Owganystanyň prezidenti Türkmenistana sapar etdi
Täzelendi: Iıul 03, 2017
Owganystanyň prezidenti Aşraf Ghani (s) we Türkmenistanyň prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedow (ç), Kabul, 27-nji awgust, 2015
Owganystanyň prezidenti Muhammet Eşref Gany ıokary derejeli hökümet toparyna ıolbaşçylyk edip, 3-nji iıulda Türkmenistana resmi sapar etdi.
Aşgabatda Türkmenistan bilen Owganystanyň arasynda ençeme ylalaşyga gol goıulıar. “Türkmen – owgan resmileriniň arasynda parahatçylyk we howpsuzlyk meselesi bilen bagly-da gürrüň ediler” diıip, resmiler aıdıar.
Prezident Ganynyň Türkmenistana eden bu sapary demirgazyk Owganystanda howpsuzlyk şertleriniň çylşyrymly derejede ıaramazlaşıan pursadyna gabat geldi.
Owganystanyň prezident edarasynyň Metbugat wekili Şahüseıin Mürtezewiniň Azatlyk radiosyna aıtmagyna görä, haly senedini ösdürmek boıunça iki ıurduň arasynda ylalaşyga gol goıulıar.
– Türkmenistan demirgazyk Owganystanyň Jöwüzjan welaıatynyň Garkyn we Hamıap etraplarynyň ıaşaıjylaryny-da elektrik togy bilen üpjün eder. Türkmenistanyň Magtymguly adyndaky uniwersiteti bilen Jöwüzjan welaıatynyň uniwersitetiniň arasynda-da ylmy aragatnaşyklar ıola goıulıar. Türkmenistan Owganystanyň ıakyn goňşusy we dostudyr. Türkmenistan owgan halkyna ynsanperwer kömekleri edıär. Türkmenistan Badygys welaıatyna-da elektrik toguny bermegi planlaşdyrıar – diıip, Mürtezewi aıdıar.
– Prezident Ganynyň Türkmenistanda amala aşyrıan bu saparynyň ähmiıeti örän uludyr. Türkmenistan Owganystanda howpsuzlyk şertleriniň çalt kadalaşmagyny isleıär. Türkmenistan Owganystanda asudalygyň ornaşmagy boıunça-da öz goşandyny goşup biler. Türkmenistan bilen hususan-da ykdysady gatnaşyklary ösdürmek biz üçin örän möhümdir. Iki ıurduň ıolbaşçylarynyň arasynda howpsuzlyk we terrorizme garşy göreş meselesi-de gozgalar – diıip, Mürtezewi aıtdy.
Farıap welaıatynyň welaıat geňeşiniň sekretary, deputat Akmuhammet Nury Türkmenistan bilen Owganystanyň arasynda ylmy gatnaşyklar ıola ıoıulsa gowy boljakdygyny öňe sürdi.
“Türkmenistan Owganystanda ıaşaıan türkmenleriň arasynda türkmen diliniň we türkmen edebiıatynyň ösmegi boıunça kömek etse gowy bolardy” diıip, deputat towakga edıär.
– Bu gün Owganystanyň prezidenti Türkmenistana - ata Watanymyza, goňşy ülke Türkmenistana sapar edıär. Owganystan Türkmenistan döwleti tarapyndan elektrik toguny alyp haıyrlanyp otyr. Farıap welaıaty bar, Jöwüzjan welaıaty bar, bu ıerde köprägem türkmen halky ıaşaıar. Türkmeniň ıaşaıan welaıatlarynda, etraplarynda elektrigiň çekilmedik ıerlerem bar. Meselem, Garkyn, Hamıap etraplary şu wagta çenli elektrik toguny alanokdy. Ine, şu ylalaşykdan soň, bu etraplara-da elektrik togy çekilip, bu ıerde ıaşaıan halklaryň köprägi türkmen bolany üçin, olaram öılerini ıagtyldyp biljekler. Türkmenistan döwletiniň bu ykdysady kömeklerinden peıdalanjaklar.
İatladyp geçsek, owgan prezidenti Aşraf Ganiniň Aşgabada edıän bu sapary, Owganystanyň Türkmenistan bilen serhedinde howpsuzlyk şertleriniň ıaramazlaşan mahalyna gabat geldi.
20-nji iıunda “Yslam döwleti” (YD) ekstremist topary Owganystanyň demirgazyk-günbatarynda ıerleşıän we Türkmenistan bilen serhetleşıän Jöwüzjan welaıatynyň Darzap etrabyny basyp alandygyny öňe sürüpdi.
Beıleki toparlar ‘YD-yň’ etraby doly öz eıeçiligine geçirendigi bilen ylalaşmasa-da, bu ıerde aıratyn bellemeli ıagdaı, ‘YD’ ilkinji gezek demirgazyk-günbatar Owganystanda bir etraby basyp alandygyny öňe sürdi.
Şeıle-de Türkistani ‘YD-yň’ Darzapda diňe bir hökümet güıçleriniň üstüne howp bolup abanmaıandygyny aıtdy. Ol: “Eısem, hökümet güıçleri bilen bir hatarda hökümetiň tarapyndaky “ıerli ıaşaıjylardan” düzülen güıçler hem etrabyň demirgazygynda “Talybana” garşy göreşıär. Şol bir wagtyň özünde olar “DAEŞ-e”-de garşy söweşıär” diıdi.
Peıda bolan bu habarlar diňe bir owgan hökümeti üçin däl, eısem Jöwüzjan welaıaty bilen araçäkleşıän Türkmenistan üçin hem oňlarlykly habar bolmasa-da, bu barada türkmen häkimiıeti häzire çenli haısydyr bir beıanat ıa-da reaksiıa bilen çykyş etmedi.
İöne “Yslam döwleti” söweşiji toparyň Darzap etrabyndaky üstünligi Azatlyk radiosynda, Türkiıäniň Türkmenistana ‘YD’ toparyna agza bolmakda güman edilıän dört raıatyny bermegi we olaryň Türkmenistanda terror hüjümlerini planlaıandyklaryny Türkmen hökümetine duıdurmagy baradaky habaryň peıda bolmagynyň yz ıanyna gabat gelipdi.
Owganystanyň we Türkmenistanyň prezidentleri Aşgabatda duşuşdy
Meredow Kabulda TOPH-uň howpsuzlygyny maslahatlaşdy
TOPH-uň 2020-nji ıylda tamamlanjakdygy aıdylıar