b'\n_START_ARTICLE_\nClarence Walton Lillehei\n_START_PARAGRAPH_\nClarence Walton Lillehei (tak\xc5\xbce: C. Walton Lillehei; ur. 23 pa\xc5\xbadziernika 1918 w Minneapolis; zm. 5 lipca 1999 w St. Paul) by\xc5\x82  ameryka\xc5\x84skim chirurgiem, pionierem kardiochirurgii. Wykonywa\xc5\x82 w latach pi\xc4\x99\xc4\x87dziesi\xc4\x85tych pierwsze na \xc5\x9bwiecie operacje na otwartym sercu i jest uwa\xc5\xbcany za wsp\xc3\xb3\xc5\x82tw\xc3\xb3rc\xc4\x99 kardiochirurgii i chirurgii klatki piersiowej. Za zas\xc5\x82ugi dla rozwoju medycyny otrzyma\xc5\x82 w 1955 roku Nagrod\xc4\x99 im. Alberta Laskera w dziedzinie klinicznych bada\xc5\x84 medycznych.\n_START_SECTION_\n\xc5\xbbyciorys\n_START_PARAGRAPH_\nClarence Walton Lillehei urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 w 1918 roku w Minneapolis i studiowa\xc5\x82 medycyn\xc4\x99 na Uniwersytecie Minnesoty, kt\xc3\xb3ry uko\xc5\x84czy\xc5\x82 w 1942 roku. Nast\xc4\x99pnie zosta\xc5\x82 powo\xc5\x82any do s\xc5\x82u\xc5\xbcby wojskowej i wys\xc5\x82any do W\xc5\x82och, gdzie pracowa\xc5\x82 w szpitalu polowym w Anzio. Po zako\xc5\x84czeniu II wojny \xc5\x9bwiatowej powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 na Uniwersytet Minnesoty, gdzie od 1949 roku by\xc5\x82 docentem chirurgii, a nast\xc4\x99pnie do 1967 profesorem chirurgi i po\xc5\x9bwi\xc4\x99ci\xc5\x82 si\xc4\x99 rozwojowi kardiochirurgii. 2 wrze\xc5\x9bnia 1950 roku bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w pierwszej na \xc5\x9bwiecie operacji na otwartym sercu w hipotermii. Ta technika by\xc5\x82a niewystarczaj\xc4\x85ca dla leczenia skomplikowanych wad serca. _NEWLINE_26 marca 1954 roku Lillehei zamkn\xc4\x85\xc5\x82 ubytek mi\xc4\x99dzykomorowy w sercu u ch\xc5\x82opca w tzw. kr\xc4\x85\xc5\xbceniu skrzy\xc5\xbcowanym (Cross circulation). Technika polega\xc5\x82a na podawaniu krwi ch\xc5\x82opca do krwiobiegu ojca przez \xc5\xbcy\xc5\x82\xc4\x99 udow\xc4\x85 i ulega\xc5\x82a utlenowaniu po przej\xc5\x9bciu przez kr\xc4\x85\xc5\xbcenie p\xc5\x82ucne ojca i ponownie przez t\xc4\x99tnic\xc4\x99 szyjn\xc4\x85 wsp\xc3\xb3ln\xc4\x85 wraca\xc5\x82a do ch\xc5\x82opca. Dzi\xc4\x99ki tej technice by\xc5\x82o mo\xc5\xbcliwe leczenie wad serca bez u\xc5\xbcycia hipotermii i sztucznego p\xc5\x82uco-serca. _NEWLINE_W nast\xc4\x99pnych 15 miesi\xc4\x85cach z u\xc5\xbcyciem tej techniki operowa\xc5\x82 Lillehei 45 chorych, najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej poni\xc5\xbcej drugiego roku \xc5\xbcycia, z kt\xc3\xb3rych prze\xc5\xbcy\xc5\x82o 32. W\xc5\x9br\xc3\xb3d nich by\xc5\x82 przypadek pierwszego skutecznego leczenia operacyjnego wsp\xc3\xb3lnego kana\xc5\x82u przedsionkowo-komorowego i tetralogii Fallota. Mimo, \xc5\xbce operacje z u\xc5\xbcyciem techniki skrzy\xc5\xbcowanego kr\xc4\x85\xc5\xbcenia nie upowszechni\xc5\x82y si\xc4\x99 z powodu ryzyka dla "dawcy" kr\xc4\x85\xc5\xbcenia i przede wszystkim z upowszechnienia sztucznego p\xc5\x82uco-serca, Lillehei otrzyma\xc5\x82 wraz z trzema kolegami z zespo\xc5\x82u (Herbert E. Warden, Morley Cohen, Richard L. Varco) za pionierskie operacje Nagrod\xc4\x99 im. Alberta Laskera w dziedzinie klinicznych bada\xc5\x84 medycznych, uwa\xc5\xbcan\xc4\x85 za najwy\xc5\xbcsze ameryka\xc5\x84skie wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnienie za osi\xc4\x85gni\xc4\x99cia naukowe w medycynie._NEWLINE_Do dalszych jego znacz\xc4\x85cych osi\xc4\x85gni\xc4\x99\xc4\x87 nale\xc5\xbcy udzia\xc5\x82 w wynalezieniu i wszczepieniu sztucznych rozrusznik\xc3\xb3w serca oraz pierwszych sztucznych zastawek serca. W wieku 55 lat z powodu pogarszaj\xc4\x85cego si\xc4\x99 wzroku, spowodowanego wcze\xc5\x9bniejszymi na\xc5\x9bwietlaniami rezygnuje z czynnego uprawiania chirurgii i po\xc5\x9bwi\xc4\x99ca si\xc4\x99 pracy dydaktycznej. Do chirurg\xc3\xb3w, w kt\xc3\xb3rych kszta\xc5\x82ceniu mia\xc5\x82 udzia\xc5\x82, zalicza si\xc4\x99: po\xc5\x82udniowo-afryka\xc5\x84ski chirurg Christiaan Barnard, kt\xc3\xb3ry w grudniu 1967 roku jako pierwszy w \xc5\x9bwiecie przeszczepi\xc5\x82 ludzkie serce i ameryka\xc5\x84ski Norman Shumway, kt\xc3\xb3ry t\xc4\x99 operacj\xc4\x99 rok p\xc3\xb3\xc5\xbaniej wykona\xc5\x82 w USA, a od lat pi\xc4\x99\xc4\x87dziesi\xc4\x85tych pracowa\xc5\x82 nad technik\xc4\x85 przeszczepu serca. Lillehei zmar\xc5\x82 w 1999 roku w wieku 80 lat z powodu raka prostaty.'