b'\n_START_ARTICLE_\nPolska Akademia Nauk Ogr\xc3\xb3d Botaniczny \xe2\x80\x93 Centrum Zachowania R\xc3\xb3\xc5\xbcnorodno\xc5\x9bci Biologicznej w Powsinie\n_START_SECTION_\nLokalizacja\n_START_PARAGRAPH_\nOgr\xc3\xb3d znajduje si\xc4\x99 w granicach administracyjnych miasta sto\xc5\x82ecznego Warszawy, przy po\xc5\x82udniowej granicy dzielnicy Ursyn\xc3\xb3w. Jest po\xc5\x82o\xc5\xbcony na g\xc3\xb3rnym tarasie doliny Wis\xc5\x82y, na wysoko\xc5\x9bci 87\xe2\x80\x93102 m n.p.m. _NEWLINE_Niedaleko Ogrodu Botanicznego znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 rezerwat przyrody Las Kabacki im. Stefana Starzy\xc5\x84skiego oraz park Kultury w Powsinie.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nPierwsze starania o utworzenie du\xc5\xbcego, nowoczesnego ogrodu botanicznego w Warszawie zosta\xc5\x82y zainicjowane w roku 1928 przez profesor\xc3\xb3w Boles\xc5\x82awa Hryniewieckiego i Romana Kobendz\xc4\x99._NEWLINE_Po II wojnie \xc5\x9bwiatowej w roku 1948 powsta\xc5\x82 pierwszy projekt za\xc5\x82o\xc5\xbcenia ogrodu na po\xc5\x82udnie od Warszawy, na terenach by\xc5\x82ego Golf-Klubu i maj\xc4\x85tku ziemskiego Powsin. Jego organizacj\xc4\x85 zaj\xc4\x99\xc5\x82o si\xc4\x99 Polskie Towarzystwo Botaniczne. W roku 1956 zesp\xc3\xb3\xc5\x82 warszawskich botanik\xc3\xb3w kierowany przez prof. Wac\xc5\x82awa Gajewskiego przedstawi\xc5\x82 szczeg\xc3\xb3\xc5\x82owy program ogrodu botanicznego. Dnia 1 stycznia 1957 roku w PAN zosta\xc5\x82 powo\xc5\x82any do \xc5\xbcycia zak\xc5\x82ad naukowy Centralny Ogr\xc3\xb3d Botaniczny, kt\xc3\xb3ry po niespe\xc5\x82na roku zostaje rozwi\xc4\x85zany z uwagi na niemo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 rozwini\xc4\x99cia statutowej dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci. _NEWLINE_W roku 1962 profesorowie Wac\xc5\x82aw Gajewski, Tadeusz Gorczy\xc5\x84ski, Henryk Tele\xc5\xbcy\xc5\x84ski i Alfons Zielonka podj\xc4\x99li ponowne pr\xc3\xb3by organizacji ogrodu. W roku 1970 w Skierniewicach w Zak\xc5\x82adzie Genetyki Ro\xc5\x9blin PAN z inicjatywy prof. Szczepana Pieni\xc4\x85\xc5\xbcka powsta\xc5\x82a Pracownia Zasob\xc3\xb3w Genowych Ro\xc5\x9blin Uprawnych maj\xc4\x85ca za zadanie przygotowanie podstaw do organizacji ogrodu w Powsinie._NEWLINE_Decyzj\xc4\x85 Prezydium PAN w roku 1974 nast\xc4\x85pi\xc5\x82o powo\xc5\x82anie Ogrodu Botanicznego PAN. Do 1977 roku wykupiono ok. 40 ha ziemi. W latach 1978-1990 przeprowadzono zasadnicze zagospodarowanie terenu i zapocz\xc4\x85tkowano tworzenia kolekcji ro\xc5\x9blin. Pierwszym dyrektorem ogrodu by\xc5\x82 prof. Bogus\xc5\x82aw Molski, a jego nast\xc4\x99pc\xc4\x85 w 1989 roku zosta\xc5\x82 prof. Jerzy Puchalski. W 2017 roku funkcj\xc4\x99 dyrektora obj\xc4\x85\xc5\x82 dr Pawe\xc5\x82 Kojs._NEWLINE_Bramy Ogrodu Botanicznego zosta\xc5\x82y otwarte dla zwiedzaj\xc4\x85cych w roku 1990. W roku 1995 udost\xc4\x99pniono Ogr\xc3\xb3d bylinowy i kolekcj\xc4\x99 ro\xc5\x9blin egzotycznych, a tak\xc5\xbce oddano do u\xc5\xbcytku Centrum Edukacji Przyrodniczo-Ekologicznej oraz Bank Nasion Ro\xc5\x9blin Zagro\xc5\xbconych i Gin\xc4\x85cych. W roku 1997 dotychczasowa nazwa Ogr\xc3\xb3d Botaniczny PAN zosta\xc5\x82a rozszerzona o cz\xc5\x82on Centrum Zachowania R\xc3\xb3\xc5\xbcnorodno\xc5\x9bci Biologicznej. W roku 2000 zako\xc5\x84czono tworzenie kolekcji r\xc3\xb3\xc5\xbc i udost\xc4\x99pniono j\xc4\x85 zwiedzaj\xc4\x85cym. 12 wrze\xc5\x9bnia 2003 roku otwarto dla zwiedzaj\xc4\x85cych teren kolekcji ro\xc5\x9blin g\xc3\xb3rskich, a w grudniu \xe2\x80\x93 now\xc4\x85 szklarni\xc4\x99 ekspozycyjna "Zielony Raj". W roku 2004 oddano do eksploatacji oczyszczalni\xc4\x99, element dzia\xc5\x82u edukacji ekologicznej. 20 maja 2006 roku w ogrodzie posadzono d\xc4\x85b papieski, upami\xc4\x99tniaj\xc4\x85cy Jana Paw\xc5\x82a II._NEWLINE_Obecnie ogr\xc3\xb3d posiada powierzchni\xc4\x99 ok. 40 ha, z czego dla zwiedzaj\xc4\x85cych udost\xc4\x99pnionych jest ok. 30 ha. Pozosta\xc5\x82e 10 ha to tereny gospodarcze oraz zaplecze dla prowadzenia do\xc5\x9bwiadcze\xc5\x84 polowych, a tak\xc5\xbce szk\xc3\xb3\xc5\x82ki s\xc5\x82u\xc5\xbc\xc4\x85ce do rozmna\xc5\xbcania ro\xc5\x9blin. Cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 z tego terenu w przysz\xc5\x82o\xc5\x9bci zostanie jeszcze przeznaczona pod kolekcje ekspozycyjne. W ogrodzie dotychczas uda\xc5\x82o si\xc4\x99 zgromadzi\xc4\x87 ponad 8600 takson\xc3\xb3w, pogrupowanych tematycznie: arboretum, kolekcja flory polskiej, ro\xc5\x9bliny ozdobne, u\xc5\xbcytkowe i egzotyczne.\n_START_SECTION_\nCharakterystyka ekologiczna\n_START_PARAGRAPH_\nOgr\xc3\xb3d znajduje si\xc4\x99 w strefie klimatu przej\xc5\x9bciowego z wyra\xc5\xbanymi wp\xc5\x82ywami kontynentalnymi. \xc5\x9aredni roczny opad wynosi 512\xc2\xa0mm z wahaniami od 355\xc2\xa0mm w 1976 roku do 658\xc2\xa0mm w 1981. Absolutne temperatury powietrza: minimalna -37,0\xc2\xa0\xc2\xb0C (14 stycznia 1987), maksymalna 33,1\xc2\xa0\xc2\xb0C (1 czerwca 1979)._NEWLINE_Gleby ogrodu s\xc4\x85 zr\xc3\xb3\xc5\xbcnicowane, dominuj\xc4\x85 lekkie gleby, typu bielicowego zwykle IV klasy. Najwi\xc4\x99kszym walorem po\xc5\x82o\xc5\xbcenia ogrodu jest skarpa oraz wyst\xc4\x99puj\xc4\x85ce w\xc4\x85wozy. Zr\xc3\xb3\xc5\xbcnicowane gleby oraz konfiguracja terenu daj\xc4\x85 szerokie mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9bci ciekawego_NEWLINE_zagospodarowania przestrzennego ogrodu.\n_START_SECTION_\nZasoby\n_START_PARAGRAPH_\nW arboretum znajduje si\xc4\x99 ok. 1900 takson\xc3\xb3w: drzewa, krzewy i pn\xc4\x85cza z r\xc3\xb3\xc5\xbcnych kontynent\xc3\xb3w. Jedn\xc4\x85 z g\xc5\x82\xc3\xb3wnych kolekcji s\xc4\x85 r\xc3\xb3\xc5\xbcaneczniki (360 takson\xc3\xb3w), zar\xc3\xb3wno zimozielone jak i azalie. Obszerna jest tak\xc5\xbce kolekcja magnolii. Znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 tam do\xc5\x9b\xc4\x87 du\xc5\xbce populacje metasekwoi chi\xc5\x84skiej oraz r\xc3\xb3\xc5\xbcnych form kosodrzewiny._NEWLINE_W\xc5\x9br\xc3\xb3d ro\xc5\x9blin ozdobnych mo\xc5\xbcna wyr\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc4\x87 rozarium, obejmuj\xc4\x85ce 590 gatunk\xc3\xb3w i odmian r\xc3\xb3\xc5\xbc. Jest to najwi\xc4\x99ksza tego typu kolekcja w Polsce, stanowi\xc4\x85ca zarazem Narodow\xc4\x85 Kolekcj\xc4\x99 R\xc3\xb3\xc5\xbc. Znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 w nim tak\xc5\xbce stare odmiany, uprawiane obecnie bardzo rzadko: r\xc3\xb3\xc5\xbce damasce\xc5\x84skie, burbo\xc5\x84skie, portlandzkie i remontanty. Kolekcja ro\xc5\x9blin cebulowych i k\xc5\x82\xc4\x85czowych obejmuje przede wszystkim irysy (300 takson\xc3\xb3w), lilie (134 taksony) i dalie (100 takson\xc3\xb3w). Ogr\xc3\xb3d bylinowy, zakomponowany na urozmaiconym wzniesieniami i stawikami terenie o powierzchni ok. 1 ha, obejmuje oko\xc5\x82o 800 takson\xc3\xb3w._NEWLINE_W kolekcji flory polskiej naczelne miejsce zajmuje ro\xc5\x9blinno\xc5\x9b\xc4\x87 g\xc3\xb3rska. Prezentowana jest na trzech specjalnie usypanych wzniesieniach, odpowiadaj\xc4\x85cych Tatrom, Pieninom i Bieszczadom. Teren jest otoczony zagajnikami limby i kosodrzewin\xc4\x85._NEWLINE_Ro\xc5\x9bliny u\xc5\xbcytkowe znajduj\xc4\x85ce si\xc4\x99 w ogrodzie to przede wszystkim drzewa i krzewy owocowe, w tym ponad 500 starych, obecnie ju\xc5\xbc nieuprawianych odmian jab\xc5\x82oni. Niekt\xc3\xb3re z nich pochodz\xc4\x85 z XVI i XVII wieku. Prezentowana jest tak\xc5\xbce kolekcja warzyw, w tym ro\xc5\x9blin dyniowatych i psiankowatych._NEWLINE_W szklarniach o powierzchni ok. 2000 m\xc2\xb2 zgromadzone s\xc4\x85 ro\xc5\x9bliny klimatu ciep\xc5\x82ego (ok. 2000 takson\xc3\xb3w), m.in. ro\xc5\x9bliny cytrusowe, paprocie drzewiaste i epifity, a tak\xc5\xbce ro\xc5\x9bliny nagonasienne takie jak wolemia szlachetna, sagowce, sosna Montezumy, araukarie. W cz\xc4\x99\xc5\x9bci pustynnej prezentowane s\xc4\x85 kaktusy i inne sukulenty.\n_START_SECTION_\nArboretum\n_START_PARAGRAPH_\nW arboretum znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 m.in: mikrobiota syberyjska, cedrzy\xc5\x84ce kalifornijskie, cypry\xc5\x9bniki b\xc5\x82otne, g\xc5\x82owocisy japo\xc5\x84skie, mamutowiec olbrzymi, szydlice japo\xc5\x84skie, cyprysiki groszkowe, \xc5\xbcywotnikowce japo\xc5\x84skie oraz dwa cedry himalajskie. Na terenie kolekcji ro\xc5\x9blin wrzosowatych, kt\xc3\xb3ra znajduje si\xc4\x99 tu\xc5\xbc ko\xc5\x82o arboretum, rosn\xc4\x85 szydlice, kuningamie chi\xc5\x84skie i so\xc5\x9bnice.\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 dydaktyczno-naukowa\n_START_PARAGRAPH_\nOgr\xc3\xb3d jest zapleczem dla wy\xc5\xbcszych uczelni, zw\xc5\x82aszcza Wydzia\xc5\x82u Ogrodniczego i Rolniczego SGGW. S\xc4\x85 tu wykonywane prace magisterskie, odbywaj\xc4\x85 si\xc4\x99 praktyki terenowe, a pracownicy Ogrodu prowadz\xc4\x85 specjalistyczne wyk\xc5\x82ady. Na terenie Ogrodu od 1995 roku dzia\xc5\x82a Centrum Edukacji Ekologicznej, w kt\xc3\xb3rym prowadzone s\xc4\x85 zaj\xc4\x99cia praktyczne i teoretyczne dla dzieci i m\xc5\x82odzie\xc5\xbcy z zakresu biologii i ekologii.'