b'\n_START_ARTICLE_\nO\xc5\x9bwiata w Cz\xc4\x99stochowie\n_START_SECTION_\nO\xc5\x9bwiata w uj\xc4\x99ciu historycznym\n_START_PARAGRAPH_\nPo utworzeniu Cz\xc4\x99stochowy w pocz\xc4\x85tkach XIX wieku szkolnictwo sta\xc5\x82o w mie\xc5\x9bcie na niskim poziomie. W dotychczas istniej\xc4\x85cych miastach Starej i Nowej Cz\xc4\x99stochowy dzia\xc5\x82a\xc5\x82o po jednej szkole elementarnej, a ka\xc5\xbcda z nich prowadzona by\xc5\x82a przez jednego nauczyciela. Zaraz po upadku powstania listopadowego dzia\xc5\x82a\xc5\x82y opr\xc3\xb3cz tych dw\xc3\xb3ch szk\xc3\xb3\xc5\x82 trzy prywatne pensje. W 1835 r. zosta\xc5\x82a za\xc5\x82o\xc5\xbcona niedzielna szko\xc5\x82a rzemie\xc5\x9blnicza, kt\xc3\xb3ra jednak cieszy\xc5\x82a si\xc4\x99 niewielkim zainteresowaniem. W 1861 r. dzia\xc5\x82a\xc5\x82y w mie\xc5\x9bcie ju\xc5\xbc cztery szko\xc5\x82y elementarne, jedna m\xc4\x99ska szko\xc5\x82a czteroklasowa i jedna pensja \xc5\xbce\xc5\x84ska. Szko\xc5\x82y mie\xc5\x9bci\xc5\x82y si\xc4\x99 w prywatnych domach, nauczyciele utrzymywali si\xc4\x99 ze sk\xc5\x82adek i niewielkiej dotacji miejskiej._NEWLINE_Szkolnictwo \xc5\x9brednie zosta\xc5\x82o utworzone w mie\xc5\x9bcie dopiero w 1862 roku, gdy powo\xc5\x82ano szko\xc5\x82\xc4\x99 powiatow\xc4\x85 specjaln\xc4\x85, przekszta\xc5\x82con\xc4\x85 p\xc3\xb3\xc5\xbaniej w pi\xc4\x99cioklasowe progimnazjum, a od 1867 r. dzia\xc5\x82aj\xc4\x85c\xc4\x85 jako czteroklasowe gimnazjum filologiczne. Siedzib\xc4\x85 szko\xc5\x82y by\xc5\x82 budynek poklasztorny w III Alei, obecnie dzia\xc5\x82a w nim liceum im. Sienkiewicza. Natomiast pierwsze prywatne szko\xc5\x82y \xc5\x9brednie powsta\xc5\x82y w 1871 i 1891 r._NEWLINE_W 1906 r. otwarte zosta\xc5\x82o polskie gimnazjum. W nast\xc4\x99pnym roku istnia\xc5\x82o 7 szk\xc3\xb3\xc5\x82 \xc5\x9brednich i 13 szk\xc3\xb3\xc5\x82 powszechnych, a tak\xc5\xbce szko\xc5\x82y zawodowe i \xc5\xbcydowskie._NEWLINE_W 1918 roku w mie\xc5\x9bcie nie by\xc5\x82o ani jednego budynku o przeznaczeniu typowo szkolnym, a szko\xc5\x82y powszechne mie\xc5\x9bci\xc5\x82y si\xc4\x99 w lokalach wynaj\xc4\x99tych, kt\xc3\xb3re nie spe\xc5\x82nia\xc5\x82y norm. W celu poprawy sytuacji w o\xc5\x9bwiacie w latach 1924\xe2\x80\x931936 Zarz\xc4\x85d Miasta wybudowa\xc5\x82 w mie\xc5\x9bcie kosztem 2,5 mln z\xc5\x82 sze\xc5\x9b\xc4\x87 budynk\xc3\xb3w (przy ul. Ch\xc5\x82opickiego, Narutowicza, Olszty\xc5\x84skiej, Waszyngtona, w parku Narutowicza, na Ostatnim Groszu i Stradomiu), a w latach 1937\xe2\x80\x931939 kolejne dwie kosztem prawie 0,5 mln z\xc5\x82. Z powodu braku czasu, a nast\xc4\x99pnie wybuchu wojny, nie zrealizowano kolejnych sze\xc5\x9bciu._NEWLINE_W 1919 roku do 14 szk\xc3\xb3\xc5\x82 powszechnych ucz\xc4\x99szcza\xc5\x82o ok. 7.000 uczni\xc3\xb3w, co stanowi\xc5\x82o po\xc5\x82ow\xc4\x99 znajduj\xc4\x85cych si\xc4\x99 w wieku szkolnym. W 1936 roku istnia\xc5\x82y w mie\xc5\x9bcie 34 szko\xc5\x82y powszechne, w tym 21 publicznych, do kt\xc3\xb3rych ucz\xc4\x99szcza\xc5\x82o ok. 15.000 uczni\xc3\xb3w, tj. ok. 87% dzieci. W szko\xc5\x82ach publicznych istnia\xc5\x82y 303 klasy, kt\xc3\xb3re odbywa\xc5\x82y zaj\xc4\x99cia w 193 salach. Pomimo niedoboru sal cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 zaj\xc4\x99\xc4\x87 uczniowie musieli odbywa\xc4\x87 w innych budynkach, cz\xc4\x99sto oddalonych od siebie._NEWLINE_W tym czasie istnia\xc5\x82o 8 \xc5\x9brednich szk\xc3\xb3\xc5\x82 powszechnych, z czego 3 publiczne, oraz 16 szk\xc3\xb3\xc5\x82 zawodowych. Ponadto w latach 1935\xe2\x80\x931936 funkcjonowa\xc5\x82 w mie\xc5\x9bcie Uniwersytet Powszechny, maj\xc4\x85cy 160 s\xc5\x82uchaczy._NEWLINE_W okresie okupacji hitlerowskiej szkolnictwo \xc5\x9brednie zosta\xc5\x82o zlikwidowane, a powszechne znacz\xc4\x85co ograniczone. Dodatkowo cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 budynk\xc3\xb3w szkolnych zaj\xc4\x99tych zosta\xc5\x82o na potrzeby koszar. W p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym okresie okupacji cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 nauczycieli aresztowano i umieszczono w obozach koncentracyjnych, a wyposa\xc5\xbcenie wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci szk\xc3\xb3\xc5\x82 uleg\xc5\x82o zniszczeniu._NEWLINE_Po wyzwoleniu miasta spod okupacji rozpocz\xc4\x99to odbudow\xc4\x99 szkolnictwa. W 1945 roku uruchomiono 17 pa\xc5\x84stwowych szk\xc3\xb3\xc5\x82 podstawowych i 3 religijne; te ostatnie zlikwidowano w 1949 i 1953 roku. Spo\xc5\x9br\xc3\xb3d tych 17 szk\xc3\xb3\xc5\x82 tylko 10 dysponowa\xc5\x82o budynkami o przeznaczeniu szkolnym. W 1947 roku istnia\xc5\x82y ju\xc5\xbc 24 szko\xc5\x82y podstawowe, w 1948/49 30, w 1956/57 33, a w 1960/61 36. W 1952 roku zbudowano te\xc5\xbc pierwszy po wojnie budynek o przeznaczeniu typowo szkolnym. W roku 1956/57 obowi\xc4\x85zek szkolny realizowa\xc5\x82o w sumie 99,3% dzieci.'