Kurtuluş & Karnaval: Tarih ve Anılar
Tatavla’da 500 yıldan fazla sürmüş olan karnaval, 1923’ten sonra hızını kaybetmiş, siyasal iklimin değişmesiyle giderek sönmüş ve son olarak 1942’de gerçekleştirilmiştir. Tarihî açıdan derin birikime ve öneme haiz bu karnaval, bize aynı zamanda İstanbul kültürünün de bir tarihini ortaya koyar. Tatavla Karnavalı’nın tarihine, anılarına, kültürüne doğru bir yolculuğa çıkaracak olan bu söyleşide Sula Bozis, Evangelia Kazalidis ve Pakrat Estukyan bir araya geliyor.
Tarih: 1 Mart 2020 Pazar, 12:30-14:00
Adres: Kurtuluş Rum İlkokulu. Safa Meydanı, No. 49, Kurtuluş.
Bu etkinlikte yer ayırtmak için tıklayınız
“Karnavalın en karakteristik ögesi insanların çok az bir süre eğlenmek için kılık değiştirme isteğidir. Apokria kelimesi, “apo-kreas”, Latincede “carne vale” (karnavali, karnaval) etten uzak durmak, karnavaldan sonra başlayacak olan 48 günlük oruca hazırlanmak, aynı zamanda müminlerin karnaval boyunca iyi, şenlikli vakit geçirmek isteğidir. Kutlamaların çıkış noktasının, Dionissos ayinlerinden esinlendiği bilinmektedir. Antik Yunan-Roma kutlamalarında Apokria günlerinde, Dodekaimeron bayramında olduğu gibi ölü ruhların tekrar yeryüzüne döndükleri varsayılırdı. Süreç içinde son yüzyıllarda kutlanan Apokria, Ortaçağ ve Bizans yıllarındaki halk inançlarına göre şekillendi. Karnaval sırasında günlük yaşam gelenekleri geçerliliğini kaybeder, kurallar alaşağı edilir, sınırlamalar kaldırılır.
Karnaval süresince en çok Beyoğlu’ndaki Rum aileler, hem evlerinde hem de sokaklarda değişik giysilerle dolaşarak karnavalı kutlarlardı. Sokaklarda ilk maskaralar belirdiğinde, Tarlabaşı semtinde laternalardan “Karoçeri (atlı arabacı) çek Tatavla’ya gidelim…” veya “leventleri boğan deniz, zehir saçan deniz…” türü koçaklar yayılır, tavernalardan da duyulan mani “Beni manga (kabadayı) yaptın, sen beni deli ettin. … 20. yüzyılın başında İstanbul basımı Rum gazete ve dergilerde, özellikle Beyoğlu’ndaki karnaval kutlamaları üstüne detaylı bilgilere yer verilmektedir.”