Eflani İlçesi Başiğdir Tarihi
Eflani İlçesi Başiğdir Köyü ve Tarihi
Başiğdir köyü eflaninin 11 km doğusunda yer alır. Halkevli ve Mülayim köylerinin de bulunduğu Kaynarcı boğazı yolundan gidilen Başiğdir köyü, güneydeki Küredoruğu çamlığının kuzeye bakan yüzünde, düz ve geniş bir arazi üzerinde kuruludur. Batısında Ismı Ereni, meşelik korusu ile, doğuda Kızıltepe gibi ormanlarla çevrilidir. Geniş , düz ve yeşil alanda bulunan Başiğdir köyü, 12-13 hane açık olmak üzere 40 hane civarında olup yazları açık hane sayısı değişmektedir. Özellikle Küredoruğu çamlığı, Ortaçamlık , Heregelinin korktuğu dere , Hereyazı gibi mevkiler, Demirli köyü yakınlarına kadar geniş ve zengin ormanlık alanlardır. Heregelinin korktuğu dere denilen mevki ise, bu adı, köyden bir adamın ikinci gelinine, küçük anlamında "Heregelin" dendiği için adını buradan almıştır. Eskiden Başiğdir ve Karacapınar'dan Küre Camii'nin doğusundaki Çorakderesi'ne çamaşır yıkamaya gidilirdi. Lakabı Heregelin olan hanım efendide çamaşırını yıkayıp eve dönmekte gecikir. Gene de yürümeye devam eder . Ancak bu çamlığın köye yakın yerine geldiğinde akşam olduğu için korkar.Rivayete göre geçirdiği bu korku yüzünden daha sonra öldüğü söylenir. Bu hanım efendinin korktuğu yere de Heregelinin korktuğu yer denilmiştir. Küre Camisii'nin yakınlarında olan bu suyun sodalı olduğu ve çamaşırı iyi temizlediği söylenir. Başiğdir köyünün doğusunda Kızıltepe ve Kuloğlu mahallesi, batısında Ismıeren, Karacapınar Köyü, kuzey karşısında ise Mülayim köyü ve mahalleleri bulunur.
Başiğdir köyü Orta Asya'dan Anadolu'ya giren, oğuz Türklerinin İğdir boyundandır. Bilindiği Türklerin atası Oğuz Han, milattan önce 200 yıllarda yaşamış bir Türk Hakan'ıdır. İğdir boyu ise Oğuz Han'ın altı oğlundan biri olan Deniz-Han soyundan olduğu gibi Oğuz boyunun Üçoklar kolundandır. 404 Nitekim İğdir boyu Anadolu'nun birçok bölgesine dağılmış ve yerleşmişlerdir. Ankara Çubuk'ta İğdir, Erzincan Kemah'ta, İçel'in Mut ilçesinde, Kastamonu Küre , Devrekhani, Taşköprü ve Araçta İğdir, Çankırı Kurşunlu'da İğdircik, Konya Ereğli'de eken-iğdir. 405 gibi iğdir boyundan olan köyler bulunmaktadır.
Aynı zamanda koCacık köyünde İğdir yeri, Kıranköyde İğdir gibi yer adları bu İğdir boyu ile alakalıdır. Başiğdir köyünün adındaki " baş" öneki ise ayrı ayrı yerleşen aynı boy ve oymaktan olan Türkler, başlarındaki boy veya oymak beyine bağlı oldukları için, o beyin bulunduğu yada yaşadığı yer veya köy, aynı oymağa ait diğer grupların başı olduğu ile açıklanabilir. İşte başİğdir adının , Kastamonu yada Araçta bulunan İğdir oymağı bey'inin bu köyde olduğu ile açıklanabilir. Başiğdir köyünde eski Türk adetlerinden olup yakın zamana kadar ayakta kalmayı başarmış fakat bugün unutulmuş bir gelenek vardır. Başiğdir hanımlarının, Demirlinin İnciğez mahallesinden geçen suyun kaynağının çıktığı mağaradaki çamurlardan evlerini süslemeleri ve güneş dokunmasın diye ellerine yüzlerine sürmeleridir. Nitekim aynı adeti hem Türkiye'de hem de Suriye'de bulunan Türkmenlerde görmekteyiz. Başiğdir köyünün çevresindeki tarla ve mera arazilerinde eskiye ait yerleşim alanları kısmende olsa vardır. Başiğdir halkının bu bölgeye yerleştiği tarihle ilgili bir şey söylemek gerekirse, bu tarihin 1530 yılından önce olduğu kesindir. Nitekim 1530 yılı muhasebe-i vilayet-i Anadolu defterindeki Kastamonu sancağı haritasında bugünkü yer üzerinde "Baş-eğdir" şeklinde kayıtlı olan Başiğdir, aynı tarihli defterin muhasebe kayıtlarında da mevcuttur. Daha sonra Eflani-i tatay denilecek olan alanda yer alan Başiğdir köyü, 1530 yılında 7 hanedir. Ayrıca yıllık geliri 240 akçe olan bir çiftlik ve adı geçen 7 hane, cami vakfıdır. Toplam hasılı ise 340 akçedir.
H. 937 M. 1530 yılı 406
Hane : 7 T. Nüfus : 42
1970 yılı 1985yılı 1997yılı 2000 yılı
164 124 288 186 67 68
2004 yılı itibari ile açık kayıtlar toplamı : 698
2004 yılı itibari ile kapalı kayıtlar toplamı: 215 kişidir 407