b'\n_START_ARTICLE_\nGwiazda Betlejemska\n_START_PARAGRAPH_\nGwiazda Betlejemska \xe2\x80\x93 nazwa jasnego obiektu astronomicznego, kt\xc3\xb3ry wed\xc5\x82ug Biblii doprowadzi\xc5\x82 M\xc4\x99drc\xc3\xb3w ze Wschodu do miejsca narodzin Jezusa Chrystusa w Betlejem.\n_START_SECTION_\nPrzypuszczenia co do to\xc5\xbcsamo\xc5\x9bci obiektu\n_START_PARAGRAPH_\nBrytyjski astronom Mark Kidger uwa\xc5\xbca, \xc5\xbce w czasie, gdy mia\xc5\x82 si\xc4\x99 narodzi\xc4\x87 Chrystus, \xc3\xb3wcze\xc5\x9bni astrologowie zetkn\xc4\x99li si\xc4\x99 z du\xc5\xbcym zag\xc4\x99szczeniem niezwyk\xc5\x82ych zjawisk na niebie. W kr\xc3\xb3tkim czasie widzieli cztery niecodzienne zjawiska. Pierwszym z nich by\xc5\x82a trzykrotna koniunkcja Jowisza i Saturna w gwiazdozbiorze Ryb w 7 roku p.n.e. (29 maja, 1 pa\xc5\xbadziernika i 5 grudnia), kt\xc3\xb3r\xc4\x85 zaobserwowali staro\xc5\xbcytni astrologowie z Sippar i kt\xc3\xb3r\xc4\x85 odkry\xc5\x82 na pocz\xc4\x85tku XVII wieku Johannes Kepler. Drugim wydarzeniem okaza\xc5\x82a si\xc4\x99 potr\xc3\xb3jna koniunkcja Jowisza, Saturna i Marsa w konstelacji Ryb w 6\xc2\xa0roku p.n.e. By\xc5\x82a co prawda niewidoczna z Ziemi, ale niezwykle czytelna dla astrolog\xc3\xb3w. Trzeci fenomen to niezwyk\xc5\x82y uk\xc5\x82ad cia\xc5\x82 niebieskich, do jakiego dosz\xc5\x82o 20 lutego 5 roku p.n.e. Z jednej strony Ksi\xc4\x99\xc5\xbcyc i Jowisz, a z drugiej Mars i Saturn utworzy\xc5\x82y dwie pary. Czwartym zjawiskiem by\xc5\x82 wybuch supernowej. Kroniki chi\xc5\x84skie i korea\xc5\x84skie wspominaj\xc4\x85, \xc5\xbce takie zjawisko by\xc5\x82o widoczne przez 76 dni (od marca do ko\xc5\x84ca maja 5 roku p.n.e.). O\xc2\xa0podobnym zjawisku mo\xc5\xbcna przeczyta\xc4\x87 w apokryficznej Protoewangelii Jakuba, opisuj\xc4\x85cej okoliczno\xc5\x9bci narodzin Chrystusa._NEWLINE_Wed\xc5\x82ug Johannesa Keplera \xe2\x80\x9egwiazd\xc4\x85 betlejemsk\xc4\x85\xe2\x80\x9d by\xc5\x82a wielokrotna koniunkcja trzech planet \xe2\x80\x93 Saturna, Jowisza i Marsa \xe2\x80\x93 podczas jednego tylko roku (6 p.n.e.). Koniunkcje ww. planet zdarzaj\xc4\x85 si\xc4\x99 co oko\xc5\x82o 800 lat i Kepler obserwowa\xc5\x82 tak\xc4\x85 po roku 1600. Zjawisko to by\xc5\x82o potem w podobnym kontek\xc5\x9bcie wielokrotnie rozwa\xc5\xbcane, tak\xc5\xbce przez wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesnych._NEWLINE_Z Ewangelii Mateusza dowiadujemy si\xc4\x99 jednak, \xc5\xbce:_NEWLINE_Gdy za\xc5\x9b Jezus narodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 w Betlejem w Judei za panowania kr\xc3\xb3la Heroda, oto M\xc4\x99drcy ze Wschodu przybyli do Jerozolimy i pytali: \xc2\xabGdzie jest nowo narodzony kr\xc3\xb3l \xc5\xbcydowski? Ujrzeli\xc5\x9bmy bowiem jego gwiazd\xc4\x99 na Wschodzie i przybyli\xc5\x9bmy odda\xc4\x87 mu pok\xc5\x82on\xc2\xbb._NEWLINE_Opis ten uzupe\xc5\x82nia relacja z Betlejem:_NEWLINE_A oto gwiazda, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 widzieli na Wschodzie, sz\xc5\x82a przed nimi, a\xc5\xbc przysz\xc5\x82a i zatrzyma\xc5\x82a si\xc4\x99 nad miejscem, gdzie by\xc5\x82o Dzieci\xc4\x99. Gdy ujrzeli gwiazd\xc4\x99, bardzo si\xc4\x99 uradowali._NEWLINE_Ponowna widoczno\xc5\x9b\xc4\x87 zjawiska w Betlejem mia\xc5\x82aby potwierdza\xc4\x87 wed\xc5\x82ug badaczy zagadnienia wersj\xc4\x99 z koniunkcj\xc4\x85 planet, kt\xc3\xb3re mog\xc5\x82y by\xc4\x87 widoczne przez ca\xc5\x82y, nie wiadomo jak wiele miesi\xc4\x99cy trwaj\xc4\x85cy, okres ich w\xc4\x99dr\xc3\xb3wki. Z cytowanego fragmentu nie wynika jednak, by by\xc5\x82a to grupa gwiazd, kt\xc3\xb3re np. chaldejscy magowie byliby w stanie zidentyfikowa\xc4\x87, ani \xc5\xbce zjawisko by\xc5\x82o widoczne w\xc3\xb3wczas stale. Zosta\xc5\x82o dostrze\xc5\xbcone ponownie po dotarciu na znane im z tre\xc5\x9bci proroctwa miejsce narodzin kr\xc3\xb3lewskiego potomka._NEWLINE_M\xc3\xb3g\xc5\x82by to by\xc4\x87 Merkury, kt\xc3\xb3ry osi\xc4\x85ga jasno\xc5\x9b\xc4\x87 oko\xc5\x82o -1,2 magnitudo, ale ze wzgl\xc4\x99du na pobli\xc5\xbce S\xc5\x82o\xc5\x84ca nie zawsze mo\xc5\xbcna t\xc4\x99 planet\xc4\x99 zauwa\xc5\xbcy\xc4\x87. Planeta mog\xc5\x82aby zosta\xc4\x87 dostrze\xc5\xbcona wieczorem w pobli\xc5\xbcu jakiego\xc5\x9b domu w Betlejem, ale nie ma jakichkolwiek opracowa\xc5\x84, kt\xc3\xb3re rozwa\xc5\xbca\xc5\x82yby tak\xc4\x85 wersj\xc4\x99 wydarze\xc5\x84._NEWLINE_Jedynym zjawiskiem astronomicznym, kt\xc3\xb3re z powodu zauwa\xc5\xbcalnego ruchu na sferze niebieskiej mog\xc5\x82oby w jednoznaczny spos\xc3\xb3b chwilowo wskazywa\xc4\x87 jakikolwiek punkt na powierzchni Ziemi, jest meteor lub jasny bolid, do kt\xc3\xb3rego spalaj\xc4\x85ca si\xc4\x99 bry\xc5\x82ka materii jest najbardziej podobna. Przemawia za tym fakt, \xc5\xbce Gwiazd\xc4\x99 Betlejemsk\xc4\x85 przedstawia si\xc4\x99 tradycyjnie jako komet\xc4\x99. Gwiazda \xe2\x80\x9enie sz\xc5\x82aby\xe2\x80\x9d zatem przed m\xc4\x99drcami ca\xc5\x82y czas, a przemkn\xc4\x99\xc5\x82a, wskazuj\xc4\x85c poszukiwane miejsce. Zachodz\xc4\x85ce planety, supernowa czy kometa, kt\xc3\xb3ra jeszcze kilkadziesi\xc4\x85t lat temu by\xc5\x82a uto\xc5\xbcsamiana z Gwiazd\xc4\x85 Betlejemsk\xc4\x85 i mog\xc5\x82a zmienia\xc4\x87 chronologi\xc4\x99 biblijn\xc4\x85, nie mog\xc5\x82y zosta\xc4\x87 wykorzystane w tym celu. Wawrzyniec Susliga, przypuszczaj\xc4\x85c pewnie, \xc5\xbce gwiazda betlejemska by\xc5\x82a zjawiskiem nietypowym, napisa\xc5\x82 na pocz\xc4\x85tku XVII wieku rozpraw\xc4\x99 o supernowej z roku 4 przed nasz\xc4\x85 er\xc4\x85, z kt\xc3\xb3rej powodu przesuwa\xc5\x82 w\xc5\x82a\xc5\x9bnie dat\xc4\x99 narodzenia Jezusa o kilka lat wstecz._NEWLINE_Mimo do\xc5\x9b\xc4\x87 du\xc5\xbcej pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci dobowego ruchu Jowisza na sferze niebieskiej, si\xc4\x99gaj\xc4\x85cej kilku minut \xc5\x82uku, nie wiadomo nic o tym, by w\xc4\x99drowcy wykonywali stosowne pomiary w trakcie swego marszu ani czy chocia\xc5\xbc dysponowali w\xc3\xb3wczas niezb\xc4\x99dnym do tego celu instrumentem. Nieznany jest chyba r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc astrologiczny aspekt wstrzymania ruchu planety zewn\xc4\x99trznej dla celu ich poszukiwa\xc5\x84, co byliby w stanie stwierdzi\xc4\x87, ale nie pomog\xc5\x82oby im to w identyfikacji jednego spo\xc5\x9br\xc3\xb3d wielu domostw znajduj\xc4\x85cych si\xc4\x99 w Betlejem._NEWLINE_Mo\xc5\xbcna si\xc4\x99 zastanawia\xc4\x87, czy m\xc4\x99drcy, o kt\xc3\xb3rych wzmiankuje Ewangelia, mogli mie\xc4\x87 pogl\xc4\x85d o cechach kr\xc3\xb3lewskiego potomka wyniesiony z kr\xc3\xb3lestwa lub kr\xc3\xb3lestw, sk\xc4\x85d przybyli, albo potrafili odnale\xc5\xba\xc4\x87 niemowl\xc4\x99 po w\xc5\x82asnych skojarzeniach, jakie mog\xc5\x82o wzbudzi\xc4\x87 w nich jego pobli\xc5\xbce. W tym kontek\xc5\x9bcie \xc5\x9bwiat\xc5\x82o Gwiazdy Betlejemskiej by\xc5\x82oby przeno\xc5\x9bni\xc4\x85 o\xc5\x9bwiecenia umys\xc5\x82u szukaj\xc4\x85cych Jezusa, czego przyk\xc5\x82adem jest , w czym zreszt\xc4\x85 w widoczny spos\xc3\xb3b pomagaj\xc4\x85 anio\xc5\x82owie. W symbolice chrze\xc5\x9bcija\xc5\x84skiej poj\xc4\x99cie gwiazdy bywa u\xc5\xbcywane jako synonim szlachetnie urodzonej osoby, by\xc4\x87 mo\xc5\xbce z powodu dwuznacznego szyku zda\xc5\x84 w cytowanym fragmencie ewangelii \xe2\x80\x93 gwiazd\xc4\x99 dostrze\xc5\xbcono po tym, jak by\xc5\x82a ca\xc5\x82y czas widoczna. Jednak nieznane s\xc4\x85 inne relacje Mateusza Ewangelisty ani pozosta\xc5\x82ych aposto\xc5\x82\xc3\xb3w, na podstawie kt\xc3\xb3rych mo\xc5\xbcna by dokona\xc4\x87 jakichkolwiek ustale\xc5\x84 w tej kwestii._NEWLINE_Istniej\xc4\x85 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc inne interpretacje \xe2\x80\x9eGwiazdy Betlejemskiej\xe2\x80\x9d. Ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 Adwentyst\xc3\xb3w Dnia Si\xc3\xb3dmego na podstawie pism Ellen G. White uwa\xc5\xbca, i\xc5\xbc \xe2\x80\x9egwiazd\xc4\x85\xe2\x80\x9d by\xc5\x82 \xe2\x80\x9e\xc5\x9bwietlisty zast\xc4\x99p anio\xc5\x82\xc3\xb3w\xe2\x80\x9d pos\xc5\x82anych przez Boga, kt\xc3\xb3rzy mieli wskazywa\xc4\x87 drog\xc4\x99 m\xc4\x99drcom._NEWLINE_\xc5\x9awiadkowie Jehowy uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85 natomiast, \xc5\xbce \xe2\x80\x9egwiazda\xe2\x80\x9d lub obiekt, kt\xc3\xb3ry j\xc4\x85 przypomina\xc5\x82, nie pochodzi\xc5\x82a od Boga. Nie zaprowadzi\xc5\x82a astrolog\xc3\xb3w prosto do Betlejem, tylko najpierw do Heroda, co w konsekwencji doprowadzi\xc5\x82o do rzezi niewini\xc4\x85tek i gdyby nie interwencja Boga, ich dzia\xc5\x82ania doprowadzi\xc5\x82yby do \xc5\x9bmierci Jezusa. Dlatego uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85, \xc5\xbce \xe2\x80\x9egwiazda\xe2\x80\x9d pochodzi\xc5\x82a od Szatana Diab\xc5\x82a._NEWLINE_Niekt\xc3\xb3rzy nieortodoksyjni teologowie (np. Uta Ranke-Heinemann) podwa\xc5\xbcaj\xc4\x85 istnienie takiego obiektu zar\xc3\xb3wno z pozycji historycznych, jak i teologicznych._NEWLINE_Neguj\xc4\x85 oni rol\xc4\x99 gwiazdy jako przewodnika dla m\xc4\x99drc\xc3\xb3w. Nie by\xc5\x82aby wtedy potrzebna wizyta u Heroda, kt\xc3\xb3rej nast\xc4\x99pstwem okaza\xc5\x82a si\xc4\x99 rze\xc5\xba niewini\xc4\x85tek. Nie mo\xc5\xbcna wyja\xc5\x9bni\xc4\x87 w ten spos\xc3\xb3b \xe2\x80\x9eprzerwy\xe2\x80\x9d w \xc5\x9bwieceniu gwiazdy w okolicach Jerozolimy. Nie zgadzaj\xc4\x85 si\xc4\x99 te\xc5\xbc na \xc5\x82\xc4\x85czenie opisywanego w Nowym Testamencie zjawiska z koniunkcj\xc4\x85 trzech planet, gdy\xc5\xbc taki obiekt astronomiczny nie by\xc5\x82by w \xc5\xbcaden spos\xc3\xb3b pomocny w znalezieniu miejsca narodzin Jezusa. Nie by\xc5\x82by r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc opisywany jako pojedyncza gwiazda._NEWLINE_Wspomniani badacze wskazuj\xc4\x85 te\xc5\xbc, \xc5\xbce motyw gwiazdy zwiastuj\xc4\x85cej zbli\xc5\xbcanie si\xc4\x99 znacz\xc4\x85cych wydarze\xc5\x84 by\xc5\x82 w antyku powszechny. Dla przyk\xc5\x82adu wed\xc5\x82ug Wergiliusza Eneasza z Troi do Lacjum prowadzi\xc5\x82a gwiazda._NEWLINE_Mo\xc5\xbcna by si\xc4\x99 tak\xc5\xbce zastanawia\xc4\x87, czy Gwiazd\xc4\x85 Betlejemsk\xc4\x85 nie m\xc3\xb3g\xc5\x82by by\xc4\x87 tak\xc5\xbce jaki\xc5\x9b szczeg\xc3\xb3\xc5\x82 architektoniczny domu wyobra\xc5\xbcony na Wschodzie i rozpoznany w Betlejem, gdy\xc5\xbc taki spos\xc3\xb3b my\xc5\x9blenia wydaje si\xc4\x99 pojawia\xc4\x87 w Starym Testamencie. Mo\xc5\xbce to by\xc4\x87 jednak jedynie forma literackiej przeno\xc5\x9bni, a nie opis zdolno\xc5\x9bci, zreszt\xc4\x85 raczej niedost\xc4\x99pnych osobom z niskim urodzeniem i nie wiadomo czy akceptowany przez uczonych, tak\xc5\xbce 2000 lat temu.'