b'\n_START_ARTICLE_\nTaxate penitencie metrice\n_START_PARAGRAPH_\nTaxate penitencie metrice (Wymierzanie kary pokutne, wierszem, inc. Annis decem peniteat presbiter) \xe2\x80\x93 wierszowany mnemotechniczny poradnik W\xc5\x82adys\xc5\x82awa z Gielniowa, napisany w formie \xc5\x82aci\xc5\x84skiego abecedariusza. Stanowi wyliczenie kar ko\xc5\x9bcielnych, jakie maj\xc4\x85 nak\xc5\x82ada\xc4\x87 duchowni spowiadaj\xc4\x85cym si\xc4\x99 wiernym._NEWLINE_Na przestrzeni 144 wers\xc3\xb3w alfabet zostaje powt\xc3\xb3rzony czterokrotnie (po raz ostatni do litery I). Konstrukcja wiersza przypomina leoniny (zob. heksametr daktyliczny), a poszczeg\xc3\xb3lne wersy s\xc4\x85 16-zg\xc5\x82oskowcami. Taxate penitencie metrice nale\xc5\xbcy do tzw. liber poenitentiales \xe2\x80\x93 podr\xc4\x99cznik\xc3\xb3w dla kap\xc5\x82an\xc3\xb3w u\xc5\x82atwiaj\xc4\x85cych stosowanie odpowiednich kar dla pokutnik\xc3\xb3w. W swoim dziele W\xc5\x82adys\xc5\x82aw z Gielniowa przytacza autor\xc3\xb3w takich poradnik\xc3\xb3w, jak np. dominikanina Rajmunda z Penyafort (Summa de poenitentia et de matrimonio, XIII w.) czy franciszkanina Astesana z Asti (Canones poenitentiales, XV w.)._NEWLINE_Wiersz polskiego duchownego powsta\xc5\x82 prawdopodobnie pod koniec XV wieku, spisano go na prze\xc5\x82omie XV i XVI wieku jako dodatek do inkunabu\xc5\x82u (karta 33 verso \xe2\x80\x93 35 recto). W\xc5\x82a\xc5\x9bcicielem kodeksu by\xc5\x82 Franciszek z Sieradza (malarz i z\xc5\x82otnik, Bernardyn, zm. w 1516). Obecnie r\xc4\x99kopis utworu przechowywany jest w Bibliotece Jagiello\xc5\x84skiej w Krakowie (sygn. 4914 II). Istnia\xc5\x82 tak\xc5\xbce inny odpis tego tekstu \xe2\x80\x93 w inkunabule nale\xc5\xbc\xc4\x85cym do Biblioteki Narodowej w Warszawie, jednak w czasie II wojny \xc5\x9bwiatowej zosta\xc5\x82 zniszczony. Wiersz opublikowa\xc5\x82 po raz pierwszy Wies\xc5\x82aw Wydra, a na j\xc4\x99zyk polski prze\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82a go Elwira Buszewiczowa.\n_START_SECTION_\nTre\xc5\x9b\xc4\x87 poradnika\n_START_PARAGRAPH_\nWed\xc5\x82ug autora poradnika ksi\xc4\x85dz, kt\xc3\xb3ry dopu\xc5\x9bci si\xc4\x99 stosunku seksualnego z kobiet\xc4\x85 powinien przez 10 lat pokutowa\xc4\x87, \xc5\xbcywi\xc4\x85c si\xc4\x99 w tym czasie wy\xc5\x82\xc4\x85cznie chlebem i wod\xc4\x85, i nie wykonuj\xc4\x85c pos\xc5\x82ugi kap\xc5\x82a\xc5\x84skiej. Surowsza kara (12 lat) powinna spotka\xc4\x87 tego duchownego, kt\xc3\xb3ry b\xc4\x99dzie cudzo\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc4\x87 z kobiet\xc4\x85 nale\xc5\xbc\xc4\x85c\xc4\x85 do jego parafii (szczeg\xc3\xb3lnie tak\xc4\x85, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 chrzci\xc5\x82, spowiada\xc5\x82 i bierzmowa\xc5\x82). Potajemne udzielanie \xc5\x9blubu ko\xc5\x9bcielnego grozi zawieszeniem kap\xc5\x82ana w sprawowanej funkcji na trzy lata. Naruszenie zakazu jest ob\xc5\x82o\xc5\xbcone 3 latami pokuty oraz zakazem picia wina._NEWLINE_7 lat pokuty o chlebie i wodzie powinno zosta\xc4\x87 wymierzone za nast\xc4\x99puj\xc4\x85ce grzechy: uwiedzenie narzeczonej innego m\xc4\x99\xc5\xbcczyzny oraz \xc5\x9blub wdowca z siostr\xc4\x85 zmar\xc5\x82ej \xc5\xbcony lub matk\xc4\x85 chrzestn\xc4\x85 swoich dzieci. Podobnie 7 lat pokuty grozi wiernym za cudzo\xc5\x82\xc3\xb3stwo (tak\xc5\xbce zako\xc5\x84czone ma\xc5\x82\xc5\xbce\xc5\x84stwem) oraz za uprawianie stosunk\xc3\xb3w seksualnych ze zwierz\xc4\x99tami. 10 lat takiej kary grozi m\xc4\x99\xc5\xbcczy\xc5\xbanie za wsp\xc3\xb3\xc5\x82\xc5\xbcycie z zakonnic\xc4\x85._NEWLINE_W poradniku zosta\xc5\x82y szczeg\xc3\xb3\xc5\x82owo om\xc3\xb3wione r\xc3\xb3\xc5\xbcne rodzaje zab\xc3\xb3jstw: 7 lat pokuty za \xc5\x9bmier\xc4\x87 zadan\xc4\x85 umy\xc5\x9blnie, a nieumy\xc5\x9blnie \xe2\x80\x93 5 lat. Zab\xc3\xb3jstwo dokonane w szczeg\xc3\xb3lnych okoliczno\xc5\x9bciach jest ob\xc5\x82o\xc5\xbcone 2 latami pokuty, natomiast dokonane w afekcie nie jest postrzegane przez autora jako grzech. \xc5\x81agodnie zosta\xc5\x82o tak\xc5\xbce potraktowane zabicie przest\xc4\x99pcy (w sytuacji, w kt\xc3\xb3rej jego uj\xc4\x99cie by\xc5\x82o mo\xc5\xbcliwe), a tak\xc5\xbce poganina i \xc5\xbbyda \xe2\x80\x93 czterdzie\xc5\x9bci dni pokuty.'