Köylülerin Havaya Uçurduğu Köprü Restore Ediliyor - Sanal Şantiye
Adıyaman’da yaklaşık 200 yıl önce anlaşmazlık yaşayan köylülerin dinamitle havaya uçurduğu 1800 yıllık tarihi köprü onarılıyor. Göksu Çayı üzerine yapılan Kızılin Köprüsü, şu ana kadar restore edilen en uzun tarihi köprü özelliğini taşımakta.
Kızılin Köprüsü’nün Özellikleri
Köprü birçok özelliğiyle Türkiye’nin en önemli tarihi eserlerinden biri olarak biliniyor.
1. Kızılin Köprüsü’nün orta kemeri 32 metre uzunluğunda ve şu ana kadar restorasyon yapılan tarihi köprüler içerisinde en uzunu.
2. Toplam uzunluk olarak 150 metre olarak karşımıza çıkmakta.
3. Kızılin Köprüsü 7 buçuk metre genişliğe sahiptir.
4. Köprü 3 kemerden oluşmaktadır.
Köprünün Antik Tarihi
Adıyaman merkeze bağlı Palaş köyü ile Besni ilçesine bağlı Kızılin köyü arasından geçen Göksu Çayı’nın üzerine kurulan köprünün ayakları kayalıklara oturtulurken, üç kemerli köprünün Ortaçağ’da büyük bir onarımdan geçtiği yazıtlarda yer almakta.Köprü, antik kaynaklara göre Roma Kommagene döneminde “Singas” olarak, Orta Çağ’da ise Arap kaynaklarına göre “Nahr el Azra” olarak isimlendirildiği belirtiliyor.
Peki Köprü Nasıl Havaya Uçuruldu?
Araplar tarafından “Dünya Harikası” olarak tabir edilen Kızılin Köprüsü’nün her iki yakasında bulunan köylüler yaklaşık 200 yıl önce bilinmeyen bir sebepten ötürü kavga etti. Köprü de köylülerin bu kavgasından nasibini aldı tabiiki. Bu köyler arasında ulaşım engellenmek istendi ve köprü havaya uçuruldu.
Köprünün 32 metre uzunluğundaki orta kemeri tamamen yıkıldı. Yerden yüksekliği 31 metre olan orta kemerin yıkılmasıyla ulaşım yaklaşık 200 yıldır sağlanamıyor.
Köprüde Son Durum Ne?
Yıllardır ulaşımın sağlanamadığı Kızılin Köprüsü için Karayolları 8. Elazığ Bölge Müdürlüğü tarafından ihale yapılarak 2017 yılının Mart ayında çalışmalara başlandı. Her iki yakada bulunan kemerlerin bulunduğu bölgelerdeki çalışmayı tamamlayan müteahhit firma, şu an orta kemeri yapıyor. Restorasyon için yüzlerce ton demir kullanılmakta.
“Dünya Harikalarından Birisi Olarak Tanınmış”
Adıyaman Müze Müdür Vekili Mehmet Alkan, köprünün Roma Kommagenesi’nin ihtişamlı eserlerinden biri olan Cendere Köprüsü’nün yapım teknikleriyle aynı olduğunu belirterek, şunları söyledi: “Kızılin Köprüsü Roma Kommagenesi’nin ihtişamlı köprülerinden birisi olan Cendere Köprüsü’nün yapım tekniklerine benzerliğinden dolayı M.S. 2. Yüzyıl ile tarihlendirilmektedir. Ortaçağ’da önemli bir tamirattan geçirildiği Arapça yazılmış olan bir kitabeden anlaşılmaktadır.”
Burada kullanılan taşların ağırlığı 1 ile 1 buçuk ton arasındadır. Ortaçağ yazarlarının bir kısmı burayı ‘Dünya Harikalarından’ birisi olarak tanımlamıştır. Karayolları 8. Elazığ Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan ihale ile 6 Mart 2017 tarihinde başlanılan restorasyonun 25 Aralık 2019 tarihinde bitirilmesi öngörülmektedir.”
Mehmet Alkan’ın açıklamalarının tamamına aşağıdaki videodan ulaşabilirsiniz.
KAYNAK : cnn türk , yapı.com.tr