerinde, yoksa trafiği aksatmayacak şekilde yapmaları zorunludur.
j) Nakliyecilerce hale getirilen ve iş yerlerine dağıtılan mallara ilişkin dağıtım listesi, dağıtım işlemi biter bitmez onaylanarak, hal yönetim birimine verilmek zorundadır.
(2) Meslek mensupları, üretici ve diğer gerçek kişi ve tüzel kişiler, hal içi trafik sorununun çözümü için alınacak her türlü tedbirlere uymak zorundadırlar.
(3) Bu madde hükümlerine aykırı hareket eden ve uygunsuz yerlere park eden araç sahipleri hakkında Bakanlık Yönetmeliği ve/veya Büyükşehir Belediyesi Zabıta Yönetmeliği hükümlerine göre idari para cezaları uygulanır.
MADDE 26 – (1) Hale giren araçlar ilgili birimin teklifi üzerine belediye meclisince belirlenecek giriş, kantar ve otopark gibi ücretleri ödemek zorundadırlar.
(2) Ücretlerin tahsili ve buna ilişkin hizmetler 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun 60 ve 61 inci maddelerinin ilgili fıkraları uyarınca yürütülür.
(3) Resmi araçlar ile resmi kurumlarca kiralandığı belgelendirilen araçlardan giriş ve otopark ücreti alınmaz.
MADDE 27 – (1) Toptancı halinde fiyatlar serbest rekabet ortamında arz ve talebe göre günlük olarak oluşur. Oluşan fiyatlar görevli personel tarafından tespit edilerek ilân panosunda ve belediyemiz internet sitesinde duyurulur.
MADDE 28 – (1) İş yeri kiracı ve malikleri ile üreticiler malların niteliklerinden sorumludurlar. Satışa sunulan her malın alt ve üst kısımlarının aynı standartta olması gerekir. Malların altı ve üstü alıcı tarafından incelenebilir. Ancak alıcılar hileli bir şekilde satışı yapıldığı iddiasında bulunduğu mallar için malın alt istifinin bozulmamış olması şartıyla tespit yapılmak üzere aynı gün mesai bitimine kadar hal yönetim birimine başvuruda bulunabilirler. Bu gibi başvurularda hal yönetimi durumu çürük ve hileli ürün tespit komisyonuna bildirir. Komisyonca verilen karar neticesinde alıcının haklılığı sabit olduğu takdirde malın bedeli satıcı tarafından iade edilir ve bunun sonucunda gerekli cezai işlem uygulanır.
MADDE 29 – (1) Hal yönetim birimince aşağıda belirtilen defterler tutulur:
a) Teminat Defteri: Toptancı halindeki iş yerlerinde faaliyet gösterenlerden alınan ve kesilen teminatlara ilişkin bilgilerin kaydedildiği defterdir.
c) Gelen mal kayıt defteri: Halde satılmak üzere meslek mensuplarına gelen malların kaydedildiği defterdir.
(2) Hal yönetim biriminin diğer mevzuata göre tutmak zorunda olduğu yasal defterlere ilişkin hükümler saklıdır.
MADDE 30 – (1) Toptancı halinde faaliyet gösterenlerce, Bakanlık veya hal yönetim birimince istenilen defter ve belgeler tutulur.
MADDE 31 – (1) Bu Yönetmelikte belirtilen defterler, ciltli ve sayfaları müteselsil sıra numaralı olur. Bu defterler, elektronik ortamda da tutulabilir. Bu takdirde bunların çıktıları ay sonunda tasdikli müteharrik yapraklar kullanılarak alınır. Defter çıktıları, yıl sonunda ciltlenerek veya dosyalanarak muhafaza olunur.
MADDE 32 – (1) İdari para cezalarına ilişkin EK-1, cezalı hal rüsumuna ilişkin EK-2’de yer alan tutanaklar, denetim yapmakla görevli yetkili personelce düzenlenir. Bakanlığın kararı üzerine, bu tutanaklar sisteme işlenebilir veya sistem üzerinden anlık olarak düzenlenebilir.
(3) Tutanaklar, otokopili kâğıtlara seri itibarıyla matbu cilt ve sıra numarası taşıyacak şekilde bastırılır. Tutanaklar, yetkili personele zimmet karşılığında verilir ve kullanılan ciltlerin dip koçanları teslim alınmadan yeni cilt verilmez.
(5) Özel ve işletim yetkisi devredilmiş toptancı hal işletmeleri ve bu işletmelerde görevli kişiler, denetim yapamaz ve ceza tutanağı düzenleyemez. 21 inci maddenin üçüncü fıkrası hükmü saklıdır.
Defter ve belgeleri saklama zorunluluğu
MADDE 33 – (1) İş yeri sahipleri ve kiracılar Kanunen tutmak zorunda oldukları defter ve belgeleri ilgili yasa hükümleri saklı kalmak koşuluyla en az beş yıl süreyle saklamak zorundadırlar.
MADDE 34 – (1) Toptancı halindeki iş yerleri, kiralama veya satış yoluyla işletilir. Ancak satılan iş yeri sayısı, o haldeki toplam iş yeri sayısının yüzde ellisini geçemez.
(2) Toptancı halindeki iş yerleri, üretici, üretici örgütü, komisyoncu veya tüccarlara kiralanır ya da satılır. Aynı toptancı halinde/şubesinde bir kişiye doğrudan veya dolaylı olarak en fazla bir iş yeri kiralanabilir veya satılabilir. İş yeri, adi şirketlere/ortaklıklara ya da birden fazla gerçek veya tüzel kişiye kiralanamaz veya satılamaz.
(3) Kiralama ve satış, aynı belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan diğer toptancı hallerinde iş yeri bulunmayanlara öncelik verilmek suretiyle yapılır.
(4) Toptancı halinde bulunan toplam iş yeri sayısının en az yüzde yirmisi üretici örgütlerine kiralanmak üzere üretici örgütü yeri olarak ayrılır. Üretici örgütü yerlerinin kiralanmasında toptancı hali ile ilgilendirilen üretici örgütlerine öncelik verilir. Ayrılan iş yerlerine yeteri kadar talep bulunmaması veya boşalan işyerlerinin doldurulamaması hâlinde diğer talep sahiplerine kiralama yapılabilir. Ancak, diğer talep sahiplerine yapılacak kiralamanın süresi beş yılı geçemez.
(5) Toptancı halindeki iş yerlerinin kiralanması veya satılması, 8/9/1983 tarih ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre yapılır. Kira süresi sona erenler, açılacak kiralama ihalelerine tekrar katılabilir.
(6) Faaliyet gösterdiği toptancı halindeki iş yerinin kira süresi sona erenlerle, ihaleye çıkılmaksızın yeniden kira sözleşmesi yapılabilir. Bu şekilde kiralama yapılabilmesi için, bu kişiler hakkında Bakanlık Yönetmeliğinin 36 ncı maddesinin dokuzuncu veya on birinci fıkralarındaki ya da 37 nci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendindeki veya 42 nci maddesinin altıncı fıkrasındaki hükümlere aykırı hareket etmeleri nedeniyle herhangi bir cezai işlem uygulanmamış olması ve yazılı talepte bulunulması gerekir.
(7) Toptancı halindeki iş yerlerinin kira süresi en fazla on yıldır. Bir yıldan uzun süreli kira sözleşmelerinde ikinci ve izleyen yıllar kira bedelleri, Üretici Fiyatları Endeksi oranında arttırılır.
(9) Toptancı halinde kiralama veya satış işlemi, taraflar arasında akdedilen ve Kanun ve Kanuna istinaden çıkarılan ikincil düzenlemelere aykırı hüküm içermeyecek şekilde hazırlanan sözleşmelerle yapılır. Sözleşmelerde, özellikle Kanunun 11 inci maddesinin ilgili hükümlerine yer verilir. Sözleşmeler, yetkili temsilciler tarafından imzalanır.
(10) İhaleye çıkılmaksızın yeniden kiralama yapılabilmesi için ilgililerin haklarında uygulanmamış olması gereken altıncı fıkradaki cezai işlemler, Kanunun 11 inci maddesinde belirtilen diğer cezaları da kapsayacak şekilde Bakanlıkça yeniden belirlenebilir.
(12) İş yeri kiracıları hal yönetim biriminin uygun görüşü alınmadan iş yerinin kira hakkını devir edemez. İş yeri kiracılarının işletim haklarını bir başkasına devretmeleri durumunda kira devir ücreti alınır. Kira devir ücreti her yıl belediye meclisince belirlenir.
MADDE 35 – (1) Belediye toptancı halinde iş yeri kiralanacak üreticilerde aşağıda belirtilen şartlar aranır:
ç) Başvuru tarihinden önceki bir yıl içinde toptancı halindeki iş yerinin kira sözleşmesinin feshine veya satış işleminin iptaline karar verilmemiş olması,
d) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmaması,
(2) Toptancı halinde iş yeri kiralanacak üretici örgütlerinde aşağıda belirtilen şartlar aranır:
b) Başvuru tarihinden önceki bir yıl içinde toptancı halindeki iş yerinin kira sözleşmesinin feshine veya satış işleminin iptaline karar verilmemiş olması,
(3) Toptancı halinde iş yeri kiralanacak komisyoncu ve tüccarlarda aşağıda belirtilen şartlar aranır:
a) Sebze veya meyvelerin toptan ticareti ile iştigal etmesi,
(4) İşyeri kiralama veya satın alma talebinde bulunanlar, Ek-3’te yer alan dilekçe ile birlikte toptancı hal yönetim birimine başvurur. Dilekçeye aşağıdaki belgeler eklenir:
c) Başvuru tarihinden önceki bir yıl içinde toptancı halindeki iş yerinin kira sözleşmesinin feshine veya satış işleminin iptaline karar verilmediğine ilişkin taahhütname,
d) Bakanlık Yönetmeliğinin 31 inci maddesine göre belediye adına ve lehine düzenlenmiş teminatlar ile gayri kabili rücu yetki belgesi.
(5) Dördüncü fıkrada belirtilenlerin yanı sıra iş yeri kiralama veya satın alma talebinde bulunan üretici örgütü, komisyoncu ve tüccarlardan, kayıtlı olduğu vergi dairesi adı ve vergi kimlik numarası beyanı istenir.
İşyeri kira sözleşmeleri ve iş yeri kira bedellerinin ödenmesi
MADDE 36 – (1) Sözleşmeler, belediye adına Büyükşehir Belediye Başkanı veya yetkilendirdiği temsilciler tarafından imzalanır.
(2) Halen komisyoncu olup da tüccarlık yapmak isteyen iş yeri sahipleri iş yeri kiralarını tüccarlarla yapılan iş yeri kira sözleşmesi hükümlerine göre öderler.
(3) İş yeri kira bedelleri iş yeri sahipleriyle yapılan sözleşmelerde belirtilen tarihlerde veya gerekli görülmesi halinde belediye meclisince alınacak karar doğrultusunda belirlenen tarihlerde ilgili banka hesabına yatırılır.
(4) Süresinde ödenmeyen iş yeri kira, masraflara iştirak ve işgaliye bedelleri hakkında Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.
MADDE 37 – (1) Toptancı halinin başka bir alana taşınması durumunda, yeni toptancı halindeki iş yerlerinin kiralanmasında veya satılmasında, mevcut hak sahiplerine önceki işyerlerine ilişkin özellik ve hususlar göz önünde bulundurulmak suretiyle öncelik verilir.
(2) Birinci fıkraya göre yapılan işlem sonucunda boş kalan iş yerlerine ilişkin yapılacak kiralama veya satış işleminde, bu Yönetmeliğin 34 üncü madde hükümleri uygulanır.
MADDE 38 – (1) Belediye toptancı halinde faaliyet gösterenler, ticarî güvenin sağlanması ve tarafların haklarının korunması amacıyla bu maddeye göre teminat verir.
(2) Birinci fıkrada öngörülen teminat, nakit olarak verilebileceği gibi bu tutara eşit olarak banka teminat mektubu, Hazine bonosu, Devlet tahvili, hisse senedi, mali sorumluluk sigortası ve gayrimenkul rehni olarak da verilebilir. Teminatlarla birlikte, onuncu ve on üçüncü fıkralarda belirtilen hususlara yönelik olarak belediyeye bu tür teminatı alış ve satış, düzenleme ve transfer konusunda yetki veren bir gayri kabili rücu yetki belgesi de verilir.
(3) Halde faaliyet gösterenlerden alınacak teminat tutarı, kiracılar için haldeki iş yerinin, malikler için ise bulunduğu toptancı halinde kiralama yoluyla işletilen emsal iş yerinin bir yıllık kira bedelinden az olmamak üzere her yılın Ocak ayında belediye meclisince belirlenir.
(5) Teminatlar, belediye adına ve lehine düzenlenir. Gayrimenkul teminatlarında, belediye adına ve lehine birinci dereceden ipotek kurulur. Teminatların doğruluğu ve geçerliliği belediye tarafından kontrol edilir.
(6) Teminat olarak gösterilen gayrimenkullerin değeri, belediye tarafından tespit edilir veya ettirilir. Değer tespitine ve ipotek kurulmasına ilişkin tüm masraflar teminat veren tarafından karşılanır.
(8) Teminatlar, belediye ve teminatı veren tarafından bir tutanağa bağlanır. Teminat tutanağı, iki nüsha olarak düzenlenir ve yetkili temsilciler tarafından imzalanır. Tutanağın bir nüshası ilgiliye verilir, bir nüshası dosyasında muhafaza edilir. İade edilen teminatlarda da aynı usul uygulanır. Teminat tutanağı mahiyetindeki diğer resmi belgeler de bu kapsamda kullanılabilir.
(9) Teminatlar, belediye Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı bünyesinde ya da bankalarda muhafaza edilir.
(13) Herhangi bir nedenle iş yerindeki kiracılık veya mülkiyet hakkı sona erenlere, yerine getirmeleri gereken bir yükümlülüklerinin bulunmadığı tespit edildikten sonra teminatları iade edilir. Teminatlar, her halükarda hakkın sona ermesinden itibaren altı ay geçmedikçe iade edilmez.
İş yerlerinin devri
MADDE 39 – (1) Kiralanan iş yerleri, vefat etme veya iş göremeyecek derecede kaza geçirme, hastalık ya da yaşlılık gibi zaruri hallerde kanuni mirasçılara devredilebilir.
(5) Bakanlık Yönetmeliğinin 36 ncı maddesinin dokuzuncu veya on birinci fıkralarındaki ya da 37 nci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendindeki veya 42 nci maddesinin altıncı fıkrasındaki hükümlere aykırı hareket etmeleri nedeniyle herhangi bir cezai işlem uygulanmamış olan kiracılar, birinci fıkra hükmü dışında iş yerlerini başkalarına devredebilir.
(6) Beşinci fıkraya göre iş yerlerini devredecekler, devir taleplerini toptancı hal yönetim birimine yazılı olarak bildirir. Devir talebinin bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğu, hal yönetim birimince kontrol edilir. Talebin belediye encümenince uygun görülmesi halinde, mevcut kira sözleşmesi aynı şartlar dâhilinde kiracılık hakkını devralacak olanlarla yapılır. Bu şekilde kiracılık hakkını devralanlar, kiracılık hakkını devredenlerle yapılmış olan kira sözleşmesinde belirtilen süreyi tamamlar.
(7) Kiracılık hakkını devralacaklarda, bu Yönetmeliğin 35 inci maddesindeki şartlar aranır.
(8) İş yeri malikleri, iş yerlerini bu Yönetmeliğin 35 inci maddesinde belirtilen şartları haiz olan gerçek veya tüzel kişilere satış yoluyla devredebilir. Devir talebi, toptancı hal yönetim birimine yazılı olarak bildirilir. Devir talebinin bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğu, hal yönetim birimince kontrol edilir. Talebin belediye encümenince uygun görülmesi halinde, devir işlemi bu Yönetmelik ve diğer ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilir.
(9) Hal yönetim biriminden izin alınmadan iş yerlerini satış yoluyla devredenler hakkında belediye encümenince Kanunun 14 üncü maddesine istinaden idari para cezası ve diğer cezai işlemler uygulanır.
(10) Toptancı halinde iş yeri kiralayanların, kiralamış oldukları iş yerlerini, kiracılık haklarını karşılıklı anlaşmak suretiyle takas yapmaları mümkündür,
(11) Takas işlemleri beşinci fıkraya göre değerlendirilir.
(12) Devir ve takas işlemlerinin gerçekleşmesi için devir edenin belediye ve bağlı kuruluşlarına hiçbir şekilde borcunun bulunmaması, devir alanın ise devir işlemleriyle ilgili belediyeye ödenmesi gereken borçlarını ödemesi gerekir.
(13) İşyerlerinin devri halinde belediye meclisince belirlenen devir ücretinin defaten ödenmesi zorunludur.
Tüzel kişiliklerde hisse devri
MADDE 40 – (1) Tüzel kişiler, ortakları arasında veya ortakları dışındaki özel ya da tüzel kişilere aşağıdaki şartlar dâhilinde hisse devri yapabilir.
(2) Tüzel kişilerde mevcut hissedarların kendi aralarında yapacakları hisse devirlerinden devir ücreti alınmaz. İş yeri devralındıktan sonra tüzel kişiliğe dışarıdan giren hissedarlardan hisseleri oranınca devir ücreti alınır.
(3) Kanuni mirasçılara yapılan hisse devirlerinden devir ücreti alınmaz.
(4) Haldeki iş yerlerinde gerçek kişi olarak ticaret yapan kiracılar, iş yerlerini sahibi veya ortağı oldukları şirkete devrederlerse, hisseleri oranında devir ücreti alınır.
(5) İşi terk etme veya fesih gibi sebeplerle haldeki ticaretini sonlandıran tüzel kişi kiracı, iş yerini ortaklardan birine devrederse, iş yerini devralan özel kişi kiracı devir ücreti ödemez.
(6) Şirket birleşmelerinde dışarıdan birleşen şirket, ortaklığına isabet eden hisse oranınca devir ücreti öder.
(7) Ortaklık yapısı aynı kalmak şartıyla, tüzel kişiliklerde yapılan faaliyet konusu değişiklikleri ile unvan değişikliği veya unvan ekleme gibi işlemlerinden her hangi bir devir ücreti alınmaz.
(8) Tüzel kişilerde hisse devirlerinde yapılacak değişikliklerin ilgililer tarafından en geç on gün içerisinde hal yönetim birimine yazılı olarak bildirilmesi zorunludur.
(9) Devir işlemleri Bakanlık Yönetmeliğinin ve bu Yönetmeliğin ilgili maddelerinde belirtilen esaslar dâhilinde yapılır.
Kiracı ve malikin bildirim yükümlülüğü
MADDE 41 – (1) Kiracılık ve mülkiyet hakkının sona ermesi veya bu Yönetmeliğin 35 inci maddesinde belirtilen niteliklerden birinin kaybedilmesi halinde durumun en geç bir ay içerisinde hal yönetim birimine yazı ile bildirilmesi zorunludur.
İş yerlerinin kullanımı
MADDE 42 – (1) İş yerleri, kiracı veya malikleri tarafından kullanılır. İş yerleri kullanılırken aşağıdaki hususlara uyulur:
a) Hal yönetim birimince özellikleri ve standartları belirlenen iş yeri tabelası, iş yerinin girişinde herkes tarafından kolaylıkla görülebilecek bir yere yerleştirilir.
b) İş yerinde, hal yönetim biriminden izin alınmaksızın değişiklikler veya bu yere ilaveler yapılmaz.
c) Atık malzemeler hal yönetim birimince belirlenen şekilde ve alanlarda toplanır ve iş yeri temiz tutulur.
ç) İş yeri dışında ya da buralardaki geçiş yollarında mal teşhiri ve satımı yapılmaz, buralarda mal veya boş kap bulundurulmaz.
e) İş yerleri, herhangi bir şekilde başkalarına kullandırılmaz.
MADDE 43 – (1) Malların toptan satışı; hal içi ve dışında faaliyet gösteren üretici, üretici örgütü, komisyoncu ve tüccarlar tarafından yapılır.
(2) Hiçbir ayrım yapılmaksızın bütün gerçek veya tüzel kişiler, 46 ncı maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen toptan satış miktarından az olmamak kaydıyla toptancı halinden mal satın alabilir.
(3) Halde iş yeri bulunan üreticiler, toptancı halinde yalnızca kendi ürettikleri sebze ve meyvelerin satışını yapabilir. Beşinci fıkra hükmü saklıdır. Üreticilerin, pazaryerlerinde yapacakları satışlar hakkında ilgili yönetmelik hükümleri uygulanır.
(5) Aynı toptancı halinde faaliyet gösterenler, mal fiyatlarının yükselmesine sebebiyet vermemek veya düşmesine engel olmamak kaydıyla, kendi aralarında mal alabilir, satabilir veya devredebilir. Ancak, bu alım, satım ve devirler, piyasa şartlarına göre malların bir kısmı veya tamamı için toptancı hali bazında ya da genel olarak Bakanlıkça sınırlandırılabilir.
(8) Komisyoncular teslim aldıkları malları cinslerine, doğal özelliklerine, standartlarına, gıda güvenilirliğine ve kalitesine ilişkin şartlara göre özenle korumak ve gerekli bilgileri vermek, kanunî kesintileri satış bedelinden düştükten sonra mal bedelini satış tarihinden itibaren on beş iş günü içinde üreticiye veya üretici örgütüne ödemek zorundadır. Vadeli satışlarda bu süre otuz iş günü olarak uygulanır.
(15) Toptancı halinde satış izni verilenler kendilerine gönderilen malları iyi bir şekilde muhafazaya, tartı ve satışlarda herhangi bir yolsuzluğa meydan vermeyecek şekilde davranmaya, üreticiyi zarardan korumak için gerekli tedbirleri almaya, kalitesine göre layık olduğu değeri bulmasını temin edecek şekilde hareket etmeye mecburdurlar.
MADDE 44 – (1) Komisyoncuların satış bedeli üzerinden alacakları komisyon oranı, yüzde sekizi aşmamak üzere taraflarca serbestçe tespit edilir. Bakanlık bu oranı yarıya kadar indirmeye yetkilidir.
MADDE 45 – (1) Malların toptan alım ve satımı, toptancı hallerinde yapılır. İkinci ve üçüncü fıkra hükümleri saklıdır.
(10) Belediye, serbest rekabetin ortadan kaldırılmasına, engellenmesine ve bozulmasına yönelik eylemleri önlemek ve malların toptan ve perakende alım satımına ilişkin Kanun, Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasını sağlamak için gereken tedbirleri almakla görevli ve yetkilidir.
MADDE 46 – (1) Malların toptancı hallerinde satışında aşağıdaki esaslara uyulur:
d) İş yerleri veya hal yönetim birimince belirlenen müzayede alanları dışında kalan diğer yerlerde malların satışı yapılmaz.
Gıda güvenilirliği ve kalitesi analizi
MADDE 47 – (1) Gıda güvenilirliği ve kalitesi analizleri, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca yetkilendirilmiş kamu laboratuarlarında veya özel laboratuarlarda yapılır. Malların gıda güvenilirliği ve kalitesi analizini yaptıracak olan bildirimcilerin, bu durumu bildirim işlemi esnasında beyan etmesi zorunludur.
(2) Analiz sonucunda gıda güvenilirliği ve kalitesi şartlarına uymadığı tespit edilen mallar, 13/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu hükümlerine göre işlem tesis edilmek üzere ilgili mercilere bildirilir.
(3) Mallara ilişkin gerçeğe aykırı analiz raporu düzenlenemez veya bu raporun düzenlenmesi sağlanamaz.
(4) Gıda güvenilirliğini yitirmiş ürünler, çürük ve hileli ürün tespit komisyonunca düzenlenen rapor vasıtasıyla imha edilir.
MADDE 48 – (1) Toptancı halinde faaliyet gösterenlerce, 11/1/1989 tarihli ve 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanunu hükümlerine göre gerekli muayeneleri yapılmış olan elektronik tartılar kullanılır.
(3) Tartılar, alıcının satın aldığı malın ağırlığını görmesini sağlayacak şekilde, iş yerinin uygun bir yerine konulur.
MADDE 49 – (1) Toptancı halinde faaliyet gösteren meslek mensupları bildirimci olarak Hal Kayıt Sistemine kaydolmak zorundadır. Bildirime ilişkin işlemler ve bildirim yükümlülüğü 5957 sayılı Kanun, Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yürütülür.
MADDE 50 – (1) Bildirim; bildirim miktarı veya üzerindeki malların üretildiği yerden veya girdiği gümrük kapısının bulunduğu yerden her ne sebeple olursa olsun sevkinden önce bildirimciler tarafından sisteme yapılan beyan işlemidir.
(3) Bildirim işlemi;
(4) Bildirim işlemi sırasında, sistem tarafından istenilen bilgiler doldurulur. Bu bilgiler, Bakanlıkça belirlenir.
(5) Bildirim işlemi, sistem tarafından istenilen bilgilerin tamamının doldurulmasıyla tamamlanır. Alıcı ve fiyat gibi hususların belli olmaması nedeniyle tamamlanamayan bildirim işlemi, eksik bu bilgilerin daha sonradan beyan edilmesi ile tekemmül eder. Bildirimi tamamlanmadığı halde satışa sunulan mallar hakkında 56 ncı maddeye göre işlem yapılır.
(6) Sınaî üretimde kullanılmak veya ihraç edilmek üzere bildirimde bulunulan ancak, bu amaçla kullanılmayıp iç piyasada satışa sunulacak olan mallar için, önceki bildirime bağlı olarak satışa sunulmadan önce yeni bir bildirimde bulunulması zorunludur.
(7) Bildirim miktarı veya üzerindeki mallar, üretildiği yerden veya girdiği gümrük kapısının bulunduğu yerden her ne sebeple olursa olsun sevkinden önce sisteme bildirilmek zorundadır.
(8) Kendilerince üretilen henüz satışa konu olmamış malları, üretim yaptığı yerdeki toptancı haline veya sınai işletmeye ya da tasnifleme ve ambalajlama tesisine götüren üreticiler hakkında yedinci fıkra hükmü uygulanmaz. Bu mallara ilişkin bildirim, malı teslim veya satın alan kişilerce yapılır.
(9) Üreticiler, organik ve iyi tarım uygulamaları kapsamında üretilenler dâhil sebze ve meyvelerin üretimine ilişkin Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca tutulan ilgili sistemlere kaydolmak zorundadır. Söz konusu sistemlere kayıtlı olmayan üreticiler tarafından üretilen mallara ilişkin bildirimde bulunulamaz.
(10) Malların, depolarda muhafaza edilebilmesi ya da şube, tesis veya dağıtım merkezi aracılığıyla sevk edilebilmesi, bunların önceden sisteme kaydedilmesi ile mümkündür. Sisteme kaydedilmeyen depo, şube, tesis veya dağıtım merkezine yönelik herhangi bir bildirimde bulunulamaz.
(11) Toptancı hal dışında faaliyet gösteren tüccarlar, toptancı halinde toptan olarak mal satmak üzere bildirimde bulunabilir. Bunlar, Kanunun 4 üncü maddesinin beşinci fıkrasına göre toptancı hali dışında mal satmak üzere bildirimde bulunamaz.
(12) Bildirim üzerine tahakkuk eden hal rüsumunun beş iş günü içinde ödenmemesi halinde, ödeme yapılana kadar yeni bir bildirimde bulunulmaz.
(13) Toptancı haline doğrudan başvurularak yapılacak bildirimlerde görevli personelce bildirim işleminden önce bildirimcilerin kimlik bilgilerine ilişkin gerekli sorgulamalar yapılır.
(14) Bildirim yapıldıktan sonra bu işleme ilişkin oluşan künye numarası ve diğer bilgiler; çevrimiçi yapılan bildirimlerde sistem tarafından, toptancı haline doğrudan başvurularak yapılan bildirimlerde ise görevli personel tarafından bildirimcilere verilir.
(15) Sistemden kaynaklanan sorunlar nedeniyle bildirim işleminin sistem üzerinden yapılamadığı durumlarda, bildirim işlemi bildirimci veya yetkilendirdiği kişi tarafından EK-5’te yer alan belgenin doldurulması ve toptancı haline onaylatılması suretiyle gerçekleşir. Onay işleminden önce bildirimcinin veya yetkilendirdiği kişinin kimlik bilgilerine ilişkin gerekli sorgulamalar yapılır. Onaylanan belgenin bir nüshası bildirimciye verilir ve diğer nüshası sisteme işlenmek üzere ilgili toptancı halince muhafaza edilir. Bu belge, malın künyesi olarak kullanılabilir.
(16) Üreticilerin, ürettikleri malları perakende olarak doğrudan tüketicilere satması durumunda, satılan bu mallar hakkında bildirimde bulunulmaz.
MADDE 51 – (1) Bildirim yapıldıktan sonra, sistem tarafından bu işleme ilişkin bir künye oluşturulur. Künye, malın üretim yerini, cinsini, miktarını, hangi üretici/işletmeye ait olduğunu, varsa sertifika bilgilerini ve Bakanlıkça uygun görülen diğer hususları içerir.
(2) Toptan veya perakende mal satışında, malların üzerinde veya kap ya da ambalajlarının herkes tarafından kolaylıkla görülebilecek bir yerinde bu maddede belirtilen künyenin bulundurulması zorunludur. Bildirim miktarının altındaki mallara ilişkin satışlar ile 50 nci maddenin on altıncı fıkrasına göre üreticiler tarafından yapılan satışlar bu fıkra kapsamı dışındadır.
(3) Künyenin malların üzerinde veya kap ya da ambalajlarının herkes tarafından kolaylıkla görülebilecek bir yerinde bulundurulma zorunluluğu, malların üretildiği yerden veya girdiği gümrük kapısının bulunduğu yerden satışa sunulacağı yere sevki aşamasında aranmaz.
(4) Kap veya ambalajlarından çıkarılarak satışa sunulan mallara ilişkin künyeler, herkes tarafından kolaylıkla görülebilecek bir şekilde satış alanının uygun bir yerinde bulundurulur.
(5) Künyeler, tahrif veya taklit edilemez, bunlar üzerinde bilerek değişiklik yapılamaz veya üçüncü şahısları yanıltıcı ifadelere yer verilemez.
(6) Toptancı halinden çıkışlarda satılan ürüne ait künye mutlaka ibraz edilmek zorundadır. Aksi halde ürünün çıkışına kesinlikle izin verilmez.
(7) Sistem internet sayfasına erişilemediği durumlarda toptancı hal yönetimince onaylanan EK-5, künye yerine geçer.
MADDE 52 – (1) Bildirimcilerin yükümlükleri şunlardır:
e) Sistemde kayıtlı iletişim bilgilerindeki değişiklikleri derhal, diğer değişiklikleri ise en geç bir ay içinde sisteme işlemek veya toptancı hali ya da il müdürlüğü kanalıyla işlenmesini sağlamak.
MADDE 53 – (1) İlgili mevzuatı çerçevesinde ithal edilen mallar ile fatura veya müstahsil makbuzu ile üreticilerden satın alınan mallardan; toptancı halinde satılanlardan yüzde bir, toptancı hali dışında satılanlardan yüzde iki oranında hal rüsumu alınır.
(4) Gıda güvenilirliği ve kalitesi analizleri, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca yetkilendirilmiş kamu laboratuarlarında veya özel laboratuarlarda yapıldığı belgelenen mallar üzerinden alınacak hal rüsumu, yarısı oranında alınır.
(6) Hal rüsumu, bildirim işleminin tamamlanmasıyla tahakkuk eder. Rüsumun hesaplanmasında, toptan satış bedeli esas alınır.
(7) Malların gıda güvenilirliği ve kalitesi analizini yaptıracak olan bildirimcilerin, bu durumu bildirim işlemi esnasında beyan etmesi zorunludur. Beyanda bulunulmayan, beyanda bulunulup da toptancı haline beş iş günü içinde analiz sonucu iletilmeyen ya da analiz sonucunda künye numarası yer almayan mallar hakkında dördüncü fıkrada belirtilen indirim uygulanmaz.
(8) Hal rüsumu, malları satın alanlarca beş iş günü içinde ödenir. Tüccarlar tarafından yapılan satın alımlarda, hal rüsumu tüccar tarafından ödenir. Komisyoncular, aracılık ettiği satışlardan dolayı tahakkuk eden hal rüsumunun beş iş günü içinde ödenmesinden malı satın alanlarla birlikte müteselsilen sorumludur.
(9) Hal rüsumuna ilişkin ödemeler, Bakanlık Yönetmeliğinin 45 inci maddesine göre Bakanlıkça belirlenen banka nezdinde açılan hesaba yatırılmak suretiyle yapılır.
(10) Hal rüsumuna ilişkin ödemeler, malı satın alanlardan tahsil edilmek suretiyle komisyoncularca ya da malı satın alanlarca künye numarası veya bildirimciye ait T.C. Kimlik ya da MERSİS numarası beyan edilerek yapılır.
(11) Birinci fıkrada belirtilen yüzde birlik hal rüsumu oranı ile ilgili mevzuatta toptancı halindeki satışlara ilişkin öngörülen diğer indirim oranlarının uygulanabilmesi için, bildirimde bulunulan malların toptancı haline fiilen girmesi zorunludur. Bu fıkra hükmünün uygulanmasında sorumluluk bildirimcilere aittir.
Rüsum tahakkuk ve tahsilinde hal yönetiminin yetki ve sorumlulukları
MADDE 54 – (1) Hal yöneticisi belediye mücavir alan sınırları içinde faaliyet yürüten meslek mensuplarınca mal satışı sırasında tahakkuk eden rüsumu eksiksiz olarak tahsil ettirip ilgili bankaya ödetme konusunda yetkili ve sorumludur.
(2) Hal yöneticisi meslek mensuplarınca alıcılardan tahsil edilen ve bankaya yatırılan rüsum miktarlarının kontrolü için adı geçenlerin her türlü defter belge ve vergi beyannamelerini alıp inceleyebilir.
(3) İnceleme, içinde bulunulan yıl dâhil olmak üzere geriye doğru beş yıllık süreyi kapsayabilir.
(4) Yapılan inceleme sonucunda tahsil edilen ve/veya ödenmesi gereken hal içi ve hal dışı rüsumlar, rüsum miktarı arasında fark bulunması halinde aradaki tutarlar meslek mensuplarından 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre tahsil edilir.
MADDE 55 – (1) Hal içinde faaliyet yürüten meslek mensuplarına ait işlemler toptancı hal şube müdürlüğünce yapılır
(2) Hal dışında faaliyet yürüten meslek mensuplarına ait işlemler ise il müdürlüğünce yapılır.
(3) Yetkilendirme, sistemi kullanacak personele sistem üzerinden özgün kullanıcı adı ve şifresi tahsis edilme işlemidir. Yetkili personeli belirleme işlemi, bu maddede öngörülen usullere göre yapılır.
(4) İl müdürlüğünce yetkilendirilen belediye personeli, belediye nezdinde sistemin belediye uygulama yöneticisidir. Belediye uygulama yöneticisi; sistem üzerinden, bu Yönetmelik ve ilgili mevzuatta belirtilen iş ve işlemleri yerine getirmek üzere, ilgili belediye personelini ve belediye zabıtasını yetkilendirir.
(6) Bu maddeye göre yapılacak yetkilendirmelerde yedek personel de belirlenir.
(7) Yetkilendirilen personel, sisteme giriş için kendisine tahsis edilen kullanıcı adı ve şifresini mevzuata ve usulüne uygun kullanmaktan ve muhafaza etmekten sorumludur.
MADDE 56 – (1) Kanun, Bakanlık Yönetmeliği, bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olarak;
a) Sisteme bildirilmeden toptan alınıp satılan ya da toptancı halinde satılmak üzere bildirimde bulunup toptancı hali dışında toptan satılan,
b) Sınaî üretimde kullanılmak veya ihraç edilmek üzere satın alınıp 50 nci maddenin altıncı fıkrasına aykırı olarak bildirimde bulunulmadan iç piyasada satışa sunulan,
(2) Cezalı hal rüsumunun hesaplanmasında o malın türü ve cinsi de dikkate alınır.
(3) Cezalı hal rüsumu tahsil edilen mallar için önceden ödenen hal rüsumu varsa cezalı tahsil edilecek hal rüsumundan mahsup edilir.
(4) Hal rüsumunun cezalı olarak alınmasına yetkili personelce düzenlenen ceza tutanağına istinaden belediye encümenince karar verilir. Belediye encümenince verilen karar ile tahakkuk işlemi gerçekleşir.
(5) Cezalı hal rüsumu tutanakları, tutanağın düzenlendiği günü takip eden ilk belediye encümen toplantısında gündeme alınarak görüşülür ve karara bağlanır. Ceza kesilmemesine ilişkin belediye encümeni kararı gerekçeli olarak alınır.
(6) Cezalı hal rüsumundan, malları taşıyan nakliyeciler ya da depolayanlar, mal sahibi ile birlikte müteselsilen sorumludur. Bildirimde bulunulmayan malları taşıyanlara veya bunları depolayanlara ayrıca bu Yönetmeliğin 57 nci maddesine göre cezai işlem uygulanır.
(7) Cezalı hal rüsumuna ilişkin ödemeler, ilgili belediyece bu amaçla açılan banka hesabına yatırılmak suretiyle yapılır. Bu hesapta toplanan tutarın yarısı her ayın sonunda tespit ve/veya yakalama eylemine bizzat ve fiilen katılan kamu görevlilerine ikramiye olarak ödenir. Ancak, kamu görevlisine ödenen ikramiyenin tutarı olay başına (2.000) ve yılda (90.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak tutarı geçemez. Hesapta kalan kısım ise belediyeye gelir olarak kaydedilir.
MADDE 57 – (1) Toptancı halleri ve diğer yerlerde, başka kanunlara göre daha ağır bir ceza gerektirmediği takdirde, Kanunun 14 üncü maddesinde öngörülen idari para cezaları uygulanır.
(4) İdari para cezası uygulanmasına bu Yönetmeliğin 32 nci maddesinde belirtilen ceza tutanağına istinaden ilgili belediye encümenince karar verilir. Kanunun 14 üncü maddesinin üçüncü fıkrası hükmü saklıdır. Belediye encümenince verilen karar ile tahakkuk işlemi gerçekleşir.
(6) Bu maddede öngörülen idarî para cezalarının uygulanması, Kanun, Bakanlık Yönetmeliği ve bu Yönetmelikte öngörülen diğer müeyyidelerin uygulanmasına engel teşkil etmez.
(7) İdari para cezaları her takvim yılı başından itibaren geçerli olmak üzere o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılır.
(8) İdari para cezası uygulanmasına ve ilgilisine tebliğ edilmesine ilişkin olarak bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanır.
MADDE 58 – (1) Toptancı halinde, aşağıdaki eylemleri bir takvim yılı içinde iki kez gerçekleştirenler, belediye encümeni kararıyla bir aya kadar faaliyetten men edilir.
a) İş yeri dışında ya da buralardaki geçiş yollarında mal teşhir edilmesi, satılması, mal veya boş kap bulundurulması,
c) Atık malzemelerin belirlenen şekilde veya alanlarda toplanmaması ya da iş yerinin temiz tutulmaması.
MADDE 59 – (1) Toptancı halindeki işyerlerinde faaliyet gösterenlerden;
b) Hukuken geçerli bir mazereti bulunmaksızın toptancı halindeki iş yerini aralıksız on beş gün veya bir takvim yılında altmış gün kapatanların,
c) 43 üncü maddenin beşinci fıkrasına aykırı olarak aynı toptancı halinde kendi aralarında mal alan, satan veya devredenlerin,
ğ) Kiraladıkları iş yerlerini 39 ve 40 ıncı madde hükümlerine aykırı olarak başkasına devredenler ya da kiraladıkları veya satın aldıkları iş yerlerini herhangi bir şekilde kullandıranların,
h) Doğrudan veya dolaylı olarak aynı toptancı halinde birden fazla iş yeri kiraladığı veya satın aldığı anlaşılanların,
i) 35 inci maddede öngörülen şartları taşımadıkları veya sonradan kaybettikleri anlaşılanların,
(2) Kira sözleşmesinin feshine ya da satış işleminin iptaline karar verilenler, bu kararın kendilerine tebliğinden itibaren iş yerlerini otuz gün içinde tahliye etmeye mecburdur. Bu süre sonunda tahliye edilmeyen yerler, belediye zabıtası tarafından tahliye ettirilir.
(4) Bulunduğu yerin mevsimsel şartları ve üretim sezonu dikkate alınarak yılın belli bir döneminde faaliyet göstermeyeceği toptancı hal yönetim birimince belirlenen iş yerleri için bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendindeki hüküm uygulanmaz.
MADDE 60 – (1) Toptancı halinin açılış ve kapanış saatleri, mevsim şartları ve yöresel ihtiyaçlara göre toptancı hal yönetim birimince belirlenir. Bu belirleme yapılırken, halin yirmi dört saatin kesintisiz en az altı saatinde kapalı olması sağlanır.
MADDE 61 – (1) Toptancı hal yönetim biriminden önceden izin alınması ve kimlik ile ikamet bilgilerini gösterir belgelerin ibraz edilmesi kaydıyla işyerlerinde eleman çalıştırılabilir.
(2) İş yerlerinde çalıştırılacak kişilerin, Kanun, Bakanlık Yönetmeliği, bu Yönetmelik ve diğer mevzuata aykırı iş ve işlemlerinden iş yeri kiracıları sorumludur.
(3) İş yeri sahipleri istihdam ettikleri kişilerin halde uygulanan kurallara riayet etmemeleri, belediyece belirlenmiş uyarı ve yasaklara aykırı hareketleri görüldüğü takdirde kusurlu kişilerin görevlerine yirmi dört saat içinde son vererek kimlik kartlarını hal yönetimine iade etmek zorundadırlar.
(4) Kiracı ve iş yeri maliklerinin, iş yerlerinde Türkiye sınırları içinde ikamet izni bulunmayan işçi çalıştırmaları yasaktır.
Meslek mensupları ve taşeron ilişkileri
MADDE 62 – (1) Meslek mensuplarına günlük yevmiye ile çalışan işçi temin eden taşeronlar bu şekilde çalıştırdığı işçilerin alacaklarını tam ve eksiksiz ödemek zorundadırlar.
(2) Taşeronların aracılık yaptığı işçilerin ücretlerini eksik ödemesi veya hiç ödememesi halinde işçi alacaklarından komisyoncu ve tüccarlar da taşeron ile birlikte sorumludur.
MADDE 63 – (1) Toptancı hal yönetim birimince, işyeri kiracıları ve malikleri ile bunların çalıştırdıkları kişilere, EK-6’da belirtilen şekle uygun kimlik kartı verilir. İlgililer, verilen kimlik kartlarını toptancı halinde bulunulduğu sürece üzerinde bulundurmakla yükümlüdür.
(3) Kimlik kartlarını, toptancı hal yönetim biriminin izni ve gözetiminde olmak kaydıyla ilgili meslek örgütü de dağıtmaya yetkilidir. Verilen kimlik kartları 4857 sayılı Kanunla ilişkilendirilemez.
(4) İş yerindeki kiracılık veya mülkiyet hakkı sona erenler ile çalıştığı iş yerinden herhangi bir nedenle ayrılan kişilere ait kimlik kartları imha edilmek üzere toptancı hal yönetim birimine teslim edilir.
MADDE 64 – (1) Toptancı hal yönetim birimince zorunlu kılınması halinde, iş yerlerinde çalışanlar ile 63 üncü maddenin ikinci fıkrasında belirtilen kişilerce, mevsim şartlarına uygun olarak özellikleri ilgili meslek örgütünün görüşü alınarak belirlenen kıyafetler giyilir.
MADDE 65 – (1) Toptancı halindeki iş yerlerinde faaliyet gösterenlerin, mesleki bilgi ve deneyimlerini artırmak ve ilgili mevzuatta yer alan hak ve yükümlülükleri hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamak amacıyla eğitime tabi tutulmaları konusunda hal yönetim birimince gerekli eğitimler verilir veya verdirilir.
(2) Eğitim programına katılanlara bir sertifika verilir.
(3) Hal yönetimi, iş yerlerinde faaliyet gösterenler ile bunların çalıştırdıkları kişilerde, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen eğitimi alma ve belgelendirme şartını arar.
MADDE 66 – (1) Belediyeye gelir olarak kaydedilen hal rüsumu tutarlarının en az yüzde onu toptancı halinin temizlik, güvenlik, aydınlatma, bakım ve onarım ihtiyaçlarının karşılanması ve kapasitesinin arttırılması, ihtiyaç duyulan bilgi işlem sisteminin kurulması ve lüzumlu diğer teknik donanımın sağlanması, soğuk hava deposu, laboratuvar, tasnif ve ambalajlama ile diğer tesislerin kurulması ve işletilmesi için harcanmak üzere, izleyen yıl belediye bütçesine ödenek olarak konulur.
MADDE 67 – (1) Toptancı halinde veya hale bildirilerek işlem görecek mallar, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenir. Hal içinde, belirlenen mallar dışındaki ürünlerin satışı yapılamaz.
Hal bilgi sistemi
MADDE 68 – (1) Toptancı halinde faaliyet gösteren tüm iş yerlerinin hal yönetim biriminin elektronik ortamda düzenlediği hal bilgi sistemine veri bağlantısı sağlamaları zorunludur. Hal bilgi sistemine elektronik ortamda bağlantı sağlamayan iş yerlerinin iş ve işlemleri hal yönetimince durdurulur.
MADDE 69 – (1) Kontrol ve denetim noktaları, il merkezinin giriş ve çıkışlarında, trafik düzeni ve güvenliği dikkate alınarak, belediyenin talebi üzerine ilin mülki idare amirinin onayı ile kurulur. Bakanlıkça belirlenen yerlerde kontrol ve denetim noktası kurulması zorunludur.
(2) Kontrol ve denetim noktalarında denetimler, hal yöneticisi ya da hal zabıtası ve/veya hal yöneticisince görevlendirilen diğer personelce yerine getirilir. İhtiyaç halinde bu noktalarda, birinci fıkradaki usule uygun olarak kolluk kuvvetlerinden de yeterli sayıda personel görevlendirilir.
MADDE 70 – (1) İlgililerin, idari para cezaları dışındaki tüm uyuşmazlıklarda, hal hakem heyetlerine başvurma hakkı vardır.
Fatura, müstahsil makbuzu, irsaliyelerin kaydı
MADDE 71 – (1) Hal içi meslek mensuplarının kullandıkları fatura, müstahsil makbuzu ve irsaliyelerin koçanlarının başlangıç seri numaralarını ve son seri numaralarını hal yönetimine kayıt ettirmeleri zorunludur. Kaydı yapılmamış fatura, müstahsil makbuzu ve irsaliye kabul edilmeyecek ve işleme alınmayacaktır. Uyarılara rağmen kaydı yapılmayan fatura, müstahsil makbuzu ve irsaliye kullananlar hakkında gerekli cezai işlem uygulanır. Eylemin tekrarı halinde işyerlerindeki faaliyetleri durumlarını düzeltene kadar durdurulur.
Meslek mensuplarının kendi aralarında, diğer mükelleflerle ve üreticilerle olan ilişkileri
MADDE 72 – (1) Toptancı halinde ticari faaliyetlerin meslek etiği ve iyi niyet kuralları çerçevesinde yapılması esastır. Bu kurallara uymayanların, uymamakta ısrar edenlerin hal içerisinde faaliyet yürütmeleri yasaktır.
(2) Herhangi bir meslek mensubuna sattığı mal bedelini zamanında alamayan komisyoncular, durumu belgeleri ile birlikte üyesi oldukları meslek örgütüne bildirecektir. Meslek örgütünün sorunu kısa zamanda çözememesi halinde sorunun yasal yollardan çözümü için durum yazılı olarak hal yönetim birimine intikal ettirilir.
(3) Hal yönetim biriminin gerekli incelemeyi yapıp, borçluya yazılı olarak borcunu yedi gün içinde ödemesi ve/veya uzlaşmak için hal yönetimine başvurması istenir.
(4) Ödeme ve uzlaşma sağlanamaması halinde meslek örgütünce diğer meslek mensuplarının ve üreticilerin zarara uğramaması için meslek etiğine uygun davranmayan borçlunun kayıtları tutulur, gerek görülmesi halinde bu kayıtlar meslek örgütünün bağlı bulunduğu üst kuruluş tarafından ülke genelinde bilgi paylaşımı yapılabilir.
MADDE 73 – (1) Toptancı halindeki komisyoncusundan avans alan üreticiler mallarını borçlu olduğu ilgili komisyoncuya sattırmalıdır. Toptancı halindeki komisyoncular üreticiye verdikleri avansları üretici adına müstahsil cari hesap defterine işlerler ve üreticiye imza attırırlar. Borçlu üretici mallarını başka komisyoncuda sattıramaz. Satılabilmesi için aldığı paranın en az beş katı kadarlık bir mal satışını borçlu olduğu komisyoncuda yaptırmalıdır. Bu teamüle uyulmaması halinde konu Hal Hakem Heyetine intikal ettirilir.
Üreticilerin komisyoncu değiştirme talepleri
MADDE 74 – (1) Üreticinin bu Yönetmelik gereği anlaşma yaptığı komisyoncusunu değiştirmek istemesi durumunda önceki komisyoncusuna herhangi bir borcunun bulunmadığının belgelenmesi gerekmektedir.
(2) Bu durumda üretici ile yeni komisyoncu arasında yeniden anlaşma yapılır. Aksi takdirde komisyoncu değişikliği yapılamaz yapılırsa üreticinin borçlarını sonraki komisyoncu üstlenmiş olur.
Boş kasa dağıtım usulleri
MADDE 75 – (1) Toptancı halinde boş kasaların dağıtımı halin açık olduğu günlerde hal yönetim birimi tarafından belirlenecek saatler arasında yapılabilecektir. Bu saatler dışında dağıtım yapılması hal yönetim biriminin iznine tabidir.
Çürük ve hileli ürün tespit komisyonu
MADDE 76 – (1) Hal yönetim birimince görevlendirilecek, bir gıda mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir denetim personeli olmak üzere üç üyeden oluşur. Toptancı haline ait şubelerde kurulacak çürük ve hileli ürün tespit komisyonu da bu usul ve esasa göre oluşturulur. Bu komisyon görevlendirilmesi iki senede bir yapılır.
(2) Çürük ve hileli ürün tespit komisyonu toptancı haline gelen ve satışa sunulan malların çürük ya da bozuk olup olmadığını, malların niteliklerini ve hileli satış iddiasının doğruluğunu gözlem yaparak ve fotoğraf çekerek tayin ve tespit ile işin hususiyetine ilişkin ihtilafları inceleyerek hazırlayacağı raporu hal yönetim birimine ibraz eder.
(3) Bozulduğu veya çürüdüğü tutanak ile tespit edilen ürünler personel gözetiminde imha edilir.
(4) Bozulan, çürüyen veya herhangi bir şekilde ziyan olan mallar, hal görevlileri veya İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü elemanları tarafından tutanakla tespit edilmeden meslek mensuplarınca imha edilirse, ilgili meslek mensupları bu malların stoklardan düşümü için tespit yapılmasını veya ilgili mal için zarar beyanı talebinde bulunamaz.
Dara ve fire
MADDE 77 – (1) Satışa arz edilen malların darasının tam olarak düşülmesi ve faturalarda gösterilmesi mecburidir. Daralar düşülmeden ve/veya faturalarda gösterilmeden yapılan satışların tespit edilmesi halinde 5326 sayılı Kabahatler Kanununa göre işlem yapılır.
MADDE 78 – (1) Aydın Büyükşehir Belediyesine bağlı haller dışındaki diğer hallerden satın alınıp toptancı hali bünyesindeki tesislere, muhafaza, paketleme veya dağıtım merkezlerine sevk işlemi için giriş yapan künyesi oluşturulmuş malların fatura bedelleri üzerinden %1 hizmet ücreti alınır.
Belediye toptancı haline mal getiren nakliyeciler
MADDE 79 – (1) Toptancı hali içinde bulunan işyerlerine satışı yapılmak üzere ürün getiren nakliyecilerin taşıma ücretlerinin uyuşmazlığında toptancı hal yönetim birimi duruma müdahale ederek taşıma ücretinin nakliyeciye ödenmesini temin eder.
(2) İş yeri sahipleri kendilerine kasa, çuval ve bağ ile mal getiren nakliyecileri hale giriş tarihinden itibaren 1 gün, dökme mal getiren nakliyecileri 3 günden fazla bekletemez.
(3) Nakliyecinin, hale giriş saatinin başlangıcı toptancı hal yönetim birimince belirlenecek olup belirlenen bu saati takip eden her 24 saat için iş yeri sahiplerince her gece, belediye meclisince belirlenen geceleme ücreti ödenir.
Toptancı hali içinde bulunan nakliye ambarları ve mal taşıyan nakliyecilerin sorumlulukları
MADDE 80 – (1) Yaş sebze ve meyve taşımacılığı yapan nakliye yazıhaneleri ve nakliyeciler hale getirmiş oldukları ve halden çıkaracakları ürünlerin bildirimlerinin yapılıp yapılmadığından bildirimciyle müteselsilen sorumludurlar.
Masraflara iştirak bedeli
MADDE 81 – (1) Toptancı halinde temizlik, çevre sağlığının korunması, park bahçe bakımı, yolların belirli bir standartta ve bakımlı olması için, meslek mensuplarınca bir aylık kira bedeli tutarında masraflara iştirak bedeli ilgili yılın ilk kira taksiti ile birlikte ödenir.
(2) Masraflara iştirak bedelinin tahsilinde iş yeri kira bedelinin tahsil şekli uygulanır.
MADDE 82 – (1) İlçelerimiz ve komşu illerde pazarcılık yapan kendi nam ve hesabına yaş sebze ve meyve ticareti yapan özel ve tüzel kişiler;
a) Toptancı halden almış oldukları malların kap değiştirme ve tasnifini yapmak üzere hal yönetim birimi tarafından yağmur ve güneşe karşı gerekli önlemlerin alındığı yer gösterilir. Bu işlemi yapmak üzere gösterilen yer haricinde mal yapmaları yasaktır,
b) Toptancı hal çıkış kapısında bu gösterilen yeri kullanmaları nedeniyle bedeli belediye meclisi tarafından belirlenmiş olan işgaliye ücreti öderler.
c) Bu ödemeler günlük ve/veya sezonluk kullanılacak süre için toptan ödenebilir,
ç) Bu gösterilen yerlerle ilgili hiçbir pazarcı esnafı hak talep edemez,
d) Pazarcılar, toptancı hal yönetim birimince alınan her türlü kurallara uymak zorundadır.
Ses cihazları ve ilan panosu
MADDE 83 – (1) Toptancı hali içerisinde resmi veya özel duyurular ses yayın aracı ile yapılır. Ticari duyuru ve ilanlardan belediye meclisince her yıl belirlenecek tarifeye göre ücret alınır.
MADDE 84 – (1) Toptancı hali içerisinde çalışmalarına izin verilen her türlü ticari faaliyet yürüten bürolar, PTT idareleri, banka, lokanta, kahvehane, büfe, dükkân, otel, genel tuvaletler gibi yerler 2886 sayılı Devlet İhale Kanununa göre belediyenin ilgili birimince kiraya verilirler.
(2) Bu yerlerin iş yeri sahipleri ve çalışanları bu Yönetmelik hükümlerine uymak zorundadırlar.
İlçe belediyelerin görev ve sorumlulukları
MADDE 85 – (1) Aydın Büyükşehir Belediyesi mücavir alan sınırları içerisinde bulunan ilçe belediyeleri, sabit ve seyyar pazaryerlerinde toptancı hal şube müdürlüğü denetim ekiplerinin denetim çalışmalarını kolaylaştırmak amacıyla gerekli yardımda bulunurlar. Pazaryerinde ve sergilerde satış yapan satıcılar denetimler sırasında satışını yapmış oldukları ürünlere ait fatura, künye gibi belgeleri denetim ekibine ibraz etmek zorundadırlar.
Soğuk hava depoları ile ilgili düzenlemeler
MADDE 86 – (1) Toptancı hal yönetim birimi, hal içinde soğuk hava deposu ile ilgili gerekli yatırımları Bakanlık Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasına göre yapabilir. Toptancı hali dışında yaş sebze ve meyve depolaması yapan soğuk hava depo sahip ve işletmecileri soğuk hava deposuna konulan ürünlerin sisteme bildirimi işlemlerini Bakanlık Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak yapmak zorundadırlar.
(2) Soğuk hava deposu sahip ve işletmecileri soğuk hava depolarını il müdürlüğüne müracaat ederek sisteme kaydettirmek zorundadırlar. Soğuk hava deposu işletmecileri depoya giren ve çıkan mallarla ilgili kayıtları anılan sistem üzerinden takip etmek zorundadırlar.
MADDE 87 – (1) Toptancı hali ve belediye sınırları içinde sahibi bulunmayan mallar hal yönetim birimi tarafından yediemine teslim edilir. Malın bozulma durumu gözetilerek sahibi ortaya çıkmayan malların hal hakem heyetinin almış olduğu karar doğrultusunda satışı yapılır. Elde edilen hâsılat belediye veznesine yatırılarak emanete alınır. Bu tarihten itibaren altı ay içinde ilgili malın sahibi çıkmadığı takdirde hâsılat belediyeye irat kaydedilir.
Mevzuata ilişkin hükümler
MADDE 88 – (1) Toptancı hali içerisinde bulunan alıcı ve satıcılar, sürücüler, iş yeri kiracı ve malikleri ve diğer iş yerlerinde faaliyet gösterenler ve istihdam ettikleri kişiler ile iş ve ziyaret gereği toptancı haline gelen kişiler; 5393 sayılı Belediye Kanunu, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu, 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu, 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, Bakanlık Yönetmeliği, Aydın Büyükşehir Belediyesi Sebze ve Meyve Ticareti ile Toptancı Halleri Yönetmeliği, Gıda Maddelerinin ve Umumi Sağlığı İlgilendiren Eşya ve Levazımın Hususi Vasıflarını Gösteren Tüzük, Belediye Meclis ve Encümen Kararları, İl Hıfzıssıhha Kurulu Kararları ile hal yönetim birimince getirilen düzenlemelere, yasak, emir ve talimatlara uymak zorundadırlar.
(2) Bu Yönetmelikte yer alan emir, yasak, talimat ve düzenlemelere uymayanlar hakkında bu Yönetmelik maddeleri ile diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre ilgili kişiye gerekli cezai işlem uygulanır.
(3) Hal yönetim birimi, bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili olarak Talimat ve Yönergeler uygulamaya koyabilir.
(4) Özel hallere ilişkin olarak 5957 sayılı Kanun ve ilgili Bakanlık Yönetmeliklerinde yer alan hükümlerin uygulanmasını hal yönetim birimi kontrol ve takip eder.
MADDE 89 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde Kanun ve Bakanlık Yönetmeliğinin ilgili maddeleri uygulanır.
MADDE 90 – (1) 14/11/2014 tarih ve 186 sayılı Aydın Büyükşehir Belediyesi İşletme ve İştirakler Daire Başkanlığı Sebze ve Meyve Ticareti ile Toptancı Halleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 91 – (1) Aydın Büyükşehir Belediye Meclisinin 12/01/2016 tarih ve 05 sayılı kararı ile kabul edilen bu Yönetmelik hükümleri ilanı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 92 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Aydın Büyükşehir Belediye Başkanı yürütür.