b'\n_START_ARTICLE_\nHipoteza rynku efektywnego\n_START_PARAGRAPH_\nHipoteza rynku efektywnego (ang. efficient market hypothesis) \xe2\x80\x93 teza rozwa\xc5\xbcana w finansach, zgodnie z kt\xc3\xb3r\xc4\x85 w ka\xc5\xbcdej chwili ceny papier\xc3\xb3w warto\xc5\x9bciowych w pe\xc5\x82ni odzwierciedlaj\xc4\x85 wszystkie informacje dost\xc4\x99pne na ich temat._NEWLINE_Po raz pierwszy hipotez\xc4\x99 rynku efektywnego rozwa\xc5\xbca\xc5\x82 w 1900 roku w swojej pracy doktorskiej zatytu\xc5\x82owanej Th\xc3\xa9orie de la Sp\xc3\xa9culation francuski matematyk, Louis Bachelier. Jego praca pozosta\xc5\x82a jednak w du\xc5\xbcej mierze zignorowana przez wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesne mu \xc5\x9brodowiska naukowe. Rozw\xc3\xb3j wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesnej hipotezy rynku efektywnego mia\xc5\x82 miejsce pocz\xc4\x85wszy od lat 60. XX wieku.\n_START_SECTION_\nDefinicje hipotez rynku efektywnego\n_START_PARAGRAPH_\nFormalne definicje hipotezy rynku efektywnego zosta\xc5\x82y sformu\xc5\x82owane w roku 1970 przez Eugene E. Fama z Uniwersytetu Chicagowskiego i przyj\xc4\x99\xc5\x82y si\xc4\x99 w p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszej literaturze przedmiotu. Fama rozwa\xc5\xbca\xc5\x82 trzy r\xc3\xb3\xc5\xbcne wersje hipotezy rynku efektywnego: s\xc5\x82ab\xc4\x85, p\xc3\xb3\xc5\x82siln\xc4\x85 i siln\xc4\x85._NEWLINE_S\xc5\x82aba hipoteza rynku efektywnego zak\xc5\x82ada, \xc5\xbce obecne ceny papier\xc3\xb3w warto\xc5\x9bciowych odzwierciedlaj\xc4\x85 wszystkie historyczne informacje oraz dane cenowe. Oznacza to, \xc5\xbce przysz\xc5\x82ych zmian cen nie mo\xc5\xbcna w \xc5\xbcaden spos\xc3\xb3b przewidzie\xc4\x87 na podstawie przesz\xc5\x82ych cen i innych wska\xc5\xbanik\xc3\xb3w takich jak wysoko\xc5\x9b\xc4\x87 obrot\xc3\xb3w. Gdyby ta hipoteza by\xc5\x82a prawdziwa, w\xc3\xb3wczas zastosowanie analizy technicznej jako narz\xc4\x99dzia do podejmowania decyzji o zakupie czy sprzeda\xc5\xbcy papier\xc3\xb3w warto\xc5\x9bciowych nie mog\xc5\x82oby przynie\xc5\x9b\xc4\x87 ponadprzeci\xc4\x99tnych zysk\xc3\xb3w._NEWLINE_P\xc3\xb3\xc5\x82silna hipoteza rynku efektywnego zak\xc5\x82ada, \xc5\xbce obecne ceny papier\xc3\xb3w warto\xc5\x9bciowych odzwierciedlaj\xc4\x85 wszystkie publicznie dost\xc4\x99pne informacje, w\xc5\x82\xc4\x85czaj\xc4\x85c w to dane historyczne, raporty finansowe, prognozy ekonomiczne, itp. Gdyby ta hipoteza by\xc5\x82a prawdziwa, w\xc3\xb3wczas zastosowanie zar\xc3\xb3wno analizy technicznej jak i analizy fundamentalnej do podejmowania decyzji inwestycyjnych nie mog\xc5\x82oby przynie\xc5\x9b\xc4\x87 ponadprzeci\xc4\x99tnych zysk\xc3\xb3w._NEWLINE_Wreszcie silna hipoteza rynku efektywnego zak\xc5\x82ada, \xc5\xbce obecne ceny papier\xc3\xb3w warto\xc5\x9bciowych odzwierciedlaj\xc4\x85 wszystkie dost\xc4\x99pne informacje, zar\xc3\xb3wno publiczne, jak i niepubliczne. Gdyby ta hipoteza by\xc5\x82a prawdziwa, w\xc3\xb3wczas ani analiza techniczna, ani fundamentalna, ani nawet insider trading nie m\xc3\xb3g\xc5\x82by przynie\xc5\x9b\xc4\x87 ponadprzeci\xc4\x99tnych zysk\xc3\xb3w._NEWLINE_W opublikowanym w 1980 roku artykule zatytu\xc5\x82owanym On the Impossibility of Informationally Efficient Markets Sanford Grossman i Joseph E. Stiglitz argumentowali, \xc5\xbce wysoki poziom efektywno\xc5\x9bci rynku jest wewn\xc4\x99trznie sprzeczny. Zauwa\xc5\xbcyli oni mianowicie, \xc5\xbce w sytuacji braku mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9bci uzyskania ponadprzeci\xc4\x99tnych zysk\xc3\xb3w potencjalni inwestorzy nie mieliby motywacji do podj\xc4\x99cia analizy papier\xc3\xb3w warto\xc5\x9bciowych koniecznej do ich efektywnej wyceny. Innymi s\xc5\x82owy zauwa\xc5\xbcyli oni, \xc5\xbce koszt analizy papier\xc3\xb3w warto\xc5\x9bciowych jest istotnym elementem ograniczaj\xc4\x85cym efektywno\xc5\x9b\xc4\x87 rynk\xc3\xb3w finansowych. Wnioskiem z tego rozumowania, jest to, \xc5\xbce rynki charakteryzuj\xc4\x85ce si\xc4\x99 wysokimi kosztami analizy maj\xc4\x85 ni\xc5\xbcszy poziom efektywno\xc5\x9bci, za\xc5\x9b te o niskich kosztach analizy powinny by\xc4\x87 bardziej efektywne._NEWLINE_Wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 prac empirycznych przeprowadzonych w latach 70. XX wieku w Stanach Zjednoczonych, gdzie rynek charakteryzuje si\xc4\x99 \xc5\x82atwo\xc5\x9bci\xc4\x85 w dost\xc4\x99pie do raport\xc3\xb3w sp\xc3\xb3\xc5\x82ek oraz stosunkowo niskimi kosztami transakcyjnymi, przemawia\xc5\x82o za efektywno\xc5\x9bci\xc4\x85 rynk\xc3\xb3w finansowych przynajmniej w p\xc3\xb3\xc5\x82silnej postaci. Jednak na pocz\xc4\x85tku lat 80. udokumentowano kilka anomalii, takich jak efekt stycznia, kt\xc3\xb3re wydawa\xc5\x82y si\xc4\x99 zaprzecza\xc4\x87 efektywno\xc5\x9bci rynk\xc3\xb3w finansowych._NEWLINE_W celu wyja\xc5\x9bnienia przyczyn mo\xc5\xbcliwego braku efektywno\xc5\x9bci rynk\xc3\xb3w finansowych powsta\xc5\x82a nowa dziedzina finans\xc3\xb3w znana jako finanse behawioralne. Stara si\xc4\x99 ona wyja\xc5\x9bni\xc4\x87 brak efektywno\xc5\x9bci rynk\xc3\xb3w korzystaj\xc4\x85c z faktu, \xc5\xbce ludzie pope\xc5\x82niaj\xc4\x85 systematyczne b\xc5\x82\xc4\x99dy przy prognozowaniu przysz\xc5\x82o\xc5\x9bci, co udowodniono mi\xc4\x99dzy innymi na gruncie nauk psychologicznych.'