b"\n_START_ARTICLE_\nTransatlantycki kabel telegraficzny\n_START_PARAGRAPH_\nPierwszy transatlantycki kabel telegraficzny zosta\xc5\x82 w 1866 r. po\xc5\x82o\xc5\xbcony na dnie Atlantyku pomi\xc4\x99dzy miejscowo\xc5\x9bciami Foilhommerum na wyspie Valentia (zachodnia Irlandia) a Heart's Content na wschodnim wybrze\xc5\xbcu Nowej Fundlandii. \xc5\x81\xc4\x85czy\xc5\x82 on Ameryk\xc4\x99 P\xc3\xb3\xc5\x82nocn\xc4\x85 z Europ\xc4\x85, skracaj\xc4\x85c do kilku minut czas potrzebny na dostarczenie wiadomo\xc5\x9bci mi\xc4\x99dzy nimi. Poprzednio u\xc5\xbcywano w tym celu statk\xc3\xb3w, co trwa\xc5\x82o oko\xc5\x82o dziesi\xc4\x99ciu dni. W okresie dziewi\xc4\x99ciu lat podj\xc4\x99tych zosta\xc5\x82o pi\xc4\x99\xc4\x87 pr\xc3\xb3b po\xc5\x82o\xc5\xbcenia kabla: w 1857, 1858 (dwie pr\xc3\xb3by), 1865 i 1866 \xe2\x80\x93 nim ostatecznie ustanowiono po\xc5\x82\xc4\x85czenie przy u\xc5\xbcyciu statku SS Great Eastern, korzystaj\xc4\x85c z kabla z 1866 oraz zreperowanego kabla z 1865. Dodatkowe linie \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85ce Foilhommerum z Heart\xe2\x80\x99s Content po\xc5\x82o\xc5\xbcono w latach 1873, 1874, 1880 i 1890. Pod koniec XIX wieku Ameryk\xc4\x99 P\xc3\xb3\xc5\x82nocn\xc4\x85 \xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82a z Europ\xc4\x85 sie\xc4\x87 podmorskich linii telegraficznych, b\xc4\x99d\xc4\x85cych w\xc5\x82asno\xc5\x9bci\xc4\x85 przedsi\xc4\x99biorstw brytyjskich, francuskich, niemieckich i ameryka\xc5\x84skich._NEWLINE_Cz\xc5\x82owiekiem, kt\xc3\xb3ry sta\xc5\x82 za ustanowieniem pierwszego po\xc5\x82\xc4\x85czenia tego typu by\xc5\x82 Cyrus West Field. Pierwszym oficjalnym telegramem wys\xc5\x82anym przez kabel transatlantycki by\xc5\x82 telegram z gratulacjami, wys\xc5\x82any przez kr\xc3\xb3low\xc4\x85 Wiktori\xc4\x99 do prezydenta USA Jamesa Buchanana 16 sierpnia 1858. Kabel ten uleg\xc5\x82 zniszczeniu miesi\xc4\x85c p\xc3\xb3\xc5\xbaniej, gdy Wildman Whitehouse przeci\xc4\x85\xc5\xbcy\xc5\x82 go, pr\xc3\xb3buj\xc4\x85c u\xc5\xbcy\xc4\x87 zbyt wysokiego napi\xc4\x99cia, co mia\xc5\x82o zwi\xc4\x99kszy\xc4\x87 pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 przesy\xc5\x82u telegram\xc3\xb3w. Wkr\xc3\xb3tce pod naciskiem opinii publicznej i inwestor\xc3\xb3w podj\xc4\x99to prace nad przywr\xc3\xb3ceniem po\xc5\x82\xc4\x85czenia. Kolejn\xc4\x85 zako\xc5\x84czon\xc4\x85 sukcesem pr\xc3\xb3b\xc4\x99 podj\xc4\x99to w 1865, przy u\xc5\xbcyciu znacznie ulepszonego kabla, ostatecznie ustanawiaj\xc4\x85c po\xc5\x82\xc4\x85czenie 18 lipca 1866. Wkr\xc3\xb3tce potem naprawiono i oddano do u\xc5\xbcytku kabel z 1865.\n_START_SECTION_\nPochodzenie koncepcji\n_START_PARAGRAPH_\nPo tym, jak William Cooke i Charles Wheatstone wprowadzili do u\xc5\xbcytku pracuj\xc4\x85cy telegraf w 1839, idea po\xc5\x82\xc4\x85czenia Europy i Ameryki podmorskim kablem zacz\xc4\x99\xc5\x82a by\xc4\x87 rozpatrywana jako mo\xc5\xbcliwa do realizacji w przysz\xc5\x82o\xc5\x9bci. Na pocz\xc4\x85tku lat 40. XIX wieku Samuel Morse g\xc5\x82osi\xc5\x82, i\xc5\xbc wierzy w to, \xc5\xbce dekada ta b\xc4\x99dzie okresem eksperyment\xc3\xb3w z podmorskimi kablami i zdobywania wiedzy niezb\xc4\x99dnej do ich skonstruowania. Rzeczywi\xc5\x9bcie, kulminacj\xc4\x85 tych bada\xc5\x84 i eksperyment\xc3\xb3w by\xc5\x82o oddanie do u\xc5\xbcytku w 1850 sprawnego kabla \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85cego Wielk\xc4\x85 Brytani\xc4\x99 i Francj\xc4\x99. W tym samym roku katolicki biskup Nowej Fundlandii zaproponowa\xc5\x82 zbudowanie linii telegraficznej \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85cej St. John\xe2\x80\x99s z Cape Ray oraz poprowadzenie kabli dnem Rzeki \xc5\x9awi\xc4\x99tego Wawrzy\xc5\x84ca z Cape Ray do Nowej Szkocji przez Cie\xc5\x9bnin\xc4\x99 Cabota. Podobny plan w tym samym czasie og\xc5\x82osi\xc5\x82 Frederick Newton Gisborne, in\xc5\xbcynier z Nowej Szkocji. Wiosn\xc4\x85 1851 otrzymawszy grant od w\xc5\x82adz Nowej Fundlandii, za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 przedsi\xc4\x99biorstwo, kt\xc3\xb3re podj\xc4\x99\xc5\x82o si\xc4\x99 wykonania tego zadania. Jednak\xc5\xbce dwa lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej przedsi\xc4\x99biorstwo upad\xc5\x82o, a Gisborne zosta\xc5\x82 aresztowany za niep\xc5\x82acenie d\xc5\x82ug\xc3\xb3w. W nast\xc4\x99pnym roku Gisborne zosta\xc5\x82 zaproszony przez Cyrusa West Fielda celem om\xc3\xb3wienia projektu po\xc5\x82o\xc5\xbcenia kabla telegraficznego \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85cego Ameryk\xc4\x99 P\xc3\xb3\xc5\x82nocn\xc4\x85 z Europ\xc4\x85 dnem Atlantyku. Field nie zna\xc5\x82 si\xc4\x99 na oceanografii ani na kablach podmorskich. Skonsultowa\xc5\x82 si\xc4\x99 z autorytetem w dziedzinie oceanografii, Matthew Maurym, a tak\xc5\xbce z Morsem. Field opracowa\xc5\x82 koncepcj\xc4\x99 kabla transatlantyckiego w oparciu o plany Gisborne\xe2\x80\x99a, kt\xc3\xb3re rozwin\xc4\x85\xc5\x82 i zaadaptowa\xc5\x82 do potrzeb znacznie wi\xc4\x99kszego projektu, po czym rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 promowanie przedsi\xc4\x99biorstwa New York, Newfoundland and London Telegraph Company i jego projektu kabla transatlantyckiego.\n_START_SECTION_\nZ Saint Hohn\xe2\x80\x99s do Nowej Szkocji\n_START_PARAGRAPH_\nPierwszym krokiem do realizacji projektu kabla transatlantyckiego by\xc5\x82o wykonanie po\xc5\x82\xc4\x85czenia dnem Cie\xc5\x9bniny Cabota w Zatoce \xc5\x9awi\xc4\x99tego Wawrzy\xc5\x84ca. Pierwsza pr\xc3\xb3ba podj\xc4\x99ta w 1855 by\xc5\x82a nieudana, w po\xc5\x82owie drogi kabel musiano odci\xc4\x85\xc4\x87, by uchroni\xc4\x87 od zatoni\xc4\x99cia bark\xc4\x99, z kt\xc3\xb3rej go k\xc5\x82adziono. Nast\xc4\x99pnego lata uda\xc5\x82o si\xc4\x99 po\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc4\x87 kabel mi\xc4\x99dzy Cape Ray na Nowej Fundlandii a Aspy Bay w Nowej Szkocji przy u\xc5\xbcyciu parowca.\n_START_SECTION_\nKabel transatlantycki\n_START_PARAGRAPH_\nWykonaniem projektu kabla transatlantyckiego zajmowa\xc5\x82 si\xc4\x99 Fields wraz z Charlesem Brightem jako g\xc5\x82\xc3\xb3wnym in\xc5\xbcynierem. Przeprowadzono specjalistyczne badania na projektowanej trasie kabla, by ustali\xc4\x87, czy projekt jest technicznie wykonalny. Prace by\xc5\x82y finansowane ze sprzeda\xc5\xbcy udzia\xc5\x82\xc3\xb3w w Atlantic Telegraph Company. Jedn\xc4\x85 czwart\xc4\x85 kapita\xc5\x82u zainwestowa\xc5\x82 sam Fields, reszta nap\xc5\x82ywa\xc5\x82a ze \xc5\xbar\xc3\xb3de\xc5\x82 brytyjskich i ameryka\xc5\x84skich._NEWLINE_Rdze\xc5\x84 kabla sk\xc5\x82ada\xc5\x82 si\xc4\x99 z siedmiu pojedynczych drut\xc3\xb3w z czystej miedzi o masie 26 kg/km ka\xc5\xbcdy, kt\xc3\xb3re by\xc5\x82y izolowane trzema warstwami gutaperki, wa\xc5\xbc\xc4\x85cymi 64 kg/km. Te z kolei owini\xc4\x99te by\xc5\x82y osiemnastoma pasami smo\xc5\x82owanych konopi, ka\xc5\xbcdy z siedmiu przewod\xc3\xb3w oddzielnie, a ca\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 skr\xc4\x99cono w zamkni\xc4\x99t\xc4\x85 spiral\xc4\x99. Ca\xc5\x82a konstrukcja wa\xc5\xbcy\xc5\x82a 550 kg/km (ok. 1 tony na mil\xc4\x99 morsk\xc4\x85), b\xc4\x99d\xc4\x85c przy tym wystarczaj\xc4\x85co elastyczna i wytrzyma\xc5\x82a. Kabel wykona\xc5\x82y wsp\xc3\xb3lnie dwa brytyjskie przedsi\xc4\x99biorstwa: Glass, Elliot & Co. z Greenwich i R. S. Newall & Co. z Liverpoolu._NEWLINE_Brytyjski rz\xc4\x85d udzieli\xc5\x82 Fieldowi subsydium w wysoko\xc5\x9bci 1400 funt\xc3\xb3w rocznie oraz u\xc5\xbcyczy\xc5\x82 statk\xc3\xb3w, z kt\xc3\xb3rych k\xc5\x82adziono kabel. Field ubiega\xc5\x82 si\xc4\x99 te\xc5\xbc o pomoc w Kongresie USA._NEWLINE_Pierwsza pr\xc3\xb3ba poczyniona w 1857 zako\xc5\x84czy\xc5\x82a si\xc4\x99 fiaskiem. Jednostkami, z kt\xc3\xb3rych k\xc5\x82adziono kabel, by\xc5\x82y adaptowane okr\xc4\x99ty wojenne HMS Agamemnon i USS Niagara. Operacj\xc4\x99 rozpocz\xc4\x99to na mieli\xc5\xbanie nieopodal zamku Ballycarbery w hrabstwie Kerry, na po\xc5\x82udniowo-zachodnim wybrze\xc5\xbcu Irlandii 5 sierpnia 1857. Kabel z\xc5\x82ama\xc5\x82 si\xc4\x99 ju\xc5\xbc pierwszego dnia, zosta\xc5\x82 podniesiony i zreperowany, lecz z\xc5\x82ama\xc5\x82 si\xc4\x99 ponownie na g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci ok. 3200 metr\xc3\xb3w. Po tym zdarzeniu na rok zaprzestano pr\xc3\xb3b._NEWLINE_Nast\xc4\x99pnego lata Agamemnon i Niagara, po przeprowadzeniu pr\xc3\xb3b w Zatoce Biskajskiej, podj\xc4\x99\xc5\x82y kolejn\xc4\x85 pr\xc3\xb3b\xc4\x99. Jednostki mia\xc5\x82y si\xc4\x99 spotka\xc4\x87 po\xc5\x9brodku Atlantyku, gdzie dwie po\xc5\x82\xc3\xb3wki kabla mia\xc5\x82y zosta\xc4\x87 po\xc5\x82\xc4\x85czone, po czym Agamemnon mia\xc5\x82 k\xc5\x82a\xc5\x9b\xc4\x87 kabel p\xc5\x82yn\xc4\x85c w stron\xc4\x99 wyspy Valentia, a Niagara robi\xc4\x87 to samo p\xc5\x82yn\xc4\x85c na zach\xc3\xb3d, w stron\xc4\x99 wybrze\xc5\xbcy Nowej Fundlandii. 26 czerwca rozpocz\xc4\x99to realizacj\xc4\x99 tego planu i po po\xc5\x82\xc4\x85czeniu kabla jednostki zacz\xc4\x99\xc5\x82y p\xc5\x82yn\xc4\x85\xc4\x87 w przeciwne strony. Kabel jednak ponownie \xc5\x82ama\xc5\x82 si\xc4\x99, pierwszy raz po po\xc5\x82o\xc5\xbceniu mniej ni\xc5\xbc 5,5 kilometra, ponownie po po\xc5\x82o\xc5\xbceniu ponad 100 km, a po raz trzeci po 370 km, po czym zosta\xc5\x82 porzucony przez obydwie jednostki._NEWLINE_Ekspedycja zawr\xc3\xb3ci\xc5\x82a do Queenstown, sk\xc4\x85d 17 lipca zorganizowano nast\xc4\x99pn\xc4\x85 wypraw\xc4\x99. Ponownie po\xc5\x82\xc4\x85czono kabel po\xc5\x9brodku Atlantyku 29 lipca 1858. \xe2\x80\x9eNiagara\xe2\x80\x9d przyby\xc5\x82a do Trinity Bay na Nowej Fundlandii 4 sierpnia, a nast\xc4\x99pnego ranka ko\xc5\x84c\xc3\xb3wk\xc4\x99 kabla wyci\xc4\x85gni\xc4\x99to na brzeg. Wyprawa \xe2\x80\x9eAgamemnona\xe2\x80\x9d by\xc5\x82a podobnie udana. 5 sierpnia przybi\xc5\x82 do wybrze\xc5\xbcy Valentii, ko\xc5\x84c\xc3\xb3wk\xc4\x99 kabla wyci\xc4\x85gni\xc4\x99to na brzeg w Knightstown, a nast\xc4\x99pnie pod\xc5\x82\xc4\x85czono do lokalnej sieci telegraficznej.\n_START_SECTION_\nPierwszy kontakt\n_START_PARAGRAPH_\n16 sierpnia kr\xc3\xb3lowa brytyjska Wiktoria wys\xc5\x82a\xc5\x82a telegram gratulacyjny do prezydenta USA Jamesa Buchanana przez kabel transatlantycki, w kt\xc3\xb3rym wyrazi\xc5\x82a nadziej\xc4\x99, i\xc5\xbc b\xc4\x99dzie to \xe2\x80\x9edodatkowa linia \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85ca kraje, kt\xc3\xb3rych przyja\xc5\xba\xc5\x84 oparta jest na wsp\xc3\xb3lnym interesie i wzajemnym szacunku\xe2\x80\x9d. Prezydent odpowiedzia\xc5\x82, \xc5\xbce \xe2\x80\x9ejest to wi\xc4\x99kszy tryumf, ni\xc5\xbc jakikolwiek odniesiony na polu bitwy, gdy\xc5\xbc jest u\xc5\xbcyteczny dla ca\xc5\x82ej ludzko\xc5\x9bci. By\xc4\x87 mo\xc5\xbce ta linia telegraficzna, z Bo\xc5\xbc\xc4\x85 pomoc\xc4\x85, przyczyni si\xc4\x99 do ustanowienia trwa\xc5\x82ego pokoju i przyja\xc5\xbani mi\xc4\x99dzy wieloma narodami i jest instrumentem danym nam przez Opatrzno\xc5\x9b\xc4\x87 do rozpowszechniania religii, cywilizacji, wolno\xc5\x9bci i prawa na \xc5\x9bwiecie.\xe2\x80\x9d_NEWLINE_Wiadomo\xc5\x9bci te wzbudzi\xc5\x82y entuzjazm po obu stronach Atlantyku. Nast\xc4\x99pnego ranka w Nowym Jorku oddano salut ze 100 dzia\xc5\x82, ulice udekorowano flagami, dzwoni\xc5\x82y ko\xc5\x9bcielne dzwony, a noc\xc4\x85 ca\xc5\x82e miasto by\xc5\x82o rz\xc4\x99si\xc5\x9bcie o\xc5\x9bwietlone. Kabel transatlantycki by\xc5\x82 w tych dniach tematem niezliczonych kaza\xc5\x84 oraz r\xc3\xb3wnie ogromnej porcji okoliczno\xc5\x9bciowych wierszy.\n_START_SECTION_\nRozczarowanie wielkimi ideami\n_START_PARAGRAPH_\nJednak ju\xc5\xbc we wrze\xc5\x9bniu po kilku dniach intensywnego niszczenia izolacji kabel zawi\xc3\xb3d\xc5\x82. Reakcj\xc4\x85 na t\xc4\x99 wiadomo\xc5\x9b\xc4\x87 by\xc5\x82 wstrz\xc4\x85s. Spekulowano, \xc5\xbce wiadomo\xc5\x9b\xc4\x87 ta jest mistyfikacj\xc4\x85, na przyk\xc5\x82ad poczynion\xc4\x85 z my\xc5\x9bl\xc4\x85 o spekulacji gie\xc5\x82dowej._NEWLINE_Field by\xc5\x82 tym zdarzeniem bardzo zawiedziony. By\xc5\x82 zdeterminowany podj\xc4\x85\xc4\x87 prace nad przywr\xc3\xb3ceniem po\xc5\x82\xc4\x85czenia, lecz opinia publiczna utraci\xc5\x82a wiar\xc4\x99 w sensowno\xc5\x9b\xc4\x87 projektu. Jego wysi\xc5\x82ki na rzecz odtworzenia przedsi\xc4\x99biorstwa by\xc5\x82y bezskuteczne do roku 1864, kiedy to z pomoc\xc4\x85 Thomasa Brasseya i Johna Pendera uda\xc5\x82o si\xc4\x99 zgromadzi\xc4\x87 potrzebny kapita\xc5\x82. The Glass, Elliot and Gutta-Percha Companies po\xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82y si\xc4\x99 w Telegraph Construction and Maintenance Company (Telcon nast\xc4\x99pnie wszed\xc5\x82 w sk\xc5\x82ad BICC), kt\xc3\xb3re to przedsi\xc4\x99biorstwo podj\xc4\x99\xc5\x82o si\xc4\x99 produkcji i po\xc5\x82o\xc5\xbcenia nowego kabla._NEWLINE_Tymczasem zdobyto wiele do\xc5\x9bwiadcze\xc5\x84. D\xc5\x82ugie kable po\xc5\x82o\xc5\xbcono na dnie Morza \xc5\x9ar\xc3\xb3dziemnego oraz Czerwonego. Pozwoli\xc5\x82o to udoskonali\xc4\x87 projekt konstrukcji kabla. Jego rdze\xc5\x84 stanowi\xc5\x82o siedem skr\xc4\x99conych bardzo lekkich miedzianych pas\xc3\xb3w o masie 73 kg/km, owini\xc4\x99tych materia\xc5\x82em izolacyjnym wykonanym z mieszanki Chattertona (3 cz\xc4\x99\xc5\x9bci gutaperki, jedna kalafonii i jedna dziegciu), a nast\xc4\x99pnie czterema warstwami gutaperki przedzielonymi cienkimi warstwami z mieszanki Chattertona. Ca\xc5\x82a konstrukcja rdzenia mia\xc5\x82a mas\xc4\x99 98 kg/km. Rdze\xc5\x84 owini\xc4\x99to konopiami moczonymi w specjalnym roztworze, nadaj\xc4\x85cym im trwa\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87, a na nie z kolei nawini\xc4\x99to spiralnie osiemna\xc5\x9bcie stalowych pas\xc3\xb3w, ka\xc5\xbcdy otoczony pi\xc4\x99cioma warstwami abaki, tak\xc5\xbce poddanej konserwacji. Ca\xc5\x82y kabel wa\xc5\xbcy\xc5\x82 980 kg/km, niemal dwa razy tyle co k\xc5\x82adziony poprzednio.\n_START_SECTION_\nGreat Eastern\n_START_PARAGRAPH_\nNowy kabel k\xc5\x82adziony by\xc5\x82 ze statku Great Eastern. Jego przestronny kad\xc5\x82ub zajmowa\xc5\x82y w tym rejsie trzy stalowe pojemniki, w kt\xc3\xb3rych znajdowa\xc5\x82o si\xc4\x99 4260 kilometr\xc3\xb3w kabla, a na pok\xc5\x82adzie umieszczono urz\xc4\x85dzenia do jego k\xc5\x82adzenia. Great Eastern opu\xc5\x9bci\xc5\x82 Foilhommerum Bay na wyspie Valentia 15 lipca 1865. Pr\xc3\xb3ba zako\xc5\x84czy\xc5\x82a si\xc4\x99 niepowodzeniem 31 lipca, gdy u\xc5\x82o\xc5\xbcono ju\xc5\xbc 1968 km kabla, z\xc5\x82ama\xc5\x82 si\xc4\x99 on przy rufie statku i zgubiono jego koniec._NEWLINE_Great Eastern zawr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do Anglii, gdzie Field przygotowa\xc5\x82 nast\xc4\x99pny projekt, zak\xc5\x82adaj\xc4\x85c Anglo-American Telegraph Company, by po\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc4\x87 nowy kabel w miejsce z\xc5\x82amanego. 13 lipca 1866 Great Eastern zacz\xc4\x85\xc5\x82 k\xc5\x82a\xc5\x9b\xc4\x87 kabel jeszcze raz. Mimo niesprzyjaj\xc4\x85cej pogody, ekspedycja dotar\xc5\x82a w g\xc4\x99stej mgle do Zatoki Trinity 27 lipca. Nast\xc4\x99pnego ranka o dziewi\xc4\x85tej wiadomo\xc5\x9bci z Anglii cytowa\xc5\x82y s\xc5\x82owa redaktora \xe2\x80\x9eTimesa\xe2\x80\x9d: \xe2\x80\x9eDobra robota, pow\xc3\xb3d do dumy dla naszego narodu, cz\xc5\x82owiek kt\xc3\xb3ry tego dokona\xc5\x82 zas\xc5\x82uguje na uhonorowanie\xe2\x80\x9d obok \xe2\x80\x9ePodpisano traktat pokojowy mi\xc4\x99dzy Prusami a Austri\xc4\x85\xe2\x80\x9d. Ko\xc5\x84c\xc3\xb3wk\xc4\x99 kabla wci\xc4\x85gn\xc4\x85\xc5\x82 na brzeg statek Medway. Posypa\xc5\x82y si\xc4\x99 gratulacje, a kr\xc3\xb3lowa Wiktoria ponownie wymieni\xc5\x82a telegramy z prezydentem USA._NEWLINE_9 sierpnia Great Eastern wys\xc5\x82ano w morze ponownie, z zadaniem wy\xc5\x82owienia ko\xc5\x84c\xc3\xb3wki kabla zgubionej w 1865 i doprowadzenia go do Nowej Fundlandii. Za\xc5\x82oga by\xc5\x82a zdeterminowana odnale\xc5\xba\xc4\x87 le\xc5\xbc\xc4\x85cy dwa i p\xc3\xb3\xc5\x82 mili pod wod\xc4\x85 kabel. Great Eastern p\xc5\x82ywa\xc5\x82 powoli w okolicy, w kt\xc3\xb3rej spodziewano si\xc4\x99 go odnale\xc5\xba\xc4\x87, pr\xc3\xb3buj\xc4\x85c wy\xc5\x82owi\xc4\x87 kabel kotwiczk\xc4\x85 na d\xc5\x82ugiej linie. Nieoczekiwanie kabel zosta\xc5\x82 uchwycony i wydobyty nad wod\xc4\x99, lecz przy pr\xc3\xb3bie wci\xc4\x85gni\xc4\x99cia na pok\xc5\x82ad ze\xc5\x9blizgn\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 i zn\xc3\xb3w zaton\xc4\x85\xc5\x82. Znaleziono go dopiero nast\xc4\x99pnej nocy, dwadzie\xc5\x9bcia sze\xc5\x9b\xc4\x87 godzin trwa\xc5\x82o wci\xc4\x85ganie go na pok\xc5\x82ad i zabezpieczanie przed ponownym zatoni\xc4\x99ciem. Ko\xc5\x84c\xc3\xb3wk\xc4\x99 zaci\xc4\x85gni\xc4\x99to do pokoju elektryk\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rzy ustalili, \xc5\xbce jest on pod\xc5\x82\xc4\x85czony i sprawny. Wszyscy na statku wiwatowali, a w niebo pofrun\xc4\x99\xc5\x82y setki rakiet i rac. Odzyskany kabel po\xc5\x82\xc4\x85czono z nowym i 7 wrze\xc5\x9bnia doprowadzono do Heart\xe2\x80\x99s Content na Nowej Fundlandii. Od tej pory Europ\xc4\x99 i Ameryk\xc4\x99 P\xc3\xb3\xc5\x82nocn\xc4\x85 \xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82y dwa podmorskie kable telegraficzne.\n_START_SECTION_\nSzybko\xc5\x9b\xc4\x87 komunikacji\n_START_PARAGRAPH_\nPocz\xc4\x85tkowo wiadomo\xc5\x9bci przesy\xc5\x82a\xc5\x82 operator pos\xc5\x82uguj\xc4\x85cy si\xc4\x99 alfabetem Morse\xe2\x80\x99a, czyli seriami kropek i kresek. Przy u\xc5\xbcyciu kabla z 1858 odbi\xc3\xb3r by\xc5\x82 bardzo z\xc5\x82y, a przes\xc5\x82anie pojedynczego znaku trwa\xc5\x82o nawet dwie minuty, co przek\xc5\x82ada si\xc4\x99 na pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 ok. 1/10 s\xc5\x82owa na minut\xc4\x99 i to pomimo u\xc5\xbcycia najnowszego w\xc3\xb3wczas wynalazku, bardzo czu\xc5\x82ego galwanometru zwierciadlanego._NEWLINE_Przes\xc5\x82anie pierwszej depeszy kablem z 1858 zaj\xc4\x99\xc5\x82o ponad 17 godzin. Dla kabla z 1866 przy znacznie poprawionej konstrukcji, jak r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc metodach transmisji osi\xc4\x85gni\xc4\x99to pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 o\xc5\x9bmiu s\xc5\x82\xc3\xb3w na minut\xc4\x99 \xe2\x80\x93 ponad 50 razy wy\xc5\xbcsz\xc4\x85 ni\xc5\xbc dla kabla z 1858. Oliver Heaviside (kt\xc3\xb3ry sformu\xc5\x82owa\xc5\x82 tzw. r\xc3\xb3wnania telegrafist\xc3\xb3w) i Mihajlo Idvorski Pupin kilkadziesi\xc4\x85t lat p\xc3\xb3\xc5\xbaniej odkryli, \xc5\xbce przyczyn\xc4\x85 problem\xc3\xb3w by\xc5\x82 brak zr\xc3\xb3wnowa\xc5\xbcenia mi\xc4\x99dzy reaktancjami indukcyjn\xc4\x85 a pojemno\xc5\x9bciow\xc4\x85, co mo\xc5\xbcna by\xc5\x82o naprawi\xc4\x87 przy u\xc5\xbcyciu stalowych ta\xc5\x9bm lub cewek. Dopiero w XX wieku przekroczono pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 transmisji 120 s\xc5\x82\xc3\xb3w na minut\xc4\x99. Mimo to Londyn sta\xc5\x82 si\xc4\x99 \xc5\x9bwiatowym centrum telekomunikacyjnym. Co najmniej jedena\xc5\x9bcie kabli rozchodzi\xc5\x82o si\xc4\x99 ze stacji Porthcurno nieopodal Land\xe2\x80\x99s End, tworz\xc4\x85c oplataj\xc4\x85c\xc4\x85 \xc5\x9bwiat paj\xc4\x99czyn\xc4\x99.\n_START_SECTION_\nPrzeka\xc5\xbaniki\n_START_PARAGRAPH_\nOryginalny kabel pozbawiony by\xc5\x82 przeka\xc5\xbanik\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re mog\xc5\x82yby wzmacnia\xc4\x87 sygna\xc5\x82. Nie znano w\xc3\xb3wczas praktycznej metody ich zasilania. Ich zainstalowanie sta\xc5\x82o si\xc4\x99 mo\xc5\xbcliwe po osi\xc4\x85gni\xc4\x99ciu post\xc4\x99pu technologicznego."