Kiracınızı Değerlendirirken Kredi Notunun Önemi
Bir ev sahibinin kiracıdan beklentisi kirasını anlaştığı tarihte, düzenli olarak ödemesi ve mülke zarar vermemesidir. Kiracı ise kiraladığı evin sözleşme şartlarına uygun olarak hareket etmelidir. Ev sahibi ve kiracı arasında hem yazılı hem de sözlü olarak tüm detaylar konuşulmalı ve sözleşme de buna göre yapılmalıdır. Ayrıca, kredi notu da dahil olmak üzere birçok konuya değinilmelidir.
Kiracıya Hangi Sorular Sorulmalı?
Kiracı ile anlaşmadan önce sorabileceğiniz birçok soru bulunuyor. Doğru bir ilişki temeli atmak ve kendinize güvendiğiniz bir kiracı bulmak için, aracı olarak emlakçı mutlaka bulunacaktır. Fakat emlak danışmanı bulunmayan ev sahipleri için bizzat kiracı adayı ile görüşmeniz gerekiyor. bu durumda her türlü değişkenlik bileşenine hazırlıklı olmalısınız. Tüm anlaşmayı ve sözleşmeyi garanti altına almak için, her şeyden önce kiracınıza güvenmek için de veri talebinde bulunma hakkınız var. Bu konuda sizi aydınlatacak en etkili verilerin başında da kredi notu geliyor. Kiracınıza mutlaka sormanız gereken soruları aşağıda sıralıyoruz;
Dairede kaç kişi ikamet edecek?
Çocuğunuz var mı? Varsa kaç tane? (Sizin için önemli bir kriter ise yaşlarını sorabilirsiniz.)
Bir önceki evinizden ayrılma sebebiniz nedir?
Eski ev sahibinizi referans gösterebilir misiniz?
Evcil hayvan besliyor musunuz? Besleyeceksiniz kaç tane? Evin hangi bölümünü kullanmayı düşünüyorsunuz?
Hakkınızda çıkan mahkeme ya da tahliye kararı oldu mu?
Herhangi bir sorun teşkil edecek bir probleminiz var mı?
Kiracı seçerken imkanlar kadar kiracının kredi notu da oldukça kritik önem taşır.
Kredi notu, bankalar aracılığı ile kayıtlı tüm mali geçmişinizin Kredi Kayıt Bürosu tarafından analiz edilerek puanlanmasıdır. Finansal alışkanlıklarınız göz önünde bulundurularak yapılan incelemede aldığınız puana göre, ödemeler açısından bir risk içerip içermediği belirlenir ve kiralık daire ilanına başvurduğunuz ev sahibi için bir ön bilgilendirme görevi görebilir. Kredi notu, Findeks kredi notu ya da Findeks notu isimleri ile de karşınıza çıkacaktır.
Kredi Notları ve Risk Raporları
90’lı yıllarda Akbank, Denizbank, Türkiye İş Bankası, Garanti Bankası, Ziraat bankası, Halkbank, Vakıfbank, Şekerbank ve Yapı Kredi gibi Türkiye’nin ileri gelen dokuz bankasının ortaklığı ile kurulan KKB (Kredi Kayıt Bürosu), müşterilerin kredi notlarını ve risk raporlarını, üye bankalar arasında paylaşmaya başlamıştı. Şimdilerde ise 150’den fazla kurumsal yapı eklenerek, muazzam bir veri tabanı oluşumu ve şirketler arası paylaşımı söz konusudur. Kredi Kayıt Bürosu yaptığı son yenilik olan Findeks internet sitesini hayata geçirerek, kredi notları ve risk raporlarını vatandaşın da görebileceği şekilde bir sistem oluşturmuştur. Kredi notu sorgulama için sisteme TC kimlik numarası, telefon, elektronik posta gibi birkaç bilgi girmeniz yeterlidir. Sisteme ilk kez üye oluyorsanız, Findeks, kendi kredi notunuzu ücretsiz olarak görüntülemenize imkan tanır.
Kiracı kredi notu öğrenmek ücrete tabidir. Ayrıca, aklına takılanlar için de belirtelim; sistem tamamen güvenlidir. Sisteme kaydolmak için kimlik ve iletişim bilgilerinizi bırakmanız gerekir. Kimse ile paylaşılmayan bu bilgiler, sisteme girilir ve sistem kredi notunuzu, sorgulayan kişiye göstermeden önce size SMS olarak sorulur. Ancak onaylarsanız kredi notunuz incelenebilir.
Puanlara Göre Kiracı Grupları
Aşağıda paylaştığımız Findeks kredi notlarına göre, bir ev sahibi olarak kiracınızın olası finansal hayatı hakkında fikir sahibi olabilirsiniz. Puanlama 0 ile 1900 arasından yapılmaktadır. Kredi notu 1500 altı olanlar genellikle olumsuz yönde değerlendirilmektedirler. Gelin, kredi notu aralıklarına göre yapılan değerlendirmelerden bazı örnekler verelim. Böylece siz de bir sorgulama yaptığınızda, karşınıza çıkan puanın ne anlama geldiğini daha rahat anlayabilirsiniz.
Kredi notu düşük kiracı ekonomik anlamda stabilite sağlamayabilir ve uzun vadede size risk yaratır.
Findeks notu 0-799 arası olanlar yüksek risk içeren kiracı grubudur. Uzun zamandır borçlarını ödeyemeyen ya da sürekli geciktiren bir kiracı ile karşı karşıya kalmanız olasıdır. Ufak bir olasılık da olsa; bankacılık işlemleri ile pek de haşır neşir olmayan, daha önce bir Türk bankası ile çalışmamış olanlar, uzun yıllar başka bir ülkede ikamet etmiş, herhangi bir bankadan kredi kullanmamış kişiler ile limiti az kredi kartı kullananlar da bu risk grubuna dahil görünerek düşük çıkabilir. 3 ay içinde herhangi bir risk içeren hareket olmadığı sürece kredi notu yükselebilir ve gerçek seviyelerine ulaşabilir. Kiracınız ile ön görüşmeniz olumlu geçti ancak elinize geçen evraktaki tablodan memnun değilseniz, emin olmak adına yukarıdaki durumlardan birine sahip olup olmadığını sorabilirsiniz.
Findeks notu 800 ile 1299 arası olanlar, orta seviyede risk içeren kiracı grubudur. Yüksek miktarlarda kredi borcuna girmiş kişilerin de puanı bu aralıklarda çıkabilir. Orta risk grubuna dahil bir kiracınız olacaksa kirayı zamanında yatıramama riskini göze almanız gerekir.
Findeks notu 1300 ile 1499 arası olanlar, en az risk içeren gruptur. Bu gruptaki kişilerin borçlarına sadık ancak ödemelerinde aylık gecikmeler yaşandığı gözlenmiştir.
Findeks notu 1500 ile 1699 arası olanlar, hiçbir risk içermeyen gruptur. Ödemeleri düzenli ve büyük borçlar altına girmemiş olduğunun göstergesi olabilir.
Findeks notu 1700 ile 1900 arası olanlar puanlama açısından en iyi gruptur.
Ev sahibi veriler yoluyla kiracısından emin olmaya çalışmakta haklıdır. Ancak elbette bu notlar da kişilerle ilgili yüzde yüz netlik sağlamaz. Şöyle bir bakacak olursanız, etrafınızda yüklü miktarlarda kredi borcu bulunan ya da yüksek risk grubunda olmasına rağmen kirasını günü gününde ödeyenler olduğu gibi finansal durumu çok iyi olduğu halde kirasını geciktiren ya da aylar boyunca ödemeyenler de vardır. Bu nedenle kiracı sicili temiz olanın da bir garantisi yoktur. Kiracının çizdiği profile ve kredi notuna göre değerlendirme yaparak gözünüzün tutup tutmadığına karar verebilirsiniz. Bir kiralama sürecinin en önemli anı olan “anlaşma” sürecinde, tüm kiracılara ve mal sahiplerine bol şans dileriz.
Blueground ile Kötü Kiracı Riskinizi Azaltın
Emlak konut, kiracı derken kafalar karıştı ise; Blueground, konusunda uzman ekibi ile tüm kiralama sürecini sizin adınıza yöneterek olası en olumlu sonuca ulaşmanızı sağlar. Profesyonellerden destek alan, daha az sorun yaşamayı adet haline getiren, mutlu müşterilerin tercihi Blueground ile siz de yatırımınızın keyfini çıkarın!
Kiralık daireinizi kısa sürede kiralamak istiyorsanız, kiralık daire ilanınız için en doğru fotoğrafları çekmelisiniz. sizler için derlediğimiz rehbere göz atın, tüm ipuçlarını öğrenin.