b'\n_START_ARTICLE_\nElektroid\n_START_PARAGRAPH_\nElektroid (tak\xc5\xbce eteroid) \xe2\x80\x93 substancja b\xc4\x99d\xc4\x85ca zmaterializowan\xc4\x85 energi\xc4\x85, kt\xc3\xb3ra zosta\xc5\x82a odkryta pod koniec XIX wieku przez polskiego wynalazc\xc4\x99 oraz in\xc5\xbcyniera Franciszka Rychnowskiego. Jej istnienie jest dyskusyjne, a wyja\xc5\x9bnienia dotycz\xc4\x85ce w\xc5\x82a\xc5\x9bciwo\xc5\x9bci oraz dzia\xc5\x82ania uchodz\xc4\x85 obecnie za niesprawdzon\xc4\x85 empirycznie pseudonauk\xc4\x99.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nWynalazc\xc4\x85 oraz autorem koncepcji elektroidu by\xc5\x82 polski in\xc5\xbcynier i wynalazca Franciszek Rychnowski, kt\xc3\xb3ry w 1879 zbudowa\xc5\x82 dynamoelektryczne maszyny przeznaczone dla o\xc5\x9bwietlenia sali sejmowej w nowo powstaj\xc4\x85cym gmachu Sejmu Krajowego we Lwowie, na kt\xc3\xb3re uzyska\xc5\x82 cesarsko-kr\xc3\xb3lewski patent. W 1891 podczas realizacji projekt\xc3\xb3w in\xc5\xbcynierskich we Lwowie zaobserwowa\xc5\x82 anomalie elektryczne, kt\xc3\xb3rych nie potrafi\xc5\x82 wyja\xc5\x9bni\xc4\x87 na gruncie swojego dotychczasowego do\xc5\x9bwiadczenia oraz nauki. Podj\xc4\x85\xc5\x82 nad nimi badania i w roku 1896 stworzy\xc5\x82 maszyn\xc4\x99, dzi\xc4\x99ki kt\xc3\xb3rej, jak twierdzi\xc5\x82, odkry\xc5\x82 materi\xc4\x99 b\xc4\x99d\xc4\x85c\xc4\x85 pierwotn\xc4\x85 i nieznan\xc4\x85 dotychczas nauce form\xc4\x85 energii.\n_START_SECTION_\nUrz\xc4\x85dzenie do wytwarzania elektroidu\n_START_PARAGRAPH_\nUrz\xc4\x85dzenie do wytwarzania elektroidu skonstruowane przez Rychnowskiego nigdy nie zosta\xc5\x82o zbadane przez fachowc\xc3\xb3w, poniewa\xc5\xbc utrzymywa\xc5\x82 on jego budow\xc4\x99 w tajemnicy. Z wyj\xc4\x85tkiem zdj\xc4\x99\xc4\x87 wykonanych na prze\xc5\x82omie XIX i XX wieku nie ma \xc5\xbcadnej technicznej dokumentacji urz\xc4\x85dzenia._NEWLINE_Wed\xc5\x82ug opisu naocznego \xc5\x9bwiadka, jednego z dziennikarzy lwowskiej gazety \xe2\x80\x9eS\xc5\x82owo Polskie\xe2\x80\x9d, przyrz\xc4\x85d Rychnowskiego sk\xc5\x82ada\xc5\x82 si\xc4\x99 z p\xc3\xb3\xc5\x82kolistego szklanego cylindra, w kt\xc3\xb3rego wn\xc4\x99trzu znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 du\xc5\xbcy walec poruszaj\xc4\x85cy si\xc4\x99 ruchem obrotowym i uruchamiany za pomoc\xc4\x85 korby. Na g\xc3\xb3rze oraz dole urz\xc4\x85dzenia znajdowa\xc5\x82y si\xc4\x99 dwa wyloty w postaci rurek zrobionych z gutaperki, kt\xc3\xb3re wpada\xc5\x82y do jego wn\xc4\x99trza.\n_START_SECTION_\nKontrowersje i krytyka\n_START_PARAGRAPH_\nW tym samym roku poinformowa\xc5\x82 o swoim odkryciu \xc5\x9bwiatowe Akademie Umiej\xc4\x99tno\xc5\x9bci w Petersburgu, Rzymie, Sztokholmie, Filadelfii i Krakowie. Odkrycie w kr\xc3\xb3tkim czasie zdoby\xc5\x82o mi\xc4\x99dzynarodowy rozg\xc5\x82os i pisa\xc5\x82a o nim prasa naukowo-techniczna w Europie, m.in.: Revue du Monde Invisible, Die \xc3\xbbebersinnt. Welt, La Radiographie, Psychologische Studien, Electrical Engineer oraz prasa popularna, np. Le Radical. O in\xc5\xbcynierze Rychnowskim oraz elektroidzie pisa\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc szereg polskich tytu\xc5\x82\xc3\xb3w. Jako pierwszy wydarzenie opisa\xc5\x82 \xe2\x80\x9eKurjer Warszawski\xe2\x80\x9d, a p\xc3\xb3\xc5\xbaniej tak\xc5\xbce \xe2\x80\x9eTygodnik Ilustrowany\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9eS\xc5\x82owo Polskie\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9eCzas\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9eKosmos\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9eKrytyka" i wiele innych. W swoich tygodniowych kronikach 2, 16 i 30 lipca 1899 o odkryciu wspomnia\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc Boles\xc5\x82aw Prus._NEWLINE_Ju\xc5\xbc w momencie publikacji w mediach wywi\xc4\x85za\xc5\x82a si\xc4\x99 na ten temat polemika. Wynalazca zdoby\xc5\x82 bezkrytycznych zwolennik\xc3\xb3w oraz sceptycznych krytyk\xc3\xb3w. Pracowni\xc4\x99 Rychnowskiego we Lwowie odwiedzi\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas inny s\xc5\x82awny polski wynalazca Jan Szczepanik, a proces tworzenia elektroidu obserwowa\xc5\x82a komisja in\xc5\xbcynier\xc3\xb3w z Politechniki Lwowskiej. Nie potrafili oni jednak zaj\xc4\x85\xc4\x87 jednoznacznego stanowiska na ten temat z powodu utajnienia przez Rychnowskiego kulis\xc3\xb3w ca\xc5\x82ego procesu oraz szczeg\xc3\xb3\xc5\x82\xc3\xb3w konstrukcyjnych urz\xc4\x85dzenia do wytwarzania elektroidu._NEWLINE_Z dystansem do wynalazku podchodzi\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc Szczepanik, kt\xc3\xb3ry uczestniczy\xc5\x82 w pokazach dla dziennikarzy organizowanych przez wynalazc\xc4\x99. Stwierdzi\xc5\x82, \xc5\xbce do niekt\xc3\xb3rych efekt\xc3\xb3w uzyskiwanych przez wynalazc\xc4\x99 nie potrzeba wcale nowej, tajemniczej si\xc5\x82y, gdy\xc5\xbc mo\xc5\xbcna je wyt\xc5\x82umaczy\xc4\x87 na gruncie konwencjonalnej nauki, jednocze\xc5\x9bnie przyzna\xc5\x82 jednak, \xc5\xbce pewnych rzeczy nie jest w stanie wyja\xc5\x9bni\xc4\x87, nie maj\xc4\x85c dost\xc4\x99pu do \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82owych danych. Szczepanika irytowa\xc5\x82a atmosfera tajemnicy i sensacji tworzona wok\xc3\xb3\xc5\x82 elektroidu przez media oraz samego wynalazc\xc4\x99. Nigdy jednak jednoznacznie nie potwierdzi\xc5\x82 ani nie zanegowa\xc5\x82 prawdziwo\xc5\x9bci teorii elektroidu. Rychnowski do ko\xc5\x84ca \xc5\xbcycia utrzymywa\xc5\x82 sw\xc3\xb3j sekret w tajemnicy, zabieraj\xc4\x85c go do grobu i dlatego towarzysz\xc4\x85ce wynalazkowi kontrowersje r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc dzisiaj mog\xc4\x85 sta\xc4\x87 si\xc4\x99 przedmiotem polemiki.\n_START_SECTION_\nEteroid w popkulturze\n_START_PARAGRAPH_\nTemat wynalazku podj\xc4\x99ty zosta\xc5\x82 przez Andrzeja Pilipiuka, kt\xc3\xb3ry zadedykowa\xc5\x82 mu powie\xc5\x9b\xc4\x87 (napisan\xc4\x85 pod pseudonimem Tomasz Olszakowski). Ksi\xc4\x85\xc5\xbcka Wynalazek in\xc5\xbcyniera Rychnowskiego jest jedn\xc4\x85 z kontynuacji serii Pan Samochodzik.'