b'\n_START_ARTICLE_\nOrzechowo (wojew\xc3\xb3dztwo wielkopolskie)\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nPierwsza wzmianka o Orzechowie pochodzi z roku 1392. Wymienia si\xc4\x99 Orzechowo jako ma\xc5\x82\xc4\x85 osad\xc4\x99 - w\xc5\x82asno\xc5\x9b\xc4\x87 rodu Doliw\xc3\xb3w - po\xc5\x82o\xc5\xbcon\xc4\x85 w dorzeczu Warty, otoczon\xc4\x85 lasami. Oko\xc5\x82o 1760 roku Orzechowo stanowi\xc5\x82o osad\xc4\x99 sk\xc5\x82adaj\xc4\x85c\xc4\x85 si\xc4\x99 z oko\xc5\x82o 60 domostw. Mieszka\xc5\x84cy zajmowali si\xc4\x99 rolnictwem, rybo\xc5\x82\xc3\xb3wstwem i \xc5\x82owiectwem.\n_START_SECTION_\nOkres rozbior\xc3\xb3w\n_START_PARAGRAPH_\nPo 1815 wie\xc5\x9b znalaz\xc5\x82a si\xc4\x99 w pobli\xc5\xbcu granicy zaboru pruskiego i Kr\xc3\xb3lestwa Polskiego. W 1830, w czasie powstania listopadowego (1830\xe2\x80\x931831) w Kr\xc3\xb3lestwie Polskim, w Orzechowie znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 jeden z punkt\xc3\xb3w zbornych dla ochotnik\xc3\xb3w przekraczaj\xc4\x85cych granic\xc4\x99._NEWLINE_W 1875 zbudowano lini\xc4\x99 kolejow\xc4\x85 Ole\xc5\x9bnica\xe2\x80\x93Jarocin\xe2\x80\x93Gniezno\xe2\x80\x93Chojnice. W sk\xc5\x82ad tej linii wesz\xc5\x82a stacja kolejowa Orzechowo wraz z budynkiem dworca kolejowego i kilkoma budynkami mieszkalnymi, w kt\xc3\xb3rych osiedlili si\xc4\x99 pracownicy kolejowi. Pod koniec 1881 wybudowano bocznic\xc4\x99 kolejow\xc4\x85 prowadz\xc4\x85c\xc4\x85 nad Wart\xc4\x99, gdzie wykopano basen portowy na dwie barki, zaopatrzony w \xc5\xbcuraw. Orzechowo sta\xc5\x82o si\xc4\x99 punktem prze\xc5\x82adunkowym w\xc4\x99gla dowo\xc5\xbconego kolej\xc4\x85 z G\xc3\xb3rnego \xc5\x9al\xc4\x85ska i transportowanego dalej barkami Wart\xc4\x85 w g\xc3\xb3r\xc4\x99 rzeki, do Kr\xc3\xb3lestwa Polskiego. Z wagon\xc3\xb3w towar prze\xc5\x82adowywano na szkuty (tak nazywano statki rzeczne). Szkuta by\xc5\x82a przeci\xc4\x85gana za pomoc\xc4\x85 liny przez zaprz\xc4\x99gi konne brzegiem rzeki w kierunku Pyzdr, Konina, a nawet dalej. Po drodze wyznaczone by\xc5\x82y miejsca, w kt\xc3\xb3rych nast\xc4\x99powa\xc5\x82a wymiana koni. Tak dorabia\xc5\x82o wielu rolnik\xc3\xb3w z Orzechowa. Dzi\xc4\x99ki intensywnemu nap\xc5\x82ywowi towar\xc3\xb3w ros\xc5\x82o znaczenie Orzechowa w okolicy, a jego mieszka\xc5\x84cy bogacili si\xc4\x99. Po odzyskaniu niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bci i otwarciu w 1922 linii kolejowej Pozna\xc5\x84-Warszawa dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 portu upad\xc5\x82a._NEWLINE_Pierwszym (zapami\xc4\x99tanym) so\xc5\x82tysem Orzechowa by\xc5\x82 Sibilski. Zajmowa\xc5\x82 on posesj\xc4\x99 przy dzisiejszej ul. Starowiejskiej 2._NEWLINE_W Orzechowie mieszka\xc5\x82y 3 rodziny niemieckie: Rodzina Sztajn\xc3\xb3w zamieszkiwali posesj\xc4\x99 na starej wsi, przy dzisiejszej ulicy Starowiejskiej 15, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 odkupi\xc5\x82 od nich rolnik-rze\xc5\xbanik Walenty Gmerek prowadz\xc4\x85cy tam restauracj\xc4\x99; Rodzina Beger\xc3\xb3w zamieszkiwa\xc5\x82a posesj\xc4\x99 przy obecnej ul. Starowiejskiej 1. T\xc4\x99 posesj\xc4\x99 odkupi\xc5\x82 Stachowiak; Rodzina Litk\xc3\xb3w zajmowa\xc5\x82a posesj\xc4\x99 oraz ziemi\xc4\x99 obecnej ul. Mi\xc5\x82os\xc5\x82awskiej 3. Cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 maj\xc4\x85tku Litk\xc3\xb3w zosta\xc5\x82a zakupiona przez rodzin\xc4\x99 Walczak\xc3\xb3w._NEWLINE_W 1894 w pozosta\xc5\x82ej cz\xc4\x99\xc5\x9bci posiad\xc5\x82o\xc5\x9bci pa\xc5\x84stwa Litk\xc3\xb3w uruchomiono tartak. W\xc5\x82a\xc5\x9bciciel tartaku Max Schulz i Hermann Hauff w 1905 utworzyli firm\xc4\x99 handlow\xc4\x85 Dampfs\xc3\xa4gewerk Warthehafen. W 1921 roku zbudowano fabryk\xc4\x99 parkiet\xc3\xb3w. Na ich bazie rozwin\xc4\x99\xc5\x82y si\xc4\x99 du\xc5\xbce zak\xc5\x82ady drzewne, nosz\xc4\x85ce od 1953 roku nazw\xc4\x99 Orzechowskich Zak\xc5\x82ad\xc3\xb3w Przemys\xc5\x82u Sklejek.\n_START_SECTION_\nI wojna \xc5\x9bwiatowa\n_START_PARAGRAPH_\nW 1914 wybuch\xc5\x82a I wojna \xc5\x9bwiatowa, a w 1918 Powstanie wielkopolskie, w kt\xc3\xb3rym brali czynny udzia\xc5\x82 mieszka\xc5\x84cy Orzechowa: Franciszek Wlekli\xc5\x84ski, Stanis\xc5\x82aw Gaba\xc5\x82a, Tomasz Stachowiak, Walenty Smychta\xc5\x82a, Franciszek Szyd\xc5\x82owski, Przydryga (nieznany z imienia). Po 123 latach niewoli Polska sta\xc5\x82a si\xc4\x99 krajem wolnym i niepodleg\xc5\x82ym - powsta\xc5\x82a II Rzeczpospolita. Pierwszym so\xc5\x82tysem w wolnym Orzechowie zosta\xc5\x82 rolnik Franciszek Matuszak._NEWLINE_W 1922 do Orzechowa przyby\xc5\x82a rodzina Bystrzyckich. Boles\xc5\x82aw Bystrzycki kupi\xc5\x82 miejscowy tartak i wybudowa\xc5\x82 fabryk\xc4\x99 parkietu oraz cegielni\xc4\x99, w kt\xc3\xb3rej wypala\xc5\x82 ceg\xc5\x82\xc4\x99 na w\xc5\x82asne potrzeby. W 1923 na terenie fabryki wybuch\xc5\x82 wielki po\xc5\xbcar - pali\xc5\x82a si\xc4\x99 fabryka parkietu. Dzi\xc4\x99ki w\xc5\x82asnej cegielni Bystrzyckiemu uda\xc5\x82o si\xc4\x99 w nied\xc5\x82ugim czasie wybudowa\xc4\x87 now\xc4\x85 fabryk\xc4\x99 parkietu i sklejek, w kt\xc3\xb3rej zatrudnionych by\xc5\x82o oko\xc5\x82o 300 os\xc3\xb3b. Parkiety z fabryki Towarzystwa Akcyjnego B. Bystrzycki za spraw\xc4\x85 pozna\xc5\x84skiego przemys\xc5\x82owca Stanis\xc5\x82awa Potocznego by\xc5\x82y uk\xc5\x82adane w takich budynkach jak: Gmach Sejmu 1925 w Warszawie, pa\xc5\x82ace biskupie, pozna\xc5\x84skie szko\xc5\x82y._NEWLINE_W 1925 Bystrzycki postawi\xc5\x82 na terenie swojej fabryki kaplic\xc4\x99 z zamiarem od\xc5\x82\xc4\x85czenia wiosek Orzechowa i Pi\xc4\x99czkowa od parafii w D\xc4\x99bnie. Po\xc5\x9bwi\xc4\x99cenia kaplicy, w dniu 8 listopada 1925, dokona\xc5\x82 abp Antoni Lubitz. W 1925 w Pi\xc4\x99czkowie powsta\xc5\x82 wiejski cmentarz, gdzie dokonywano tak\xc5\xbce poch\xc3\xb3wku mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w Orzechowa. Wcze\xc5\x9bniej zmar\xc5\x82ych z Orzechowa i Pi\xc4\x99czkowa chowano na cmentarzu parafialnym w D\xc4\x99bnie, a sporadycznie - ze wzgl\xc4\x99du na rozlewiska Warty - w Czeszewie._NEWLINE_Po wielu staraniach, zar\xc3\xb3wno mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w jak i w\xc5\x82a\xc5\x9bciciela fabryki, uda\xc5\x82o si\xc4\x99 od\xc5\x82\xc4\x85czy\xc4\x87 Orzechowo i Pi\xc4\x99czkowo do parafii D\xc4\x99bno i w\xc5\x82\xc4\x85czy\xc4\x87 do parafii Czeszewo w archidiecezji gnie\xc5\xbanie\xc5\x84skiej. 24 pa\xc5\xbadziernika 1929 roku dekretem \xc3\xb3wczesnego prymasa kardyna\xc5\x82a Augusta Hlonda nast\xc4\x85pi\xc5\x82o oficjalne przekazanie Orzechowa i Pi\xc4\x99czkowa parafii czeszewskiej. W tym czasie proboszczem w D\xc4\x99bnie by\xc5\x82 ks. Tomasz Poprawski, a w Czeszewie ks. Ignacy Geltner._NEWLINE_W 1932 \xc3\xb3wczesny so\xc5\x82tys Orzechowa przekaza\xc5\x82 bezp\xc5\x82atnie cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 w\xc5\x82asnych grunt\xc3\xb3w przy drodze w kierunku Pi\xc4\x99czkowa na utworzenie wiejskiego cmentarza w Orzechowie. Dzi\xc5\x9b stanowi on cmentarz parafialny (przy ul. \xc5\x9aredzkiej). Cmentarz zosta\xc5\x82 po\xc5\x9bwi\xc4\x99cony w dniu Wszystkich \xc5\x9awi\xc4\x99tych. Pierwsz\xc4\x85 osob\xc4\x85 pochowan\xc4\x85 na tym cmentarzu by\xc5\x82a Antonina Pawlak, kt\xc3\xb3rej pogrzeb odby\xc5\x82 si\xc4\x99 w lutym 1933 roku._NEWLINE_Na cmentarzu znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 dwie mogi\xc5\x82y uczestnik\xc3\xb3w powstania wielkopolskiego: Franciszka Wlekli\xc5\x84skiego (1891-1992) - przed krzy\xc5\xbcem po lewej w drugim rz\xc4\x99dzie, i Walentego Karcza (1892-1977) - za krzy\xc5\xbcem po lewej przy ogrodzeniu. Franciszek Wlekli\xc5\x84ski urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 w Szamarzewie k. Wrze\xc5\x9bni. W czasie powstania wielkopolskiego walczy\xc5\x82 w kompanii trzemesze\xc5\x84skiej. By\xc5\x82 tak\xc5\xbce uczestnikiem wyprawy na Kij\xc3\xb3w w 1920 roku. Od 1922 roku mieszka\xc5\x82 w Orzechowie, gdzie sta\xc5\x82 znanym dzia\xc5\x82aczem ludowym i spo\xc5\x82ecznikiem. W latach 1945-1948 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 funkcj\xc4\x99 prezesa tutejszego ko\xc5\x82a PSL (Miko\xc5\x82ajczykowego), a w latach 1949-1990 prezesa ko\xc5\x82a ZSL. Przez 20 lat (1957-76) by\xc5\x82 so\xc5\x82tysem. Przez wiele lat kierowa\xc5\x82 miejscowym K\xc3\xb3\xc5\x82kiem Rolniczym, a w 1933 roku. By\xc5\x82 wsp\xc3\xb3\xc5\x82za\xc5\x82o\xc5\xbcycielem tutejszej Ochotniczej Stra\xc5\xbcy Po\xc5\xbcarnej.\n_START_SECTION_\nII wojna \xc5\x9bwiatowa\n_START_PARAGRAPH_\n1 wrze\xc5\x9bnia 1939 roku wybuch\xc5\x82a II wojna \xc5\x9bwiatowa. Ju\xc5\xbc w pierwszych dniach wojny Niemcy pojawili si\xc4\x99 w Orzechowie i okolicy. Byli powsta\xc5\x84cy wielkopolscy zostali wywiezieni do Protektoratu w lubelskie, ks. Feliks B\xc5\x82a\xc5\xbcejewski (proboszcz Czeszewa od 1930 roku) do obozu koncentracyjnego w Dachau. Posesje po wywiezionych powsta\xc5\x84cach zaj\xc4\x99\xc5\x82y przyby\xc5\x82e z Rzeszy rodziny niemieckie. So\xc5\x82tysem zosta\xc5\x82 Niemiec - Michalik. Bystrzyccy, podobnie jak powsta\xc5\x84cy zostali wywiezieni z Orzechowa, a fabryk\xc4\x85 zarz\xc4\x85dza\xc5\x82 Niemiec - produkcja parkietu trwa\xc5\x82a nadal. W fabryce utworzono ob\xc3\xb3z pracy przymusowej. Umieszczeni w nim robotnicy wyrabiali skrzynie do amunicji, granat\xc3\xb3w, bomb, dwuko\xc5\x82owe w\xc3\xb3zki dla wojska, a tak\xc5\xbce sanie na wschodni front. Ich gi\xc4\x99te p\xc5\x82ozy z pewno\xc5\x9bci\xc4\x85 nie wytrzymywa\xc5\x82y d\xc5\x82ugo, gdy\xc5\xbc w ramach tzw. ma\xc5\x82ego sabota\xc5\xbcu robotnicy u\xc5\xbcywali rozwodnionego kleju. Ponadto powsta\xc5\x82 tu, na terenie starej cegielni, ob\xc3\xb3z dla je\xc5\x84c\xc3\xb3w radzieckich. Zatrudniano ich przy ci\xc4\x99\xc5\xbckich pracach wy\xc5\x82adunkowych okr\xc4\x85glak\xc3\xb3w. Z\xc5\x82apanych na pr\xc3\xb3bie ucieczki Niemcy wieszali na s\xc5\x82upach za r\xc4\x99ce zwi\xc4\x85zane drutem w taki spos\xc3\xb3b, by czubkami palc\xc3\xb3w n\xc3\xb3g dotykali ziemi. Konali w m\xc4\x99czarniach przez kilka dni. Przy organizowaniu ucieczek je\xc5\x84com pomagali miejscowi Polacy, zw\xc5\x82aszcza cz\xc5\x82onkowie oddzia\xc5\x82u Batalion\xc3\xb3w Ch\xc5\x82opskich, dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cego na tym terenie. Pewnej liczbie je\xc5\x84c\xc3\xb3w uda\xc5\x82o si\xc4\x99 zbiec w pobliskie lasy i do\xc5\x82\xc4\x85czy\xc4\x87 do oddzia\xc5\x82\xc3\xb3w partyzanckich._NEWLINE_W mi\xc4\x99dzyczasie, przy dzisiejszej ulicy Topolowej, Niemcy zbudowali (na gruncie Matuszaka) trzy parterowe, kryte pap\xc4\x85, baraki murowane, do kt\xc3\xb3rych przeniesiono je\xc5\x84c\xc3\xb3w radzieckich zatrudnionych w fabryce. W 1942 Niemcy wybudowali now\xc4\x85 hal\xc4\x99 produkcyjn\xc4\x85 na ziemi odebranej rodzinie Walczak\xc3\xb3w, w kt\xc3\xb3rej wyrabiali produkty na potrzeby wojska. Nazywali j\xc4\x85 Mebelwerk._NEWLINE_Kolejnym so\xc5\x82tysem w okresie okupacji by\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc Niemiec - Dreifogel (le\xc5\x9bniczy), kt\xc3\xb3ry pe\xc5\x82ni\xc5\x82 t\xc4\x99 funkcj\xc4\x99 do 19 stycznia 1945 roku - dnia ucieczki Niemc\xc3\xb3w z Orzechowa._NEWLINE_Wyzwolenie Orzechowa przez Armi\xc4\x99 Czerwon\xc4\x85 nast\xc4\x85pi\xc5\x82o w poniedzia\xc5\x82ek 21 stycznia 1945 roku. Pierwszym so\xc5\x82tysem po wyzwoleniu zosta\xc5\x82 Feliks Dutkowski (na kr\xc3\xb3tko); nast\xc4\x99pnym Tomasz Szyma\xc5\x84ski.\n_START_SECTION_\nOkres powojenny\n_START_PARAGRAPH_\nZ obozu koncentracyjnego powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do Czeszewa ks. B\xc5\x82a\xc5\xbcejewski, a do fabryki w Orzechowie Bystrzycki z rodzin\xc4\x85. \xc5\xbbycie w Orzechowie szybko wr\xc3\xb3ci\xc5\x82o do stanu sprzed wybuchu wojny. Pracownicy fabryki oraz mieszka\xc5\x84cy Orzechowa przyst\xc4\x85pili do porz\xc4\x85dkowania kaplicy zniszczonej przez Niemc\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rym s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82a jako warsztat samochodowy. Na czas remontu mieszka\xc5\x84cy Orzechowa ucz\xc4\x99szczali na msze \xc5\x9bwi\xc4\x99te do Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a w Czeszewie. W 1950 odmalowano kaplic\xc4\x99 wed\xc5\x82ug projektu Jana T\xc5\x82oczka z Pyzdr. Malowa\xc5\x82 Jan G\xc5\x82adyszewski, malarz z Mi\xc5\x82os\xc5\x82awia. Dekretem JE ks. prymasa Polski Kardyna\xc5\x82a Stefana Wyszy\xc5\x84skiego z dn. 15 IV 1952 kaplica w Orzechowie zosta\xc5\x82a erygowana jako kaplica publiczna pod wezwaniem Matki Boskiej Cz\xc4\x99stochowskiej, a odpust ustalono na 26 sierpnia. W kaplicy by\xc5\x82a odprawiana tylko jedna msza \xc5\x9bwi\xc4\x99ta - w niedziel\xc4\x99. Ks. B\xc5\x82a\xc5\xbcejewski zosta\xc5\x82 przeniesiony do wi\xc4\x99kszej parafii, a do Czeszewa zosta\xc5\x82 skierowany ks. Gwidon Bach-\xc5\xbbelewski._NEWLINE_Bystrzycki odremontowa\xc5\x82 fabryk\xc4\x99 i wznowi\xc5\x82 produkcj\xc4\x99. W hali pobudowanej przez Niemc\xc3\xb3w, a po wojnie upa\xc5\x84stwowionej, produkowane by\xc5\x82y meble. Do Orzechowa przyjechali nowi, poszukuj\xc4\x85cy pracy mieszka\xc5\x84cy. Baraki zbudowane przez Niemc\xc3\xb3w w\xc5\x82a\xc5\x9bciciel grunt\xc3\xb3w Franciszek Matuszak rozebra\xc5\x82. Po referendum 30 czerwca 1946, a nast\xc4\x99pnie wyborach 19 stycznia 1947 roku w\xc5\x82adze w Polsce przej\xc4\x99\xc5\x82a Polska Partia Robotnicza, kt\xc3\xb3ra wprowadzi\xc5\x82a w \xc5\xbcycie nowe prawa. Zacz\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 likwidacja prywatnej w\xc5\x82asno\xc5\x9bci, g\xc5\x82\xc3\xb3wnie fabryk. Bystrzycki widz\xc4\x85c zachodz\xc4\x85ce zmiany powo\xc5\x82a\xc5\x82 do \xc5\xbcycia tzw. wsp\xc3\xb3lnot\xc4\x99, co pozwoli\xc5\x82o mu na kr\xc3\xb3tki czas pozosta\xc4\x87 zarz\xc4\x85dc\xc4\x85 fabryki. So\xc5\x82tysem zosta\xc5\x82 wybrany J\xc3\xb3zef Orszulak, a prezesem OSP Stefan Jankiewicz._NEWLINE_W ko\xc5\x84cu dosz\xc5\x82o do upa\xc5\x84stwowienia fabryki. Bystrzycki opu\xc5\x9bci\xc5\x82 Orzechowo na zawsze. Zmar\xc5\x82 9 sierpnia 1986 roku, w wieku 95 lat - nie doczekawszy upadku w\xc5\x82adzy, kt\xc3\xb3ra zabra\xc5\x82a mu fabryk\xc4\x99. Pierwszym dyrektorem fabryki po upa\xc5\x84stwowieniu zosta\xc5\x82 Kasparski. Nast\xc4\x85pi\xc5\x82o po\xc5\x82\xc4\x85czenie fabryki i zak\xc5\x82adu produkuj\xc4\x85cego meble w jedn\xc4\x85 ca\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 pod nazw\xc4\x85 Orzechowskie Zak\xc5\x82ady Przemys\xc5\x82u Sklejek._NEWLINE_W 1950 powsta\xc5\x82 klub sportowy UNIA, a jego za\xc5\x82o\xc5\xbcycielami byli: Zdzis\xc5\x82aw Lewadowski, Feliks Merdzi\xc5\x84ski, Sylwester Doma\xc5\x84ski i Kazimierz Purol. Do 1950 rozgrywki odbywa\xc5\x82y si\xc4\x99 na \xc5\x82\xc4\x85kach przy wale, p\xc3\xb3\xc5\xbaniej na boisku przy Szkole Podstawowej. Klub zmieni\xc5\x82 p\xc3\xb3\xc5\xbaniej nazw\xc4\x99 na SPARTA (1954)._NEWLINE_W 1959 so\xc5\x82tysem zosta\xc5\x82 wybrany Franciszek Wlekli\xc5\x84ski._NEWLINE_W latach 60. powsta\xc5\x82 Wiejski Dom Kultury._NEWLINE_W 1981 nowym so\xc5\x82tysem zosta\xc5\x82 Czes\xc5\x82aw Jankiewicz, kt\xc3\xb3ry pe\xc5\x82ni t\xc4\x99 funkcj\xc4\x99 do chwili obecnej._NEWLINE_W roku 1988 uko\xc5\x84czono budow\xc4\x99 nowego ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a pod wezwaniem Matki Boskiej Cz\xc4\x99stochowskiej wed\xc5\x82ug projektu architektonicznego Aleksandra Holasa._NEWLINE_2 czerwca 1993 roku z hydroforni w Czeszewie dotar\xc5\x82a do Orzechowa pierwsza woda z wodoci\xc4\x85gu. Prace wodoci\xc4\x85gowe rozpocz\xc4\x99to w kwietniu, a odbioru ponad 10 km sieci wodoci\xc4\x85gowej dokonano ju\xc5\xbc 7 sierpnia 1993. Wykonawc\xc4\x85 rob\xc3\xb3t by\xc5\x82a prywatna firma Szczygie\xc5\x82-Rogaliki z Nekli. Na okoliczno\xc5\x9b\xc4\x87 budowy wodoci\xc4\x85gu powsta\xc5\x82 komitet spo\xc5\x82eczny, do kt\xc3\xb3rego nale\xc5\xbceli: Andrzej Smentek (przewodnicz\xc4\x85cy), Jacek Jacoszek (ksi\xc4\x99gowo\xc5\x9b\xc4\x87 i finanse), Franciszek Gaba\xc5\x82a (nadz\xc3\xb3r prac). Wsparcia udzielili r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc burmistrzowie Aleksandra G\xc5\x82owacka i Jerzy Mazurkiewicz oraz dyrekcja OZPS._NEWLINE_W 1998 roku wnuk Stanis\xc5\x82awa Nowaka - Aleksander Stachowiak wraz z \xc5\xbcon\xc4\x85 ofiarowali dalsze 0,16 ha gruntu na powi\xc4\x99kszenie cmentarza parafialnego._NEWLINE_W 1998 roku przeprowadzono telefonizacj\xc4\x99 Orzechowa. Zainstalowano oko\xc5\x82o 400 numer\xc3\xb3w telefon\xc3\xb3w oraz doprowadzono przy\xc5\x82\xc4\x85cza do wszystkich dom\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nSzkolnictwo\n_START_PARAGRAPH_\nPierwszy budynek szko\xc5\x82y znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 na ulicy Starowiejskiej, dzi\xc5\x9b nie ma ju\xc5\xbc po nim \xc5\x9bladu. Kierownikiem szko\xc5\x82y by\xc5\x82 Wilgocki, kt\xc3\xb3ry w 1894 roku, rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 budow\xc4\x99 nowej szko\xc5\x82y, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 uko\xc5\x84czono dwa lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej. Nast\xc4\x99pc\xc4\x85 Wilgockiego zosta\xc5\x82 B\xc4\x85czkowski._NEWLINE_W 1929 do istniej\xc4\x85cej szko\xc5\x82y dobudowana zosta\xc5\x82a jedna du\xc5\xbca klasa lekcyjna tzw. bia\xc5\x82a klasa (istniej\xc4\x85cy budynek by\xc5\x82 z ceg\xc5\x82y, nieotynkowany, a nowo pobudowany zosta\xc5\x82 otynkowany i st\xc4\x85d wzi\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 nazwa)._NEWLINE_5 marca 1945 na nowo otworzono szko\xc5\x82\xc4\x99, w kt\xc3\xb3rej zaj\xc4\x99cia zosta\xc5\x82y przerwane przez wojn\xc4\x99. 12 marca 1945 otworzono kurs dla doros\xc5\x82ych, na kt\xc3\xb3ry zapisa\xc5\x82o si\xc4\x99 48 os\xc3\xb3b z nast\xc4\x99puj\xc4\x85cych rocznik\xc3\xb3w: 1927 - 2 osoby; 1928 - 19 os\xc3\xb3b; 1929 - 18 os\xc3\xb3b; 1930 - 9 os\xc3\xb3b. W pierwszych dniach pracy w szkole na podstawie egzaminu utworzono cztery klasy. W maju, z klasy IV ze zdolnych uczni\xc3\xb3w powsta\xc5\x82a klasa V i w szybkim tempie zosta\xc5\x82 opracowany materia\xc5\x82 klasy V. Pierwszy powojenny rok szkolny rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 15 marca 1945 roku, a zako\xc5\x84czy\xc5\x82 14 sierpnia 1945 roku._NEWLINE_W 1951 ze wzgl\xc4\x99d\xc3\xb3w politycznych opu\xc5\x9bci\xc5\x82 Orzechowo kierownik szko\xc5\x82y, prowadz\xc4\x85cy ch\xc3\xb3r ko\xc5\x9bcielny, patriota - Boles\xc5\x82aw Hamerski, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 dyrektorem od 1945. Jego miejsce zaj\xc4\x85\xc5\x82 Stanis\xc5\x82aw Pa\xc5\x84czak, kt\xc3\xb3ry po dw\xc3\xb3ch latach pracy opu\xc5\x9bci\xc5\x82 Orzechowo. Nast\xc4\x99pc\xc4\x85 jego zosta\xc5\x82 Stanis\xc5\x82aw Markiewicz, wcze\xc5\x9bniej kierownik szko\xc5\x82y w S\xc5\x82omowie i dzia\xc5\x82acz spo\xc5\x82eczny. Rozbudowuj\xc4\x85ca si\xc4\x99 fabryka przyci\xc4\x85ga\xc5\x82a nowych mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w wraz z rodzinami. Efektem tego by\xc5\x82 wzrost liczby mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w._NEWLINE_1 czerwca 1952 roku otworzono przedszkole przy ulicy Mi\xc5\x82os\xc5\x82awskiej._NEWLINE_Ju\xc5\xbc wkr\xc3\xb3tce szko\xc5\x82a okaza\xc5\x82a si\xc4\x99 zbyt ma\xc5\x82a, by m\xc3\xb3c pomie\xc5\x9bci\xc4\x87 wszystkich uczni\xc3\xb3w. W zwi\xc4\x85zku z tym lekcje odbywa\xc5\x82y si\xc4\x99 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc w domach prywatnych: u J\xc4\x99draszewskiego, Warczyg\xc5\x82owy, Stachowiaka oraz w remizie. Z konieczno\xc5\x9bci spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwo Orzechowa przyst\xc4\x85pi\xc5\x82o do budowy nowej szko\xc5\x82y. 31 marca 1958 odebrano plac pod budow\xc4\x99 szko\xc5\x82y. 14 wrze\xc5\x9bnia 1958 wmurowano kamie\xc5\x84 w\xc4\x99gielny. Pi\xc4\x99trowy budynek wraz z sal\xc4\x85 gimnastyczn\xc4\x85 mia\xc5\x82 form\xc4\x99 typowej tysi\xc4\x85clatki. Uroczyste otwarcie nast\xc4\x85pi\xc5\x82o 6 wrze\xc5\x9bnia 1959 roku. Stara szko\xc5\x82a sta\xc5\x82a si\xc4\x99 mieszkaniem dla nauczycieli._NEWLINE_7 czerwca 1961 roku, w wieku 55 lat, zmar\xc5\x82 kierownik szko\xc5\x82y w Orzechowie Stanis\xc5\x82aw Markiewicz. Kierownictwo szko\xc5\x82y obj\xc4\x85\xc5\x82 wychowanek miejscowej szko\xc5\x82y podstawowej, 28-letni Hieronim Fechner, kt\xc3\xb3ry zosta\xc5\x82 przemianowany na dyrektora._NEWLINE_W roku szkolnym 1965-1966 nast\xc4\x85pi\xc5\x82 koniec siedmioklasowej szko\xc5\x82y podstawowej. Z 44 uczni\xc3\xb3w klas VII - 26 zosta\xc5\x82o przyj\xc4\x99tych do szk\xc3\xb3\xc5\x82 zawodowych, a 18 stworzy\xc5\x82o w nast\xc4\x99pnym roku klas\xc4\x99 VIII._NEWLINE_28 lutego 1973 odby\xc5\x82 si\xc4\x99 pierwszy "Ostodnik"- zapocz\xc4\x85tkowany przez Krystyn\xc4\x99 Felczak. By\xc5\x82o to \xc5\x9bwi\xc4\x99to \xc3\xb3smoklasist\xc3\xb3w, b\xc4\x99d\xc4\x85cych "o sto dni" od zako\xc5\x84czenia nauki w szkole. "Ostodnik" jest obchodzony do dzi\xc5\x9b._NEWLINE_W roku szkolnym 1973-1974 powsta\xc5\x82a szko\xc5\x82a zbiorcza dla mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w Orzechowa i Czeszewa._NEWLINE_W roku szkolnym 1976-1977 po raz pierwszy wr\xc4\x99czono \xc5\x9bwiadectwo z wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnieniem._NEWLINE_Wskutek reformy o\xc5\x9bwiaty w 1999 roku utworzono Zesp\xc3\xb3\xc5\x82 Szk\xc3\xb3\xc5\x82 w Orzechowie, w sk\xc5\x82ad kt\xc3\xb3rego wesz\xc5\x82a szko\xc5\x82a podstawowa i gimnazjum. 18 maja 2005 roku Zesp\xc3\xb3\xc5\x82 Szk\xc3\xb3\xc5\x82 w Orzechowie oficjalnie otrzyma\xc5\x82 imi\xc4\x99 Jana Paw\xc5\x82a II. W uroczysto\xc5\x9bci nadania imienia uczestniczy\xc5\x82 m.in. abp Henryk Muszy\xc5\x84ski.\n_START_SECTION_\nOchotnicza Stra\xc5\xbc Po\xc5\xbcarna\n_START_PARAGRAPH_\nW 1933 roku powsta\xc5\x82a Ochotnicza Stra\xc5\xbc Po\xc5\xbcarna w Orzechowie. Jej za\xc5\x82o\xc5\xbcycielami byli: Stanis\xc5\x82aw Nowak (rolnik-so\xc5\x82tys), Boles\xc5\x82aw Bystrzycki (w\xc5\x82a\xc5\x9bciciel fabryki), Franciszek Wlekli\xc5\x84ski, Franciszek Grabowski-ojciec (rolnik), Jan Grabowski-syn (le\xc5\x9bniczy), Stanis\xc5\x82aw Grabowski-syn (kupiec), W\xc5\x82adys\xc5\x82aw Grabowski-syn (kolejarz), Leon Litke (rze\xc5\xbanik), Antoni Wawrzyniak (pracownik tartaku), Franciszek Grze\xc5\x9bkowiak (emeryt)._NEWLINE_Pierwsze w\xc5\x82adze w OSP sprawowali: Stanis\xc5\x82aw Nowak - prezes, Franciszek Grze\xc5\x9bkowiak - sekretarz, Jan Grabowski - skarbnik. Antoni Wawrzyniak - naczelnik. Bystrzycki zakupi\xc5\x82 dla OSP sikawk\xc4\x99 r\xc4\x99czn\xc4\x85, w\xc4\x99\xc5\xbce oraz mundury._NEWLINE_17 wrze\xc5\x9bnia 1944 umar\xc5\x82 nagle za\xc5\x82o\xc5\xbcyciel i pierwszy prezes OSP, Stanis\xc5\x82aw Nowak. Jego miejsce zaj\xc4\x85\xc5\x82 Tomasz Szyma\xc5\x84ski._NEWLINE_W 1948 spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwo Orzechowa ufundowa\xc5\x82o OSP sztandar z or\xc5\x82em w z\xc5\x82otej koronie._NEWLINE_W 1954 roku powsta\xc5\x82a Gromadzka Rada Narodowa, jej przewodnicz\xc4\x85cym zosta\xc5\x82 Stefan Stolecki, a so\xc5\x82tysem zosta\xc5\x82 Henryk Kosmecki. W tym samym roku w\xc5\x82adze administracyjne zlikwidowa\xc5\x82y w OSP funkcj\xc4\x99 prezes\xc3\xb3w, a ca\xc5\x82\xc4\x85 w\xc5\x82adze powierzy\xc5\x82y komendantom. W Orzechowie obowi\xc4\x85zki komendanta przej\xc4\x85\xc5\x82 naczelnik Zenon Ratajczak. Cztery lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej w 1958, nast\xc4\x85pi\xc5\x82 powr\xc3\xb3t do dawnych struktur w OSP. Druh Stefan Jankiewicz ponownie zosta\xc5\x82 prezesem, a naczelnikiem druh Henryk Konieczny. W tym te\xc5\xbc okresie zosta\xc5\x82a zbudowana ma\xc5\x82a remiza z gara\xc5\xbcem oraz przydzielony zosta\xc5\x82 samoch\xc3\xb3d stra\xc5\xbcacki, kt\xc3\xb3rego kierowc\xc4\x85 zosta\xc5\x82 druh Edmund Maciejak._NEWLINE_W 1961 roku, prezesem OSP zosta\xc5\x82 druh Stanis\xc5\x82aw W\xc4\x99c\xc5\x82awiak i pe\xc5\x82ni\xc5\x82 on swoja s\xc5\x82u\xc5\xbcb\xc4\x99 przez 30 lat._NEWLINE_W 1981 roku zosta\xc5\x82a rozebrana stara remiza stra\xc5\xbcacka, a na jej miejscu rozpocz\xc4\x99to budow\xc4\x99 nowego Domu Stra\xc5\xbcaka wraz z gara\xc5\xbcem i sal\xc4\x85 widowiskow\xc4\x85. Budow\xc4\x85 kierowa\xc5\x82 zarz\xc4\x85d z prezesem Stanis\xc5\x82awem W\xc4\x99c\xc5\x82awiakiem, naczelnikiem Henrykiem Koniecznym i sekretarzem J\xc3\xb3zefem Szczepa\xc5\x84skim. Wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 prac przy budowie by\xc5\x82a wykonywana w czynie spo\xc5\x82ecznym przez druh\xc3\xb3w i stra\xc5\xbcak\xc3\xb3w. Pomoc udzieli\xc5\x82a te\xc5\xbc dyrekcja OZPS u\xc5\xbcyczaj\xc4\x85c sprz\xc4\x99t mechaniczny. W 1991 roku druh Stanis\xc5\x82aw W\xc4\x99c\xc5\x82awiak zrezygnowa\xc5\x82 ze stanowiska prezesa OSP Orzechowo (mia\xc5\x82 76 lat i pe\xc5\x82ni\xc5\x82 t\xc4\x99 funkcj\xc4\x99 przez 30). Na walnym zebraniu sprawozdawczo-wyborczym nowym prezesem zosta\xc5\x82 dh Henryk Konieczny, naczelnikiem Leszek Orzechowski, skarbnikiem druh Jacek Jacoszek._NEWLINE_W pa\xc5\xbadzierniku 1994 roku w czasie kadencji H. Koniecznego odby\xc5\x82a si\xc4\x99 uroczysto\xc5\x9b\xc4\x87 po\xc5\x9bwi\xc4\x99cenia nowego sztandaru OSP Orzechowo ufundowanego z dobrowolnych sk\xc5\x82adek ca\xc5\x82ego spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwa Orzechowa. W 1995 roku zmar\xc5\x82 druh Henryk Konieczny. Do walnego zebrania jego funkcj\xc4\x99 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 naczelnik druh Leszek Orzechowski. Na walnym zebraniu w styczniu 1996 roku prezesem OSP zosta\xc5\x82 Franciszek Gaba\xc5\x82a. W tym te\xc5\xbc roku OSP ze swoich funduszy zakupi\xc5\x82a dla parafii Orzechowo karawan do przewo\xc5\xbcenia zmar\xc5\x82ych, kt\xc3\xb3ry 2 listopada po\xc5\x9bwi\xc4\x99ci\xc5\x82 ks. Marian Ka\xc5\x82\xc4\x85\xc5\xbcny.\n_START_SECTION_\nStatystyki\n_START_PARAGRAPH_\nliczba mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w:_NEWLINE_1822_NEWLINE_Orzechowo wie\xc5\x9b(D\xc4\x99bno) 149,_NEWLINE_Orzechowo kolonia(Czeszewo) 78 _NEWLINE_1867_NEWLINE_Orzechowo wie\xc5\x9b(D\xc4\x99bno) 223,_NEWLINE_Orzechowo kolonia(Czeszewo) 172; _NEWLINE_1871_NEWLINE_Orzechowo wie\xc5\x9b(D\xc4\x99bno) 188,_NEWLINE_Orzechowo kolonia(Czeszewo) 176'