Tatilde neden hastalanırız? - Yenibiriş İş Yaşamı
Ana Sayfa Haberler Tatilde neden hastalanırız?
Başımıza gelmiş veya çok insandan duymuşuzdur. Tatile çıkmadan önce koştura koştura işleri ayarlamaya çalışıp izne ayrılınca da hasta düşmek. Bunun için kış olması da gerekmez; yaz tatillerinde ve kısa izinlerde bile benzeri durumlara rastlanabilir.
Hollandalı psikolog Ad Vingerhoets bu duruma ‘tatil hastalığı’ adını veriyor; ancak henüz tıp literatürüne geçmediğini de kabul ediyor. Fakat çalışmaya verilen son anda hasta düşmek çoğu insanın yaşadığı kötü bir tecrübe. BBC Türkçe bu konuyu araştırmış.
İnsanların tatile çıktıklarında hastalanma riskinin normal günlük yaşamlarından daha fazla olup olmadığını tespit edecek büyük ve sistematik bir araştırma bulunmuyor. Fakat psikolog Vingerhoets 1800 kişiye bu soruyu sorduğunda yüzde 3’ü ‘tatil hastalığı’na yakalandığını belirtmiş. Tatile çıkmadan önce ne kadar strese girdiğimizi ve daha fazla çalıştığımızı düşünürsek bu aslında hiç de yüksek bir oran değil. Üstelik insanlar hastalığın mahvettiği bir tatili sağlıklı geçirdiklerinden daha çok hatırlar.
Sonunda tatile çıkıp rahatlama şansına erişince, iş hayatındaki stresle baş etmemizi sağlayan hormonların dengesi bozuluyor ve bizi enfeksiyonlara açık hale getiriyor. Adrenalin stresle baş etmemizi sağlıyor, aynı zamanda bağışıklık sistemini güçlendiriyor. Bir de yine strese karşı kortizol hormonu var; fakat bu bağışıklık sistemini zayıflatıyor. O halde stresten çıkıp rahatlama ortamına geçip de denge bozulunca hastalıklara kapı aralanmış olabilir. Fakat bu hipotezin doğruluğunu kanıtlayan yeterli araştırma yok.
Belki de insanlar çalışıyorken zaten hasta, ama tatile girinceye kadar farkında olmadan dişlerini sıkıyor ve tatilde rahatlayınca hastalıklarının farkına varıyor olabilir.
Hastalık belirtilerini değerlendirmemiz yaptığımız işlerle de alakalı. Psikolog James Pennebaker, insanın etrafında ne kadar az şey olup bitiyorsa hastalık belirtilerinin de o kadar ağırlaştığını söylüyor. İşten ne kadar uzaksanız ağrılarınızı da o kadar fazla hissedersiniz.
Başka bir ihtimal de şu olabilir: Belki de bizi hasta eden iş stresi değil, tatilin kendisidir. Özellikle uçak yolculuğu oldukça yorucudur ve yol uzadıkça virüs kapma ihtimaliniz de artar. Amerikalılar ortalama olarak yılda 2,5 kez grip olurlar. Araştırmacılar bu veriden yola çıkarak sadece bir uçuşta erişkin bir insanın grip virüsü kapma ihtimalinin yüzde 1 olduğunu söylüyor. Fakat San Francisco’dan Denver’e uçan yolcular bir hafta boyunca gözlendiğinde yüzde 20’sinin grip olduğu görüldü.
Hollandalı psikolog Vingerhoets insanların tatilde hastalanmalarını açıklayacak başka teorilere de açık olduğunu söylüyor. Fakat bu alandaki araştırmaların yetersizliği herhangi bir açıklamayı doğrulamayı zorlaştırıyor. Belki de bu sayılan faktörlerin tümü hastalanmaya neden oluyor.
Ama tatilde hastalanma oranı düşündüğümüzden daha az aslında. Yaş ilerledikçe hastalıklara karşı direncimiz de geliştiğinden tatilde ya da işyerinde olalım daha az soğuk algınlığı türünden hastalıklara yakalanırız. Belki de yaşlanmanın en büyük faydalarından biridir bu.
Etiketler: İş hayatıiş yaşamıİşyerinde stresTatilde hasta olmak