b'\n_START_ARTICLE_\nFiligranistyka\n_START_PARAGRAPH_\nFiligranistyka - nauka pomocnicza historii, zajmuj\xc4\x85ca si\xc4\x99 badaniem znak\xc3\xb3w wodnych dawnych papierni._NEWLINE_Rozwin\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 w XIX wieku, na marginesie bada\xc5\x84 archiwalnych. Filigranistyka pomaga datowa\xc4\x87 papierowe dokumenty, przybli\xc5\xbca\xc4\x87 lub okre\xc5\x9bla\xc4\x87 rejon ich powstania, u\xc5\x82atwia tak\xc5\xbce wykrywanie fa\xc5\x82szerstw, zar\xc3\xb3wno dawnych jak i wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesnych. Wyniki bada\xc5\x84 filigran\xc3\xb3w stanowi\xc4\x85 te\xc5\xbc cenne \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82o dla heraldyki._NEWLINE_Jednym z najwi\xc4\x99kszych historyk\xc3\xb3w papiernictwa by\xc5\x82a Jadwiga Siniarska-Czaplicka.'