b'\n_START_ARTICLE_\nAkita (rasa psa)\n_START_SECTION_\nRys historyczny\n_START_PARAGRAPH_\nNazwa rasy pochodzi od prefektury Akita w p\xc3\xb3\xc5\x82nocnej cz\xc4\x99\xc5\x9bci Japonii. Akita to rasa my\xc5\x9bliwskich szpic\xc3\xb3w japo\xc5\x84skich, przeznaczona pierwotnie do walk ps\xc3\xb3w i do polowania na grub\xc4\x85 zwierzyn\xc4\x99 \xe2\x80\x93 dzika, jelenia i czarnego nied\xc5\xbawiedzia oraz do ci\xc4\x85gni\xc4\x99cia ci\xc4\x99\xc5\xbckich \xc5\x82adunk\xc3\xb3w. Przodkowie tej rasy przybyli do Japonii z pierwsz\xc4\x85 fal\xc4\x85 imigrant\xc3\xb3w zwanych Ainu oraz z kolejnymi osadnikami \xe2\x80\x93 poczynaj\xc4\x85c od oko\xc5\x82o 15\xc2\xa0000 lat p.n.e. po 300 lat p.n.e. By\xc5\x82y to m.in. zwierz\xc4\x99ta w typie psa torfowego pochodz\xc4\x85cego z kontynentu, a rozpowszechnionego w neolicie. Za bezpo\xc5\x9bredniego praprzodka japo\xc5\x84skich szpic\xc3\xb3w uznaje si\xc4\x99 nieistniej\xc4\x85cego dzisiaj nippona inu, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 znacznie mniejszy w por\xc3\xb3wnaniu do wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesnego akita inu._NEWLINE_Akity istnia\xc5\x82y na Wyspach Japo\xc5\x84skich 5000 lat temu i towarzyszy\xc5\x82y samurajom. Zajmuj\xc4\x85 sta\xc5\x82e miejsce w japo\xc5\x84skiej mitologii. W japo\xc5\x84skiej literaturze akita jest ras\xc4\x85 star\xc4\x85 i rodzim\xc4\x85, z posiadaniem kt\xc3\xb3rej wi\xc4\x85za\xc5\x82y si\xc4\x99 okre\xc5\x9blone wierzenia. Psy te cieszy\xc5\x82y si\xc4\x99 wielkim powa\xc5\xbcaniem i stanowi\xc5\x82y du\xc5\xbc\xc4\x85 warto\xc5\x9b\xc4\x87._NEWLINE_Nast\xc4\x99pne stulecia obfituj\xc4\x85ce w wojny, a p\xc3\xb3\xc5\xbaniej i II wojna \xc5\x9bwiatowa drastycznie przetrzebi\xc5\x82y pog\xc5\x82owie tej rasy. Dopiero powstanie silnego ruchu na rzecz zachowania kulturowej tradycji Japonii przynios\xc5\x82o renesans rasy. Japo\xc5\x84skie Ministerstwo Wychowania w 1931 r. uzna\xc5\x82o ras\xc4\x99 akita inu za dziedzictwo kulturowe i przyzna\xc5\x82o dotacje rz\xc4\x85dowe dla hodowli tych ps\xc3\xb3w._NEWLINE_Japo\xc5\x84ski wzorzec rasy pochodzi z 1938 roku. Postanowiono by w hodowli unika\xc4\x87 ps\xc3\xb3w szczeg\xc3\xb3lnie masywnych, kt\xc3\xb3rych wygl\xc4\x85d sugerowa\xc5\x82 domieszk\xc4\x99 krwi molos\xc3\xb3w, wprowadzon\xc4\x85 na prze\xc5\x82omie wiek\xc3\xb3w dla uzyskania ps\xc3\xb3w najlepiej nadaj\xc4\x85cych si\xc4\x99 do walk.\n_START_SECTION_\nUmaszczenie\n_START_PARAGRAPH_\nWzorzec przewiduje umaszczenie bia\xc5\x82e, czerwone (rude), pr\xc4\x99gowane i sezamowe (czyli czerwona sier\xc5\x9b\xc4\x87 z czarnymi ko\xc5\x84c\xc3\xb3wkami). Ka\xc5\xbcde umaszczenie (opr\xc3\xb3cz bia\xc5\x82ego) musi mie\xc4\x87 bia\xc5\x82e znaczenia po bokach kufy, na policzkach, szyi, piersi, tu\xc5\x82owiu i ogonie, po wewn\xc4\x99trznej stronie ko\xc5\x84czyn przednich i tylnych.\n_START_SECTION_\nZachowanie i charakter\n_START_PARAGRAPH_\nAkita jako pies my\xc5\x9bliwski znany jest z uporu i zawzi\xc4\x99to\xc5\x9bci w walce, a tak\xc5\xbce z pasji \xc5\x82owieckiej. Psy tej rasy wykorzystywane s\xc4\x85 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc przez policj\xc4\x99 i armi\xc4\x99. To rasa ps\xc3\xb3w niezale\xc5\xbcnych, maj\xc4\x85cych zdecydowany charakter. Wymaga konsekwentnego, ale r\xc3\xb3wnocze\xc5\x9bnie \xc5\x82agodnego prowadzenia. Akita jest psem o wysokim stopniu dominacji oraz potrzebie wyra\xc5\xbanej hierarchii w grupie. Jest lojalny wobec swojego w\xc5\x82a\xc5\x9bciciela i bardzo do niego przywi\xc4\x85zany. Jest nieufny wobec obcych ludzi. Akita jest psem posiadaj\xc4\x85cym bardzo silny instynkt my\xc5\x9bliwski. Nie toleruje innych ps\xc3\xb3w, w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci obcych.\n_START_SECTION_\nZdrowie i piel\xc4\x99gnacja\n_START_PARAGRAPH_\nOkresy zmiany sier\xc5\x9bci wymagaj\xc4\x85 zintensyfikowanej piel\xc4\x99gnacji. Jest to pies o \xc5\x9bredniej potrzebie ruchowej. Szczeni\xc4\x99ta powinny od male\xc5\x84ko\xc5\x9bci mie\xc4\x87 kontakt z cz\xc5\x82owiekiem. Mog\xc4\x85 chorowa\xc4\x87 na skr\xc4\x99t \xc5\xbco\xc5\x82\xc4\x85dka. Dysplazja staw\xc3\xb3w biodrowych rzadko wyst\xc4\x99puje u tej rasy. Akity s\xc4\x85 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc zagro\xc5\xbcone chorobami oczu oraz sk\xc3\xb3ry.\n_START_SECTION_\nPopularno\xc5\x9b\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nDo Polski pierwsz\xc4\x85 akit\xc4\x99 zaimportowano w 1990 roku z Norwegii. By\xc5\x82a to szara suka Manata-Surei. Natomiast pierwsz\xc4\x85 akit\xc4\x99 w "czystym" japo\xc5\x84skim typie, o czerwonej barwie sier\xc5\x9bci, sprowadzono w 1993 roku z Holandii. Od tamtej pory stale popularno\xc5\x9b\xc4\x87 tej rasy wzrasta. W Stanach Zjednoczonych zainteresowanie t\xc4\x85 ras\xc4\x85 zaowocowa\xc5\x82o powstaniem akity ameryka\xc5\x84skiej.\n_START_SECTION_\nKlasyfikacja\n_START_PARAGRAPH_\nW klasyfikacji FCI rasa ta zosta\xc5\x82a zaliczona do grupy 5 \xe2\x80\x93 Szpice i psy w typie pierwotnym, w sekcji 5 \xe2\x80\x93 Szpice azjatyckie i rasy pokrewne. Nie podlega pr\xc3\xb3bom pracy (do uzyskania praw hodowlanych lub championatu mi\xc4\x99dzynarodowego nie s\xc4\x85 wymagane wyniki konkurs\xc3\xb3w lub zawod\xc3\xb3w). Ostatnie zmiany we wzorcu pochodz\xc4\x85 z dnia 13 marca 2001 r._NEWLINE_Zgodnie z klasyfikacj\xc4\x85 ameryka\xc5\x84sk\xc4\x85, nale\xc5\xbcy do grupy ps\xc3\xb3w pracuj\xc4\x85cych.'