1918 Osmanlı imparatorluğu Almanya`nın yanında birinci dünya savaşin`da mağlup kalır ve 30.10.1918 Mondros Ateşkes Antlaşması`ni imzalar. Anadolu halki ardı ardına gelen savaşlardan dolayı perişandır ilk önce Balkan savaşlari(Ekim 1912-Eylül1913) ve hemen sonra dört sene süren (1914-1918) birinci dünya savaşında, ağir bedeller vermiştir. İnsan ve mal kaybı müthistir,,,Osmanlının elinde kalan sadece Anadoludur, balkanların büyük kısmı balkan savaşında kaybedilmiştir, arap halkı ingilizlerle bir olup (Thomas Edward Lawrence-. Ingiltere ajanı) " bağımsızlığını" ilan etmiştir.
Mondros ateşkesinden sonra Fransa ´nın Sevres şehrinde buluşan ittifak güçler (10.08.1920) Osmanlıya ağır dayatmalar sunmuştur ve Osmanlı heyeti bunu onaylamıştır.
Ege ve Trakya tamamen Yunanlılara verilmiştir, Akdeniz Italyanlarla fransızlar arasında paylaşılmiştır, Güneydoğu Anadolu Ingilizler tarafından işgal edilmiştir, ermenilere Erzurum, Van, Bitlis ve Trabzon verilmiştir Kürt guruplarina özerklik tanınmıştır. Ankara´nın etrafında türklere uygun görülmüşdür. Deniz yoları osmanlının elinden alınıp bariş ve savaş durumlarında herkese açık tutulmuşdur,,,batı mütefikleri sanki öç alırcasına türklere ağır bedeller ödettirmiştir. Istanbul tamamen işgalcilerin eline düşmüştür,
sarayın eli kolu bağlanmıştır. Padisah Vahdedin tahtını korumak icin batı emperyalizme boyun eğmekteyken, Sadrı-Azam Damat Ferit`de ingilizlere yakınlığıyla tanınıyordu.
Işte tam bu teslimiyetciliğin en hızlı döneminde MUSTAFA KEMAL 15.05.1919 gününde Istanbuldan bindiği Bandırma gemisiyle 19.05.1919`da SAMSUN `A iner. MUSTAFA KEMAL PAŞA`NIN niyeti Kurtuluş savaşını örgütlemektir. Hemen iner inmez calişmalarına başlar ..kısa zamanda Erzurum ve Sivas Kongrelerini toplar, 23.04.1920 tarihinde Büyük Millet Meclisini açar, gayesi Türk halkını işgale karsı örgütlendirmektir.
Anadolu halkı bütün yoksuluğuna rağmen Kurtulus savaşini göğüzler. Halk örgütlenmeye başlar, kurtuluşu için seferber olurlar. Eli silah tutan cephede, geri kalanlarda istiklal yolunda malzeme taşımada, tarlada ordu için çalısmaya koyulur. Istanbuldaki subay ve komutanlar akın akın Analdolu`ya giderler.
Analdoluda `ki halk nasıl seferber olmuşsa ingilizler tarafindan işgal edilmiş olan ISTANBUL`DA , Yunanistan tarafindan işgal edilmiş İZMİR`DE halk seferber olmuştur.
Istanbulda Milli Müdafa diye gizli bir Mustafa Kemal yanlısı gurup sürekli cepheye silah ve insan taşıtır. İzmir`de gazeteci Tahsin`in yunan işgaline karşi ilk kurşun atişi Kurtuluş Savaşının fiilen başlaması anlamına gelir.
Mustafa Kemal ve arkadaşları sadece dış düşmanlara karşi değil, iç düşmanlara karşıda savaşır. Damat Ferit Kuvayi Milliye`ye karşı Padişah yanlısı İslam Orduları diye adlandırırılan Anzavur diye bir şahısı kışkırtır. Yalniz, arkasina insan kazansa bile Anzavur başarı olamamıştır, çünkü artık gerisi yoktur Halk ve onun önderleri Türk milletinin var olmasini zafere bağlamıştır . Cepheden hergün başarı haberleri gelmeye başlamıştır I.İnönü ve II.İnönü Savaşları başarıyla sonuçlanır, Sakarya muharebesi kazanılır,,artık Mustafa Kemal büyük taaruz hazırlığına başlar.Uzun vadeli kurtuluşun sadece ve sadece Anadoluyu tamamen işgalcilerin elinden kurtulmakta görür. 1922`de Dumlupınar destanı diye tarih kitaplarına geçen bu muhabere düşmanı denize dökmekle biter. Milli ordular 06.09.1922 tarihinde İzmir`e girer İzmir halkı kahramanlarını coşkuyla karşılar. 24. 07.23 Lozan antlaşması imzalanır, antlaşmanın özeti: ANADOLU tamamen Türkiye topraklarına aittir, İzmir ve doğu Trakya misaki-milli sınırlarımızın icine girer, Istanbul`u ingiliz kuvvetler boşaltır.
Işte Kurtulus savaşi böyle kazanılmiştır. Kurtuluş savaşı dünya tarihinde doğu halkının ilkdefa batı emperyalizme karşi kazanilmiş bir savaşıdır. Çoğu halklar kurtuluş savaşını örnek alırlar Cezayir, Hindistan, İrak ve Afganistan .
Kisada olsa özetleriyle Türk tarihinde önemli bir yeri olan Kurtuluş Savaşını yazmaya calıştım.
Son olarak dönemin Ingiltere Başbakanı olan Lloyd George`in Mustafa Kemal üzerine ne söylediğini aktariyorum.
"Arkadaşlar, yüzyıllar nadir olarak dahi yetiştirir. Şu talihsizliğimize bakın ki, O büyük dahi cağımızda TÜRK Ulusuna nasiboldu. Mustafa Kemal`in dehasına karşı elden ne gelirdi."