Cirit Bir Savaş Sanatı - verimisyon
Ana Sayfa | Cirit Bir Savaş Sanatı
Türk kültürünün vazgeçilmez unsuru at-silah. Göğüs göğüse çarpışmanın en etkili iki olgusu. At üstünde rakibi alt etme sanatı olarak bilinen bu taktik oyun normal şartlarda eğitim ve eğlence olarak yapılırken aslında savaş zamanına gizli yetişme ile teknik tecrübe ile hep hazır olma durumudur. Günümüzde bu sanat işlevini yitirmiş gibi görünse de askeri dinç tutmak için güzel bir spor etkinliği olarak görülebilir.
Belirli uzunlukta mızrak biçiminde yapılan sopa ile at üstünde rakibini alt etmek için oynanan bir oyundur. Günümüzde turistik amaçlı olarak Doğu Anadolu Bölgesinde gösteriler şeklinde icra edilmektedir.
Türk kültürünün önemli özelliği olan bu oyun çok eskilere dayandığı düşünülmektedir. Resmî olarak kaynaklara girişi Abbasi döneminde olsa da sanatsal bir oyun ve eğitim amacıyla Osmanlı döneminde bazı törenlerde kullanılmıştır. Yeniçerilerin eğitimi içinde aktif şekilde oynanmıştır.
Bu tarihi süreç içerisinde anlatılara göre yeniçerilerin en çok oynadığı oyundur. Süvari birliklerinin mızraklı birliklerin göğüs göğüse çarpışmaya etkisini düşündüğünüzde ne kadar değerli olduğu anlaşılabilir. At üstünde hem savunma hem saldırı için tekniğini geliştiren asker savaş meydanında bu tecrübesini kullanacaktır. Değişik varyasyonları ile ok atma, sultanı koruma, Hilal Taktiği ile bu oyunsal eğitimin gücünü gösteren önemli öğedir.
Türklerin en eski medeniyet unsuru at-silah temasıyla bakınca bu gelenek bilinen tarihten daha eskilere dayandığı tezi ortaya çıkıyor. Eski Türk toplumularının savaş yeteneği ve kabiliyeti göz önüne alındığında özellikle at üstündeki gücü tartışılmazdır. Bu durumu besleyen ana unsur tabiki her şeyiyle bu oyunun küçük yaşlardan itibaren kullanılıyor olması. Muhtemelen şölen adı verilen yıllık törenlerde gösteri amacıyla kullanılıyordu. Türk toplumunun geleneksel yıllık av ve kurban töreni olan “sığır törenlerinde” aktif olarak kullanıldığını görüyoruz. Avını avlamak hem hız hem sessizlik hem de bilek gücüyle atış kabiliyeti için önemli. Muhtemelen bu şekilde av yakalamakta bir tarz ve öğreti olarak kullanılıyor.
Günümüzde omuz omuza dostunla göğüs göğüse düşmanla savaş teknikleri açısından büyük değişim var. Artık tek düğme ile nokta atışı istediğin yerdekini vurmak mümkün. Gelişen savaş teknolojisi ile savaş mantığı da değişti. Silahların yapısı daha da derinlik kazandı. Öyle ki günümüz dünyasında aktif silahlardan biri biyolojik silah. İddiaları göz önüne alırsak bu durumun ve olanlara bakarsak bu biyolojik silahın varlığına kanıttır. Bir çok virüs türünün kullanıldığı bilinmektedir. Savaşlarda hile bir taktik işidir. Ve kazanmak için bütün yollar mübahtır anlayışı hakimdir. Tabi olarak bu savaş teknikleri gelişirken geçmişten izler taşımaktadır. Geçmişin gelişimsel yöntemleri üzerine koyularak daha ileri teknikleri kullanarak yapma isteği ile oluşmuştur. Ciritte kullanılan rakibini uzaktan alt etme ateşli silahlarda kullanılan mesafeyi açan bir özellikle gelişim göstermiştir. Topta kullanılan uzaklardaki duvarları ve insanları yok etme şekil değiştirip gelişerek füzeye dönüşmüştür.
Nisan 26, 2020 00:32