b'\n_START_ARTICLE_\n\xc5\xbbyto zwyczajne\n_START_SECTION_\nUprawa\n_START_PARAGRAPH_\n\xc5\xbbyto uprawiane jest w ch\xc5\x82odniejszych cz\xc4\x99\xc5\x9bciach Europy p\xc3\xb3\xc5\x82nocnej i \xc5\x9brodkowej a tak\xc5\xbce w Rosji, Argentynie, Afryce Po\xc5\x82udniowej, Kanadzie i Stanach Zjednoczonych. Jest jednym z najbardziej odpornych zb\xc3\xb3\xc5\xbc, mo\xc5\xbcna je uprawia\xc4\x87 na wszystkich rodzajach gleb, a rodzaj gleby nie wp\xc5\x82ywa znacz\xc4\x85co na plony. \xc5\xbbyto mo\xc5\xbcna uprawia\xc4\x87 na glebach bardzo lekkich nawet w monokulturze. Odporne jest r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc na susze i zimne temperatury. Najkorzystniejsze temperatury: od siewu do kie\xc5\x82kowania to 10-13 \xc2\xb0C, w czasie wegetacji wiosennej - \xc5\x9brednia dobowa temp. czyli ok. 7-8,3 \xc2\xb0C, lecz ro\xc5\x9blina mo\xc5\xbce r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc przetrwa\xc4\x87 pewien czas pokryta \xc5\x9bniegiem. Przyjmuje si\xc4\x99, \xc5\xbce optymalnym rozwi\xc4\x85zaniem jest, kiedy od momentu siewu \xc5\xbcyto ma do dyspozycji oko\xc5\x82o 50 dni na odpowiednie przygotowanie si\xc4\x99 do nadej\xc5\x9bcia niskich temperatur. Celem minimum jest natomiast rozpocz\xc4\x99cie procesu krzewienia przed przej\xc5\x9bciem w stan zimowego spoczynku. Pola obsiane \xc5\xbcytem nie musz\xc4\x85 by\xc4\x87 silnie nawadniane (najwi\xc4\x99cej wody potrzebne jest w pocz\xc4\x85tkowej fazie wzrostu, tj. od zasiania do wykie\xc5\x82kowania) gdy\xc5\xbc sama ro\xc5\x9blina, ze wzgl\xc4\x99du na dobre ukorzenienie oraz mniejsze ulistnienie, potrzebuje mniej wody ni\xc5\xbc inne zbo\xc5\xbca.\n_START_SECTION_\nChoroby\n_START_PARAGRAPH_\n\xc5\xbbyto jest bardzo podatne na rozw\xc3\xb3j sporysza powodowanego przez grzyb \xe2\x80\x93 bu\xc5\x82awink\xc4\x99 czerwon\xc4\x85. Spo\xc5\xbcycie zara\xc5\xbconego nim \xc5\xbcyta przez cz\xc5\x82owieka lub zwierz\xc4\x99 mo\xc5\xbce powodowa\xc4\x87 ergotyzm. Ergotyzm mo\xc5\xbce wyrz\xc4\x85dza\xc4\x87 zar\xc3\xb3wno szkod\xc4\x99 fizyczn\xc4\x85, jak i psychiczn\xc4\x85, w tym drgawki, poronienia, martwice palc\xc3\xb3w, omamy, a nawet \xc5\x9bmier\xc4\x87. W przesz\xc5\x82o\xc5\x9bci w krajach p\xc3\xb3\xc5\x82nocnych, w kt\xc3\xb3rych jako zbo\xc5\xbce g\xc5\x82\xc3\xb3wnie uprawiano i spo\xc5\xbcywano \xc5\xbcyto, zdarza\xc5\x82y si\xc4\x99 okresowo masowe przypadki ergotyzmu.\n_START_SECTION_\nProdukcja \xc5\xbcyta zwyczajnego w Polsce i na \xc5\x9bwiecie\n_START_PARAGRAPH_\nW latach 1961-2012 w Polsce wytwarzano \xc5\x9brednio 6 milion\xc3\xb3w ton \xc5\xbcyta rocznie. Najwy\xc5\xbcszy poziom 9.540.277 ton produkcja osi\xc4\x85gn\xc4\x99\xc5\x82a w roku 1984. Od tego czasu zbiory \xc5\xbcyta systematycznie mala\xc5\x82y, by w roku 2011 osi\xc4\x85gn\xc4\x85\xc4\x87 minimum 2.600.676 ton.'