b'\n_START_ARTICLE_\nPaso\xc5\xbcytka\n_START_SECTION_\nSystematyka\n_START_PARAGRAPH_\nGatunek opisany w roku 1841 przez niemieckiego przyrodnika Blasiusa Merrema pod nazw\xc4\x85 Anas atricapilla. Okaz typowy pochodzi\xc5\x82 z Buenos Aires. Jedyny przedstawiciel rodzaju Heteronetta, opisanego w 1865 roku przez w\xc5\x82oskiego zoologa i ornitologa Tommaso Salvadoriego. Gatunek monotypowy, nie wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnia si\xc4\x99 podgatunk\xc3\xb3w. Nazwa gatunkowa atricapilla pochodzi od \xc5\x82aci\xc5\x84skich s\xc5\x82\xc3\xb3w atra, oznaczaj\xc4\x85cego czarny, i capillus, oznaczaj\xc4\x85cego ow\xc5\x82osienie g\xc5\x82owy. Po raz pierwszy jego podobie\xc5\x84stwo do sterniczek zauwa\xc5\xbcy\xc5\x82 w 1926 roku Alexander Wetmore. Na pokrewie\xc5\x84stwo wskazuje budowa tchawicy, z du\xc5\xbcym workiem gard\xc5\x82owym. Ptak wsp\xc3\xb3\xc5\x82wyst\xc4\x99puje z dwoma gatunkami sterniczek z rodzaju Oxyura, ale dotychczas nie odnotowano hybryd. W 1961 roku Woolfenden zasugerowa\xc5\x82, \xc5\xbce paso\xc5\xbcytka jest najmniej wyspecjalizowan\xc4\x85 ze sterniczek i hipotetycznym ogniwem ewolucyjnym \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85cym t\xc4\x99 grup\xc4\x99 z pozosta\xc5\x82ymi kaczkami.\n_START_SECTION_\nWyst\xc4\x99powanie\n_START_PARAGRAPH_\nZasiedla Ameryk\xc4\x99 Po\xc5\x82udniow\xc4\x85: wyst\xc4\x99puje w po\xc5\x82udniowej Brazylii, Argentynie i Chile. Sporadycznie zalatuje na Falklandy. Populacja jest cz\xc4\x99\xc5\x9bciowo w\xc4\x99drowna. P\xc3\xb3\xc5\x82nocna populacja prowadzi osiad\xc5\x82y tryb \xc5\xbcycia, ale po\xc5\x82udniowa na zim\xc4\x99 odlatuje do Boliwii, po\xc5\x82udniowej Brazylii i Urugwaju. \xc5\x9arodowiskami, jakie zasiedla, s\xc4\x85 wszelkie \xc5\x9br\xc3\xb3dl\xc4\x85dowe bagna, rozlewiska rzek oraz jeziora, szczeg\xc3\xb3lnie te, gdzie ro\xc5\x9bnie Scirpus californicus.\n_START_SECTION_\nCharakterystyka\n_START_PARAGRAPH_\nPaso\xc5\xbcytki mierz\xc4\x85 35\xe2\x80\x9340 cm, a masa cia\xc5\x82a wynosi 434 do 630 g. Skrzyd\xc5\x82o ma 160\xe2\x80\x93176 mm, d\xc5\x82ugo\xc5\x9b\xc4\x87 dzioba wynosi 33 mm, st\xc4\x99pu 33 mm. D\xc5\x82ugo\xc5\x9b\xc4\x87 ogona samca wynosi 44\xe2\x80\x9357 mm, natomiast u samicy 44\xe2\x80\x9359 mm. _NEWLINE_Wyst\xc4\x99puje dymorfizm p\xc5\x82ciowy, cia\xc5\x82o wyra\xc5\xbanie wyd\xc5\x82u\xc5\xbcone, kr\xc3\xb3tkie skrzyd\xc5\x82a i ogon. Wsp\xc3\xb3ln\xc4\x85 cech\xc4\x85 ubarwienia obu p\xc5\x82ci s\xc4\x85 ciemnobr\xc4\x85zowe skrzyd\xc5\x82a i ster\xc3\xb3wki oraz szary dzi\xc3\xb3b, u samca dodatkowo z karminow\xc4\x85 nasad\xc4\x85. Jego g\xc5\x82owa i szyja s\xc4\x85 jednolicie czarne. U samicy jasnobr\xc4\x85zowe, bia\xc5\x82a brew, fragment piersi i prz\xc3\xb3d szyi oraz gard\xc5\x82o. Sp\xc3\xb3d cia\xc5\x82a u samca br\xc4\x85zowo-bia\xc5\x82y, u samicy bia\xc5\x82y w delikatne, br\xc4\x85zowe pr\xc4\x85\xc5\xbcki. U obu p\xc5\x82ci nogi s\xc4\x85 br\xc4\x85zowe. M\xc5\x82ode przypominaj\xc4\x85 samice i nie maj\xc4\x85 r\xc3\xb3\xc5\xbcowej plamki.\n_START_SECTION_\nZachowanie\n_START_PARAGRAPH_\nW trakcie migracji lata w stadach do 40 ptak\xc3\xb3w. \xc5\xbberuje zazwyczaj nad ranem. W ci\xc4\x85gu dnia odpoczywa na l\xc4\x85dzie, wieczorem zaczyna p\xc5\x82ywa\xc4\x87. Wiecz\xc3\xb3r jest tak\xc5\xbce por\xc4\x85 na szukanie odpowiedniego gospodarza l\xc4\x99gowego. Odpowiednim gospodarzem s\xc4\x85 \xc5\x82yski, poniewa\xc5\xbc ich gniazda s\xc4\x85 cz\xc4\x99sto spotykane. Jednak jaja spotykane s\xc4\x85 tak\xc5\xbce w gniazdach innych ptak\xc3\xb3w wodnych, jak kaczki, mewy, ibisy, a nawet ptaki drapie\xc5\xbcne. Samiec, chc\xc4\x85c przywabi\xc4\x87 potencjaln\xc4\x85 partnerk\xc4\x99, nadyma szyj\xc4\x99 i u\xc5\xbcywa sygna\xc5\x82\xc3\xb3w g\xc5\x82osowych, aby mie\xc4\x87 jeszcze wi\xc4\x99kszy zasi\xc4\x99g. D\xc5\x82ugo\xc5\x9b\xc4\x87 \xc5\xbcycia i niekt\xc3\xb3re szczeg\xc3\xb3\xc5\x82owe informacje nie s\xc4\x85 znane. W niewoli dobrze znosi niskie temperatury._NEWLINE_Ma ma\xc5\x82y repertuar d\xc5\xbawi\xc4\x99k\xc3\xb3w. Wiadomo jednak, \xc5\xbce w trakcie zalot\xc3\xb3w wydaje niskie kwa kwa (quah quah). W trakcie zalot\xc3\xb3w wydaje tak\xc5\xbce powtarzane, mi\xc4\x99kkie "pik". Innym g\xc5\x82osem jest, poprzedzone gwizdem, chrz\xc4\x85kaj\xc4\x85ce gr-rump-friit (gr-rump-freet).\n_START_SECTION_\nPo\xc5\xbcywienie\n_START_PARAGRAPH_\nPaso\xc5\xbcytki \xc5\xbceruj\xc4\x85 zazwyczaj rano, nurkuj\xc4\x85c, zanurzaj\xc4\x85c g\xc5\x82ow\xc4\x99 lub filtruj\xc4\x85c. Ptak pod wod\xc4\x85 sp\xc4\x99dza 3\xe2\x80\x9314 sekund, nast\xc4\x99pnie 2\xe2\x80\x9312 sekund odpoczywa na powierzchni, zanim zn\xc3\xb3w zanurkuje. Zjada du\xc5\xbco pokarmu ro\xc5\x9blinnego, w\xc5\x82\xc4\x85czaj\xc4\x85c nasiona, bulwy, ro\xc5\x9bliny zielne, trawy wodne, turzyce oraz podwodne chwasty. Mo\xc5\xbce tak\xc5\xbce zjada\xc4\x87 niewielkie ilo\xc5\x9bci wodnych bezkr\xc4\x99gowc\xc3\xb3w. W niewoli powinien by\xc4\x87 karmiony p\xc5\x82ywaj\xc4\x85cymi ro\xc5\x9blinami wodnymi.\n_START_SECTION_\nL\xc4\x99gi\n_START_PARAGRAPH_\nPaso\xc5\xbcytki mog\xc4\x85 si\xc4\x99 rozmna\xc5\xbca\xc4\x87 po dw\xc3\xb3ch latach. S\xc4\x85 promiskuityczne, na zmian\xc4\x99 kopuluje ze sob\xc4\x85 kilka samc\xc3\xb3w i samic. W trakcie zalot\xc3\xb3w samce nadymaj\xc4\x85 szyje. Zgodnie z polska nazw\xc4\x85 Heteronetta atricapilla jest paso\xc5\xbcytem l\xc4\x99gowym. Swoje jaja sk\xc5\x82ada do gniazd r\xc3\xb3\xc5\xbcnych ptak\xc3\xb3w wodnych. Najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej s\xc4\x85 to \xc5\x82yski \xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82todziobe, \xc5\x82yski (zwyczajne) oraz he\xc5\x82miatki r\xc3\xb3\xc5\xbcowodziobe. Takie gniazdo musi by\xc4\x87 umieszczone oko\xc5\x82o 1 m nad powierzchni\xc4\x85 wody. Samica sk\xc5\x82ada do jednego gniazda 1\xe2\x80\x935 jaj. S\xc4\x85 bia\xc5\x82e, maj\xc4\x85 wymiary 43x59 mm, wa\xc5\xbc\xc4\x85 oko\xc5\x82o 60 g (mniej wi\xc4\x99cej 9,8% masy cia\xc5\x82a samicy), maj\xc4\x85 kszta\xc5\x82t owalny. Inkubacja trwa oko\xc5\x82o 20\xe2\x80\x9330 dni. Ilo\xc5\x9b\xc4\x87 prze\xc5\xbcywaj\xc4\x85cych piskl\xc4\x85t zale\xc5\xbcna jest od ilo\xc5\x9bci z\xc5\x82o\xc5\xbconych jaj. W przeciwie\xc5\x84stwie do r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc paso\xc5\xbcytniczej kuku\xc5\x82ki, m\xc5\x82ode nie niszcz\xc4\x85 l\xc4\x99gu gospodarza. Po kilku godzinach od wyklucia wychodz\xc4\x85 z gniazda i radz\xc4\x85 sobie same. S\xc4\x85 w pe\xc5\x82ni opierzone po oko\xc5\x82o 70 dniach. Paso\xc5\xbcytki gniazduj\xc4\x85 na jesieni i na wiosn\xc4\x99. Rzadko wyprowadzaj\xc4\x85 l\xc4\x99gi w niewoli.\n_START_SECTION_\nStatus, zagro\xc5\xbcenia i ochrona\n_START_PARAGRAPH_\nPrzez IUCN klasyfikowana jako gatunek najmniejszej troski (LC \xe2\x80\x93 Least Concern). Ca\xc5\x82kowita populacja szacowana jest na oko\xc5\x82o 100 000 osobnik\xc3\xb3w, a zasi\xc4\x99g wyst\xc4\x99powania na oko\xc5\x82o 1 950 000 km\xc2\xb2. G\xc5\x82\xc3\xb3wne zagro\xc5\xbcenia dosi\xc4\x99gaj\xc4\x85 m\xc5\x82odych. Niemal wszystkie obumarcia jaj spowodowane s\xc4\x85 porzuceniem ich przez gospodarza z powodu wykrycia, \xc5\xbce nie s\xc4\x85 jego. Paso\xc5\xbcytki nie maj\xc4\x85 tak\xc5\xbce zbyt maskuj\xc4\x85cej barwy jaj, a same s\xc4\x85 \xc5\x82owione przez ludzi dla mi\xc4\x99sa i pi\xc3\xb3r. Doros\xc5\x82e osobniki mog\xc4\x85 sta\xc4\x87 si\xc4\x99 zdobycz\xc4\x85 dla wi\xc4\x99kszych soko\xc5\x82owych. Ciemne i plamkowane upierzenie pomaga im si\xc4\x99 schroni\xc4\x87 w ro\xc5\x9blinno\xc5\x9bci. Liczebno\xc5\x9b\xc4\x87 populacji mo\xc5\xbce spada\xc4\x87 przez polowania, niszczenie \xc5\x9brodowiska oraz ska\xc5\xbcenia w\xc3\xb3d.\n_START_SECTION_\nRola w ekosystemie\n_START_PARAGRAPH_\nHeteronetta atricapilla jest paso\xc5\xbcytem l\xc4\x99gowym, wykorzystuje inne ptaki wodne do inkubacji i ochrony jaj. Efekty paso\xc5\xbcytnictwa tego gatunku to wykorzystywanie energii do opieki nad obcymi jajami, przez co wykluwa si\xc4\x99 mniejsza liczba piskl\xc4\x85t danego gatunku (gospodarza).'