b'\n_START_ARTICLE_\nNakajima-Douglas DC-2\n_START_PARAGRAPH_\nNakajima-Douglas DC-2 \xe2\x80\x93 japo\xc5\x84ski samolot pasa\xc5\xbcerski z lat 30. XX wieku, produkowana licencyjnie kopia ameryka\xc5\x84skiego samolotu Douglas DC-2. Zbudowano tylko pi\xc4\x99\xc4\x87 egzemplarzy tego samolotu kt\xc3\xb3re w p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym czasie u\xc5\xbcywane by\xc5\x82y przez Si\xc5\x82y Powietrzne Cesarskiej Armii Japo\xc5\x84skiej. Wywiad ameryka\xc5\x84ski omy\xc5\x82kowo uwa\xc5\xbca\xc5\x82, \xc5\xbce ten samolot by\xc5\x82 masowo produkowany i s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82 w Si\xc5\x82ach Powietrznych Cesarskiej Marynarki Wojennej dlatego w czasie II wojny \xc5\x9bwiatowej otrzyma\xc5\x82 on ameryka\xc5\x84sk\xc4\x85 nazw\xc4\x99 kodow\xc4\x85 Tess.\n_START_SECTION_\nT\xc5\x82o historyczne\n_START_PARAGRAPH_\nPo wprowadzeniu na rynek w 1934 samolotu pasa\xc5\xbcerskiego Douglas DC-2 japo\xc5\x84ski koncern lotniczy Nakajima Hik\xc5\x8dki Kabushiki Gaisha wyrazi\xc5\x82 zainteresowanie tym samolotem i rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 pertraktacje z Douglas Aircraft Corporation dotycz\xc4\x85ce jego licencyjnej produkcji. Nakajima mia\xc5\x82a bardzo bliskie zwi\xc4\x85zki z Douglasem ju\xc5\xbc od pocz\xc4\x85tku lat 30., kiedy to japo\xc5\x84ska firma zacz\xc4\x99\xc5\x82a wysy\xc5\x82a\xc4\x87 swoich in\xc5\xbcynier\xc3\xb3w na praktyki do kalifornijskiej fabryki Douglasa._NEWLINE_W tym samym czasie i jeszcze przed zako\xc5\x84czeniem pertraktacji, japo\xc5\x84ska firma Mitsui Bussan KK zakupi\xc5\x82a w Kanadzie jeden egzemplarze tego samolotu (zakupu dokonano poprzez linie lotnicze Great Northern Airways dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cych jako po\xc5\x9brednik) i zosta\xc5\x82 on wys\xc5\x82any do Japonii w cz\xc4\x99\xc5\x9bciach (inne \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82o podaje, \xc5\xbce zakupiono jeden ca\xc5\x82y samolot i cz\xc4\x99\xc5\x9bci potrzebne na z\xc5\x82o\xc5\xbcenie drugiego). Samolot (numer seryjny 1323, rejestracja cywilna NC 14284) dotar\xc5\x82 do Jokohamy 22 listopada 1934 (w grudniu 1934 wed\xc5\x82ug innego \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82a) gdzie zosta\xc5\x82 z\xc5\x82o\xc5\xbcony i wystawiony na widok publiczny. Po prezentacji samolotu przelecia\xc5\x82 on do Tachikawy gdzie zosta\xc5\x82 przekazany in\xc5\xbcynierom Nakajimy. Po zako\xc5\x84czeniu inspekcji samolotu zosta\xc5\x82 on pokryty kamufla\xc5\xbcem i przekazany Armii, zachowa\xc5\x82 on jednak ca\xc5\x82y czas jego rejestracj\xc4\x99 cywiln\xc4\x85. W samolocie przeprowadzono szereg test\xc3\xb3w sprawno\xc5\x9bciowych na trasach pomi\xc4\x99dzy Japoni\xc4\x85 a Mand\xc5\xbcuri\xc4\x85. Pomimo, \xc5\xbce zosta\xc5\x82 przekazany on Armii przez ca\xc5\x82y czas by\xc5\x82 obs\xc5\x82ugiwany przez za\xc5\x82ogi linii powietrznych Nihon K\xc5\x8dk\xc5\xab Yuso KK. Testy samolotu wypad\xc5\x82y bardzo dobrze i dyrekcja Nihon K\xc5\x8dk\xc5\xab wyrazi\xc5\x82a zainteresowanie zakupem wi\xc4\x99kszej ilo\xc5\x9bci tych samolot\xc3\xb3w od Nakajima po zako\xc5\x84czeniu pertraktacji z Douglasem._NEWLINE_Pertraktacje zosta\xc5\x82y zako\xc5\x84czone 27 marca 1934 i Nakajima naby\xc5\x82a za sum\xc4\x99 80 tysi\xc4\x99cy dolar\xc3\xb3w prawa do produkcji samolot\xc3\xb3w DC-2 i ich sprzeda\xc5\xbcy na terenie Japonii i Mand\xc5\xbcurii.\n_START_SECTION_\nOpis konstrukcji\n_START_PARAGRAPH_\nNakajima-Douglas DC-2 by\xc5\x82 licencyjn\xc4\x85 kopi\xc4\x85 ameryka\xc5\x84skiego samolotu pasa\xc5\xbcerskiego Douglas DC-2. By\xc5\x82 to dwusilnikowy dolnop\xc5\x82at z podwoziem klasycznym, z ko\xc5\x82em ogonowym, wci\xc4\x85ganym w locie. Samolot mia\xc5\x82 konstrukcj\xc4\x99 prawie ca\xc5\x82kowicie metalow\xc4\x85, jedynie powierzchnie sterowe by\xc5\x82y kryte p\xc5\x82\xc3\xb3tnem. Za\xc5\x82og\xc4\x99 stanowi\xc5\x82y cztery osoby, samolot m\xc3\xb3g\xc5\x82 zabiera\xc4\x87 do czternastu pasa\xc5\xbcer\xc3\xb3w._NEWLINE_Pocz\xc4\x85tkowo nap\xc4\x99d samolotu stanowi\xc5\x82y 9-cylindrowe, ch\xc5\x82odzone powietrzem silniki gwiazdowe typu Wright Cyclone F-2 zamienione w p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym czasie na silniki Wright Cyclone SGR-1820-F52 o mocy 730 KM. Silniki nap\xc4\x99dza\xc5\x82y trzyp\xc5\x82atowe \xc5\x9bmig\xc5\x82a metalowe typu Hamilton Standard.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nPo zako\xc5\x84czeniu pertraktacji Douglas przekaza\xc5\x82 Nakajimie plany samolotu na pocz\xc4\x85tku 1935. Przed rozpocz\xc4\x99ciem planowanej produkcji plany musia\xc5\x82y zosta\xc4\x87 zaadaptowane do japo\xc5\x84skich metod produkcyjnych, zadanie to powierzono trzem in\xc5\xbcynierom Nakajimy - Kiyoshiemu Akegawie, Setsuro Nishimuriemu i Katsujiemu Nakamurze, oraz postanowiono sprowadzi\xc4\x87 g\xc5\x82\xc3\xb3wne cz\xc4\x99\xc5\x9bci potrzebne do produkcji pi\xc4\x99ciu samolot\xc3\xb3w. Zakupione cz\xc4\x99\xc5\x9bci kad\xc5\x82uba i skrzyde\xc5\x82 (numery seryjne 1418-1422) dotar\xc5\x82y do Japonii w 1935 i zosta\xc5\x82y z\xc5\x82o\xc5\xbcone w fabryce Nakajimy w Koizumi. Poza g\xc5\x82\xc3\xb3wnymi cz\xc4\x99\xc5\x9bciami kad\xc5\x82uba i skrzyde\xc5\x82 oraz silnikami kt\xc3\xb3re tak\xc5\xbce by\xc5\x82y importowane, ca\xc5\x82e wyposa\xc5\xbcenie i awionika samolot\xc3\xb3w by\xc5\x82o japo\xc5\x84skiej produkcji._NEWLINE_Pierwszy samolot zosta\xc5\x82 uko\xc5\x84czony w lutym 1936. Zbudowane samoloty zosta\xc5\x82y przekazane liniom lotniczym Nihon K\xc5\x8dk\xc5\xab Yuso KK gdzie otrzyma\xc5\x82y one nazwy pochodz\xc4\x85ce od znanych japo\xc5\x84skich g\xc3\xb3r i u\xc5\xbcywane by\xc5\x82y do obs\xc5\x82ugi regularnych po\xc5\x82\xc4\x85cze\xc5\x84 pomi\xc4\x99dzy Fukuoka, a Tajwanem, a tak\xc5\xbce, po wycofaniu Nakajima P-1, jako samoloty pocztowe na trasach pomi\xc4\x99dzy Tokio, Osaka i Fukuoka._NEWLINE_W por\xc3\xb3wnaniu z oryginalnymi, ameryka\xc5\x84skimi samolotami, japo\xc5\x84skie wersje DC-2 mia\xc5\x82y ni\xc5\xbcsz\xc4\x85 mas\xc4\x99 w\xc5\x82asn\xc4\x85 i startow\xc4\x85 (odpowiednio o 120 i 187 kilogram\xc3\xb3w) ale mia\xc5\x82y nieco gorsze osi\xc4\x85gi. Pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 maksymalna japo\xc5\x84skich DC-2 wynosi\xc5\x82a 172 w\xc4\x99z\xc5\x82y (318 km/h), a ich pu\xc5\x82ap operacyjny 5400 metr\xc3\xb3w, w por\xc3\xb3wnaniu ameryka\xc5\x84skie DC-2 osi\xc4\x85ga\xc5\x82y pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 182 w\xc4\x99z\xc5\x82\xc3\xb3w (227 km/h) i mia\xc5\x82y pu\xc5\x82ap operacyjny wynosz\xc4\x85cy 7100 metr\xc3\xb3w. R\xc3\xb3\xc5\xbcnica wynika\xc5\x82a z r\xc3\xb3\xc5\xbcnych silnik\xc3\xb3w u\xc5\xbcywanych w wersji japo\xc5\x84skiej. Ameryka\xc5\x84skie DC-2 nap\xc4\x99dzane by\xc5\x82y silnikami Wright Cyclone F-3, a japo\xc5\x84skie przez Cyclone F-2. W p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym czasie silniki japo\xc5\x84skich DC-2 zosta\xc5\x82y zamienione na bardziej niezawodne Cyclone F-52._NEWLINE_Ju\xc5\xbc po z\xc5\x82o\xc5\xbceniu pierwszych pi\xc4\x99ciu samolot\xc3\xb3w ale przed rozpocz\xc4\x99ciem konstrukcji seryjnej japo\xc5\x84skich DC-2 spodziewano si\xc4\x99, \xc5\xbce samoloty te b\xc4\x99d\xc4\x85 stanowi\xc5\x82y g\xc5\x82\xc3\xb3wna cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 floty Nihon K\xc5\x8dk\xc5\xab ale po wej\xc5\x9bciu na rynek znacznie lepszego Douglas DC-3 produkcja japo\xc5\x84skich DC-2 zosta\xc5\x82a zawieszona._NEWLINE_We wrze\xc5\x9bniu 1938 wszystkie japo\xc5\x84skie linie lotnicze wesz\xc5\x82y pod kontrol\xc4\x99 Armii. DC-2 oznakowane jak samoloty wojskowe by\xc5\x82y widziane nawet w Chinach. Wywiad ameryka\xc5\x84ski omy\xc5\x82kowo uzna\xc5\x82, \xc5\xbce wyprodukowano du\xc5\xbc\xc4\x85 seri\xc4\x99 tych samolot\xc3\xb3w i u\xc5\xbcywane by\xc5\x82y one przez Si\xc5\x82y Powietrzne Marynarki Wojennej, i otrzyma\xc5\x82y one ameryka\xc5\x84sk\xc4\x85 nazw\xc4\x99 kodow\xc4\x85 Tess._NEWLINE_Pomimo, \xc5\xbce samolot nie wszed\xc5\x82 do produkcji seryjnej samolot ten stanowi\xc5\x82 wa\xc5\xbcny epizod w historii japo\xc5\x84skich komercyjnych linii lotniczych. Pom\xc3\xb3g\xc5\x82 on zmodernizowa\xc4\x87 standardy samolot\xc3\xb3w i wyposa\xc5\xbcenie japo\xc5\x84skich linii lotniczych oraz by\xc5\x82 \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82em innych, udanych konstrukcji takich jak Nakajima AT-2.'