b'\n_START_ARTICLE_\nS\xc4\x85d Ostateczny (obraz Stephana Lochnera)\n_START_SECTION_\nDzieje\n_START_PARAGRAPH_\nObraz prawdopodobnie zosta\xc5\x82 namalowany do sali obrad ratusza w Kolonii. Po sekularyzacji kaplicy ratuszowej przeniesiony do kolo\xc5\x84skiego ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a \xc5\x9aw Wawrzy\xc5\x84ca. Obecnie znajduje si\xc4\x99 w zbiorach kolo\xc5\x84skiego Wallraf-Richartz-Museum, stanowi\xc4\x85ce obecnie najwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 kolekcj\xc4\x99 dzie\xc5\x82 Lochnera i malarzy kolo\xc5\x84skich XV w.\n_START_SECTION_\nWygl\xc4\x85d\n_START_PARAGRAPH_\nJest to monumentalny obraz o tr\xc3\xb3jdzielnej kompozycji wpisanej w jedn\xc4\x85 ca\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87. Wyra\xc5\xbany jest r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc podzia\xc5\x82 na dwie sfery \xe2\x80\x93 niebia\xc5\x84sk\xc4\x85 i ziemsk\xc4\x85. Dominant\xc4\x99 tworz\xc4\x85 trzy postaci: po\xc5\x9brodku, siedz\xc4\x85cego na \xc5\x82uku t\xc4\x99czy Jezusa oraz po bokach Marii i \xc5\x9aw. Jana ukazanych w pozie modlitewnej. Otoczony promienist\xc4\x85 glori\xc4\x85 Jezus Chrystus \xc5\xbcywym i swobodnym gestem b\xc5\x82ogos\xc5\x82awi swoj\xc4\x85 prawic\xc4\x85 przyj\xc4\x99tych do Kr\xc3\xb3lestwa Niebieskiego, za\xc5\x9b lewic\xc4\x85 sugeruje grzesznikom wieczn\xc4\x85 kar\xc4\x99. Ubrany w szaty spi\xc4\x99te z\xc5\x82ot\xc4\x85, dekorowan\xc4\x85 per\xc5\x82ami zapon\xc4\x85 w formie stylizowanej lilii, ods\xc5\x82ania \xc5\x9blad m\xc4\x99cze\xc5\x84skiej \xc5\x9bmierci \xe2\x80\x93 bok. Sw\xc3\xb3j wzrok kieruje w stron\xc4\x99 t\xc5\x82umu zbawionych. Na samej g\xc3\xb3rze liczna grupa anio\xc5\x82\xc3\xb3w, trzymaj\xc4\x85cych arma Christi \xe2\x80\x93 atrybuty m\xc4\x99ki Pa\xc5\x84skiej. Ponadto u st\xc3\xb3p Chrystusa dwa anio\xc5\x82y graj\xc4\x85ce na tr\xc4\x85bach._NEWLINE_Sfer\xc4\x99 ziemsk\xc4\x85 tworz\xc4\x85 liczne postaci. Zbawieni witani przez liczne rzesze anio\xc5\x82\xc3\xb3w oraz \xc5\x9aw. Piotr wchodz\xc4\x85 zwartym t\xc5\x82umem do raju, kt\xc3\xb3rego wej\xc5\x9bcie symbolizuje brama. Pot\xc4\x99pieni zajmuj\xc4\x85 wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 kompozycji. W\xc5\x9br\xc3\xb3d wy\xc5\x82aniaj\xc4\x85cego si\xc4\x99 z doliny t\xc5\x82umu mo\xc5\xbcna dostrzec przedstawicieli r\xc3\xb3\xc5\xbcnych stan\xc3\xb3w oraz liczne diab\xc5\x82y, bezlito\xc5\x9bnie karc\xc4\x85ce grzesznik\xc3\xb3w, czego apogeum s\xc4\x85 sceny umieszczone w prawym dolnym rogu. W kilku punktach kompozycji rozgrywa si\xc4\x99 dramatyczna batalia o dusze. Uwag\xc4\x99 zwraca tak\xc5\xbce pi\xc4\x99\xc4\x87 postaci tworz\xc4\x85cych ci\xc4\x85g kompozycji, dwie pierwsze wymownymi gestami prosz\xc4\x85 o zbawienie, za\xc5\x9b w pozosta\xc5\x82ych sprawa wydaje si\xc4\x99 ju\xc5\xbc przes\xc4\x85dzona.\n_START_SECTION_\nAnaliza\n_START_PARAGRAPH_\nW kontek\xc5\x9bcie dzie\xc5\x82 Lochnera obraz wydaje si\xc4\x99 by\xc4\x87 zaskakuj\xc4\x85cy. To co \xc5\x82\xc4\x85czy S\xc4\x85d Ostateczny z innymi zachowanymi dzie\xc5\x82ami kolo\xc5\x84skiego artysty to intensywna kolorystyka (m.in. rubinowe szaty Jezusa, pstrokaty, szmaragdowy p\xc5\x82aszcz \xc5\x9aw. Jana, ametystowe odzienia Marii i anio\xc5\x82\xc3\xb3w i z\xc5\x82ote t\xc5\x82o) i spos\xc3\xb3b potraktowania niekt\xc3\xb3rych postaci (g\xc5\x82\xc3\xb3wnie anio\xc5\x82y i cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 zbawionych). Reszta za\xc5\x9b czyni obraz zgo\xc5\x82a odmienny, a zw\xc5\x82aszcza strefa z\xc5\x82a. W postaciach i bestiach uderza fantazyjna brzydota, w niekt\xc3\xb3rych przypadkach granicz\xc4\x85ca z grotesk\xc4\x85. Wida\xc4\x87 tak\xc5\xbce krytyczn\xc4\x85 postaw\xc4\x99 artysty wobec niekt\xc3\xb3rych przedstawicieli Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a, po\xc5\x9bwi\xc4\x99caj\xc4\x85c temu osobny w\xc4\x85tek kompozycji umieszczony w dolnym rogu, unaoczniaj\xc4\x85c tym odbiorcy niepok\xc3\xb3j i niepewno\xc5\x9b\xc4\x87 ludzi w okresie zmierzchu \xc5\x9bredniowiecza._NEWLINE_Sceneri\xc4\x99 obrazu wzbogaca architektura, symbolizuj\xc4\x85ca piek\xc5\x82o i niebo. Niemal\xc5\xbce szkicowo opracowane ruiny zamku zaj\xc4\x99tego przez szatan\xc3\xb3w kontrastuj\xc4\x85 z bram\xc4\x85 rajsk\xc4\x85, kt\xc3\xb3ra jest wr\xc4\x99cz studyjn\xc4\x85 analiz\xc4\x85 architektury gotyckiej. Zar\xc3\xb3wno ten motyw, jak temat i kompozycja wskazuj\xc4\x85 na silne relacje \xc5\x9brodowiska artystycznego Kolonii z s\xc4\x85siednimi Niderlandami.'