2006 – Serbest Pazar – Mustafa Pancar
serbest pazar II – çeşitli kentleşme projelerinin güzelliği / tual üzerine yağlıboya / 200 × 300 cm, 2005
Bu serginin macerası öykülemek üzerinedir . Anlamın yapıskanlığından kurtularak, bütünseliği kırarak, karikatürize ederek.
Zamanı ve mekanı kat kat boyayla parçalayarak, anlama surekli bir değişkenlik atfederek kurgulanmaya çalışılıyor resimler, boyayla kendi hikayelerini kuruyorlar.
Mustafa Pancar sanki bir konstrüksiyon kurma taklidi yapıyor, üzerinde çalıştığı yapıyı belli bir olgunluk aşamasında terkediyor. Resim ve izleyicinin alışageldiği beğeni ortada kalakalmıştır, anlam kendi yönünü kendi yaratır.
Konular bu yapma biçimine eşlik ediyor. Ağırlıklı olarak İstanbul sur içinde, eskinin doğu pazarı atmosferinde bugünün Laleli’si.
Gelgeç hale dönüşmüş bu mekanlar, sur içinde yerleşik kültürün üzerine bir öncekini yıkarak kurulmuş neredeyse geleneksel doğu pazarlarının günümüzdeki modern karşılığıdır.Gezinen alısveriş yapan kozmopolit insan kümecikleri
Mustafa’nın daha önceki sergilerinde ele aldığı konular; hızla değişen sosyoloji, insan etkinlikleri, gruplaşmalar, gündelik sosyal ilişkiler üzerineydi(çamur banyosu, film ekibi, kuryeler gibi)
Resimlerin mekanları ve konuları , sabit hiçbir anı olmayan, kendini sürekli tamamlamaya çalışan ve her geçen zamanda şekil değiştiren bir oyuncak setine benziyor. Boyananın bu akışkan çevreyi gözlem altında tutacak, aktarırken ironik kılacak bir çok aracı var. devamı…
serbest pazar III – bezemeli alışveriş öyküsü / tual üzerine yağlıboya / 145 × 200 cm, 2005
boş zaman – dolu zaman / tual üzerine yağlıboya / 85 × 105 cm, 2005
hayal gücü / tual üzerine yağlıboya / 90 × 110 cm, 2005
Resimlerin mekanları ve konuları , sabit hiçbir anı olmayan, kendini sürekli tamamlamaya çalışan ve her geçen zamanda şekil değiştiren bir oyuncak setine benziyor. Boyananın bu akışkan çevreyi gözlem altında tutacak, aktarırken ironik kılacak bir çok aracı var.
Fotograf “şip-şak” lığıyla bunların belkide en önemlisi.
Resmedenin deyişiyle “...Fotograf yapısı gereği düz ve sathidir... görüneni bir fotokopi makinesinin üzerinen geçirmek gibi bir etkisi vardır... üzerimizdeki gerçeğin kendisi gibi, özelliksiz dağınık ve sıradandır...Bütün fotografları anlam bütünlüğü olmayan görüntü parçacıkları olarak alırım, hiçbir kare tam bir bütün değildir ve diğerlerine ihtiyaç duyar... İşte fotografın bu etkisi resimlerimi kemiksiz ve dağınık kılar...”
Fotografı sadece bir model olarak kullanır , ardından resimlerin fotografın karikatürüne dönüşmeleri gelir.
Yukarıda bahsedilen etkiyle iliskili olarak , tıpkı eldeki malzemenin kolay algılanışı gibi resimlerin yapılış biçimlerinde de resmin ihtiyaç duyduğu anlık ve acil çözümler üreten “şip- şak” kavramını kullanır.
Pancar araçlardan bir diğerini kullanırken : elindeki projeleri illüstrasyon paftalarıyla anlatmaya çalışan bir mimara benzer. Şık flomaster darbeleriyle uçuşan şiddetli renk küpleriyle kağıdın minimal şıklığınıda kullanarak oluşturduğu Laleli tasvirlerini sunuyor. Tasvir etme hafif bir dokunmacaya dönüşüyor. Bu rahat yaklaşım izleyicinin alışa geldiği bakış şeklini, karşılıklı tatminden şaşkın bir soru işaretine dönüştürüyor. İzleyicinin baktığı şey hızla akan dağınık görüntü kümecikleri.
Tek başına bir anlamları olmayan bu dağınık parçacıkları görunur kılmak
bu atmosferleri anılardan kurulmuş bir anlam adasına taşıyarak bir çizgi roman mantığıyla not ediyor.
İster sembolik ister diğer farklı işlevler ile olsun fotograf yaşamın pratik bir ortağı. Estetik değeri sürekli tartışmalı bu aracın, anlam oluştuşturabilmesinin yanında sürekli anlamı boşaltıp değiştirebilen oynak yapısı, resimlerin uğraş edindiği alt anlamlarından biridir.
Sanatçı resimlerinde üzerinde çalıştığı alanını( bir anlamda üzerinde durduğu yapıyı) elindekileri biriktirerek mükemmel hale getirmeye çalışmaz, hatta mümkün olduğunca “tamamlanmışlık” duygusu ile dalga gecer . Bu durum resimlerin hicivli yanıdır. Yine kendi deyişiyle:(...Mükemmel işleyen resim veya aksak işleyen resim vardır diyebiliriz...Bazı resimlerde işleyiş mükemmeldir, aslında seyredeni yanıltır: hayatın da gerçeginde mükemmel idealleri izlemesi yolunda baskı kurar...kırılmalarla yürüyen resim, kırık yapısı ve çok odaklılığıyla mükemmeli önermez...” ) Belki buna ekleyebileceğimiz:” önermek” yerine işleyişin başıboş parçasına dönüşüyor. Tekniği kutsamak yerine anlatımın basit bir aracı kılıyor
Sonuç olarak resimler tüm bu alt anlamlarla beraber şipşak görsel kültürün doğası içindeler ve bu kültürden sınırsızca yararlanarak bir bakış oluşturuyorlar. Tıpkı yansıttıkları mekanların kaotik işleyişleri gibi.