b'\n_START_ARTICLE_\nI\xc5\x82-2\n_START_SECTION_\nProjekt i rozw\xc3\xb3j\n_START_PARAGRAPH_\nIdea radzieckiego, opancerzonego samolotu szturmowego si\xc4\x99ga pocz\xc4\x85tku lat 30. XX wieku, kiedy to Dmitrij Grigorowicz zaprojektowa\xc5\x82 dwup\xc5\x82aty TSz-1 i TSz-2, oraz jednop\xc5\x82at Tsz-3. \xc3\x93wczesne radzieckie silniki by\xc5\x82y jednak zbyt s\xc5\x82abe dla ci\xc4\x99\xc5\xbckich, opancerzonych samolot\xc3\xb3w._NEWLINE_I\xc5\x82-2 zosta\xc5\x82 zaprojektowany przez zesp\xc3\xb3\xc5\x82 pod kierownictwem Siergieja Iljuszyna w Centralnym Biurze Projektowym w 1938 roku jako maszyna dwumiejscowa. Na osobisty rozkaz Stalina zosta\xc5\x82 jednak przeprojektowany na wersj\xc4\x99 jednomiejscow\xc4\x85 \xe2\x80\x93 samolot mia\xc5\x82 by\xc4\x87 wykorzystywany do niszczenia cel\xc3\xb3w naziemnych, wi\xc4\x99c nie potrzebowa\xc5\x82 strzelca pok\xc5\x82adowego._NEWLINE_W rzeczywisto\xc5\x9bci pierwszy projekt, oznaczony jako CKB-55, by\xc5\x82 dwumiejscowym dolnop\xc5\x82atem z ci\xc4\x99\xc5\xbckim pancerzem (700 kg), chroni\xc4\x85cym za\xc5\x82og\xc4\x99, silnik, ch\xc5\x82odnice wody i oleju oraz zbiorniki paliwa. Maksymalna masa startowa maszyny wynosi\xc5\x82a ponad 4700 kg, wi\xc4\x99c masa pancerza wynosi\xc5\x82a oko\xc5\x82o 15% masy gotowego do lotu samolotu. Cech\xc4\x85 charakterystyczn\xc4\x85 samolotu Iljuszyna, po\xc5\x9br\xc3\xb3d innych szturmowc\xc3\xb3w z czas\xc3\xb3w II wojny \xc5\x9bwiatowej, by\xc5\x82o zastosowanie pancerza jako powierzchni no\xc5\x9bnej kad\xc5\x82uba, co znacznie zredukowa\xc5\x82o mas\xc4\x99 maszyny. Prototyp CKB-55 odby\xc5\x82 sw\xc3\xb3j pierwszy lot 2 pa\xc5\xbadziernika 1939 roku, wygra\xc5\x82 z projektem Paw\xc5\x82a Suchoja \xe2\x80\x93 Su-6 konkurs na samolot dla Armii Czerwonej i otrzyma\xc5\x82 oznaczenie BSz-2._NEWLINE_BSz-2 by\xc5\x82 jednak zbyt ci\xc4\x99\xc5\xbcki dla silnika Mikulin AM-35, kt\xc3\xb3ry generowa\xc5\x82 1022 kW (1370 KM), a osi\xc4\x85gi by\xc5\x82y zadowalaj\xc4\x85ce tylko przy znacznych wysoko\xc5\x9bciach. Z tego powodu sam Iljuszyn postanowi\xc5\x82 przeprojektowa\xc4\x87 sw\xc3\xb3j samolot na l\xc5\xbcejszy, jednomiejscowy wariant oznaczony jako CKB-57. Zrezygnowano wi\xc4\x99c z tylnego strzelca, miejsce po nim za\xc5\x9blepiono p\xc5\x82yt\xc4\x85 pancern\xc4\x85 i zastosowano dodatkowy zbiornik paliwa, co zwi\xc4\x99kszy\xc5\x82o zasi\xc4\x99g samolotu. Nowa wersja otrzyma\xc5\x82a jednostk\xc4\x99 Mikulin AM-38, kt\xc3\xb3ra dawa\xc5\x82a lepsze osi\xc4\x85gi na ni\xc5\xbcszych wysoko\xc5\x9bciach. CKB-57 po raz pierwszy wzbi\xc5\x82 si\xc4\x99 w powietrze 12 pa\xc5\xbadziernika 1940 roku. Wersja przedprodukcyjna pozytywnie przesz\xc5\x82a testy w marcu 1941 i zosta\xc5\x82a przemianowana na I\xc5\x82-2 w kwietniu. Dostawy do jednostek rozpocz\xc4\x99\xc5\x82y si\xc4\x99 w maju 1941 roku. Prototypy CKB-55 i CKB-57 wyprodukowano w Zak\xc5\x82adzie Nr 39 w Moskwie, przy kt\xc3\xb3rym znajdowa\xc5\x82o si\xc4\x99 biuro konstrukcyjne Iljuszyna._NEWLINE_W 1942 roku, z powodu braku silnik\xc3\xb3w AM-38F (fabryki przenoszono w g\xc5\x82\xc4\x85b ZSRR), do nap\xc4\x99du lataj\xc4\x85cych czo\xc5\x82g\xc3\xb3w zaproponowano gwiazdowe silniki ASz-82 projektu Szwecowa, jednak ASz-82 u\xc5\xbcywany by\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc w nowych my\xc5\x9bliwcach \xc5\x81a-5, przez co wszystkie silniki Szwecowa trafia\xc5\x82y do fabryk produkuj\xc4\x85cych \xc5\x81awoczkiny._NEWLINE_W zwi\xc4\x85zku z tym, \xc5\xbce I\xc5\x82-2 nie mia\xc5\x82 broni defensywnej, notowano du\xc5\xbce straty. Dow\xc3\xb3dztwo lotnictwa za\xc5\xbc\xc4\x85da\xc5\x82o powrotu do wariantu dwumiejscowego, co uda\xc5\x82o si\xc4\x99 zrobi\xc4\x87 do ko\xc5\x84ca 1942 roku. Kad\xc5\x82ub pozosta\xc5\x82 jednak niezmieniony, przez co 6 mm blachy pancernej (ze spodniej cz\xc4\x99\xc5\x9bci kad\xc5\x82uba) chroni\xc5\x82o tylko nogi strzelca. Poza tym zastosowano owiewk\xc4\x99 nad g\xc5\x82ow\xc4\x85 strzelca, kt\xc3\xb3ra by\xc5\x82a przed\xc5\x82u\xc5\xbceniem kabiny pilota._NEWLINE_Pe\xc5\x82n\xc4\x85 ochron\xc4\x99 za\xc5\x82ogi p\xc5\x82ytami pancernymi zastosowano w sukcesorze \xe2\x80\x93 Ile-10, kt\xc3\xb3rego produkcj\xc4\x99 rozpocz\xc4\x99to w 1944 roku.\n_START_SECTION_\nOpis techniczny\n_START_PARAGRAPH_\nI\xc5\x82-2 by\xc5\x82 jednosilnikowym, wolnono\xc5\x9bnym dolnop\xc5\x82atem o konstrukcji mieszanej, specjalnie zaprojektowanym do zada\xc5\x84 szturmowych. Za\xc5\x82og\xc4\x99 samolotu stanowi\xc5\x82y 2 osoby (we wcze\xc5\x9bniejszych wersjach tylko jedna). Skrzyd\xc5\x82o podzielone by\xc5\x82o na trzy cz\xc4\x99\xc5\x9bci \xe2\x80\x93 dwa skrzyd\xc5\x82a i centrop\xc5\x82at. W \xc5\x9brodku centrop\xc5\x82ata znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 komora bombowa, a na jego kra\xc5\x84cach \xe2\x80\x93 gondole podwozia. Kad\xc5\x82ub podzielony by\xc5\x82 na dwie cz\xc4\x99\xc5\x9bci. Przedni\xc4\x85 jego cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 pokrywa\xc5\x82a pancerna skorupa, tylna by\xc5\x82a konstrukcji mieszanej lub metalowej. Pancerz stanowi\xc5\x82y grube p\xc5\x82yty stalowe \xc5\x82\xc4\x85czone nitami AB-1 (AB-2), kt\xc3\xb3re chroni\xc5\x82y silnik, kokpit, ch\xc5\x82odnice oleju i cieczy ch\xc5\x82odz\xc4\x85cej oraz zbiorniki paliwa. Podwozie maszyny mia\xc5\x82o klasyczny uk\xc5\x82ad \xe2\x80\x93 przednie podwozie chowa\xc5\x82o si\xc4\x99 do gondol w centrop\xc5\x82acie, a k\xc3\xb3\xc5\x82ko ogonowe zamontowane by\xc5\x82o na sta\xc5\x82e.\n_START_SECTION_\nSilnik\n_START_PARAGRAPH_\nMikulin AM-38 \xe2\x80\x93 t\xc5\x82okowy, 12-cylindrowy w uk\xc5\x82adzie V z 60\xc2\xb0 rozwarciem cylindr\xc3\xb3w. Zosta\xc5\x82 zaprojektowany przez Aleksandra Mikulina. Ch\xc5\x82odzony by\xc5\x82 ciecz\xc4\x85 i rozwija\xc5\x82 moc od 1600 do 1700 KM (AM-38F). Maksymalna \xc5\xbcywotno\xc5\x9b\xc4\x87 jednostki wynosi\xc5\x82a tylko 150 godzin.\n_START_SECTION_\nNowa taktyka\n_START_PARAGRAPH_\nZmiana taktyki nast\xc4\x85pi\xc5\x82a, kiedy radzieccy piloci oswoili si\xc4\x99 z maszynami. P\xc5\x82askie, horyzontalne bombardowanie na niskiej wysoko\xc5\x9bci zast\xc4\x85piono p\xc5\x82ytkim, 10\xc2\xb0 lotem nurkowym. W akcji uczestniczy\xc5\x82o od 4 do 12 Szturmowik\xc3\xb3w lataj\xc4\x85cych po okr\xc4\x99gu, tak aby cel by\xc5\x82 pod ci\xc4\x85g\xc5\x82ym ostrza\xc5\x82em. Chocia\xc5\xbc rakiety RS-82/RS-132 mog\xc5\x82y bez problem\xc3\xb3w niszczy\xc4\x87 pojazdy pancerne wroga, by\xc5\x82y tak niedok\xc5\x82adne, \xc5\xbce piloci woleli u\xc5\xbcywa\xc4\x87 dzia\xc5\x82ek pok\xc5\x82adowych. Inn\xc4\x85 broni\xc4\x85 samolot\xc3\xb3w I\xc5\x82-2 by\xc5\x82y PTAB-2.5-1.5 (\xd0\x9f\xd1\x80\xd0\xbe\xd1\x82\xd0\xb8\xd0\xb2\xd0\xbe\xd0\xa2\xd0\xb0\xd0\xbd\xd0\xba\xd0\xbe\xd0\xb2\xd0\xb0\xd1\x8f \xd0\x90\xd0\xb2\xd0\xb8\xd0\xb0\xd0\x91\xd0\xbe\xd0\xbc\xd0\xb1\xd0\xb0 \xe2\x80\x93 przeciwczo\xc5\x82gowa bomba lotnicza). W czterech bombach kasetowych mie\xc5\x9bci\xc5\x82o si\xc4\x99 do 192 bomb ma\xc5\x82ego wagomiaru. Pociski kumulacyjne \xc5\x82atwo przebija\xc5\x82y cienki pancerz g\xc3\xb3rny wszystkich \xc3\xb3wczesnych ci\xc4\x99\xc5\xbckich czo\xc5\x82g\xc3\xb3w niemieckich. Bomby PTAB po raz pierwszy na wi\xc4\x99ksz\xc4\x85 skal\xc4\x99 zosta\xc5\x82y u\xc5\xbcyte podczas bitwy na \xc5\x81uku Kurskim._NEWLINE_P\xc3\xb3\xc5\xbaniej I\xc5\x82-2 by\xc5\x82y powszechnie stosowane na froncie wschodnim. Samolot zdolny by\xc5\x82 do lot\xc3\xb3w w warunkach s\xc5\x82abego o\xc5\x9bwietlenia i by\xc5\x82 w stanie przenosi\xc4\x87 bro\xc5\x84 mog\xc4\x85c\xc4\x85 pokona\xc4\x87 niemieckie czo\xc5\x82gi \xe2\x80\x93 Pantery i Tygrysy. Szturmowiki radzi\xc5\x82y sobie tak\xc5\xbce z maszynami Luftwaffe, zestrzeliwuj\xc4\x85c kilka Messerschmitt\xc3\xb3w Bf 109.\n_START_SECTION_\nLataj\xc4\x85cy czo\xc5\x82g\n_START_PARAGRAPH_\nDzi\xc4\x99ki dobremu opancerzeniu I\xc5\x82-2 by\xc5\x82 do\xc5\x9b\xc4\x87 odporny zar\xc3\xb3wno na ostrza\xc5\x82 karabin\xc3\xb3w maszynowych z ziemi, jak i trafienia od\xc5\x82amkami broni przeciwlotniczej. Maszyny niejednokrotnie wraca\xc5\x82y do baz mimo powa\xc5\xbcnych uszkodze\xc5\x84 powierzchni no\xc5\x9bnej i licznych przestrzelinach w g\xc5\x82\xc3\xb3wnym pancerzu. Piloci pa\xc5\x84stw Osi atakowali wolno lec\xc4\x85ce I\xc5\x82y, strzelaj\xc4\x85c w kabiny Szturmowik\xc3\xb3w z p\xc5\x82ytkiego lotu nurkowego. Kilku as\xc3\xb3w Luftwaffe wykonywa\xc5\x82o skutecznie ataki na formacje I\xc5\x82\xc3\xb3w od do\xc5\x82u, unikaj\xc4\x85c w ten spos\xc3\xb3b ognia prowadzonego ze stanowiska tylnego strzelca oraz pr\xc3\xb3bowali strzela\xc4\x87 w niechronion\xc4\x85 od spodu ch\xc5\x82odnic\xc4\x99 oleju. I\xc5\x82-2 w trakcie walki powietrznej mia\xc5\x82 ma\xc5\x82e szanse na ucieczk\xc4\x99 ze wzgl\xc4\x99du na nisk\xc4\x85 pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 i zwrotno\xc5\x9b\xc4\x87._NEWLINE_Powa\xc5\xbcnym zagro\xc5\xbceniem dla I\xc5\x82-2 by\xc5\x82y niemieckie dzia\xc5\x82a przeciwlotnicze. W powojennych wywiadach piloci lataj\xc4\x85cych czo\xc5\x82g\xc3\xb3w wymieniali dzia\xc5\x82ka 20 i 37 mm jako podstawowe zagro\xc5\xbcenia, podczas gdy dla dzia\xc5\x82a Flak 18, kalibru 88 mm, nisko lataj\xc4\x85ce maszyny by\xc5\x82y zbyt szybkimi celami z powodu jego ma\xc5\x82ej szybkostrzelno\xc5\x9bci. Podobnie pr\xc3\xb3by u\xc5\xbcycia ci\xc4\x99\xc5\xbcszych, 76-milimetrowych dzia\xc5\x82 w Finlandii latem 1944 roku dla wsparcia mniejszych dzia\xc5\x82ek 20/37mm, zako\xc5\x84czy\xc5\x82y si\xc4\x99 fiaskiem. Du\xc5\xbce dzia\xc5\x82a zanotowa\xc5\x82y jedynie kilka zestrzele\xc5\x84 radzieckich samolot\xc3\xb3w. Pojedyncze trafienia od do\xc5\x82u pociskami z dzia\xc5\x82ek 20 mm cz\xc4\x99sto okazywa\xc5\x82y si\xc4\x99 zbyt ma\xc5\x82o skuteczne, by zestrzeli\xc4\x87 opancerzony samolot. Jednak\xc5\xbce jedno trafienie pociskiem z dzia\xc5\x82ka 37 mm zwykle wystarczy\xc5\x82o, by zestrzeli\xc4\x87 I\xc5\x82-2._NEWLINE_Pancerz o grubo\xc5\x9bci 4\xe2\x80\x936 mm, otaczaj\xc4\x85cy silnik i kokpit, by\xc5\x82 w stanie wytrzyma\xc4\x87 uderzenia pocisk\xc3\xb3w ma\xc5\x82o- i \xc5\x9bredniokalibrowych karabin\xc3\xb3w maszynowych. Tylny strzelec nie mia\xc5\x82 ju\xc5\xbc tak dobrej ochrony jak pilot, wskutek czego na jednego zabitego pilota przypada\xc5\x82o nawet siedmiu poleg\xc5\x82ych strzelc\xc3\xb3w. Du\xc5\xbce straty w\xc5\x9br\xc3\xb3d radzieckich za\xc5\x82\xc3\xb3g wynika\xc5\x82y r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc z przyj\xc4\x99tej przez dow\xc3\xb3dztwo taktyki \xe2\x80\x93 nawet maszyny pozbawione ju\xc5\xbc amunicji wykonywa\xc5\x82y przeloty nad celami, aby w ten spos\xc3\xb3b zastraszy\xc4\x87 wojsko wroga. Niemieccy \xc5\xbco\xc5\x82nierze mieli okre\xc5\x9bla\xc4\x87 I\xc5\x82a przydomkiem Rze\xc5\xbanik (z niem. Schl\xc3\xa4chter), Maszynka do mi\xc4\x99sa (Fleischwolf), \xc5\xbbelazny Gustaw (Eiserner Gustav). W Armii Czerwonej natomiast samolot nazywany by\xc5\x82 \xd0\x93\xd0\xbe\xd1\x80\xd0\xb1\xd0\xb0\xd1\x82\xd1\x8b\xd0\xb9 (Garbaty), od charakterystycznego kszta\xc5\x82tu kad\xc5\x82uba. Konstruktorzy nadali maszynie przydomek \xd0\x9b\xd0\xb5\xd1\x82\xd0\xb0\xd1\x8e\xd1\x89\xd0\xb8\xd0\xb9 \xd1\x82\xd0\xb0\xd0\xbd\xd0\xba (Lataj\xc4\x85cy Czo\xc5\x82g). Piloci Luftwaffe z kolei przezywali radzieck\xc4\x85 konstrukcj\xc4\x99 Betonflugzeug (Betonowy samolot) i Zementbomber (Cementowy bombowiec). Wbrew sowieckiej propagandzie okre\xc5\x9blenie \xe2\x80\x9eCzarna \xc5\x9bmier\xc4\x87\xe2\x80\x9d, nadane rzekomo przez \xc5\xbco\xc5\x82nierzy niemieckich I\xc5\x82owi-2, nigdy nie funkcjonowa\xc5\x82o.\n_START_SECTION_\nTylni strzelcy\n_START_PARAGRAPH_\nZ powodu wielkich strat spowodowanych atakami wrogich my\xc5\x9bliwc\xc3\xb3w w\xc5\x82adze wymusi\xc5\x82y na Iljuszynie dodanie stanowiska tylnego strzelca, w zwi\xc4\x85zku z czym w lutym 1942 roku reaktywowano projekt dwumiejscowy. Wersj\xc4\x99 t\xc4\x99 nazwano I\xc5\x82-2M. Pocz\xc4\x85tkowo po prostu wycinano w tylnej owiewce dziur\xc4\x99, w kt\xc3\xb3rej umieszczano p\xc5\x82\xc3\xb3cienne siode\xc5\x82ko i karabin maszynowy UBT, zamontowany na niewielkiej podp\xc3\xb3rce. P\xc3\xb3\xc5\xbaniejsze, fabrycznie produkowane wersje, mia\xc5\x82y wyd\xc5\x82u\xc5\xbcony przedzia\xc5\x82 za\xc5\x82ogowy kad\xc5\x82uba ze zmodyfikowan\xc4\x85 owiewk\xc4\x85, kt\xc3\xb3ra chroni\xc5\x82a strzelca przed czynnikami atmosferycznymi. W przeciwie\xc5\x84stwie do dobrze opancerzonego kokpitu pilota, kt\xc3\xb3rego pancerz mia\xc5\x82 4-6 mm grubo\xc5\x9bci, a tak\xc5\xbce szyb\xc4\x99 pancern\xc4\x85 odporn\xc4\x85 na ostrza\xc5\x82 z karabin\xc3\xb3w maszynowych, tylny strzelec nie mia\xc5\x82 praktycznie \xc5\xbcadnej ochrony, przez co stosunek \xc5\x9bmierci wynosi\xc5\x82 1:7 (na jednego pilota, siedmiu strzelc\xc3\xb3w). Jedyn\xc4\x85 broni\xc4\x85 umo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85c\xc4\x85 mu "przetrwanie" by\xc5\x82 wspomniany wy\xc5\xbcej karabin. Dwumiejscowe maszyny wesz\xc5\x82y do s\xc5\x82u\xc5\xbcby we wrze\xc5\x9bniu 1942 roku. Pozosta\xc5\x82e w linii samoloty jednomiejscowe r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc modyfikowano do tego standardu. P\xc3\xb3\xc5\xbaniejszymi zmianami by\xc5\x82o zast\xc4\x85pienie dzia\xc5\x82ek kal. 20/23 mm, 37-milimetrowymi oraz zwi\xc4\x99kszenie zasi\xc4\x99gu. Modyfikacje te spowodowa\xc5\x82y jednak spadek osi\xc4\x85g\xc3\xb3w maszyny i pogorszenie stabilno\xc5\x9bci. Problemy te szybko usuni\xc4\x99to poprzez ulepszenia aerodynamiczne i u\xc5\xbcycie l\xc5\xbcejszych, drewnianych paneli skrzyd\xc5\x82a. W 1943 roku w Ile-2 Typ 3 (I\xc5\x82-2m3) przeprojektowano p\xc5\x82aty, kt\xc3\xb3re przypomina\xc5\x82y kszta\xc5\x82tem skrzyd\xc5\x82a ameryka\xc5\x84skiego samolotu szkolnego North American T-6 Texan. Przez zastosowanie skrzyde\xc5\x82 z mniejszym, 15-stopniowym skosem, osi\xc4\x85gi i w\xc5\x82a\xc5\x9bciwo\xc5\x9bci lotne Szturmowik\xc3\xb3w poprawi\xc5\x82y si\xc4\x99, a ich straty spad\xc5\x82y. Ze wzgl\xc4\x99du na brak my\xc5\x9bliwc\xc3\xb3w podczas bitwy o Stalingrad, zmodernizowane I\xc5\x82-2 sporadycznie u\xc5\xbcywane by\xc5\x82y do atak\xc3\xb3w na bombowce i transportowce przeciwnika. Szturmowiki zanotowa\xc5\x82y tak\xc5\xbce kilka zestrzele\xc5\x84 niemieckich samolot\xc3\xb3w my\xc5\x9bliwskich.\n_START_SECTION_\nPodsumowanie\n_START_PARAGRAPH_\nSamolot przez wielu uwa\xc5\xbcany by\xc5\x82 za jedn\xc4\x85 z najlepszych maszyn II wojny \xc5\x9bwiatowej. Chwalono jego prost\xc4\x85 konstrukcj\xc4\x99, a przede wszystkim silne opancerzenie, co mia\xc5\x82o czyni\xc4\x87 go samolotem wr\xc4\x99cz niezniszczalnym. Po obaleniu komunizmu pojawi\xc5\x82y si\xc4\x99 jednak g\xc5\x82osy krytykuj\xc4\x85ce konstrukcj\xc4\x99 Iljuszyna._NEWLINE_Przeciwnicy w\xc5\x9br\xc3\xb3d niedomaga\xc5\x84 Szturmowik\xc3\xb3w wymieniali g\xc5\x82\xc3\xb3wnie prymitywn\xc4\x85 konstrukcj\xc4\x99, si\xc4\x99gaj\xc4\x85c\xc4\x85 wczesnych lat trzydziestych: przestarza\xc5\x82y uk\xc5\x82ad ch\xc5\x82odzenia czy nietrwa\xc5\x82\xc4\x85, drewnian\xc4\x85 konstrukcj\xc4\x99 cz\xc4\x99\xc5\x9bci ogonowej. Kolejnymi mankamentami by\xc5\x82y: s\xc5\x82aba manewrowo\xc5\x9b\xc4\x87 maszyny, ma\xc5\x82a szybko\xc5\x9b\xc4\x87 i praktycznie ca\xc5\x82kowita bezradno\xc5\x9b\xc4\x87 przy atakuj\xc4\x85cych my\xc5\x9bliwcach wroga, a tak\xc5\xbce niedostateczna widoczno\xc5\x9b\xc4\x87 do ty\xc5\x82u samolotu. Jako powa\xc5\xbcn\xc4\x85 wad\xc4\x99 wymieniano s\xc5\x82abe uzbrojenie, a ponadto jego du\xc5\xbcy rozrzut (szczeg\xc3\xb3lnie dzia\xc5\x82ek WJa-23). Brak celownika bombowego przyczyni\xc5\x82 si\xc4\x99 do s\xc5\x82abej skuteczno\xc5\x9bci atak\xc3\xb3w na naziemne cele punktowe. Ponadto I\xc5\x82-2 mia\xc5\x82 bardzo ma\xc5\x82y ud\xc5\xbawig bomb (400\xe2\x80\x93600 kg), w por\xc3\xb3wnaniu np. z niemieckim Ju 87, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 w stanie zabra\xc4\x87 do 1000 kg \xc5\x82adunku bombowego. Kolejnym s\xc5\x82abym punktem lataj\xc4\x85cych czo\xc5\x82g\xc3\xb3w by\xc5\x82a s\xc5\x82aba jako\xc5\x9b\xc4\x87 materia\xc5\x82\xc3\xb3w wykorzystywanych do ich produkcji i braki w wyposa\xc5\xbceniu. Silniki by\xc5\x82y bardzo nietrwa\xc5\x82e, a brak radiostacji uniemo\xc5\xbcliwia\xc5\x82 kontakt z dow\xc3\xb3dztwem czy jednostkami naziemnymi. Lotnicy narzekali r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc na cz\xc4\x99sto op\xc5\x82akany stan maszyn i nieodpowiedni\xc4\x85 obs\xc5\x82ug\xc4\x99. Jako ostatni, decyduj\xc4\x85cy punkt, przeciwnicy I\xc5\x82\xc3\xb3w przytaczali niedostateczne wyszkolenie pilot\xc3\xb3w oraz b\xc5\x82\xc4\x99dy w taktyce u\xc5\xbcycia Szturmowik\xc3\xb3w, przez co stracono wiele maszyn._NEWLINE_W sumie (\xc5\x82\xc4\x85cznie z I\xc5\x82-10) w latach 1941\xe2\x80\x931945 ZSRR straci\xc5\x82o w walce 10 762 Szturmowik\xc3\xb3w, z czego 533 w 1941, 1676 w 1942, 3515 w 1943, 3347 w 1944 i 1691 w 1945). \xc5\x9arednio na ka\xc5\xbcde 11 lot\xc3\xb3w wersji jednomiejscowej przypada\xc5\x82a jedna strata. Wersja dwumiejscowa mia\xc5\x82a znacznie lepszy stosunek lot\xc3\xb3w do strat, kt\xc3\xb3ry wynosi\xc5\x82 26:1. W czasie wojny straty Szturmowik\xc3\xb3w by\xc5\x82y wi\xc4\x99ksze ni\xc5\xbc bombowc\xc3\xb3w czy my\xc5\x9bliwc\xc3\xb3w, pomimo faktu, \xc5\xbce to I\xc5\x82y by\xc5\x82y lepiej opancerzone. Powodem tego by\xc5\x82a nieodpowiednia taktyka: maszyny wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 czasu lata\xc5\x82y nad lini\xc4\x85 frontu na ma\xc5\x82ych wysoko\xc5\x9bciach, b\xc4\x99d\xc4\x85c ca\xc5\x82y czas pod ostrza\xc5\x82em artylerii przeciwlotniczej.\n_START_SECTION_\nZnani piloci lataj\xc4\x85cy na I\xc5\x82-2\n_START_PARAGRAPH_\nW\xc5\x9br\xc3\xb3d pilot\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3ry zas\xc5\x82yn\xc4\x99li walcz\xc4\x85c na I\xc5\x82-2, by\xc5\x82a starszy porucznik Anna Jegorowa, kt\xc3\xb3ra wykona\xc5\x82a 277 misji bojowych. 20 sierpnia 1944 roku zosta\xc5\x82a zestrzelona i dosta\xc5\x82a si\xc4\x99 do niewoli niemieckiej. 6 maja 1965 roku zosta\xc5\x82a odznaczona Z\xc5\x82ot\xc4\x85 Gwiazd\xc4\x85 Bohatera Zwi\xc4\x85zku Radzieckiego. M\xc5\x82odszy porucznik Iwan Draczenko, inny pilot Szturmowika, by\xc5\x82 jednym z zaledwie czterech m\xc4\x99\xc5\xbcczyzn, kt\xc3\xb3rzy zostali odznaczeni zar\xc3\xb3wno Z\xc5\x82ot\xc4\x85 Gwiazd\xc4\x85 Bohatera Zwi\xc4\x85zku Radzieckiego, jak i Orderem S\xc5\x82awy wszystkich trzech klas._NEWLINE_Bohater ZSRR \xe2\x80\x93 G. Kuzniecow prze\xc5\xbcy\xc5\x82 zestrzelenie swojego lataj\xc4\x85cego czo\xc5\x82gu, kiedy wraca\xc5\x82 do bazy z misji zwiadowczej. Pilot wydosta\xc5\x82 si\xc4\x99 z wraku i ukry\xc5\x82 si\xc4\x99 w pobli\xc5\xbcu. Ku jego zaskoczeniu Messerschmitt Bf 109 wyl\xc4\x85dowa\xc5\x82 w pobli\xc5\xbcu miejsca katastrofy i jego pilot zacz\xc4\x85\xc5\x82 ogl\xc4\x85da\xc4\x87 rozbity Szturmowik w poszukiwaniu pami\xc4\x85tek. Nie zastanawiaj\xc4\x85c si\xc4\x99 d\xc5\x82ugo, Kuzniecow pobieg\xc5\x82 do niemieckiego my\xc5\x9bliwca i wykorzysta\xc5\x82 go, by powr\xc3\xb3ci\xc4\x87 na w\xc5\x82asne lotnisko. Mia\xc5\x82 szcz\xc4\x99\xc5\x9bcie, poniewa\xc5\xbc ledwo unikn\xc4\x85\xc5\x82 zestrzelenia ze strony radzieckich maszyn._NEWLINE_Kosmonauta Gieorgij Bieriegowoj wykona\xc5\x82 185 misji bojowych na Ile. W 1962 roku do\xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82 do radzieckiego programu kosmicznego i w 1968 roku polecia\xc5\x82 w przestrze\xc5\x84 kosmiczn\xc4\x85 w ramach projektu Sojuz 3._NEWLINE_Cz\xc4\x99ste podczas II wojny \xc5\x9bwiatowej by\xc5\x82y "dary" samolot\xc3\xb3w dla konkretnych pilot\xc3\xb3w. Maszyny fundowane by\xc5\x82y przez rodziny, fabryki czy towarzyszy poleg\xc5\x82ych pilot\xc3\xb3w. Jednym z najbardziej znanych dar\xc3\xb3w by\xc5\x82 samolot od siedmioletniej c\xc3\xb3rki poleg\xc5\x82ego dow\xc3\xb3dcy 237 SzAP. Po \xc5\x9bmierci ojca dziewczynka wys\xc5\x82a\xc5\x82a 100 rubli do Stalina z pro\xc5\x9bb\xc4\x85, by u\xc5\xbcy\xc5\x82 tych pieni\xc4\x99dzy do zakupu nowego Szturmowika, by pom\xc5\x9bci\xc4\x87 \xc5\x9bmier\xc4\x87 taty. Wyj\xc4\x85tkowo list dosta\xc5\x82 si\xc4\x99 w r\xc4\x99ce Stalina i 237 SzAP dosta\xc5\x82 nowego I\xc5\x82-2m3 z napisem "Od Lenki za ojca".'