İslamcılığın kökleri Batı Avrupa’da
İslamcılık bir çözüm arayışı olarak ortaya çıkmıştı. Neye çözüm? Müslümanların içine düştükleri “zillet” haline… Burada 19. asırdan söz ediyoruz İslamcılık akımının miladı olarak ama aslında hikâyeyi biraz daha geriden ve başka bir coğrafyada başlatmakta fayda var:
Giderek güçlenen burjuvazi ticarette kâr maksimizasyonunun, sermaye birikiminin, girişimciliğin önünü açacak kurumlar da oluşturmaya başlamıştı. Bankacılık, sigortacılık, anonim şirketler ve ticaret hukukundaki birtakım gelişmelerden söz ediyorum… Bir yandan da sanatta, bilimde ve felsefede gerçekleşen atılımlar sayesinde yeni toplumsal düzenle uyumlu yeni bir zihniyet iklimi ortaya çıkmıştı. Bu ortamda gerçekleşen bilimsel gelişmeler sanayi üretimine teknolojik destek üretti. 18. yüzyıla gelindiğinde ticarî kapitalizmin yerini sınaî kapitalizme bırakmasına yol açacak sanayi devrimi yaşandı.
Osmanlı coğrafyasında ise babadan kalma usullerle sürdürülmeye çalışılan üretim ve ticaret Avrupa ekonomileriyle rekabet edebilecek durumda olmadığı için askeri ve siyasi alandaki mücadelelerde zafer kazanma imkânımız da kalmamıştı.
Bu süreçte başta Hint yarımadası olmak üzere Afrika’dan Uzakdoğu’ya kadar birçok İslam ülkesi Batılı güçlerin sömürgesi oldu. İstanbul’daki halife unvanını da taşıyan Osmanlı padişahları bu gelişmeleri engelleme gücüne sahip değillerdi artık. Osmanlı’nın elindeki topraklar bile artık birer birer kaybedilmeye başlanmıştı zaten.
1 Ulusalcı Aklın İdlib ve Suriye Çelişkileri 2 Tam da israfın sırası… (!) 3 Van’da 18 kişilik minibüste 50 kaçak göçmen... 4 ICPAM-VAN Uluslararası Matematik Kongresi Van YYÜ'de... 5 YYÜ’de kent söyleşileri sürüyor 6 Öztürk: Başkale’de görev yapmak gurur verici 7 USA İmparatorluğu’na tavır alınırken, Rusya... 8 İdlib çığlığı 9 Kur’an ahlâkını anlamak için 10 Ekonomiyi eğitim bozdu