b'\n_START_ARTICLE_\nJan Mayer von Eck\n_START_SECTION_\nDysputa lipska\n_START_PARAGRAPH_\nW 1519 roku odby\xc5\x82a si\xc4\x99 s\xc5\x82ynna dysputa lipska pomi\xc4\x99dzy Eckiem a Lutrem, podczas kt\xc3\xb3rej ten pierwszy by\xc5\x82 zobowi\xc4\x85zany o\xc5\x9bmiesza\xc4\x87 lutera\xc5\x84skie tezy. Z tego te\xc5\xbc okresu pochodzi opis postaci i charakteru Ecka, napisany przez bezstronnego, naocznego \xc5\x9bwiadka Piotra Moselanusa:_NEWLINE_Eck jest cz\xc5\x82owiekiem wysokiej i barczystej postawy, ma silny, prawdziwie niemiecki g\xc5\x82os, siln\xc4\x85 budow\xc4\x99 tak i\xc5\xbc nie tylko do teatru, ale tak\xc5\xbce i na herolda w wojsku by si\xc4\x99 nadawa\xc5\x82. Jednak g\xc5\x82os jego jest bardziej gruby ni\xc5\xbc donios\xc5\x82y, i nie ma bynajmniej tego czystego d\xc5\xbawi\xc4\x99ku jaki Fabiusz i Cycero zachwalaj\xc4\x85. Usta, oczy i ca\xc5\x82a twarz jego ka\xc5\xbc\xc4\x85 pr\xc4\x99dzej domy\xc5\x9bla\xc4\x87 si\xc4\x99 w nim rze\xc5\xbanika lub \xc5\xbco\xc5\x82nierza ni\xc5\xbc teologa. Co za\xc5\x9b si\xc4\x99 jego g\xc5\x82owy tyczy to ma on wyborn\xc4\x85 pami\xc4\x99\xc4\x87. Gdyby jednak rozum jego by\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie wyborny, by\xc5\x82by doskona\xc5\x82ym cz\xc5\x82owiekiem. Brak mu jednak talentu szybkiego pojmowania rzeczy, tudzie\xc5\xbc bystro\xc5\x9bci my\xc5\x9blenia, bez czego wszystkie inne zdolno\xc5\x9bci s\xc4\x85 niczym. Do tego jeszcze przytacza w czasie dyskusji tyle wyrok\xc3\xb3w biblijnych, tyle zda\xc5\x84 nauczycieli Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a i r\xc3\xb3\xc5\xbcnych innych argument\xc3\xb3w bez jakiegokolwiek wzgl\xc4\x99du na ich tre\xc5\x9b\xc4\x87, bynajmniej o to nie dbaj\xc4\x85c, jak bardzo s\xc4\x85 one ozi\xc4\x99b\xc5\x82e, jak do rzeczy nie pasuj\xc4\x85, jak s\xc4\x85 udane i sofistyczne ... Przy tym odznacza si\xc4\x99 nies\xc5\x82ychanym zuchwalstwem, kt\xc3\xb3re potrafi nader podst\xc4\x99pnie przykrywa\xc4\x87. Znalaz\xc5\x82szy si\xc4\x99 bowiem w k\xc5\x82opocie porzuca naraz sw\xc3\xb3j temat i natychmiast gada o czym\xc5\x9b innym; niekiedy znowu przyw\xc5\x82aszcza sobie nagle zdanie przeciwnika ubieraj\xc4\x85c je w inne s\xc5\x82owa, a swoje niedorzeczne twierdzenia z niezmiern\xc4\x85 przebieg\xc5\x82o\xc5\x9bci\xc4\x85 wk\xc5\x82ada w jego usta._NEWLINE_Dyskusja w Lipsku wykaza\xc5\x82a niemo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 pogodzenia stanowiska Lutra z tradycyjnym nauczaniem Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a rzymskiego przede wszystkim odno\xc5\x9bnie w\xc5\x82adzy papieskiej. Eck w przeciwie\xc5\x84stwie do Lutra uwa\xc5\xbca\xc5\x82, \xc5\xbce tylko w\xc5\x82adza papieska jest gwarantem jedno\xc5\x9bci Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a, dlatego posun\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 do zaatakowania Lutra podejrzeniem o powtarzanie niekt\xc3\xb3rych pogl\xc4\x85d\xc3\xb3w Husa. Luter przyzna\xc5\x82, \xc5\xbce niekt\xc3\xb3re artyku\xc5\x82y Husa pot\xc4\x99pione na Soborze w Konstancji s\xc4\x85 "ca\xc5\x82kowicie chrze\xc5\x9bcija\xc5\x84skie", co Eck \xc5\x82atwo wykorzysta\xc5\x82 do o\xc5\x9bmieszenia Lutra jako heretyka powtarzaj\xc4\x85cego nauki pot\xc4\x99pione na Soborze w Konstancji w 1415 r._NEWLINE_Debata zosta\xc5\x82a przerwana 27 lipca przez ksi\xc4\x99cia Jerzego, kt\xc3\xb3ry pilnie potrzebowa\xc5\x82 wykorzysta\xc4\x87 sal\xc4\x99 zamkow\xc4\x85 do innych cel\xc3\xb3w. Eck og\xc5\x82osi\xc5\x82 si\xc4\x99 samozwa\xc5\x84czo jej zwyci\xc4\x99zc\xc4\x85 i odbiera\xc5\x82 prezenty i honory z r\xc4\x85k w\xc5\x82adz Uniwersytetu w Lipsku oraz prze\xc5\x82o\xc5\xbconych i mo\xc5\xbcnych. Jednak rok p\xc3\xb3\xc5\xbaniej, kiedy przyjecha\xc5\x82 do Lipska z bull\xc4\x85 Exsurge Domine spotka\xc5\x82 si\xc4\x99 tam z tak stanowczym oporem student\xc3\xb3w Uniwersytetu (w liczbie ok. 150), \xc5\xbce w obawie o swe \xc5\xbcycie musia\xc5\x82 ratowa\xc4\x87 si\xc4\x99 ucieczk\xc4\x85 do pobliskiego klasztoru.\n_START_SECTION_\nPot\xc4\x99pienie Lutra i jego zwolennik\xc3\xb3w\n_START_PARAGRAPH_\nW Rzymie, w przeciwie\xc5\x84stwie do Niemiec, bardzo ceniono Ecka jako "niezmordowanego szermierza prawdziwej wiary". W styczniu 1520 roku Leon X zaprosi\xc5\x82 go do Rzymu, gdzie Eck wr\xc4\x99czy\xc5\x82 papie\xc5\xbcowi swoje najnowsze dzie\xc5\x82o broni\xc4\x85ce w\xc5\x82adzy papieskiej przeciwko twierdzeniom Lutra De primate Petri adversus Ludderum (Ingolstadt, 1520). W nagrod\xc4\x99 za to dzie\xc5\x82o otrzyma\xc5\x82 urz\xc4\x85d papieskiego protonotariusza._NEWLINE_Jednocze\xc5\x9bnie Eck stara\xc5\x82 si\xc4\x99, przez jaki\xc5\x9b czas bezskutecznie, doprowadzi\xc4\x87 do pot\xc4\x99pienia Lutra i jego zwolennik\xc3\xb3w. Efektem jego energicznych zabieg\xc3\xb3w, do kt\xc3\xb3rych w\xc5\x82\xc4\x85czyli si\xc4\x99 Mistrz \xc5\x9awi\xc4\x99tego Pa\xc5\x82acu Silvestro Mazzolini da Prierio, prefekt Biblioteki Watyka\xc5\x84skiej Girolamo Aleandro oraz kardyna\xc5\x82owie de Vio i Lorenzo Campeggio, by\xc5\x82y cztery posiedzenia konsystorza, na kt\xc3\xb3rych opracowano bull\xc4\x99 Exsurge Domine. Eck otrzyma\xc5\x82 godno\xc5\x9b\xc4\x87 nuncjusza papieskiego i by\xc5\x82 jedn\xc4\x85 z trzech os\xc3\xb3b, kt\xc3\xb3rym powierzono promulgacj\xc4\x99 i wykonanie tej bulli._NEWLINE_Promulgacja i wykonanie Exsurge Domine przebiega\xc5\x82a w Europie Zachodniej bez przeszk\xc3\xb3d, jednak w Wiedniu i w p\xc3\xb3\xc5\x82nocnych Niemczech Eck napotka\xc5\x82 na silny op\xc3\xb3r \xe2\x80\x93 m.in. uniwersytet\xc3\xb3w w Lipsku, Erfurcie, Wittenbergii. W Saksonii mia\xc5\x82 powody obawia\xc4\x87 si\xc4\x99 o swoje \xc5\xbcycie i chroni\xc5\x82 si\xc4\x99 w klasztorach._NEWLINE_18 lutego 1521 roku wystosowa\xc5\x82 list do Karola V Epistola ad Carolum V, w kt\xc3\xb3rym wzywa\xc5\x82 cesarza do podj\xc4\x99cia dzia\xc5\x82a\xc5\x84 przeciwko Lutrowi._NEWLINE_Eck by\xc5\x82 ju\xc5\xbc w tym czasie osob\xc4\x85 bardzo niepopularn\xc4\x85 w Niemczech i historycy katoliccy zgodnie przyznaj\xc4\x85, \xc5\xbce wybranie Ecka do tej roli znacznie przyczyni\xc5\x82o si\xc4\x99 do rozwoju Reformacji.\n_START_SECTION_\nDalsza dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 Ecka\n_START_PARAGRAPH_\nW latach 1521-1522 Eck przebywa\xc5\x82 ponownie w Rzymie, gdzie zdawa\xc5\x82 relacj\xc4\x99 z rezultat\xc3\xb3w swojej nuncjatury._NEWLINE_Po powrocie z Rzymu przyst\xc4\x85pi\xc5\x82 z wielk\xc4\x85 energia do dzia\xc5\x82a\xc5\x84 przeciwko luteranom. Dzi\xc4\x99ki jego wp\xc5\x82ywom (ksi\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x99 Bawarii by\xc5\x82 pocz\xc4\x85tkowo przeciwny takim dzia\xc5\x82aniom), w 1522 roku wdro\xc5\xbcono w Bawarii edykt religijny, na mocy kt\xc3\xb3rego senat Uniwersytetu w Ingolstadt otrzyma\xc5\x82 uprawnienia trybuna\xc5\x82y Inkwizycji, zapocz\xc4\x85tkowuj\xc4\x85c tym samym okres wieloletnich prze\xc5\x9bladowa\xc5\x84 religijnych._NEWLINE_W 1523 roku Eck wyjecha\xc5\x82 do Rzymu po raz trzeci, gdzie w uznaniu za wdro\xc5\xbcenie polityki represji w Bawarii uzyska\xc5\x82 dla ksi\xc4\x99cia Bawarii cenne koncesje ko\xc5\x9bcielne._NEWLINE_Eck kontynuowa\xc5\x82 dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 polemiczn\xc4\x85 przeciwko reformatorom. Opr\xc3\xb3cz obowi\xc4\x85zk\xc3\xb3w zwi\xc4\x85zanych z dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci\xc4\x85 inkwizycji, co roku wydawa\xc5\x82 co najmniej jedno dzie\xc5\x82o polemiczne, w kt\xc3\xb3rym broni\xc5\x82 m.in. katolick\xc4\x85 nauk\xc4\x99 o Mszy \xc5\x9bw., czy\xc5\x9b\xc4\x87cu, odpustach, kulcie obraz\xc3\xb3w, spowiedzi usznej. W 1525 roku wyda\xc5\x82 w Landshut swoje s\xc5\x82ynne dzie\xc5\x82o przeciwko Melanchtonowi i Zwingliemu, zatytu\xc5\x82owane Enchiridion locorum communium adversus Lutherum et alios hostes ecclesiae, kt\xc3\xb3re do 1576 roku ukaza\xc5\x82o si\xc4\x99 w 46 wydaniach._NEWLINE_W okresie od 21 maja do 18 czerwca 1526 roku bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w publicznej debacie na temat nauki o transsubstancjacji przeciwko szwajcarskiemu reformatorowi Oekolampadiusowi. Dysputa ta zako\xc5\x84czy\xc5\x82a si\xc4\x99 zdecydowanym zwyci\xc4\x99stwem Ecka, kt\xc3\xb3ry po tym nak\xc5\x82oni\xc5\x82 w\xc5\x82adze do wszcz\xc4\x99cia prze\xc5\x9bladowa\xc5\x84 przeciwko Zwingliemu i jego zwolennikom._NEWLINE_W styczniu 1528 roku odby\xc5\x82a si\xc4\x99 w Bernie kolejna dysputa teologiczna, gdzie pod nieobecno\xc5\x9b\xc4\x87 Ecka wygrali zdecydowanie reformatorzy._NEWLINE_W 1530 roku bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w Sejmie w Augsburgu, gdzie by\xc5\x82 najwa\xc5\xbcniejszym teologiem katolickim. Zasiada\xc5\x82 w komisji, kt\xc3\xb3rej powierzono przygotowanie odpowiedzi na Konfesj\xc4\x99 Augsbursk\xc4\x85 luteran. Odpowied\xc5\xba ta znana jako Konfutacja Konfesji Augsburskiej, zosta\xc5\x82a przygotowana 13 lipca 1530, jednak cesarz Karol V nie przyj\xc4\x85\xc5\x82 jej ze wzgl\xc4\x99du na jej zbyt du\xc5\xbc\xc4\x85 obj\xc4\x99to\xc5\x9b\xc4\x87 oraz zjadliwy j\xc4\x99zyk i zaleci\xc5\x82 rewizj\xc4\x99 refutacji. Po pi\xc4\x99ciu poprawkach 13 sierpnia Refutacja zosta\xc5\x82a ostatecznie odczytana przed Sejmem w tej samej kaplicy, w kt\xc3\xb3rej odczytano Konfesj\xc4\x99 Augsbursk\xc4\x85._NEWLINE_W tym samym miesi\xc4\x85cu Eck bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w obradach komisji teologicznej, wyznaczonej przez cesarza do om\xc3\xb3wienia i pogodzenia r\xc3\xb3\xc5\xbcnic pomi\xc4\x99dzy luteranami a katolikami. Dzia\xc5\x82ania te okaza\xc5\x82y si\xc4\x99 jednak bezowocne._NEWLINE_W 1540 roku bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w kolokwium w Wormacji, gdzie zacz\xc4\x85\xc5\x82 okazywa\xc4\x87 pewne oznaki sk\xc5\x82onno\xc5\x9bci do kompromisu w kwestii nauki o usprawiedliwieniu. W styczniu 1541 roku uda\xc5\x82o mu si\xc4\x99 wywrze\xc4\x87 pozytywne wra\xc5\xbcenie na Melanchtonie swoim podej\xc5\x9bciem do doktryny o usprawiedliwieniu przez wiar\xc4\x99; jednak po kilku miesi\xc4\x85cach na Sejmie w Regensburgu zmieni\xc5\x82 swoje stanowisko na ca\xc5\x82kowicie przeciwne._NEWLINE_Ostatnim wa\xc5\xbcnym etapem dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci Ecka by\xc5\x82 jego konflikt z Martinem Bucerem, dotycz\xc4\x85cym antykatolickiej wymowy relacji Bucera o obradach sejmu w Regensburgu w 1541 roku.\n_START_SECTION_\nAntysemityzm Ecka\n_START_PARAGRAPH_\nW 1541 roku Eck opublikowa\xc5\x82 polemik\xc4\x99 przeciwko zaleceniom norymberskiego reformatora Andreasa Osiandra, kt\xc3\xb3ry zwalcza\xc5\x82 \xc5\x9bredniowieczne uprzedzenia wobec \xc5\xbbyd\xc3\xb3w i oskar\xc5\xbcanie ich o mordowanie dzieci chrze\xc5\x9bcija\xc5\x84skich, bezczeszczenie hostii i zatruwanie studni. Eck w swej polemice zatytu\xc5\x82owanej Ains Juden-b\xc3\xbcechlins Verlegung oskar\xc5\xbca\xc5\x82 Osiandra o ochranianie \xc5\xbbyd\xc3\xb3w, nazwa\xc5\x82 go "\xc5\xbcydowskim ojcem" i nie mniej ni\xc5\xbc 19 razy szydzi\xc5\x82 z \xc5\xbbyd\xc3\xb3w, nazywaj\xc4\x85c ich "blu\xc5\xbaniercz\xc4\x85 ras\xc4\x85" (cyt. wed\xc5\x82ug Heiko A. Oberman, The Roots of Antisemitism in the Age of Renaissance and Reformation, tr. James I. Porter, Philadelphia: Fortress Press, 1984, s. 4-5, 17, 36-37, 42, 46-47, 58, 72-73, 87, 91, 101, 121, 135)._NEWLINE_Stosunek Ecka do \xc5\xbbyd\xc3\xb3w nie wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnia\xc5\x82 si\xc4\x99 spo\xc5\x9br\xc3\xb3d mu wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesnych. Pisma o wyd\xc5\xbawi\xc4\x99ku anty\xc5\xbcydowskim wychodzi\xc5\x82y m.in. r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc z spod pi\xc3\xb3ra przeciwnika Jana Mayera - Marcina Lutra.\n_START_SECTION_\nPogl\xc4\x85dy Ecka\n_START_PARAGRAPH_\nEck w swoich wypowiedziach wyg\xc5\x82asza\xc5\x82 czasami tezy niezgodne z nauk\xc4\x85 Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a rzymskiego \xe2\x80\x93 szczeg\xc3\xb3lnie w kwestiach dotycz\xc4\x85cych wolno\xc5\x9bci woli i usprawiedliwienia, w kt\xc3\xb3rych broni\xc5\x82 semipelagianizmu (jest to wyra\xc5\xbanie widoczne w jego dziele Chrysopassus z 1514 roku)._NEWLINE_Eck \xe2\x80\x93 wbrew opozycji biskupa Eichstadtu \xe2\x80\x93 broni\xc5\x82 po\xc5\xbcyczania pieni\xc4\x99dzy na procent._NEWLINE_Niekt\xc3\xb3re jego pogl\xc4\x85dy zosta\xc5\x82y pot\xc4\x99pione na Soborze Trydenckim (dekret o Usprawiedliwieniu), bez wymieniania go jako ich autora.\n_START_SECTION_\nBiblia Ecka\n_START_PARAGRAPH_\nEck przet\xc5\x82umaczy\xc5\x82 na j\xc4\x99zyk niemiecki Bibli\xc4\x99, kt\xc3\xb3ra ukaza\xc5\x82a si\xc4\x99 po raz pierwszy w 1537 roku w Ingolstadt w formacie folio. W swym przek\xc5\x82adzie na\xc5\x9bladowa\xc5\x82 przek\xc5\x82ad Lutra na tyle, na ile pozwala\xc5\x82 na to tekst \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82owy (\xc5\x82aci\xc5\x84ska Wulgata). Jego przek\xc5\x82ad zawiera\xc5\x82 dodatkowo (w za\xc5\x82\xc4\x85czniku): Modlitw\xc4\x99 Manassesa, Trzeci\xc4\x85 Ksi\xc4\x99g\xc4\x99 Machabejsk\xc4\x85 oraz List Aposto\xc5\x82a Paw\xc5\x82a do Laodycejczyk\xc3\xb3w.'