b'\n_START_ARTICLE_\nW\xc4\x99drowiec (obraz Hieronima Boscha)\n_START_SECTION_\nWygl\xc4\x85d\n_START_PARAGRAPH_\nNa tondzie zosta\xc5\x82 ukazany w\xc4\x99druj\xc4\x85cy m\xc4\x99\xc5\xbcczyzna, w starszym wieku. Staro\xc5\x9b\xc4\x87 po\xc5\x9bwiadczaj\xc4\x85 liczne zmarszczki na twarzy i widoczne zza chusty siwe w\xc5\x82osy. M\xc4\x99\xc5\xbcczyzna wykonuje gest pozdrowienia, zwracaj\xc4\x85c si\xc4\x99 lekko za siebie, w stron\xc4\x99 miejsca niewidocznego na obrazie. Spo\xc5\x9br\xc3\xb3d ukazanych ludzi zgromadzonych na terenie starej gospody, wie\xc5\x9bniacza para wy\xc5\x82aniaj\xc4\x85ca si\xc4\x99 zza okna obserwuje w\xc4\x99drowca, za\xc5\x9b stoj\xc4\x85ca przy drzwiach kolejna para spogl\xc4\x85da na prawo, w stron\xc4\x99 niewidocznego na obrazie punktu. Jednocze\xc5\x9bnie m\xc4\x99\xc5\xbcczyzna w spos\xc3\xb3b lubie\xc5\xbcny przekonuje kobiet\xc4\x99. Pod domem, przy pobliskim drewnianym p\xc5\x82ocie, widoczny jest tak\xc5\xbce ubogi w\xc5\x82\xc3\xb3cz\xc4\x99ga za\xc5\x82atwiaj\xc4\x85cy swoje potrzeby fizjologiczne. G\xc5\x82\xc3\xb3wny bohater obrazu jest ubogim i wyn\xc4\x99dznia\xc5\x82ym w\xc4\x99drowcem. Ubrany jest w podniszczone odzienie; widoczn\xc4\x85 fragmentarycznie bia\xc5\x82\xc4\x85 koszul\xc4\x99 i szary str\xc3\xb3j pielgrzymi; chust\xc4\x99, d\xc5\x82ugi p\xc5\x82aszcz i potargane, obcis\xc5\x82e spodnie. Na nogach ma czarne buty, ale ka\xc5\xbcdy z nich ma inny fason. Na lewej nodze, poni\xc5\xbcej kolana, w\xc4\x99drowiec ma opatrzon\xc4\x85 ran\xc4\x99. W lewej r\xc4\x99ce trzyma kapelusz, do kt\xc3\xb3rego jest wbite szyd\xc5\x82o, w prawej drewnian\xc4\x85 lask\xc4\x99. Na plecach nosi wiklinowy kosz z \xc5\xbcywno\xc5\x9bci\xc4\x85, za\xc5\x9b do pasa ma przywi\xc4\x85zan\xc4\x85 sakiewk\xc4\x99 i sztylet w sk\xc3\xb3rzanej pochwie. Sceneri\xc4\x99 obrazu tworzy fragment wsi z rozleg\xc5\x82ym krajobrazem. Zabudow\xc4\x99 tworzy wspomniana podniszczona gospoda (uszkodzone okiennice oraz fragmenty dachu) o konstrukcji szkieletowej, nakryta s\xc5\x82omianym dwuspadowym dachem, kt\xc3\xb3rego po\xc5\x82acie maj\xc4\x85 odmienne rozmiary. Do szczytu elewacji przywi\xc4\x85zana jest miot\xc5\x82a, na okapie dachu wisi klatka z ptakiem, za\xc5\x9b przy bocznej \xc5\x9bcianie zwisa ma\xc5\x82a flaga z \xc5\x82ab\xc4\x99dziem. Ponadto widoczne jest pud\xc5\x82o i drewniana beczka oparta o \xc5\x9bcian\xc4\x99 budynku. Mieszka\xc5\x84cy gospody nosz\xc4\x85 charakterystyczne dla p\xc3\xb3\xc5\xbanego \xc5\x9bredniowieczna stroje domowe. Po prawej stronie domu widoczna jest fragmentarycznie zagroda. Przed domem rozleg\xc5\x82e podw\xc3\xb3rze z wysokim drzewem, krzewami i p\xc5\x82otem okalaj\xc4\x85cym ma\xc5\x82e pastwisko z wo\xc5\x82em. Przed gospod\xc4\x85 maciora i sze\xc5\x9b\xc4\x87 prosi\xc4\x85t spo\xc5\xbcywaj\xc4\x85ce jad\xc5\x82o w korycie, obok dwa ptaki i pies w kolczastej obro\xc5\xbcy warcz\xc4\x85cy na w\xc4\x99drowca. Faun\xc4\x99 dope\xc5\x82niaj\xc4\x85 dzi\xc4\x99cio\xc5\x82 i puszczyk siedz\xc4\x85ce na ga\xc5\x82\xc4\x99ziach korony drzewa. Dope\xc5\x82nieniem kompozycji jest rozleg\xc5\x82y krajobraz, kt\xc3\xb3ry tworz\xc4\x85 pola uprawne, piaszczyste wydmy i pojedyncze drzewa. Obraz charakteryzuje si\xc4\x99 g\xc5\x82\xc4\x99bi\xc4\x85 przestrzeni, wieloplanowo\xc5\x9bci\xc4\x85 oraz monochromatycznym kolorytem oscyluj\xc4\x85cym wok\xc3\xb3\xc5\x82 szaro\xc5\x9bci i stonowanych \xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82ci, ugr\xc3\xb3w, umbr i barw piasku.\n_START_SECTION_\nAnaliza\n_START_PARAGRAPH_\nRotterdamskie tondo w wielu miejscach przypomina przedstawienie w\xc4\x99drowca tworz\xc4\x85ce rewersy skrzyde\xc5\x82 tryptyku W\xc3\xb3z z sianem, namalowanego w latach 1500\xe2\x80\x9302. Wsp\xc3\xb3ln\xc4\x85 cech\xc4\x85 obu dzie\xc5\x82 jest g\xc5\x82\xc3\xb3wny bohater o zbli\xc5\xbconym uj\xc4\x99ciu i upozowaniu, oraz bogate tre\xc5\x9bci oscyluj\xc4\x85ce wok\xc3\xb3\xc5\x82 tematu zagro\xc5\xbcenia ludzkiej duszy. Do tej tre\xc5\x9bci nawi\xc4\x85zuje gro\xc5\xbanie spogl\xc4\x85daj\xc4\x85cy i warcz\xc4\x85cy na pielgrzyma pies; szczekanie psa symbolizowa\xc5\x82o z\xc5\x82o\xc5\x9bliw\xc4\x85 obmow\xc4\x99, kt\xc3\xb3ra rysuje si\xc4\x99 w rozmowie pary stoj\xc4\x85cej za oknem gospody. Sama gospoda w oczach Boscha nie tylko jest zobrazowaniem grzechu, lecz tak\xc5\xbce symbolizuje \xc5\xbcycie doczesne, jego kres po\xc5\x9bwiadczaj\xc4\x85 liczne zniszczenia budynku. Odczucie, i\xc5\xbc gospoda ma charakter do\xc5\x9b\xc4\x87 podejrzany podkre\xc5\x9bla fakt zachowania jej gospodarzy, pr\xc3\xb3cz obmawiaj\xc4\x85cych, w zachowaniu stoj\xc4\x85cej przy drzwiach pary emanuje bezwstyd, kt\xc3\xb3ra w spos\xc3\xb3b ostentacyjny okazuje wzajemne, cielesne po\xc5\xbc\xc4\x85danie. Seksualne znaczenie posiadaj\xc4\x85 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc niekt\xc3\xb3re przedmioty, wed\xc5\x82ug cz\xc4\x99\xc5\x9bci badaczy takie tre\xc5\x9bci zawieraj\xc4\x85 kij, drewniana chochla, sztylet, szyd\xc5\x82o, natomiast go\xc5\x82\xc4\x99bnik na strychu i klatka z ptakiem interpretowane by\xc5\x82y jako znaki nie\xc5\x82adu moralnego._NEWLINE_Tytu\xc5\x82owy w\xc4\x99drowiec ulega rozterkom wywo\xc5\x82anym przez konfrontacj\xc4\x99 z doczesnymi pokusami utrudniaj\xc4\x85cymi misj\xc4\x99, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 sobie powierzy\xc5\x82 g\xc5\x82\xc3\xb3wny bohater. Jednocze\xc5\x9bnie wyra\xc5\xbca swoj\xc4\x85 uprzejmo\xc5\x9b\xc4\x87 wobec mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w wsi i zmierza w dalsz\xc4\x85 w\xc4\x99dr\xc3\xb3wk\xc4\x99, co pog\xc5\x82\xc4\x99bia dylemat (kt\xc3\xb3rego symbolem jest ukazanie obok ptak\xc3\xb3w o przeciwstawnych tre\xc5\x9bciach symbolicznych; puszczyka i dzi\xc4\x99cio\xc5\x82a b\xc4\x99d\xc4\x85cych symbolami herezji i zbawienia) w uczuciach bohatera czy p\xc3\xb3j\xc5\x9b\xc4\x87 w stron\xc4\x99 pobliskiego szynku, czy w stron\xc4\x99 symbolicznej bramy prowadz\xc4\x85cej w dalek\xc4\x85 przestrze\xc5\x84. Rozleg\xc5\x82y krajobraz oznacza\xc4\x87 mo\xc5\xbce raj, za\xc5\x9b bramka jest aluzj\xc4\x85 do s\xc5\x82\xc3\xb3w Jezusa wspomnianych w Ewangelii wed\xc5\x82ug \xc5\x9bwi\xc4\x99tego Jana "Ja jestem bram\xc4\x85, je\xc5\xbceli kto\xc5\x9b wejdzie przeze mnie b\xc4\x99dzie zbawiony \xe2\x80\x93 wejdzie, wyjdzie i znajdzie pasz\xc4\x99". Co za tym cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 badaczy interpretuje tytu\xc5\x82owego bohatera jako syna marnotrawnego, kt\xc3\xb3ry po swoim rozpustnym trybie \xc5\xbcycia odzyskuje duchow\xc4\x85 \xc5\x9bwiadomo\xc5\x9b\xc4\x87 i pragnienie powrotu do swojego ojca._NEWLINE_Obraz interpretowany jest tak\xc5\xbce w kontek\xc5\x9bcie literackim. W\xc4\x99drowiec symbolizuje Niemanda czyli Nikogo, b\xc4\x99d\xc4\x85cym tytu\xc5\x82owym bohaterem poematu pi\xc3\xb3ra J\xc3\xb6rga Schana ze Strasburga. "Nikt \xe2\x80\x93 oto moje imi\xc4\x99, d\xc5\xbawigam przekle\xc5\x84stwo wyst\xc4\x99pk\xc3\xb3w Ka\xc5\xbcdego". Temat Niemanda przyj\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 w kulturze zachodnich Niemiec i Niderland\xc3\xb3w, m.in. w niekt\xc3\xb3rych epizodach Statku g\xc5\x82upc\xc3\xb3w Sebastiana Branta czy Pochwa\xc5\x82y g\xc5\x82upoty Erazma z Rotterdamu. Ubogi w\xc4\x99druj\xc4\x85cy cz\xc5\x82owiek by\xc5\x82 parabol\xc4\x85 zmienno\xc5\x9bci i niesta\xc5\x82ego charakteru cz\xc5\x82owieka.\n_START_SECTION_\nNawi\xc4\x85zania\n_START_PARAGRAPH_\nTre\xc5\x9b\xc4\x87 obrazu jest kanw\xc4\x85 fabu\xc5\x82y piosenki Jacka Kleyffa "Bosch", a tak\xc5\xbce (wraz z obrazem Rembrandta) inspiracj\xc4\x85 dla piosenki Jacka Kaczmarskiego (wykonywanej g\xc5\x82\xc3\xb3wnie przez Przemys\xc5\x82awa Gintrowskiego) "Syn Marnotrawny".'