b'\n_START_ARTICLE_\nHeinrich Splieth\n_START_PARAGRAPH_\nHeinrich Splieth (ur. 18 lutego 1877 w Elbl\xc4\x85gu, zm. 21 marca 1929 w Iserlohn) \xe2\x80\x93 niemiecki rze\xc5\xbabiarz i medalier.\n_START_SECTION_\n\xc5\xbbyciorys i tw\xc3\xb3rczo\xc5\x9b\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nHeinrich Splieth urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 jako syn rze\xc5\xbabiarza i rzemie\xc5\x9blnika Heinricha Josefa Splietha. Najpierw uczy\xc5\x82 si\xc4\x99 rzemios\xc5\x82a w warsztacie ojca. Po nag\xc5\x82ej \xc5\x9bmierci ojca porzuci\xc5\x82 szko\xc5\x82\xc4\x99 \xc5\x9bredni\xc4\x85 i rodzinne miasto Elbl\xc4\x85g i rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 praktyk\xc4\x99 w pracowni sztuki chrze\xc5\x9bcija\xc5\x84skiej w M\xc3\xbcnster. Po dw\xc3\xb3ch latach nauki zawodu wyjecha\xc5\x82 do Berlina i pracowa\xc5\x82 w latach 1897\xe2\x80\x931903 w Kunstgewerbemuseum u boku Ludwiga Manzela i Wilhelma Haverkampa. Tam stworzy\xc5\x82 pierwsze nagradzane dzie\xc5\x82a. Zosta\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Akademia Sztuk w Berlinie (Akademie der K\xc3\xbcnste) i od 1903 do 1908 roku prowadzi\xc5\x82 tam pracowni\xc4\x99 ponownie pod kierunkiem Manzela oraz Artura Kampa. W 1905 roku odby\xc5\x82 pierwsz\xc4\x85 wielk\xc4\x85 podr\xc3\xb3\xc5\xbc do Rzymu. _NEWLINE_Po powrocie do 1908 tworzy\xc5\x82 model rze\xc5\xbaby \xe2\x80\x9eZdj\xc4\x99cie z krzy\xc5\xbca\xe2\x80\x9d, kt\xc3\xb3ry zosta\xc5\x82 p\xc3\xb3\xc5\xbaniej zrealizowany z piaskowca dla ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a \xc5\x9bw. Miko\xc5\x82aja w Elbl\xc4\x85gu. Dzie\xc5\x82o to zdoby\xc5\x82o nagrod\xc4\x99 Raussendorf-Preis. Jednocze\xc5\x9bnie kapitu\xc5\x82a we Fromborku przyzna\xc5\x82a mu stypendium Preuckianum. Dzi\xc4\x99ki tak pozyskanym \xc5\x9brodkom m\xc3\xb3g\xc5\x82 studiowa\xc4\x87 i mieszka\xc4\x87 przez dwa lata w Rzymie. Po powrocie stworzy\xc5\x82 w\xc5\x82asn\xc4\x85 pracowni\xc4\x99 artystyczn\xc4\x85 w Berlinie. Cesarz Wilhelm II, kt\xc3\xb3ry kaza\xc5\x82 zbudowa\xc5\x82 cesarsk\xc4\x85 fabryk\xc4\x99 ceramiki w Kadynach, dowiedziawszy si\xc4\x99 o arty\xc5\x9bcie, zatrudni\xc5\x82 go do pracy. Pierwsze figurki z majoliki, kt\xc3\xb3re zosta\xc5\x82y przedstawione cesarzowi, tworzy\xc5\x82 Heinrich Splieth. _NEWLINE_Podczas pierwszej wojnie \xc5\x9bwiatowej Heinrich Splieth zosta\xc5\x82 najpierw zwolniony (reklamowany) od s\xc5\x82u\xc5\xbcby wojskowej. W 1916 zosta\xc5\x82 jednak powo\xc5\x82any do s\xc5\x82u\xc5\xbcby i dozna\xc5\x82 postrza\xc5\x82u w p\xc5\x82uca. Przebywa\xc5\x82 w szpitalu w Malborku. Rana wydawa\xc5\x82a si\xc4\x99 by\xc4\x87 uleczona, p\xc3\xb3\xc5\xbaniej jednak wda\xc5\x82o si\xc4\x99 zapalenie op\xc5\x82ucnej po\xc5\x82\xc4\x85czone z gru\xc5\xbalic\xc4\x85, co w konsekwencji doprowadzi\xc5\x82o do jego przedwczesnej \xc5\x9bmierci Heinricha Splietha w wieku 52 lat._NEWLINE_Heinrich Splieth tworzy\xc5\x82 r\xc3\xb3\xc5\xbcnego typu dzie\xc5\x82a: pomniki, rze\xc5\xbaby nagrobne, statuy, majolika. W centrum jego tw\xc3\xb3rczo\xc5\x9bci by\xc5\x82y motywy chrze\xc5\x9bcija\xc5\x84skie, Matka Boska, Chrystus i jego cierpienie. Jego ostatnim dzie\xc5\x82em by\xc5\x82 jego w\xc5\x82asny kamie\xc5\x84 nagrobny zatytu\xc5\x82owany De profundis. Pod nim spocz\xc4\x85\xc5\x82 po swojej \xc5\x9bmierci na miejskim cmentarzu w Iserlohn.\n_START_SECTION_\nMuzeum Splietha\n_START_PARAGRAPH_\nKr\xc3\xb3tko po jego \xc5\x9bmierci, w 1929 w jego rodzinnym mie\xc5\x9bcie Elbl\xc4\x85gu, utworzono muzeum po\xc5\x9bwi\xc4\x99conego jego tw\xc3\xb3rczo\xc5\x9bci. Inicjatork\xc4\x85 utworzenia muzeum by\xc5\x82a jego \xc5\xbcona, Berta Splieth, kt\xc3\xb3ra przekaza\xc5\x82a posiadane eksponaty stworzone przez m\xc4\x99\xc5\xbca. Muzeum wraz z ca\xc5\x82ym wyposa\xc5\xbceniem zosta\xc5\x82o ca\xc5\x82kowicie zniszczone podczas II wojny \xc5\x9bwiatowej, dlatego wiele prac artysty jest znanych jedynie z zachowanych fotografii. Niekt\xc3\xb3re pomniejsze dzie\xc5\x82a znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 w prywatnych r\xc4\x99kach. W\xc5\x9br\xc3\xb3d nielicznych zachowanych prac jest fontanna Ellingera w Wriezen (1923), mauzoleum rodziny Moschel w Angerm\xc3\xbcnde (1913) oraz kopia obrazu Pok\xc5\x82on Pasterzy. Kilka mniejszych dzie\xc5\x82 mo\xc5\xbcna znale\xc5\xba\xc4\x87 w Muzeum Prus Wschodnich w L\xc3\xbcneburgu.'