TÜRKÖK projesi, sınırları aştı.
Başta lösemi gibi kanser türlerinin yanı sıra çeşitli hastalıklara şifa kapısını aralamak için 2014 yılında hayata geçirilen Türkiye Kök Hücre Koordinasyon Merkezi (TÜRKÖK) sınırları aştı, Ülkeler bu proje için sıraya girdi.
Sağlık Bakanlığı ile Türk Kızılayı ortaklığında yürütülen ve Türkiye’nin uygun ilik arayışında yurt dışına bağımlılığını ortadan kaldıran TÜRKÖK projesi, iki yılda sınırları aştı.
Başta Amerika, Belçika Avusturya ve Hindistan olmak üzere çeşitli ülkeler sıraya girerek Türkiye’den tarama talep etti. 10 ülkeden 8’inde uygun eşleşme bile tespit edildi.
Sağlık Hizmetleri Genel Müdür Yardımcısı Uzman Dr. Arif Kapuağası yakın zamanda da Türkiye’de 168 kişiye umut olacak ilik naklinin müjdesini verdi.
Şu ana kadar 150 bin gönüllü bağışçı kazanımı elde ettiklerini açıklayan Sağlık Hizmetleri Genel Müdür Yardımcısı Kapuağası, hedeflerinin 500 bin gönüllü verici olduğunu söyledi. Laboratuvarda test çalışıp da sisteme dahil edip taramaya katılan test sayısının 115 bin olduğunu belirten Kapuağası; “Şu anada kadar da 82 başarılı nakil gerçekleşti. Bundan 22 tanesi de yakın zamanda gerçekleşecek. 64 tanesi ise rezerve edildi. Yaklaşık 168 TÜRKÖK bünyesinde elde edilen kök hücrelerle nakil gerçekleşecek. TÜRKÖK daha da iyi olacak diyoruz, çünkü uzun vadede hedefimiz 500 bin gönüllü vericiye ulaşmak. Böylelikle ülkemizdeki yüzde 75’in üzerindeki kök hücre ihtiyacını karşılamış olacağız. Kurduğumuz banka Dünyada tek ve Türkiye bu alanda Dünyaya model” dedi.
Aralarında Türkiye’nin de üye olduğu 22 milyon kayıtlı gönüllü vericinin bulunduğu Dünya Kemik İliği Bankası’ndan yılda 200 vericiden tarama yaptırdıklarını dolayısı ile uygun iliklerin hep yurt dışından çıktığını ancak bu dönemin de artık son bulduğunu söyleyen Kapuağası; “Kök hücre bağışı yapılıyor ancak uygun ilikler yurt dışından bulunuyordu. Bulabildiğimizi getirebiliyorduk. Hep ‘yurt dışında uygun ilik çıktı’ diye çıkan haberlerin nedeni Türkiye’de böyle kapasiteli doku bilgi bankası olmayışındandı. Ama artık TÜRKÖK projesi hayata geçti ve Dünyadaki diğer bankalardan çok daha iyi şekilde tasarlandı."
"Yüksek çözünürlü testlerle çalışıyor kısa sürede eşleşmelerle nakile gidiyoruz” dedi. 5 Nisan 2016 tarihinden itibaren yurt dışı tarama taleplerinin de başladığını açıklayan Kapuağası, “Dünya Kemik İliği Nakli Bankası’na da üye olduk ve Dünyadan 10 tane bize tarama isteği geldi. Bunlardan 8 tanesinde eşleşme tespit ettik. Almanya, Amerika, Avustralya, Belçika, Yunanistan, Kanada,Hindistan ve İngiltere gibi ülkelerden 22 hastanın başvurusu alındı ve 15 hastaya uygun verici adayı bulundu. Yakın zamanda artık Tük Kök dünyaya umut oldu” diye ifade etti.
Hem kan hem de kök hücre bağışında özellikle 28 - 30 yaş grubu ilk sırada yer alıyor. Şuanda TÜRKÖK ulusal doku bilgi bankasında kayıtlı gönüllü verici sayısı 118 bin. Taraması devam eden hasta sayısı ise bin 538 ki, bu hastalardan 800’ü pediatrik yaş grubunda.1 Nisan 2015 tarihinden bugüne toplam 87 hastaya TÜRKÖK donörlerinden nakil gerçekleştirildi. Ayrıca eşleşme olduğunda nakil kısmıyla ilgili olan tüm sürecin maliyetini SGK karşılıyor. Öte yandan bağış sıralamasında yüzde 64.8 oranında erkekler ilk sırada yer alırken, kadınlar listenin yüzde 35.2’sini oluşturuyor. Yaş dağılımında da yüzde 35.9 oranında 18-25 yaş ile yüzde 33.3 oranında 26-35 yaş ortalaması duyarlılıkta dikkat çekiyor.