Güneş çarpmasında ilk yardım nasıl olmalı?
Yazın en sık karşılaştığımız sorunlardan biri de güneş çarpması... Peki güneş çarpması neden olur? Güneş çarpmasının belirtileri nelerdir? Güneş çarpmasına ne kadar sürede belli olur? İşte yanıtlar...
Anadolu Sağlık Merkezi Acil Servis Hekimi Dr. Özlem Sarıoğlu Erdağ, güneş çarpması hakkında bilinmesi gerekenleri anlattı.
Güneş çarpması özellikle öğle saatlerinde, güneş ışınlarının dünyaya dik olarak geldiği saatlerde daha çok görülür. Bu saatler yüksek ısıya maruziyet ve yetersiz sıvı alımı nedeni ile vücudun termoregülatör (ısı ayarlayan) sistemleri bozulur. Bu durumdan en çok çocuklar ve yaşlılar etkilenir.
En sık görülen belirtiler; sersemlik, baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, kusma, elektrolit kaybına bağlı kas krampları, çarpıntı, terleyememe ve buna bağlı yüksek ateştir. Merkezi sinir sistemi belirtileri daha ciddi vakalarda görülebilir. Bunlar; sersemlik, konuşma ve yürüme bozukları ve nöbet geçirmedir. Ateş 41 dereceyi geçerse; sıcak koması görülebilir. Bu hastalarda uygun tedavi sonrası bile kalıcı hasarlar oluşabilir. Güneş çarpması ileri safhalarında hayatı tehdit edici bir durumdur.
Güneş çarpmalarında öncelikle hastanın bilinç durumu kontrol edilmelidir. Eğer hastanın bilinci açık değilse sıcaktan uzaklaştırılıp yatay pozisyonda, kusma ihtimaline karşı başı yana dönük olacak şekilde ayakları havaya kaldırılmalı ve kıyafetleri azaltılmalıdır. Koltuk altları, boyun, göğüs gibi bölgelere ıslak havlular veya soğutucular koyulabilir. Bilinci kapalı olan hastaya kesinlikle katı veya sıvı bir şey yedirilip içirilmeye çalışılmamalıdır. Bu hastalara sıvı desteği damar yolu ile sağlanmalıdır. Eğer hastanın bilinci açıksa ağızdan sıvı alımı desteklenmelidir.
Güneş çarpmasına karşı ne yapmak gerek?
Havanın çok sıcak olduğu saatlerde mecbur kalınmadığı sürece dışarı çıkmamak gerekir. Mutlaka çıkmak gerekiyorsa pamuklu, ince, bol giyişiler tercih edilmeli. Şapka ve gözlük gibi koruyucu aksesuarlar kullanılmalıdır. Günlük sıvı tüketimi 2,5-3 litrenin altında olmamalıdır. Ağır yiyeceklerden, alkolden ve ağır egzersiz yapmaktan kaçınılmalıdır. Elektrolit kaybını dengelemek için fazla olmamak koşulu ile soda tüketmek yararlı olabilir.
Süresi : 01:12 İzlenme : 1698