b'\n_START_ARTICLE_\nSzopka w Panewnikach\n_START_PARAGRAPH_\nSzopka w Panewnikach \xe2\x80\x93 najwi\xc4\x99ksza w Europie szopka o\xc5\x82tarzowa zbudowana wewn\xc4\x85trz \xc5\x9bwi\xc4\x85tyni, wznoszona przez zakonnik\xc3\xb3w i wiernych w okresie \xc5\x9bwi\xc4\x85t Bo\xc5\xbcego Narodzenia w bazylice \xc5\x9bw. Ludwika Kr\xc3\xb3la i Wniebowzi\xc4\x99cia Naj\xc5\x9bwi\xc4\x99tszej Maryi Panny w Katowicach-Panewnikach._NEWLINE_Szopk\xc4\x99 mo\xc5\xbcna ogl\xc4\x85da\xc4\x87 od \xc5\x9bwi\xc4\x85t Bo\xc5\xbcego Narodzenia do pierwszych dni lutego. W okresie bo\xc5\xbconarodzeniowym organizowane s\xc4\x85 adoracje stanowe i dla r\xc3\xb3\xc5\xbcnych grup, np. ch\xc3\xb3r\xc3\xb3w i zespo\xc5\x82\xc3\xb3w \xc5\x9bpiewaczych, w kt\xc3\xb3rych bior\xc4\x85 udzia\xc5\x82 katowiccy biskupi.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nPocz\xc4\x85tki budowy szopki si\xc4\x99gaj\xc4\x85 1908 r., kiedy to zaraz po konsekracji bazyliki przez kardyna\xc5\x82a Georga Koppa, zakonnicy przygotowali pierwsz\xc4\x85 skromn\xc4\x85 stajenk\xc4\x99. W zapisach kronikarskich klasztoru panewnickiego znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 notatki dotycz\xc4\x85ce budowy \xc5\xbc\xc5\x82\xc3\xb3bka w 1913 r. Pracom przewodniczy\xc5\x82 mistrz stolarski br. Ubald Miera OFM. Pierwsze panewnickie \xc5\xbc\xc5\x82\xc3\xb3bki wznoszone by\xc5\x82y w miejscu, w kt\xc3\xb3rym dzisiaj znajduje si\xc4\x99 kaplica \xc5\x9bw. Antoniego Padewskiego (prawa strona transeptu). Po 1927 r., gdy wybudowano o\xc5\x82tarz \xc5\x9bw. Antoniego, stajenk\xc4\x99 zacz\xc4\x99to przygotowywa\xc4\x87 po przeciwleg\xc5\x82ej stronie, w absydzie dzisiejszej kaplicy \xc5\x9bw. Franciszka z Asy\xc5\xbcu (lewa strona transeptu). W 1926 r. dodano t\xc5\x82o przedstawiaj\xc4\x85ce Jerozolim\xc4\x99, za\xc5\x9b w 1933 r. sceneri\xc4\x99 gwie\xc5\xbadzistego nieba._NEWLINE_Pierwszy raz wybudowano stajenk\xc4\x99 w centralnej cz\xc4\x99\xc5\x9bci bazyliki nad o\xc5\x82tarzem g\xc5\x82\xc3\xb3wnym po II wojnie \xc5\x9bwiatowej w 1949 r. Od tego czasu zacz\xc4\x99to stawia\xc4\x87 tymczasowy o\xc5\x82tarz w dolnej cz\xc4\x99\xc5\x9bci prezbiterium, kt\xc3\xb3ry po Soborze Watyka\xc5\x84skim II sta\xc5\x82 si\xc4\x99 g\xc5\x82\xc3\xb3wnym o\xc5\x82tarzem \xc5\x9bwi\xc4\x85tyni. W latach powojennych kierownikami prac przy wznoszeniu panewnickiego \xc5\xbc\xc5\x82\xc3\xb3bka byli: br. Krzysztof Pi\xc4\x85tyszek OFM, br. Fabian Fryc OFM, Franciszek Falkus oraz Edward Kuczmik. Osoby te znacznie rozbudowa\xc5\x82y szopk\xc4\x99, ubogacaj\xc4\x85c j\xc4\x85 w coraz to nowe elementy architektoniczne (m\xc5\x82yny, studnie, domy), dbaj\xc4\x85c jednocze\xc5\x9bnie o to, by ka\xc5\xbcdego roku misterium betlejemskie zosta\xc5\x82o przedstawione w r\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc4\x85cy si\xc4\x99 od poprzednich spos\xc3\xb3b. W pracach brali r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc udzia\xc5\x82 klerycy z Wy\xc5\xbcszego Seminarium Duchownego Braci Mniejszych. Instalacj\xc4\x99 elektryczn\xc4\x85 rozbudowali Andrzej Bro\xc5\xbcyna, Jakub Wawro oraz br. Ksawery Majewski OFM. G\xc5\x82\xc3\xb3wnie z ich inicjatywy w szopce pojawia\xc5\x82y si\xc4\x99 w latach 90. XX wieku instalacje wodne i urz\xc4\x85dzenie produkuj\xc4\x85ce efekty \xc5\x9bwietlne i dymne. Od 1995 r. pracami kieruje artysta rze\xc5\xbabiarz z Jaworzynki Trzycatka Pawe\xc5\x82 Ja\xc5\x82owiczor.\n_START_SECTION_\nWielko\xc5\x9b\xc4\x87 i elementy dekoracji\n_START_PARAGRAPH_\nW 2006 r. konstrukcja mia\xc5\x82a 25 m wysoko\xc5\x9bci, 20 m szeroko\xc5\x9bci i 12 m g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci i zajmowa\xc5\x82a powierzchni\xc4\x99 oko\xc5\x82o 730 m\xc2\xb2. Co roku wymiary szopki ulegaj\xc4\x85 zmianie. Stajenka budowana jest z bali i desek jod\xc5\x82owych. Nad szopk\xc4\x85 rozci\xc4\x85ga si\xc4\x99 \xe2\x80\x93 namalowane na p\xc5\x82\xc3\xb3tnie \xe2\x80\x93 sklepienie niebieskie, jakie pojawia si\xc4\x99 w wigilijn\xc4\x85 noc nad Katowicami._NEWLINE_Wewn\xc4\x85trz rozstawiane s\xc4\x85 figury z gipsu, drewna i masy \xc5\xbcywicznej. Najstarsze wykonane zosta\xc5\x82y w drugiej po\xc5\x82owie XIX w. (pastuszek z barankiem i kobieta z dzbanem z drewna lipowego). Figury Maryi i J\xc3\xb3zefa maj\xc4\x85 po 95\xc2\xa0cm. Figurka Dzieci\xc4\x85tka Jezus, d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci 44\xc2\xa0cm, sprowadzona zosta\xc5\x82a staraniem o. Damiana Szojdy OFM w 1981 roku z Betlejem. Wszystkich figur, kt\xc3\xb3re nie s\xc4\x85 wystawiane ka\xc5\xbcdego roku, jest oko\xc5\x82o 120._NEWLINE_Pod koniec lat 90. XX w. w szopce zacz\xc4\x99to coraz cz\xc4\x99\xc5\x9bciej umieszcza\xc4\x87 wypchane zwierz\xc4\x99ta. Obok figur i konstrukcji drewnianych budowniczowie wstawiaj\xc4\x85 na metalowy podest podtrzymuj\xc4\x85cy przedstawienie betlejemskiej sceny naturalne choinki i ro\xc5\x9bliny domowe w doniczkach, m.in. jukki, araukarie i palmy._NEWLINE_Najnowsz\xc4\x85 tradycj\xc4\x85 panewnickiej szopki jest przedstawianie na dobudowywanych po 2005 r. w sklepieniach kaplic \xc5\x9bwi\xc4\x99tych Ptolemeusza i Romana oraz Matki Bo\xc5\xbcej Cz\xc4\x99stochowskiej podestach scen z historii franciszkan\xc3\xb3w i innych odnosz\xc4\x85cych si\xc4\x99 do hase\xc5\x82 roku duszpasterskiego Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a katolickiego w Polsce. Ten swego rodzaju bo\xc5\xbconarodzeniowy tryptyk, w kt\xc3\xb3rego sk\xc5\x82ad wchodz\xc4\x85 sceny boczne i sama stajenka w g\xc5\x82\xc3\xb3wnym o\xc5\x82tarzu bazyliki, ma szeroko\xc5\x9b\xc4\x87 22,5 m.\n_START_SECTION_\nInne konstrukcje bo\xc5\xbconarodzeniowe na terenie sanktuarium\n_START_PARAGRAPH_\nPoza szopk\xc4\x85 we wn\xc4\x99trzu panewnickiej bazyliki od 1994 r. w pomieszczeniach klasztornych udost\xc4\x99pniana jest szopka ruchoma z poruszaj\xc4\x85cymi si\xc4\x99 figurami wa\xc5\xbcnych postaci z historii Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a i Polski, s\xc4\x85 to: \xc5\x9bw. Franciszek z Asy\xc5\xbcu, \xc5\x9bw. Klara z Asy\xc5\xbcu, \xc5\x9bw. Antoni Padewski, \xc5\x9bw. Maksymilian Kolbe, kard. Stefan Wyszy\xc5\x84ski, \xc5\x9bw. Wojciech, b\xc5\x82. Matka Teresa z Kalkuty, \xc5\x9bw. Jan Pawe\xc5\x82 II, b\xc5\x82. Jerzy Popie\xc5\x82uszko, Jan III Sobieski, \xc5\x9bw. Jadwiga Kr\xc3\xb3lowa, \xc5\x9bw. Ludwik IX, Boles\xc5\x82aw Chrobry, Mieszko I, \xc5\x9bw. Jacek Odrow\xc4\x85\xc5\xbc oraz Trzej Kr\xc3\xb3lowie. W ekspozycji przy ruchomej szopce prezentowane s\xc4\x85 szopki \xc5\x9bl\xc4\x85skie i z kraj\xc3\xb3w misyjnych._NEWLINE_W klasztornym ogrodzie od 2002 r. przygotowywana jest \xc5\xbcywa szopka ze zwierz\xc4\x99tami, m.in. o\xc5\x9blica, owce i kuce.\n_START_SECTION_\nKonotacje w kulturze\n_START_PARAGRAPH_\nW 1998 r. Magdalena Piekorz nakr\xc4\x99ci\xc5\x82a film dokumentalny pt. Franciszka\xc5\x84ski spontan po\xc5\x9bwi\xc4\x99cony stawianiu szopki w Panewnikach, kt\xc3\xb3ry w roku nast\xc4\x99pnym zosta\xc5\x82 wyr\xc3\xb3\xc5\xbcniony na Ma\xc5\x82ym Przegl\xc4\x85dzie Form Dokumentalnych w Szczecinie.'