Büyüksün sanat! | idefabrik
← Doğa ve insan doğası
Kayıp Zamanın İzinde →
Posted on March 5, 2017 by idefabrik
Artsy’de bir panel haberi okudum. The Armory Show’da yapılan bu panelde sanatın finansallaşması, geleceği ve sanat piyasası tartışılmış. Panel’in moderatörü Wall Street Journal’den Kelly Crow. Panelistler mezatçı Simon de Pury, sanat danışmanı Todd Levin, koleksiyoner Alain Servais, Athena Art Finance’in CEO’su Andrea Danese ve galeri sahibi Dominique Lévy.
Moderatör Crow, paneli ilginç bir soruyla açıyor; “gözünüzü kapatıp daha önce hiç görmediğiniz bir renk hayal edebilir misiniz?” Böyle bir soru karşısında herkes bildiği renkleri hayal eder tabi. Sanat pazarını anlamak da yeni bir renk hayal etmek kadar mümkün işte. Aldığınız bir sanat eserinin iyi bir yatırım olup olmadığını bilmek çok zor. Tabi “sanat neden bir yatırım aracı?” sorusunu da sormak lazım. Bu soru derin ve kapsamlı bir soru. Cevapları da kitap-lara ancak sığmış zaten. Sanat eserini insan çok severek alsa bile ‘parayı saçtım mı acaba?’ hissini yaşamak yerine iyi bir yatırım olmasını da istiyor. İnsanın sevdiği bir şeyin aynı zamanda paraya dönüştüğünü ve o hazzı yaşadığınızı düşünsenize.
Sanat piyasası da bir sektör ve diğer sektörlerle kıyaslandığında küçük; 2016’da Amerikalılar evcil hayvan mamasına ne harcamışlarsa sanata da o kadar harcamışlar. Ancak sanat piyasası büyüyor. Servais, 2001’de çağdaş sanatçıların (1960’dan sonra doğanlar) açık artırmada yılda 48 milyon dolar kazandıklarını, 2007’de bu rakamın 800 milyon dolara çıktığını belirtiyor. Sanat piyasasının büyümesi ister istemez yatırımcıları buraya çekiyor. Sanatın, finansallaşmasını isteyenlerin radarına girmesi sanata nasıl etki ediyor ona bakmak lazım…
Deloitte’un 2016 finans raporuna göre koleksiyonerlerin %72’si sanatı tutkuyla ama yatırımcı bakış açısıyla alıyorlar. Bu cümleyi anlamak ve yorumlamak için iki üç kere okumak lazım. İnsanı gülümseten bir cümle. Biraz absürt.
Para sadece piyasayı değil sanatı da etkiliyor. Arz talep meselesinden bahsedebiliriz; sanatçılar piyasa ne istiyorsa onu yapmaya başlıyorlar. Sanatsal değer değil de tüketim değerinden bahsediliyor…
Görseller: STEPHEN HANSEN