Gençlerde Sosyal Öğrenmenin Önemi
Google’da yapılan araştırmaların yanı sıra, Wikipedia çoğumuz için ilk referans noktasıdır. Wikipedia’nın Nupedia şeklinde ilk defa vücut bulması, Jimmy Wale’in ilk online ansiklopedide kaliteli kontrol sağlamak için giriştiği akademik uzmanlık otoritesine dayanmaktadır. Aylar sonra gerçekleştirilen değerlendirmede Nupedia’da sadece bir avuç dolusu makale olduğu görünmekteydi. Wale’in “açılmaya gitme” kararı, Wikipedia’ya sadece gelişme imkanı sağlamamış ayrıca “profesyonel amatör” (profesyonel seviyede uzmanlığa sahip amatör kişi) teriminin ortaya çıkmasına neden olmuştur. İlk başlarda, Wikipedia’daki makalelerin akademik olarak gerçekliği üzerine yapılan tartışmalar büyük oranda yayılmış fakat bir gönüllü ordusu ki bu gönüllüler “vandallık” yapanlara karşı dört dakikadan daha az bir sürede etkili düzeltmelerde bulunarak tartışmaları dindirmişlerdir. Bu durum birebir düzeltme organizmasının güçlü bir örneğidir. Wikipedia ve Nupedia’nın hikayesi bilgi yolculuğu yönünde yoğun değişimlere işaret etmektedir. Günümüze gelene kadar bilgiye damlalar halinde ulaşılıyordu. Şimdi ise bilgi, yanlamasına ve büyük bir hızla genişlemekte. Ancak resmi öğrenme merkezlerinde eski alışkanlıklar kolay kolay bırakılamaz. Bunun da elbette farkındayız.
Sosyal ve resmi öğrenme arasındaki açık gerilim, çeşitliliği engellediği için savunulamaz oluyor. Bugünün öğrencileri çantalarında çoğunlukla daha fazla programlama gücüne sahip eşyalar bulunduruyorlar; telefon ya da laptop gibi… Ancak bunları kullanma aşamalarında sıklıkla engellerle karşılaşıyorlar. Öğrencilerin arkadaşlarıyla olan kişisel öğrenme ağı, forum kullanıcılığı, Twitter takipçiliği veya Facebook arkadaşlarının sağladığı zengin bilgi kaynağı sadece evdeyken kullanılabiliyor, bu tarz ağların kullanımı sınıflardan neredeyse tamamen ihraç edilmiş durumda. Öğrencilerin dikkatini toplamayı deneyen ve uçsuz bucaksız hayal kırıklığı içinde kaybolan öğretmenler… Lütfen, azıcık merak!
Okulda, sınıfa bağlı öğrencilerin oranının artışını görmek amacıyla, öğrencilerin okul dışında nasıl öğrendiklerini ve bizim nasıl öğrenme pratiklerimizin olduğunu hesaba katıp yeniden bir yapılandırmaya gitmek zorundayız. Bu noktada sosyal öğrenmeyi destekleyen (en azından) altı tane güçlü neden var. Ben onları “6 yapılacak şey” diye tanımlıyorum ve sizlere de şu şekilde açıklamak istiyorum:
Clay Shirky, online işbirliğinde yaşanan yığılmanın artışını şöyle tanımlıyor, tahmini olarak gelecekte bu tarz işbirlikleri “hakkında bilmek” ten “harekete geçme” ye doru bir yayılım gösterecek. Beklemek için uzun zaman yok. Ushahidi (internetin gücünü kullanarak insanlara yardım ulaştıran bir topluluk) gibi kuruluşlar küresel seyirciye az bilinen sosyal ve politik meseleleri açık kaynak teknolojisini kullanarak ulaştırmaktadırlar. Onlar istisnasız açık, etkili ve katılımcı yönetim kurallarından oluşan dünyaya karşı çalışıyorlar. Böyle aracılar, giriş bariyerlerini yok ediyor, öğrenmeyi aktif ve daha güçlü hale getirerek demokratikleştiriyorlar.
Tweetlerden ya da videolardan gelen virüsler hemen görülüyor ve bunlar hem motive edici hem de kuvvetlendirici olarak varsayılıyor. Piyasaya sürülen çeşitli ödüller, sosyal medya taleplerine acilen cevap verildiğini gözlemliyor, yardımlar hafızalara kazınıyor ve bunlar da motivasyonu arttırıyor. İlk çocukluk eğitimi uzmanı Lilian Katz uzun süre, acil öğrenmelerin problemleri tam zamanında çözmeyle yatay bir ilgisi olduğunu tartışmıştır. Katz’in önerisi bu tarz öğrenmelerin zıttı olan dikey öğrenmelerden çok daha fazla motive edici olduğu yönündedir. Sosyal medya bu kadar ilerlemeden önce Katz’in iddia etmiş oldukları bugün bile uygulanabilirdir ve sosyal alanda hakim olan öğrenme stillerini içermektedir.
Çalışma arkadaşlarımızı seçebilme yeteneğimiz sosyal öğrenmenin kendine has özgürlük anahtarıdır. Bireysel öğrenme grupları, meslektaş dayanışması ve değişkenlik üzerine inşa edilmiştir ki gruplar bireysel hırsları ve profesyonel ilgileri doğrultusunda bir araya gelirler. Böyle özgürlükler maalesef birçok okulda yoktur.
Eğlence İçin Yap!
Projeler, forumlar ve sosyal hareketlilik çok zaman oyunbazlık duygusuyla etiketlenir. Fakat sadece eğlence bir öğrenme grubunun devamı için etkili değildir. “Ciddi oyunlar” geliştirilmelidir çünkü meydan okumayla birleştirilen eğlence, amaca yönelik aktivitenin ardından gelir.
Başkaları İçin Yap!
Sosyal öğrenmede teknolojik araçlar ahlaken tarafsızdır. Yalnızca değerleri ve katılımcıların hareketlerini yansıtır. Sosyal medyanın kaçınılmaz olarak kötü niyetlerle kullanılması popüler medyada gitgide artıyor; siber zorbalık, genç radikalleşme, internet ortamında tanışma başlatma gibi. Fakat popüler medya bilinen paylaşım sitelerinde, medya kaynaklarında ve forumlarda geçen milyonlarca zarif hareketi tesadüfi olarak çok nadir yayınlıyor. Bilinen kuruluşlardan nispeten daha küçük olan Dosomething.org’ta 3.3 milyon genç insan “dünyayı daha az berbat hale getirelim” sloganıyla küresel bir hizmet veriyor. Üyeleri 4.3 milyon pantolonu evsizler için değerlendiriyor, şiddet gören sakinler için cep telefonları topluyor, Suriyeli çocuklar için kek pişiriyor, daha yaşlılar için (25 yaş Dosomething.org’ta resmi olarak yaşlı sayılıyor.) ev sahipliği yapıyorlar.
Dünyayı Görmek İçin Yap!
Birçok genç insandan dolayı, toplumun çoğunluğu tarafından paylaşılan, sonuçları düşünülmeden yapılan ya da söylenen salakça şeyler belki de sosyal öğrenme üzerindeki 6 güçlü neden içinde en çok tartışılması gerekendir. Bu gençlerin sayıları sadece aptalca şeyler söyleyip yapan yetişkinler tarafından arttırılıyor. Öğrencileri koruma baskısı, yaptıkları işlerin yararlarının gerçek halk tarafından değerlendirilmesini sıklıkla engelliyor. Birçok toplum çocuklarına yolun karşısına güvenli şekilde geçmeyi öğretir, arabaları yasaklama yoluna gitmez, rakamsal güvenliğe gelince bu, dengeli bir stratejiymiş gibi duruyor. Sonuçta, okul içinde çalışmalarında katı bir seyirciyle çevrelenmiş öğrencilerle açık olanlar arasındaki zıtlık, evdeyken yaptıkları çalışmalardan hoşlanan küresel seyirciler, kaçınılmaz olarak okul çalışmalarının sıkıcı göründüğü kıyaslamasını beraberinde getiriyor.
Bunu görmek zor değil, “yapılacak şeyler” resmi olmayan öğrenme içinde, okullarımızda ya da kolejlerimizde verilen eğitimden daha etkilidir. Okuldaki serbest zamanların arttırılması bir şekilde açıklanabilir ancak bu durum öğretmenler için hoşa gitmeyen zorlu bir görevi de beraberinde getirir. Şimdi, öğrenme ortamları açık ve motive edici sebeplerle birleştirilmiş öğrenme programlarına sahip bazı okullar sadece katılımı arttırmıyor, öğrencilerini uyarlanabilirliğe hazırlıyor, bu da girişimci bir geleceğin onları beklediği anlamına geliyor. Kısacası, okulun yanı sıra genç insanları geleceğe hazırlamanın en iyi yolu fark edildi: “Öğrencileri mümkün olduğu kadar sıkça okul dışındaki dünyaya sokmak.”
İki Dilli Çocuk Yetiştirme Yöntemleri
Çocuklarımızı Okuma ve Yazmaya Yönlendirmenin Yolları