b'\n_START_ARTICLE_\nKask narciarski\n_START_PARAGRAPH_\nKask narciarski lub kask snowboardowy \xe2\x80\x93 rodzaj kasku \xe2\x80\x93 ochronnego nakrycia g\xc5\x82owy, u\xc5\xbcywanego podczas jazdy na nartach zjazdowych, podczas skok\xc3\xb3w narciarskich lub jazdy na desce snowboardowej, zar\xc3\xb3wno rekreacyjnej jak i sportowej.\n_START_SECTION_\nBudowa i rodzaje kask\xc3\xb3w\n_START_PARAGRAPH_\nZewn\xc4\x99trzna warstwa kasku (do narciarstwa alpejskiego i skok\xc3\xb3w narciarskich) musi by\xc4\x87 wykonana z twardego materia\xc5\x82u (przewa\xc5\xbcnie w\xc5\x82\xc3\xb3kna w\xc4\x99glowego), odpornego na uderzenia i przebicia. Wewn\xc4\x99trzna warstwa pe\xc5\x82ni rol\xc4\x99 absorbuj\xc4\x85c\xc4\x85. Wykonana jest z materia\xc5\x82u antybakteryjnego. Ka\xc5\xbcdy kask ma wentylacj\xc4\x99, cz\xc4\x99sto o regulowanej wielko\xc5\x9bci przep\xc5\x82ywu strumienia powietrza. Z ty\xc5\x82u wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 kask\xc3\xb3w ma uchwyt mocuj\xc4\x85cy gogle, uniemo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85cy ich spadni\xc4\x99cie._NEWLINE_Wa\xc5\xbcne jest r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc mocowanie kasku (pod brod\xc4\x85), musi ono mie\xc4\x87 mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 regulowania d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci i posiada\xc4\x87 wytrzyma\xc5\x82e zapi\xc4\x99cie._NEWLINE_Istniej\xc4\x85 kaski ze zdejmowanymi, mi\xc4\x99kkimi ochraniaczami na uszy (tzw. \xe2\x80\x9emi\xc4\x99kkie uszy\xe2\x80\x9d) oraz takie, w kt\xc3\xb3rych jednolita skorupa kasku przykrywa uszy. W niekt\xc3\xb3rych modelach kask\xc3\xb3w jest mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 zainstalowania s\xc5\x82uchawek do s\xc5\x82uchania muzyki. Dla entuzjast\xc3\xb3w jazdy przy muzyce jest to istotne, poniewa\xc5\xbc w standardowym kasku s\xc5\x82uchawki s\xc4\x85 dociskane do uszu i uwieraj\xc4\x85._NEWLINE_Kaski narciarskie mo\xc5\xbcna r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc podzieli\xc4\x87 na takie, kt\xc3\xb3re posiadaj\xc4\x85 cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 podbr\xc3\xb3dkow\xc4\x85 (tzw. "gard\xc4\x99" lub "szcz\xc4\x99k\xc4\x99") i cz\xc4\x99\xc5\x9bciej spotykane, otwarte. Garda mo\xc5\xbce by\xc4\x87 zintegrowanym elementem kasku (tzw. \xe2\x80\x9efull face\xe2\x80\x9d) lub odkr\xc4\x99can\xc4\x85 konstrukcj\xc4\x85, jak ta po prawej. Garda jest szczeg\xc3\xb3lnie u\xc5\xbcyteczna przy je\xc5\xbadzie \xe2\x80\x9ena tyczkach\xe2\x80\x9d (w slalomach), poniewa\xc5\xbc chroni twarz przed uderzeniem tyczki._NEWLINE_Podstawowym parametrem kasku jest jego wielko\xc5\x9b\xc4\x87, mierzona obwodem g\xc5\x82owy w cm. Istniej\xc4\x85 kaski o regulowanym (w niewielkim zakresie) obwodzie g\xc5\x82owy. Zapi\xc4\x99ty kask powinien dobrze przylega\xc4\x87 do g\xc5\x82owy na ca\xc5\x82ym jej obwodzie i nie powinien mie\xc4\x87 mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9bci jakiegokolwiek ruchu wzgl\xc4\x99dem g\xc5\x82owy. Powinien by\xc4\x87 za\xc5\x82o\xc5\xbcony tak, aby jego czo\xc5\x82owa cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 prawie przylega\xc5\x82a do gogli._NEWLINE_Produkowane s\xc4\x85 kaski dzieci\xc4\x99ce, m\xc5\x82odzie\xc5\xbcowe i dla doros\xc5\x82ych. Kaski dla kobiet oraz kaski dla snowboardzist\xc3\xb3w i narciarzy dowolnych maj\xc4\x85 cz\xc4\x99sto odr\xc4\x99bn\xc4\x85, charakterystyczn\xc4\x85 stylistyk\xc4\x99._NEWLINE_Kaski wyczynowe s\xc4\x85 minimalnie r\xc3\xb3\xc5\xbcne dla poszczeg\xc3\xb3lnych dyscyplin._NEWLINE_Kaski dla narciarzy biegowych maj\xc4\x85 inn\xc4\x85 budow\xc4\x99, mog\xc4\x85 by\xc4\x87 a\xc5\xbcurowe i nie zawieraj\xc4\x85 twardej skorupy. Konstrukcj\xc4\x85 przypominaj\xc4\x85 nieco kaski rowerowe. _NEWLINE_Ostatnio na rynku pojawi\xc5\x82y si\xc4\x99 kaski narciarskie kilku producent\xc3\xb3w wyposa\xc5\xbcone w szyb\xc4\x99 ochronn\xc4\x85 zast\xc4\x99puj\xc4\x85c\xc4\x85 gogle narciarskie. Wszystkie kaski z szybk\xc4\x85 spe\xc5\x82niaj\xc4\x85 norm\xc4\x99 EN1077.\n_START_SECTION_\nU\xc5\xbcywanie kask\xc3\xb3w\n_START_PARAGRAPH_\nKaski narciarskie powinny by\xc4\x87 zak\xc5\x82adane na go\xc5\x82\xc4\x85 g\xc5\x82ow\xc4\x99, a najwy\xc5\xbcej na kominiark\xc4\x99. Tragiczne w skutkach mo\xc5\xbce by\xc4\x87 zak\xc5\x82adanie dzieciom kasku na czapk\xc4\x99.\n_START_SECTION_\nSkuteczno\xc5\x9b\xc4\x87 ochrony\n_START_PARAGRAPH_\nPostuluje si\xc4\x99, \xc5\xbce urazami g\xc5\x82owy ko\xc5\x84czy si\xc4\x99 25% wypadk\xc3\xb3w na stokach. Nale\xc5\xbcy jednak zaznaczy\xc4\x87, \xc5\xbce nie potwierdzaj\xc4\x85 tego dane medyczne o\xc5\x9brodk\xc3\xb3w pierwszej pomocy ani s\xc5\x82u\xc5\xbcb medycznych aktywnych w stacjach narciarskich. G\xc5\x82\xc3\xb3wnie spotyka si\xc4\x99 tego typu informacje w artyku\xc5\x82ach sponsorowanych i komercyjnych akcjach medialnych promuj\xc4\x85cych u\xc5\xbcywanie kask\xc3\xb3w. W rzeczywisto\xc5\x9bci urazy g\xc5\x82owy i szyi nale\xc5\xbc\xc4\x85 do najrzadszych typ\xc3\xb3w kontuzji na stokach ._NEWLINE_Badania przeprowadzone przez U.S. Consumer Product Safety Commission (CPSC) wskazuj\xc4\x85, \xc5\xbce dzi\xc4\x99ki u\xc5\xbcywaniu kask\xc3\xb3w, teoretycznie mo\xc5\xbcna unikn\xc4\x85\xc4\x87 ponad 7 tysi\xc4\x99cy uraz\xc3\xb3w g\xc5\x82owy rocznie w\xc5\x9br\xc3\xb3d narciarzy w Stanach Zjednoczonych, jednakowo\xc5\xbc wieloletnia praktyka nie wskazuje na pozytywne zmiany w ilo\xc5\x9bci uraz\xc3\xb3w. G\xc5\x82\xc3\xb3wnymi, s\xc4\x85 wci\xc4\x85\xc5\xbc "naturalne" w narciarstwie, obra\xc5\xbcenia ko\xc5\x84czyn. Wi\xc4\x99ksze korzy\xc5\x9bci kaski mog\xc4\x85 zapewnia\xc4\x87 w sporcie wyczynowym, przez powa\xc5\xbcniejsze kontuzje w og\xc3\xb3le w tej grupie narciarzy.\n_START_SECTION_\nNegatywne aspekty stosowania\n_START_PARAGRAPH_\nU\xc5\xbcywanie kasku mo\xc5\xbce powodowa\xc4\x87 kontuzje ze wzgl\xc4\x99du na twardo\xc5\x9b\xc4\x87 kasku oraz bardziej ograniczon\xc4\x85 widoczno\xc5\x9b\xc4\x87 na boki i gorsz\xc4\x85 s\xc5\x82yszalno\xc5\x9b\xc4\x87 d\xc5\xbawi\xc4\x99k\xc3\xb3w z otoczenia. Badania przeprowadzone przez American Society for Testing and Materials, (Ameryka\xc5\x84skie Stowarzyszenie Bada\xc5\x84 i Materia\xc5\x82\xc3\xb3w), kt\xc3\xb3ra jest g\xc5\x82\xc3\xb3wn\xc4\x85 organizacj\xc4\x85 standaryzuj\xc4\x85c\xc4\x85 Stanach Zjednoczonych wskazuj\xc4\x85, \xc5\xbce narciarze nosz\xc4\x85cy kaski zachowuj\xc4\x85 si\xc4\x99 bardziej ryzykownie na stoku i je\xc5\xbcd\xc5\xbc\xc4\x85 szybciej ni\xc5\xbc narciarze nie nosz\xc4\x85cy kask\xc3\xb3w. Ten pozorny paradoks jest znanym w psychologii mechanizmem kompensacji ryzyka lub Efektem Peltzmana. _NEWLINE_\xe2\x80\x9eNie ma dowod\xc3\xb3w na to, \xc5\xbce noszenie kasku ratuje \xc5\xbcycie\xe2\x80\x9d \xe2\x80\x93 powiedzia\xc5\x82 wprost dr Jasper Shealy, profesor Rochester Institute of Technology, kt\xc3\xb3ry bada\xc5\x82 przez ponad 30 lat kontuzje narciarzy i snowboardzist\xc3\xb3w. \xe2\x80\x9eKask\xc3\xb3w u\xc5\xbcywa ju\xc5\xbc 40% narciarzy i nie obserwujemy spadku liczby wypadk\xc3\xb3w \xc5\x9bmiertelnych na przestrzeni ostatniego dziesi\xc4\x99ciolecia\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Obowi\xc4\x85zek noszenia kask\xc3\xb3w budzi sprzeciw r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc zwolennik\xc3\xb3w prawa do wolno\xc5\x9bci wyboru.\n_START_SECTION_\nCertyfikacje\n_START_PARAGRAPH_\nWymagania u\xc5\xbcytkowe i konieczne badania okre\xc5\x9blono w polskiej i europejskiej normie PN-EN 1077:2007 zharmonizowanej z dyrektyw\xc4\x85 europejsk\xc4\x85 89/686/EWG. Zgodnie z powy\xc5\xbcsz\xc4\x85 norm\xc4\x85 w ramach certyfikacji bada si\xc4\x99 takie cechy kask\xc3\xb3w, jak: materia\xc5\x82y, budowa/konstrukcja, wymagania u\xc5\xbcytkowe, klimatyzowanie, wyznaczanie zdolno\xc5\x9bci amortyzacji, badanie uk\xc5\x82adu mocuj\xc4\x85cego, wyznaczanie pola widzenia i znakowanie._NEWLINE_W Stanach Zjednoczonych certyfikat bezpiecze\xc5\x84stwa kasku musi by\xc4\x87 zgodny z norm\xc4\x85 ASTM 2040. W tym kraju istnieje dedykowana organizacja, Snell Memorial Foundation, kt\xc3\xb3ra zajmuje si\xc4\x99 tylko promowaniem wysokich standard\xc3\xb3w jako\xc5\x9bci kask\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nPopularno\xc5\x9b\xc4\x87 kask\xc3\xb3w\n_START_PARAGRAPH_\nW sezonie 2009/2010 kaski nosi\xc5\x82o 48% doros\xc5\x82ych narciarzy w Stanach Zjednoczonych. Ten udzia\xc5\x82 wzr\xc3\xb3s\xc5\x82 o 12 punkt\xc3\xb3w procentowych w ci\xc4\x85gu jednego sezonu. W przypadku ameryka\xc5\x84skich dzieci powy\xc5\xbcsze liczby s\xc4\x85 znacznie wy\xc5\xbcsze.'