1991’de kurulan Ar-Ge bölümü, Yapı Merkezi’nin temel ilkelerinden biri olan “ileri teknolojiyi kullanmak ve geliştirmek gücümüzdür” ilkesi doğrultusunda faaliyet gösterir. Belli başlı çalışma konuları aşağıda kısaca sıralanmıştır:
İleri Beton Teknolojisi kapsamında Yapı Merkezi Prefabrikasyon ile birlikte yeni ürün ve malzemeler geliştirme kapsamında deneysel çalışmalar yürütülmektedir. Bu konuda sonuçlanan bazı araştırma projeleri;
- Normal beton agregası (8mm) ile 240MPa (2400kgf/cm²) dayanımında beton üretimi;
- 300MPa (3000kgf/cm²) dayanımında reaktif pudra beton üretimi;
- Hafif beton üretimi;
- 120MPa’dan büyük dayanımlar için karışım tasarımının rasyonelleştirilmesi;
- Betonun “olgunluk” parametrelerinden uzun süreli dayanımlarının kestirimi ve Şişli Plaza inşaatında uygulanması;
- “Sürdürülebilir kalkınma kavramı projesi” çerçevesinde, “geri kazanılmış agrega” kullanımı ile çevre dostu beton üretimleri;
- Yerinde beton dayanımına yönelik olarak Yapı Merkezi şantiyelerinde ölçülen yüzey sertlik ve ultrasonik hız okumalarına dayandırılan “dayanım kestirim modelleri”nin geliştirilmesi; mineral katkılı (uçucu kül, yüksek fırın curufu) betonların uygulama alanlarının genişletilmesi;
- Yeni malzeme geliştirme halinde çimentonun ince kalsit tozu ile ikame edilme araştırma projesi; yeni ürün geliştirme bazında “yarı saydam beton” üretimi.
Deprem Mühendisliği kapsamında Yapı Merkezi’nin kuruluşundan bu yana geliştirilerek devam eden araştırma, çalışma ve etkinliklerde sonuçlanan konular şunlardır: Aktif fay sistemlerin sismoteknik yapıları; aletsel dönemde depremlerin yol açtığı manevi/maddi kayıpların envanterlerinin çıkartılması; kuvvetli yer hareketlerine ait (ivme, hız, etkin süre, deprem şiddeti, Arias) parametrelerin incelenmesi; sıvılaşma analiz yöntemleri; tunel/galerilerin sismik analizi.
Tünel Teknolojileri kapsamında sonuçlanan kimi araştırma projelerinden şunlar örneklenebilir: Püskürtme betonun kalite kontrolü, çelik lifle güçlendirilen püskürtme beton uygulama alanlarının geliştirilmesi; yerüstü çökme/deformasyonların ölçülmesi, bina hasarları açısında değerlendirilmesi ve yeni kestirim modellerinin geliştirilmesi; büyük çaplı (D≥10m) tünel açma makinelerinin çalışma karakteristik değerleri ile kaya kütle/zemin büyüklüklerinin ilişkilendirilmesi ve performans kestirim modellerin geliştirilmesi; kesici disk tüketimlerinin kaya/zemin parametreleriyle ilişkilendirilmesi; tünel en kesitini genişletme teknolojileri.
Yapı Rehabilitasyon projeleri kapsamında sonuçlanan araştırma raporlarının bazıları: Mimar Sinan’ın en sık kullandığı “küfeki taşı”nın fiziksel/mekanik ve olgunluk büyüklüklerinin belirlenmesi; küfe taşının zaman içinde “dayanıklılık” ölçütlerinin yerinde araştırılması, yapı Merkezi’nin restorasyon çalışmalarında kullandığı tüm kaya birimlerinin fizksel/mekanik büyüklüklerinin saptanması.
Yeni Deneysel Aletlerin Geliştirilmesi kapsamında çeşitli deneysel aletler üretilmiş ve bunlar Yapı Merkezi şantiyelerinde fiilen uygulanmıştır. Örnekler: Küfeki taşının çekme dayanımı için “çift etkili yumruk test aleti”; beton dayanımının yerinde izlenmesi için “nokta yük deney aleti”; beton blok duvarların hacimsel hava içeriklerinin ve su geçirimsizliklerinin tayini için “hacimsel hava ölçer” ve “yağmur geçirimsizlik deney düzeneği”.
Yeni Ürünlerin Patenti “Yarı saydam beton” konusu sonuçlanmış ve ürünün patenti 2010 yılında alınmıştır.
Yapı Merkezi 1965 yılından beri ürettiği tüm mühendislik bilgilerini, geliştirdiği analiz/boyutlandırma yöntemlerini ve üstlendiği projelerde edindiği deneyimlerini, ulusal/uluslararası dergilerde ve kongrelerde sunduğu bildiriler, yayınladığı kitaplar ve tartışma yazıları ile sürekli biçimde bilimsel/teknik kamuoyuyla paylaşmıştır. Bu kapsamda 29 adet kitap, 350’yi aşkın makale/bildiri ve tartışma makalesi yayınlanmış; birçok teknik dergide “hakem”lik görevi üstlenilmiştir.
AR-GE Bölümündeki mevcut ürünlere yeni kullanım geliştirme çalışmaları:
Donatılı Yapıblok istinat duvarları (1992)
Panelton - Boşluklu döşeme elemanlarının tünel iksa sistemlerinde kullanılması (1993)
Cam lifli kaplamaların bina cephesinde kullanımı (1998)
Subor e-tipi cam liflerin alçı malzemesi ile değerlendirilmesi (1999)
Hafif agregalı beton üretimi (1999-2003)
Kendiliğinden yerleşen beton üretimi (2002)
AR-GE Bölümündeki yeni ürün geliştirme projeleri: (Tüm araştırma projeleri Yapı Merkezi Prefabrikasyon A. Ş. ile birlikte yürütülmüştür.)
Geri kazanılmış agrega projesi (50MPa) (1996)
Çok yüksek dayanımlı normal agregalı beton projesi (1989-2007)
Reaktif pudra beton projesi-300MPa-10cm3 (2007)
Yarı saydam beton projesi (2007)
Endüstriyel problemler için Ar-Ge Bölümünce yürütülen çözüm projeleri:
Yapı bloklarının yağmur geçirimsizlik araştırma projesi (1992)
Kartaltepe yaklaşım dolgusunda uçucu kül enjeksiyonu (1992)
Beton bloklarda karbonatlaşma olayının araştırılması (1998)
Beton blokların kimi üretim-stok sorunlarının değerlendirilmesi (1999)
Beton bloklarda boya seçim kriterlerinin belirlenmesi (1999)
Beton blok üretim projesindeki (İTÜ Metalurji-Kimya Fakültesi ile birlikte) paletlerin korozyonunun araştırılması (2000)
AR-GE Faaliyet Figürleri
350’yi aşkın yayınlanmış makale, bildiri ve tartışma yazıları (% 30 uluslararası),
1000’i aşkın iç araştırma raporu (% 15 yabancı dilde)
Ulusal AR-GE Politikaları
İleri Beton Teknolojileri ile ilgili Çalışma Konuları
Çok yüksek dayanımlı beton (2345 kg/cm² - 235.5 MPa)
Reaktif pudra beton (3000 kg/cm² - 300 MPa)
Hafif agregalı beton
Lif takviyeli beton (özellikle çelik ve cam lifler) ve püskürtme beton
Betonda geri kazanılmış agrega kullanımı
Plastik esaslı donatılı beton (GFRP, CRP, ARP, vs.)
International Association for Bridge & Structural Eng. Zürih-İsviçre
American Concrete Institute, Detroit-ABD
Prestressed Concrete Institute, Chicago-ABD
International Association for Housing Sciences, Miami-ABD
Union International of Public Transport, Brüksel-Belçika
American Public Transport Association, Philadelphia-ABD
American Society of Civil Engineers, Washington D.C.-ABD
Reunion Internationale, Materiaux et les Constructions, Lozan-İsviçre
Federation Internationale du Beton Precontrainte, Lozan-İsviçre
Council on Tall Buildings and Urban Habitat, Bethlehem-ABD
Yapı Merkezi AR-GE Bölümü Dahili Rapor ve Yayınlar Kümülatif Toplamı (1991-2011)
1991-2011 döneminde üretilen dahili rapor, bildiri ve makalelerin yıllık ve kümülatif dağılımı
*Açıklama Notu: 1966-1991 döneminde Yapı Merkezi’nce yapılan yayın, çalışma ve rapor etkinliklerini kapsamaz.
Dahili Rapor (Araştırma-Proje + Çalışma) Bildiri, Makale ve Kitaplar (1991-2011)
1996 “Beton Dayanımının Erken Kestirimi” ile Türkiye Prefabrik Birliği Makale Ödülü
1997 Türkiye Prefabrik Birliği Bilimsel Çalışma Ödülü
2000 “Mevhibe İnönü Tüneli'nde Beton Kalite Kontrol Değerlendirmesi” ve “Uzun Süreli ve Değişik Kür Şartlarında Eğilme Dayanımı Bağıntıları” ile Türkiye Prefabrik Birliği Bilimsel Çalışma Ödülü
2002 yılında TMMOB Maden Mühendisleri Odası-İstanbul Şubesi tarafından İngilizce, İspanyolca ve Farsça dillerinde yayınladığı (1983, 1987 ve 1992) kitaplardan ötürü Sektörde İlk'ler Ödülü
2007, 2008 ve 2009 yıllarında, Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Kulübü tarafından verilen Yılın En Fazla Ar-Ge Yapan Firması Ödülü
Yapı Merkezi Ar-Ge Bölümü’nün Yapı Merkezi Prefabrikasyon ile birlikte deneysel çalışmalarını yürüttüğü “yarı saydam beton” ile ilgili yapılan patent başvurusu, Temmuz 2010 tarihinde kabul edilmiştir. Yapı Merkezi Holding adına kayıtlı 2008/09834 nolu IŞIK GEÇİREN FİBER OPTİK LİFLİ YARI SAYDAM BETON konulu patent TPE tarafından tescil edilerek belgeye bağlanmıştır.
(Dökümanları PDF formatında görmek için lütfen aşağıdaki ilgili başlığa tıklayınız)
REHABILITASYON VE RESTORASYON ARASTIRMALARI
SEKTÖREL ÇALISMA RAPORLARI
ILERI BETON TEKNOLOJILERI