b'\n_START_ARTICLE_\nBakili Muluzi\n_START_SECTION_\nEdukacja\n_START_PARAGRAPH_\nBakili Muzluzi po zako\xc5\x84czeniu podstawowej edukacji w kraju, kszta\xc5\x82ci\xc5\x82 si\xc4\x99 w Boston College of Education w Anglii, a nast\xc4\x99pnie w Thsited College of Further Education w Danii.\n_START_SECTION_\nKariera w czasie rz\xc4\x85d\xc3\xb3w Bandy\n_START_PARAGRAPH_\nPo powrocie do Malawi w latach 60. XX w., wst\xc4\x85pi\xc5\x82 do rz\xc4\x85dz\xc4\x85cej Partii Kongresowej Malawi (MCP, Malawi Congress Party) prezydenta Hastingsa Bandy. Banda, prezydent od 1966, w 1971 og\xc5\x82osi\xc5\x82 si\xc4\x99 do\xc5\xbcywotnim prezydentem i wprowadzi\xc5\x82 w kraju system jednopartyjny. W 1975 Muluzi dosta\xc5\x82 si\xc4\x99 do parlamentu, w kt\xc3\xb3rym zasiada\xc5\x82 do 1982. W tym czasie pi\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 w g\xc3\xb3r\xc4\x99 po drabinie rz\xc4\x85dowych i partyjnych stanowisk. W 1976 zosta\xc5\x82 ministrem pomocniczym ds. m\xc5\x82odzie\xc5\xbcy i kultury. Od 1976 do 1977 by\xc5\x82 ministrem edukacji, nast\xc4\x99pnie w latach 1978\xe2\x80\x931981 ministrem bez teki, a od 1981 do 1982 ministrem transportu i komunikacji. W latach 1977\xe2\x80\x931981 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc funkcj\xc4\x99 sekretarza generalnego Partii Kongresowej Malawi (MCP)._NEWLINE__NEWLINE_W 1982 Bakili Muluzi odszed\xc5\x82 ze stanowiska ministra i wycofa\xc5\x82 si\xc4\x99 z polityki. Uzasadnia\xc5\x82 to zaanga\xc5\xbcowaniem si\xc4\x99 w prywatny biznes. W latach 80. XX w. by\xc5\x82 wiceprzewodnicz\xc4\x85cym Narodowej Izby Handlu. Do \xc5\xbcycia publicznego powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 na pocz\xc4\x85tku lat 90. Opowiedzia\xc5\x82 si\xc4\x99 w\xc3\xb3wczas za wprowadzeniem w kraju demokratycznej formy rz\xc4\x85d\xc3\xb3w. Pod naciskiem spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwa i zagranicy, w czerwcu 1993 odby\xc5\x82 si\xc4\x99 w Malawi plebiscyt, kt\xc3\xb3ry zdecydowa\xc5\x82 o wprowadzeniu systemu wielopartyjnego i wolnych wybor\xc3\xb3w. We wrze\xc5\x9bniu 1993 Muluzi za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 w\xc5\x82asn\xc4\x85 parti\xc4\x99 polityczn\xc4\x85, Zjednoczony Front Demokratyczny (UDF, United Democratic Front).\n_START_SECTION_\nPrezydent Malawi 1994-2004\n_START_PARAGRAPH_\n14 maja 1994 Bakili Muluzi wzi\xc4\x85\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w pierwszych demokratycznych wyborach prezydenckich w Malawi. Zdoby\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas 47% g\xc5\x82os\xc3\xb3w (1,4 mln), pokonuj\xc4\x85c prezydenta Hastingsa Band\xc4\x99, kt\xc3\xb3ry uzyska\xc5\x82 33,4% g\xc5\x82os\xc3\xb3w (1 mln). Pierwszym posuni\xc4\x99ciem Muluzego by\xc5\x82a amnestia dla wszystkich wi\xc4\x99\xc5\xbani\xc3\xb3w politycznych. W czasie swej pierwszej kadencji powo\xc5\x82a\xc5\x82 do \xc5\xbcycia Biuro Antykorupcyjne, Komisj\xc4\x99 Prawn\xc4\x85 oraz urz\xc4\x85d rzecznika praw obywatelskich._NEWLINE_W kolejnych wyborach prezydenckich 15 czerwca 1999 Muluzi zdoby\xc5\x82 52,4% g\xc5\x82os\xc3\xb3w (2,4 mln), pokonuj\xc4\x85c kandydata MPC, Gwand\xc4\x99 Chakuamb\xc4\x99, kt\xc3\xb3ry uzyska\xc5\x82 45,2% g\xc5\x82os\xc3\xb3w (2,1 mln). W czasie jego drugiej kadencji, Malawi z powodu z\xc5\x82ej polityki gospodarczej i du\xc5\xbcej korupcji straci\xc5\x82o wiarygodno\xc5\x9b\xc4\x87 na arenie mi\xc4\x99dzynarodowej. Spowodowa\xc5\x82o to. m.in. wstrzymanie 100 mln USD pomocy bud\xc5\xbcetowej dla administracji prezydenta ze strony MFW, Banku \xc5\x9awiatowego, USA oraz UE. Prezydenta zacz\xc4\x99to r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc podejrzewa\xc4\x87 i oskar\xc5\xbca\xc4\x87 o korupcj\xc4\x99. Dodatkowo wiosn\xc4\x85 2002 Malawi nawiedzi\xc5\x82a najwi\xc4\x99ksza w historii kl\xc4\x99ska g\xc5\x82odu, gdy z powodu zimowej powodzi znacz\xc4\x85co zmniejszy\xc5\x82y si\xc4\x99 zbiory kukurydzy. Rz\xc4\x85d Muluzego by\xc5\x82 oskar\xc5\xbcany o niepodj\xc4\x99cie wystarczaj\xc4\x85cych \xc5\x9brodk\xc3\xb3w zapobiegawczych, a tak\xc5\xbce irracjonaln\xc4\x85 sprzeda\xc5\xbc zapas\xc3\xb3w kukurydzy za granic\xc4\x99 w obliczu zbli\xc5\xbcaj\xc4\x85cej si\xc4\x99 katastrofy._NEWLINE_Pod koniec drugiej i wedle konstytucji ostatniej kadencji, prezydent Muluzi pr\xc3\xb3bowa\xc5\x82 szuka\xc4\x87 sposobu przed\xc5\x82u\xc5\xbcenia swojej w\xc5\x82adzy. W 2002 przedstawi\xc5\x82 poprawk\xc4\x99 do konstytucji, znosz\xc4\x85cej limit kadencji prezydenckich, kt\xc3\xb3ra jednak zosta\xc5\x82a odrzucona przez parlament. We wrze\xc5\x9bniu 2002 prezydent zaproponowa\xc5\x82 wyd\xc5\x82u\xc5\xbcenie limitu kadencji do trzech. Projekty zmian konstytucji spowodowa\xc5\x82y jednak op\xc3\xb3r i gwa\xc5\x82towne protesty spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwa, tak \xc5\xbce ostatecznie prezydent Muluzi musia\xc5\x82 porzuci\xc4\x87 sw\xc3\xb3j pomys\xc5\x82. 24 maja 2004 jego druga kadencja dobieg\xc5\x82a ko\xc5\x84ca, a jego nast\xc4\x99pc\xc4\x85 zosta\xc5\x82 Bingu wa Mutharika, r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc ze Zjednoczonego Frontu Demokratycznego (UDF).\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 po prezydenturze\n_START_PARAGRAPH_\nPo zako\xc5\x84czeniu drugiej kadencji prezydenckiej Muluzi pozosta\xc5\x82 na stanowisku przewodnicz\xc4\x85cego Zjednoczonego Frontu Demokratycznego (UDF). Wkr\xc3\xb3tce wszed\xc5\x82 w konflikt z prezydentem Mutharik\xc4\x85, kt\xc3\xb3ry w lutym 2005 odszed\xc5\x82 z UDF i za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 Demokratyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Post\xc4\x99pow\xc4\x85 (DPP). W kwietniu 2005 Muluzi publicznie przyzna\xc5\x82, \xc5\xbce dokona\xc5\x82 z\xc5\x82ego wyboru sukcesora stawiaj\xc4\x85c na Mutharik\xc4\x99 i przeprosi\xc5\x82 za to nar\xc3\xb3d._NEWLINE_27 lipca 2006 Bakili Muluzi zosta\xc5\x82 aresztowany pod zarzutem oszustwa i korupcji, dotycz\xc4\x85cej milion\xc3\xb3w dolar\xc3\xb3w pomocy zagranicznej, kt\xc3\xb3re mog\xc5\x82y trafi\xc4\x87 na jego osobiste konto. Muluzi zaprzeczy\xc5\x82 oskar\xc5\xbceniom i okre\xc5\x9bli\xc5\x82 zatrzymanie jako "polityczne prze\xc5\x9bladowanie". Tego samego dnia zosta\xc5\x82 zwolniony za kaucj\xc4\x85, a szef Biura Antykorupcyjnego, kt\xc3\xb3ry tego dokona\xc5\x82 zosta\xc5\x82 przez prezydenta Mutharik\xc4\x99 zawieszony._NEWLINE_11 marca 2007 Bakili Muluzi, w odpowiedzi na liczne apele cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w swojej partii, og\xc5\x82osi\xc5\x82 zamiar ubiegania si\xc4\x99 o nominacj\xc4\x99 prezydenck\xc4\x85 UDF przed wyborami w 2009. 24 kwietnia 2008 na konwencji UDF, zosta\xc5\x82 wybrany jego kandydatem w wyborach prezydenckich w maju 2009. Otrzyma\xc5\x82 1950 g\xc5\x82os\xc3\xb3w poparcia, podczas gdy jego rywal zdoby\xc5\x82 tylko 38 g\xc5\x82os\xc3\xb3w. Dosz\xc5\x82o do tego pomimo niejasno\xc5\x9bci o to, czy Muluzi ma prawo ubiegania si\xc4\x99 kolejny raz o urz\xc4\x85d szefa pa\xc5\x84stwa. Konstytucja m\xc3\xb3wi bowiem, \xc5\xbce prezydent mo\xc5\xbce pe\xc5\x82ni\xc4\x87 sw\xc3\xb3j urz\xc4\x85d przez dwie nast\xc4\x99puj\xc4\x85ce po sobie kadencje._NEWLINE_W maju 2008 prezydent Bingu wa Mutharika oskar\xc5\xbcy\xc5\x82 Bakili Muluzego o zdrad\xc4\x99 stanu i pr\xc3\xb3b\xc4\x99 usuni\xc4\x99cia go z urz\xc4\x99du. Odnosi\xc5\x82o si\xc4\x99 to do wydarze\xc5\x84 z 2005, kiedy 70 parlamentarzyst\xc3\xb3w razem z Mutharik\xc4\x85 utworzy\xc5\x82o Demokratyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Post\xc4\x99pow\xc4\x85, a opozycja (i w tym UDF) pr\xc3\xb3bowa\xc5\x82a pozbawi\xc4\x87 ich za to mandat\xc3\xb3w parlamentarnych. Przeciw Muluziemu, kt\xc3\xb3ry przebywa\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas w Wielkiej Brytanii zosta\xc5\x82 wydany nakaz aresztowania. 25 maja 2008, po przybyciu do kraju, Muluzi zosta\xc5\x82 aresztowany na lotnisku w Lilongwe i umieszczony w areszcie domowym. Po 48 godzinach, przy braku oskar\xc5\xbce\xc5\x84, Muluzi domaga\xc5\x82 si\xc4\x99 swojego uwolnienia. 30 maja 2008 nakazem s\xc4\x85du zosta\xc5\x82 wypuszczony z aresztu._NEWLINE_26 lutego 2009 Muluzi zosta\xc5\x82 oficjalnie oskar\xc5\xbcony o kradzie\xc5\xbc 11 mln USD ze \xc5\x9brodk\xc3\xb3w stanowi\xc4\x85cych pomoc zagraniczn\xc4\x85 dla Malawi. Zarzucono mu przelanie \xc5\x9brodk\xc3\xb3w pieni\xc4\x99\xc5\xbcnych z 80 rachunk\xc3\xb3w zagranicznych na swoje prywatne konto. Muluzi zaprzeczy\xc5\x82 tym oskar\xc5\xbceniom, uznaj\xc4\x85c je za polityczne._NEWLINE_W marcu 2009 Komisja Wyborcza nie dopu\xc5\x9bci\xc5\x82a Muluziego do startu w majowych wyborach prezydenckich. W maju 2009 orzeczenie to podtrzyma\xc5\x82 S\xc4\x85d Konstytucyjny, kt\xc3\xb3ry uzna\xc5\x82, \xc5\xbce zgoda na jego udzia\xc5\x82 w wyborach w praktyce oznacza\xc5\x82aby zniesienie limitu kadencji prezydenta. S\xc4\x85d orzek\xc5\x82, \xc5\xbce prezydent mo\xc5\xbce sprawowa\xc4\x87 w\xc5\x82adz\xc4\x99 przez maksymalnie dwie pi\xc4\x99cioletnie kadencje i nic wi\xc4\x99cej. W takiej sytuacji, Muluzi zdecydowa\xc5\x82 si\xc4\x99 udzieli\xc4\x87 poparcia w wyborach kandydatowi opozycji, Johnowi Tembo.'