b'\n_START_ARTICLE_\nMarek Antoni Nowicki\n_START_SECTION_\n\xc5\xbbyciorys\n_START_PARAGRAPH_\nW 1975 uko\xc5\x84czy\xc5\x82 studia prawnicze na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego.\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 opozycyjna\n_START_PARAGRAPH_\nJako urz\xc4\x99duj\xc4\x85cy prokurator (Prokuratura Rejonowa Warszawa Praga-P\xc3\xb3\xc5\x82noc) w styczniu 1981 zosta\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem NSZZ \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d i podj\xc4\x85\xc5\x82 wsp\xc3\xb3\xc5\x82prac\xc4\x99 z Komisj\xc4\x85 Interwencji i Mediacji Regionu Mazowsze i Komisj\xc4\x85 Koordynacyjn\xc4\x85 NSZZ \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d Pracownik\xc3\xb3w Prokuratury. 1 pa\xc5\xbadziernika 1981 zosta\xc5\x82 doradc\xc4\x85 prawnym w Biurze Interwencji Og\xc3\xb3lnopolskiego Komitetu Za\xc5\x82o\xc5\xbcycielskiego NSZZ Rolnik\xc3\xb3w Indywidualnych "Solidarno\xc5\x9b\xc4\x87". W 1982, po wprowadzeniu stanu wojennego, prowadzi\xc5\x82 podziemn\xc4\x85 dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 opozycyjn\xc4\x85 jako wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracownik zdelegalizowanych struktur \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9bci\xe2\x80\x9d. Uczestnik prac Centrum Obywatelskich Inicjatyw Ustawodawczych Solidarno\xc5\x9bci. Pisa\xc5\x82 komentarze w prasie drugiego obiegu, g\xc5\x82\xc3\xb3wnie w pi\xc5\x9bmie \xe2\x80\x9eKOS\xe2\x80\x9d. By\xc5\x82 jednym z wsp\xc3\xb3\xc5\x82za\xc5\x82o\xc5\xbcycieli Komitetu Helsi\xc5\x84skiego i wsp\xc3\xb3\xc5\x82autorem wszystkich jego raport\xc3\xb3w wydanych w podziemiu, w tym raportu o \xc5\x82amaniu praw cz\xc5\x82owieka w PRL w okresie stanu wojennego, przygotowanego w 1983 na Konferencj\xc4\x99 KBWE w Madrycie. By\xc5\x82 doradc\xc4\x85 prawnym Mi\xc4\x99dzyzak\xc5\x82adowego Komitetu Strajkowego podczas najd\xc5\x82u\xc5\xbcszego w historii PRL robotniczego protestu \xe2\x80\x93 trwaj\xc4\x85cego od 15 sierpnia do 3 wrze\xc5\x9bnia 1988 r. strajku okupacyjnego w kopalni \xe2\x80\x9eManifest Lipcowy\xe2\x80\x9d w Jastrz\xc4\x99biu Zdroju. W grudniu 1988 zosta\xc5\x82 zaproszony do Nowego Jorku jako jeden z kilkunastu monitoruj\xc4\x85cych przestrzeganie praw cz\xc5\x82owieka z r\xc3\xb3\xc5\xbcnych stron \xc5\x9bwiata, na obchody 10-lecia organizacji Human Rights Watch. Reprezentowa\xc5\x82 tam polski ruch praw cz\xc5\x82owieka._NEWLINE_Z ramienia NSZZ \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w negocjacjach, kt\xc3\xb3re doprowadzi\xc5\x82y do zako\xc5\x84czenia 16 marca 1989 strajku okupacyjnego komunikacji miejskiej w P\xc5\x82ocku. Doradza\xc5\x82 komitetom organizacyjnym NSZZ \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d m.in. Huty Katowice. W 1989, wsp\xc3\xb3lnie z prof. Janem Rosnerem i prof. Paw\xc5\x82em Czartoryskim, by\xc5\x82 autorem tez do dyskusji podzespo\xc5\x82u ds. g\xc3\xb3rnictwa \xe2\x80\x9eOkr\xc4\x85g\xc5\x82ego Sto\xc5\x82u\xe2\x80\x9d. Bra\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc udzia\xc5\x82 w pracach przygotowawczych podzespo\xc5\x82u ds. prawa i s\xc4\x85downictwa. Od jesieni 1988 by\xc5\x82 doradc\xc4\x85 NSZZ \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d Region\xc3\xb3w \xc5\x9al\xc4\x85sko\xe2\x80\x93D\xc4\x85browskiego i Mazowsza._NEWLINE_Z powodu jego dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci opozycyjnej w\xc5\x82adze PRL odmawia\xc5\x82y mu uprawnie\xc5\x84 adwokackich. W 1987 r. zosta\xc5\x82 wpisany na list\xc4\x99 adwokat\xc3\xb3w i zosta\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Izby Adwokackiej w Warszawie.\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 po 1989 roku\n_START_PARAGRAPH_\nW 1989 by\xc5\x82 wsp\xc3\xb3\xc5\x82za\xc5\x82o\xc5\xbcycielem dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cej ju\xc5\xbc legalnie Helsi\xc5\x84skiej Fundacji Praw Cz\xc5\x82owieka w Polsce, nast\xc4\x99pnie przez wiele lat jej wiceprezesem, a w latach 2003\xe2\x80\x932008 \xe2\x80\x93 prezesem. W 2012 zosta\xc5\x82 przewodnicz\xc4\x85cym Rady Fundacji (do 2016 r.). W latach 1990\xe2\x80\x931993 cz\xc5\x82onek w\xc5\x82adz Mi\xc4\x99dzynarodowej Helsi\xc5\x84skiej Federacji Praw Cz\xc5\x82owieka z siedzib\xc4\x85 w Wiedniu (w latach 1991\xe2\x80\x931993 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 obowi\xc4\x85zki jej prezydenta)._NEWLINE_W 1991 by\xc5\x82 stypendyst\xc4\x85 Fundacji Ko\xc5\x9bciuszkowskiej, visiting fellow w Human Rights Program Uniwersytetu Harvarda w USA._NEWLINE_W latach 1989\xe2\x80\x931991 by\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem redakcji \xe2\x80\x9eTygodnika Solidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d, p\xc3\xb3\xc5\xbaniej regularnie pisa\xc5\x82 w \xe2\x80\x9eRzeczpospolitej\xe2\x80\x9d oraz m.in. w \xe2\x80\x9eTygodniku Powszechnym\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9ePrawie i \xc5\xbbyciu\xe2\x80\x9d, gazecie \xe2\x80\x9eNowy \xc5\x9awiat\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9eGazecie Prawnej\xe2\x80\x9d. Wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracuje z gazet\xc4\x85 lokaln\xc4\x85 \xe2\x80\x9eTygodnik Podlaski \xe2\x80\x93 G\xc5\x82os Siemiatycz\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Uczestniczy\xc5\x82 w dzia\xc5\x82aniach Rady Europy na rzecz przestrzegania praw cz\xc5\x82owieka w wielu konfliktach, kt\xc3\xb3re wybuch\xc5\x82y na Starym Kontynencie w latach 90. XX wieku. Ocenia\xc5\x82 w imieniu Rady Europy stan przygotowa\xc5\x84 do cz\xc5\x82onkostwa tej organizacji i przyj\xc4\x99cia Europejskiej Konwencji Praw Cz\xc5\x82owieka przez takie pa\xc5\x84stwa, jak Federacja Rosyjska, Gruzja, Mo\xc5\x82dawia i Azerbejd\xc5\xbcan. Jest ekspertem Rady Europy, Europejskiej Komisji na rzecz Demokracji przez Prawo (tzw. Komisja Wenecka)i Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Cz\xc5\x82owieka Organizacji Bezpiecze\xc5\x84stwa i Wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy w Europie (OBWE)._NEWLINE_W latach 1990\xe2\x80\x931992 wsp\xc3\xb3\xc5\x82tworzy\xc5\x82 (z prof. Andrzejem Rzepli\xc5\x84skim i Markiem Nowickim) Kart\xc4\x99 Praw i Wolno\xc5\x9bci do polskiej konstytucji._NEWLINE_W 1990 za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 Komisj\xc4\x99 Praw Cz\xc5\x82owieka przy Naczelnej Radzie Adwokackiej i przez dziesi\xc4\x99\xc4\x87 lat by\xc5\x82 jej przewodnicz\xc4\x85cym. W okresie 1995\xe2\x80\x931998 by\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Naczelnej Rady Adwokackiej. Od 1990 r. jest cz\xc5\x82onkiem Komitetu Redakcyjnego pisma Adwokatury \xe2\x80\x9ePalestra\xe2\x80\x9d. Do 2013 by\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Rady Naukowej O\xc5\x9brodka Badawczego Adwokatury. Od lat jest wyk\xc5\x82adowc\xc4\x85 Izby Adwokackiej w Warszawie. _NEWLINE_W 1990 by\xc5\x82 jednym z za\xc5\x82o\xc5\xbcycieli Polskiej Sekcji Mi\xc4\x99dzynarodowej Komisji Prawnik\xc3\xb3w (International Commission of Jurists \xe2\x80\x93 ICJ) i przez pewien czas cz\xc5\x82onkiem jej zarz\xc4\x85du i wiceprzewodnicz\xc4\x85cym._NEWLINE_W latach 1993\xe2\x80\x931999 by\xc5\x82 s\xc4\x99dzi\xc4\x85 w Europejskiej Komisji Praw Cz\xc5\x82owieka w Strasburgu (1997\xe2\x80\x931998, wiceprzewodnicz\xc4\x85cy jednej z dw\xc3\xb3ch izb Komisji)._NEWLINE_W  latach 1995-2002 by\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Rady Doradczej European Roma Rights Centre (ERRC) (Budapeszt); w latach 1999-2013 by\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Rady Doradczej International Centre for the Legal Protection of Human Rights - INTERIGHTS (Londyn); w latach 1995-1999 by\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Rady Human Rights Institute, International Bar Association (HRI IBA) (Londyn)._NEWLINE_10 lipca 2000 zosta\xc5\x82 powo\xc5\x82any przez Szefa Misji ONZ w Kosowie, na propozycj\xc4\x99 OBWE, na stanowisko Mi\xc4\x99dzynarodowego Rzecznika Praw Obywatelskich (International Ombudsperson) w Kosowie. Pe\xc5\x82ni\xc5\x82 t\xc4\x99 funkcj\xc4\x99 do ko\xc5\x84ca 2005._NEWLINE_Na pocz\xc4\x85tku lat 2000 by\xc5\x82  na zaproszenie dr. Janusza Kochanowskiego cz\xc5\x82onkiem Kolegium za\xc5\x82o\xc5\xbconego przez niego pisma \xe2\x80\x9eJus et Lex\xe2\x80\x9d. _NEWLINE_Trzykrotnie, w latach 1998, 2002 i 2009, by\xc5\x82 jednym z trzech polskich kandydat\xc3\xb3w do Europejskiego Trybuna\xc5\x82u Praw Cz\xc5\x82owieka. W latach 2003\xe2\x80\x932006 by\xc5\x82 powo\xc5\x82anym przez Komisj\xc4\x99 Europejsk\xc4\x85 cz\xc5\x82onkiem z ramienia Polski Sieci Niezale\xc5\xbcnych Ekspert\xc3\xb3w Unii Europejskiej ds. Praw Podstawowych._NEWLINE_W 2005 by\xc5\x82 jednym z trzech kandydat\xc3\xb3w przedstawionych przez Komitet Ministr\xc3\xb3w Zgromadzeniu Parlamentarnemu Rady Europy do wyboru Komisarza Praw Cz\xc5\x82owieka (w wyborach otrzyma\xc5\x82 drug\xc4\x85 liczb\xc4\x99 g\xc5\x82os\xc3\xb3w z niewielk\xc4\x85 strat\xc4\x85 do wybranego komisarza \xe2\x80\x93 Thomasa Hammarberga)._NEWLINE_W styczniu 2007 z nominacji prezesa Europejskiego Trybuna\xc5\x82u Praw Cz\xc5\x82owieka zosta\xc5\x82 powo\xc5\x82any przez ONZ w sk\xc5\x82ad trzyosobowej Komisji Doradczej ds. Praw Cz\xc5\x82owieka w Kosowie (UNMIK Human Rights Advisory Panel), w kt\xc3\xb3rej orzeka\xc5\x82 do ko\xc5\x84ca jej istnienia, a wi\xc4\x99c do czerwca 2016. Od pocz\xc4\x85tku jej dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci by\xc5\x82 jej przewodnicz\xc4\x85cym._NEWLINE_W pa\xc5\xbadzierniku 2008 zosta\xc5\x82 powo\xc5\x82any do Kapitu\xc5\x82y Nagrody Praw Cz\xc5\x82owieka Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, a w lipcu 2013 do Kapitu\xc5\x82y nowej, zast\xc4\x99puj\xc4\x85cej j\xc4\x85, Nagrody Praw Cz\xc5\x82owieka im. Vaclava Havla (do czerwca 2019r.)._NEWLINE_Autor wielu ksi\xc4\x85\xc5\xbcek i artyku\xc5\x82\xc3\xb3w o prawach cz\xc5\x82owieka publikowanych w Polsce i zagranic\xc4\x85, w tym m.in. komentarza do Europejskiej Konwencji Praw Cz\xc5\x82owieka pt.: \xe2\x80\x9eWok\xc3\xb3\xc5\x82 Konwencji Europejskiej\xe2\x80\x9d maj\xc4\x85cego dotychczas siedem wyda\xc5\x84 drukowanych (ostatnie w kwietniu 2017) i jedno wy\xc5\x82\xc4\x85cznie elektroniczne (w 2015), z kt\xc3\xb3rych dwa zosta\xc5\x82y opublikowane r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc w j\xc4\x99zyku alba\xc5\x84skim w Tiranie. W latach 2007\xe2\x80\x932013 wyk\xc5\x82ada\xc5\x82 w Collegium Civitas w Warszawie, a w latach 2014 - 2015 oraz 2018 - 2019 w  Krajowej Szkole Administracji Publicznej (KSAP). Jest ekspertem prawnym Rady Europy i OBWE, autorem wielu opinii i analiz na rzecz tych organizacji.  _NEWLINE_Od listopada 2017 r. do czerwca 2019r. by\xc5\x82 ekspertem/doradc\xc4\x85 w misji OBWE w Kosowie w procesie tworzenia z inicjatywy Prezydenta Kosowa Komisji Prawdy i Pojednania.\n_START_SECTION_\nOrder i nagrody\n_START_PARAGRAPH_\nW 1984 otrzyma\xc5\x82 nagrod\xc4\x99 Polcul Foundation (z siedzib\xc4\x85 w Australii) za wyj\xc4\x85tkowy wk\xc5\x82ad w rozw\xc3\xb3j niezale\xc5\xbcnej kultury polskiej; w 1992 nagrod\xc4\x99 Fundacji Krzy\xc5\xbcanowskiego (USA) za promocj\xc4\x99 praw cz\xc5\x82owieka; w 1995 r. zosta\xc5\x82 odznaczony przez Naczeln\xc4\x85 Rad\xc4\x99 Adwokack\xc4\x85 odznak\xc4\x85 "Adwokatura Zas\xc5\x82u\xc5\xbconym"; w 2008 r. otrzyma\xc5\x82 doroczn\xc4\x85 nagrod\xc4\x99 \xe2\x80\x9eZ\xc5\x82otego Paragrafu\xe2\x80\x9d przyznan\xc4\x85 przez redakcj\xc4\x99 Gazety Prawnej za publikacje promuj\xc4\x85ce prawa cz\xc5\x82owieka; otrzyma\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc nagrod\xc4\x99 imienia Edwarda E. Wende \xe2\x80\x9eSalus Rei Publicae Suprema Lex Esto\xe2\x80\x9d za rok 2008 za wybitne zas\xc5\x82ugi dla obrony praw cz\xc5\x82owieka i umacniania demokracji. W 2014 r. wyr\xc3\xb3\xc5\xbcniony przez Stowarzyszenie \xe2\x80\x9ePami\xc4\x99\xc4\x87 Jastrz\xc4\x99bska\xe2\x80\x9d honorowym certyfikatem \xe2\x80\x9eCz\xc5\x82owieka Wolno\xc5\x9bci i Niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bci\xe2\x80\x9d za \xe2\x80\x9eudzia\xc5\x82 i zaanga\xc5\xbcowanie w walk\xc4\x99 o woln\xc4\x85 Rzeczpospolit\xc4\x85 Polsk\xc4\x85 i budowanie demokratycznej Ojczyzny\xe2\x80\x9d._NEWLINE_9 kwietnia 2009 r. zosta\xc5\x82 przez prezydenta Lecha Kaczy\xc5\x84skiego odznaczony Krzy\xc5\xbcem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski \xe2\x80\x9eza wybitne zas\xc5\x82ugi w kszta\xc5\x82towaniu pa\xc5\x84stwa prawa, a w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci za dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 na rzecz zachowania praworz\xc4\x85dno\xc5\x9bci w czasach PRL\xe2\x80\x9d. 22 lutego 2017r. decyzj\xc4\x85 Szefa Urz\xc4\x99du do Spraw Kombatant\xc3\xb3w i Os\xc3\xb3b Represjonowanych otrzyma\xc5\x82 tatus dzia\xc5\x82acza opozycji antykomunistycznej. 18 kwietnia 2017 r. zosta\xc5\x82 odznaczony przez prezydenta Andrzeja Dud\xc4\x99 Krzy\xc5\xbcem Wolno\xc5\x9bci i Solidarno\xc5\x9bci.'