b'\n_START_ARTICLE_\nParadoks wody i diamentu\n_START_PARAGRAPH_\nParadoks wody i diamentu \xe2\x80\x93 paradoks sformu\xc5\x82owany na polu ekonomii, kt\xc3\xb3ry najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej przyjmuje posta\xc4\x87 pytania, jakie postawi\xc5\x82 Arystoteles: \xe2\x80\x9eDlaczego woda, kt\xc3\xb3ra jest niezb\xc4\x99dna do \xc5\xbcycia, jest tania, podczas gdy diamenty s\xc4\x85 bardzo drogie, cho\xc4\x87 mo\xc5\xbcna si\xc4\x99 bez nich obej\xc5\x9b\xc4\x87?\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Po Arystotelesie wielu filozof\xc3\xb3w i ekonomist\xc3\xb3w formu\xc5\x82owa\xc5\x82o podobne pytania. Paradoks ten nie znalaz\xc5\x82 jednak satysfakcjonuj\xc4\x85cego rozwi\xc4\x85zania przez ponad dwa tysi\xc4\x85ce lat. Nie jest mo\xc5\xbcliwe jego rozwi\xc4\x85zanie na polu ekonomii klasycznej. Pozorna sprzeczno\xc5\x9b\xc4\x87 tkwi\xc4\x85ca w pytaniu wynika z niedostatecznie rozwini\xc4\x99tej bazy poj\xc4\x99ciowej oraz aparatu analizy ekonomicznej i w konsekwencji z nieodr\xc3\xb3\xc5\xbcniania warto\xc5\x9bci u\xc5\xbcytkowej dobra od jego warto\xc5\x9bci wymiennej. Dopiero dokonania szko\xc5\x82y austriackiej pod koniec XIX w. i zastosowanie przez jej przedstawicieli rachunku marginalnego w analizie ekonomicznej pozwoli\xc5\x82o na wyja\xc5\x9bnienie pozornej sprzeczno\xc5\x9bci.\n_START_SECTION_\nRozwi\xc4\x85zanie\n_START_PARAGRAPH_\nW uj\xc4\x99ciu szko\xc5\x82y austriackiej cena stanowi warto\xc5\x9b\xc4\x87 wymienn\xc4\x85 dobra, kt\xc3\xb3ra nie jest jednak to\xc5\xbcsama z warto\xc5\x9bci\xc4\x85 u\xc5\xbcytkow\xc4\x85. Zgodnie z prawem malej\xc4\x85cej u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9bci kra\xc5\x84cowej kolejno konsumowane jednostki dobra przedstawiaj\xc4\x85 coraz mniejsz\xc4\x85 warto\xc5\x9b\xc4\x87 u\xc5\xbcytkow\xc4\x85 dla konsumenta. Zdaniem przedstawicieli szko\xc5\x82y austriackiej w warunkach wolnej konkurencji cena rynkowa (a wi\xc4\x99c warto\xc5\x9b\xc4\x87 wymienna) dobra zostanie ustalona na poziomie warto\xc5\x9bci u\xc5\xbcytkowej ostatniej konsumowanej jednostki dobra. Jednak konsument czerpie u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9b\xc4\x87 z ka\xc5\xbcdej (a nie tylko z ostatniej) konsumowanej jednostki dobra, dlatego suma u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9bci jak\xc4\x85 czerpie z konsumpcji wszystkich jednostek b\xc4\x99dzie znacz\xc4\x85co wi\xc4\x99ksza od u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9bci ostatniej konsumowanej jednostki._NEWLINE_W warunkach obfito\xc5\x9bci wody \xc5\x82atwo zrozumie\xc4\x87, \xc5\xbce suma czerpanej u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9bci z konsumpcji wielu jednostek wody jest znacz\xc4\x85co wy\xc5\xbcsza od warto\xc5\x9bci u\xc5\xbcytkowej ostatniej konsumowanej jednostki wody. Jednocze\xc5\x9bnie w warunkach rzadko\xc5\x9bci diament\xc3\xb3w warto\xc5\x9b\xc4\x87 u\xc5\xbcytkowa pierwszej jednostki tego dobra b\xc4\x99dzie wy\xc5\xbcsza od kra\xc5\x84cowej u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9bci wody, ale jednocze\xc5\x9bnie ni\xc5\xbcsza od sumy u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9bci czerpanej z konsumpcji wszystkich jednostek wody.'