Sıkça Sorulan Sorular | DenizBank
Sıkça Sorulan Sorular Hayat Deniz'de Güzel!
Sıkça Sorulan Sorular Dış Ticaret İşlemleri Hakkında Sıkça Sorulan Sorular İthalat ve ihracat işlemleri hakkında hazırlanan sayfamızda, aramış olduğunuz sorulara yanıtlar bulabilirsiniz. Daha fazla detaylı bilgi edinmek için bankamız dış ticaret müşterilerine hizmet verecek olan yeni destek hattımız 0212 348 34 44’ü arayabilirsiniz. Dış Ticarette Ödeme Yöntemleri nelerdir? Peşin: Peşin ödeme şeklinde alıcı, malların satıcı tarafından hazırlanabilmesini sağlamak üzere siparişini verdiğinde mal bedelini de peşin olarak öder. Satıcı açısından oldukça avantajlı olan bu ödeme şekli, alıcı için risklidir. Mal Mukabili: Mal mukabili ödeme şekli alıcı ile satıcı arasında yapılan anlaşma uyarınca, ödemenin önceden belirlenmiş, gelecekteki bir tarihte yapılması öngörülen oldukça yalın bir ödeme yöntemidir. Satıcı malları ve malla ilgili vesaiki doğrudan alıcıya gönderir. Alıcı bu belgelerle malları gümrükten çeker ve daha sonra, belirlenen tarihte ödemeyi gerçekleştirir. Bu ödeme şekli satıcı tarafından alıcıya belirli bir süre için açılmış kredi niteliğindedir ve bu nedenle de alıcı açısından cazip bir ödeme şeklidir. Öte yandan satıcıya mal bedelinin ödenmesi açısından hiçbir güvence sağlamamaktadır. Satıcı için risklidir.
Vesaik Mukabili: Satıcının malları yükleyecek kadar alıcıya güvendiği ancak malları alıcının mülkiyetine devretmeden önce ödemeyi garanti altına almak istediği hallerde kullanılan bir ödeme şeklidir. İbrazda ödemeli ise, Satıcı belgeleri teslim ettiğinde banka belgelerin tahsil emrinde belirtilen belgelerle aynı olup olmadığını kontrol ederek, muhabirine gönderir. Muhabir belgeleri aldığında gecikmeksizin bedelinin ödenmesi için alıcıya bildirir. Alıcı ödemeyi, yapar, vesaiki teslim alır. Kabul Karşılığı ödemeli ise; Alıcı ile satıcı arasında yapılan anlaşma gereğince vesaik ibraz edildiğinde hemen ödeme istenmiyorsa, bir başka deyişle vadeli bir satış söz konusu ise o zaman satıcı vesaikle birlikte bankasına bir de poliçe ibraz eder. Banka poliçeyi alıcı tarafından kabul edilmek üzere vesaik ile birlikte muhabirine gönderir. Akreditif: ithalatçının yazılı talimatı ile ihracatçı lehine düzenlenen bir kredi mektubudur. Şartları belirlenmiş vesaikin istenilen vadede ve akreditif şartlarına uygun olarak ibraz edilmesi karşılığında bankaların dönülemez ödeme taahhüdüdür.
SWIFT nedir? SWIFT (Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication) dünya çapında bankalar arasında elektronik fon transferi sağlayan bir sistemdir. Bankalar arası ödeme transferlerinin bir kaç dakika içinde gerçekleşmesini sağlayan bu sistem 1973 yılında kuruldu ve 1977 yılında fiilen çalışmaya başladı.
Kullanım amacı; iletişimi hızlı, standartlaşma, düşük maliyet ve otomasyon yüksektir.
Akreditifli işlemlerde taraflar kimlerdir?
Amir( Applicant): Lehtar ile alım/satım sözleşmesini yaptıktan sonra aralarındaki sözleşmeye uygun olarak akreditifi açacak banka ile mutabakata varan ve akreditif açtırma talimatını vererek işlemi başlatan taraftır
Amir Banka (Issuing Bank): Amirin bankası olup, amirden aldığı akreditif açtırma teklif mektubuna uygun olarak akreditifi metnini hazırlayan ve lehtara ihbar edilmek üzere gönderen bankadır. Lehtar (Beneficiary) : Amir ile aralarındaki alım/satım sözleşmesine uygun olarak kendi lehine açılan akreditif konusu mal veya hizmeti ihraç edip akreditif şartlarına uygun vesaiki görevli bankaya ibraz ederek bedelini tahsil eden taraftır. İhbar Bankası (Advising Bank): Akreditiflerin lehtarları genellikle amir bankanın bulunduğu ülkeler dışında bir ülkede bulunduğundan amirin önerisi dikkate alınarak akreditif metninde ihbar bankası olarak yer alan banka akreditifin doğruluğundan emin olduktan sonra uygun bir şekilde lehtara ihbar eden bankadır
Rambursman Bankası (Reimbursing Bank ): Teyit Bankası / İhbar Bankasının ihracatçıya ödediği parayı talep ettiği amir bankanın hesap bankası Teyit Bankası (Confirming Bank): Amir Bankanın talebi üzerine ihracatçıya, ihbar bankasına uygun vesaik karşılığında ödeme taahhüdünde bulunan banka
Yurtiçi alım satım işlemleri için akreditif açılabilir mi?
Evet. Yurtiçi alım / satım işlemlerinde akreditif ödeme yöntemi kullanılabilir. Akreditifin Türkçe olma ve TL ödeme zorunluluğu bulunmaktadır. Akreditifin döviz üzerinden düzenlendiği durumda ödemenin TL olarak yapılacağı akreditifte belirtilmelidir.
Yurtiçi alım satım işlemlerinde Avalli Poliçe işlemi yapılması mümkün müdür?
Evet. Yurtiçi alım satım işlemlerinde satıcı lehine düzenlenmiş poliçe, alıcı tarafından kabul edilerek, alıcının bankası tarafından aval verilmek suretiyle ödeme garantisi sağlanabilir. Poliçe Türkçe olmalı ve TL olarak ödenmelidir. Poliçenin döviz üzerinden düzenlenmesi halinde vade tarihinde TL olarak ödeneceği poliçe üzerinde belirtilmelidir. Draft , Bill of Exchange, Promissory note ne demektir, nerede kullanılır?
İthalat ya da ihracat işlemlerinde vadeli bir mal alım/satım işlemi söz konusu olduğunda taraflardan birinin düzenleyeceği poliçe / senet türleridir.
Düzenlenme yeri, tarihi, vadesi, döviz cinsi ve tutarı, keşideci ve borçlunun adı, soyadı, ticari unvanı ve adresi, lehtarı, ödemenin kayıtsız şartsız yapılacağını ifade eden ibarenin yer aldığı tüm dünyaca kabul edilen şekil şartlarına sahip kıymetli evraklardır.
Draft ve Bill of Exchange alacaklı tarafından, Promissory Note borçlu tarafından düzenlenir.
Her ülkeye protestolu işlem gönderilir mi?
Vadeli işlemlerde düzenlenen draft, bill of exchange ve promissory note ismi taşıyan kıymetli evraklar için her ülkede ödenmemesi ya da kabul edilmemesi durumunda vade sonunda protesto yapılması işlemi/ uygulaması yoktur. Bu nedenle bu tip işlemlerde öncelikle ülke kanunlarına dikkat edilmesi gerekmektedir. Protesto yapılması talep edilen poliçe gönderilirken protesto masraflarının bankamızca ödeneceği römiz mektubunda belirtilmelidir. Tüm ödemeler tiplerinde düzenlenebilen Packing list, Weight list ve Certificate of origin nedir?
Packing list: Dökme olmayan ve koliler ile sevk edilen malların her koli içindeki miktar ve ölçüler ile koli sayısını ambalajlar açılmadan gösteren belgedir.
Weight List: Ticari faturada belirtilen malın ağırlığının satıcı ya da tarafsız bir başka şahıs tarafından ayrı bir belge olarak beyan edilmesidir. Hangi taşıta ne kadar mal yüklendiğini, her birim, koli, paket, çuval, vs. ağırlığı bilgilerini içermektedir.
Certificate of Origin (Menşe Şahadetnamesi): Menşe Şahadetnamesi, ihraç konusu eşyanın düzenlendiği ve onaylandığı ülke menşeli olduğunu veya gördüğü değişiklik ve işlemler dolayısıyla o ülke menşeli sayılması gerektiğini bildirir belgedir. Gümrük işlemleri, ülkeler arsında mevcut ticaret anlaşması hükümlerine göre yapılmakta olduğundan, örneğin malın gönderildiği ülkede Tercihli Gümrük Rejiminden yararlanması veya konulan kota sınırlamasının dolup dolmadığının belirlenmesi için gümrüğe gelen malların menşelerinin belirlenmesi gerekir.
İhracatçılar veya kanuni yetkili temsilcileri tarafından düzenlenir; ihracatçı firmanın üyesi bulunduğu Ticaret veya Sanayi Odası ve bazı ülkeler için (genellikle Arap ve Afrika Kıtası ülkeleri) ayrıca ithalatçı ülkenin konsoloslukları tarafından onaylanır (vize edilir).
EUR1 belgesi nedir? Düzenleneceği ülkeler nelerdir?
EUR.1: Türkiye'nin Türk mallarını teşvik amaçlı Serbest Ticaret Anlaşması imzaladığı ülkelere yönelik ihracatlar da, Avrupa Birliği'ne üye ülkelere Tarım Ürünleri Listesi kapsamına dahil ürünlerin ihracatında Avrupa Birliği'ne üye ülkelere Avrupa Kömür Çelik Topluluğu Ürün Listesi kapsamına dahil ürünlerin ihracında malın gümrük indiriminden yararlanması amacıyla Ticaret Odalarınca onaylanan ve Gümrük İdaresince vize edilen belgedir. EUR.1 Dolaşım Sertifikası EFTA ülkeleri, Türkiye ile Serbest Ticaret Anlaşması imzalamış olan diğer ülkeler ile ticarette ve Türkiye'nin Avrupa Birliği ile demir çelik ürünlerinde imzaladığı anlaşma kapsamı ürünlerin ticaretinde düzenlenen belgedir. EUR.1 Dolaşım Sertifikası, sertifika muhteviyatı eşyanın anlaşma kuralları çerçevesinde menşeini gösteren, ihracatçı tarafından doldurulduktan sonra Ticaret ve Sanayi Odaları tarafından gerekli kontroller yapılarak tespit edilen ve gümrük idaresince vize edilmesini müteakip geçerli olan menşe ispat belgesi olup aramızda tercihli ticaret anlaşması olan ülkelerle yapılan ticarette indirimli tarifeden yararlanmayı sağlar. Bu belge olduğu durumda ayrıca menşe şahadetnamesi düzenlenmesi gerekmez.
Ülkeler: İsviçre, İzlanda, Liechtenstein, Norveç, Ürdün, Sırbistan, Karadağ, İsrail, Makedonya, Bosna Hersek, Fas, Filistin, Tunus, Suriye, Mısır, Gürcistan, Arnavutluk, Şili
ATR belgesi nedir? Düzenleneceği ülkeler nelerdir?
ATR: Avrupa Birliği ile Türkiye arasında katma protokol gereğince, ülkemizden birliğe üye ülkelere ihraç edilen ve gerekli gümrük muafiyetlerinden yararlanılması için tanzim edilen belge A.TR Dolaşım Belgesi'dir. Bu belge Birliğe üye ülkelere yapılan ihracat için düzenlenmektedir. Avrupa Birliği'ne yapılan ihracatta, Katma Protokol gereğince malların gümrük muafiyetinden yararlanabilmesi için " A.TR Dolaşım Belgesi" nin ihracatçı ülke yetkilileri tarafından düzenlenerek gümrük idarelerince vize edilmesi gerekir. Ülkeler; Almanya, Avusturya, Belçika, Bulgaristan, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Fransa, Hırvatistan, Hollanda, İngiltere, İrlanda, İspanya, İsveç, İtalya, Letonya, Litvanya, Lüksemburg, Macaristan, Malta, Polonya, Portekiz, Romanya, Slovakya, Slovenya, Yunanistan
Kısaca teslim şekilleri nelerdir?
Tüm taşıma türlerini kapsayan kurallar:
EX WORKS ( EXW ) TİCARİ İŞLETMEDE TESLİM
FREE CARRIER ( FCA ) BELİRLENEN YERDE TAŞIYICIYA TESLİM
CARRIAGE PAID TO ( CPT) VARIŞ YERİNE KADAR NAVLUN ÖDENMİŞ OLARAK TESLİM
CARRIAGE AND INSURANCE PAID TO ( CIP ) VARIŞ YERİNE KADAR NAVLUN VE SİGORTA PRİMİ ÖDENMİŞ
DELIVERED AT TERMINAL ( DAT ) TERMİNALDE TESLİM
DELIVERED AT PLACE ( DAP ) BELİRLENEN YERDE TESLİM
DELIVERED DUTY PAID ( DDP ) BELİRLENEN VARIŞ YERİNDE GÜMRÜK VERGİSİ ÖDENMİŞ OLARAK TESLİM
Deniz ve içsu taşımalarına özgü kurallar:
FREE ALONGSIDE SHIP ( FAS ) GEMİ YANINDA TESLİM
FREE ON BOARD ( FOB ) GEMİ KÜPEŞTESİNDE TESLİM
COST AND FREIGHT ( CFR ) VARIŞ LİMANINA KADAR NAVLUN ÖDENMİŞ OLARAK TESLİM
COST, INSURANCE AND FREIGHT ( CIF ) VARIŞ LİMANINA KADAR NAVLUN VE SİGORTA PİRİMİ ÖDENMİŞ OLARAK TESLİM
Peşin İthalat ödeme işlemlerinde talimatı yeterli midir?
Peşin İthalat ödeme işlemlerinde mevzuata göre firma talimatı yeterlidir. Bununla beraber transfer sırasında kısıtlamalar ve uluslararası uygulamalarla ilgili bankalarca yapılması zorunlu kontroller nedeniyle proforma fatura/ sipariş belgesi veya benzeri dokümanın ibrazı talep edilmektedir. Talimatta peşin ithalat transferi olduğunun belirtilmesi gereklidir. Peşin ithalatta ödeme faturayı düzenleyen yurt dışındaki ihracatçı firma dışında üçüncü bir firmaya yapılırsa transfer yazısı verilmez. Mal Mukabili ödemelerde gümrük beyannamesi sunmam zorunlu mudur?
Hayır, zorunlu değildir. Talimatta mal mukabili transferi olduğunun belirtilmesi ve talimata Gümrük Beyanname tarih ve numarasının eklenmesi yeterlidir. Bununla beraber transfer sırasında kısıtlamalar ve uluslararası uygulamalarla ilgili bankalarca yapılması kontroller nedeniyle ilave belge ibrazı talep edilmektedir. Peşin, Mal Mukabili ödemelerde bankaların rolü nedir?
Peşin, Mal Mukabili ödemelerde bankalar ödeme aşamasında taraflara bankacılık hizmeti verirler, Belgelerin gerçekliği / tamlığı ve/veya yüklemenin gerçekleştiğine dair kontrol sorumlulukları yoktur.
Vesaik Mukabili ödemelerde ithalatçı bankaların görev ve sorumlulukları nedir? İthalatçının bankasının sorumluluğu; ihracatçının bankası tarafından gönderilmiş Ticari fatura, yükleme belgesi vb. belgeleri ihracatçının bankasının talimatlarına uygun şekilde ( Ödeme karşılığı / poliçe kabul karşılığı..gibi ) ithalatçıya teslim etmek ve ödemeyi ihracatçıya yapılacak şekilde gerçekleştirmektir. Vesaik mukabili işlemlerde tahsil bankaları vesaik bedelini tahsil etmeden ve/veya poliçe alıcı tarafından kabul edilmeden vesaik asıllarını ithalatçı firmaya teslim etmeyecektir.
Ancak, tahsil bankası tahsil vesaiki ekinde gelen veya alıcı tarafından düzenlenen herhangi bir poliçeye aval veya işleme garanti vermedikleri sürece ödeme taahhüdüne girmezler, sadece gönderi bankasının vesaik teslim talimatlarını yerine getirirken makul özeni göstermek zorundadırlar. Vesaik Mukabili ödemelerde kısmi ödeme yaparak vesaiki teslim alabilir miyim?
Vesaiki gönderen tarafın talimatına uygun olarak teslim edilebildiğinden vesaiki gönderen tarafın onayı olmadan, kısmi ödeme karşılığında vesaikin ithalatçı firmalara teslim edilmesi mümkün değildir. Vesaik gönderi bankasından/satıcıdan/satıcının mümessilinden gelmiş ise ve gönderenin talimatında vesaik tutarının tamamının ödenmesi karşılığı vesaik teslimine izin veriliyorsa gönderen tarafın kısmi ödeme karşılığı teslimi için tahsil bankasına yetki vermesi gerekir. Vesaikin teslim edilmemesi şartıyla kısmı ödeme talep ediliyorsa bu mümkündür. Bankanıza gelen tahsil vesaikini önceden bankanız aracılığı ile/ başka banka aracılığı ile ödemiştim, vesaikimi Ödeme yapmadan teslim alabilir miyim?
Hayır, vesaik teslimi için, vesaiki gönderen taraftan vesaikin bedelsiz teslim edilebileceğine dair teyit alındıktan sonra teslim edilmesi mümkündür. Bu durumda alıcı/ithalatçı vesaik bankasına gerekli talimatı verir, vesaik bankası vesaiki gönderen bankaya mesaj çekerek vesaikin bedelsiz teslimi için yetki talep eder, vesaiki gönderen bankadan verilen yetkiye göre vesaiki alıcıya/ithalatçıya teslim eder.
Hangi Ödeme şekillerinde ithalat KKDF kesintisi yapılmaktadır?
‘’Kabul Kredili’’, ‘’Vadeli akreditif’’ ve ‘’Mal Mukabili’’ gibi önce malın ithal edilip sonra ödemenin yapıldığı vadeli ithalat ödeme şekillerinde %6 KKDF kesintisi yapılmaktadır. KKDF kesintisi gümrüklerde ve malın cinsine göre yapılmaktadır.
Görüldüğünde ödemeli (sight) akreditifte mallarım geldi, Bankanıza vesaik gelmeden ödeme yapabilir miyim?
Gelen evrakların olduğu haliyle kabul edileceğine ve akreditif şartlarına uygunluk kontrolü talep edilmediğine dair Bankamızın matbu peşin rezerv kabul talimatının, fatura ve yükleme belgesinin kopyasının temin edilmesi şartıyla yapılabilir. İthalat akreditifi iptal etmek istiyorum, iptal talimatı ile akreditifin iptali ve mevcut kredi riskinin çıkılması mümkün müdür? Süreç nasıl işler?
Akreditifin tamamını ya da kalan kullanılmamış bakiyesinin iptalini talep etmek istediğinize dair talimat verdiğinizde, Amir Bankaya Bankamızca mesaj yazılarak; ihracatçının ve akreditife taraf bankaların kabulü istenecektir
Bankaların ve ihracatçının onayı alındıktan sonra firmanız hesabından iptal edilecek tutar üzerinden binde 1,89 damga vergisi ( fesihname ler vergiye tabii dir ) tahsil edilir ve dosyanız kapatılır.
İthalat Akreditif metinlerinde yer alan madde açıklaması nedir? “Charges are for the beneficiary without recourse to ourselves UCP600 art 37C is not applicable” Akreditiflerin tabi olduğu uluslararası kurallar (UCP 600) 37c maddesi’ne göre bir akreditif masrafların ihracatçıya ait olduğunu belirttiği ve bunlar tahsil edilemediği veya akreditiften doğan fonlardan düşülemediği takdirde muhabir banka amir bankaya masraflar için talep gönderir ve bu masraflar amir (ithalatçı) firma tarafından ödenmek durumundadır.
Akreditif metni 37C maddesi hariç tutularak açıldığında, ileride çıkabilecek bu tip masraflara karşı korunmuş olunmaktadır. İHRACAT
İhracat mal mukabili alışlarda ibraz edilmesi gereken zorunlu belgeler nelerdir?
Yurtdışı kaynaklı bankamıza gelen bedellerine alış yapılmasını talep eden talimat ekinde gümrük beyanname kopyası olmalıdır.
Gümrük beyannamesi kopyası ibraz edilmeyecek ise, beyanname üzerinde yer alan, gümrük beyanname numarası, kapısı, mal cinsi, ülke ve tutarının döviz alış talimatında belirtilmesi gereklidir.
İhracat vesaik mukabili ödeme yönteminde bankalara düşen sorumluluk nedir?
Banka kendisine ibraz edilen vesaiki, işlemin tabi olduğu koşullar çerçevesinde URC 522 kapsamında firma talimatı ile işleme alarak, firmanın talimatında belirlediği bankaya tam ve doğru olarak gönderip, ödeme ve kabul karşılığında teslim edilmesini sağlamak üzere talimat vermek ve bedelini takip etmekle sorumludur.
a) Vesaik ödeme karşılığında teslim edilecekse, banka vesaiki ithalatçının bankasına gönderir, ithalatçı bankası aracılığı ile ödemeyi yaptığında, banka ihracatçıya ödemesini yapar.
b) Vesaik poliçenin veya bononun ithalatçının kabulü karşılığında teslim edilecekse, banka vesaiki ithalatçının bankasına gönderir, ithalatçının kabulünü takip eder ve poliçe/bono vadesinde ithalatçı bankası aracılığı ile ödemeyi yaptığında, banka ihracatçıya ödeme yapar.
c)Vesaik poliçenin veya bononun ithalatçının kabulü karşılığında teslim edilecekse ve poliçe veya bononun protesto edilme şartı varsa, banka vesaiki ithalatçının bankasına gönderir, ithalatçının kabulünü takip eder ve ithalatçı bankası aracılığı ile ödemeyi yaptığında, banka ihracatçıya ödeme yapar. İthalatçının bankası, ithalatçı tarafından kabul edilmiş olan protesto şartlı poliçenin/bononun vadesinde ödemesinin ithalatçı tarafından yapılmaması halinde protesto süresi içerisinde poliçe/bonoyu protesto ettirir ve ihracatçının bankasına bilgi verir, ihracatçının bankası talep ederse protesto evraklarını gönderir.
d) Vesaik poliçenin veya bononun ithalatçının kabulü ve banka avali karşılığında teslim edilecekse, banka vesaiki ithalatçının bankasına gönderir, ithalatçının kabulü ve ithalatçı bankanın kendi firmasının riskini aldığına ve poliçe/bono bedelini vadesinde ödeyeceğini garanti ettiğine dair aval mesajını takip eder. Avalli poliçe/bono tutarı vadesinde ithalatçının bankası tarafından ödendiğinde banka ihracatçıya ödeme yapar.
Vesaik mukabili ihracat işlemi yapıp bedelin gelmesini beklemeden aynı gün parasını talep edebilir miyim? Vesaik mukabili ihracat bedeli ithalatçının bankası tarafından ödeme yapılması halinde firma hesabına alınır. Bununla beraber muhabir banka tarafından henüz bedel gelmeden vesaik bedelinin ödemesinin yapılması mümkün değildir. İhracat vesaik bedelinin ithalatçıdan tahsilinden önce ödemesinin yapılması vesaikin teminata alınması ve ihracatçıya kredilendirme işlemi ile mümkündür. Bankaların bu işlemde uyguladığı temel prensip, ihracat vesaikini teminata almaya ve bu alacak hakkının ihracatçı tarafından bankaya devredilmesine dayanmaktadır ve her bir firma için Kredi Tahsis bölümlerince karar verilmektedir. Kredi limiti olan firmaların söz konusu krediyi kullanabilmesi için bankamız iç prosedürlerinin sağlanması gerekmektedir. Bankanız aracılığı ile lehimize gelen ihracat akreditifi teyitsiz olsa da vesaiki incelemeniz mümkün müdür? İncelenen tüm vesaikler ödeme garantisine tabi midir?
Bankamızca teyitsiz ihracat akreditif vesaiki inceleme işlemi firmalarımızın talebi ve isteği doğrultusunda bir hizmet olarak sunulmaktadır. Teyitsiz ihracat akreditiflerinde akreditif şartlarına uygun evrak ibrazında ihracatçının bankasının ödeme garantisi olmamakla birlikte akreditifi açan ithalatçının bankasının ödeme garantisi mevcuttur. Teyitsiz akreditiflerde ödeme ithalatçının bankası tarafından yapıldıktan sonra ihracatçıya yapılmaktadır. İhracat akreditifinin teyitli olarak işleme alınması ne demektir?
Akreditif amir bankanın/ithalatçı bankanın uygun vesaik ibrazında girmiş olduğu şartlı bir ödeme taahhüdüdür.
İhracatçı firma olarak; amir bankanın girmiş olduğu bu taahhüde ek olarak kendi bankanızın ya da 3. bir bankanın ödeme sorumluluğuna girmesini ve akreditif şartlarına uygun vesaik ibraz ettiğinizde, teyit bankasından vesaik bedelini almak ve amir bankanın ülke risklerini bertaraf etmek isterseniz işlemde kendi bankanızın da taahhüdünü/teyidini talep edebilirsiniz. Bir bankanın bir akreditife teyit ekleyebilmesi için amirin bankası/ithalatçı banka akreditif metninde teyit ekleme talimatı vermiş olmalıdır. Bankaların iç prosedürleri, akreditife taraf olan ülke /banka / firmalar, akreditif konusu mal ve ödeme şartları çerçevesinde teyidi istenen akreditife teyit ilave edip etmeme hakları kendilerindedir. Teyitli ihracat akreditif işleminde sunulan vesaik uygun bulunup muhabir bankaya gönderildiğinde, ödeme ne zaman yapılır?
Akreditif şartı peşin/sight ise akreditif ödeme şartında belirtilen uygun evrak ibrazı + gün sayısında teyit bankasınca ödenir.
Vadeli ise vade tarihinde teyit bankasınca ödenir. İhracat akreditifimi ıskonto ettirebilir miyim?
İskontonun olabilmesi için doğmuş vadeli bir alacak olmalıdır. Vadeli ve doğmuş bir alacak varsa bu alacağın iskontosu mümkündür. Teyitli ihracat akreditif vesaikinin iskonto yapılabilmesi için; ihracatçının bankasının akreditife teyidini eklemiş, ihracatçı tarafından yüklemenin yapılmış, vesaikin ihracatçı tarafından teyit bankasına ibraz edilmiş ve teyit bankası tarafından akreditif şartlarına uygun bulunmuş ve ithalatçının bankası için ihracatçının bankasında iskonto için gerekli kredi limitinin olması gerekmektedir.
Teyitsiz ihracat akreditif vesaikinin iskonto yapılabilmesi için; ihracatçı tarafından yüklemenin yapılmış, ihracatçı tarafından bankasına ibraz edilmiş vesaikin ithalatçının bankasına gönderilmiş, ithalatçının bankası tarafından vesaikin kabul ve vadenin teyit edilmiş ve ithalatçının bankası için ihracatçının bankasında iskonto için gerekli kredi limitinin olması gerekmektedir.
Iskonto edilmesi koşulları bankaların kredilendirme prosedürleri çerçevesindedir. İhracat akreditif iptallerinde damga vergisi var mıdır?
İhracat akreditif işlemlerinde talimat ve swift mesajları ile tarafların kısmen yada tamamen iptali talep ve kabul etmesi ile fesih gerçekleşir. Damga vergisi doğmaktadır.
Damga vergisi: Akreditif ve garanti iptalleri(fesihnameler)(binde 1.89), yurtdışından sağlanan krediler Finans kuruluşu değil ise(sözleşme binde 9.48)
İhracat bedeli dövizlerin yurt dışı kaynaklı olması zorunlu mudur, istisnai haller olabilir mi?
2008/13186 sayılı Karar ile TPKK hakkında 32 sayılı Kararda yapılan değişiklikle 08.02.2008 tarihinden itibaren ihracat bedeli dövizler, ilgililerin serbest tasarrufuna bırakılmış olup ihracat bedellerine ilişkin taahhüt takibi de yürürlükten kaldırılmıştır. Buna göre ihracat bedellerinin firma talimatına istinaden DTH’a alınması veya TL’ye dönülmesi mümkündür.
Ancak ihracat DAB’ı düzenlenmesinin talep edilmesi durumunda bedellerin yurt dışı kaynaklı olma zorunluluğu devam etmektedir.
İhracat bedelinin tahsil şekilleri; yurtdışı havale, Yurtdışı dövizli çek, Efektif, Yurtdışı Kredi kartıdır.
Efektif olarak getirilen ihracat bedelinin yurt dışından getirildiğinin tespiti ise gümrük müdürlüklerince onaylı Nakit Beyan Formu (NBF) ile yapılmaktadır. NBF konusu efektifin ihracat bedeli olarak alışının yapılabilmesi için;
NBF’ nin “Geliş Sebebi” bölümünde efektiflerin getirilme sebebinin “İhracat” olduğunun kayıtlı olması,
NBF’ yi ibraz eden şahsın kimlik tespitinin yapılması,
İhracatçının yazılı beyanının aranılması gerekmektedir.
-Yabancı taşıtlar ile yabancı ülkelere sefer yapan yerli taşıtlara verilen yağ, yakıt-ve temizlik maddeleri ile kumanya bedeli efektiflerin alışında NBF ibrazı aranmaz.
Nakit beyan formu ne zaman aranır ve ne için gereklidir?
Efektif olarak yurda getirilen ihracat bedellerine ihracat alışı yapılmak istendiğinde, üzerinde ihracat olduğu işaretli nakit beyan formu, bedeli getiren şahın kimlik tespiti (pasaport) , ihracatçının bu kişinin bedeli getirmeye yetkili olduğuna dair vekaletnamesi / beyanının olması gerekmektedir.
Bu bölüme yurt dışından gelen efektiflerin henüz alış yapılmadan ihracat bedelinin izlendiği DTH a alınabilmesi için de NBF aranması gerekir şeklinde ekleme yapılabilir. Serbest bölgeden gelen havaleye istinaden ihracat alış işleminde banka neleri kontrol eder?
Türkiye’den Serbest Bölgelere yapılan ihracatın bedeli olarak gönderilen havalelerde (mal bedeli olarak) mutlaka serbest bölge işlem formu ve gümrük beyannamesinin numaralarının açıklayıcı şerhe yazılması gerekmektedir.
Peşin ödeme havalelerinde Serbest Bölge İşlem Formu ile GB tarih ve numarasının daha sonra serbest bölge şubesince müşteriden istenmesi gerekmektedir.
İhracat alış işlemlerinde yurtdışından gelen amiri ve lehdarı ( göndereni ve alıcısı ) aynı olan havalelerde banka nelere dikkat eder?
Yurtdışından gelen amir ve lehtarı aynı firma olan havalelerin ihracat bedeli olarak işleme alınabilmesi için bu dövizlerin yurtdışı kaynaklı olduğunun (yurtdışındaki hesaba yurtdışından para yatırıldığını) dekont vb bir belge ile tevsik/ispat edilmesi gerekmektedir. Grup firmalarının birbirine gönderdiği para kredi olarak değerlendirilir. Bu şekilde gelen havaleye istinaden işlem yapılamaz.
Vesaikin malla gönderilmesinin riskleri nelerdir? Yükleme Belgesi ve Dolaşım Belgesi asıllarının veya suretlerinin doğrudan ithalatçıya gönderilmesi halinde Bankaların bilgisi ve onayı olmadan ve bedel bankalarca tahsil edilmeden ithalatçı tarafından malların gümrüklerden çekilmesi mümkündür. Yükleme belgesinin banka adına olmamasının riski nedir?
Belgenin farklı bir taraf emrine düzenlenmesi veya açık cirolanması (to order) ile gümrükteki mallar üzerinde bankaların kontrol yetkisi ortadan kalkmaktadır. Bu durumda bankaların bilgisi ve onayı olmadan ve bedel bankalarca tahsil edilmeden ithalatçı tarafından malların gümrüklerden çekilmesi mümkündür.
Özel Fatura’ya istinaden yapılan ihracat alış işlemlerinde nelere dikkat edilir?
Türkiye’de ikamet etmeyenlere döviz karşılığı düzenlenen özel fatura kapsamı eşyanın yurt dışı edildiğinin belirlenmesi amacıyla özel faturanın ilgili çıkış gümrüklerinden onaylatılması gerekmektedir. Özel fatura gümrük idareleri tarafından onaylı olmalıdır. İhracat alış sonrası Bankalarca belge üzerine düşüm yapılır. Efektif satış yapılıp daha sonra bu efektiflerin özel fatura ile ilişkilendirilerek alışının yapılmaması gerekir. Özel fatura ile ilişkilendirilerek yapılan alış sonrası aynı gün döviz satışı yapılmamalıdır. YURTDIŞINDAN SAĞLANAN KREDİLER
Yurtdışından sağlanan Kredilerde KKDF oranları nedir?
Kaynak Kullanımı Destekleme Fonu: Bankalar ve finans kurumları tarafından kullandırılan krediler üzerinden alınan vergidir.
Bankalar ve finansman şirketleri dışında Türkiye’de yerleşik kişilerin yurtdışından sağladıkları döviz ve altın kredilerinde 02.01.2013 tarihinden itibaren KKDF oranı:
Ortalama vade 1 yıla kadar olanlarda %3
Ortalama vade 1 yıl(1 yıl dahil) ile 2 yıl arasında olanlarda %1
Ortalama vade 2 yıl(2 yıl dahil) ile 3 yıl arasında olanlarda %0,5
Ortalama vade 3 yıl(3 yıl dahil) ve üzerinde olanlarda %0
UVK numarası nedir? KVK numarası nedir? Türkiye’de yerleşik kişilerce, yurtdışından sağlanan tüm nakit krediler bir yıldan (365 günden) uzun vadeli ayni krediler, süre 365 gün üzeri ise UVK – Uzun Vadeli Kredi numarası alınır, Merkez Bankasına bildirimi yapılır.
( yurtdışındaki işleriyle ilgili olarak yurtdışından sağlanan krediler bunun dışındadır,
Türkiye’de yerleşik kişilerce, borçlu olarak yurtdışından sağlanan diğer kısa vadeli (Anlaşma tarihi ile son ödeme tarihi arası 365 gün ve daha kısa olan krediler) süre 1 gün -365 gün arası ise KVK numarası alınır, Merkez Bankasına bankalarca bildirimi yapılır. Geçici teminat mektuplarında BSMV istisnası mevcut olan durumlar nelerdir ? Yurtdışında mütaahhitlik hizmetinde bulunan firmalarımız için yurtdışına düzenlenen geçici teminat mektuplarında BSMV istisnası uygulanmaktadır. Yurt içi uluslararası ihalelerle ilgili ihale makamına verilen geçici mektuplara da bsmv istisnası uygulanır. Yurtdışından sağlanan işletme kredisi temdit edildiğinde KKDF doğar mı? Yurtdışından sağlanan işletme kredileri temdit işleminde KKDF doğmamaktadır.
Kredi vermeye yetkili olmayan bir kuruluş yurtdışında kredi verebilir mi? Evet. Yurt dışı kredi kuruluşları; bu kuruluşların mukimi bulundukları ülkenin mevzuatına göre mali (finansal) kaynak sağlamaya yetkili olan ve esas faaliyet konularından birisi de kredi vermek olan kuruluşlar; uluslararası kurumlar ise gelişmekte olan ülkenin kalkınmalarının veya bir ülkenin yeniden yapılandırılmasının finansmanının temini amacıyla bu ülkelere kredi veren Dünya Bankası (Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası), Uluslararası Para Fonu, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası, İslam Kalkınma Bankası ve benzeri kuruluşlardır. Yurtdışında krediyi veren kuruluş kredi kuruluşu değil ise sözleşme tutarı üzerinden %09.48 damga vergisi doğmaktadır.
Ayrıca, yurt dışından Türkiye ye kredi veren ancak kredi kuruluşu olmayan kurumlara ödenen faizler stopaja tabidir. Türkiye’deki başka bir bankadan kullandırılan bir işletme kredisi geri ödemesinin bankanızca yapılmasını talep ettiğimde geri ödeme için hangi belge/bilgiler gereklidir? Sözleşme, döviz alış dekontu, geri ödeme tablosu, UVK numarası ve yapılacak ödemenin anapara ve faiz dağılımını gösterir talimat sunulması gerekmektedir. Ayrıca yurt dışından alınan döviz kredilerinde geri ödemeyi yapan banka kkdf den sorumlu olup baştan başka bir banka aracılığı ile 3 yıldan uzun vadeli olarak alınıp kkdf muafiyeti uygulanan kredinin 3 yıldan önce bankamızca yurt dışına geri ödenmesinin talep edilmesi halinde kkdf bankamızca cezalı olarak tahsil edilmeden geri ödeme yapılmayacaktır. Bankanız aracılığı ile kullanılan bir işletme kredisinin geri ödeme tablosu mevcut ise talimat vermeden geri ödemem yapılabilir mi? Firmanızın geri ödeme talimatı olmadan işlem yapılmamaktadır. Firmalar geri ödemeyi kredi kullandırım işlemine aracılık eden banka üzerinden yapmak zorunda değildir. Dilediği bankadan ödemeyi yaptırabilir. Mükerrer ödeme yapılmaması için talimat temin edilmesi şarttır. Bankamızın aracılık ettiği ve aynı zamanda garantör olduğu işletme kredilerinde, firmanızın talimatı olmadan ödeme yapılması mümkündür. TCMB ye kullandırım / geri ödeme bildirimini kim yapar?
Yurt içi yerleşik bir firmanın yurt dışından kullanacağı kredilerine aracılık eden yurtiçi banka, UVK alınması ve Merkez Bankasına bildirim ile yükümlüdür. Geri ödeme bildirimleri, geri ödemeyi gerçekleştiren banka tarafından TCMB’na yapılır.
Yurt dışından banka ve finans kurumu olmayan şirketlerden alınan kredilerde Sözleşme süresinin uzamasında damga vergisi olacak mıdır ?
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu; bu Kanundaki kağıtlar teriminin yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade ettiği; 2 nci maddesinde, vergiye tabi kâğıtlar mahiyetinde bulunan veya onların yerini alan mektup ve şerhlerle, bu kâğıtların hükümlerinin yenilenmesine, uzatılmasına, değiştirilmesine, devrine veya bozulmasına ilişkin mektup ve şerhlerin de damga vergisine tabi olduğu; 4 üncü maddesinde, bir kağıdın tabi olacağı verginin tayini için o kağıdın mahiyetine bakılacağı ve buna göre tabloda yazılı vergisinin bulunacağı, kağıtların mahiyetlerinin tayininde, şekli kanunlarda belirtilmiş olanlarda kanunlardaki adlarına, belirtilmemiş olanlarda üzerlerindeki yazının tazammun ettiği hüküm ve manaya bakılacağı, mahiyeti tayin edilmek istenen kağıt üzerinde başka bir kağıda atıf yapılmışsa, atıf yapılan kağıdın hükümlerine nazaran iktisap ettiği mahiyete göre vergi alınacağı; 14 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, mukavelenamelerin müddetinin uzatılması halinde aynı miktar veya nispette vergi alınacağı; Kanuna ekli (1) sayılı tablonun "I.Akitlerle ilgili kâğıtlar" başlıklı bölümünün A/1 fıkrasında belli parayı ihtiva eden mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknamelerin nispi damga vergisine tabi olduğu hükme bağlanmıştır.
Buna göre, daha önce düzenlenmiş bir sözleşmenin, aynı şartlar ile devam edeceğine dair düzenlenen süre uzatımının bildirimine ilişkin söz konusu kağıdın, atıf yapılan kağıdın içerdiği bedel üzerinden Kanuna ekli (1) sayılı tablonun I-A/1 fıkrası uyarınca damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.
Yurtdışından sağlanan kredi bedeli yurt içine gelmemişse / alış yapılmadan kredi geri ödemesini yurtiçinde bir Bankadan yaptırmak istediğimde nasıl bir yol izlemeliyim?
Kredi geri ödemesi yapılmadan önce T.C. Merkez Bankasına bizzat başvurarak UVK numarasını temin etmelisiniz. Geri ödemeler sırasında Merkez Bankası tarafından verilen UVK numarası geri ödeme talimatında yer almalıdır. Bankalar geri ödeme yaptıktan sonra Merkez Bankasına geri ödemenin yapıldığına ilişkin bildirim yapmak zorundadır. Yurt dışından alınan kredinin mevzuattaki istisnalar dışında yurt içine getirilerek kullanılması gerektiğinden, kredi mevzuata aykırı olarak yurt dışında kullanılmışsa geri ödemeyi yapan bankanın hem KKDF yi kontrol etmesi hem de firma hakkında Hazine Müsteşarlığına bildirim yapması gerekmektedir. Yurtdışı Garanti işleminde garanti mektup aslı bankanıza ulaştı neden risk çıkış yapılamıyor? Garantiler kıymetli evrak değillerdir ve orijinallerin ibrazı ile risk sona ermemektedir. Vadesi ve vadede hükümsüz kalma koşulu olan bir garanti vadesinde muhatabın onayı veya yazısı olmaksızın sona ermekte ve vadeyi takip eden gün risk çıkışı yapılabilmektedir. Vadesi olan ancak vade tarihinden önce ibraz edilen bir garantinin ve/veya vade tarihi olan vadede hükümsüzlük şartı olmayan bir garanti ve/veya vadesi olmayan ve/veya süresiz olan garantilerin risk çıkışlarının yapılabilmesi için muhatabın bankamızı garanti tahtında serbest bıraktığını teyit eden yazısı ibraz edilmeli ve yazıdaki imzaların yetkili olduklarının tespiti gerekmektedir. Muhatabın yazısındaki imzaların tespiti için imza yetkilerini ve imzaları gösteren apostilli dokümanların sunulması veya muhatabın yazısının bir banka aracılığı ile ve üzerindeki imzaların teyidi yapılarak gönderilmiş olması gerekmektedir. Garanti orijinalinin iadesi garanti tahtındaki sorumluluklarının sona erdiğini göstermemektedir.
Harici Garanti iptal edildiğinde vergi doğar mı ?
Evet. %01,89 damga vergisi doğmaktadır ( fesihname ) Harici Garanti işleminde, vadesinden önce edimin yerine getirilmesi ve lehine mektup verilen tarafın çıkış yetkisi vermesi halinde damga vergisi doğar mı? Fesih söz konusu olmaması nedeniyle lehine mektup verilen taraftan bankamızın sorumluluğunun sona erdiğine ilişkin bilgi gelirse vergi doğmamaktadır.
İthalatın finansmanı amaçlı yurtdışından sağlanan kredi işlemlerinde KKDF ne zaman ve nasıl tahsil edilir?
İthalatın finansmanı amacıyla yurtdışından gelen bedelin hesaba geçtiği tarihte KKDF tahsil edilir. Kredinin hesaba geçtiği tarih ile kredinin vadesi veya vadeleri arasındaki süre ortalama vadeye göre belirlenen oranda TCMB döviz alış kurundan hesaplanarak tahsil edilir. Yurt dışından alınan kredilerde kredinin kullanım tarihi kredi tutarının kredi kullanımına aracılık eden yurt içi bankanın yurt dışı muhabir hesabına alacak geçildiği tarih olmuştur. Kredi limitim yok, başka bir firmanın kredi limitinden akreditif açtırabilir miyim veya Harici garanti/ Kontrgaranti düzenlenmesini isteyebilir miyim? Bunun için ne yapmam gerekiyor? Joint Venture(JV) / adi ortaklık lehine akreditif açtırabilir miyim veya harici garanti/kontrgaranti düzenlenmesini isteyebilir miyim? Metninde amir olarak hangi unvan yazılır ve talimat kim/kimler tarafından imzalanmalıdır?
Akreditif/harici garanti/kontrgaranti bankamızda kredi limiti olan firmadan başka bir firma lehine düzenlenecekse kredi limiti kullanılan firma muvaffakatname düzenlemeli ve ekinde şirket unvanı (kaşesi) üzerinde yetkililerin imzası olan akreditif/harici garanti/kontrgaranti metnini ibraz etmelidir. Lehine akreditif/harici garanti/kontrgaranti düzenlenen firma ise tüm işlem talimatlarını ve ekinde şirket unvanı (kaşesi) üzerinde yetkililerin imzası olan akreditif/harici garanti/kontrgaranti metnini ibraz etmelidir. İlgili şubemiz Kredi Tahsis Bölümünden onay almalıdır. Akreditif/harici garanti/kontrgarantinin bankamızda limiti olan firmadan farklı bir firma lehine düzenlendiği durumlarda, bankamızın uymak zorunda olduğu Masak kuralları ve KYC (müşterini tanı) ilkesi gereği, lehine kredi kullandırılan firma bankamız müşterisi değilse, firma kimlik tespit evraklarının ve talimat üzerindeki imzaların teyidi için imza yetkilerini ve imza örneklerini gösteren belgelerin (firma yurtdışı yerleşik ise evraklar apostilli olmalı) temin edilmesi gerekmektedir.
Lehine akreditif/harici garanti/kontrgaranti düzenlenen firma bir JV/adi ortaklıksa;
Adi ortaklığın kurulduğuna ilişkin iki firma arasında yapılan anlaşma varsa bu anlaşma noter tasdikli olarak bankamıza sunulmalı ve bu anlaşmada belirtilen yetkilere göre talimat ve ekindeki akreditif/harici garanti/kontrgaranti metni şirket unvanı üzerine imzalanmalıdır. Bu tür durumda akreditif/harici garanti/kontrgaranti Adi ortaklığın lehine düzenlenir.
İki firma arasında bir anlaşma yoksa talimat ve ekindeki akreditif/harici garanti/kontrgaranti metni her iki şirket tarafından ayrı ayrı ve şirket yetkililerince kendi şirket unvanları üzerine imzalanmalıdır. Bu tür bir durumda akreditif/harici garanti/kontrgaranti her iki firmanın lehine “ve” ile belirtilerek düzenlenir.
İki firma arasında bir anlaşma olmadan düzenlenecek talimat üzerinde “İş bu talimatımızda belirtilen kontrgarantinin ……………………. adi ortaklığının lehine düzenlenmesini talep ediyoruz. Adı geçen adi ortaklık şirketlerimiz arasında belirlenen şartların yerine gelmesi halinde kurulacaktır.” ifadesi yer almalıdır.