b"\n_START_ARTICLE_\nPsychobiografia\n_START_PARAGRAPH_\nPsychobiografia ma na celu opisanie znacz\xc4\x85cych os\xc3\xb3b, np artyst\xc3\xb3w lub przyw\xc3\xb3dc\xc3\xb3w politycznych poprzez zastosowanie teorii oraz bada\xc5\x84 psychologicznych. Dzi\xc4\x99ki po\xc5\x82\xc4\x85czeniu psychologii osobowo\xc5\x9bci i danych historycznych psychobiografia mo\xc5\xbce by\xc4\x87 uwa\xc5\xbcana za historyczn\xc4\x85 form\xc4\x99 studium przypadku (case study), stanowi\xc4\x85c rozwijaj\xc4\x85cy si\xc4\x99 obszar w dziedzinie biografii._NEWLINE_Osoby, kt\xc3\xb3re by\xc5\x82y przedmiotem bada\xc5\x84 psychobiograficznych, to m.in. Adolf Hitler, Sylvia Plath, Vincent van Gogh, Marcin Luter, Abraham Lincoln, Elvis Presley, S\xc3\xb8ren Kierkegaard, Friedrich Nietzsche, Andrew Jackson oraz Richard Nixon._NEWLINE_Jednym z pierwszych przyk\xc5\x82ad\xc3\xb3w u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9bci psychobiografii by\xc5\x82 raport Henry'ego Murraya na temat osobowo\xc5\x9bci Adolfa Hitlera._NEWLINE_Za pierwsz\xc4\x85 nowoczesn\xc4\x85 psychobiografi\xc4\x99 powszechnie uwa\xc5\xbcana jest analiza osobowo\xc5\x9bci Leonarda da Vinci autorstwa Zygmunta Freuda (1910), jednak\xc5\xbce, jak zauwa\xc5\xbca  Teresa Rzepa, pierwszym na \xc5\x9bwiecie psychobiografist\xc4\x85 by\xc5\x82  W\xc5\x82adys\xc5\x82aw Witwicki, wyprzedzaj\xc4\x85c o rok Freuda swoj\xc4\x85 psychobiografi\xc4\x85 Sokratesa, zawart\xc4\x85 we wst\xc4\x99pie do w\xc5\x82asnego t\xc5\x82umaczenia  Uczty Platona (1909). Witwicki przeprowadzi\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc analiz\xc4\x99 psychologiczn\xc4\x85 Jezusa \xe2\x80\x93 w komentarzu do w\xc5\x82asnego przek\xc5\x82adu Ewangelii Mateusza i Ewangelii Marka (Dobra Nowina wed\xc5\x82ug Mateusza i Marka)._NEWLINE_Gdy psychobiografie zyska\xc5\x82y wi\xc4\x99ksze uznanie, autorzy r\xc3\xb3\xc5\xbcnych zawod\xc3\xb3w stworzyli w\xc5\x82asne dzie\xc5\x82a z alternatywnych perspektyw i r\xc3\xb3\xc5\xbcnych metod analizy temat\xc3\xb3w psychobiograficznych, znacznie poszerzaj\xc4\x85c psychobiografi\xc4\x99 poza perspektyw\xc4\x99 psychoanalityczn\xc4\x85. Po psychoanalitykach, psychologach i psychiatrach, kt\xc3\xb3rzy napisali pierwsze psychobiografie, grono autor\xc3\xb3w poszerzy\xc5\x82o na historyk\xc3\xb3w, politolog\xc3\xb3w, krytyk\xc3\xb3w literackich, socjolog\xc3\xb3w i antropolog\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rzy przyczynili si\xc4\x99 do rozwoju tego gatunku. Od 1910 roku opublikowano ponad 4000 psychobiografii._NEWLINE_Z psychobiografi\xc4\x85 zwi\xc4\x85zany jest dzia\xc5\x82 psychologii \xe2\x80\x93 psychobiografistyka, reprezentowana w Polsce przez Teres\xc4\x99 Rzep\xc4\x99, kt\xc3\xb3ra z kolei m.in. przedstawi\xc5\x82a pr\xc3\xb3b\xc4\x99 portretu psychologicznego W\xc5\x82adys\xc5\x82awa Witwickiego w swojej pracy habilitacyjnej Psychologia W\xc5\x82adys\xc5\x82awa Witwickiego. W latach 1998-2000 Leszek Nowak z Poznania (ur. 1962) napisa\xc5\x82 opracowanie, w kt\xc3\xb3rym na podstawie w\xc5\x82asnych przebytych uroje\xc5\x84 pos\xc5\x82anniczych oraz my\xc5\x9bli nadwarto\xc5\x9bciowych, w zestawieniu z opisami ewangelicznymi pr\xc3\xb3buje zrekonstruowa\xc4\x87 psychik\xc4\x99 Jezusa z Nazaretu \xe2\x80\x93 w rozdzia\xc5\x82ach zawieraj\xc4\x85cych kolejno analiz\xc4\x99 cech charakteru \xe2\x80\x9ezbawiciela ludzko\xc5\x9bci\xe2\x80\x9d, opis mo\xc5\xbcliwego przebiegu wydarze\xc5\x84 z okresu jego publicznej dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci, naturalistyczne wyja\xc5\x9bnienie cud\xc3\xb3w._NEWLINE_Do najbardziej znanych psychobiografist\xc3\xb3w jest zaliczany Erik Erikson. Jego najwi\xc4\x99ksze dzie\xc5\x82a to psychobiografie Marcina Lutra Young man Luther (1958) oraz Mahatmy Gandhiego Ghandi's truth (1969) oparte na koncepcjach psychoanalizy."