b'\n_START_ARTICLE_\nBereza\xc5\x84 (miasto)\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nZgodnie z g\xc5\x82\xc3\xb3wn\xc4\x85 wersj\xc4\x85, nazwa Bereza\xc5\x84 pochodzi od nazwy rzeki Berezanki, kt\xc3\xb3ra biegnie niedaleko miasta. Podobn\xc4\x85 na inna rzeka kt\xc3\xb3ra te\xc5\xbc jest blisko miasta Cuchoberezica. Nazwy tych rzek pochodz\xc4\x85 od warunk\xc3\xb3w naturalnych. Po brzegach rzeki Beraznki brzozowe lasy ( Brzozy po ukr. Berezy). Przy Suchoberezice-suche brzegi. Teraz w przesz\xc5\x82o\xc5\x9bci Berezanka si\xc4\x99 nazywa Nadr\xc4\x85._NEWLINE_Pierwsza pisemna wzmianka o Berezani spotka\xc4\x87 mo\xc5\xbcna w "lustracji Perejas\xc5\x82awskiego starostwa Kijowskiego wojew\xc3\xb3dstwa" od 1616 roku. Zgodnie z t\xc4\x85 lustracj\xc4\x85, mieszka\xc5\x84cy miasta \xc5\xbcadnych obowi\xc4\x85zk\xc3\xb3w opr\xc3\xb3cz wojennego przed koron\xc4\x85 nie maja. W lustracji od 1620 roku jest napisane, \xc5\xbce w miasteczkach starostwa perejas\xc5\x82awskiego Berezani, Bykowie, Jab\xc5\x82onowie oraz Myrgorodzie produkowana jest celitra, kt\xc3\xb3ra przynosi obfity doch\xc3\xb3d rocznie. Akta Trybuna\xc5\x82u Lubelskiego z ko\xc5\x84ca XVI-pocz\xc4\x85tku XVII wiek\xc3\xb3w informuj\xc4\x85, \xc5\xbce Bereza\xc5\x84 aktywnie przyjmowa\xc5\x82a uchod\xc5\xbac\xc3\xb3w z prawobrze\xc5\xbcnej Ukrainy, przewa\xc5\xbcnie z miejscowo\xc5\x9bci Chodork\xc3\xb3w. W pierwszej po\xc5\x82owie XVII wieku przed powstaniem Chmielnickiego, Bereza\xc5\x84 do 1620 roku by\xc5\x82a miastem starostwa perejas\xc5\x82awskiego i nale\xc5\xbca\xc5\x82a do Janusza Ostrowskiego. Po jego \xc5\x9bmierci miasteczka Bereza\xc5\x84, Byk\xc3\xb3w, Jab\xc5\x82on\xc3\xb3w, Myrgorod by\xc5\x82e wydzielone z starostwa perejas\xc5\x82awskiego i rozkazem Zygmunta III przekazane zosta\xc5\x82y w celu produkcji celitry Janowi Czernyszewskiemu. W roku 1621 innym kr\xc3\xb3lewskim rozkazem produkcja celitry w wojew\xc3\xb3dztwie kijowskim i w ca\xc5\x82ej Ukrainie by\xc5\x82a przekazana komornikowi Bart\xc5\x82omieju Oba\xc5\x82kowskiemu. W latach 30 XVII wieku Bereza\xc5\x84 staje si\xc4\x99 centrem bereza\xc5\x84skiej setki kozackiej pu\xc5\x82ku perejas\xc5\x82awskiego. Na samym pocz\xc4\x85tku powstania Chmielnickiego, hetman zwr\xc3\xb3ci\xc5\x82 si\xc4\x99 do ksi\xc4\x99cia Jeremii Wiszniewieckiego, kt\xc3\xb3ry wtedy sta\xc5\x82 obozem blisko Berezani. Pos\xc5\x82a\xc5\x84cy przywie\xc5\xbali ksi\xc4\x99ciu list od Chmielnickiego w kt\xc3\xb3rym on t\xc5\x82umaczy\xc5\x82 powody insurekcji i zach\xc4\x99ca\xc5\x82 Wi\xc5\x9bniowieckiego nie anga\xc5\xbcowa\xc4\x87 si\xc4\x99 w walki mi\xc4\x99dzy kozactwem i wojskami koronnymi. Wi\xc5\x9bniowiecki tak si\xc4\x99 w\xc5\x9bciek\xc5\x82 tym listem, \xc5\xbce kaza\xc5\x82 pos\xc5\x82a\xc5\x84c\xc3\xb3w torturowa\xc4\x87. W 1674 roku hetman Iwan Samoj\xc5\x82owicz swoim uniwersa\xc5\x82em przekaza\xc5\x82 we w\xc5\x82asno\xc5\x9b\xc4\x87 pu\xc5\x82kownikowi perejas\xc5\x82awskiemu Dmytraszce Rajczowi kupione ju\xc5\xbc przez niego ziemie, w tym i miasteczko Bereza\xc5\x84. W roku 1688 ju\xc5\xbc inny hetman Iwan Mazepa jeszcze raz potwierdzi\xc5\x82 swoim rozkazem prawo do w\xc5\x82asno\xc5\x9bci Rajczewa. Zgodnie z "\xc5\x9blidzstwem generalnym o maj\xc4\x85tkach" (list\xc4\x99 maj\xc4\x85tk\xc3\xb3w), kt\xc3\xb3ra by\xc5\x82a sporz\xc4\x85dzana we wszystkich dziesi\xc4\x99ciu pu\xc5\x82kach lewobrze\xc5\xbcnej Ukrainy w latach 1729-1731, w Berezani by\xc5\x82o 37 dwor\xc3\xb3w i znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 ona we w\xc5\x82asno\xc5\x9bci rodziny pu\xc5\x82kownika Dmytraszki Rajczu. W 1764 roku pu\xc5\x82k perejas\xc5\x82awski, w kt\xc3\xb3rym by\xc5\x82a bereza\xc5\x84ska setka, by\xc5\x82 wcielony w nowo tworzona wtedy malorosyjsk\xc4\x85 guberni\xc4\x99. Po likwidacji pu\xc5\x82kowego ustroju na lewobrze\xc5\xbcnej Ukrainie oraz reorganizacji ma\xc5\x82orosyjskiej guberni w Kijowskie, Czernihiwskie i Nowgorod-Siwerskie namiestnictwo w 1782 roku Bereza\xc5\x84 by\xc5\x82a wliczona w powiat perejas\xc5\x82awski Kijowskiego namiestnictwa. W 1796 roku by\xc5\x82a wznowiona Ma\xc5\x82orosyjska gubernia, wi\xc4\x99c Bereza\xc5\x84 by\xc5\x82a cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 powiatu perejas\xc5\x82awskiego do jej podzia\xc5\x82u w 1802 roku guberni Ma\xc5\x82orosujskiej na Czernigowsk\xc4\x85 i Po\xc5\x82tawsk\xc4\x85. Z 1802 roku Bereza\xc5\x84 by\xc5\x82a centrem wolosti Perejas\xc5\x82awskiego powiatu guberni Po\xc5\x82tawskiej. Wynikiem kolejnej reformy administracyjnej w latach 1922-1923, kiedy powiaty by\xc5\x82y zamienione na okr\xc4\x99gi, a wolosti na rejony, Bereza\xc5\x84 zosta\xc5\x82a centrem rejonowym okr\xc4\x99gu Kijowskiego. W 1932 roku po tym, jak okr\xc4\x99gi zosta\xc5\x82y zlikwidowane, Bereza\xc5\x84 staje centrum rejonowym nowo powsta\xc5\x82ego obwodu Kijowskiego. Od 1962 do 1965 roku miasteczko Bereza\xc5\x84 wchodzi\xc5\x82o do sk\xc5\x82adu Perejas\xc5\x82aw-Chmielnickiego rejonu obwodu kijowskiego. W 1994 roku Berezan by\xc5\x82a przeniesiona do kategorii miast kompetencji obwodowej obwodu Kijowskiego._NEWLINE_W 1843 roku w Berezani przebywa\xc5\x82 znany polski poeta i malarz Taras Szewczenko, w tym mie\xc5\x9bci on napisa\xc5\x82 sw\xc3\xb3j utw\xc3\xb3r "Rozkopany gr\xc3\xb3b"._NEWLINE_w 1927 roku w mie\xc5\x9bcie w Berezani re\xc5\xbcyser Arnold Kurdiuk nakr\xc4\x99ci\xc5\x82 jeden z pierwszy pe\xc5\x82nometra\xc5\xbcowych film\xc3\xb3w "D\xc5\xbcamalma".\n_START_SECTION_\nGeografia\n_START_PARAGRAPH_\nKlimat umiarkowano-kontynentalny, z ciep\xc5\x82ym trwa\xc5\x82ym latem ta czasami umiarkowan\xc4\x85 niestabiln\xc4\x85 zim\xc4\x85, z niedu\xc5\xbcymi opadami \xc5\x9bnie\xc5\xbcnymi. Gleba przewa\xc5\xbcnie czarnoziem, p\xc5\x82odne, niewiele jest wapna, \xc5\x82upk\xc3\xb3w oraz s\xc5\x82a\xc5\x84c\xc3\xb3w. Miasto otaczaj\xc4\x85 iglaste i mieszane lasy, zagajniki brzozowe.  Miejscowo\xc5\x9b\xc4\x87 jest bogata w resursy wodne: dwie rzeki Nedra oraz Trubi\xc5\xbc-prytoki dniepra, liczne stawy oraz jezioro Centralne. S\xc4\x85 pok\xc5\x82ady torfu oraz nadaj\xc4\x85cej si\xc4\x99 do produkcji ceg\xc5\x82y gliny, piaski drobnoziarniste, \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82a wody mineralnej, z kt\xc3\xb3rej wcze\xc5\x9bniej produkowano by\xc5\x82o piwo.\n_START_SECTION_\nKultura\n_START_PARAGRAPH_\nW mie\xc5\x9bci dzia\xc5\x82aj\xc4\x85  szko\xc5\x82a muzyczna, kino, biblioteki, dom kultury._NEWLINE_W 1975 roku odby\xc5\x82y si\xc4\x99 uroczysto\xc5\x9bci z okazji otwarcia Bereza\xc5\x84skiego muzeum historycznego, kt\xc3\xb3ry w 1980 roku otrzyma\xc5\x82 tytu\xc5\x82 "ludowego". Ekspozycje muzealne opowiadaj\xc4\x85 o historii tej miejscowo\xc5\x9bci i rejonu._NEWLINE_Najwi\xc4\x99ksze \xc5\x9bwi\xc4\x99ta obchodzone w tym miasteczku to obchody dnia urodzin Tarasa Szewczenki, Noc Kupa\xc5\x82y, 9 maja._NEWLINE_W mie\xc5\x9bcie odbywa si\xc4\x99 coroczny muzyki ci\xc4\x99\xc5\xbckiej "Metal Time fest".\n_START_SECTION_\nOsobowo\xc5\x9bci\n_START_PARAGRAPH_\nW mie\xc5\x9bcie urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99, mieszka\xc5\x82 i pracowa\xc5\x82 poeta Stepan \xc5\x81ysowec (7 stycznia 1904-lato 1978)._NEWLINE_Miasto odwiedzali Hryhorij Skoworoda, Taras Szewczenko, Georgij Beregowyj oraz inne znane osobowo\xc5\x9bci._NEWLINE_W mie\xc5\x9bcie mieszka poeta, pisarz dzieci\xc4\x99cy, t\xc5\x82umacz, krytyk literacki Iwan Andrusiak.\n_START_SECTION_\nTransport\n_START_PARAGRAPH_\nW mie\xc5\x9bcie od lat 80. istnieje jedna linia autobusow\xc4\x85, na jakiej je\xc5\xbcd\xc5\xbc\xc4\x85 para autobus\xc3\xb3w (marszrut: osiedle Cadowe-Uica Lenina-Ulica Gagarina-Ulica Frunze-ulica Radziecka-szpital miejski).'