b'\n_START_ARTICLE_\nSR51\n_START_SECTION_\nGeneza\n_START_PARAGRAPH_\nPo drugiej wojnie \xc5\x9bwiatowej polska kolej by\xc5\x82 elektryfikowana w bardzo du\xc5\xbcym tempie. W 1948 rz\xc4\x85d podj\xc4\x85\xc5\x82 uchwa\xc5\x82\xc4\x99 o elektryfikacji linii Warszawa-Gliwice wraz z odga\xc5\x82\xc4\x99zieniem do \xc5\x81odzi. W tym czasie polski przemys\xc5\x82 nie produkowa\xc5\x82 \xc5\xbcadnych pojazd\xc3\xb3w elektrycznych. Dodatkowo nie produkowano jednostek rewizyjnych sieci trakcyjnej. W tej sytuacji rz\xc4\x85d zadecydowa\xc5\x82 o imporcie takich pojazd\xc3\xb3w z NRD, kt\xc3\xb3ra mia\xc5\x82a znacznie wi\xc4\x99ksze do\xc5\x9bwiadczenie w obs\xc5\x82udze linii zelektryfikowanych. W 1950 podj\xc4\x99to wsp\xc3\xb3\xc5\x82prac\xc4\x99 ze wschodnioniemieck\xc4\x85 firm\xc4\x85 VEB Waggonbau. W podobnej sytuacji znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 Czechos\xc5\x82owacja, kt\xc3\xb3ra r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc by\xc5\x82a zainteresowana importem takich maszyn.\n_START_SECTION_\nDR\n_START_PARAGRAPH_\nKoleje wschodnioniemieckie w latach 1956-1958 otrzyma\xc5\x82y pi\xc4\x99\xc4\x87 wagon\xc3\xb3w rewizyjnych, kt\xc3\xb3re r\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc5\x82y si\xc4\x99 od eksportowanych technicznymi szczeg\xc3\xb3\xc5\x82ami platformy roboczej. Dodatkowo wagony wyprodukowane w 1958 roku otrzyma\xc5\x82y mocniejszy silnik wyprodukowany przez zak\xc5\x82ady VEB Dieselmotorenwerk Berlin-Johannisthal. By\xc5\x82y wykorzystywane do utrzymania sieci trakcyjnej. Wagony zosta\xc5\x82y wyposa\xc5\xbcone w pantograf pomiarowy, obracan\xc4\x85 mechanicznie platform\xc4\x99 robocz\xc4\x85 oraz dodatkowo sk\xc5\x82adan\xc4\x85 drabin\xc4\x99 o wysoko\xc5\x9bci dziewi\xc4\x99ciu metr\xc3\xb3w. Podw\xc3\xb3jne drzwi przesuwne prowadzi\xc5\x82y bezpo\xc5\x9brednio do pomieszczenia warsztatu, po lewej stronie znajdowa\xc5\x82a \xc5\x82azienka z toalet\xc4\x85 i umywalk\xc4\x85. Po prawej stronie znajdowa\xc5\x82y sto\xc5\x82y i szafki boczne na \xc5\x9bcianie oraz wie\xc5\xbca obserwacyjna ogrzewana piecem koksowniczy, Obok znajdowa\xc5\x82o si\xc4\x99 wej\xc5\x9bcie do kabiny maszynisty. Mi\xc4\x99dzy drzwiami wej\xc5\x9bciowymi zlokalizowana by\xc5\x82a klapa w pod\xc5\x82odze umo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85ca dost\xc4\x99p do silnika. Przej\xc5\x9bcie do \xc5\x82azienki umo\xc5\xbcliwia\xc5\x82 kr\xc3\xb3tki korytarz z drzwiami prowadz\xc4\x85cy do salonu ze sto\xc5\x82em, czterema krzes\xc5\x82ami i szafk\xc4\x85. Druga kabina maszynisty by\xc5\x82a oddzielona od salonu drzwiami. Obok zlokalizowano wej\xc5\x9bcie na platform\xc4\x99 naprawcz\xc4\x85. Pantograf pomiarowy jest nad kabin\xc4\x85 maszynisty. Wagony otrzyma\xc5\x82y pocz\xc4\x85tkowo oznaczenie ORT 135.7 p\xc3\xb3\xc5\xbaniej zosta\xc5\x82o zmienione najpierw w 1970 roku na 188.0 a w 1992 roku na 708.0. Wagony te zosta\xc5\x82y ostatecznie odstawione w po\xc5\x82owie lat 90. Zosta\xc5\x82y zachowane trzy wagony rewizyjne.\n_START_SECTION_\n\xc4\x8cSD\n_START_PARAGRAPH_\nNajwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 parti\xc4\x99 tych wagon\xc3\xb3w (20 sztuk) kupi\xc5\x82a Czechos\xc5\x82owacja, kt\xc3\xb3ra wcze\xc5\x9bniej mia\xc5\x82a jeden podobny pojazd serii 890. Pojazdy te by\xc5\x82y produkowane w latach 1957-1961 i dosta\xc5\x82y oznaczenie M144.0. Pocz\xc4\x85tkowo Czesi kupi 6 kompletnych pojazd\xc3\xb3w. P\xc3\xb3\xc5\xbaniej jednak zamawiali je bez silnika i montowali w nie silniki Tatra 301, kt\xc3\xb3re by\xc5\x82y najmocniejszymi silnikami wyst\xc4\x99puj\xc4\x85cymi w tych pojazdach. W po\xc5\x82owie lat 70 Czechos\xc5\x82owacja zakupi\xc5\x82a nowocze\xc5\x9bniejsze wagony rewizyjne, jednak\xc5\xbce seria M144.0 nadal by\xc5\x82a na s\xc5\x82u\xc5\xbcbie. W 1988 nast\xc4\x85pi\xc5\x82a zmiana oznacze\xc5\x84 na 891. W po\xc5\x82owie lat 90 nast\xc4\x85pi\xc5\x82a kasacja prawie ca\xc5\x82ej serii. Obecnie zosta\xc5\x82 zachowany jedynie pojazd 891.016, kt\xc3\xb3ry jest w s\xc5\x82abym stanie technicznym.\n_START_SECTION_\nDB\n_START_PARAGRAPH_\nPojazdy tej serii pojawia\xc5\x82y si\xc4\x99 na DB dopiero po zjednoczeniu Niemiec. Wycofane zosta\xc5\x82y z eksploatacji w po\xc5\x82owie lat 90.\n_START_SECTION_\nPud\xc5\x82o\n_START_PARAGRAPH_\nPud\xc5\x82o wagonu by\xc5\x82o stalowe, samono\xc5\x9bne. Konstrukcja \xc5\x9bcian opiera\xc5\x82a si\xc4\x99 na szkielecie stalowym wykonanym z walcowanych kszta\xc5\x82townik\xc3\xb3w natomiast poszycie w profili gi\xc4\x99tych blach stalowych. Pod\xc5\x82oga zosta\xc5\x82a wykonana z blachy falistej na kt\xc3\xb3rej zosta\xc5\x82a u\xc5\x82o\xc5\xbcona pod\xc5\x82oga z desek. Wn\xc4\x99trze wagonu zosta\xc5\x82o wyko\xc5\x84czone p\xc5\x82ytami pil\xc5\x9bniowymi. System ten jest standardow\xc4\x85 konstrukcj\xc4\x85 \xc5\x9bcian wagon\xc3\xb3w pasa\xc5\xbcerskich, budowanych \xc3\xb3wcze\xc5\x9bnie. Jedyn\xc4\x85 izolacj\xc4\x85 termiczn\xc4\x85 by\xc5\x82o powietrze pomi\xc4\x99dzy po\xc5\x82aciami bocznymi. Pud\xc5\x82o mia\xc5\x82o po jednej parze drzwi umieszczonych centralnie na \xc5\x9bcianie bocznej. Drzwi by\xc5\x82y dwuskrzyd\xc5\x82owe przesuwne w szczeliny boczne, takie rozwi\xc4\x85zanie jest stosowane mi\xc4\x99dzy innymi w EN57. Wagon SR51 mia\xc5\x82 obie osie nieskr\xc4\x99tne przymocowane na zawieszeniu resorowym do pud\xc5\x82a. Zawieszenie stanowi\xc5\x82y jedynie resory dziewi\xc4\x99ciopi\xc3\xb3rowe._NEWLINE_Na obu ko\xc5\x84cach wagonu znajdowa\xc5\x82y si\xc4\x99 kabiny sterownicze, wyposa\xc5\xbcone w cztery okna. Kabiny sterownicze nie mia\xc5\x82y dodatkowych drzwi bezpo\xc5\x9brednio na zewn\xc4\x85trz.\n_START_SECTION_\nSilnik i uk\xc5\x82ad nap\xc4\x99dowy\n_START_PARAGRAPH_\nPojazdy serii SR51 mia\xc5\x82y r\xc3\xb3\xc5\xbcne rodzaje silnik\xc3\xb3w w zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci od wersji. Egzemplarze b\xc4\x99d\xc4\x85ce na stanie PKP mia\xc5\x82y najs\xc5\x82absz\xc4\x85 wersj\xc4\x99 silnikow\xc4\x85. Nap\xc4\x99dza\xc5\x82y je silniki wysokopr\xc4\x99\xc5\xbcne EM6-20-7 produkcji wschodnioniemieckiej IFY. Moc maksymalna tej jednostki nap\xc4\x99dowej wynosi\xc5\x82a 105KM (77,3kW), wagony niemieckie mia\xc5\x82y silniki 6 KVD o mocy maksymalnej 135KM natomiast dwa ostatnie silniki o mocy 150KM, jednostki czechos\xc5\x82owackie Tatra 301 o mocy maksymalnej 155KM. Silnik przekazywa\xc5\x82 nap\xc4\x99d za pomoc\xc4\x85 przek\xc5\x82adni mechanicznej Mylius cv2, kt\xc3\xb3ra mimo, \xc5\xbce zosta\xc5\x82a wynaleziona w 1922 roku to wci\xc4\x85\xc5\xbc by\xc5\x82a dobr\xc4\x85 i niezawodn\xc4\x85 konstrukcj\xc4\x85. Przek\xc5\x82adnia mia\xc5\x82a 4 biegi, kt\xc3\xb3rych prze\xc5\x82\xc4\x85czanie umo\xc5\xbcliwia\xc5\x82o sprz\xc4\x99g\xc5\x82o ko\xc5\x82owe. Nast\xc4\x99pnie nap\xc4\x99d za pomoc\xc4\x85 wa\xc5\x82u Cardana by\xc5\x82 przekazywany na jedn\xc4\x85 o\xc5\x9b. Uk\xc5\x82ad nap\xc4\x99dowy pozwala\xc5\x82 na rozwini\xc4\x99cie pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci maksymalnej 70km/h, niezale\xc5\xbcnie od mocy silnika.\n_START_SECTION_\nUrz\xc4\x85dzenia na dachu\n_START_PARAGRAPH_\nNa dachu SR51 znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 pantograf pomiarowy, kt\xc3\xb3ry zosta\xc5\x82 zamontowany nad osi\xc4\x85. Po drugiej stronie dachu znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 wie\xc5\xbcyczka pozwalaj\xc4\x85ca na obserwacj\xc4\x99 sieci trakcyjnej i jej wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy z pantografem pomiarowym. Wie\xc5\xbcyczka posiada\xc5\x82a klap\xc4\x99 g\xc3\xb3rn\xc4\x85 umo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85c\xc4\x85 wyj\xc5\x9bcie na dach pojazdu. Centraln\xc4\x85 cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 dachu zajmowa\xc5\x82 pomost sta\xc5\x82y, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 wykorzystywany podczas rob\xc3\xb3t.\n_START_SECTION_\nOgrzewanie\n_START_PARAGRAPH_\nJednostka by\xc5\x82a dostosowana do pracy zimowej. Ogrzewanie zapewnia\xc5\x82 kocio\xc5\x82 \xc5\xbcebrowy HKW19 ogrzewaj\xc4\x85cy wod\xc4\x99, kt\xc3\xb3ra by\xc5\x82a doprowadzana do grzejnik\xc3\xb3w. Do uk\xc5\x82adu mo\xc5\xbcna by\xc5\x82o pod\xc5\x82\xc4\x85czy\xc4\x87 ch\xc5\x82odzenie silnika co powodowa\xc5\x82o z jednej strony, dzia\xc5\x82anie motoru jako dodatkowego kot\xc5\x82a a z drugiej nagrzewa\xc5\x82o zimny silnik przed startem.\n_START_SECTION_\nMalowanie\n_START_PARAGRAPH_\nMalowanie PKP obiega\xc5\x82o od malowania fabrycznego i by\xc5\x82o typowe dla s\xc5\x82u\xc5\xbcby ruchu w Polsce. Wagon by\xc5\x82 ca\xc5\x82y niebieski z cienkim \xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82tym pasem pod okiennym na ca\xc5\x82ej d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci pojazdu opr\xc3\xb3cz drzwi. Fragment ostoi pomi\xc4\x99dzy zderzakami by\xc5\x82 pomara\xc5\x84czowy. Od strony pantografu na obu \xc5\x9bcianach bocznych znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 bia\xc5\x82y napis "DO UTRZYMANIA SIECI TRAKCYJNEJ"._NEWLINE_W pozosta\xc5\x82ych zarz\xc4\x85dach pojazdy te mia\xc5\x82y czerwone barwy, typowe dla DR. W czechos\xc5\x82owackich pojazdach obok drzwi by\xc5\x82a wymalowana pi\xc4\x99cioramienna gwiazda.'