b'\n_START_ARTICLE_\nKurz\xc4\x99tnik\n_START_SECTION_\nPo\xc5\x82o\xc5\xbcenie\n_START_PARAGRAPH_\nWysoczyzna morenowa z za\xc5\x82amaniem nad pradolin\xc4\x85 rzeki Drw\xc4\x99cy (\xc5\x9brodkowy bieg). Wie\xc5\x9b le\xc5\xbcy na zr\xc3\xb3\xc5\xbcnicowanej wysoko\xc5\x9bci od 142 (Kurz\xc4\x99tnik G\xc3\xb3rny) do 85 metr\xc3\xb3w n.p.m. (najstarsza cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 miejscowo\xc5\x9bci le\xc5\xbc\xc4\x85ca nad rzek\xc4\x85).\n_START_SECTION_\nW\xc5\x82adze\n_START_PARAGRAPH_\nNa terenie wsi mieszcz\xc4\x85 si\xc4\x99 dwa so\xc5\x82ectwa, wie\xc5\x9b jest siedzib\xc4\x85 gminy.\n_START_SECTION_\nDemografia\n_START_PARAGRAPH_\nW roku 2007 wie\xc5\x9b liczy\xc5\x82a 3065 mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w; liczba ludno\xc5\x9bci wzros\xc5\x82a w ci\xc4\x85gu roku o blisko 10%.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nMiejscowo\xc5\x9b\xc4\x87 o genezie \xc5\x9bredniowiecznej. Dawne nazwy to: Chornichium (1291), Kiwernick, Kurnyk, Kurnik, Cuvwernick (1407), Kuyrnigk, Kuernick, Kawernick (1457), Kurzantnik (1466), a od 1641 roku \xe2\x80\x93 Kurz\xc4\x99tnik. Pocz\xc4\x85tkowo osadnictwo ludno\xc5\x9bci s\xc5\x82owia\xc5\x84skiej. Pierwsza wzmianka pojawia si\xc4\x99 w roku 1291. W\xc3\xb3wczas biskup che\xc5\x82mi\xc5\x84ski Werner nada\xc5\x82 kapitule che\xc5\x82mi\xc5\x84skiej ziemie w okolicy g\xc3\xb3ry Chornichium. Na pocz\xc4\x85tku XIV wieku powstaje parafia. Oko\xc5\x82o 1330 roku osada, kt\xc3\xb3ra powsta\xc5\x82a przy zamku kapitulnym, uzyska\xc5\x82a prawa miejskie. W dokumencie uposa\xc5\xbcenia parafii z 1361 roku wymieniono \xe2\x80\x9emiasto Kurz\xc4\x99tnik\xe2\x80\x9d. Herb i pierwsza znana piecz\xc4\x99\xc4\x87 Kurz\xc4\x99tnika pochodz\xc4\x85 z XIV wieku i zawieraj\xc4\x85 wizerunek koguta. Miasteczko otoczone by\xc5\x82o murami. Spory kwadratowy rynek, od kt\xc3\xb3rego naro\xc5\xbcnik\xc3\xb3w rozchodzi\xc5\x82y si\xc4\x99 regularnie ulice, \xc5\x9bwiadczy o typowo handlowym rozplanowaniu miasta._NEWLINE_Spod Kurz\xc4\x99tnika 11 lipca 1410 zawr\xc3\xb3ci\xc5\x82y wojska Jagie\xc5\x82\xc5\x82y, by unikn\xc4\x85\xc4\x87 bitwy podczas przeprawy przez Drw\xc4\x99c\xc4\x99 podczas marszu na Malbork. Po bitwie grunwaldzkiej Kurz\xc4\x99tnik znalaz\xc5\x82 si\xc4\x99 pod zarz\xc4\x85dem rycerza Jana Kretkowskiego, ale na mocy postanowie\xc5\x84 I pokoju toru\xc5\x84skiego znalaz\xc5\x82 si\xc4\x99 nadal w granicach pa\xc5\x84stwa zakonu krzy\xc5\xbcackiego. Straty podczas wojny g\xc5\x82odowej w 1414 roku wyliczono na 8000 gulden\xc3\xb3w. W 1454 na pro\xc5\x9bb\xc4\x99 Zwi\xc4\x85zku Pruskiego kr\xc3\xb3l Kazimierz IV Jagiello\xc5\x84czyk przy\xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82 region wraz z Kurz\xc4\x99tnikiem do Polski, po czym wybuch\xc5\x82a wojna trzynastoletnia. W pa\xc5\xbadzierniku 1454 Krzy\xc5\xbcacy zdobyli i spalili zamek kapitulny. Ostatecznie do Polski przy\xc5\x82\xc4\x85czony po II pokoju toru\xc5\x84skim. Pozostaj\xc4\x85c w latach 1466\xe2\x80\x931772 w granicach Polski, Kurz\xc4\x99tnik sta\xc5\x82 si\xc4\x99 wa\xc5\xbcnym o\xc5\x9brodkiem targowym (handel ko\xc5\x84mi). Administracyjnie przynale\xc5\xbca\xc5\x82 do wojew\xc3\xb3dztwa che\xc5\x82mi\xc5\x84skiego._NEWLINE_W roku 1659, w czasie potopu szwedzkiego, miasteczko zosta\xc5\x82o spalone przez Szwed\xc3\xb3w, a ludno\xc5\x9b\xc4\x87 opu\xc5\x9bci\xc5\x82a miasto. Po pi\xc4\x99ciu latach (po roku 1664) miasto zacz\xc4\x99\xc5\x82o si\xc4\x99 powoli odbudowywa\xc4\x87 (nie sprzyja\xc5\x82y temu wojny) i ponownie zaludnia\xc4\x87. Po I rozbiorze Polski we wrze\xc5\x9bniu 1772 roku miasto zosta\xc5\x82o wcielone do Prus. Rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 okres powolnej germanizacji, przerwany na czas przynale\xc5\xbcno\xc5\x9bci do polskiego Ksi\xc4\x99stwa Warszawskiego w l. 1807-1815. Wa\xc5\xbcnym wydarzeniem dla Kurz\xc4\x99tnika by\xc5\x82o utworzenie z dniem 1 pa\xc5\xbadziernika 1858 roku prywatnego Instytutu Przygotowawczego Ch\xc5\x82opc\xc3\xb3w do Gimnazjum i Szk\xc3\xb3\xc5\x82 Realnych. W 1868 przeniesiono je do pobliskiego Nowego Miasta. W 1905 roku Kurz\xc4\x99tnik utraci\xc5\x82 prawa miejskie. Po I wojnie \xc5\x9bwiatowej traktatem wersalskim z dnia 28 czerwca 1919 roku powiat lubawski wraz z Kurz\xc4\x99tnikiem zosta\xc5\x82 przyznany Polsce._NEWLINE_Tu\xc5\xbc po wybuchu II wojny \xc5\x9bwiatowej aresztowano miejscowego proboszcza, a plebani\xc4\x99 zamieniono na tymczasowe koszary. Na terenie parafii (Krzemieniewo) mie\xc5\x9bci\xc5\x82 si\xc4\x99 podob\xc3\xb3z niemieckiego obozu koncentracyjnego Stutthof. Odwag\xc4\x85 wykazali si\xc4\x99 mieszkaj\xc4\x85cy nieopodal mieszka\xc5\x84cy, kt\xc3\xb3rzy uratowali kilku \xc5\xbbyd\xc3\xb3w._NEWLINE_2 wrze\xc5\x9bnia 2013 premier Donald Tusk oraz wojewoda warmi\xc5\x84sko-mazurski Marian Podziewski zainaugurowali rok szkolny 2013/2014. Uroczysto\xc5\x9b\xc4\x87 odby\xc5\x82a si\xc4\x99 w Zespole Szk\xc3\xb3\xc5\x82 Zawodowych w Kurz\xc4\x99tniku.\n_START_SECTION_\nKultura\n_START_PARAGRAPH_\nBardzo pr\xc4\x99\xc5\xbcn\xc4\x85 i cz\xc4\x99sto niekonwencjonaln\xc4\x85 dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 prowadzi powsta\xc5\x82e w 1992 roku Gminne Centrum Kultury (do 2003 roku jako Centrum Kultury, Sportu, Turystyki i Rekreacji), zesp\xc3\xb3\xc5\x82 \xe2\x80\x9eAnibabki\xe2\x80\x9d zdobywa laury w przegl\xc4\x85dach senior\xc3\xb3w, podobnie jak zdobywaj\xc4\x85cy nagrody w przegl\xc4\x85dach dzieci\xc4\x99cych zesp\xc3\xb3\xc5\x82 \xe2\x80\x9eKurczaczki\xe2\x80\x9d. W Kurz\xc4\x99tniku od kilku lat rokrocznie odbywa si\xc4\x99 Misterium M\xc4\x99ki Pa\xc5\x84skiej, kt\xc3\xb3rego organizatorem wsp\xc3\xb3lnie z Gminnym Centrum Kultury jest Stowarzyszenie Rozwoju Gminy Kurz\xc4\x99tnik. W budynku Gminnego Centrum Kultury mie\xc5\x9bci si\xc4\x99 Gminna Biblioteka Publiczna. Dzia\xc5\x82a r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc M\xc5\x82odzie\xc5\xbcowa Orkiestra D\xc4\x99ta.\n_START_SECTION_\nSport\n_START_PARAGRAPH_\nSport w Kurz\xc4\x99tniku posiada tradycje LZS-owskie. Pierwsze boisko znajdowa\xc5\x82o si\xc4\x99 na g\xc3\xb3rnym Kurz\xc4\x99tniku. W 1992 roku powsta\xc5\x82 LZS Zamek Kurz\xc4\x99tnik. W 1994 roku zmieniono form\xc4\x99 organizacyjn\xc4\x85 na KS Zamek Kurz\xc4\x99tnik. Do roku 2009 zesp\xc3\xb3\xc5\x82 pi\xc5\x82karski Zamku czterokrotnie wyst\xc4\x99powa\xc5\x82 w IV lidze warmi\xc5\x84sko-mazurskiej (sezony 2004/2005 \xe2\x80\x93 15 miejsce, 2006/2007 \xe2\x80\x93 12 miejsce, 2007/2008 \xe2\x80\x93 12 miejsce, 2008/2009 \xe2\x80\x93 16 miejsce). W sezonie 2009/2010 juniorzy m\xc5\x82odsi z Kurz\xc4\x99tnika wywalczyli historyczny awans do Ligi Wojew\xc3\xb3dzkiej JM. W 1997 roku powsta\xc5\x82a w klubie sekcja tr\xc3\xb3jboju si\xc5\x82owego. Jej reprezentanci w kr\xc3\xb3tkiej historii sekcji odnosz\xc4\x85 sukcesy na arenach krajowych i zagranicznych. Podobnie za\xc5\x82o\xc5\xbcona w 2000 roku sekcja kick-boxingu. Zawodnicy Zamku w ci\xc4\x85gu kilku lat stali si\xc4\x99 czo\xc5\x82owymi kick-boxerami w kraju (medale mistrzostw Polski, Pucharu \xc5\x9awiata). Zamek posiada w\xc5\x82asny stadion z 750 miejscami siedz\xc4\x85cymi oraz zapleczem._NEWLINE_2016 roku 6 stycznia zosta\xc5\x82 oddany do u\xc5\xbcytku O\xc5\x9brodek Narciarski Kurza G\xc3\xb3ra z dwiema o\xc5\x9bwietlonymi trasami zjazdowymi dla narciarzy o d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci 550m i 770m, i dwoma wyci\xc4\x85gami orczykowymi.\n_START_SECTION_\nWyznania\n_START_PARAGRAPH_\nDominuj\xc4\x85c\xc4\x85 rol\xc4\x99 odgrywa parafia rzymskokatolicka pw. \xc5\x9aw. Marii Magdaleny. Kurz\xc4\x99tnik jest od 2002 roku siedzib\xc4\x85 dekanatu. W Kurz\xc4\x99tniku funkcjonuje te\xc5\xbc Sala Kr\xc3\xb3lestwa \xc5\x9awiadk\xc3\xb3w Jehowy.'