b'\n_START_ARTICLE_\nRum\n_START_SECTION_\nEtymologia\n_START_PARAGRAPH_\nPochodzenie s\xc5\x82owa rum jest niejasne. W 1824 r. Samuel Morewood, brytyjski etymolog, zasugerowa\xc5\x82, \xc5\xbce nazwa pochodzi od ostatniej sylaby \xc5\x82aci\xc5\x84skiego s\xc5\x82owa cukier \xe2\x80\x93 saccharum. Inna hipoteza m\xc3\xb3wi, \xc5\xbce nazwa pochodzi od holenderskiego roemer \xe2\x80\x93 kubki (szklanki), poniewa\xc5\xbc holenderscy marynarze szklanki o du\xc5\xbcej pojemno\xc5\x9bci nazywali rummers. Za najbardziej prawdopodobn\xc4\x85 uwa\xc5\xbca si\xc4\x99 jednak mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87, \xc5\xbce s\xc5\x82owo rum pochodzi od angielskiego rum, kt\xc3\xb3re w slangu oznacza\xc5\x82o \xe2\x80\x9etumult\xe2\x80\x9d.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nDawniej by\xc5\x82 to trunek rabusi\xc3\xb3w, pirat\xc3\xb3w, szmugler\xc3\xb3w oraz handlarzy niewolnik\xc3\xb3w i przez stulecia stanowi\xc5\x82 znacz\xc4\x85cy towar b\xc4\x99d\xc4\x85cy przedmiotem przemytu. _NEWLINE_Jego historia si\xc4\x99ga czas\xc3\xb3w antycznych. Rum pochodzi prawdopodobnie z Indii i Chin. Do Europy zosta\xc5\x82 przywieziony przez Arab\xc3\xb3w. W Hiszpanii Maurowie posiadali ogromne plantacje trzciny cukrowej. Krzysztof Kolumb podczas swojej drugiej wyprawy zabra\xc5\x82 ze sob\xc4\x85 sadzonki trzciny cukrowej. Sadzonki przyj\xc4\x99\xc5\x82y si\xc4\x99 bardzo dobrze w tamtejszym klimacie. W XVII w. w rejonie Morza Karaibskiego rozpocz\xc4\x99to bardziej masow\xc4\x85 produkcj\xc4\x99 rumu. Tradycja powiada, \xc5\xbce to w\xc5\x82a\xc5\x9bnie na wyspie Barbados zacz\xc4\x99to produkowa\xc4\x87 rum. Zwi\xc4\x85zane jest to z rozkwitem piractwa. Rosn\xc4\x85ca popularno\xc5\x9b\xc4\x87 rumu spowodowa\xc5\x82a \xc5\xbce od 1655 r. na okr\xc4\x99tach Royal Navy dzienne racje piwa zast\xc4\x85piono rumem, a w 1740 r. rum zast\xc4\x85piono grogiem (mieszanina rumu z wod\xc4\x85, najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej gor\xc4\x85c\xc4\x85, w stosunku 1\xc2\xa0: 3). Popularno\xc5\x9b\xc4\x87 rumu na Karaibach szybko rozprzestrzeni\xc5\x82a si\xc4\x99 do kolonialnej Ameryki. Pierwsza ameryka\xc5\x84ska destylarnia rumu zosta\xc5\x82a stworzona w 1664 r. na Staten Island (Nowy Jork). Boston zbudowa\xc5\x82 swoje destylarnie trzy lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej. Du\xc5\xbca konsumpcja rumu w Ameryce, a tak\xc5\xbce zapotrzebowanie na cukier w Europie spowodowa\xc5\x82y, \xc5\xbce by\xc5\x82o potrzeba wi\xc4\x99cej r\xc4\x85k do pracy na Karaibskich plantacjach trzciny \xe2\x80\x93 co z czasem doprowadzi\xc5\x82o do powstania handlu tr\xc3\xb3jk\xc4\x85tnego mi\xc4\x99dzy Afryk\xc4\x85 (niewolnicy), Karaibami (trzcina, cukier) i Ameryk\xc4\x85 (rum). Handel ten, jako \xc5\xbce by\xc5\x82 dochodowy, doprowadzi\xc5\x82 do tzw. Sugar Act w 1764 r., co z kolei by\xc5\x82o jedn\xc4\x85 z przyczyn rewolucji ameryka\xc5\x84skiej. Wraz z rozprzestrzenianiem si\xc4\x99 upraw trzciny cukrowej na inne terytoria rozszerzy\xc5\x82a si\xc4\x99 produkcja rumu. Destylarnie powsta\xc5\x82y mi\xc4\x99dzy innymi na portugalskich wyspach na Atlantyku (np. na Maderze) oraz na Madagaskarze. Najbardziej znane i szlachetne gatunki rumu, dojrzewaj\xc4\x85ce w d\xc4\x99bowych beczkach, pochodz\xc4\x85 jednak z Karaib\xc3\xb3w: Barbadosu, Dominikany, Jamajki czy Kuby._NEWLINE_W krajach europejskich podj\xc4\x99to produkcj\xc4\x99 alkoholu na bazie melasy otrzymywanej z burak\xc3\xb3w cukrowych, kt\xc3\xb3ry mia\xc5\x82 na\xc5\x9bladowa\xc4\x87 rum. Wytw\xc3\xb3rnie w Europie \xc5\x9arodkowej przez pewien czas u\xc5\xbcywa\xc5\x82y nawet nazwy \xe2\x80\x9erum\xe2\x80\x9d w stosunku do swoich produkt\xc3\xb3w (np. czeski czy s\xc5\x82owacki \xe2\x80\x9eTuzemski Rum\xe2\x80\x9d, czy te\xc5\xbc produkowany w Austrii \xe2\x80\x9eStroh\xe2\x80\x9d). Po przyst\xc4\x85pieniu tych kraj\xc3\xb3w do Unii Europejskiej nazwy te zosta\xc5\x82y zmienione, gdy\xc5\xbc okre\xc5\x9blenie \xe2\x80\x9erum\xe2\x80\x9d jest zastrze\xc5\xbcone do produkt\xc3\xb3w wytwarzanych z trzciny cukrowej. _NEWLINE_Dostosowanie si\xc4\x99 producent\xc3\xb3w do unijnych przepis\xc3\xb3w mia\xc5\x82o te\xc5\xbc ten skutek, \xc5\xbce z rynku europejskiego znikn\xc4\x85\xc5\x82 mocny trunek w wersji pierwotnie otrzymywanej w karaibskich destylarniach \xe2\x80\x93 zast\xc4\x85piono go wersj\xc4\x85 rozcie\xc5\x84czon\xc4\x85 do 37,5\xe2\x80\x9340%, zgodnie z unijn\xc4\x85 norm\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nProdukcja\n_START_PARAGRAPH_\nW odr\xc3\xb3\xc5\xbcnieniu od innych napoj\xc3\xb3w spirytusowych, takich jak koniak i whisky, rum nie ma okre\xc5\x9blonej metody produkcji \xe2\x80\x93 zale\xc5\xbcy ona w du\xc5\xbcej mierze od miejsca wytwarzania rumu.\n_START_SECTION_\nFermentacja\n_START_PARAGRAPH_\nRum produkowany jest najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej z melasy (na Karaibach i w Brazylii). Znacz\xc4\x85cym wyj\xc4\x85tkiem s\xc4\x85 francuskoj\xc4\x99zyczne wyspy, gdzie sok z trzciny cukrowej jest preferowanym sk\xc5\x82adnikiem bazy. Dro\xc5\xbcd\xc5\xbce i wod\xc4\x99 dodaje si\xc4\x99 do sk\xc5\x82adnika podstawowego (melasa lub sok z trzciny cukrowej) w celu rozpocz\xc4\x99cia procesu fermentacji. Niekt\xc3\xb3rzy producenci wykorzystuj\xc4\x85 dzikie dro\xc5\xbcd\xc5\xbce w procesie fermentacji, jednak wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 producent\xc3\xb3w korzysta ze szczep\xc3\xb3w dro\xc5\xbcd\xc5\xbcy Saccharomyces cerevisiae, co u\xc5\x82atwia zapewnienie sp\xc3\xb3jnego i przewidywalnego czasu fermentacji. Najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82em dro\xc5\xbcd\xc5\xbcy jest tzw. Dunder \xe2\x80\x93 pianka z poprzednich fermentacji bogata w dro\xc5\xbcd\xc5\xbce. Dunder jest tradycyjnym \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82em dro\xc5\xbcd\xc5\xbcy na Jamajce.\n_START_SECTION_\nDestylacja\n_START_PARAGRAPH_\nPodobnie jak w przypadku wszystkich innych aspekt\xc3\xb3w produkcji rumu, nie ma standardowej metody destylacji. Wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 produkcji odbywa si\xc4\x99 przy u\xc5\xbcyciu kolumny rektyfikacyjnej, cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 producent\xc3\xb3w do destylacji rumu u\xc5\xbcywa alembik\xc3\xb3w, dzi\xc4\x99ki czemu mo\xc5\xbcna uzyska\xc4\x87 \xe2\x80\x9epe\xc5\x82ny\xe2\x80\x9d smak rumu.\n_START_SECTION_\nDojrzewanie\n_START_PARAGRAPH_\nWiele kraj\xc3\xb3w wymaga, aby rum dojrzewa\xc5\x82 co najmniej rok. Dojrzewanie odbywa si\xc4\x99 w drewnianych beczkach d\xc4\x99bowych, ale tak\xc5\xbce w zbiornikach ze stali nierdzewnej lub w beczkach z innych rodzaj\xc3\xb3w drewna. Proces dojrzewania ma wp\xc5\x82yw na barw\xc4\x99 rumu. Rum dojrzewaj\xc4\x85cy w d\xc4\x99bowych beczkach staje si\xc4\x99 ciemny, a dojrzewaj\xc4\x85cy w zbiornikach ze stali nierdzewnej pozostaje praktycznie bezbarwny. Ze wzgl\xc4\x99du na tropikalny klimat, wsp\xc3\xb3lny dla wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci obszar\xc3\xb3w produkuj\xc4\x85cych rum, alkohol ten dojrzewa o wiele szybciej ni\xc5\xbc whisky czy koniak. Dojrza\xc5\x82y rum jest zazwyczaj mieszany, aby zapewni\xc4\x87 jednolity smak i kolor. Mieszanie rumu jest ostatnim krokiem w procesie produkcji. W ramach procesu mieszania jasny rum mo\xc5\xbce by\xc4\x87 dodatkowo filtrowany w celu uzyskania w pe\xc5\x82ni bezbarwnego trunku.'