b'\n_START_ARTICLE_\nGrabowo (wojew\xc3\xb3dztwo kujawsko-pomorskie)\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nPierwsze \xc5\x9blady bytowania cz\xc5\x82owieka na tych terenach pochodz\xc4\x85 z pradziej\xc3\xb3w. Znaleziono tutaj groby kloszowe z okresu late\xc5\x84skiego._NEWLINE_W \xc5\x9bredniowieczu wie\xc5\x9b nale\xc5\xbca\xc5\x82a do ksi\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85t pomorskich. W 1209 r. Grabowo zosta\xc5\x82o podarowane przez ksi\xc4\x99\xc5\xbcniczk\xc4\x99 \xc5\x9awinis\xc5\x82aw\xc4\x99 \xc5\xbcon\xc4\x99 Mestwina II, na rzecz Zgromadzenia Si\xc3\xb3str Norbertynek w \xc5\xbbukowie. W 1222 r. \xc5\x9awi\xc4\x99tope\xc5\x82k potwierdzi\xc5\x82 darowizn\xc4\x99 jednak du\xc5\xbca odleg\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 od wsi sk\xc5\x82oni\xc5\x82a Norbertanki do zamiany Grabowa na inn\xc4\x85 wie\xc5\x9b po\xc5\x82o\xc5\xbcon\xc4\x85 bli\xc5\xbcej. Zamiany dokonano za po\xc5\x9brednictwem mistrza wielkiego krzy\xc5\xbcackiego Karola z Trewiru, kt\xc3\xb3ry w 1312 r. podarowa\xc5\x82 j\xc4\x85 benedyktynkom z Che\xc5\x82mna, na pami\xc4\x85tk\xc4\x99 zwyci\xc4\x99stwa odniesionego w 1311 r. nad Witenesem, dow\xc3\xb3dc\xc4\x85 litewskim. W p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym czasie wie\xc5\x9b nale\xc5\xbca\xc5\x82a do Micha\xc5\x82a Wutkowskiego, chor\xc4\x85\xc5\xbcego pomorskiego, a nast\xc4\x99pnie znowu znalaz\xc5\x82a si\xc4\x99 w r\xc4\x99kach benedyktynek. Po sekularyzacji w 1811 r. rz\xc4\x85d pruski sprzeda\xc5\x82 dobra klasztorne dzier\xc5\xbcawcom._NEWLINE_Na prze\xc5\x82omie wrze\xc5\x9bnia i pa\xc5\xbadziernika 1906 r. uczniowie z Grabowa, Grab\xc3\xb3wka i Tr\xc4\x99pla brali udzia\xc5\x82 w strajku. Polega\xc5\x82 on na odmowie u\xc5\xbcywania j\xc4\x99zyka niemieckiego na lekcjach religii i w czasie modlitw. Wydarzenie by\xc5\x82o wyrazem postawy rodzic\xc3\xb3w wobec zaborcy.\n_START_SECTION_\nZabytki\n_START_PARAGRAPH_\nWe wsi znajduje si\xc4\x99 okaza\xc5\x82y dw\xc3\xb3r z oko\xc5\x82o 1850 roku, przebudowany na prze\xc5\x82omie XIX/XX wieku. Dw\xc3\xb3r by\xc5\x82 w posiadaniu Alberta Steinmeyera sekretarza generalnego Izby Rolniczej Prowincji Prus Zachodnich. Maj\xc4\x85tek by\xc5\x82 zarz\xc4\x85dzany wzorowo, szczeg\xc3\xb3lnie hodowla koni. Ze stadniny w Grabowie pochodzi\xc5\x82y uszlachetnione i rasowe zwierz\xc4\x99ta, kt\xc3\xb3re zdobywa\xc5\x82y nagrody na torach wy\xc5\x9bcigowych, g\xc5\x82\xc3\xb3wnie na gda\xc5\x84skim torze. Obecnie posiad\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 jest w z\xc5\x82ym stanie technicznym._NEWLINE_Przy wje\xc5\xbadzie do Grabowa po prawej stronie jad\xc4\x85c od strony Topolna znajduje si\xc4\x99 ma\xc5\x82y cmentarz. Na tym cmentarzu stoi murowana kapliczka z 1616 roku w kszta\xc5\x82cie kwadratu o krzy\xc5\xbcowym sklepieniu. Zosta\xc5\x82a zbudowana z fundacji ksieni benedyktynek che\xc5\x82mi\xc5\x84skich Magdaleny Mort\xc4\x99skiej. Przy niej odprawiali nabo\xc5\xbce\xc5\x84stwa ojcowie paulini z Topolna.\n_START_SECTION_\nOchrona przyrody\n_START_PARAGRAPH_\nMiejscowo\xc5\x9b\xc4\x87 le\xc5\xbcy na terenie Nadwi\xc5\x9bla\xc5\x84skiego Parku Krajobrazowego. W Grabowie nieopodal dworu rosn\xc4\x85 3 lipy drobnolistne uznane za pomniki przyrody w 1993 roku.'