IMF ile yeni stand-by tamam
IMF İcra Direktörleri Kurulu Türkiye ile üç yıllık yeni stand-by anlaşmasını onayladı. Karar Türkiye'ye 10 milyar dolarlık yeni finansman imkânı sağladı.
ANKARA - Uluslararası Para Fonu ile 2004 yılı sonunda mutabakata varılan, ancak önkoşul olarak gündeme getirilen üç yapısal reformdaki gecikme nedeniyle sarkan yeni 3 yıllık ekonomi programı için dün toplanan IMF İcra Direktörleri Kurulu'ndan onay çıktı. IMF, yeni program çerçevesinde Türkiye'ye 10 milyar dolarlık yeni kredi kullandıracak.
IMF desteğinde başarıyla uygulanarak Şubat 2005'te sona eren stand-by düzenlemesinden sonra, sağlanan iyileşmenin kalıcı hale getirilmesi için Avrupa Birliği ile tam üyelik müzakereleri öncesinde IMF ile yeniden 3 yıl birlikte ekonomi programı uygulanması konusunda varılan 3 yıllık yeni stand-by, yaklaşık 5 aylık gecikmeden sonra sonuçlandırıldı.
Borç stokunun yüksekliği nedeniyle, Türkiye'ye IMF kredi geri ödemelerinde erteleme ve toplam 10 milyar dolarlık taze kaynak sağlayacak olan stand-by düzenlemesinin en önemli kriteri yapısal reformlar. IMF bu çerçevede, yeni anlaşma için gelir idaresinin yeniden yapılandırılmasını öngören düzenlemenin yasalaştırılması, bankacılık ve sosyal güvenlik reformları yasa tasarılarının ise Meclis'e sevkini koşul olarak getirmişti. Cumhurbaşkanı Sezer'in Gelir İdaresi Yasa tasarısının bir maddesini veto etmesi, IMF ile anlaşmayı sekteye uğratmamıştı. Bankacılık tasarısı alt komisyona havale edilirken, sosyal güvenlik tasarısında tartışmalarının tamamlanması için 15-20 günlük bir süre ile ertelenmişti.
Stand-by'ın onaylanmasıyla birlikte Türkiye'ye sağlanacak 10 milyar dolarlık taze kaynağın içinde mevcut stand-by programından kalan 1.3 milyar dolarlık kullanılmayan tutar da var. Kredi 12 dilimde kullandırılacak. İlk dilim anlaşmanın onayını takiben verilecek. Kalan bölümlerin 4 taksidi 2005'te, 4'ü 2006'da ve 3'ü de 2007'de kullanıma açılacak. Kredinin, 4.2 milyar doları 2005, 3.3 milyar doları 2006 ve 2.5 milyar doları 2007'de verilecek.
Yeni kaynakla birlikte 2006 yılında IMF'ye ödenecek 3.7 milyar dolarlık kredi ise 2007 yılına ertelenecek. Türkiye, IMF'ye 2005 yılında 7.5, 2006 yılında 7.4 milyar dolar(erteleme olmasaydı 11 milyar dolar ödenecekti), 2007 yılında 4.9 milyar dolar geri ödeme yapacak. 2008'de ise IMF'ye 1.4 milyar dolar borç geri ödenecek.
IMF'den 3 yılda 10 milyar dolar taze kaynak sağlanırken, borç stoku bu yıl sonunda 20.1 milyar dolara, 2005 yılında 16.7, 2006 yılında 12.6 ve 2007 yıl sonunda ise 9.3 milyar dolara düşürülecek.
Stand-by için uzlaşmaya varılırken, Türkiye'nin önündeki yeni sorunlu alanların da çerçevesi çizilmişti. Stand-by'a noktayı koyan IMF Türkiye Masası Şefi Rıza Moghadam "Türkiye ekonomisinde, halihazırda önümüzdeki döneme ilişkin görüntü oldukça iyi" saptaması yapmış, büyüme, enflasyonda ve borç yükünün azalmasında önemli gelişmeler sağlandığını söylemiş ve yeni dönemde baş edilmesi gereken sorunları şöyle sıralamıştı:
Hâlâ yüksek seyreden iç ve dış borç stoku, reel faiz oranları ve işsizlik ile bölgesel birtakım dengesizliklerin üzerine gidilmesi.
IMF yeni stand-by döneminde yeni yapısal reformlara kilitlenmenin ötesinde gerçekleştirilen reformların sağlıklı şekilde uygulamaya konulmasını da dikkate alacak. Geride bırakılan 3 yıllık ekonomi programında en önemli kazanım, makro hedeflerde sağlanan istikrar oldu. Hükümet mali disiplin, faiz dışı fazla, enflasyonla mücadele konusunda kararlı uygulamalarla IMF ve uluslararası piyasaların güvenini sağladı.
2.5 sayfalık ana metin ve ekinde ekonomik konulara ilişkin memorandumun yer aldığı niyet mektubunda, başlangıçta konulan 11 milyar dolarlık hedefin üzerine çıkacağı anlaşılan cari açık ve bazı ekonomik göstergeler revize ediliyor. 2005 yılı cari açığı da 2004 yılında 15.6 milyar dolar olarak gerçekleşen rakama paralel hale getirildi.