b'\n_START_ARTICLE_\nII wojna w Zatoce Perskiej\n_START_SECTION_\nPrzygotowania do inwazji\n_START_PARAGRAPH_\nPrzed oficjalnym rozpocz\xc4\x99ciem inwazji, od pocz\xc4\x85tku 2002, ameryka\xc5\x84skie i brytyjskie lotnictwo przeprowadzi\xc5\x82o akcj\xc4\x99 znan\xc4\x85 jako \xe2\x80\x9eOperation Southern Focus\xe2\x80\x9d, kt\xc3\xb3ra polega\xc5\x82a na wykorzystaniu lot\xc3\xb3w patrolowych w ONZ-owskich strefach zakazu lotu, do zniszczenia znacznej cz\xc4\x99\xc5\x9bci infrastruktury obrony przeciwlotniczej Iraku. Od po\xc5\x82owy 2002, po zniszczeniu obrony przeciwlotniczej, celami ataku z powietrza sta\xc5\x82y si\xc4\x99 dok\xc5\x82adnie wyselekcjonowane elementy l\xc4\x85dowego systemu obronnego Iraku \xe2\x80\x93 takie jak centra dowodzenia, linie umocnie\xc5\x84 itp._NEWLINE_Intensywno\xc5\x9b\xc4\x87 nalot\xc3\xb3w w ramach \xe2\x80\x9eOperation Southern Focus\xe2\x80\x9d by\xc5\x82a stopniowo intensyfikowana. W kwietniu 2002 u\xc5\xbcyto 0,3 tony bomb, mi\xc4\x99dzy majem i sierpniem zu\xc5\xbcywano ju\xc5\xbc od 7 do 14 ton bomb miesi\xc4\x99cznie, za\xc5\x9b szczyt bombardowa\xc5\x84 mia\xc5\x82 miejsce we wrze\xc5\x9bniu, kiedy to zrzucono na Irak a\xc5\xbc 54,6 ton bomb. Wszystko to mia\xc5\x82o miejsce przed oficjalnym zaaprobowaniem rozpocz\xc4\x99cia wojny przez Kongres USA, 11 pa\xc5\xbadziernika 2002. Kulminacj\xc4\x85 atak\xc3\xb3w bombowych by\xc5\x82 rajd 100 samolot\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3ry mia\xc5\x82 miejsce 5 wrze\xc5\x9bnia 2002. Wed\xc5\x82ug relacji gazety \xe2\x80\x9eNew Statesman\xe2\x80\x9d celem ataku nie by\xc5\x82o zapobie\xc5\xbcenie atakom na ameryka\xc5\x84skie patrole graniczne, jak to oficjalnie twierdzono, lecz zabezpieczenie utajnionej akcji wkroczenia brytyjskich oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w specjalnych z terenu Jordanii do po\xc5\x82udniowego Iraku, kt\xc3\xb3rych zadaniem by\xc5\x82o przygotowanie rebelii kurdyjskiej.\n_START_SECTION_\nPierwszy etap inwazji\n_START_PARAGRAPH_\nInwazja rozpocz\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 oficjalnie o godzinie 02.30 UTC, (05.30 czasu lokalnego) nalotem bombowym na Bagdad skoordynowanym z przekroczeniem granicy Iraku od po\xc5\x82udnia przez Australian Special Air Service Regiment. Zadaniem nalot\xc3\xb3w by\xc5\x82o zabicie Saddama i 55 wa\xc5\xbcnych urz\xc4\x99dnik\xc3\xb3w irackich, co spowodowa\xc5\x82oby zniszczenie irackiej struktury dowodzenia i spowodowa\xc5\x82o chaos w irackich szeregach. O 3.15 UTC (06.15 czasu lokalnego), prezydent USA George W. Bush og\xc5\x82osi\xc5\x82 publicznie, \xc5\xbce wyda\xc5\x82 rozkaz wojskom koalicji, aby przyst\xc4\x85pi\xc5\x82y do ataku na Irak._NEWLINE_Przed inwazj\xc4\x85 oczekiwano powszechnie, \xc5\xbce zostanie ona poprzedzona d\xc5\x82ugotrwa\xc5\x82\xc4\x85 kampani\xc4\x85 niszczenia kluczowych cel\xc3\xb3w strategicznych z powietrza, tak jak to by\xc5\x82o w czasie I wojny irackiej. Tym razem jednak dow\xc3\xb3dztwo si\xc5\x82 koalicyjnych zdecydowa\xc5\x82o si\xc4\x99 od samego pocz\xc4\x85tku prowadzi\xc4\x87 akcj\xc4\x99 jednocze\xc5\x9bnie z powietrza i l\xc4\x85du, licz\xc4\x85c na efekt zaskoczenia przez mobilne i szybko przemieszczaj\xc4\x85ce si\xc4\x99 dywizje pancerne oraz oddzia\xc5\x82y si\xc5\x82 specjalnych. Liczono przy tym, \xc5\xbce szok wywo\xc5\x82any inwazj\xc4\x85 spowoduje szybki upadek re\xc5\xbcimu Husajna, poprzez rebeli\xc4\x99 wewn\xc4\x85trz kraju i masowe poparcie dla si\xc5\x82 inwazyjnych, w momencie gdy stanie si\xc4\x99 oczywiste, \xc5\xbce wojska irackie nie maj\xc4\x85 \xc5\xbcadnych szans na zwyci\xc4\x99stwo._NEWLINE_Ze wzgl\xc4\x99du na to, \xc5\xbce Turcja odm\xc3\xb3wi\xc5\x82a zgody na u\xc5\xbcycie jej terytorium na zorganizowanie ataku od p\xc3\xb3\xc5\x82nocy (pomimo nacisk\xc3\xb3w ze strony koalicjant\xc3\xb3w wywieranych do ostatniej chwili), musiano porzuci\xc4\x87 plan jednoczesnego zmasowanego ataku z obu stron naraz. Ca\xc5\x82a operacja inwazyjna by\xc5\x82a prowadzona z baz w Kuwejcie i innych kraj\xc3\xb3w Zatoki Perskiej. W rezultacie wiele jednostek, kt\xc3\xb3re mia\xc5\x82y atakowa\xc4\x87 od p\xc3\xb3\xc5\x82nocy, zosta\xc5\x82o nagle przeniesionych do baz w Kuwejcie i nie osi\xc4\x85gn\xc4\x99\xc5\x82o stanu gotowo\xc5\x9bci bojowej w dniu rozpocz\xc4\x99cia inwazji. Wielu obserwator\xc3\xb3w uwa\xc5\xbca\xc5\x82o, \xc5\xbce si\xc5\x82y ameryka\xc5\x84skie na pocz\xc4\x85tku inwazji by\xc5\x82y niewystarczaj\xc4\x85ce, co w po\xc5\x82\xc4\x85czeniu z brakiem oczekiwanego poparcia ludno\xc5\x9bci i nieoczekiwanym pocz\xc4\x85tkowym silnym oporem wojsk irackich zwi\xc4\x99kszy\xc5\x82o straty i spowolni\xc5\x82o przebieg ca\xc5\x82ej operacji. Niemniej jednak, w ocenie wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci obserwator\xc3\xb3w inwazja przebieg\xc5\x82a szybko, prowadz\xc4\x85c do upadku rz\xc4\x85du i likwidacji si\xc5\x82 zbrojnych Iraku w przeci\xc4\x85gu trzech tygodni od rozpocz\xc4\x99cia tej operacji._NEWLINE_Szczeg\xc3\xb3lnie du\xc5\xbc\xc4\x85 uwag\xc4\x99 w pierwszym etapie inwazji zwr\xc3\xb3cono na zabezpieczenie p\xc3\xb3l ropono\xc5\x9bnych i infrastruktury wydobycia i transportu ropy naftowej, aby unikn\xc4\x85\xc4\x87 sytuacji podpalenia tych p\xc3\xb3l i spowodowania katastrofy ekologicznej, jak to mia\xc5\x82o miejsce w czasie I wojny irackiej. Stworzy\xc5\x82o to pocz\xc4\x85tkowo wra\xc5\xbcenie braku post\xc4\x99pu inwazji, gdy\xc5\xbc zadaniem tych oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w nie by\xc5\x82o wkraczanie w g\xc5\x82\xc4\x85b teren\xc3\xb3w Iraku, lecz umocnienie si\xc4\x99 i zabezpieczenie \xc5\x9bci\xc5\x9ble okre\xc5\x9blonych, niewielkich obszar\xc3\xb3w tego kraju. Zadanie to wype\xc5\x82nia\xc5\x82o m.in. brytyjskie 3 Commando Brigade Royal Marines, kt\xc3\xb3re przeprowadzi\xc5\x82o atak z u\xc5\xbcyciem amfibii na p\xc3\xb3\xc5\x82wysep Al-Fau wieczorem 20 marca i by\xc5\x82o wspierane przez okr\xc4\x99ty Royal Navy, Royal Australian Navy, oraz dzia\xc5\x82ania si\xc5\x82 specjalnych, m.in. polskiego GROM-u. 15th Marine Expeditionary Unit, razem z polskim Gromem, wspierane przez g\xc5\x82\xc3\xb3wne oddzia\xc5\x82y 3 Commando Brigade mia\xc5\x82o za zadanie przej\xc4\x99cie kontroli nad portem Umm Kasr i zaj\xc4\x99cie tego miasta. Podobne zadanie na po\xc5\x82udniu Iraku dosta\xc5\x82a 16 Air Assault Brigade, kt\xc3\xb3ra zabezpieczy\xc5\x82a tereny ropono\xc5\x9bne Rumaila._NEWLINE_Zadaniem g\xc5\x82\xc3\xb3wnej cz\xc4\x99\xc5\x9bci si\xc5\x82 inwazyjnych z\xc5\x82o\xc5\xbconych z 148 tys. \xc5\xbco\xc5\x82nierzy ameryka\xc5\x84skich, 47 tys. \xc5\xbco\xc5\x82nierzy brytyjskich, 2 tys. australijskich i 180 polskich \xc5\xbco\xc5\x82nierzy GROM, by\xc5\x82o przeprowadzenie jak najszybszego rajdu do wn\xc4\x99trza Iraku, ze szczeg\xc3\xb3lnym ukierunkowaniem na Bagdad, z pocz\xc4\x85tkowym pomini\xc4\x99ciem innych miast po drodze. W ramach tych si\xc5\x82 zdecydowanie przewa\xc5\xbca\xc5\x82y jednostki ameryka\xc5\x84skie. W ramach tego planu U.S. 3rd Infantry Division kierowa\xc5\x82a si\xc4\x99 przez tereny pustynne z zachodu na p\xc3\xb3\xc5\x82noc, a U.S. 1st Marine Expeditionary Force i brytyjska 1 Armoured Division pod\xc4\x85\xc5\xbca\xc5\x82a na p\xc3\xb3\xc5\x82noc od wschodu przez tereny podmok\xc5\x82e wzd\xc5\x82u\xc5\xbc dolin Eufratu i Tygrysu. Si\xc5\x82y te programowo omija\xc5\x82y du\xc5\xbce miasta i ogniska oporu wroga, chyba \xc5\xbce ich atak by\xc5\x82 strategiczn\xc4\x85 konieczno\xc5\x9bci\xc4\x85._NEWLINE_Wyj\xc4\x85tek zrobiono tylko dla miasta Basra, wok\xc3\xb3\xc5\x82 kt\xc3\xb3rego toczy\xc5\x82y si\xc4\x99 ze zmiennym szcz\xc4\x99\xc5\x9bciem dwutygodniowe, wyczerpuj\xc4\x85ce walki pancerne, g\xc5\x82\xc3\xb3wnie z udzia\xc5\x82em si\xc5\x82 brytyjskich: 7 Armoured Brigade (\xe2\x80\x9eThe Desert Rats\xe2\x80\x9d), 3rd Parachute Regiment i Royal Scots Dragoon Guards. Ta ostatnia jednostka stoczy\xc5\x82a najwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 walk\xc4\x99 pancern\xc4\x85 w tej wojnie, niszcz\xc4\x85c w bezpo\xc5\x9brednim boju 14 czo\xc5\x82g\xc3\xb3w irackich i zajmuj\xc4\x85c 27 marca przedmie\xc5\x9bcia Basry. Zadaniem tych walk by\xc5\x82o jednak w g\xc5\x82\xc3\xb3wnym stopniu zwi\xc4\x85zanie elitarnych si\xc5\x82 fedain\xc3\xb3w Husajna i Gwardii Republika\xc5\x84skiej, aby odci\xc4\x85gn\xc4\x85\xc4\x87 je od blokowania marszu na Bagdad oraz zabezpieczenie g\xc5\x82\xc3\xb3wnego portu prze\xc5\x82adunkowego si\xc5\x82 inwazyjnych czyli Umm Kasr. 27 marca wojsko irackie skapitulowa\xc5\x82o pod An-Nasirijj\xc4\x85. W momencie, gdy si\xc5\x82y ameryka\xc5\x84skie maszeruj\xc4\x85ce od wschodu przez pustyni\xc4\x99 zosta\xc5\x82y zatrzymane 9 kwietnia pod Al-Amarah, cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w brytyjskich zaanga\xc5\xbcowanych pod Basr\xc4\x85 zosta\xc5\x82a natychmiast przerzucona, aby wesprze\xc4\x87 i przyspieszy\xc4\x87 atak na Bagdad, co spowodowa\xc5\x82o zmniejszenie nat\xc4\x99\xc5\xbcenia walk wok\xc3\xb3\xc5\x82 Basry._NEWLINE_Oddzia\xc5\x82y skierowane do ataku na Bagdad od zachodu natrafi\xc5\x82y na pierwszy powa\xc5\xbcny op\xc3\xb3r w okolicach Hillah i Karbali. Marsz zosta\xc5\x82 spowolniony przez intensywne burze piaskowe oraz k\xc5\x82opoty z logistyk\xc4\x85 i zaopatrzeniem, kt\xc3\xb3re umo\xc5\xbcliwi\xc5\x82y si\xc5\x82om irackim zorientowanie si\xc4\x99 w sytuacji i zorganizowanie ognisk oporu. Walki o Basr\xc4\x99 zosta\xc5\x82y wsparte przez 2nd Battalion, U.S. 5th Special Forces Group (tzw. Zielone Berety), do kt\xc3\xb3rego zada\xc5\x84 nale\xc5\xbca\xc5\x82 te\xc5\xbc rekonesans i zwalczanie ognisk oporu w Karbali i kilku innych miastach. Zadania te wspomaga\xc5\x82 te\xc5\xbc polski GROM._NEWLINE_Na p\xc3\xb3\xc5\x82nocy zosta\xc5\x82y zrzucone z powietrza oddzia\xc5\x82y specjalne USA (m.in. 10th SFG), kt\xc3\xb3re dosta\xc5\x82y zadanie wsparcia powstania zorganizowanego przez Patriotyczn\xc4\x85 Uni\xc4\x99 Kurdystanu i Demokratyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Kurdystanu. Zadaniem 10th Special Forces Group (ODA) i (ODB) \xe2\x80\x93 oddzia\xc5\x82u ameryka\xc5\x84skich si\xc5\x82 specjalnych, kt\xc3\xb3re wcze\xc5\x9bniej przenikn\xc4\x99\xc5\x82y na te tereny, by\xc5\x82o zniszczenie Ansar al-Islam, g\xc5\x82\xc3\xb3wnej siedziby armii irackiej w Kurdystanie, znajduj\xc4\x85cej si\xc4\x99 w mie\xc5\x9bcie Sargat. Po zdobyciu Sargat, oddzia\xc5\x82y aliant\xc3\xb3w wraz z powsta\xc5\x84cz\xc4\x85 armi\xc4\x85 kurdyjsk\xc4\x85 skierowa\xc5\x82y si\xc4\x99 na po\xc5\x82udnie, aby zaatakowa\xc4\x87 Tikrit, rodzinne miasto Husajna. R\xc3\xb3wnolegle, US 173rd Airborne Brigade zosta\xc5\x82a zrzucona na H3 \xe2\x80\x93 najwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 baz\xc4\x99 lotnicz\xc4\x85 Iraku, aby wy\xc5\x82\xc4\x85czy\xc4\x87 j\xc4\x85 z dzia\xc5\x82a\xc5\x84 bojowych.\n_START_SECTION_\nZaj\xc4\x99cie Bagdadu\n_START_PARAGRAPH_\nPo zniszczeniu ognisk oporu w Karbali i Hillah droga do Bagdadu stan\xc4\x99\xc5\x82a otworem. Po trzech tygodniach od rozpocz\xc4\x99cia inwazji, oddzia\xc5\x82y ameryka\xc5\x84skie dotar\xc5\x82y pod Bagdad od po\xc5\x82udnia i zachodu i szczelnie go otoczy\xc5\x82y. Pocz\xc4\x85tkowo planowano rozpocz\xc4\x99cie walk miejskich \xe2\x80\x9eo ka\xc5\xbcd\xc4\x85 ulic\xc4\x99\xe2\x80\x9d, z u\xc5\xbcyciem oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w specjalnych zrzucanych na Bagdad z powietrza, kt\xc3\xb3re mia\xc5\x82y przebiega\xc4\x87 pod kodow\xc4\x85 nazw\xc4\x85 \xe2\x80\x9eThunder Run\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Wcze\xc5\x9bniej jednak przeprowadzono rekonesans, wysy\xc5\x82aj\xc4\x85c na rogatki Bagdadu oddzia\xc5\x82 30 czo\xc5\x82g\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rego zadaniem by\xc5\x82o zaj\xc4\x99cie lotniska cywilnego. Oddzia\xc5\x82 ten napotka\xc5\x82 bardzo silny op\xc3\xb3r, z\xc5\x82o\xc5\xbcony jednak prawie wy\xc5\x82\xc4\x85cznie z oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w s\xc5\x82abo uzbrojonych fedain\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rych jedyn\xc4\x85 skuteczn\xc4\x85 broni\xc4\x85 by\xc5\x82y samob\xc3\xb3jcze ataki na czo\xc5\x82gi. Po zaj\xc4\x99ciu lotniska zdecydowano si\xc4\x99 kontynuowa\xc4\x87 atak pancerny, kt\xc3\xb3ry po dw\xc3\xb3ch dniach zako\xc5\x84czy\xc5\x82 si\xc4\x99 wkroczeniem oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w ameryka\xc5\x84skich do centrum Bagdadu i zaj\xc4\x99ciem g\xc5\x82\xc3\xb3wnego pa\xc5\x82acu Husajna, do kt\xc3\xb3rego przeniesiono g\xc5\x82\xc3\xb3wn\xc4\x85 baz\xc4\x99 operacji. Po ukazaniu si\xc4\x99 w mediach relacji telewizyjnej z zaj\xc4\x99cia pa\xc5\x82acu Husajna iracka obrona Bagdadu uleg\xc5\x82a samorzutnej dezorganizacji poprzez masowe dezercje ca\xc5\x82ych oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w irackich. Cz\xc5\x82onkowie rz\xc4\x85du irackiego albo zacz\xc4\x99li si\xc4\x99 ukrywa\xc4\x87, albo dobrowolnie oddawali si\xc4\x99 do ameryka\xc5\x84skiej niewoli. 9 kwietnia 2003 Bagdad znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 ju\xc5\xbc formalnie pod kontrol\xc4\x85 si\xc5\x82 ameryka\xc5\x84skich i og\xc5\x82oszono oficjalnie przej\xc4\x99cie w\xc5\x82adzy w ca\xc5\x82ym kraju._NEWLINE_Saddam Husajn i wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w jego rodziny znikn\xc4\x99li. Wielu Irakijczyk\xc3\xb3w wysz\xc5\x82o na ulice i zacz\xc4\x99\xc5\x82o niszczy\xc4\x87 obiekty kultu Husajna, obalaj\xc4\x85c jego pomniki i niszcz\xc4\x85c jego wizerunki. Spontaniczno\xc5\x9b\xc4\x87 tych akt\xc3\xb3w by\xc5\x82a p\xc3\xb3\xc5\xbaniej podawana w w\xc4\x85tpliwo\xc5\x9b\xc4\x87. Jednym z najbardziej znanych akt\xc3\xb3w tego rodzaju by\xc5\x82o obalenie pomnika Saddama na g\xc5\x82\xc3\xb3wnym placu w Bagdadzie z u\xc5\xbcyciem ameryka\xc5\x84skiego wozu opancerzonego, przy aplauzie obserwuj\xc4\x85cych to mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w Bagdadu. P\xc3\xb3\xc5\xbaniej wielu z tych mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w twierdzi\xc5\x82o, \xc5\xbce zostali zap\xc4\x99dzeni pod pomnik si\xc5\x82\xc4\x85 i wyra\xc5\xbcali sw\xc3\xb3j \xe2\x80\x9eentuzjazm\xe2\x80\x9d ze strachu._NEWLINE_Genera\xc5\x82 Tommy Franks, po og\xc5\x82oszeniu przej\xc4\x99cia w\xc5\x82adzy w Iraku, zosta\xc5\x82 mianowany g\xc5\x82\xc3\xb3wnodowodz\xc4\x85cym wojsk okupacyjnych. Zaraz po nag\xc5\x82ym i zaskakuj\xc4\x85cym za\xc5\x82amaniu si\xc4\x99 obrony Bagdadu, kr\xc4\x85\xc5\xbcy\xc5\x82y opowie\xc5\x9bci, \xc5\xbce mi\xc4\x99dzy dow\xc3\xb3dcami ameryka\xc5\x84skimi a irack\xc4\x85 elit\xc4\x85 wojskow\xc4\x85 zosta\xc5\x82a zawi\xc4\x85zana cicha umowa, w ramach kt\xc3\xb3rej zap\xc5\x82acono bli\xc5\xbcej nieznane sumy pieni\xc4\x99dzy i zapewniono osobiste bezpiecze\xc5\x84stwo, w zamian za odst\xc4\x85pienie od walk. W maju 2003 genera\xc5\x82 Frank, po odej\xc5\x9bciu na emerytur\xc4\x99, potwierdzi\xc5\x82 w wywiadzie prasowym dla czasopisma Defense Week, \xc5\xbce tego rodzaju porozumienie istotnie mia\xc5\x82o miejsce, jednak nie poda\xc5\x82 na ten temat \xc5\xbcadnych bli\xc5\xbcszych szczeg\xc3\xb3\xc5\x82\xc3\xb3w._NEWLINE_Po zaj\xc4\x99ciu kluczowych punkt\xc3\xb3w w Bagdadzie g\xc5\x82\xc3\xb3wnym zadaniem wojsk, zwanych od tego momentu okupacyjnymi, by\xc5\x82o znalezienie i aresztowanie kluczowych postaci re\xc5\xbcimu Husajna, kt\xc3\xb3rych list\xc4\x99 przedstawiono w mediach w formie kart do gry z twarzami poszukiwanych. Ca\xc5\x82a operacja zosta\xc5\x82a nazwana \xe2\x80\x9eOperation Red Dawn\xe2\x80\x9d._NEWLINE_22 lipca 2003, w czasie rajdu US 101st Airborne Division i \xc5\xbco\xc5\x82nierzy z \xe2\x80\x9eTask Force 20\xe2\x80\x9d, zabici zostali synowie Saddama Husajna \xe2\x80\x93 Udaj Husajn i Kusaj Husajn, a tak\xc5\xbce jedno z jego wnucz\xc4\x85t. Saddam Husajn zosta\xc5\x82 aresztowany 13 grudnia 2003 przez U.S. 4th Infantry Division i \xc5\xbco\xc5\x82nierzy z Task Force 121.\n_START_SECTION_\nWalki w innych rejonach Iraku\n_START_PARAGRAPH_\nNa p\xc3\xb3\xc5\x82nocy, si\xc5\x82y kurdyjskie od dawna ju\xc5\xbc posiada\xc5\x82y rzeczywist\xc4\x85 kontrol\xc4\x99 nad irack\xc4\x85 cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 Kurdystanu. Z pomoc\xc4\x85 brytyjskich i ameryka\xc5\x84skich oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w specjalnych oraz ameryka\xc5\x84skiego wsparcia lotniczego otoczy\xc5\x82y i zaj\xc4\x99\xc5\x82y one Kirkuk 10 kwietnia._NEWLINE_Ameryka\xc5\x84skie si\xc5\x82y specjalne prowadzi\xc5\x82y te\xc5\xbc dzia\xc5\x82ania w zachodnim Iraku, w celu przej\xc4\x99cia kontroli nad drogami i bazami lotniczymi przy granicy z Syri\xc4\x85. Dzia\xc5\x82ania te mia\xc5\x82y cz\xc4\x99\xc5\x9bciowo charakter pozorowany, kt\xc3\xb3rego celem by\xc5\x82o g\xc5\x82\xc3\xb3wnie stworzenie wra\xc5\xbcenia, \xc5\xbce nie ma co liczy\xc4\x87 na pomoc ze strony Syrii i \xc5\xbce ewentualna droga ucieczki do tego kraju jest ju\xc5\xbc zablokowana._NEWLINE_Najsilniejszy op\xc3\xb3r wojsk irackich utrzymywa\xc5\x82 si\xc4\x99 w rodzinnym mie\xc5\x9bcie Husajna, Tikricie, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 otoczony przez partyzanckie si\xc5\x82y kurdyjskie oraz nieliczne oddzia\xc5\x82y brytyjskich i ameryka\xc5\x84skich si\xc5\x82 specjalnych. Tikrit zosta\xc5\x82 ostatecznie zdobyty dopiero 15 kwietnia, po wsparciu atakiem z powietrza i oddzia\xc5\x82ami pancernymi przys\xc5\x82anymi z okolic Bagdadu.\n_START_SECTION_\nPodsumowanie dzia\xc5\x82a\xc5\x84 militarnych\n_START_PARAGRAPH_\nZ czysto militarnego punktu widzenia wojna zako\xc5\x84czy\xc5\x82a si\xc4\x99 pe\xc5\x82nym sukcesem. Si\xc5\x82y koalicji obali\xc5\x82y rz\xc4\x85d Husajna i opanowa\xc5\x82y kluczowe miasta Iraku w 28 dni, przy stosunkowo niskiej liczbie strat w\xc5\x82asnych, ograniczonej liczbie ofiar w\xc5\x9br\xc3\xb3d ludno\xc5\x9bci cywilnej, a nawet irackich \xc5\xbco\xc5\x82nierzy. Dokonano tego przy u\xc5\xbcyciu niemal 5-krotnie mniejszej liczbie \xc5\xbco\xc5\x82nierzy ni\xc5\xbc w czasie I wojny w Zatoce Perskiej. U\xc5\xbcycie tak skromnych liczbowo si\xc5\x82 okaza\xc5\x82o si\xc4\x99 jednak b\xc5\x82\xc4\x99dem. Tu\xc5\xbc po zwyci\xc4\x99stwie brakowa\xc5\x82o bowiem przez d\xc5\x82ugi czas wystarczaj\xc4\x85cych si\xc5\x82, aby zaprowadzi\xc4\x87 elementarny porz\xc4\x85dek na zaj\xc4\x99tych terenach, czego skutkiem by\xc5\x82 do\xc5\x9b\xc4\x87 d\xc5\x82ugi okres panowania niemal ca\xc5\x82kowitego bezprawia i chaosu na terenie podbitego Iraku. Da\xc5\x82o to r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc czas na zorganizowanie si\xc4\x99 i zakonspirowanie irackich si\xc5\x82 partyzanckich, kt\xc3\xb3re w warunkach chaosu nie mia\xc5\x82y \xc5\xbcadnego problemu z pozyskaniem du\xc5\xbcych zasob\xc3\xb3w uzbrojenia i organizacj\xc4\x85 kryj\xc3\xb3wek._NEWLINE_Armia iracka stworzona przez Saddama Husajna okaza\xc5\x82a si\xc4\x99 niemal ca\xc5\x82kowicie niezdolna do walki z du\xc5\xbco lepiej uzbrojonymi i wyszkolonymi si\xc5\x82ami koalicyjnymi i jej dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 ogranicza\xc5\x82a si\xc4\x99 do stworzenia nielicznych, chaotycznych i \xc5\xbale zorganizowanych ognisk oporu, kt\xc3\xb3re w niewielkim tylko stopniu op\xc3\xb3\xc5\xbani\xc5\x82y post\xc4\x99py inwazji. Czo\xc5\x82gi T-72, najlepszy element uzbrojenia armii irackiej, okaza\xc5\x82y si\xc4\x99 zupe\xc5\x82nie przestarza\xc5\x82e i na dodatek brakowa\xc5\x82o do nich cz\xc4\x99\xc5\x9bci zamiennych, wskutek czego nie stanowi\xc5\x82y dla koalicyjnych si\xc5\x82 pancernych r\xc3\xb3wnorz\xc4\x99dnego przeciwnika. Wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 z nich zosta\xc5\x82a zniszczona z powietrza, a resztki, kt\xc3\xb3re zosta\xc5\x82y, nie mia\xc5\x82y \xc5\xbcadnych szans w starciu z wojskami koalicji. Lotnictwo irackie zosta\xc5\x82o ca\xc5\x82kowicie uziemione jeszcze przed rozpocz\xc4\x99ciem inwazji i koalicja mia\xc5\x82a przez ca\xc5\x82y czas absolutn\xc4\x85 przewag\xc4\x99 w powietrzu, niszcz\xc4\x85c wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w irackich zanim dociera\xc5\x82y do ich pozycji jednostki l\xc4\x85dowe._NEWLINE_Dwa g\xc5\x82\xc3\xb3wne czo\xc5\x82gi si\xc5\x82 koalicji, ameryka\xc5\x84ski M1 Abrams i brytyjski Challenger 2, dowiod\xc5\x82y swojej skuteczno\xc5\x9bci w szybkiej akcji zajmowania teren\xc3\xb3w wroga. Ani jeden z tych czo\xc5\x82g\xc3\xb3w nie zosta\xc5\x82 stracony w walce z czo\xc5\x82gami i artyleri\xc4\x85 przeciwnika. Stracono jedynie kilka czo\xc5\x82g\xc3\xb3w w wyniku atak\xc3\xb3w z r\xc4\x99cznych wyrzutni rakietowych oraz w wyniku \xe2\x80\x9eprzyjacielskiego ognia\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Armi\xc4\x99 irack\xc4\x85 cechowa\xc5\x82o od pocz\xc4\x85tku konfliktu niskie morale, nawet w elitarnych jednostkach Gwardii Republika\xc5\x84skiej. W obliczu nadci\xc4\x85gaj\xc4\x85cych oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w koalicyjnych \xe2\x80\x9eznika\xc5\x82y\xe2\x80\x9d ca\xc5\x82e jednostki irackie, kt\xc3\xb3rych \xc5\xbco\xc5\x82nierze zrzucali z siebie mundury i znikali w\xc5\x9br\xc3\xb3d ludno\xc5\x9bci cywilnej. Wielu oficer\xc3\xb3w armii irackiej zosta\xc5\x82o przekupionych przez CIA lub przymuszonych do poddania si\xc4\x99 po otoczeniu przez wojska koalicji lub odci\xc4\x99ciu od \xc5\xbar\xc3\xb3de\xc5\x82 zaopatrzenia i pozbawieniu centralnego dowodzenia. Co wi\xc4\x99cej, armia iracka by\xc5\x82a fatalnie dowodzona przez niekompetentnych polityk\xc3\xb3w. Przyk\xc5\x82adem tego by\xc5\x82a obrona Bagdadu, dowodzona przez syna Saddama \xe2\x80\x93 Kusaja Husajna, kt\xc3\xb3ry kilkana\xc5\x9bcie razy przed przybyciem wojsk koalicji zmienia\xc5\x82 jej koncepcj\xc4\x99, zmuszaj\xc4\x85c elitarne oddzia\xc5\x82y do niepotrzebnych manewr\xc3\xb3w, uniemo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85cych skuteczne przygotowanie pozycji obronnych, co dodatkowo obni\xc5\xbcy\xc5\x82o ich morale i zniech\xc4\x99ci\xc5\x82o do stawienia prawdziwego oporu.\n_START_SECTION_\nOkres braku kontroli nad bezpiecze\xc5\x84stwem wewn\xc4\x99trznym\n_START_PARAGRAPH_\nZaraz po upadku rz\xc4\x85du Husajna rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 okres niekontrolowanego przez nikogo bezprawia, z kt\xc3\xb3rego skorzystali liczni rabusie. M.in. niemal doszcz\xc4\x99tnie ograbiono bezcenne zasoby Narodowego Muzeum Iraku. Si\xc5\x82y ameryka\xc5\x84skie skoncentrowa\xc5\x82y si\xc4\x99 na ochronie obiekt\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re zosta\xc5\x82y uznane za kluczowe, i nie starczy\xc5\x82o ju\xc5\xbc oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w do strze\xc5\xbcenia \xe2\x80\x9emniej wa\xc5\xbcnych obiekt\xc3\xb3w\xe2\x80\x9d. Wyb\xc3\xb3r tych obiekt\xc3\xb3w wynika\xc5\x82 raczej z interesu USA ni\xc5\xbc miejscowej ludno\xc5\x9bci. W pierwszej kolejno\xc5\x9bci zabezpieczono pa\xc5\x82ace rodziny Saddama Husajna, Ministerstwo Wydobycia Ropy Naftowej, Ministerstwo Spraw Wewn\xc4\x99trznych oraz kilka wybranych szpitali, elektrowni i uj\xc4\x99\xc4\x87 wody. Rabusiami byli w wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci sami Irakijczycy, jednak nieustalony do dzisiaj odsetek rabusi\xc3\xb3w wywodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 tak\xc5\xbce z \xc5\xbco\xc5\x82nierzy US Army._NEWLINE_Kilka tygodni po zaj\xc4\x99ciu Bagdadu sytuacja by\xc5\x82a nadal fatalna, ze wzgl\xc4\x99du na nieprzygotowanie si\xc5\x82 okupacyjnych do prowadzenia dzia\xc5\x82a\xc5\x84 policyjnych. Dopiero przys\xc5\x82anie jednostek FBI poprawi\xc5\x82o nieco sytuacj\xc4\x99. FBI odzyska\xc5\x82a spor\xc4\x85 cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 zbior\xc3\xb3w Muzeum Narodowego, jednak wielu z najcenniejszych obiekt\xc3\xb3w nie odnaleziono do dzisiaj. Istniej\xc4\x85 spekulacje, \xc5\xbce Muzeum zosta\xc5\x82o okradzione z najcenniejszych zabytk\xc3\xb3w jeszcze przed upadkiem rz\xc4\x85du Husajna. Wiele z sejf\xc3\xb3w, w kt\xc3\xb3rych zamkni\xc4\x99to lub miano zamkn\xc4\x85\xc4\x87 najcenniejsze zabytki, zosta\xc5\x82o ogo\xc5\x82oconych przez osoby, kt\xc3\xb3re mia\xc5\x82y do nich klucze, gdy\xc5\xbc nie by\xc5\x82y one rozprute, lecz zwyczajnie otwarte._NEWLINE_Muzeum Narodowe by\xc5\x82o tylko jednym z wielu muze\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re zosta\xc5\x82y okradzione. Zniszczenia cennych zabytk\xc3\xb3w mia\xc5\x82y te\xc5\xbc miejsce na skutek samych dzia\xc5\x82a\xc5\x84 wojennych. Zainab Bahrani, profesor archeologii z Uniwersytetu Columbia opisa\xc5\x82a l\xc4\x85dowisko helikopterowe, kt\xc3\xb3re zbudowano w \xc5\x9brodku wykopalisk w Babilonie. Startuj\xc4\x85ce i l\xc4\x85duj\xc4\x85ce helikoptery wzbudza\xc5\x82y ogromne ilo\xc5\x9bci py\xc5\x82u i generowa\xc5\x82y drgania, kt\xc3\xb3re dokona\xc5\x82y wielu zniszcze\xc5\x84 w tym miejscu. Na skutek tego m.in. zawali\xc5\x82y si\xc4\x99 \xc5\x9bciany \xc5\x9awi\xc4\x85tyni Nabu i dach \xc5\x9awi\xc4\x85tyni Ninmah, datowanych na VI w. p.n.e. Du\xc5\xbco strat zosta\xc5\x82o te\xc5\xbc spowodowanych brakiem pr\xc4\x85du elektrycznego i mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9bci klimatyzowania wn\xc4\x99trz muzealnych. M.in. zniszczeniu uleg\xc5\x82y archiwa osma\xc5\x84skie w Narodowej Bibliotece Iraku .'