b'\n_START_ARTICLE_\nDywizja Jazdy (II RP)\n_START_SECTION_\nWalki dywizji\n_START_PARAGRAPH_\n25 kwietnia 1920 nad ranem dywizja przesz\xc5\x82a przez most na S\xc5\x82uczy. Pierwsz\xc4\x85 bitw\xc4\x99 stoczy\xc5\x82 9 pu\xc5\x82k z kawaleri\xc4\x85 przeciwnika zdobywaj\xc4\x85c m. Prut\xc3\xb3wka. W ci\xc4\x85gu dnia pokonano 73 km. Nast\xc4\x99pnego dnia dywizja wysz\xc5\x82a na lini\xc4\x99 toru kolejowego \xc5\xbbytomierz- Berdycz\xc3\xb3w tocz\xc4\x85c walk\xc4\x99 z bolszewickim poci\xc4\x85giem pancernym.\n_START_SECTION_\nWalki o Koziatyn\n_START_PARAGRAPH_\nSpieszeni szwole\xc5\xbcerowie uderzyli na dworzec kolejowy. Jednocze\xc5\x9bnie 14, 6 i 1 pu\xc5\x82k zdobywa\xc5\x82y dworzec towarowy i znajduj\xc4\x85ce si\xc4\x99 na nim poci\xc4\x85gi. Rano 27 kwietnia 1920 kolejowy w\xc4\x99ze\xc5\x82 koziaty\xc5\x84ski zosta\xc5\x82 opanowany. Zagon na Koziatyn by\xc5\x82, obok walk o Malin, Berdycz\xc3\xb3w i \xc5\xbbytomierz znacz\xc4\x85cym wydarzeniem militarnym, kt\xc3\xb3re to doprowadzi\xc5\x82o do og\xc3\xb3lnej pora\xc5\xbcki si\xc5\x82 rosyjskich na Ukrainie. Droga na Kij\xc3\xb3w by\xc5\x82a otwarta. Za zdobycie miasta dywizja otrzyma\xc5\x82a pochwa\xc5\x82\xc4\x99 od Naczelnego Wodza, kt\xc3\xb3ry specjalnie przyby\xc5\x82 do miasta by podzi\xc4\x99kowa\xc4\x87 u\xc5\x82anom. Zdobyto w\xc3\xb3wczas: 27 dzia\xc5\x82, 176 karabin\xc3\xb3w maszynowych, samoch\xc3\xb3d pancerny, 3 samoloty, 120 parowoz\xc3\xb3w, 3000 wagon\xc3\xb3w z \xc5\x82adunkiem i 45 koni.\n_START_SECTION_\nKolejne boje\n_START_PARAGRAPH_\n1 maja 1920 spod Koziatyna dywizja rozpocz\xc4\x99\xc5\x82a marsz przez R\xc3\xb3\xc5\xbcyn, Skwir\xc4\x99 i Fursy-Szamraj\xc3\xb3wk\xc4\x99 uderzaj\xc4\x85c na Bia\xc5\x82\xc4\x85 Cerkiew. Tu oddzia\xc5\x82y dywizji wsp\xc3\xb3\xc5\x82dzia\xc5\x82a\xc5\x82y z u\xc5\x82anami III Brygady Jazdy dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cej z kierunku Chwastowa. Po przej\xc5\x9bciu przez Bia\xc5\x82\xc4\x85 Cerkiew dywizja, maj\xc4\x85c w szpicy 9 pu\xc5\x82k, maszerowa\xc5\x82a na Szkar\xc3\xb3wk\xc4\x99, Trock i Ostr\xc3\xb3w, zdobywaj\xc4\x85c Rokitno. Podjazdy dotar\xc5\x82y a\xc5\xbc do Werb\xc3\xb3wki i Kahorlika. Dywizji wsp\xc3\xb3lnie z III BJ szerokim frontem uderzy\xc5\x82a na po\xc5\x82udnie. V Brygada zaj\xc4\x99\xc5\x82a Kahorlik wychodz\xc4\x85c nad Dniepr. Pod Szub\xc3\xb3wk\xc4\x85 pu\xc5\x82ki 1 i 16 w szar\xc5\xbcy bior\xc4\x85 do niewoli ok. 1000 je\xc5\x84c\xc3\xb3w i zdobywaj\xc4\x85 9 dzia\xc5\x82. 10 maja 1920 podjazd 1 pu\xc5\x82ku wkracza do Kaniowa. Nieprzyjaciel wycofa\xc5\x82 si\xc4\x99 na Ro\xc5\x9b i Dniepr, gromadz\xc4\x85c si\xc4\x99 w Czerkasach i Cwietkowie.\n_START_SECTION_\nW dzia\xc5\x82aniach odwrotowych\n_START_PARAGRAPH_\n14 maja 1920 rozpocz\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 wielka ofensywa rosyjska na froncie p\xc3\xb3\xc5\x82nocnym. W dzia\xc5\x82aniach dywizji nast\xc4\x85pi\xc5\x82 prze\xc5\x82om. Wobec spodziewanego uderzenia Budionnego, dywizja otrzyma\xc5\x82a rozkaz cofni\xc4\x99cia si\xc4\x99 i utworzenia ugrupowania do przeciwuderzenia. Nieprzyjaciel zaczyna przewa\xc5\xbca\xc4\x87. Szwadrony rozpoczynaj\xc4\x85 dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 rozpoznawcz\xc4\x85, szukaj\xc4\x85c styczno\xc5\x9bci z odzyskuj\xc4\x85cym impet bojowy przeciwnikiem. Dywizja przechodzi do odwodu 2 Armii (3 Armia stoi jeszcze na Dnieprze i na przedmo\xc5\x9bciu kijowskim). W tym te\xc5\xbc czasie odchodzi od dywizji III Brygada. Od 26 maja trwaj\xc4\x85 walki odwrotowe. Dywizja opuszcza Rokitno nie dopuszczaj\xc4\x85c do przerwania ugrupowa\xc5\x84 w\xc5\x82asnych. Meldunki lotnicze donios\xc5\x82y o ruchu 12-tysi\xc4\x99cznej grupy kawalerii przeciwnika. 27 i 28 maja dywizja cofa si\xc4\x99 poza lini\xc4\x99 piechoty. 29 maja dochodzi do kawaleryjskich walk w okolicy Bereznej i Wo\xc5\x82odarki. D\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85c do zamkni\xc4\x99cia luki mi\xc4\x99dzy Skwir\xc4\x85 a Bia\xc5\x82\xc4\x85 Cerkwi\xc4\x85, dywizja stoczy\xc5\x82a ponown\xc4\x85 bitw\xc4\x99 pod Roho\xc5\xban\xc4\x85 odbijaj\xc4\x85c miejscowo\xc5\x9b\xc4\x87 i zdobywaj\xc4\x85c ponownie Hajworono i Pietrasz\xc3\xb3wk\xc4\x99. W bitwie tej, rozegranej przy du\xc5\xbcym udziale artylerii, sztab gen. Karnickiego sta\xc5\x82 na wzg\xc3\xb3rzu 213. Na wzg\xc3\xb3rzu 206 wida\xc4\x87 by\xc5\x82o sztab dywizji nieprzyjacielskiej. Rosjan \xc5\x9bcigano w kierunku na Rude Sio\xc5\x82o i Pohreby, gdzie nale\xc5\xbca\xc5\x82o opanowa\xc4\x87 przepraw\xc4\x99 na Rosi. Meldunek lotnika doni\xc3\xb3s\xc5\x82 jednak o przerwaniu polskiego frontu pod Bystrzykiem. Dywizja musia\xc5\x82a przerwa\xc4\x87 natarcie i wycofa\xc4\x87 si\xc4\x99 pod Nowochwast\xc3\xb3w. Rosjanie natychmiast ruszyli do przeciwnatarcia atakuj\xc4\x85c z Rubczanki i Rudego Sio\xc5\x82a przeprawiaj\xc4\x85c\xc4\x85 si\xc4\x99 dywizj\xc4\x99. Wywi\xc4\x85za\xc5\x82a si\xc4\x99 jedna z wi\xc4\x99kszych bitew kawaleryjskich tej wojny. W jej wyniku dywizja zosta\xc5\x82a odepchni\xc4\x99ta przez sowieckie 4 i 14 dywizje ku p\xc3\xb3\xc5\x82nocy, nie mog\xc4\x85c wype\xc5\x82ni\xc4\x87 zadania w Nowochwastowie.'