b'\n_START_ARTICLE_\nOliver Friggieri\n_START_PARAGRAPH_\nOliver Friggieri (ur. 27 marca 1947 r. we Florianie) \xe2\x80\x93 malta\xc5\x84ski nowelista, eseista, poeta, krytyk, autor opowiada\xc5\x84, t\xc5\x82umacz, leksykograf i profesor literatury malta\xc5\x84skiej na L-Universit\xc3\xa0 ta\xe2\x80\x99 Malta.\n_START_SECTION_\n\xc5\xbbyciorys\n_START_PARAGRAPH_\nOliver Friggieri urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 27 marca 1947 r. we Florianie nieopodal stolicy Malty, La Valetty. Uczy\xc5\x82 si\xc4\x99 w Archbishop\xe2\x80\x99s Seminary we Florianie, a nast\xc4\x99pnie rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 studia na Uniwersytecie Malta\xc5\x84skim. Studiowa\xc5\x82 j\xc4\x99zyk malta\xc5\x84ski i w\xc5\x82oski oraz filozofi\xc4\x99. Planowa\xc5\x82 zosta\xc4\x87 ksi\xc4\x99dzem, p\xc3\xb3\xc5\xbaniej jednak porzuci\xc5\x82 te plany i za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 rodzin\xc4\x99. W latach 1968 \xe2\x80\x93 1975 uczy\xc5\x82 malta\xc5\x84skiego i filozofii w jednej z malta\xc5\x84skich szk\xc3\xb3\xc5\x82. Nast\xc4\x99pnie rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 prac\xc4\x99 na L-Universit\xc3\xa0 ta\xe2\x80\x99 Malta, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 kontynuuje do dzi\xc5\x9b. Jako pierwszy obroni\xc5\x82 prac\xc4\x99 magistersk\xc4\x85 (1975 \xe2\x80\x93 La cultura italiana a Malta: storia e influenza letteraria e stilistica attraverso l\xe2\x80\x99opera di Dun Karm), a nast\xc4\x99pnie doktorsk\xc4\x85 (1978 \xe2\x80\x93 La Cultura Italiana del Romanticismo e la Poesia Maltese) z zakresu literatury malta\xc5\x84skiej. W 1978 r. Friggieri otrzyma\xc5\x82 stopie\xc5\x84 doktora specjalizuj\xc4\x85c si\xc4\x99 we wp\xc5\x82ywach literatury w\xc5\x82oskiej na malta\xc5\x84sk\xc4\x85. W 1989 r. zorganizowa\xc5\x82 pierwszy kongres kultury malta\xc5\x84skiej. Od 1987 r. jest kierownikiem Instytutu Maltanistyki na L-Universit\xc3\xa0 ta\xe2\x80\x99 Malta, wyk\xc5\x82ada tam literatur\xc4\x99 malta\xc5\x84sk\xc4\x85, zajmuje si\xc4\x99 wp\xc5\x82ywem obcych literatur \xe2\x80\x93 w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci literatury w\xc5\x82oskiej \xe2\x80\x93 na rozw\xc3\xb3j literatury malta\xc5\x84skiej.\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nFriggieri dzia\xc5\x82a aktywnie, wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracuj\xc4\x85c w wieloma mi\xc4\x99dzynarodowymi czasopismami literackimi. Bierze udzia\xc5\x82 w licznych konferencjach mi\xc4\x99dzynarodowych po\xc5\x9bwi\xc4\x99conych zagadnieniom literackim, a tak\xc5\xbce w programach radiowych i telewizyjnych o tej tematyce. Jest cz\xc5\x82onkiem-za\xc5\x82o\xc5\xbcycielem Movement for the Promotion of Literature, kt\xc3\xb3ry mia\xc5\x82 du\xc5\xbcy wp\xc5\x82yw na rozw\xc3\xb3j literatury malta\xc5\x84skiej w latach 60. By\xc5\x82 to ruch d\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85cy do pobudzenia rozwoju literatury na Malcie. Friggieri zosta\xc5\x82 tak\xc5\xbce redaktorem Journal of Maltese Studies. Jest jednym z najbardziej cenionych historyk\xc3\xb3w literatury malta\xc5\x84skiej, autorem zbioru prac z zakresu teorii literatury, krytyki literackiej oraz analizy stylistycznej. Oliver Friggieri po\xc5\x9bwi\xc4\x99ci\xc5\x82 wiele lat na rekonstrukcj\xc4\x99 historii literatury malta\xc5\x84skiej (Storia della letteratura maltese, Edizioni Spes, Milazzo, 1986). W 1996 r. ukaza\xc5\x82 si\xc4\x99 jego Dizzjunarju ta\xe2\x80\x99 termini letterarji, pierwszy du\xc5\xbcy s\xc5\x82ownik malta\xc5\x84skiej terminologii literackiej.\n_START_SECTION_\nTw\xc3\xb3rczo\xc5\x9b\xc4\x87 literacka\n_START_PARAGRAPH_\nOliver Friggieri tworzy po malta\xc5\x84sku. W jego poezji cz\xc5\x82owiek-poeta poszukuje swego miejsca w niesko\xc5\x84czono\xc5\x9bci i wyt\xc5\x82umaczenia dla swojej egzystencji. Pisze o cierpieniu istoty ludzkiej i jej relacjach z Bogiem. Jego poezja ma cz\xc4\x99sto wyd\xc5\xbawi\xc4\x99k pesymistyczny, obna\xc5\xbca samotno\xc5\x9b\xc4\x87 cz\xc5\x82owieka i wprawia w przekonanie o chwilowo\xc5\x9bci ludzkiego \xc5\xbcycia._NEWLINE_Uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85c si\xc4\x99 za kontynuatora wybitnego malta\xc5\x84skiego autora Carmelo Psaila, znanego pod pseudonimem Dun Karm (1891 \xe2\x80\x93 1955), Friggieri zajmuje si\xc4\x99 te\xc5\xbc tematyk\xc4\x85 narodow\xc4\x85. Jego szczeg\xc3\xb3lne zainteresowanie budzi religia i historia umacniaj\xc4\x85ce jedno\xc5\x9b\xc4\x87 i to\xc5\xbcsamo\xc5\x9b\xc4\x87 narodow\xc4\x85. Jest to w przypadku Malty kwestia szczeg\xc3\xb3lnie istotna, gdy\xc5\xbc, ze wzgl\xc4\x99du na sw\xc4\x85 powierzchni\xc4\x99 i usytuowanie, na przestrzeni wiek\xc3\xb3w Malta wielokrotnie zmaga\xc5\x82a si\xc4\x99 z najazdami i dominacj\xc4\x85 obcych lud\xc3\xb3w i mocarstw [panowanie Fenicjan, Grek\xc3\xb3w, Rzymian, Italii, Wandal\xc3\xb3w, Ostrogot\xc3\xb3w, Arab\xc3\xb3w (869-1090 i prawdopodobnie p\xc3\xb3\xc5\xbaniej), Genue\xc5\x84czyk\xc3\xb3w, Szwab\xc3\xb3w, Andegawen\xc3\xb3w, Aragonii, Sycylii, Joannici (1530-ok.1798), Francji i Wielkiej Brytanii]. To w\xc5\x82a\xc5\x9bnie silne poczucie jedno\xc5\x9bci narodowej, umacnianej przede wszystkim przez wiar\xc4\x99 i wsp\xc3\xb3lnot\xc4\x99 j\xc4\x99zykow\xc4\x85 pomog\xc5\x82o Malcie przetrwa\xc4\x87 zawirowania dziej\xc3\xb3w._NEWLINE_Oliver Friggieri jest autorem pierwszego oratorium w j\xc4\x99zyku malta\xc5\x84skim, Pawlu ta\xe2\x80\x99 Malta (Pawe\xc5\x82 z Malty) oraz pie\xc5\x9bni, L\xe2\x80\x99G\xc4\xa7anja ta\xe2\x80\x99 Malta (Pie\xc5\x9b\xc5\x84 Malta\xc5\x84ska)._NEWLINE_Fakt wywodzenia si\xc4\x99 z Malty, male\xc5\x84kiej wysepki po\xc5\x9brodku Morza \xc5\x9ar\xc3\xb3dziemnego pomi\xc4\x99dzy Europ\xc4\x85 i Afryk\xc4\x85, wywiera wielkie znaczenie na prac\xc4\x99 autora, kt\xc3\xb3ry, podobnie jak wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 Malta\xc5\x84czyk\xc3\xb3w, ma nie tylko bardzo siln\xc4\x85 \xc5\x9bwiadomo\xc5\x9b\xc4\x87 przynale\xc5\xbcno\xc5\x9bci do narodu malta\xc5\x84skiego, ale tak\xc5\xbce swej "\xc5\x9br\xc3\xb3dziemnomorsko\xc5\x9bci" (mediterraneit\xc3\xa0). Friggieri \xc5\xbcyje i tworzy pod znakiem idei L\xe2\x80\x99isola reale ed esistenziale (Wyspy realnej i egzystencjalnej)._NEWLINE_\xe2\x80\x9eBycie Malta\xc5\x84czykiem \xe2\x80\x93 m\xc3\xb3wi w jednym z wywiad\xc3\xb3w Friggieri \xe2\x80\x93 oznacza przynale\xc5\xbcno\xc5\x9b\xc4\x87 do male\xc5\x84kiego Kraju, kt\xc3\xb3ry stanowi jednak osobny byt. Bycie cz\xc5\x82owiekiem regionu \xc5\x9br\xc3\xb3dziemnomorskiego (mediterranei), logicznie, oznacza przynale\xc5\xbcno\xc5\x9b\xc4\x87 do szerszego bytu, w kt\xc3\xb3rym identyfikujemy si\xc4\x99 jako obywatele. Zatem pochodzenie z tego regionu oznacza przynale\xc5\xbcno\xc5\x9b\xc4\x87 do narodowo\xc5\x9bci bardziej z\xc5\x82o\xc5\xbconej, ponadpa\xc5\x84stwowej, w kt\xc3\xb3rej jednak nawet najbardziej skrajne odmienno\xc5\x9bci, cho\xc4\x87 rozpoznawalne, mieszaj\xc4\x85 si\xc4\x99 ze sob\xc4\x85.\xe2\x80\x9d'