b'\n_START_ARTICLE_\nOpactwo \xc5\x9bw. Lamberta w Liessies\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nWilbert, hrabia Poitou, w po\xc5\x82owie VII wieku opu\xc5\x9bci\xc5\x82 sw\xc3\xb3j rodzinny region uciekaj\xc4\x85c przed represjami ze strony Gaivre\xe2\x80\x99a, hrabiego Akwitanii. Otrzyma\xc5\x82 od Pepina Ma\xc5\x82ego ziemi\xc4\x99 w Pikardii ze sta\xc5\x82ym miejscem pobytu w Merlemont. Wed\xc5\x82ug legendy kt\xc3\xb3rego\xc5\x9b dnia w czasie polowania uda\xc5\x82o mu si\xc4\x99 zabi\xc4\x87 dzika i to w lesie Fagne, na miejscu, gdzie pad\xc5\x82o zwierz\xc4\x99, kaza\xc5\x82 wybudowa\xc4\x87 opactwo._NEWLINE_Budowa, rozpocz\xc4\x99ta w 751, trwa\xc5\x82a 7 lat. Klasztor po\xc5\x9bwi\xc4\x99ci\xc5\x82 biskup Cambrai Alberyk, Pierwszym przeorem opactwa zosta\xc5\x82 jeden z syn\xc3\xb3w Wilberta Gontrad. Za jego spraw\xc4\x85 klasztor podni\xc3\xb3s\xc5\x82 sw\xc3\xb3j presti\xc5\xbc pozyskuj\xc4\x85c relikwie \xc5\x9bw. Lamberta przeniesione tutaj z Li\xc3\xa8ge. W klasztorze zamieszka\xc5\x82a r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc, jako rekluza, c\xc3\xb3rka Wilberta Hiltruda, kt\xc3\xb3ra sp\xc4\x99dzi\xc5\x82a w odosobnieniu ostatnie osiemna\xc5\x9bcie lat \xc5\xbcycia przed \xc5\x9bmierci\xc4\x85 w 769. Zosta\xc5\x82a ona w kolejnym stuleciu kanonizowana, a ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 klasztorny przyj\xc4\x85\xc5\x82 jej imi\xc4\x99._NEWLINE_W 881 klasztor zosta\xc5\x82 po raz pierwszy spustoszony przez Norman\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rzy wymordowali lub wzi\xc4\x99li w niewol\xc4\x99 mieszkaj\xc4\x85cych w nim zakonnik\xc3\xb3w, nie niszcz\xc4\x85c jednak samych budynk\xc3\xb3w. W sytuacji braku gospodarza zosta\xc5\x82y one przej\xc4\x99te samowolnie przez w\xc5\x82a\xc5\x9bcicieli s\xc4\x85siaduj\xc4\x85cych wsi, kt\xc3\xb3rzy zostawili jedynie jednego kap\xc5\x82ana \xe2\x80\x93 opiekuna ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a._NEWLINE_W 1003 w Lissies ustanowiono kanoni\xc4\x99 i nakazano zwrot zagarni\xc4\x99tych ziem. Kanonicy wytoczyli w\xc3\xb3wczas proces odpowiedzialnym za uprzedni samowolny zab\xc3\xb3r i w rezultacie wywalczyli wysokie odszkodowanie, kt\xc3\xb3re pozwoli\xc5\x82o na remont klasztoru. Dzi\xc4\x99ki prywatnym dotacjom (przede wszystkim od Ermentrady Adelard, \xc5\xbcony innego miejscowego feuda\xc5\x82a, oraz Teodoryka i Ady d\xe2\x80\x99Avesnes), wybudowano nowy ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 na miejscu dawnego. Do opactwa powr\xc3\xb3cili benedyktyni. Tymczasem nowy pan na Avesnes Gautier d\xe2\x80\x99Oisy na czele prywatnego pocztu spl\xc4\x85drowa\xc5\x82 opactwo i ca\xc5\x82kowicie zniszczy\xc5\x82 jedn\xc4\x85 z jego wie\xc5\xbc w ci\xc4\x85gu kilku kolejnych wypraw, kt\xc3\xb3rym nie zapobieg\xc5\x82a nawet mediacja Bernarda z Clairvaux oraz hrabiego Hainaut. Zmiana postawy d\xe2\x80\x99Oisy\xe2\x80\x99ego nast\xc4\x85pi\xc5\x82a oko\xc5\x82o roku 1100, kiedy jego syn Thierry zgin\xc4\x85\xc5\x82 zamordowany przez bandyt\xc3\xb3w na pobliskim go\xc5\x9bci\xc5\x84cu. Feuda\xc5\x82 uzna\xc5\x82 to wydarzenie za kar\xc4\x99 bosk\xc4\x85 za przewinienia wobec klasztoru, przekaza\xc5\x82 zatem mnichom spor\xc4\x85 sum\xc4\x99 pieni\xc4\x99dzy w zamian za pochowanie zamordowanego syna i siebie samego na terenie klasztoru._NEWLINE_W wiekach XII i XIII klasztor pozyska\xc5\x82 kilka cennych relikwii, kt\xc3\xb3re uczyni\xc5\x82o go jednym z cz\xc4\x99\xc5\x9bciej odwiedzanych miejsc pielgrzymkowych we Francji. Thomas de Walcourt przywi\xc3\xb3z\xc5\x82 do niego drzazg\xc4\x99 z Krzy\xc5\xbca \xc5\x9awi\xc4\x99tego, pochowano tu \xc5\x9bw. Ettona z Dompierre. Dopiero wojna stuletnia zako\xc5\x84czy\xc5\x82a ten okres \xc5\x9bwietno\xc5\x9bci po tym, jak w 1339 kr\xc3\xb3l Anglii Edward III zatrzyma\xc5\x82 si\xc4\x99 w Avesnes, a jego wojska spl\xc4\x85drowa\xc5\x82y ca\xc5\x82\xc4\x85 okolic\xc4\x99. Lepsze czasy nasta\xc5\x82y dla opactwa dopiero w 1520, kiedy stanowisko jego przeora piastowali kolejno Gilles Gipus i Louis de Blois-Ch\xc3\xa2tillon, s\xc5\x82ynny w swoich czasach mistyk i autor Entretiens spitiruels._NEWLINE_W 1791 opactwo zosta\xc5\x82o zamkni\xc4\x99te, a mnisi zmuszeni do wyjazdu mimo wcze\xc5\x9bniejszej deklaracji ch\xc4\x99ci z\xc5\x82o\xc5\xbcenia przysi\xc4\x99gi na konstytucj\xc4\x99 cywiln\xc4\x85 kleru. Mieszka\xc5\x84com pobliskiego Dompierre uda\xc5\x82o si\xc4\x99 uratowa\xc4\x87 relikwie \xc5\x9bw. Ettona, pozosta\xc5\x82a cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 opactwa uleg\xc5\x82a stopniowemu zniszczeniu. Dzi\xc5\x9b jedyne jego \xc5\x9blady to cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 \xc5\x9bcian ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a \xc5\x9bw. Hiltrudy oraz przechowywane w nim elementy wyposa\xc5\xbcenia opactwa.\n_START_SECTION_\nArchitektura\n_START_PARAGRAPH_\nWed\xc5\x82ug zachowanych \xc5\xbar\xc3\xb3de\xc5\x82 ikonograficznych, przed zniszczeniem opactwo stanowi\xc5\x82o zesp\xc3\xb3\xc5\x82 lu\xc5\xbano po\xc5\x82\xc4\x85czonych ze sob\xc4\x85 budynk\xc3\xb3w sakralnych, gospodarskich oraz mieszkalnych. Mnisi zajmowali czworoboczny gotycki gmach otoczony kru\xc5\xbcgankiem, do kt\xc3\xb3rego wjazd prowadzi\xc5\x82 przez imponuj\xc4\x85c\xc4\x85, dwuwie\xc5\xbcow\xc4\x85 elewacj\xc4\x99 z bram\xc4\x85. Ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 \xc5\x9bw. Hiltrudy, zachowany do dzi\xc5\x9b w powa\xc5\xbcnie przekszta\xc5\x82conej formie, stanowi\xc5\x82 cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 drugiego czworoboku budynk\xc3\xb3w, by\xc5\x82 jednonawowy ze strzelist\xc4\x85 wie\xc5\xbc\xc4\x85. Poza tym otoczony murem i rz\xc4\x99dem baszt kompleks opactwa zawiera\xc5\x82 kilka jedno- lub dwupi\xc4\x99trowych skromnych budynk\xc3\xb3w gospodarskich._NEWLINE_Dzisiejszy ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 \xc5\x9bw. Hiltrudy przykryty jest nowym dachem, posiada r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc now\xc4\x85, znacznie ni\xc5\xbcsz\xc4\x85, zako\xc5\x84czon\xc4\x85 he\xc5\x82mem wie\xc5\xbc\xc4\x99. Ponad drzwiami bocznymi zachowa\xc5\x82y si\xc4\x99 gotyckie portale i skromne ostro\xc5\x82ukowe okna. Fasada nie posiada rozety, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 zast\xc4\x99puje jedno p\xc3\xb3\xc5\x82koliste okno.'