Fabl (Öyküleme) Nedir, Özellikleri Nelerdir? Dünyanın Ünlü Fabl Yazarları – Bilgi, Eğitim, Bilim ve Sosyal Paylaşım Sitesi
Ders verme amacıyla kaleme alınmış, düşündüren, güldüren ve sonunda da ders veren yazım şekillerinin genel adıdır Fabllar.
Öykünce ya da fabl, sonunda ders verme amacı ile yazılmış, güldüren ve düşündüren genellikle manzum öykülerdir.Genellikle hayvanların ve bitkilerin konuşmasıdır.
Dünyanın en ünlü fabl yazarları Ezop ,Jean de La Fontaine ve Beydeba’dır. Ezop’un fablları M.Ã?. 300 yılında derlenerek yazıya geçirilmiştir. ABD’li James Thurber ve Ãngiliz George Orwell çağdaş fabl yazarlarıdır. Fablı ilk olarak yazanlar Hititlerdir. Hititler fablları taş tabletlere yazıp resimliyorlardı.
Ãnsanlar arasında cereyan eden olayları hayvanlar bitkiler ya da cansız varlıklar arasında geçiyormuş gibi göstererek bu yolla insanlara ahlak ve ibret dersi vermek, örnek göstermek ya da bir düşünceye güç kazandırmak isteyen bir çeşit masaldır.
Türkçedeki ilk örneği Şeyhi tarafından yazılan Harname‘dir.
Fabllerde soyut konular, olay plânıyla hem somutlaştırılarak hem de hareket kazandırılarak işlenir. Olaylar bizi güldürürken eğitir. Ãnsanlar arasında geçen iyi-kötü, cesur-korkak, dürüst-ikiyüzlü, gözü tok-aç gözlü… vb. çatışmalar; bu niteliklerin yakıştırıldığı hayvan kahramanlar arasında geçmiş gibi gösterilir.
Fabl da dört öge vardır; kişiler, olay, zaman, yer.
Olay: Fablin konusu insan başına gelebilecek her hangi bir olaydır. Olay,kahramanın eyleme dönüşmüş beğenme, istek, özlem, öfke, korku… gibi tutkuya dönüşmüş duygularından doğar. Fablin gövdesini bir olay oluşturur, asıl önemli olan fablin anlatılış nedenidir. Buna “ders” denir.
Dünyanın en ünlü fabl yazarları Ezop ve Jean de La Fontaine’dir. Ezop’un fablları İ.Ö. 300 yılında derlenerek yazıya geçirilmiştir. ABD’li James Thurber ve İngiliz George Orwell çağdaş fabl yazarlarıdır. Fablı ilk olarak yazanlar Hititlerdir. Hititler fablları taş tabletlere yazıp resimliyorlardı.