Malulen emeklilik - İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği
Bildiğiniz gibi 01 Eylül 2013 tarihinde, malulen emeklilik ile ilgili yönetmelik değişti. Elbette değişiklikler ile ilgili çeşitli açıklamalar yapıldı. Ancak herkesin hala net olarak bilmediği bu yönetmelikle ilgili, tekrar hatırlatmalar yapmak, anlaşılmayan noktaları ele almak istedim. Dilerim sağlığınız, keyfiniz hep yerinde olur…
Öncelikle kimlerin “malul” sayılacağını netleştirerek başlayabiliriz.
4/1-a(SSK) ve 4/1-b(BAĞ-KUR) sigortalıları için, çalışma gücünün veya iş kazası/meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60′ını kaybettiği tespit edilen sigortalılar malul sayılmaktadır.
Hastalığın ne zaman başladığı önemlidir. Çünkü çalışma gücünüzü etkileyen durum, çalışma hayatına başladıktan sonra ortaya çıkmış olmalıdır. Yani doğuştan bir malullük geçerli olmayacaktır. (Doğuştan gelen bir sakatlık söz konusuysa zaten engelli emekliliğinden yararlanılacaktır)
Malulen emeklilik ne gibi haklar sağlar?
Malulen emeklilik, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 25,26 ve 27 nci maddeleri ile düzenlenmiştir.Bu sigorta kolundan sağlanan tek yardım ise malullük aylığı bağlanmasıdır.
Özellikle belirtmeliyim ki; hastaneler tarafından düzenlenen sağlık kurulu raporlarında ki oranlar Sosyal Güvenlik Kurumu bünyesinde oluşturulan sağlık kurullarınca geçerli olmamaktadır. Bununla ilgili bir çok kişi mağdur durumda kalabilmektedir. Çalışan hastaneden aldığı raporla, SGK sağlık kurullarının raporlarının örtüşmediğini görünce hayal kırıklığına uğrayabilmektedir. Ancak diyelim ki hastane %80 malulluk oranı vermişken bu oranı SGK %30 olarak belirledi. O zaman yapılacak tek şey SGK bünyesinde yer alan Yüksek Sağlık Kurulu’na itiraz etmek. Bu kurulun verdiği karar ise kesin karar sayılacaktır. Tabi dava yolu açıktır.
Malullük aylığına hak kazanmak için ne gereklidir?
- Maluliyeti nedeniyle sigortalı olarak çalıştığı işten ayrıldıktan veya işyerini kapattıktan veya devrettikten sonra Kurumdan yazılı istekte bulunması,gerekmektedir.
1 Eylül 2013 de yürürlüğe giren yönetmelik ne gibi değişiklikler getirdi?
Malulen emeklilik şartları olan 10 yıl/1800 prim günü, en az %60 oranında rapor almanız ile ilgili herhangi bir değişiklik söz konusu değildir. Bunlar yasayla düzenlenmektedir. Yönetmelik ise %60 oranının tespitinde yer alan hastalık türlerinde değişiklik getirmiştir. Buna göre;
-Tüm organ nakilleri gerçekleştirilen hastalara (kemik iliği nakli hariç)koşulsuz maluliyet verildi.
-Diyalize girmeyen böbrek yetmezliği olan hastalara bu hak getirildi.
-Tüm kanser hastaları, tanı konulduktan sonra koşulsuz 18 ay boyunca malül kabul edildi ve tedavi süresince maluliyet hakkı verildi.
-Kanserlere ve endkrin hastalıklarına bağlı gelişen ve tedavisi olmayan ağır elektrolit bozuklukları dahil edildi. Kemik iliği naklinden sonra 12 ay süreyle malül kabul edildi.
-Kan kanseri hastalarına tanıdan sonra 24 ay süreyle malül olabilme hakkı verildi.
-Koroner arter hastalıkları, kalp kapak hastalıkları, aritmiler, kalp yetmezliği gibi güncel ve sık görülen kardiyolojik hastalıklar ile ilgili kriterler ilk kez oluşturuldu.
-Astım, KOAH, uyku bozuklukları gibi sık görülen solunum sistemi hastalıkları için ilk kez malûliyet kriterleri oluşturuldu.
Daha önce malülen emeklilik talebinde bulunan ve bu kapsama giremeyenler 01/09/2013 den itibaren tekrar başvurabilirler.(değişiklik yapılan maddelere göre)
Malulen emeklilik için önce malullük durumunuzun tespiti gerekiyor. Bunun için bulunduğunuz yerdeki SGK müdürlüğüne dilekçe ile başvuracaksınız. SGK, en az 1800 gün prim ödemeniz varsa sizi yetkili hastanelere sevk edecek. Buradan alacağınız rapor SGK sağlık kurulu tarafından değerlendirilecek ve malulen emekli edileceksiniz.
Saygılarımla. Saygı Günenç