b"\n_START_ARTICLE_\nJawne\n_START_SECTION_\nPo\xc5\x82o\xc5\xbcenie\n_START_PARAGRAPH_\nLe\xc5\xbcy na r\xc3\xb3wninie Szaron, w otoczeniu miasta Rechowot, moszaw\xc3\xb3w Gan Sorek, Bet Chanan, Kefar ha-Nagid, Ge\xe2\x80\x99alja, Bet Gamli\xe2\x80\x99el, Benaja i Ben Zakkaj, kibucu Giwat Brenner, oraz wioski Ajanot. Na zach\xc3\xb3d od miasta jest baza lotnicza Palmachim, kosmodrom Palmachim i Centrum Bada\xc5\x84 Nuklearnych Sorek.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nBiblia wspomina, \xc5\xbce w czasach podboju Kanaanu przez Jozuego istnia\xc5\x82o w tym miejscu miasto Jawne'el (Ksi\xc4\x99ga Jozuego 15:11). Po podboju izraelskim by\xc5\x82o to miasto graniczne pomi\xc4\x99dzy ziemiami pokole\xc5\x84 Dan i Judy. Kr\xc3\xb3l judzki Azariasz stoczy\xc5\x82 tutaj bitw\xc4\x99 z Filistynami (2 Ksi\xc4\x99ga Kronik 26:6)._NEWLINE_W okresie panowania rzymskiego miasto nosi\xc5\x82o nazw\xc4\x99 Iamnia (\xc5\x82ac.\xc2\xa0Iamnia). Po \xc5\x9bmierci kr\xc3\xb3la Heroda Wielkiego miasto otrzyma\xc5\x82a jego siostra Salome. Po jej \xc5\x9bmierci, oko\xc5\x82o 10 roku n.e. miasto sta\xc5\x82o si\xc4\x99 prywatnym maj\xc4\x85tkiem cesarza rzymskiego Cezara Augusta. Status ten utrzymywa\xc5\x82 si\xc4\x99 przez co najmniej wiek._NEWLINE_Po zniszczeniu w 70 roku \xc5\x9awi\xc4\x85tyni Jerozolimskiej, rabin Jochanan Ben Zakkaj przeni\xc3\xb3s\xc5\x82 do Jawne siedzib\xc4\x99 Sanhedrynu. W 80 Sanhedryn przeni\xc3\xb3s\xc5\x82 si\xc4\x99 do miasta Usha w Galilei, lecz w 116 powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do Jawne._NEWLINE_To w\xc5\x82a\xc5\x9bnie tutaj zacz\xc4\x99to tworzenie podstaw wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesnego judaizmu rabinicznego. Oko\xc5\x82o 90\xe2\x80\x9395 roku w Jawne mia\xc5\x82 mie\xc4\x87 miejsce domniemany synod rabin\xc3\xb3w, podczas kt\xc3\xb3rego miano ustali\xc4\x87 kanon Tanach. G\xc5\x82\xc3\xb3wn\xc4\x85 decyzj\xc4\x85 o kanoniczno\xc5\x9bci ksi\xc4\x85g, kt\xc3\xb3re zaliczono do Tanach, zosta\xc5\x82o przyj\xc4\x99te okre\xc5\x9blenie przez rabin\xc3\xb3w zako\xc5\x84czenia si\xc4\x99 objawiania proroctw i prorok\xc3\xb3w na oko\xc5\x82o rok 400 p.n.e., w zwi\xc4\x85zku z czym powsta\xc5\x82e w p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym czasie ksi\xc4\x99gi nie mog\xc5\x82y zosta\xc4\x87 w\xc5\x82\xc4\x85czone w sk\xc5\x82ad tego kanonu ksi\xc4\x85g \xc5\x9bwi\xc4\x99tych._NEWLINE_Krzy\xc5\xbcowcy zdobyli Jawne i w 1141 wybudowali zamek Ibelin wchodz\xc4\x85cy w sk\xc5\x82ad Kr\xc3\xb3lestwa Jerozolimskiego. Zamek Ibelin posiada\xc5\x82 cztery wie\xc5\xbce obronne. Zosta\xc5\x82 wybudowany, aby ogranicza\xc4\x87 muzu\xc5\x82ma\xc5\x84skie ataki Fatymid\xc3\xb3w nadci\xc4\x85gaj\xc4\x85ce ka\xc5\xbcdego roku od strony miasta Aszkelon. W 1187 zamek zosta\xc5\x82 zdobyty i zniszczony przez armi\xc4\x99 Saladyna._NEWLINE_W nast\xc4\x99pnych wiekach istnia\xc5\x82a tutaj arabska wioska Yibna, kt\xc3\xb3ra 4 czerwca 1948 podczas wojny o niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 zosta\xc5\x82a zaj\xc4\x99ta i zniszczona przez wojska izraelskie._NEWLINE_Wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesna osada zosta\xc5\x82a za\xc5\x82o\xc5\xbcona w 1949 przez \xc5\xbcydowskich imigrant\xc3\xb3w z Bu\xc5\x82garii, Afryki P\xc3\xb3\xc5\x82nocnej, Iraku i Jemenu. W latach 90. osiedli\xc5\x82o si\xc4\x99 tutaj wielu imigrant\xc3\xb3w z kraj\xc3\xb3w by\xc5\x82ego ZSRR i Etiopii._NEWLINE_W 1986 Jawne otrzyma\xc5\x82o status samorz\xc4\x85du lokalnego, a nast\xc4\x99pnie prawa miejskie.\n_START_SECTION_\nEdukacja\n_START_PARAGRAPH_\nW Jawne znajduje si\xc4\x99 11 szk\xc3\xb3\xc5\x82 podstawowych i 9 szk\xc3\xb3\xc5\x82 \xc5\x9brednich, w kt\xc3\xb3rych uczy si\xc4\x99 7,4 tys. uczni\xc3\xb3w. Ze szk\xc3\xb3\xc5\x82 s\xc4\x85 tutaj mi\xc4\x99dzy innymi: Arazim, BSR School, Alon Ginsburg High School, Oren Ginsburg High School, Noam Raban Gamliel School, Ramot Weizmann School, Ma\xe2\x80\x99ayan School i Ormat School._NEWLINE_Z uczelni religijnych jest tutaj Chabad of Yavne.\n_START_SECTION_\nSport\n_START_PARAGRAPH_\nWa\xc5\xbcnym klubem pi\xc5\x82karskim miasta jest Maccabi Yavne F.C. Z koszyk\xc3\xb3wki gra tutaj klub Elicur Jawne._NEWLINE_W mie\xc5\x9bcie znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 liczne obiekty sportowe, w tym dwa boiska do pi\xc5\x82ki no\xc5\xbcnej, korty tenisowe i aquapark.\n_START_SECTION_\nGospodarka\n_START_PARAGRAPH_\nMiasto posiada dwie strefy przemys\xc5\x82owe, pierwsz\xc4\x85 niewielk\xc4\x85 po\xc5\x82o\xc5\xbcon\xc4\x85 na po\xc5\x82udniu i drug\xc4\x85 du\xc5\xbc\xc4\x85 na p\xc3\xb3\xc5\x82nocy. Przy p\xc3\xb3\xc5\x82nocnej strefie przemys\xc5\x82owej s\xc4\x85 po\xc5\x82o\xc5\xbcone najwi\xc4\x99ksze centra handlowe w mie\xc5\x9bcie. To tak\xc5\xbce tutaj jest g\xc5\x82\xc3\xb3wna siedziba izraelskiego koncernu zbrojeniowego Aeronautics Defense Systems Ltd., kt\xc3\xb3ry specjalizuje si\xc4\x99 w rozwoju wojskowych system\xc3\xb3w uzbrojenia. Powstaj\xc4\x85 tutaj nowe modele bezza\xc5\x82ogowych samolot\xc3\xb3w wojskowych, systemy obserwacyjne i zwiadowcze oparte np. na balonach lub sterowcach, zaawansowane technologicznie systemy awioniki, \xc5\x82\xc4\x85czno\xc5\x9bci, zabezpiecze\xc5\x84 i inne._NEWLINE_Na p\xc3\xb3\xc5\x82nocny wsch\xc3\xb3d od miasta znajduje si\xc4\x99 instalacja nadawcza radia Kol Israel (pol. G\xc5\x82os Izraela)._NEWLINE_Na zach\xc3\xb3d od miasta Jawne, po drugiej stronie autostrady nr 4 znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 nadmorskie wydmy. W\xc5\x9br\xc3\xb3d piask\xc3\xb3w znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 tajne bazy Izraelskich Si\xc5\x82 Obronnych \xe2\x80\x93 baza Palmachim oraz Centrum Bada\xc5\x84 Nuklearnych Sorek.\n_START_SECTION_\nTurystyka\n_START_PARAGRAPH_\nDu\xc5\xbc\xc4\x85 tutejsz\xc4\x85 atrakcj\xc4\x85 jest po\xc5\x82o\xc5\xbcone w po\xc5\x82udniowo-wschodniej cz\xc4\x99\xc5\x9bci miasta wzg\xc3\xb3rze Tel Yavne. To w\xc5\x82a\xc5\x9bnie tutaj prowadzone s\xc4\x85 prace archeologiczne i tutaj mo\xc5\xbcna obejrze\xc4\x87 pozosta\xc5\x82o\xc5\x9bci dawnej twierdzy krzy\xc5\xbcowc\xc3\xb3w. Z zabytk\xc3\xb3w warto zobaczy\xc4\x87 ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 wzniesiony w XII wieku przez krzy\xc5\xbcowc\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3ry p\xc3\xb3\xc5\xbaniej przebudowano na meczet. Dla \xc5\xbbyd\xc3\xb3w szczeg\xc3\xb3lnym miejscem jest grobowiec, w kt\xc3\xb3rym prawdopodobnie pochowano Rabbiego Gamaliela. Muzu\xc5\x82manie jednak twierdz\xc4\x85, \xc5\xbce jest tu pochowany przyjaciel Mahometa, Hureira.\n_START_SECTION_\nTransport\n_START_PARAGRAPH_\nWzd\xc5\x82u\xc5\xbc zachodniej granicy miasta przebiega autostrada nr 4, kt\xc3\xb3ra krzy\xc5\xbcuje si\xc4\x99 z przebiegaj\xc4\x85c\xc4\x85 przez centrum Jawne drog\xc4\x85 nr 4111. Jad\xc4\x85c drog\xc4\x85 nr 4111 na zach\xc3\xb3d dojedzie si\xc4\x99 do bazy lotniczej Palmachim i Centrum Bada\xc5\x84 Nuklearnych Sorek. Wzd\xc5\x82u\xc5\xbc wschodniej granicy miasta przebiega droga ekspresowa nr 42. Z po\xc5\x82udniowo-wschodniej cz\xc4\x99\xc5\x9bci miasta wychodzi w kierunku wschodnim droga nr 410, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 mo\xc5\xbcna dojecha\xc4\x87 do moszawu Ge\xe2\x80\x99alja, lub odbi\xc4\x87 na po\xc5\x82udnie do moszawu Bet Gamli\xe2\x80\x99el._NEWLINE_W po\xc5\x82udniowej cz\xc4\x99\xc5\x9bci miasta znajduje si\xc4\x99 stacja kolejowa Jawne. Poci\xc4\x85gi z Jawne jad\xc4\x85 do Lod, Tel Awiwu, Rechowot, Binjamina-Giwat Ada, Netanii i Aszkelonu."