b'\n_START_ARTICLE_\nGor\xc4\x85cy neptun\n_START_PARAGRAPH_\nGor\xc4\x85cy neptun \xe2\x80\x93 klasa planet pozas\xc5\x82onecznych, gazowych olbrzym\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rych orbita po\xc5\x82o\xc5\xbcona jest blisko macierzystej gwiazdy, o masie i rozmiarach zbli\xc5\xbconych do Neptuna.\n_START_SECTION_\nCharakterystyka\n_START_PARAGRAPH_\nPlanety typu gor\xc4\x85cego neptuna r\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc4\x85 si\xc4\x99 od odkrytych wcze\xc5\x9bniej gor\xc4\x85cych jowiszy nie tylko ni\xc5\xbcsz\xc4\x85 mas\xc4\x85, ale tak\xc5\xbce budow\xc4\x85. Przypuszczalnie g\xc5\x82\xc3\xb3wnym sk\xc5\x82adnikiem gor\xc4\x85cych neptun\xc3\xb3w s\xc4\x85 wysokotemperaturowe odmiany lodu, utrzymywane w stanie sta\xc5\x82ym przez wysokie ci\xc5\x9bnienie. Opr\xc3\xb3cz lodu wodnego, p\xc5\x82aszcz planety mo\xc5\xbce zawiera\xc4\x87 tak\xc5\xbce sta\xc5\x82y metan i amoniak. Taka mieszanka ma mniejsz\xc4\x85 g\xc4\x99sto\xc5\x9b\xc4\x87 ni\xc5\xbc czysty l\xc3\xb3d wodny, w zwi\xc4\x85zku z czym zawieraj\xc4\x85ce j\xc4\x85 cia\xc5\x82o ma wi\xc4\x99kszy promie\xc5\x84. Ponad warstw\xc4\x85 lodow\xc4\x85 rozci\xc4\x85ga si\xc4\x99 rozleg\xc5\x82a atmosfera wodorowo-helowa, kt\xc3\xb3ra mo\xc5\xbce te\xc5\xbc zawiera\xc4\x87 znaczne ilo\xc5\x9bci pary wodnej._NEWLINE_S\xc4\x85dzi si\xc4\x99, \xc5\xbce planety tego typu na skutek migracji obiekt\xc3\xb3w typu Neptuna (tzw. lodowych olbrzym\xc3\xb3w), powsta\xc5\x82ych w zewn\xc4\x99trznej cz\xc4\x99\xc5\x9bci uk\xc5\x82adu (poza tzw. lini\xc4\x85 \xc5\x9bniegu), kt\xc3\xb3re na skutek oddzia\xc5\x82ywania z dyskiem protoplanetarnym lub innymi planetami w\xc4\x99druj\xc4\x85 w cieplejsze rejony blisko gwiazdy. Migracja mo\xc5\xbce tak\xc5\xbce zako\xc5\x84czy\xc4\x87 si\xc4\x99 wcze\xc5\x9bniej, w odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci w kt\xc3\xb3rej mo\xc5\xbce istnie\xc4\x87 na powierzchni ciek\xc5\x82a woda; w takiej sytuacji powstaje planeta oceaniczna.\n_START_SECTION_\nProblemy obserwacyjne\n_START_PARAGRAPH_\nJe\xc5\x9bli masa planety kr\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85cej blisko gwiazdy jest zbli\xc5\xbcona do masy Neptuna, to nie \xc5\x9bwiadczy to jeszcze, \xc5\xbce zaobserwowany zosta\xc5\x82 gor\xc4\x85cy neptun. Cia\xc5\x82o mo\xc5\xbce by\xc4\x87 w rzeczywisto\xc5\x9bci masywn\xc4\x85 planet\xc4\x85 skalist\xc4\x85 - tzw. superziemi\xc4\x85. Do rozr\xc3\xb3\xc5\xbcnienia tych obiekt\xc3\xb3w niezb\xc4\x99dna jest znajomo\xc5\x9b\xc4\x87 rozmiar\xc3\xb3w (promienia) planety. Gor\xc4\x85ce neptuny maj\xc4\x85 rozleg\xc5\x82e atmosfery, podczas gdy superziemie s\xc4\x85 bardziej zwarte. T\xc4\x99 informacj\xc4\x99 daje obserwacja tranzytu, kt\xc3\xb3ry jednak mo\xc5\xbce zaj\xc5\x9b\xc4\x87 tylko wtedy, gdy p\xc5\x82aszczyzna orbity planety nie jest znacznie odchylona od osi obserwacji.\n_START_SECTION_\nOdkryte gor\xc4\x85ce neptuny\n_START_PARAGRAPH_\nW niewielu przypadkach znane s\xc4\x85 wszystkie te parametry. Potwierdzonymi planetami tego rodzaju s\xc4\x85 GJ 436 b, HAT-P-11 b, Kepler-4 b i HAT-P-26 b. Obserwacje tranzyt\xc3\xb3w pokaza\xc5\x82y, \xc5\xbce GJ 436 b ma mas\xc4\x99 22 razy wi\xc4\x99ksz\xc4\x85 ni\xc5\xbc Ziemia i promie\xc5\x84 4,3 raza wi\xc4\x99kszy od ziemskiego - podobnie jak Neptun. Modele sugerowa\xc5\x82y, \xc5\xbce na powierzchni tego cia\xc5\x82a powinna panowa\xc4\x87 temperatura 250-350 \xc2\xb0C, jednak stwierdzono, \xc5\xbce w rzeczywisto\xc5\x9bci jest ona r\xc3\xb3wna ok. 440 \xc2\xb0C. Mo\xc5\xbce to by\xc4\x87 spowodowane grzaniem przez si\xc5\x82y p\xc5\x82ywowe lub przez efekt cieplarniany, spowodowany du\xc5\xbc\xc4\x85 zawarto\xc5\x9bci\xc4\x85 pary wodnej w atmosferze. Planety HAT-P-11 b i Kepler-4 b znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 w polu obserwacji sondy Kepler i b\xc4\x99d\xc4\x85 przedmiotem dalszych bada\xc5\x84.'