b'\n_START_ARTICLE_\nBatyskaf\n_START_SECTION_\nNazwa\n_START_PARAGRAPH_\n\xe2\x80\x9eBatyskaf\xe2\x80\x9d pochodzi z gr. od \xce\xb2\xce\xac\xce\xb8\xce\xbf\xcf\x82 (bathos) \xe2\x80\x93 pol. g\xc5\x82\xc4\x99bia i \xcf\x83\xce\xba\xce\xac\xcf\x86\xce\xbf\xcf\x82 (skaphos) \xe2\x80\x93 pol. statek.\n_START_SECTION_\nOpis\n_START_PARAGRAPH_\nBatyskaf sk\xc5\x82ada si\xc4\x99 z dw\xc3\xb3ch cz\xc4\x99\xc5\x9bci g\xc5\x82\xc3\xb3wnych: kabiny za\xc5\x82ogi i systemu p\xc5\x82ywak\xc3\xb3w i zbiornik\xc3\xb3w balastowych. _NEWLINE_Kabina jest stosunkowo ma\xc5\x82a, w kszta\xc5\x82cie kuli, odlewana (w pierwszym batyskafie) lub kuta ze stali wysokiej jako\xc5\x9bci. Musi wytrzyma\xc4\x87 ci\xc5\x9bnienie na g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci, do jakiej zosta\xc5\x82a zaprojektowana (max. 120 MPa, czyli 1,20 T/cm\xc2\xb2) i zapewni\xc4\x87 \xc5\x9brodowisko do \xc5\xbcycia i pracy za\xc5\x82ogi. Ze wzgl\xc4\x99du na trudno\xc5\x9bci technologiczne i wag\xc4\x99, mie\xc5\x9bci nie wi\xc4\x99cej ni\xc5\xbc 2\xe2\x80\x933 osoby._NEWLINE_System p\xc5\x82ywak\xc3\xb3w i zbiornik\xc3\xb3w balastowych jest niezb\xc4\x99dny do samodzielnego zanurzania i wynurzania si\xc4\x99. P\xc5\x82ywaki zapewniaj\xc4\x85 batyskafowi odpowiedni\xc4\x85 wyporno\xc5\x9b\xc4\x87. Cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 ta jest o wiele wi\xc4\x99ksza od kabiny, wype\xc5\x82niona najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej benzyn\xc4\x85 (co zapewnia dodatni\xc4\x85 p\xc5\x82ywalno\xc5\x9b\xc4\x87 i, z uwagi na nie\xc5\x9bci\xc5\x9bliwo\xc5\x9b\xc4\x87 cieczy, przeciwdzia\xc5\x82a zgnieceniu przez ci\xc5\x9bnienie wody). Poniewa\xc5\xbc benzyna jest ciecz\xc4\x85 to, z uwagi na jej nie\xc5\x9bci\xc5\x9bliwo\xc5\x9b\xc4\x87, nie powstaje r\xc3\xb3\xc5\xbcnica ci\xc5\x9bnie\xc5\x84 pomi\xc4\x99dzy p\xc5\x82ywakiem i otaczaj\xc4\x85c\xc4\x85 wod\xc4\x85, a zatem konstrukcja p\xc5\x82ywaka mo\xc5\xbce by\xc4\x87 o wiele s\xc5\x82absza ni\xc5\xbc kabiny. Zbiorniki z balastem pozwalaj\xc4\x85 na kontrolowane zrzucanie balastu lub benzyny dla manewrowania w pionie. Ponadto batyskaf wyposa\xc5\xbcony jest w silniki elektryczne i p\xc4\x99dnik, pozwalaj\xc4\x85ce na przemieszczanie si\xc4\x99 w poziomie, o\xc5\x9bwietlenie oraz przyrz\xc4\x85dy kontrolne i sprz\xc4\x99t naukowy. Zasilanie zapewniaj\xc4\x85 baterie akumulator\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nWynalazc\xc4\x85 batyskafu by\xc5\x82 Szwajcar August Piccard (1884\xe2\x80\x931962). Pierwszy batyskaf \xe2\x80\x93 \xe2\x80\x9eFNRS\xe2\x80\x932\xe2\x80\x9d \xe2\x80\x93 zosta\xc5\x82 zbudowany  w Belgii w latach 1946\xe2\x80\x931948 roku. Nazwa to skr\xc3\xb3t od Fond National \xc3\xa1 la Recherche Scientifique (pol. Narodowy Fundusz Bada\xc5\x84 Naukowych). Numer 2 odr\xc3\xb3\xc5\xbcnia\xc5\x82 go od pierwszego balonu stratosferycznego, r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc konstrukcji Piccarda, sponsorowanego przez Fundusz. \xe2\x80\x9eFNRS\xe2\x80\x932\xe2\x80\x9d zosta\xc5\x82 uszkodzony podczas pr\xc3\xb3b w wodach Wysp Zielonego Przyl\xc4\x85dka, nast\xc4\x99pnie przebudowany i udoskonalony, funkcjonowa\xc5\x82 jako \xe2\x80\x9eFNRS\xe2\x80\x933\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Drugim batyskafem Piccarda by\xc5\x82 \xe2\x80\x9eTrieste\xe2\x80\x9d, oddany do u\xc5\xbcytku w 1953 roku. Jego kabina obserwacyjna zosta\xc5\x82a wykonana ze stali z domieszka niklu, chromu i molibdenu, a zamiast nitowania zastosowano sklejanie. Balastem by\xc5\x82y zbiorniki \xc5\x9brutu i benzyny. W 1953 roku \xe2\x80\x9eTrieste\xe2\x80\x9d zszed\xc5\x82 na g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87 3150 m. W 1958 roku kupi\xc5\x82a go Marynarka Wojenna Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych i wyposa\xc5\xbcy\xc5\x82a w specjaln\xc4\x85 kabin\xc4\x99 do zej\xc5\x9b\xc4\x87 w wielkie rowy oceaniczne. 23 stycznia 1960 roku \xe2\x80\x9eTrieste\xe2\x80\x9d  dotar\xc5\x82 do najg\xc5\x82\xc4\x99bszego punktu na Ziemi na g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87 10916 m w Rowie Maria\xc5\x84skim na Pacyfiku. _NEWLINE_Najwi\xc4\x99ksza g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87, na jak\xc4\x85 zanurzy\xc5\x82 si\xc4\x99 batyskaf w wodzie s\xc5\x82odkiej, wynosi 1680 m \xe2\x80\x93 w 2008 roku dwa rosyjskie batyskafy \xe2\x80\x9eMir-1\xe2\x80\x9d i \xe2\x80\x9eMir-2\xe2\x80\x9d zesz\xc5\x82y na dno Bajka\xc5\x82u._NEWLINE_Obecnie, w zwi\xc4\x85zku z rozwojem robotyki, batyskafy s\xc4\x85 zast\xc4\x99powane przez zdalnie sterowane pojazdy podwodne o charakterze robot\xc3\xb3w.'