b'\n_START_ARTICLE_\nPowstanie Mahdiego\n_START_SECTION_\nPrzyczyny i przebieg walk\n_START_PARAGRAPH_\nOd 1822 roku Sudan poddany by\xc5\x82 zwierzchno\xc5\x9bci Egiptu, kt\xc3\xb3ry sam by\xc5\x82 formalnie prowincj\xc4\x85 Imperium Osma\xc5\x84skiego. Rz\xc4\x85dy m\xc3\xb3wi\xc4\x85cych przewa\xc5\xbcnie po turecku urz\xc4\x99dnik\xc3\xb3w egipskich wywo\xc5\x82ywa\xc5\x82y niech\xc4\x99\xc4\x87 miejscowej ludno\xc5\x9bci, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 pog\xc5\x82\xc4\x99bia\xc5\x82a polityka fiskalna w\xc5\x82adzy i nieliczenie si\xc4\x99 z potrzebami mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w Sudanu._NEWLINE_Wiosn\xc4\x85 1881 roku Muhammad Ahmad wyjawi\xc5\x82 swoim uczniom, \xc5\xbce B\xc3\xb3g powierzy\xc5\x82 mu zadanie oczyszczenia islamu i zniszczenia wrogich islamowi rz\xc4\x85d\xc3\xb3w egipskich. 29 czerwca og\xc5\x82osi\xc5\x82 si\xc4\x99 Mahdim, Bo\xc5\xbcym wys\xc5\x82annikiem, kt\xc3\xb3ry pokona wrog\xc3\xb3w i doprowadzi swoich wyznawc\xc3\xb3w do wiecznej szcz\xc4\x99\xc5\x9bliwo\xc5\x9bci. Liczba zwolennik\xc3\xb3w Mahdiego szybko ros\xc5\x82a i wkr\xc3\xb3tce jego uzbrojona w prymitywn\xc4\x85 bro\xc5\x84 armia wyruszy\xc5\x82a do walki. Pod koniec 1883 roku mahdy\xc5\x9bci pokonali trzy armie egipskie i zdobyli El Obeid oraz Bar\xc4\x99. 12 marca 1884 roku wojska Mahdiego rozpocz\xc4\x99\xc5\x82y obl\xc4\x99\xc5\xbcenie Chartumu, kt\xc3\xb3ry zosta\xc5\x82 po ci\xc4\x99\xc5\xbckich walkach zdobyty. W boju poleg\xc5\x82 wys\xc5\x82any na pomoc wojskom egipskim brytyjski genera\xc5\x82 Charles Gordon. Od tego momentu Sudan by\xc5\x82 wolny._NEWLINE_Mahdi osiedli\xc5\x82 si\xc4\x99 w swojej rezydencji w wiosce Omdurman pod Chartumem. Z niej to kierowa\xc5\x82 \xc5\xbcyciem religijnym stworzonego przez siebie pa\xc5\x84stwa, staraj\xc4\x85c si\xc4\x99 urzeczywistni\xc4\x87 g\xc5\x82oszone przez siebie idee oczyszczenia islamu. Sprawy zwi\xc4\x85zane z administrowaniem pa\xc5\x84stwem powierzy\xc5\x82 mianowanym przez siebie czterem kalifom. Rz\xc4\x85dy te nie zawsze by\xc5\x82y efektywne, je\xc5\x9bli chodzi o gospodark\xc4\x99 kraju, gdy\xc5\xbc Sudan cz\xc4\x99sto nawiedza\xc5\x82y w tym okresie kl\xc4\x99ski g\xc5\x82odu. W 1885 roku Mahdi powa\xc5\xbcnie zachorowa\xc5\x82 na tyfus i zmar\xc5\x82 22 czerwca. W\xc5\x82adz\xc4\x99 po nim obj\xc4\x85\xc5\x82 jego zaufany towarzysz, Abdullahi, kt\xc3\xb3ry rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 seri\xc4\x99 najazd\xc3\xb3w na Egipt i Etiopi\xc4\x99, licz\xc4\x85c na poparcie tamtejszej ludno\xc5\x9bci. Spotka\xc5\x82o go jednak rozczarowanie, gdy\xc5\xbc na pomoc Egiptowi przyby\xc5\x82y liczne i dobrze uzbrojone wojska brytyjskie. W 1896 roku rozpocz\xc4\x99\xc5\x82y operacj\xc4\x99 podboju Sudanu. Abdullahi nie mia\xc5\x82 dostatecznych si\xc5\x82, by powstrzyma\xc4\x87 Brytyjczyk\xc3\xb3w, jednak mahdy\xc5\x9bci przez blisko dwa lata stawiali rozpaczliwy op\xc3\xb3r. W 1898 roku po\xc5\x82\xc4\x85czone si\xc5\x82y egipsko-brytyjskie, dowodzone przez lorda Kichenera, rozgromi\xc5\x82y mahdyst\xc3\xb3w w bitwie pod Omdurmanem. Rok p\xc3\xb3\xc5\xbaniej Abdullahi podj\xc4\x85\xc5\x82 ostatni\xc4\x85 pr\xc3\xb3b\xc4\x99 odwr\xc3\xb3cenia los\xc3\xb3w wojny, ale poni\xc3\xb3s\xc5\x82 kl\xc4\x99sk\xc4\x99 w bitwie pod Karari i poleg\xc5\x82 w boju. _NEWLINE_Kl\xc4\x99ska ta oznacza\xc5\x82a koniec niepodleg\xc5\x82ego Sudanu, kt\xc3\xb3ry dosta\xc5\x82 si\xc4\x99 pod kontrol\xc4\x99 egipsko-brytyjsk\xc4\x85. Kl\xc4\x99ska powstania oznacza\xc5\x82a te\xc5\xbc uzale\xc5\xbcnienie Egiptu od Wielkiej Brytanii, oficjalnie tylko egipskiego sojusznika.'