b'\n_START_ARTICLE_\nSie\xc4\x87 optyczna\n_START_PARAGRAPH_\nSie\xc4\x87 optyczna jest formowana za pomoc\xc4\x85 interferuj\xc4\x85cych wi\xc4\x85zek laserowych, kt\xc3\xb3re tworz\xc4\x85 fal\xc4\x99 stoj\xc4\x85c\xc4\x85. Powoduje ona powstanie efektywnego okresowego potencja\xc5\x82u oddzia\xc5\x82ywania widzianego przez neutralne atomy na skutek istnienia tzw. zmiennopolowego efektu Starka. Atomy s\xc4\x85 ch\xc5\x82odzone, gaz ma najwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 g\xc4\x99sto\xc5\x9b\xc4\x87\xc2\xa0w okolicach minim\xc3\xb3w potencja\xc5\x82u. Potencja\xc5\x82 okresowy widziany przez neutralne atomy przypomina sie\xc4\x87 krystaliczn\xc4\x85 metali._NEWLINE_Atomy uwi\xc4\x99zione w sieci optycznej mog\xc4\x85 si\xc4\x99 porusza\xc4\x87 wskutek tunelowania kwantowego, nawet wtedy, gdy g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87 jamy potencja\xc5\x82u sieci jest wielokrotnie wi\xc4\x99ksza ni\xc5\xbc energia kinetyczna atom\xc3\xb3w, podobnie jak ma to miejsce podczas ruch elektron\xc3\xb3w w przewodniku. Dopiero obecno\xc5\x9b\xc4\x87 dodatkowej pu\xc5\x82apki harmonicznej sprawia, \xc5\xbce gaz ultrazimnych atom\xc3\xb3w nie rozprzestrzenia si\xc4\x99 swobodnie w przestrzeni. Je\xc5\x9bli energia oddzia\xc5\x82ywania (odpychaj\xc4\x85cego) mi\xc4\x99dzy atomami stanie si\xc4\x99 wi\xc4\x99ksza ni\xc5\xbc energia przeskoku, np na skutek zwi\xc4\x99kszenia g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci studni, to mo\xc5\xbce nast\xc4\x85pi\xc4\x87 przej\xc5\x9bcie uk\xc5\x82adu atom\xc3\xb3w ze stanu nadciek\xc5\x82ego do izolatora Motta. W fazie izolatora Motta atomy s\xc4\x85 uwi\xc4\x99zione w minimach potencja\xc5\x82u i zlokalizowane: nie mog\xc4\x85 porusza\xc4\x87 si\xc4\x99 swobodnie, co jest podobne do zachowania si\xc4\x99 elektron\xc3\xb3w w izolatorze. Przewiduje si\xc4\x99, \xc5\xbce w przypadku atom\xc3\xb3w fermionowych, je\xc5\x9bli g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87 studni potencja\xc5\x82u b\xc4\x99dzie wzrasta\xc4\x87, to atomy powinny przej\xc5\x9b\xc4\x87 do stanu antyferromagnetycznego, tj. do stanu Neela, przy dostatecznie niskich temperaturach._NEWLINE_Atomy w sieci optycznej s\xc4\x85 bliskim idealnego uk\xc5\x82adem kwantowym, gdzie wszystkie parametry mog\xc4\x85 by\xc4\x87 regulowane w szerokim zakresie warto\xc5\x9bci. Dlatego mog\xc4\x85 by\xc4\x87 wykorzystywane do badania efekt\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re s\xc4\x85 trudne do zaobserwowania w rzeczywistych kryszta\xc5\x82ach, na skutek niekontrolowanego jednoczesnego wp\xc5\x82ywu r\xc3\xb3\xc5\xbcnych czynnik\xc3\xb3w. Sieci optyczne umo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85 badanie tych czynnik\xc3\xb3w z osobna. S\xc4\x85 one r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc obiecuj\xc4\x85cymi kandydatami do wykorzystania w kwantowym przetwarzaniu informacji. Istniej\xc4\x85 dwa wa\xc5\xbcne parametry sieci optycznej: g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87 i okresowo\xc5\x9b\xc4\x87 studni potencja\xc5\x82u. G\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87 studni potencja\xc5\x82u sieci optycznej mo\xc5\xbce by\xc4\x87 zmieniana w czasie rzeczywistym poprzez zmian\xc4\x99 mocy lasera, kt\xc3\xb3ry jest zwykle kontrolowany przez AOM (akustyczno-optyczny modulator)._NEWLINE_Okresowo\xc5\x9b\xc4\x87 sieci optycznej mo\xc5\xbce by\xc4\x87 konfigurowana przez zmian\xc4\x99 d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci fali lasera lub przez zmian\xc4\x99 wzgl\xc4\x99dnego k\xc4\x85tem mi\xc4\x99dzy dwoma wi\xc4\x85zkami laserowymi. Kontrola okresowo\xc5\x9bci sieci w czasie rzeczywistym jest nadal wyzwaniem. D\xc5\x82ugo\xc5\x9b\xc4\x87 fali lasera nie mo\xc5\xbce si\xc4\x99 zmienia\xc4\x87 w du\xc5\xbcym zakresie w czasie rzeczywistym, dlatego okresowo\xc5\x9b\xc4\x87 sieci jest zwykle kontrolowana przez wzgl\xc4\x99dny k\xc4\x85t mi\xc4\x99dzy wi\xc4\x85zkami lasera. Trudno jest jednak utrzyma\xc4\x87 stabilno\xc5\x9b\xc4\x87 sieci podczas zmiany k\xc4\x85ta mi\xc4\x99dzy wi\xc4\x85zkami, poniewa\xc5\xbc efekt interferencji wi\xc4\x85zek tworz\xc4\x85cych sie\xc4\x87 jest wra\xc5\xbcliwy na zmian\xc4\x99 fazy mi\xc4\x99dzy wi\xc4\x85zkami._NEWLINE_Ci\xc4\x85g\xc5\x82a kontrola okresowo\xc5\x9bci jednowymiarowej sieci optycznej przy zachowaniu pu\xc5\x82apkowania atom\xc3\xb3w w danym miejscu w sieci zosta\xc5\x82a po raz pierwszy zademonstrowana w 2005 r. przy u\xc5\xbcyciu galwanometru samo-sprz\xc4\x99\xc5\xbconego Ten "kratowy akordeon" by\xc5\x82 w stanie zmienia\xc4\x87 okresowo\xc5\x9b\xc4\x87 siatki od 1,30 do 9,3 mikrometr\xc3\xb3w. Niedawno zademonstrowano inny spos\xc3\xb3b sterowania w czasie rzeczywistym okresowo\xc5\x9bc\xc4\x85 kraty: pr\xc4\x85\xc5\xbcek \xc5\x9brodkowy zosta\xc5\x82 przesuni\xc4\x99ty mniej ni\xc5\xbc 2,7 mikrometr\xc3\xb3w, natomiast okresowo\xc5\x9b\xc4\x87 siatki zosta\xc5\x82a zmieniona z 0,96 do 11,2 mikrometr\xc3\xb3w. Skuteczne utrzymanie atom\xc3\xb3w (lub innych cz\xc4\x85stek) schwytanych podczas zmiany okresowo\xc5\x9bci siatki pozostaje kwesti\xc4\x85 dok\xc5\x82adniejszych do\xc5\x9bwiadcze\xc5\x84. Sieci akordeonowe s\xc4\x85 przydatne do kontrolowania ultrazimnych atom\xc3\xb3w w sieci optycznej, gdzie ma\xc5\x82y odst\xc4\x99p ma zasadnicze znaczenie dla tunelowania kwantowego, a du\xc5\xbcy rozstaw pozwala na manipulowanie atomem w danym miejscu oraz na przestrzenn\xc4\x85 detekcj\xc4\x99 o dostatecznej rozdzielczo\xc5\x9bci._NEWLINE_Opr\xc3\xb3cz pu\xc5\x82apkowania zimnych atom\xc3\xb3w sieci optyczne by\xc5\x82y szeroko stosowane do tworzenia sieci kryszta\xc5\x82\xc3\xb3w fotonicznych. S\xc4\x85 one tak\xc5\xbce przydatne do sortowania mikroskopijnych cz\xc4\x85steczek, i mog\xc4\x85 by\xc4\x87 u\xc5\xbcyte do monta\xc5\xbcu tablic kom\xc3\xb3rkowych.'