# audio_chunks

audio: vfskJncC3JQ_0175.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
به لژ بزرگ انگلیس بخشید نتیجه‌ش چه شد؟ این کشور صرفا به واسطه‌ی همین لژ و اومدن سایر لژها و سایر کشورها زیرمجموعه‌ی خودش تونست خودش رو برسونه به سطح ابرقدرت‌های جهان و سال‌های سال در این جایگاه موندگار شد


audio: vfskJncC3JQ_0176.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
خب یه نکته رو اگر شما هم موافق باشید با هم قرار بذاریم با توجه به این‌که الان حدودا دقیقه 60ایم و رد کردیم اساسا این دقیقه‌ی زیبا رو در این قسمت اجازه بدید ما این بحث فراموشخانه درواقع رسیدن این بحث فراماسونری به ایران اصلا چی شد که اومد؟ چه اتفاقاتی ایجاد کرد؟ در رژیم قبلی، در حال حاضر و هزار و یک چیز دیگر رو باتوجه به اینکه زمان می‌بره و اگه الان بخوایم بگیم


audio: vfskJncC3JQ_0177.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
باید مختصر بگیم و ازش رد شیم به یک قسمت دیگه موکول کنیم و اگر شما موافقید برای ما الان بنویسید ما یک قسمت مفصل به این بپردازیم که فراماسونری در ایران چه خبر؟


audio: vfskJncC3JQ_0180.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
بسیاری از سیاستمداران مهم انگلستان از جمله وینستون چرچیل و بسیاری دیگر از افراد مهم تاریخ مثل موتزارت بزرگ هم جزو فرقه‌ی فراماسونری بودند با این حال گاهی به نظر می‌رسه همه‌ی ما فراماسونری هستیم به زعم یه‌سری از دوستان یعنی هرکس با هرکسی مخالفه میتونه یک نماد مثلث یا هر شکل هندسی دیگری از لباس یا وسایل طرف مقابل یا از انگشترش پیدا کنه


audio: vfskJncC3JQ_0181.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
و در کنه وجود طرف تصویر تک چشم ببینه یا حرکات دستش رو به افسانه‌های ساخته شده از فراماسون‌ها ربط بده و درنهایت به او برچسب فراماسونری بزنه


audio: vfskJncC3JQ_0182.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
این وضعیت نه تنها در جهان که در ایران حسابی داغه که تا کسی از کسی خوشش نمیاد میگه این فراماسونریه به‌خصوص که امروز به اشتباه در ایران خیلی‌ها فراماسونری رو مترادف می‌دونند با مثلا شیطان پرستی کافی‌ست گوگل بفرمایید و سخنرانی‌های عجیب غریب بعضی‌ها رو نگاه بکنید در ایران و تعاریف این دوستان از فراماسونری رو و درنهایت با یک جست و جوی ساده


audio: vfskJncC3JQ_0183.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
به دست میاد این موضوع که چطور مخالفان داخلی و خارجی یه‌سری از هم‌وطنانمون متهم شدند به عضویت در فراماسونری و متهم به‌طور مثال به شیطان‌پرستی البته این هم واقعیتی‌ست که ماسون‌های واقعی از این وضعیت در سراسر جهان استقبال می‌کنن مخصوصا شاید در کشور ما باتوجه به جمیع جوانب بالاخره مبهم بودن همواره راه فراره


audio: vfskJncC3JQ_0186.opus
source: youtube
source_id: vfskJncC3JQ
invalidation: VALID
text:
من احمد هاشمی هستم و تنها نیستم این اپیزود هم به همت تیم مورخ در استودیو پیکان تهیه و تولید شد ضمن اینکه در ادامه خواهیم دید با افتخار ویدئوهای ارسالی از طرف شما خوبان مهرورزان همیشگی به تیم مورخ رو تا چند روز آتی و موضوع جذاب بعدی در پادکست مورخ سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ میسپرم و


audio: 2KCZR-idiVM_0001.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
در ادامه‌ی جنگ جهانی دوم این شطرنج سیاست، قدرت و خون به کجا رسیدیم؟ دشمنی قدیمی آلمان و فرانسه وقت انتقام بزرگ فرا رسیده بود چندین سال تحقیر یک ملت نمی‌تونست و نباید بدون تاوان باقی می‌موند ذهن آقای هیتلر در رابطه با انگلیس منعطف بود اما در رابطه با فرانسه اصلا اینطوری نبود ایشون فقط یک چیز می‌خواست


audio: 2KCZR-idiVM_0003.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
تو قسمت قبل از چی گفتیم؟ از پیروزی آلمان در بلژیک گفتیم و گفتیم که چطور معجزه‌ی دانکرک برای انگلیسی‌ها رخ داد و نجات پیدا کردن، درواقع سربازانشون توسط آقای چرچیل نجات پیدا کردن برای فرانسه اما چندان معجزه‌ای در کار نبود نیروهای نازی راه افتادند تا برن کجا؟ پوست از سر فرانسه بکنن


audio: 2KCZR-idiVM_0004.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
فرانسه که دیگه نایی در بدن نداشت و نه امیدی یه پیغامی به روزولت رئیس جمهور وقت آمریکا داد که آقاجان، بیا یه میانجی‌گری بکن جلوی هیتلر رو بگیر، ما دیگه واقعا نمیتونیم تموم شدیم آقای روزولت اما درخواست فرانسوی‌ها رو رد کرد و گفت چی؟ گفت آمریکا هیچ دخالتی در بحران اروپا نداره ما اعلام بی‌طرفی کردیم قبلا دیگه از اون طرف چه اتفاقی افتاد؟ با فرار انگلیس و فرانسه


audio: 2KCZR-idiVM_0005.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
آقای موسیلینی، رهبر ایتالیا مطمئن شده بود که برنده‌ی جنگ دیگه قطعا هیتلره پس وارد جنگ شد تا وفاداری فاشیست‌هارو به نازی‌ها نشون بده، متحد آلمان شد موسیلینی به همراه ژاپنی‌ها یک قرارداد 3جانبه با هیتلر امضا کردن و رسما اعلام کردن که هم‌پیمان شدن بعدش ایتالیایی‌ها چیکار کردن؟ از جنوب به فرانسه حمله کردن ولی ارتش فرانسه


audio: 2KCZR-idiVM_0006.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
که البته خیلی چیزی هم ازش نمونده بود با این حال ارتش ایتالیا رو شکست داد موسیلینی دستور عقب نشینی داد ولی در شمال فرانسه هیتلر داشت فرانسوی‌ها رو تارومار می‌کرد


audio: 2KCZR-idiVM_0007.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
خب فرانسوی‌ها که مونده بودند حیرون و بدون چاره به پیشنهاد آقای چرچیل رفتند سراغ یکی از قهرمانان جنگی‌شون کی؟ کسی که در جنگ جهانی اول نذاشته بود آلمان‌ها وارد خاک فرانسه بشن و ازش خواستن که آقا جان بچه‌ت دوباره بیا جلوی آلمان‌ها رو بگیر کی بود این آقا؟ آقای مارشال فیلیپ پتن کسی که قهرمان جنگ جهانی اول بود


audio: 2KCZR-idiVM_0009.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
این آقای شیر وردن امروز ازش در فرانسه به عنوان یک خائن یاد میشه چرا خائن؟ چون آقای پتن اومد گفت آقا این حرفا نیست تنها راهی که ما داریم یعنی تنها چاره‌ای که الان ما داریم اینه که بذاریم هیتلر بیاد فرانسه رو اشغال کنه چون اگر با صلح و صفا نذاریم بیاد با زور میاد هیتلر و عملا چیزی از فرانسه باقی نمیذاره پتن سریعا به هیتلر پیشنهاد صلح داد و در دهم ژوئن 1940


audio: 2KCZR-idiVM_0010.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
دروازه‌های پاریس باز شد تا ورماخت یا همون ارتش نازی پیروزمندانه وارد شهر بشه و رژه‌ی نظامی بره و در نهایت پرچم صلیب شکسته‌ی نازی بالای برج ایفل به اهتزاز دراومد


audio: 2KCZR-idiVM_0011.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
اگر یادتون باشه گفتیم که در قسمت‌های قبلی برلین محل عیش و نوش فرانسوی‌ها بود یه جای ارزون و محل تجارت سکس یعنی سکس توش بیداد میکرد


audio: 2KCZR-idiVM_0012.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
حالا آقای هیتلر داستان رو عوض کرد یادتون باشه من عرض کردم در قسمت‌های قبلی که اون قسمت رو یادتون باشه که ببینیم کجا هیتلر جبران میکنه حالا داستان عوض شده بود و پاریس شده بود محل عیش و نوش و استفاده از تجارت سکس برای آلمان‌ها در ادامه بازهم هیتلر دست از تحقیر فرانسه و گرفتن انتقام برنداشت هیتلر پتن رو مجبور کرد چیکار کنه؟


audio: 2KCZR-idiVM_0013.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
قرارداد صلح رو در همون واگن قطاری امضا بکنه که فرانسوی‌ها در پایان جنگ جهانی اول آلمان‌ها رو به شکل تحقیرآمیز مجبور کرده بودن تو اون واگن قرارداد آتش‌بس رو امضا بکنن دقیقا همون واگن رو اورد، کینه‌ای تو قرارداد صلح فرانسه با آلمان نازی اومده بود که تعداد نفرات ارتش فرانسه باید به 100هزارنفر کاهش پیدا بکنه فرانسوی‌ها حق تجهیزات مدرن نظامی


audio: 2KCZR-idiVM_0014.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
مثل تانک و موشک رو نداشتن و باید تمام هزینه‌های ارتش آلمان برای اشغال فرانسه رو خود فرانسوی‌ها از جیب پرداخت می‌کردن


audio: 2KCZR-idiVM_0016.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
گفتیم که یکی از اتفاقاتی که بعد از اشغال هر کشور میفتاد این بود که یهودیان اون کشور تارومار می‌شدن توسط نازی‌ها در فرانسه هم وضع همینجوری بود یه اتفاق دیگه هم البته میفتاد و اون شکلگیری گروه‌های مقاومت مردمی و مبارزات زیرزمینی علیه نازی‌ها بود همه‌جا این اتفاق میفتاد بعد از اینکه آلمان درواقع جایی رو فتح میکرد یکی از باحالترین این گروه‌های مقاومت مردمی


audio: 2KCZR-idiVM_0017.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
اسمش چی بود؟ باشگاه چرچیل کجا بود؟ در دانمارک رهبرشون یک پسر شانزده ساله بود و کلی بچه مدرسه‌ای جذب این باشگاه شده بودن و چیکار میکردن؟ اقدامات خرابکارانه علیه نازی‌ها ماشینا رو پنچر می‌کردن میخ سر راهشون می‌ریختن، حتی می‌ترکوندن با چوب و مثلا میله و اینا می‌ریختن سر ماشینا به طور کلی حالا چیز میز سرشون مینداختن قطعات هواپیما و اسلحه‌ها و


audio: 2KCZR-idiVM_0018.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
نقشه‌هاشون رو می‌دزدیدن و خلاصه به یکی از نمادهای مقاومت مردم دانمارک تبدیل شده بودند این گروه 25 عملیات خرابکارانه انجام داده بودند که دستگیر میشن و به 1 تا 5 سال حبس محکوم میشن یه‌سریشون ولی میتونن از زندان در برن و باز دست به خرابکاری بزنن


audio: 2KCZR-idiVM_0019.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
در سایر کشورها هم اوضاع همین بود قدیمیا یادشونه، یه سریالی بود به نام ارتش سری از صداسیمای خودمون هم پخش می‌شد که در رابطه با چی بود؟ نیروهای مقاومت ملی بلژیک فیلم بلک بوک یکی از فیلمهای معروف این ژانره که راجع به گروه مقاومت زیرزمینی هلنده داستان فیلم چیه؟ یک زن یهودی هلندی رو نشون میده که تمام موهای بدنش رو سر تا پا


audio: 2KCZR-idiVM_0020.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
رنگ میکنه تا شبیه آلمان‌ها بشه بور بشه، خیلی جالبه بعد با یکی از سران ارتش اشغالگر نازی میریزه روهم حالت پرستوطور که به یه چیزایی دست پیدا بکنه که حالا بعد جالبه به نظر من حتما ببینید حالا اسپویلش نکنم، به طور کلی این مقاومت‌های مردمی چه از نوع نوجوانانه‌ش چه از نوع بزرگسالانه‌ش در فرانسه خیلی سلحشورانه بود و تا پایان جنگ هم تونسته بود آسیب‌های جدی و زیادی به نازی‌ها بزنه


audio: 2KCZR-idiVM_0021.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
نیروهای مقاومت فرانسه از کمونیست‌ها و سوسیالیست‌ها تا ناسیونالیست‌ها دور یک نیروی نظامی به اسم آقای مارشال دوگل جمع شده بودن دوگل هم از قهرمانان جنگ بود که دوشادوش پتن جنگیده بود و مجروح جنگ هم بود، این کجا و آن کجا؟ ایشون یه مقداری طلا و پول که از پل رینو نخست‌وزیر قبلی فرانسه گرفته بود رو چیکار میکنه؟


audio: 2KCZR-idiVM_0026.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
در رابطه با سیاهپوست‌های فرانسه‌ست که چطور به فراری دادن یهودیان اون زمان کمک می‌کردن بازم مثال بزنیم


audio: 2KCZR-idiVM_0030.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
مال کلود شابروله که این فیلم زمانی هم ساخته میشه که هنوز جنگ جهانی دوم در جریان بوده، جالبه و فرانسه در اشغال نازی‌ها و


audio: 2KCZR-idiVM_0031.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
حرامزاده‌های لعنتی برای استاد تارنتینو آقای کوئنتین تارنتینو هم اینجا خوبه که بهش اشاره بکنیم، یکی از فیلم‌های مشهور درباره‌ی مقاومت فرانسه‌ست دوست داشتید ببینید و لذت ببرید


audio: 2KCZR-idiVM_0032.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
خب، برگردیم به خط اصلی داستان جنگ جهانی دوم جایی که گفتیم نازی‌ها فرانسه رو اشغال کرده بودن هیتلر یه دولت دست نشونده رو در این کشور روی کار اورد دولتی به نام دولت ویشی پایتختش در شهر ویشی بود و مارشال پتن هم رئیس دولتش بود طبیعتا چرچیل اما در پاسخ چیکار کرد؟ یک ارتش دریایی به سمت بنادر فرانسه فرستاد تا چیکار کنه؟


audio: 2KCZR-idiVM_0033.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
نیروی دریایی فرانسه رو نابود کنه چرا؟ طبیعتا یه‌وقت امکانات اون نیروی دریایی دست نازی‌ها نیفته حدود 1300 فرانسوی به دست نیروهای انگلیسی کشته شدن این وسط ایتالیایی‌ها که در اولین همراهی‌شون با آلمان خرابکاری کرده بودن و شکست خورده بودن کجا رفتن؟ رفتن سراغ یکی از مستعمرات انگلیس در آفریقا، سومالی این خیلی اتفاق بدی برای انگلیس بود، چرا؟ چون مواد غذایی و سوخت رو


audio: 2KCZR-idiVM_0034.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
از مستعمراتش وارد می‌کرد و حالا این منابع حیاتی برای انگلیس به خطر افتاده بود راه‌های دریایی هم برای انگلیس داشت ناامن می‌شد با این اتفاقات، چرا؟


audio: 2KCZR-idiVM_0035.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
یوبوت‌های آلمانی قوی‌تر از کشتی‌های جنگی انگلیس بودن و کل دریا رو برای انگلیسی‌ها ناامن کرده بودند تو پرانتز یه فیلم دیگه‌م معرفی بکنم یه فیلمیه به نام داس بوت که محصول فکر میکنم 1980 که داستان یه یوبوت آلمانیه گرفتار در آتش دشمن و این رو روایت میکنه خیلی جذابه یوبوت‌های آلمانی به هر حال کابوس چرچیل شده بودن چرچیل می‌دونست که اگر راه دریا


audio: 2KCZR-idiVM_0036.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
به روی انگلیس بسته بشه میلیون‌ها انگلیسی به خاطر قحطی جونشون رو از دست میدن دیگه جنگی نیاز نبود واکنش چرچیل حالا چی بود؟


audio: 2KCZR-idiVM_0038.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
خب، نکته‌ی مهم وحشت چرچیل فقط یوبوت‌های آلمانی در دریا نبود هواپیماهای لوفت‌وافه‌ی آلمان هم بودند به نیروی هوایی آلمان نازی چی میگفتن؟ لوفت‌وافه هیتلر قبلا و در جنگ داخلی اسپانیا از لوفت‌وافه استفاده کرده بود و قدرت بی‌نظیرش رو به جهانیان نشون داده بود


audio: 2KCZR-idiVM_0040.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
یا نیروی هوایی انگلیس اگرچه قوی بود ولی به نظر میرسید توان رقابت با لوفت‌وافه رو در آسمان نداشته باشه عملیات حمله‌ی دریایی به انگلیس از قبل طراحی شده بود اسمش هم گذاشته بودند عملیات شیر دریایی ولی این حمله نیاز به یک سری مقدماتی داشت همینجوری الکی نبود هیتلر قصد داشت با بمبارون زیرساخت‌های انگلیس توسط لوفت‌وافه


audio: 2KCZR-idiVM_0041.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
مسیر رو برای حمله‌ی دریایی به این کشور آماده بکنه پس در 13 آگوست 1940 به شکل رسمی جنگ بریتانیا آغاز شد روزی که توسط آقای هیتلر روز عقاب نامگذاری شده بود در روز عقاب بنا بود 10هزار فروند هواپیمای نازی با 2000 فروند هواپیمای انگلیسی و سایر کشورهای متفقین بجنگن اصلا نسبت رو ببینین


audio: 2KCZR-idiVM_0042.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
این 10هزارتا هواپیما داشته این 2هزارتا داشته نتیجه تقریبا از قبل معلوم بود در اینجا بود که بازهم اتفاقی افتاد که برای انگلیس شبیه به معجزه بود


audio: 2KCZR-idiVM_0045.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
میگه آقاجان شما هروقت این هواپیماهای جنگی‌تون بلند میشن، رد شن، بجنگن ما گرفتار شدیم از رو آنتن‌های ما که رد میشن سیگنال‌های رادیویی ما مختل میشه این چه وضعیه؟ افسرای نظامی انگلیس میگن عه


audio: 2KCZR-idiVM_0046.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
همچین داستانی ما داشتیم در جنگ جهانی اول این شکایته بود پاشیم ببینیم چیه داستان؟ و اینطوری تونستند عملکردی به اسم رادار رو کشف کنن اصلا عجیبه مدل کشفش البته رادار تکامل یافته رو آمریکایی‌ها بعد از جنگ روز عقاب ساختن و اسم رادار که مخفف چیه؟


audio: 2KCZR-idiVM_0048.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
ولی نکته‌ی مهم کجاست حالا؟ تا اینجای کار انگلیسی‌ها فهمیده بودن یه‌جورایی میشه از امواج رادیو استفاده کرد ببینیم این هواپیماها کجان؟ آلمان‌ها هم هم‌زمان متوجه شده بودن ولی انگلیسی‌ها یک گام جلوتر بودن، چرا؟ با ابداع مگنترون که یه دستگاهی بود که وقتی امواج رادیویی مختل میشد سوت می‌کشید دست بالا رو تو این تکنولوژی فعلا انگلیسی‌ها داشتند اونها تونسته بودن با استفاده از این اختراع


audio: 2KCZR-idiVM_0049.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
آلمان‌ها رو در روز عقاب شکست بدن با این حال ولی در 24 آگوست نیروی هوایی شکست خورده‌ی آلمان چیکار کرد؟ با علم بر این که انگلیسی‌ها رادار دارن یک استراتژی جدید چید و یک حمله گسترده به پایگاه‌های هوایی انگلیس کرد و آسیب بزرگی به رویال ایر فورس و درواقع نیروی هوایی بریتانیا زد تا هفتم سپتامبر حمله‌ی آلمان به انگلیس ادامه داشت


audio: 2KCZR-idiVM_0051.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
هیتلر بازهم دستور توقف صادر کرد خیلی‌ها اعتقاد داشتن که اگر این جنگ 7 روزه رو ادامه میداد آلمان میتونست اینجا پیروز جنگ جهانی بشه انگلیس تقریبا شکست خورده بود از آلمان یه‌جورایی ولی آلمان روشش رو تغییر داد اینجا دیگه البته دلیل توقف جنگ فرصت دادن به انگلیس برای پیوستن به آلمان نبود آقای هیتلر یهو یه تصمیم دیگه‌ای گرفت برای تسلیم کردن انگلیس


audio: 2KCZR-idiVM_0052.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
که البته ایشون واقعا اشتباه کرد انگلیسی‌ها خیلی روی نیروی هوایی‌شون مانور تبلیغاتی داده بودند و هیتلر واقعا فکر می‌کرد شکست کامل این نیروی هوایی ممکن نیست و برای همین همین که یه ضربه‌ی محکمی زد به نیروی هوایی انگلیس دیگه راضی شده بود، فکر می‌کرد بیشتر نمیشه در عمل اما تقریبا رویال ایر فورس شکست خورده بود دیگه چیزی ازش نمونده بود ولی آقای هیتلر اشتباه کرد


audio: 2KCZR-idiVM_0053.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
و فکر می‌کرد هنوز چیزی ازش مونده سیاست انگلیسی پس هیتلر سیاستش رو تغییر داد و این بار به توپخونه و نیروهای هوایی ارتش نازی دستور داد تا لندن رو بمبارون کنن اون می‌خواست تمام شهرهای انگلیس رو با خاک یکسان بکنه ضدهوایی‌های انگلیس در برابر آلمان ناتوان بودند اونها هرچی بمب داشتن انداختن رو سر انگلستان و مردم بخت برگشته‌ی انگلستان هیتلر فکر می‌کرد برای اینکه چرچیل


audio: 2KCZR-idiVM_0054.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
تسلیم بشه و بیاد با آلمان بالاخره یه پیمانی ببنده و کمک کنه که آلمان بره شوروی رو شکست بده لازمه که مردم انگلیس رو تحت فشار بذاره


audio: 2KCZR-idiVM_0055.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
خیلی از شهرهای انگلیس واقعا با خاک یکسان شدن و مردم انگلیس جهنم رو به چشم خودشون دیدند اما چرچیل قصد تسلیم شدن نداشت خود مردم انگلیس هم اعتقاد داشتند که باید مقاومت کرد پس هیتلر عملیات شیر دریایی یعنی عملیات تسخیر انگلیس رو متوقف کرد و بمبارون شهرهای انگلیس کماکان ادامه داشت


audio: 2KCZR-idiVM_0056.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
به موازات هیتلر موسیلینی هم مشغول حمله به یک‌سری از مواضع متفقین بود اما بازهم خرابکاری کرد ایشون، یعنی چی؟ اول میره سراغ مصر و اونجا از انگلیسی‌ها شکست میخوره بعد میره سراغ یونان و اونجا هم از پارتیزان‌های یونانی و همینطور از انگلیسی‌ها شکست میخوره کلا تو کار شکست بوده این دوستمون فیلم ماندولین کاپیتان کورلی


audio: 2KCZR-idiVM_0057.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
با بازی نیکولاس کیج و کریستین بیل و پنلوپه کروز و حالا یه‌سری بازیگرای دیگه در رابطه با همین نبردیه که الان درباره‌ش صحبت کردیم هیتلر که میبینه موسیلینی داره همینجوری پشت هم گند بالا میاره و عملا داره تحقیر میشه میره کمکش میگه آقاجون قربونت برم نکن آقا.نخواستیم اصلا بیا باهم بریم الان چیکار کنیم؟ سراغ یه عملیات نظامی دیگه باهمدیگه بریم پس در 6 آوریل 1941


audio: 2KCZR-idiVM_0058.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
نازی‌ها و به همراه ایتالیایی‌ها وارد مرحله‌ی بالکان میشن و به یوگوسلاوی که تازه توش کودتایی اتفاق افتاده بود حمله می‌کنن تسخیر بلگراد یازده روز بیشتر طول نمیکشه آقای هیتلر که حالا اعتماد زیادی به لوفت‌وافه پیدا کرده بود با هواپیماهاش بلگراد، مرکز یوگوسلاوی رو جوری بمبارون میکنه که این شهر عملا با خاک یکسان میشه


audio: 2KCZR-idiVM_0061.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
صربستان میره دست باقی کشورها مهمترین نیروی مقاومت ملی اما در سرتاسر یوگوسلاوی موند و شکل گرفت گروهی از چریک‌ها و پارتیزان‌ها که علیه اشغالگران می‌جنگیدند هیتلر ولی کاری به درگیری‌های پراکنده‌ای که علیهش در یوگوسلاوی اتفاق میفتاد نداشت خیلی وارسته بود این بار هیتلر یونان رو نشونه گرفت


audio: 2KCZR-idiVM_0062.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
قبل از اینکه آلمان یونان رو اشغال کنه چرچیل شروع کرد به تبلیغات گسترده علیه قدرت گرفتن نازی‌ها حالا توان آقای چرچیل مخاطب پروپاگاندای چرچیل کی بود؟ فقط آقای روزولت بود رئیس جمهور آمریکا شاید غیرمستقیم می‌گفت ولی با ایشون کار داشت روزولت کم‌کم متوجه شده بود که پایان دموکراسی و قدرت گرفتن آلمان نازی و حکومت‌های فاشیستی


audio: 2KCZR-idiVM_0063.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
میتونه آمریکا رو هم دیگه تهدید کنه پس چیکار کرد؟ شروع کرد به ارسال تجهیزات و غذا به انگلستان هیتلر اما قصد داشت انگلیسی‌ها رو در سرتاسر دنیا تارو مار کنه پس یکی از زبده‌ترین فرماندهانش یعنی اروین رومل رو به سمت شمال آفریقا فرستاد


audio: 2KCZR-idiVM_0065.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
رومل و ارتشش تونستن بریتانیایی‌ها رو از لیبی بیرون کنن بعد یه بخش‌هایی از مصر رو هم تسخیر کردن انقدر قدرتمند عمل کرد این آقای رومل که اون لقب روباه صحرا رو بهش دادند هیتلر آقای رومل رو خیلی دوست داشت اصلا جون‌جونی بودن باهم خیلی جالبه چرچیل هم رومل رو خیلی دوست داشته با اینکه باهم دشمن بودن، چرا حالا؟ می‌گفت این آدم هم خیلی کار درسته تو امور نظامی هم آدم دل‌رحمیه یعنی با اسرا


audio: 2KCZR-idiVM_0066.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
خیلی بهتر از هر فرمانده نظامی دیگه‌ای که من دیدم برخورد میکنه جالبه بدونیم آقای اروین رومل یک کتاب نوشته اون زمان به اسم حملات پیاده نظام که توش استراتژی‌های جنگیش رو توضیح میده نکته جالب و مهم امروز که من و شما باهم صحبت میکنیم این کتاب به عنوان یکی از منابع مدیریت استراتژیک در دانشگاه‌های جهان تدریس میشه واویلا به هر حال هیتلر تا میتونست به انگلیس آسیب زد


audio: 2KCZR-idiVM_0067.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
ولی نتونست اونها رو تسلیم کنه و حمایتشون رو برای حمله به شوروی جلب کنه پس بالاجبار و بدون دیگه تلف وقت و بریتانیای کبیر البته، چیکار کرد؟ رفت سراغ شوروی و حمله‌ای رو آغاز کرد تاریخی حمله‌ای به نام بارباروسا


audio: 2KCZR-idiVM_0069.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
هیتلر میخواست تعیین تکلیف نهایی رو بکنه و یکی از این 2 اندیشه رو از بین ببره اون می‌خواست آخرالزمان رو در شوروی به جهان نشون بده، ما تا این قسمت از شروع جنگ جهانی دوم گفتیم از علت‌هاش و شروعش و بعد اتفاقات خونبارش اما زمان به فرجام رسید کلام نه این شطرنج ادامه داره خون میریزه و جان میگیره


audio: 2KCZR-idiVM_0070.opus
source: youtube
source_id: 2KCZR-idiVM
invalidation: VALID
text:
برای قسمت بعد لباس گرم فراموش نشه قراره از گرمای آتش جنگ بریم سرمای زمستان سیبری پس تا چند روز آتی سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ میسپرم و می‌بینمتون


audio: _yPdch2yvEg_0001.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
شلیک‌های زیادی در طول تاریخ اتفاق افتاد انسان‌های زیادی کشته شدن جان‌های بسیاری گرفته شد اما شلیک هایی هستند که به یاد موندند تاریخ رو شکل دادند یکی از اون شلیک‌ها رو امروز میخوایم دربارش صحبت کنیم و به استقبال شلیک اول جنگ جهانی اول و در پی اون جنگ جهانی دوم بریم البته در قسمتهای پیش رو اما نکته اینجاست که وقتی سرچ میکنیم وقتی جست‌وجو میکنیم درواقع


audio: _yPdch2yvEg_0002.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
در فضای مجازی هزار و یک نتیجه و فیلم و پادکست و مقاله برای جنگ‌های جهانی میاد برای جنگ جهانی اول هم به ما نشون داده میشه ما سعی کردیم در پادکست مورخ به این واقعه متفاوت نگاه بکنیم سلام من احمد هاشمی هستم و اینجا پادکست مورخه بریم ببینیم چی شد؟


audio: _yPdch2yvEg_0003.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
گاوریلو پرینسپ فقط 26 سالش بود که به عنوان یک ملی‌گرای متعصب صربستانی تصمیم گرفت یک کار بزرگ انجام بده و البته داد احتمالا حرکت انگشت اون روی ماشه‌ی تفنگ مهمترین حرکت دست یک انسان در تاریخ بود فرمان مغز به دست و انگشت و نتیجه، میلیون‌ها میلیون کشته و زخمی و آواره


audio: _yPdch2yvEg_0004.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
پرینسپ یکی از اعضای یک گروه شش نفره بود متشکل از پنج صرب و یک بوسنیایی که در سال 1914 دور هم جمع شدن و تصمیم گرفتن یه کار بزرگ بکنن چی کار کردن؟ اسلحه تهیه کردن و نیت کردن که انتقام تاریخی اقوامشون رو از آلمانی زبان‌هایی که بهشون حکومت می‌کردن، بگیرن ترور پیچیده و سرنوشت‌سازی


audio: _yPdch2yvEg_0005.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
که توسط انجمن سری دسته سیاه که جمعی از ملی گراهای افراطی صرب بودن و توسط مقامات صربستان هدایت می‌شدن خیلی مضحک و یجورایی با حماقت بسیار پیش رفت درست مثل جنگ جهانی اول که نتیجه‌ی این ترور بود جنگی از سر حماقت حالا چی شد؟ صبح یکشنبه، روزی که تعطیلی اروپایی‌هاست، مثل جمعه ما


audio: _yPdch2yvEg_0006.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
28 ژوئن 1914 میلادی آرشیدوک فرانتس فردیناند ولیعهد اتریش مجارستان و همسر چک تبارش، سوفی ختک با قطار وارد سارایوو مرکز منطقه بوسنی و هرزگوین شدن و مورد استقبال فرماندار قرار گرفتن بعد سوار ماشین شدن رفتند از یک کمپ نظامی دیدن کنن بعدش هم راه افتادن سمت تالار شهر


audio: _yPdch2yvEg_0007.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
کجا؟ جایی که مردم برای استقبال از اونها جمع شده بودن اولش قرار بود که سرتاسر مسیر حرکت توسط نیروهای پلیس محافظت بشه ولی فرماندار با این ایده مخالفت کرده بود گفته بود چی؟ این توهینه به مردم وفادار سارایوو، عه برای همین اون روز فقط 60 نفر از کل مسیر عبور و مرور محافظت کردن و نقطه‌ی عطف تاریخ


audio: _yPdch2yvEg_0008.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
ساعت حدود ده صبح درست بعد از اینکه ماشین ولیعهد از یک ایستگاه پلیس رد شد یک تروریست به نام ندلیکو کابلینوویچ یه نارنجک دستی پرت کرد به سمت ماشین ولیعهد نارنجک میفته رو سقف و پرت میشه پشت ماشین ولیعهد ماشین پشتی که چهار تا از همراهای ولیعهد توش بودن از روی نارنجک رد میشن و بوم، طبیعتا


audio: _yPdch2yvEg_0009.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
نارنجک میترکه و اون چهار نفر با یه سری از شهروندایی که داشتن از تماشای کاروان سلطنتی ذوق میکردن زخمی شدند آقای کابلینوویچ تروریست که دید ای بابا این چه وضع نشونه‌گیری بود؟ و خرابکاری کردم و اینها یه نگاه به نتیجه تلاشش میکنه و قبل از رسیدن انگشت مامورا بهش چیکار میکنه؟ سیانور سریع قرص سیانورش رو میندازه بالا


audio: _yPdch2yvEg_0010.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
و خودش رو از روی پل میندازه تو رود مایلاسکا ولی از شانس این بنده خدا سیانور ایشون فاسد بوده از اون طرف هم رودخونه تو فصل تابستون کلا سیزده سانتی متر عمق داشته نتیجه، مشخصه زنده موند این بنده خدا و خیلی راحت و سر و وضع گلی‌ای که داشت رفت خودش نشست تو ماشین پلیس ولیعهد که از این اتفاق خیلی عصبانی شده بود بعد از استقبال مردمی چیکار میکنه؟


audio: _yPdch2yvEg_0011.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
دستور میده برگردن تا با اون چهار نفری که زخمی شده بودن ملاقات کنه الباقی همراهاش میگن آقا خطرناکه دیگه، نکنیم الان ما نمی‌دونیم دقیقا از کجا آب می‌خوره این جریان یا اصلا هنوز ادامه داره؟ دنبالش هستن سوء‌قصد کنن یا نه؟ ولیعهد اما فرمود که آیا شما می‌پندارید که سارایوو مملو از تروریست است؟ اصلا خود مسئولیت آن را بر عهده می‌گیرم برو ببینم بعد هم به راننده می‌گم مسیر فرعی برو


audio: _yPdch2yvEg_0012.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
که خطر ایشاالله تهدیدمون نکنه آقای راننده گویا واقعا در همین حد مضحک به خاطر سر و صدای موتور ماشین کلا والا مقام رو نشنید نتیجه چی شد؟ یادش میره از فرعی بره داشته مستقیم می‌رفته که ولی‌عهد بهش تشر میزنه که کجا؟ عه مگه من نگفتم برو از فرعی برو؟ راننده هم میگه آقا چشم سریع میخواد ترمز کنه بره تو فرعی آها، از قضا اون آقایی که ابتدا گفتم گابریلو پرینسپ


audio: _yPdch2yvEg_0013.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
سر همون دوراهی و دم یه ساندویچی احتمالا فلافل طور اونجا رو میخورده یهو میبینه عه ولی تو ماشین ترمز کرد می‌پره جلو، هفت‌تیر بلژیکیش رو می‌کشه و دو گلوله شلیک می‌کنه یکی به قلب ولیعهد و اون یکی به شکم همسرش پرینسپ بعدا تو بازجویی‌ها اعتراف می‌کنه که گلوله دوم رو به قصد کشتن فرماندار شلیک کرده منتها اشتباهی زده به زن ولیعهد البته داستان کامل


audio: _yPdch2yvEg_0014.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
و با جزئیات عجیب و غریب ترور آرشیدوک فرانتس فردیناند و کسانی که سود می‌بردند ازش، خودش موضوع یک پادکست مفصل و جداست که به زودی تو پرونده‌های بعدی پادکست مورخ کامل دربارش صحبت می‌کنیم اما اینجا می‌خوایم بریم دنبال نتیجه مهیب این ترور تروری که نقطه عطفی شد در زندگی انسان امروزی البته با نگاهی متفاوت بهش خواهیم پرداخت


audio: _yPdch2yvEg_0016.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
خب، تو قسمت‌های قبل از تغییرات درونی اروپا و تاثیرش بر تمام دنیا صحبت کردیم و گفتیم که چطور قرن نوزدهم قرن ثبات اروپا بود و حالا می‌خواهیم از فروپاشی همون ثبات بگیم یه انهدام عظیم که از یک شلیک در دل امپراطوری اتریش مجارستان شروع شد اتریش مجارستان یک کشور پادشاهی بود که در نیمه دوم قرن 19 میلادی


audio: _yPdch2yvEg_0017.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
با اتحاد بین اتریش و پادشاهی مجارستان تشکیل شد اتریشی‌ها و مجارها که آلمان زبان بودند بخشی از اقوام ساکن این امپراتوری رو تشکیل می‌دادن ولی اقوام دیگه‌ای با نژادهای رومانیایی، اسلاو و ایتالیایی هم در این امپراتوری زندگی می‌کردند و طبیعتا چون هر کدوم جمعیت حداقلی بودند چی می‌شد؟


audio: _yPdch2yvEg_0018.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
تحت ظلم اتریشی‌ها و مجارها بودند تو پرانتز هم این رو عرض بکنم این جمعیت‌های حداقلی از ابتدای تاریخ بشر تا امروز هرجا بودند تحت امر اکثریت بودند و در واقع بهشون ظلم شده که البته ما ایده ای نداریم حالا سوال به نظر شما چقدر هنوز این اتفاق وجود داره؟ کامنت بگذارید در زیر همین ویدیویی که می‌بینید خب، قسمت جالب داستان حالا کجا بود؟


audio: _yPdch2yvEg_0019.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
همین داستانی که داشتیم تعریف می‌کردیم این سه قومی که ازشون حرف زدم یعنی رومانیایی ها، اسلاوها و ایتالیایی‌ها روی هم اکثریت ساکنین این امپراتوری رو تشکیل می‌دادند نه آلمان زبانها از اون طرف اتریش مجارستان در حال گسترش بود پس چی کار کردند؟ سیاست به خرج دادند اول رفتند سراغ آلمان‌ها چون آلمان زبان بودند با آلمان زدوبند کردند که قدرت بیشتری بگیرند که چی کار کنند؟


audio: _yPdch2yvEg_0020.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
تصاحب کنند منطقه بوسنی هرزگوین رو که تا اون موقع تحت سیطره امپراطوری عثمانی بود بعد هم با ایتالیایی‌ها متحد شدن یعنی رفتن گفتن ببین آقا ما با آلمان‌ها رفیق شدیم تو هم بیا با ما یا احتمالا مجبوری بیای با ما و نتیجه، آینده ای درخشان رو برای خودشون به وجود آوردن ترسیم کردن ولی مشکل کجا بود؟ یعنی تهدید کجا بود؟ اتریش مجارستان با صربستان


audio: _yPdch2yvEg_0021.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
و حامی بزرگش یعنی روسیه هیچ جوره سر سازش نداشت صربستان کجا بود؟ مرکز فعالیت خطرناک اسلاوها یکی از او سه تا اقلیتی که تو اتریش مجارستان زندگی می‌کردند و نتیجه چه بود؟ اتریش مجارستان اصلا از اسلاو خوشش نمیومد با دو تا از اون سه تا قوم اقلیت کنار اومده بود این یدونه رو هیچ جوره کنار بیا نبود پس چه اتفاقی افتاد؟


audio: _yPdch2yvEg_0022.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
این خوش نیومدن و کنار نیومدن نتیجش شد همون تروری که ابتدای این قسمت دربارش صحبت کردیم و نتیجه این انداختن یک سنگ توسط نادانی در چاه و صد عاقلی که موفق به بیرون آوردنش نشدن، چی بود؟ جنگی عالم سوز


audio: _yPdch2yvEg_0023.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
این تروری که دربارش صحبت کردیم در شرایطی جنگ به پا کرد که بسیاری از مردم دنیا فکر می‌کردن عصر جنگ‌ها تموم شد رفت سال 1909 یک کتابی به اسم توهم بزرگ نوشته شد نویسندش کی بود؟ سر رالف نورمن آنجل حسابی هم طرفدار پیدا کرده بود این نویسنده‌ی انگلیسی تو کتابش توضیح داده بود که چطور


audio: _yPdch2yvEg_0024.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
اقتصاد و مردم کشورهای اروپایی در هم تنیده شده؟ سادش کنیم می‌شه چی؟ می‌گفت اروپایی‌ها کلی با هم رفیق شدن و یک چرخه بزرگ اقتصادی رو در سطح دنیا تشکیل دادن و همین باعث میشه که دیگه ما تو اروپا و یجورایی در جهان شاهد جنگ نباشیم و درواقع جنگ منسوخ شده رفته پی کارش آقای آنجل می‌گفت که هیچکس انقدر احمق نیست که


audio: _yPdch2yvEg_0025.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
شلیک اول رو بکنه و جنگی رو شروع کنه که این اقتصاد درخشان رو بهم بزنه ظرف دو سال کتاب توهم بزرگ این نوشته ایشون به یازده زبان ترجمه شد و خیلی‌ها اون رو خوندن و پیش بینی‌هاش رو تایید کردند البته ادعای ایشون درست به نظر می‌رسید چرا؟ از زمان ناپلئون به این سمت دیگه جنگ بزرگی تو جهان به وجود نیومده بود جنگ‌های کوچک مثل همیشه بود ولی هیچ کدوم نمی‌تونست


audio: _yPdch2yvEg_0026.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
صلح جهانی رو تحت تاثیر قرار بده تو قسمت‌های قبلی مفصل دربارش صحبت کردیم ببینید حتما این وسط اما دو نفر، دو نفر پیش بینی کردند چیز دیگری رو اولی کی بود؟ صدراعظم مشهور آلمان یعنی اوتوفون بیسمارک کسی که در قرن 19 تونسته بود پادشاهی پروس رو به امپراطوری آلمان تبدیل کنه بیسمارک پیش بینی کرده بود که اگر چیزی بتونه


audio: _yPdch2yvEg_0027.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
نظم و صلح اروپا رو بهم بزنه و یک جنگ جدید رو شروع کنه یه کار احمقانه در منطقه بالکانه منطقه بالکان کجا بود؟ یک شبه جزیره‌ای در جنوب شرقی اروپا شامل چند تا کشور از جمله صربستان و بوسنی هرزگوین جالبه، چه پیش بینی دقیقی کرده بود، نقطه‌ای حالا دومین نفری که جنگ رو پیش بینی کرده بود کیه؟ آقای روزولت، تئودور روزولت رئیس جمهور سابق آمریکا


audio: _yPdch2yvEg_0028.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
یه روزی در سال 1910 بعد از سفرش به اروپا نوشت ایشون که صلح اروپا به زودی از هم می‌پاشد روزولت برای مراسم شاه ادوارد پادشاه انگلستان که به عموی اروپا معروف بود به لندن سفر کرده بود مثل همین روزها که گذشت البته ملکه انگلستان خدابیامرز شاه جدیدشون هم معرفی شد ایشون حالا روزولت رفته بود برای خاکسپاری شاه انگلستان خیلی از پادشاه‌های کشورهای اروپایی


audio: _yPdch2yvEg_0029.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
با ادوارد فامیل بودن و پسرعموی هم بودن با این حال رفتار یکی از این پادشاه‌ها در مراسم خاکسپاری سلطنتی باعث شده بود که روزولت حدس بزنه که جنگ نزدیکه آقا جون اون پادشاه هم کسی نبود جز ویلهم دوم، پادشاه آلمان که یک سیبیل از بناگوش در رفته داشت و معروف بود به قیصر آلمان


audio: _yPdch2yvEg_0030.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
بیسمارک که پیشبینی کرده بود از منطقه‌ی بالکان جنگی شروع خواهد شد یه وصیت مهم داره به کی؟ به آیندگان خودش در اون سمت‌ها میگه آقا جان اگر در دنیا پنج تا ابرقدرت باشه بعد سه تا از این قدرت‌ها با هم ببندن و دوتا دیگشون با هم آلمان همیشه باید جزو اون سه‌تا باشه بیسمارک درواقع می‌خواست با این وصیت رو اهمیت دیپلماسی قوی و ارتباط حسنه


audio: _yPdch2yvEg_0031.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
با سایر قدرت‌های اروپایی تاکید کنه قیصر آلمان اما نسبت به سایر کشورهای اروپایی کلا آدم شکاکی بود این آقای ویلهلم دوم مدام تئوری‌های مختلف توطئه تو ذهنش شکل می‌گرفت و دشمن دشمن از دهنش نمیفتاد ایشون بیسمارک رو از صدراعظمی هم خلع کرده بود و همین نشون می‌ده که خیلی نسبت به نگاه بیسمارک به سیاست خارجه خوش‌بین نبود


audio: _yPdch2yvEg_0032.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
کلا اون عزیز آدم شکاکی بود ویلهلم دوم مدام دنبال مذاکره با سایر قدرت‌ها می‌رفت اما الکی توافقات رو به هم می‌زد و احساس وحشت از دشمن باعث می‌شد کلا ثبات رفتاری و دیپلماسی نداشته باشه این اتفاقات تو فضایی داشت میفتاد که سایر کشورها با هم پیمان‌های صلح میبستند به‌خصوص انگلیس، فرانسه، روسیه ویلهم اما


audio: _yPdch2yvEg_0033.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
به همه این پیمانها بدگمان بود و احساس می‌کرد هدف بقیه کشورها از پیمان بستن اینه که چی کار کنن؟ آلمان رو نابود کنند حالا جالب اینجاست این نگاه در آلمان مختص شخص اول کشور نبود اپیدمی شده بود در حالی که مردم اروپا احساس صلح و امنیت و آسایش می‌کردن یکی از ژنرالهای آلمان اسم خیلی سختی هم داره فیلیپ ریش آدام جولیوس فون برن هاردی


audio: _yPdch2yvEg_0034.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
یک کتابی نوشت به اسم داچ‌لند اون دنیستیک خک یعنی آلمان و جنگ بعدی جالبه، حسابی در سرتاسر آلمان مورد استقبال قرار گرفت یعنی جامعه هم همفکرش بودن حالا چی بود کتاب؟ نوشته بود یا باید جنگید و قدرتی جهانی شد یا کلا زوال در انتظارمونه ایشون از دو مقوله حق جنگیدن


audio: _yPdch2yvEg_0035.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
و وظیفه‌ی جنگیدن صحبت کرده بود درواقع می‌گفت که جنگ نیاز زیستیه و بر اساس بقای انسان اینجوریه که همیشه جنگ هست و آلمان باید بتونه با استفاده از این ابزار یعنی جنگ تبدیل بشه به قله‌ی جهان اصلا یه توهم عجیبی از اونور تفکر آلمانها یعنی حاکمان و چیزی که به جامعه انتقال داده بودن، چی بود؟ می گفتن ما تو اروپا یه جای کوچیک گیر افتادیم


audio: _yPdch2yvEg_0036.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
پس برای اینکه بتونیم قدرتمون رو حفظ کنیم هم وظیفه داریم بجنگیم و هم اصلا حقمونه بجنگیم در نهایت تو همین کتاب پیشبینی شده بود که در قرن بیستم جنگهایی رخ میده و آلمان باید آماده باشه که معادلات جنگ رو در قرن بیستم خودش تعیین بکنه چقدر جالبه الان اگر برگردیم به زمان نوشته‌شدن همین کتاب خیلی راحت می‌تونیم لمس کنیم


audio: _yPdch2yvEg_0037.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
که یک کتاب یا یک فرهنگ سازی روی یک ملت چه تاثیری می‌ذاره یه جای دیگه ای از همین کتاب راجع به اختلافات آلمان و فرانسه نوشته شده بود و اومده بود که ما و فرانسه طوری با هم مشکل داریم که مذاکره و اینا جوابگو نیست باید بزنیم بترکونیمش دیگه واقعا هم اینقدر تند نوشته بوده توی متن کتاب آلمانها دنبال راه انداختن جنگ وسط یک اتحادی بودن که درواقع خودشون


audio: _yPdch2yvEg_0038.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
اون رو پایه گذاری کرده بودن در تاریخ اولین بار آقای بیسمارک بود که صلح گسترده رو شروع کرد و نتیجش شد صلحی که چند دهه باقی موند و مردم اروپا رو تا سال‌های آخر اولین دهه از قرن بیستم شیفته صلح کرد یعنی تو همین روزهایی که جنگ شروع میشه، اون اتفاق میفته خلاصه همه این اختلاف‌نظرها توی این کتاب و اون کتاب و بین این حکومت و اون یکی


audio: _yPdch2yvEg_0039.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
فقط چند سال طول کشید سال 1914 میلادی وقتی اولین گلوله جنگ شلیک شد انگار اروپا غرق در شادی شد وای، رفت به استقبال جنگ اصلا عجیب، اما واقعیت تاریخی چطور این اتفاق طی فقط چهار سال افتاد؟


audio: _yPdch2yvEg_0040.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
خب، رسیدیم به شروع جنگ ما سعی کردیم با نگاهی متفاوت به جنگ جهانی اول نگاه کنیم که چه شد که اینگونه شد؟ چرا اخلاق و صلح از بین رفت؟ و انسان که ما در پی در پس همون انسان‌ها امروز داریم زندگی می‌کنیم و خیلی جاها این بی اخلاقی‌ها رو داریم می‌بینیم می‌کنیم یا نه، بحث دیگریست چرا این کار رو با خودش کرد؟ و رسیدیم به 1914 زمان به پایان رسید


audio: _yPdch2yvEg_0041.opus
source: youtube
source_id: _yPdch2yvEg
invalidation: VALID
text:
اما کلام ما به فرجام نرسید دو سه روز آینده با هم صحبت می‌کنیم از اتفاقات جنگ جهانی اول و درواقع شلیک اول پس تا چند روز آتی سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ می‌سپارم و می‌بینمتون


audio: iIgfI0UaQs0_0003.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
معادل 3000 روبل روسی آن پول را به فقیرترین فرد شهر بدهید و به او بگویید روزی 2بار سیگار را آتش بزند چرا که بعد از من مردم بدانند حتی سیگار هم به من وفا نکرد


audio: iIgfI0UaQs0_0005.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
این‌ها صحبت کی بود؟ صحبت کسی که شما می‌شناسید و پیش از این درباره‌ش صحبت کردیم این بخشی از وصیت‌نامه‌ی فیدل کاسترو رهبر انقلابی چپگرای کوبا بود کسی که یکی از مهم‌ترین چهره‌های سیاسی نیمه‌ی دوم قرن بیستمه رهبری که در اوج جنگ سرد حسابی با آمریکا سرشاخ بود و البته یکی از نمادهای سیگار هم بود ایشون


audio: iIgfI0UaQs0_0006.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
یعنی هم سیگار یکی از المان‌های شخصیت فیدل کاسترو بود و از طرف دیگه فیدل ضدسرمایه داری هم شده بود یکی از المان‌های تبلیغاتی سیگار اما داستان سیگار و اساسا داستان تنباکو در قرن بیستم از داستان انقلاب در کوبا هم پیچیده‌تره


audio: iIgfI0UaQs0_0007.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اساس داستان رو ببینیم سوال کنیم اساس تنباکو در تاریخ مسئله‌ی پیچیده‌ایست داستانی که برای پرداختن بهش باید سفر کنیم و ببینیم اصلا تنباکو از کی و از کجا وارد زندگی بشر شد؟ ما در دقایق آتی تاریخ تنباکو و سیگار و مشتقاتش رو روایت خواهیم کرد سلام من احمد هاشمی هستم و این‌جا پادکست مورخه بریم ببینیم چی شد؟


audio: iIgfI0UaQs0_0014.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اثر فیلیپه فرناندس و این‌جا یادآوری کنم در انتهای این قسمت هم ویدیوهای ارسالی از طرف شما مخاطبان خوب مورخ رو با هم خواهیم دید حالا بریم در دل تاریخ


audio: iIgfI0UaQs0_0015.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
صنعت تنباکو یکی از پولسازترین صنایع تاریخ بشره صنعتی که کلی ثروت و البته کلی بدبختی و مرگ و میر مستقیم و غیر مستقیم به‌وجود اورده پدیده‌ای که یک آسیب اجتماعیه و در عین حال یکی از ابزارهای جلوگیری از آسیب‌های بیشتر بوده


audio: iIgfI0UaQs0_0016.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
صنعتی که یک ابزار سیاسیه و در عین حال یکی از تاثیرگذارترین پدیده‌هاست روی چی؟ روی سیاست خلاصه به نوعی زندگی تمام ما حتی کسانی که اصلا اهل سیگار و دود و دم نیستند هم تحت تاثیر قرار داده تاریخ توتون یا همون تنباکو تاریخی‌ست پرقدمت و همین‌جا اجازه بدید عرض کنم توتون درواقع همون تنباکوئه یعنی برگ‌هایی‌ست خشک شده از


audio: iIgfI0UaQs0_0017.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
گیاه تنباکو و هرآن چیزی که در سیگار و پیپ و چپق و قلیون و .استفاده میشه همون توتونه و حالا سوال آیا تنباکو هم تاریخ داره؟ عرض می‌کنم


audio: iIgfI0UaQs0_0018.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
زمانی که به تاریخ چندساله‌ی اخیر خودمون نگاه کنیم می‌بینیم بسیاری از سیگاری‌های به عنوان مثال زمان ما سیگاری شدند چون می‌خواستن نشون بدن بزرگ شدن سیگار کشیدن اساسا رفتاری بوده برای آدم بزرگ‌ها، و بچه‌ها وقتی می‌خواستن ادای آدم بزرگ‌ها رو دربیارن می‌رفتن سراغ سیگار خیلی از ما زمانی که بچه بودیم متاسفانه با چوبشور یا پفک هم


audio: iIgfI0UaQs0_0019.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
ادای سیگار کشیدن رو درمی‌اوردیم و کمی که بزرگ شدیم دیگه نمایش بس بود باید می‌رفتیم سراغ خود سیگار بسیاری از ما نرفتیم و بسیاری دیگر متاسفانه رفتیم درواقع نوعی عصیان بود این کار علیه کنترل‌گری نهاد خانواده طبیعتا عموم پدرمادرها حتی اگر خودشون سیگاری بودند هم دوست نداشتن و ندارن بچه‌هاشون سیگاری بشن اما اون بچه سیگاری می‌شد


audio: iIgfI0UaQs0_0021.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
کمی بعد وقتی بچه وارد اجتماع می‌شد داستان سیگاری شدن هم متفاوت می‌شد جمع‌های دوستانه‌ای وجود داشتند و دارند که توش سیگار کشیده میشه و یه‌جورایی مجوز ورود به اون جمع‌ها سیگار کشیدنه


audio: iIgfI0UaQs0_0022.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
در ایران ما قلیون هم همچین وضعیتی داره ابزاری‌ست برای کشیدن دود تنباکو که قدمت بیشتری داره نسبت به سیگار در ایران البته این نکته هم قابل توجهه که خانواده‌ها راحت‌تر مجوز مصرف قلیون رو به بچه‌هاشون داده‌اند و میدند تا سیگار


audio: iIgfI0UaQs0_0023.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
حالا این‌که عرض کردم قلیون قدمت بیشتری داره در ایران یعنی چی؟ یعنی ما داریم درباره‌ی چند سال پیش صحبت می‌کنیم؟ عرض می‌کنم


audio: iIgfI0UaQs0_0024.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اگر اهل قلیون باشید حتما و قطعا اسم تنباکوی خوانسار یا برازجان یا همون برازجون رو شنیدید اسم شهرهایی که به نظر می‌رسه کشت و مصرف تنباکو توش یک سنت دیرپا و قدیمیه اما چقدر قدیمی؟ جالبه بدونیم تا اواسط قرن هفدهم میلادی کسی در ایران و کلا در منطقه‌ی خاورمیانه نمی‌دونست تنباکو چی هست؟ درواقع بعد از ظهور اسلام


audio: iIgfI0UaQs0_0025.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
و حمله‌ی مغول و پیدایش امپراطوری عثمانی و روی کار اومدن صفویان و تمام اتفاقاتی که ما در قسمت مربوط به انقلاب شکوهمند انگلستان در پادکست مورخ درباره‌ش صحبت کردیم یا اجازه بدید به مثال دیگه بزنیم بعد از کشیده شدن نقاشی مونا لیزا توسط لئوناردو داوینچی و آغاز درواقع جنبش اصلاحات دینی در اروپا توسط مارتین لوتر یا یه‌جور دیگه هم میشه بهش نگاه کرد


audio: iIgfI0UaQs0_0026.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
بعد از درخشش ویلیام شکسپیر و اختراع ساعت مچی و حتی بعد از اختراع اولین میکروسکوپ و اولین زیردریایی بود که تنباکو تازه به ایران ما رسید دقیقا کمی بعد از این‌که به اروپا رسید یعنی تو این مورد خیلی از هم عقب یا جلو نیستیم و حالا این سوال پیش میاد آیا قدمت تنباکو در جهان


audio: iIgfI0UaQs0_0029.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اولین آثار پیدا شده از تنباکو برمی‌گرده به 8000 سال پیش و انسان بنی بشر هم از 3000 سال پیشه که زلف گره زده با تنباکو و ازش استفاده می‌کنه البته این اعدادی که ازش حرف می‌زنیم برای انسان‌های تمام جهان نیست بلکه صرفا مربوطه به انسان‌هایی در منطقه‌ای خاص از این جهان یعنی چی؟ یعنی حدود 2هزار و چندصد سال طول کشید


audio: iIgfI0UaQs0_0030.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
تا الباقی مردمان جهان با تنباکو آشنا شن و سوال قبل از این حدود درواقع 500 سال اون 2500 سال انسان‌ها کجا از تنباکو استفاده می‌کردند؟


audio: iIgfI0UaQs0_0031.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
آلفرد کرازبی مورخ مشهور قرن بیستم در 1972 میلادی این آدم یک اصطلاحی رو ابداع کرد به اسم توسعه طلبی اکولوژیکی یعنی چی؟ ایشون توضیح میده که وقتی قدرت‌های نوظهور امپریالیستی اروپا مثل اسپانیا، پرتغال و بریتانیا می‌خواستن برن یه نقطه‌ای در دنیا رو بگیرن یه‌سری تغییرات محیطی و اکولوژیکی به‌وجود می‌اوردن مثال بزنیم براش


audio: iIgfI0UaQs0_0032.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
محصولات کشاورزی و دامی خودشون رو برمی‌داشتن می‌بردن اون منطقه گسترش می‌دادن، زاد و ولد می‌کردن از اونور محصولات اون منطقه رو بار می‌زدن می‌اوردن مثلا بریتانیا تو پرتغال، تو فرانسه و مهم‌ترین نمونه‌ی توسعه طلبی اکولوژیکی کی رخ داده در جهان؟ بعد از موسیقی عرض می‌کنم


audio: iIgfI0UaQs0_0038.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
توسط کی؟ توسط یکی از بزرگترین کاشفان تاریخ یعنی جناب کریستف کلمب کسی که راه افتاد بره هند به‌جاش رفت یهو قاره‌ی آمریکا رو کشف کرد و این‌جای داستان جالبه سیب‌زمینی، ذرت، گوجه، فلفل چیلی بادوم زمینی، شکلات وانیل حتی بوقلمون همه‌ی این‌ها که به نظر میرسه امروز جزوی لاینفکه از زندگی بشر درواقع تا حدود 500 سال پیش


audio: iIgfI0UaQs0_0039.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
در دسترس هیچکدوم از ما در منطقه‌ای که زندگی می‌کنیم امروز نبوده نه در خاورمیانه نه در آسیا و نه در اروپا و آفریقا یعنی به طور مثال قیمه سیب‌زمینی که غذای سنتی ماست و احتمالا فکر می‌کنیم جد اندر جد ما این غذا رو درست می‌کردن و می‌خوردن و حالش رو می‌بردن و مال خودمونه از اول اصلا این نبوده


audio: iIgfI0UaQs0_0040.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
در دوران ناصرالدین شاه برای اولین بار تازه سیب زمینی میرسه به ایران یا یه مثال دیگه تو همین درواقع قیمه ما رب گوجه می‌زنیم گوجه تا قبل از کشف قاره آمریکا توسط کریستف کلمب در هیچ‌جای جهان غیر از آمریکا وجود نداشته و همه‌ی این‌ها رو مثال زدم که این رو عرض کنم داستان تنباکو هم دقیقا همینه درواقع تازه رسیدیم به سر داستان تنباکو و این قصه سر دراز دارد


audio: iIgfI0UaQs0_0041.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
آقای آلفرد کرازبی که ازش صحبت کردیم به نوعی از مبادله‌ی اکولوژیکی که بعد از کشف قاره‌ی آمریکا توسط کریستف کلمب رخ داد میگه چی؟ میگه مبادله‌ی کلمبی از روی آقای کریستف کلمب برداشته شده مهم‌ترینش هم توسط خود کریستف‌خان انجام شده درواقع ایشون بود که به طور مثال نیشکر رو از اروپا برد آمریکا و بغل نیشکر چی برد؟ مرغ و خروس و گوسفند و گاو و


audio: iIgfI0UaQs0_0042.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
گوساله و گندم هم برداشت برد این‌ها رو برد از اون‌جا چی اورد؟ عرض کردیم کلی محصولات مهم خوراکی اورد کجا اورد؟ اروپا و به طبعش بعد آسیا و بعد هم آفریقا به این‌ها میگن مبادلات کلمبی البته یه‌سری مبادلات کلمبی هم بعد از ایشون رخ داد توسط کی‌ها؟ توسط دریانوردان اروپایی مثالش رو بزنیم مبادلات میکروبی رخ داد خیلی از بیماری‌های مسری مثل طاعون و آبله


audio: iIgfI0UaQs0_0043.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اصلا تو آمریکا وجود نداشت بندگان خدا مهاجران اروپایی با خودشون برداشتن بردن حکایت کروناست در سال‌های اخیر ما اون موقع هم بوده در شکل خودش همه‌ی این‌ها به کنار برسیم به موضوع این قسمت یکی از چیزهای مهمی که دریانوردان بعد از جناب کریستف کلمب البته با خودشون از آمریکا برداشتن اوردن اروپا چی بود؟ قطعا قابل حدسه تنباکو


audio: iIgfI0UaQs0_0044.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
بومیان آمریکا سال‌های سال قبل از کشف این قاره توسط آقای کلمب و حتی سال‌های سال قبل از تولد عیسی مسیح گیاه تنباکو رو پیدا کرده بودن ازش استفاده هم می‌کردن حالش رو می‌بردن چجوری استفاده می‌کردن؟ اول به‌عنوان یک محصول جویدنی و بعد هم به ذهنشون میرسه که آقا این رو آتیش بزنیم دودش رو بزنیم ها؟


audio: iIgfI0UaQs0_0045.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
در ادامه هم خاصیت تسکین بخش دود تنباکو رو پیدا می‌کنن خیلی مورد توجهشون هم قرار می‌گیره و نتیجه برای خلاصی از درد و به عنوان یک ماده‌ی درمانی هم حالا ازش استفاده می‌کنن شما حالا در نظر بگیر در عصر باستان زمانی که یک گیاهی یک خاصیت عجیب غریب از خودش بروز میده همین بحث درمانی و تسکین و نشئه کردن طوریش احتمالا چه ویژگی‌ای پیدا می‌کنه در ذهن اهالی اون دوران؟ قطعا مقدس میشه و نتیجه


audio: iIgfI0UaQs0_0046.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
تنباکو جنبه‌ی تقدس پیدا می‌کنه در بومیان آمریکا و همین هم باعث میشه که کم‌کم پای این گیاه بیاد تو مناسک مذهبی بومیان آمریکا طبق تاریخ‌شون در ادامه هم همین تقدس باعث چی میشه؟ باعث این‌که گیاه تنباکو نقش امضا رو هم پیدا بکنه در اون دوران، یعنی چی؟ یعنی وقتی 2تا قبیله باهم دعواشون می‌شده می‌خواستنن آشتی کنن یا چمیدونم یه پیمانی با هم ببندن رهبرانشون میشستن یه دودی می‌گرفتن


audio: iIgfI0UaQs0_0047.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
یه تنباکویی چاق می‌کردن تو این چپق‌ها و می‌زدن به افتخار این دود مقدس و می‌گفتن که به جان این دود مقدس پیمان ما پیمان.داداشی‌ایم ما اما یه نکته‌ای


audio: iIgfI0UaQs0_0048.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
همه‌ی این بهونه‌ها ناخودآگاه بوده یعنی نیکوتین موجود در تنباکو به نوعی اعتیادآور بوده یا حالا روایت‌هایی است که مواد مخدر هم تو این تنباکوها یافت می‌شده در کشتی که بومیان آمریکا انجام می‌دادن به هر حال هرآن چیزی که در اون بوده که شما بشنو نیکوتین اعتیادآور بوده و حسابی گیرانداز هم بوده همه‌ی این‌ها که آقا ما خواستیم آشتی کنیم خواستیم قهر کنیم هوا بد شد بارون نمیاد دود بگیریم بارون بیاد


audio: iIgfI0UaQs0_0049.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
یا هرآن چیز دیگری بهانه‌های اون اعتیادآور بودن نیکوتین بوده و این‌جوری تنباکو میشه جزئی از فرهنگ دوستان بومی آمریکا


audio: iIgfI0UaQs0_0050.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
وقتی آقای کلمب میرسه آمریکا دوستان بومی آمریکا بهش یه‌سری کادو میدن از جمله مقداری تنباکو ولی خب جناب کلمب احتمالا عمرا نفهمیده این برگ و ساقه‌های خشک اصلا چی هست احتمالا یه تشکری کرده ریز ریخته تو آب برگشته، اما کمی که زمان به جلو رفته و پای اسپانیایی ها به قاره‌ی آمریکا باز شده یک اتفاق جدید هم افتاده احتمالا افراد بعدی‌ای که پاشدن رفتن قاره‌ی جدید


audio: iIgfI0UaQs0_0051.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
و شروع کردن ارتباط برقرار کردن با بومیان کم‌کم با تنباکو و دود و چپق و این‌ها آشنا شدن، دیدن عجب چیزیه و شروع کردن به استفاده از تنباکو حتی یک جزیره‌ای بود به نام بلافورما که آقای کریستف کلمب هم اسمش رو گذاشته بود معنیش چی بود؟ شکل زیبا این دوستان اسپانیایی اسم اون‌جا رو هم عوض کردن چی گذاشتن؟ گفتن بهش توباگو درواقع همین کشور ترینیداد و توباگوی امروزی


audio: iIgfI0UaQs0_0052.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
پشت سیگارها هم نوشته شده زمانی اسمش بوده بلافورما و چرا اسم رو تغییر دادند؟ به خاطر تنباکوهای خوش کیفیتی که در این جزیره یافت میشه این‌جوری دوستان استعمارگر جدید که از اسپانیا وارد شده بودند شیفته‌ی این گیاه شدند شیفته‌ی تنباکو


audio: iIgfI0UaQs0_0053.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
حالا یه سوالی پیش میاد این دوستان استعمارگر اسپانیایی چطوری تنباکو رو اون زمان استفاده می‌کردن؟ و جواب این هست که دقیقا مثل بومیان آمریکا یعنی یا می‌جویدند یا می‌کشیدند جویدن که مشخصه چجوری می‌کشیدن؟ یا میریختن توی برگ آتیش می‌زدن یا با چپق های چوبی‌ای که باز بومیان براشون ساخته بودن استعمال می‌کردن


audio: iIgfI0UaQs0_0054.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
و نتیجه کم‌کم بین اسپانیایی‌هایی که وارد این منطقه می‌شدند هم تنباکو محبوب شد و حالا به کشور اسپانیا صادر شد، این مهمه و پیش از این هم عرض کردیم نیکوتین گیراست نیکوتین گیر میندازه دیگه این روند ادامه‌دار شد یه نکته هم بنده این‌جا تو پرانتز عرض کنم نیکوتین اصلا از کجا میاد اسمش؟ تنباکو نیکوتین


audio: iIgfI0UaQs0_0055.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
بومیان آمریکا به این گیاه چی می‌گفتن؟ نیکوتیانا تاباکوم و اساسا کلمه‌ی نیکوتین هم از همین استخراج شد و از این‌جا میاد به هر حال با همه‌ی این اتفاقات اسپانیایی‌ها باهاش حال کردن شروع کردن صادر کردن به اسپانیا و چه نتیجه‌ای حاصل شد؟ اسپانیایی‌ها اولین مردمان دنیا به‌جز بومیان آمریکا بودند که عملا معتاد و گرفتار نیکوتین شدند و جالبه هدف اول اسپانیایی‌ها


audio: iIgfI0UaQs0_0056.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
برای حضور در آمریکا چی بوده؟ پیدا کردن طلا و نقره دسترسی به طلا و نقره اما هرچی گشتن فایده نداشت چیز خاصی پیدا نکردن تو اون منطقه عوضش چی پیدا کردن؟ چیزی که خیلی نتیجه‌ش با طلا و نقره فرقی نمی‌کرد تجارت کلان تنباکو و نیکوتین یعنی اونجوری که برنامه‌ریزی کرده بودن به طلا دسترسی پیدا نکردند اما یه یک منبع جدیدی دسترسی پیدا کردند که کم از طلا و نقره نداشت و چه کردند؟


audio: iIgfI0UaQs0_0057.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
انحصار واردات و فروش تنباکو رو برای خودشون محفوظ دونستن یعنی گفتن واس ماس ما اول اومدیم یعنی چی؟ یعنی هیچکس در دنیا اجازه نداشت دونه‌ی گیاه تنباکو رو بده به سایر ملل به سایر آدم‌ها فقط باید اسپانیایی‌ها می‌فروختن حالا همه‌ی دنیا هم یه طرف خیلی حساس بودن اسپانیایی‌ها روی پرتغالی‌ها و انگلیسی‌ها یعنی می‌گفتن این‌ها نه حالا اون‌ها هم شاید ولی این‌ها نه حساس بودن چرا؟


audio: iIgfI0UaQs0_0058.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
این‌ها تازه داشتن می‌اومدن آمریکا مخصوصا انگلیسی‌ها می‌دونستن این‌ها اگر تنباکو رو داشته باشن دیگه انحصار خبری نیست درواقع اگر کسی در آن زمان تنباکو رو دزدکی هم می‌داد به این دوستان یا به هر کس دیگری کشته می‌شد حکم قاچاق دانه‌ی تنباکو زمانی در این جهان مرگ بود


audio: iIgfI0UaQs0_0059.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
بیایم جلوتر به اواخر سده‌ی شانزدهم میلادی وقتی انگلیسی‌ها مثل اسپانیایی‌ها به طمع طلا و نقره وارد آمریکا شدن گرچه هر دو اولش خیلی دست پیدا نکردن بعدا خب خیلی شد چه کردن انگلیسی‌ها؟ پاشدن رفتن شمال قاره‌ی آمریکا و گفتن این‌جا پایگاه ماست از امروز دیگه چرا شمال؟ جنوب که در اختیار پرتغالی‌ها بود آمریکای مرکز هم که دست اسپانیایی‌ها بود نتیجتا جا نبود انگلیس‌ها رفتن شمال آمریکا گفتن واس ماست


audio: iIgfI0UaQs0_0060.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
و به افتخار خانم الیزابت اول هم این هم جالبه بگیم اون زمان ایشون ملکه‌ی انگلستان بود اسم اون منطقه رو گذاشتن ویرجینیا هنوز هم هست چرا حالا این اسم رو گذاشتن؟ اگه خاطرتون باشه ما در قسمت انقلاب شکوهمند انگلیس در پادکست مورخ مفصل گفتیم از این ملکه‌ی تاریخ‌ساز ایشون چون اساسا شبی نبوده در زندگیش که با مردی به بالین برود و عملا ازدواج نکردن به ملکه دوشیزه یا ملکه‌ی باکره معروف بود و معروفه


audio: iIgfI0UaQs0_0062.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
بعد از این خانم الیزابت هم آقای جیمز اول اومد روی کار و پادشاه شد و مهاجران استعمارگر انگلستان که به آمریکا رفته بودند تو دل منطقه‌ی ویرجینیا یه شهری ساختند


audio: iIgfI0UaQs0_0066.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
تو این شهر جیمز تاون از قضا تنباکو هم پیدا شد همه خوشحال که آخجون حالا ما هم داریم اما تنباکوش خوب نبود بی کیفیت بود بدمزه بود و عملا به‌درد نخور بود فایده نداشت، نتیجه تنها چاره‌ی انگلیس‌ها برای دستیابی به تنباکو دزدیدنش از اسپانیایی‌ها بود که قطعا وقتی به تاریخ رجوع کنیم و با شناختی که از مردمان انگلیس داریم میتونیم پیش‌بینی کنیم که چه نتیجه‌ای حاصل شد و خیلی ساده می‌تونیم


audio: iIgfI0UaQs0_0067.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
به این سوال پاسخ بدیم که آیا در نهایت انگلیس‌ها تونستن این کار رو بکنن؟ آیا تنباکو رو از اسپانیایی‌ها دزدیدن؟


audio: iIgfI0UaQs0_0068.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
در جیمز تاون هم و البته کل منطقه‌ی ویرجینیا مثل اغلب نقاط آمریکا که همه با رویای پیدا کردن طلا و نقره رفته بودند و هنوز نشده بود به اون صورت اون‌جا هم درواقع هنوز طلایی کشف نشده بود تنباکوش هم عرض کردم به درد نمی‌خورد زمین‌هاش هم جالبه چندان حاصلخیز نبوده برای کشاورزی پس قحطی افتاد به جون انگلیس‌ها و داشت می‌رفت که رویای آمریکایی انگلیسی‌ها به فنا بره که چه شد؟


audio: iIgfI0UaQs0_0069.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
بالاخره به یه شکلی که البته خودش یه داستان پیچیده و جذابیه از منطقه‌ی اسپانیایی‌ها دونه‌ی تنباکو دزدیده شد رسید به جیمز تاون انگلیسی‌ها و حالا انگلیسی‌ها هم صاحب تنباکوی مرغوب شده بودند یعنی تاریخ رو ببینیم


audio: iIgfI0UaQs0_0070.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
همین محصول یعنی تنباکو کلا داستان تاریخ رو عوض کرد و به بخش انگلیسی نشین قاره‌ی آمریکا رونق بخشید وگرنه داشتن از قحطی می‌مردن و خیلی جالبه وقتی نازک شیم روی این برهه‌ی تاریخی می‌بینیم پایه‌های تاسیس کشور بزرگی به نام ایالات متحده‌ی آمریکا از طریق همین اتفاق در ویرجینا ساخته شد کشوری که حالا با این توضیحات و با این تفاسیر بی‌راه نیست اگر بگیم


audio: iIgfI0UaQs0_0071.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
کل شکل‌گیریش رو مدیون تنباکو و سیگاره همین سیگاری که امروزه در دستان خیلی از انسان‌ها هست و درواقع همین تنباکویی که هر روز دود می‌کنیم بدون اینکه توجه کنیم این دود چطور تونسته جهان رو انسان رو، و تاریخ بشر رو وارد فاز جدیدی کنه


audio: iIgfI0UaQs0_0072.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
دوران استعمار قاره‌ی آمریکا توسط انگلیس‌ها از قرن شانزدهم میلادی شروع شد همونطور که عرض کردیم و نهایتا کشور ایالات متحده کی شکل گرفت؟ بعد از کلی جنگ و درگیری و خون و خونریزی و البته برده‌داری و استعمار و اندیشه‌ورزی و بعد هم براساس تجارت تنباکو در قرن هجدهم میلادی شکل گرفت این کشور حتما همه‌ی ما فیلم‌های وسترن زیادی دیدیم که توش کابوی‌ها دارن


audio: iIgfI0UaQs0_0074.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
عصر سیگار کاغذی یعنی همین سیگاری که امروز عموم سیگاری‌های جهان ازش استفاده می‌کنن از کجا به‌وجود اومد؟ خیلی جواب جذابی داره باز با شکل‌گیری انقلاب صنعتی در انگلستان شروع شد این سیگارهای کاغذی این شکلی وقتی در قرن هجدهم میلادی انقلاب صنعتی آغاز شد تنباکو محصول نسبتا محبوبی بود در تمام اروپا، اما یه مشکلی بود فرستادن برگ مخصوص


audio: iIgfI0UaQs0_0075.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
برای این‌که تنباکو رو بپیچن توش از قاره‌ی آمریکا به مثلا اروپا یا هرجای دیگه‌ای سخت بود یا خراب می‌شد یا خشک می‌شد یا می‌شکست همین برگ‌هایی که درواقع تبدیل میشه به سیگار برگ امروزی نمی‌شد خلاصه نتیجه برای اولین بار زنان شاغل در کارخانه‌هایی که تو اون دوران مثل قارچ داشت رشد می‌کرد و سر بر می‌اورد اومدن نشستن تفاله‌های تنباکو یا همون توتون رو چی‌کار کردند؟


audio: iIgfI0UaQs0_0077.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
حالا ادامه‌ی داستان سیگار در ایالات متحده هم داستان واقعا جذابیه اجازه بدید تا این‌جا رو گفتیم ادامه بدیم این یه تیکه رو برخلاف اروپا که تنباکو یک صنعت پرطرفدار بود اتفاقا سیگار در کشور تازه تاسیس آمریکا چندان باب میل مردم نبود درواقع هرچی ایالات متحده گسترده‌تر می‌شد میزان استفاده از تنباکو هم توی این دموکراسی نوظهور کمتر می‌شد خیلی جالبه و نکته‌ی جالب‌تر


audio: iIgfI0UaQs0_0078.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
در ایالات متحده سیگار اساسا پدیده‌ای بود که بین مهاجران جدید محبوب بود مثلا ایتالیایی‌ها یا ترک‌ها که تازه پاشده بودن اومده بودن آمریکا همین اختلاف نژادی و فرهنگی یکی از عوامل رویگردانی مردمان قدیمی‌تر ایالات متحده بوده از سیگار حتی در آغاز قرن بیستم یک کمپین بزرگی راه افتاد به اسم لیگ ضدسیگار شعارش هم چی بود؟ این که سیگار


audio: iIgfI0UaQs0_0079.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
باعث زن‌صفتی مردان و مردصفتی زنان می‌شود و چی می‌گفتن؟ می‌گفتن آقاجان میزنه اسپرم و تخمک و این‌ها رو تحت تاثیر قرار میده یعنی اوضاع بهم میریزه نکن این کار رو و اگر سیگار بکشید فکر نکنید خبریه مثلا گنگستر شدید برای خودتون دم و دستگاه رو از دست می‌دید حالا خودتون می‌دونید


audio: iIgfI0UaQs0_0080.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
از اونور سرمایه‌دارهای آمریکایی هم با سیگار مخالف بودن چرا؟ می‌گفتن آقاجان کارگرهای ما به جای این‌که دل به کار بدن هی دارن میرن سیگار می‌کشن میرن اون پشت میکشن زیر سیگار اتفاقی که البته همین الان در کشور ما هست دیگه مثلا طرف کجاست؟ معلوم نیست کجاست نتیجه


audio: iIgfI0UaQs0_0082.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
این ضدیت با سیگار درحالی بود که کشاورزانی وجود داشتند که سال‌های سال بود شغل آبا و اجدادی‌شون اصلا کشت تنباکو بود اما جالبه اون‌ها هم از صنعت تنباکو در شروع قرن بیستم ناراضی بودن مثالش یه آقایی بود به نام جیمز بیوکنن دوک


audio: iIgfI0UaQs0_0083.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اولین شرکت دخانیات آمریکا رو ایشون راه انداخته بود و شده بود خریدار اصلی محصولات کشاورزان تنباکو کشاورزها نگاه می‌کردن به این بنده‌خدا می‌دیدن آقای دوک حسابی کار و بارش سکه‌ست شلوغ، صادرات تنباکو داره جامعه‌ی سیگاری‌های آمریکا رو هم در اختیار داره اوضاع و احوالش هم خیلی خوبه اما اوضاع و احوال کشاورزها بده، بدبختن


audio: iIgfI0UaQs0_0084.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
نتیجه با وجود این‌که این دوستان، کشاورزها خودشون تولیدکننده‌ی تنباکو بودن اما تو دعوای بین لیگ ضدسیگار که عرض کردم و شرکت دخانیات کجا وایسادن؟ بی‌طرف وایسادن همین‌جوری نگاه می‌کردن یعنی این نبود که چون ما تولیدکننده‌ایم سیگار باید باشد باید مصرف بشود و این‌ها حالا یه نکته‌ای هست این وسط تاریخ رو ببینیم یه اتفاقی افتاد که باعث شد نگاه تاجران شرکت دخانیات اون‌هایی که تو لیگ ضدسیگار بودن


audio: iIgfI0UaQs0_0085.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
کشاورزان، دغدغه‌مندان اجتماعی همه، یعنی همه و همه یعنی حتی مخالفان سیگار کشیدن همه با هم دغدغه‌هاشون یکی شد نگاه همه یکی شد چی بود اون اتفاق؟ جنگ جهانی اول


audio: iIgfI0UaQs0_0086.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
با شروع جنگ جهانی اول شعار شرکت دخانیات این شد در آمریکا سربازان به اندازه‌ی گلوله به دخانیات نیاز دارند اذهان عمومی جامعه هم این شعار رو پذیرفت به هر حال گفتیم سیگار یه تسکین‌دهنده‌ای هم بود یه‌جورایی که نسبت به مخدرها و مشروبات الکلی به‌هرحال بهتر بود یا حداقل اون موقع نظر این بود که بهتره ضمن این‌که این هم در نظر بگیریم شعار چی بود؟ می‌گفتن سیگار بکشی


audio: iIgfI0UaQs0_0087.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
قوای جنسیت کاهش پیدا می‌کنه چه مرد باشی چه زن و خب چه بهتر سرباز باید قوای جنسیش پایین باشه دیگه خوب بود کافور می‌ریختن؟ مثل مملکت ما انقدر کافور تو غذا حالا باز سیگار واقعا بهتر بود به هر حال گذشت جنگ جهانی اول تموم شد اما یه تفاوتی ایجاد شد سیگار دیگه تبدیل شده بود به یک پدیده‌ی محبوب بین مردمان آمریکا حتی شرکت‌های تولیدکننده‌ی سیگار با تمرکز روی جنبش‌های فمینیستی


audio: iIgfI0UaQs0_0088.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
تونسته بودن حتی زنان رو هم جذب سیگار کنن یعنی چی؟ تاکید می‌کردن که آقا کی گفته محصول مردونه‌ست؟ سیگار اصلا برابری می‌خواد برابری مرد و زن، یعنی چی؟ همه باید کنار هم سیگار بکشن یه مثال تو پرانتز بزنم تبلیغات مارلبرو قطعا به یاد دارید همواره کابوی‌ها بودن یعنی یه کابوی اخمویی که کلاه گذاشته و یه مارلبرویی هم دستشه این تبلیغ مارلبرو بود تبلیغ همیشگیش می‌گفت سیگار مردونه‌ست اومدن از این‌ها از این ضدتبلیغ‌ها استفاده کردن گفتن کی گفته مردونه‌ست؟


audio: iIgfI0UaQs0_0090.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
یا حرف از تبلیغات شد این رو هم بگم خود هالیوود یه تاثیر جدی داشت توی سیگاری شدن کل آمریکا یه‌جورایی مثال بزنیم شما سیگار کشیدن هامفری بوگارت رو به یاد بیاری اصلا آدم دلش می‌خواد سیگار بکشه و همه‌ی این‌ها تبلیغات، هالیوود


audio: iIgfI0UaQs0_0092.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
چه شد در آمریکا؟ این کشور دور مانده از فجایع جنگ جهانی اول وقتی واردش می‌شدی هر سمت رو نگاه می‌کردی تبلیغ سیگار می‌دیدی و سیگاری


audio: iIgfI0UaQs0_0093.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
با رونق گرفتن سیگار در آمریکای بعد از جنگ جهانی اول اوضاع و احوال تاجران سیگار طبیعتا سکه بود چی‌کار می‌کردن؟ مزایده‌هایی برگزار می‌کردن قیمت سیگار رو مشخص می‌کردن این وسط باز هم کشاورزهای سیگار بودن که می‌دیدن قیمت‌گذاری بر حاصل دسترنجشون با خودشون نیست یه‌سری سرمایه‌دار نشستن زحمات این بندگان خدا رو تعیین می‌کنن قیمتش رو که چی باشه چی نباشه؟ کمترین پول هم می‌رسه به این‌ها مثال بزنیم


audio: iIgfI0UaQs0_0094.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
تو کشور خودمون امروز اونی که گندم می‌کاره کمترین پول رو می‌گیره اونی که سیب‌زمینی می‌کاره کمترین پول رو می‌گیره کیا پول می‌برن؟ قضاوتش با شما به هر حال چه اتفاقی افتاد در ادامه در آمریکا دوستان چپگرایی که در آمریکا تا چند سال پیش از اون کمپین‌های ضدسیگار برگزار می‌کردند پاشدن اومدن کمک کشاورزها گفتن آقاجان نترسید نترسید ما همه با هم هستیم و چی‌کار باید بکنیم؟ شما کشاورزان سیگار


audio: iIgfI0UaQs0_0095.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
باید سندیکای سیگار داشته باشید باید صنف داشته باشید این حرف‌ها نیست، این خبرها نیست ضمن این‌که با هم می‌زنیم تو دهن سرمایه‌دارها و حقتون رو از حلقوم سرمایه‌دارها ما می‌کشیم بیرون، اما


audio: iIgfI0UaQs0_0096.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
داستان به همین راحتی‌ها نبود امروز شما بیا در همین کشور خودمون برو حق کشاورزها رو بگیر ببینم میتونی؟ در آمریکا اون زمان همین شرایط بود با قدرقدرتانی که لابی‌های صنایع مختلف یا کشاورزی رو در اختیار داشتند به همین راحتی نمی‌شد جنگید، اما


audio: iIgfI0UaQs0_0097.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
یک اتفاق دیگه افتاد اتفاقی که سرمایه‌دار و کشاورز و مرد و زن و هر کی پول داره، کم یا زیاد همه رو تر و خشک با هم سوزوند


audio: iIgfI0UaQs0_0098.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
چه اتفاقی؟ در اواخر دهه‌ی 20 میلادی بورس وال‌استریت سقوط کرد رکود بزرگ در آمریکا شکل گرفت و اقتصاد آمریکا به فنا رفت


audio: iIgfI0UaQs0_0099.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اوضاع رکود و اوضاع و احوال نابه‌سامان درواقع رکود، رکود بزرگ اول تجار سیگار تونستن گلیم خودشون رو از آب بکشن بیرون کشاورزهای بیچاره اساسا حاضر بودند هرچی دارند، محصولات‌شون رو خیلی خیلی ارزون بفروشن که یه نونی داشته باشن شکم زن و بچه رو سیر کنن بندگان خدا همیشه سواستفاده شده از کشاورزان همون زمان در آمریکا یه‌سری سرمایه‌دار که بهشون می‌گفتن


audio: iIgfI0UaQs0_0101.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
می‌اومدن چیکار می‌کردن؟ هرچی محصول داشتن کشاورزها ارزون می‌خریدن احتکار می‌کردن گرون می‌شد که گرون بفروشن دولت که دید اوضاع داره برای کشاورزها خیلی دیگه خراب میشه و از دست خودش عملا داره مدیریت اقتصاد خارج میشه اومد چی‌کار کرد؟ گفت آقا از امروز به کشاورزها یارانه میدیم این یارانه رو بگیرید، بخورید دیگه محصول‌تون رو ارزون نفروشید اصلا نفروشید بذارید قیمت بره بالا دیگه عه و پدیده‌ای که از دل این سیاست


audio: iIgfI0UaQs0_0102.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
ظاهر شد در آمریکا پدیده‌ای بود به اسم کمبود در عین فراوانی یعنی به شکل فت و فراوون تنباکو وجود داشت کشاورزها کار می‌کردن ولی جامعه‌ی آمریکا به شدت با کمبود سیگار مواجه بود چون کشاورزها نمی‌فروختن درواقع دولت آمریکا اومد منافع اکثریت رو فدای منافع یک اقلیت کشاورز سفید پوست تنباکو کرد سیاستی که تا همین امروز که با هم صحبت می‌کنیم


audio: iIgfI0UaQs0_0105.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
به جبهه رفته است این شعار یعنی چی؟ تاریخ رو جلو بیایم یعنی اگرچه سیاست‌های مربوط به کشاورزان تنباکو طی دهه‌ی 30 میلادی کمی اصلاح شد اما اون‌چه که دوباره خون تازه‌ای در رگ‌های سیگار دمید چه بود؟


audio: iIgfI0UaQs0_0108.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
لاکی استرایک که تونسته بود با شروع جنگ جهانی دوم یه کمپین تبلیغاتی خفن هم راه بندازه و حس ملی‌گرایی آمریکایی ها رو تحریک کنه حالا حسابی در کشور محبوب شده بود یک سیگار محبوب حتی اومد رنگ پاکت‌های سیگارش رو از سبز تغییر داد به سفید و این رو شروع کرد تو برق و کرنا کردن که آقاجان، برای تولید رنگ سبز از مس استفاده میشه الان نیروهای نظامی ما برای تولید ادوات جنگی به مس بیشتر نیاز دارن


audio: iIgfI0UaQs0_0109.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
به اون‌ها می‌رسه پس ما دیگه از مس استفاده نمی‌کنیم دیگه سبز نه سفید بعد هم یه شایعه راه انداخت که ما اسممون لاکی استرایکه لاکی یعنی شانس از این بعد تو یه‌سری از پاکت‌های ما به‌صورت شانسی یه نخ ماریجوانا هم خواهد بود برای جایزه‌ی سربازانی که رفتند جنگ که تو جبهه بزنن


audio: iIgfI0UaQs0_0112.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
درمیانه‌ی جنگ جهانی دوم یه اتفاق ویژه‌ی دیگه هم افتاد که باعث شد سیگار بین مردمان ایالات متحده بسیار دیگه حالا محبوب شه محبوب‌تر شه


audio: iIgfI0UaQs0_0113.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
دولت نازی به رهبری آقای هیتلر در دهه‌ی 30 میلادی یه‌سری پژوهش انجام داد به این نتیجه رسید که آقاجان سیگار چیز مضریه عامل سرطان ریه هم همینه نتیجه دولت آلمان استعمال دخانیات رو در اماکن عمومی ممنوع اعلام کرد حالا با شروع جنگ جهانی دوم مسئولان تبلیغات شرکت‌های دخانیات روابط عمومی‌ها از همین خبر استفاده کردن گفتن آی مردم آی جماعت آمریکایی‌های غیور دیدین چی شد؟


audio: iIgfI0UaQs0_0114.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
هیتلر سیگار رو ممنوع کرد چرا که سیگار یکی از ارزش‌های آمریکاست این اقدام ضدآمریکاییه اصلا از این ضدآمریکایی‌تر نداریم پس بشتابید سیگار بکشید که اینطوری مشت محکمی زده باشید بر دهان فاشیسم جهانی و یاوه‌گویان


audio: iIgfI0UaQs0_0116.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
با پایان جنگ جهانی دوم و شروع جنگ سرد حالا بیایم جلوتر اوضاع برای سیگار باز هم حسابی گل و بلبل شد ما در قسمت‌های مربوط به جنگ سرد از طرحی صحبت کردیم به اسم طرح مارشال، چی بود این طرح؟ آمریکا اومد در قامت یک ابرقدرت ظاهر شد گفت من آدم خوبه‌ی داستانم شروع کرد به کشورهای آسیب دیده از جنگ جهانی کمک کنه کمک‌های غذایی و دارویی هم می‌کرد و خیلی جالبه


audio: iIgfI0UaQs0_0117.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
سیگار هم تو لیست کمک‌های غذا و دارو بود یعنی سیگار شده بود حالا یک کالای اساسی درواقع آمریکا با این کار یه‌جورایی سیگار رو تبدیل کرد به یک کالای اساسی در سطح دنیا و طبیعتا تو کشور خودش یعنی آمریکا هم که نور علی نور بود یعنی دنیا اون بود ببین تو آمریکا چه خبر بوده سیگار تبدیل شد به نمادی برای مبارزات چپگرایانه در ادامه به‌خصوص در آمریکای لاتین یعنی در مهد تنباکو اما یه نکته‌ای


audio: iIgfI0UaQs0_0118.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اصلی‌ترین منفعت از صنعت سیگار برای سرمایه‌داران آمریکایی بود و عملا بخوایم اوضاع و احوال جامعه رو ساده بکنیم که چقدر سیگار وجود داشته و تاثیر داشته سرمایه‌دارها هم حالش رو می‌بردن میتونیم به این برسیم که سیگاری‌ها در سطح دنیا روز به روز در حال افزایش بودن از جمله آمریکا و این‌جای تاریخ یک اصطلاحی ابداع میشه به اسم غیرسیگاری یعنی اصلا کار رو ببین یه زمانی می‌گفتن سیگار بده


audio: iIgfI0UaQs0_0119.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
الان سیگار خوب بود یعنی تا پیش از این ملت یا سیگاری بودن یا آدم عادی بودن حالا دیگه عادی وجود نداشت یا سیگاری بودن یا غیر سیگاری و باز دعوای دو طرف حالا غیرسیگاری‌های آمریکا دنبال حقوق خودشون بودن یعنی چی؟


audio: iIgfI0UaQs0_0121.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
دهه‌ی 60 میلادی دیگه رسما اعلام شد که آقا سیگار مضره البته اون موقع هنوز ضررهای دود سیگار افراد سیگاری برای اطرافیانی که غیرسیگاری بودند هنوز ثابت نشده بود اما دغدغه‌های محیط زیستی جدی وجود داشت اساسش این اعتراضات از این‌جا شروع شد از طرفی یه‌سری از سرمایه‌داران هم همراه جنبش غیرسیگاری‌ها شدند، چرا؟ چون دوباره می‌گفتن که آقاجان استعمال سیگار و دخانیات بهره‌وری کارگرها رو کم کرده


audio: iIgfI0UaQs0_0122.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
هی میرن سیگار می‌کشن نتیجه چه شد؟ فشارها به دولت ایالات متحده برای ایجاد محدودیت در استعمال سیگار زیاد شد و چه شد؟ از 1971 میلادی هرگونه تبلیغ سیگار ممنوع شد و نتیجه‌ی این ممنوعیت چه بود؟


audio: iIgfI0UaQs0_0125.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
آخرین تبلیغ سیگار از تلویزیون پخش شد و تبلیغ سیگار برای همیشه ممنوع شد یارانه‌ی دولتی به شرکت‌های سیگاری کم و کمتر شد تا یک روزی در 2004 میلادی کلا قطع شد اما این اقدامات چه بر روز شرکت‌های دخانیات اورد به نظر شما؟ نتیجه عجیبه باعث رشد سهام این شرکت‌ها شد، چرا؟ شما تصور کنید رقابت تبلیغاتی مارلبرو و وینستون رو


audio: iIgfI0UaQs0_0126.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
هردو مشتری‌های پروپاقرص دارن دیگه هر دو هم تبلیغ می‌کنن وینستون چرا تبلیغ می‌کرد؟ منطقا چون مارلبرو تبلیغ می‌کرد و مارلبرو چرا تبلیغ می‌کرد؟ چون وینستون تبلیغ می‌کرد


audio: iIgfI0UaQs0_0128.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
چه هزینه‌ای کم شد از این شرکت‌ها و چقدر سودشون بیشتر شد و نتیجتا چقدر سهامشون ارزشش زیاد شد دولت آمریکا هزینه‌های جدی‌ای رو از رو دوش شرکت‌ها برداشت شرکت‌ها سودآورتر شدن و سهامشون ارزشمندتر شد


audio: iIgfI0UaQs0_0129.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
خب تا این‌جا جهان رو گفتیم آمریکا رو گفتیم اروپا رو گفتیم و شما دیگه از اون زمان تا الان بدان و آگاه باش که روند بدتر نشده که هر روز بهتر شده روند درآمدی رو میگم روند عملکردی، تبلیغات پنهان و هزار و یک چیز دیگر اما


audio: iIgfI0UaQs0_0130.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید از این‌جا به بعد یک نگاهی بکنیم به سیر تنباکو در ایران زمین قصه‌ی گیاهی که در کشور ما بسیار تاریخ‌ساز بوده مثل همه‌جای دنیا البته اگر سر داستان رو بگیریم بریم عقب در تاریخ می‌رسیم به قرن هفدهم میلادی و دوران قدر قدرتی سلسله‌ی صفویه در قرن هفدهم میلادی که چه شد؟ تنباکو از طریق عثمانی وارد ایران شد و همونطور که داشت کم‌کم در منطقه‌ی غرب آسیا


audio: iIgfI0UaQs0_0131.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
هوادارانی پیدا می‌کرد در ایران هم روز به روز پرطرفدارتر شد حالا تو همین عصر و دوران شاه عباس بزرگه که یهو پای یک وسیله‌ی جدیدی برای مصرف تنباکو در منطقه‌ی ما میاد وسط چه وسیله‌ای؟ قطعا همه می‌شناسیم قلیان این‌که چه کسی و با چه ملیتی قلیان رو اختراع کرده واقعیتش اینه که خیلی مشخص نیست همه ادعاش رو دارند اما احتمالا ما ایرانیان بودیم که اختراع کردیم


audio: iIgfI0UaQs0_0132.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
چون اولین اشارات به قلیان مربوط به تاریخ ماست ولی به هر حال ادعاها در اختراعش زیاده یه نکته ولی ایرانی‌ها دارن که احتمال این‌که ما اختراعش کرده باشیم رو خیلی قوی‌تر می‌کنه، چیه؟ احتمالا مخترع قلیان در ایران می‌خواسته دود تنباکو رو با استفاده از آب طاهر کنه پاک کنه مثل اون زمانی که مثلا گفتن قند حرومه، بزنید تو چای حلال میشه یه همچین حالتی می‌خواسته دود رو حلالش کنه تمیزش کنه


audio: iIgfI0UaQs0_0133.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
و این احتمال خیلی قویه که می‌خواسته مثلا خیال روحانیون رو راحت کنه یا اطبا بهش گیر ندن دکترها بهش گیر ندن، و نتیجه قلیان به سرعت در سراسر ایران‌زمین محبوب میشه تا همین الان که بنده خدمت شما هستم


audio: iIgfI0UaQs0_0135.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
تنباکو همین گیاهی که دودش حسابی گیرا و جذب کننده‌ست باعث شکل‌گیری اولین جنبش اجتماعی سراسری مدنی ایران‌زمین هم شده همین دودی که وابستگی میاره برای اولین بار مردم ایران رو تحریک کرد که بیان در برابر وابستگی خارجی و البته استبداد و ظلم داخلی اعتراض کنن چی بوده داستان؟ باید برگردیم به عصر ناصری


audio: iIgfI0UaQs0_0136.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
زمانی که ناصرالدین شاه اولین سفرش رو به فرنگ انجام میده تصمیم بر این میگیره که چه حالی داد سفرهای بیشتری می‌خوام بکنم و براساس همین تصمیم تصمیم می‌گیره پای تاجران خارجی رو به ایران باز کنه، که چه کنه؟ پول جور کنه، خرج رو دربیاره و بابت همه‌ی این‌ها امتیازاتی می‌خواسته درواقع انحصاری واگذار کنه به تجار خارجی ما قبلا در مورخ به طور مثال درباره‌ی تقدیم امتیاز اکتشافات نفت به آقای دارسی و قبل از اون


audio: iIgfI0UaQs0_0137.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
به اعطای امتیازات مختلفی مثلا به آقای رویترز صحبت کردیم مفصل پیشنهاد می‌کنم ببینید و بشنوید یا مثال مشخصش رو بزنم در قسمت مربوط به تاریخ نفت مفصل از رویتر و دارسی و این‌ها صحبت کردیم اما یکی از مهمترین این امتیازات زمان ناصری اعطای امتیاز انحصاری تنباکو بود به آقای سرگرد جی.اف.تالبوت از چه زمانی حرف می‌زنم؟


audio: iIgfI0UaQs0_0140.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اواخر قرن نوزدهم میلادی میزان مصرف توتون و تنباکو در ایران چیزی حدود 4 میلیون تن در سال بود عددیه برای خودش و جذابیت داستان این که چیزی حدود 5میلیون و 400هزار تن هم صادرات داشته ایران صادرات تنباکو


audio: iIgfI0UaQs0_0141.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
ناصرالدین شاه قاجار میاد امضا می‌کنه که برای 50سال امتیاز انحصاری تنباکو به ازای سالانه 15000 پوند استرلینگ بریتانیا واگذار شود به آقای تالبوت البته به‌همراه یک چهلم سود خالص تجارت تنباکو


audio: iIgfI0UaQs0_0143.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
درواقع صادرات و فروش داخلی تنباکو کلا می‌افتاد درست ایشون و آقای تالبوت هم این امتیاز رو داد به کی؟ به یک شرکتی به اسم رژی چی بود این شرکت رژی؟ شرکت تازه تاسیس دخانیات امپراطوری بریتانیا در ایران و نکته‌ی دردآور داستان کجاست؟ یه شرکت رژی هم همون زمان در عثمانی تاسیس شده بود و عین همین قرارداد با عثمانی بسته شده بود و فکر می‌کنید عدد چی بود؟


audio: iIgfI0UaQs0_0144.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
ایران رو که عرض کردم ناصرالدین شاه بسته بود سالانه 15000 پوند عثمانی بسته بود سالانه 630000 پوند سالانه، عدد رو ببینید درواقع تو گرفتن امتیاز و منافع بازرگان‌ها و مغازه‌دارها منافعشون کشاورزها همه اصناف مربوط همه درواقع کل مردمی که قلیون می‌کشیدن تو این هم عادلانه رفتار نشده بود چه برسه به این‌که زندگی همه‌ی این آدم‌ها می‌رفت رو هوا حالا چه اتفاقی افتاد؟ روسیه اعتراض می‌کنه میگه آقا مگه ما بیکاریم؟


audio: iIgfI0UaQs0_0146.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
طبیعتا البته وقتی به زمان ناصری و قاجار نگاه می‌کنیم خیلی برای دربار مهم نبود درواقع این اعتراض گرچه فشار روسیه هم همچین جدی نبود جامعه هم که اصلا هیچی مردم مهم نبودن درواقع تا اون زمان بی‌جا می‌کردند مردم رو حرف قبله‌ی عالم حرفی بزنن اما


audio: iIgfI0UaQs0_0149.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
یه کاغذ برمی‌دارن نامه می‌نویسن به شاه قاجار میگن آقاجان این امتیاز رو لغو کن ما خودمون قول میدیم بیشتر از اینی که تالبوت قراره به تو بده بهت سود بدیم سالانه اصلا چه کاریه؟ اما شاه قاجار قصد داشت با انگلیسی‌ها ببنده و زیربار این حرف‌ها هم نمی‌رفت چه اتفاقی میفته؟ تجار تنباکو در تهران در حرم شاه عبدل عظیم و در شیراز در شاه چراغ بست می‌شینن که شاه لغوش کنه


audio: iIgfI0UaQs0_0151.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
همین اعتراضات در شیراز خونبار میشه باز هم شاه زیر بار نمیره تبریز و مشهد و اصفهان شلوغ میشه باز هم شاه زیر بار نمیره هیچی به هیچی دور و بری‌ها شاه هم در کنار سفارت انگلیس هی میومدن به شاه می‌گفتن چی؟ می‌گفتن زیر بار نری‌ها اقتدار شاهانه‌ت خدشه‌دار میشه نکنی‌ها عه


audio: iIgfI0UaQs0_0153.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اما نقطه‌ی عطف تاریخ سیدجمال‌الدین اسدآبادی که قبل‌تر در قسمت‌هاه مختلف بارها درباره‌ش صحبت کردیم در مورخ نامه‌ای می‌نویسه به مجتهد اصلی تشیع در اون نسل و ازش می‌خواد که آقاجان یه موضعی بگیر چیکار می‌کنی بیکار نشستی؟ به کی نامه می‌نویسه؟ میرزا حسن شیرازی


audio: iIgfI0UaQs0_0157.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
این متن فتوایی بود که میرزای شیرازی داد متنی خطاب به تمام مردمان ایران برای تحریم استفاده از توتون و تنباکو فتوایی که به شکل عجیبی کارساز شد حتی یه‌سری از درباریان هم استفاده از تنباکو رو تحریم کردن قلیان‌ها شکسته شد در تمام ایران حتی مسیحیان و یهودیان هم به جنبش تحریم تنباکو پیوستند و شاه قاجار به‌عنوان آخرین تلاشش چه کرد؟ اومد یه کاری کنه


audio: iIgfI0UaQs0_0158.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
از یکی از مهم‌ترین روحانیون تهران یعنی آقای میرزا حسن آشتیانی خواست که آقاجان بیا تو میدون شهر بشین قلیون بکش دهن ملت بسته شه اگر هم نمیای باید شهر رو ترک کنی باید بری اقای آشتیانی هم خیلی تیز و فرز بساط رو جمع می‌کنه از شهر بره میگه من قلیون بکش نیستم


audio: iIgfI0UaQs0_0160.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
دور خونه این آدم حلقه می‌زنن و اجازه نمیدن ایشون تهران رو ترک کنه که فکر نکنن خبریه علمایی که دستشون با شاه تو یه کاسه‌ست و شاهی که می‌خواست با سیاست قضیه رو حل و فصل کنه، نتیجه درگیری بین مردم و نیروهای حکومتی به‌وجود میاد


audio: iIgfI0UaQs0_0162.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
و چه اتفاقی میفته؟ نتیجه‌ی تمام این اقدامات چیه؟ شاه عقب‌نشینی می‌کنه و امتیاز انحصاری تنباکو لغو میشه گام مهمی که دو کار بزرگ کرد در تاریخ ایران اولین این که به جامعه نشون داد می‌شود در برابر خواست شاه ایستاد و به نوعی اتحاد همواره جواب میده دربرابر حکومت حاکم و ظالم و عملا همین شد یکی از پایه‌های جنبش مشروطه‌خواهی


audio: iIgfI0UaQs0_0163.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
در دهه‌های آینده‌ی ایران زمین این یه نکته دومین کار بزرگ چی بود؟ تونست نقش روحانیون رو به‌عنوان رهبر جنبش‌های اجتماعی مستحکم‌تر از قبل کنه درست یا غلط نقشی که باز هم طی دهه‌های بعدی دیدیم و شنیدیم که چه کرد و چطور در ایران زمین روحانیون نقش ایفا کردند و نقش ایفا کردند و نقش ایفا کردند


audio: iIgfI0UaQs0_0164.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
قرن بیستم قرن دود و خون بود قرنی که میلیون‌ها نفر ظی جنگ‌های مختلف کشته شدند فقط 2 جنگ جهانی اول و دوم روی هم حدود 90میلیون انسان کشته روی دست بشر گذاشت اما دودی مرگبارتر از دود بمب و خمپاره و موشک هم در این قزن وجود داشته و تا این لحظه که باهم صحبت می‌کنیم هم وجود داره و خواهد داشت


audio: iIgfI0UaQs0_0165.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
دودی که در این قسمت ما ازش صحبت کردیم تاریخش رو روایت کردیم دود لذیذ تنباکو که نه مثل انفجار بمب در لحظه که به مرور زمان انسان‌ها رو کشت


audio: iIgfI0UaQs0_0167.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
دود تنباکو طی قرن گذشته بیش از صد میلیون انسان کشته و ماشین جنایت این دود در قرن بیست و یکم هم با قدرت


audio: iIgfI0UaQs0_0169.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
اما خب همین دود مزایایی هم دارد احتمالا برای تمدد اعصاب خوب است اما بیش از اون برای ریه‌های اقتصاد مفید است کماکان برای صاحبان قدرت و ثروت مفید است


audio: iIgfI0UaQs0_0170.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
تنباکو گیاهی‌ست که در شکلگیری تاریخ ما نقش بسیار داشته و احتمالا در ساختن آینده‌ی ما هم نقشی خواهد داشت بسیار مهم


audio: iIgfI0UaQs0_0171.opus
source: youtube
source_id: iIgfI0UaQs0
invalidation: VALID
text:
زمان ما به فرجام رسید و کلام ما هم من احمد هاشمی هستم و تنها نیستم این اپیزود هم به همت تیم مورخ در استودیو پیکان تهیه و تولید شد ضمن اینکه در ادامه خواهیم دید با افتخار ویدیوهای ارسالی از طرف شما خوبان مهرورزان و مخاطبان خوش قلب پادکست مورخ رو تا چند روز آتی و موضوع جذاب بعدی سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ میسپرم و می‌بینمتون


audio: 6wqH8iAmDYw_0002.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از خلیج فارس تا اقیانوس اطلس لبیک یا جمال عبدالناصر لبیک ای جمال عبدالناصر این شعاری بود که توسط جمال عبدالناصر رهبر ملی‌گرایان عرب تمام منطقه ما و همینطور توسط هواداران او خوانده می‌شد و برای مدت‌ها از رادیو قاهره هم مدام پخش می‌شد اما همین آقای عبدالناصر


audio: 6wqH8iAmDYw_0003.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
که زمانی چنین شعاری داشت من الخلیج الفارسی الی المحیط الاطلسی بعد از گذشت زمان و روزگاری دیگر به همین من الخلیج الفارسی به همین خلیج فارس گفت خلیج عربی


audio: 6wqH8iAmDYw_0005.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
این اسم خلیج عربی از کجا اومد اصلا؟ وقتی اسناد تاریخی نشون می‌ده که اسم این خلیج همواره در تاریخ خلیج فارس بوده و یونسکو هم این اسم رو سالهاست پذیرفته و اسناد مجمع عمومی سازمان ملل هم بر این نام صحه می‌ذاره پس چطور کشورهای عربی به خودشون اجازه دادند که بگن خلیج عربی؟ و روی نام این آب‌راه مهم جهان ادعا پیدا کنن حتی؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0006.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و سوالات بعدی داستان جزایر سه‌گانه چیه؟ چرا امارات متحده‌ی عربی امروز مدعیه که 3 جزیره‌ی تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی مال اوست؟ و اگر ادعاش درسته پس چرا این جزایر در اختیار ایرانه؟ و یک سوال دیگه چرا این جزایر سه‌گانه بخشی از ایران باقی مونده اما روزگاری بحرین از ایران جدا شد؟ و اساسا داستان بحرین چی بود؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0007.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و بسیار سوالات این چنینی دیگر سوالاتی که حول محور خلیج فارس و جزایر آن و کشورهای عربی و تقابلشون با ایران میچرخه ما در این قسمت از مورخ سفر خواهیم کرد به دل خلیج همیشگی فارس به تاریخ و داستان آن و به این سوالاتی که مطرح کردیم مفصل و البته با سند پاسخ خواهیم داد سلام من احمد هاشمی هستم و اینجا پادکست مورخه


audio: 6wqH8iAmDYw_0011.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
نوشته پیروز مجتهد زاده کتاب یادداشت‌های امیر اسدالله اعلم جلد اول و درنهایت منبع سوم اسناد موسسه هوور در دانشکده استنفورد و اینجا یادآوری کنم در انتهای این قسمت هم ویدئوهای ارسالی از طرف شما خوبان مخاطبان همیشگی تیم مورخ رو باهم خواهیم دید حالا بریم در دل تاریخ


audio: 6wqH8iAmDYw_0012.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
خب اجازه بدید در همین ابتدا تاریخ رو به عقب برگردیم و به یک سوال مهم پاسخ بدیم این اسم خلیج فارس، از کجا میاد؟ با سند، مدرک و فکت


audio: 6wqH8iAmDYw_0013.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
تا پیش از تشکیل اولین کشور عربی در خلیج فارس یعنی کشور عربستان سعودی که کی این اتفاق افتاده؟ یعنی کی تشکیل شده عربستان سعودی؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0017.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
تا اون زمان هیچ کشور عربی دیگری در خلیج فارس وجود نداشته است نتیجه این که اسم شاخ‌آب یا خلیج جنوبی کشور ما هست پرشین گلف یا خلیج فارس کاملا دلیلش واضحه کشور دیگری وجود نداشته که بخواد اسمی داشته باشه و ادعایی هرچه بوده ایران بوده و پارس و فارس و نتیجه شده پرشین گلف


audio: 6wqH8iAmDYw_0018.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
برای هزاران سال مرز ایران زمین تا جایی بوده به اسم نجد و نجد همون مرزهای امروزی عربستان سعودیه درواقع تمام حدود جنوبی خلیج فارس بخشی از قلمرو ایران زمین بوده از عمان شما بگیر تا کویت یعنی از زمان تشکیل کشور ما بذارید خیلی ساده و خلاصه کنیم از زمان مادها ببینیم چندهزارسال به عقب برمی‌گردیم


audio: 6wqH8iAmDYw_0019.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از زمان مادها و بعد هخامنشیان و بعد اشکانیان و ساسانیان و همینجوری بیاین جلو تمام اینجا برای ایران زمین بوده است و بس و یک مثال دیگه و فکت دیگه اجازه بدید اضافه بکنیم اولین بار در تاریخ 3000 سال پیش بابلی‌ها علم جغرافیا رو میان پایه‌گذاری می‌کنن گرچه قبل از اونها هم علوم این چنینی بوده اما به نام بابلی‌هاست رسمیتش میان علم جغرافیا رو پایه‌گذاری می‌کنن


audio: 6wqH8iAmDYw_0020.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و شروع می‌کنن به ترسیم نقشه‌های جغرافیایی حتی در نقشه‌هایی که به جا مونده از بابلی‌ها برای اون دوران، می‌بینیم از حدود 3000سال پیش خلیج فارس و تمام دور و برش جزئی از قلمرو ایران زمین بوده و این خلیج از همون موقع تا الان که بنده خدمت شما هستم فارس بوده، هست و خواهد بود


audio: 6wqH8iAmDYw_0021.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بیایم جلوتر با تسخیر ایران توسط اعراب و مهاجرت خوارج به اراضی جنوبی خلیج فارس که من یه پرانتز اجازه بدید باز کنم خوارج کیا بودن؟ پیروان خلفای مسلمین بودند ولی در جزیان جنگی که به‌وجود اومد بین خلیفه‌ی چهارم یعنی علی‌ابن ابی‌طالب و معاویه به اعتقاد البته خوارج این خوارج علیه هردوی اینها شورش کردند


audio: 6wqH8iAmDYw_0022.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و همین مهاجرت شد اولین بار ساکن شدن اعراب در سواحل جنوبی خلیج فارس خوارج اومدن اینجا ساکن شدن حالا اینکه دقیقا چه بودند و داستان‌های خوارج و این شورش‌ها چه بود بحث دیگریست اگر علاقه‌مند بودید برای ما بنویسید در قسمتی مجزا به قدر البته کفایت بهش خواهیم پرداخت به هر حال با شکل‌گیری امپراطوری اسلامی و افتادن ایران در دل این امپراطوری بزرگ


audio: 6wqH8iAmDYw_0023.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
درواقع به قدرت رسیدن اسلام در ایران برای یه مدتی موضوع تمامیت ارضی ایران رفت حاشیه یعنی خیلی مهم نبود اما با شکل‌گیری مجدد یک حکومت ایرانی از چه دوره‌ای صحبت می‌کنیم؟ طاهریان با شکلگیری حکومت طاهریان که باز یه حکومت ایرانی بود دوباره بخش‌های زیادی از قلمرو تاریخی ایران برگشت زیر پرچم این کشور و متحد شد زیر پرچم ایرانی که


audio: 6wqH8iAmDYw_0024.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
طاهریان درواقع درش به قدرت رسیده بودند اینکه میگم مناطقی اومد متحد شد از جمله‌ی این مناطق دو طرف خلیج فارسه نتیجه وقتی به تاریخ پیش از اسلام ایران زمین مراجعه کنیم می‌بینیم که ما هم خلیج فارس رو داریم هم تمامی مناطق مربوط به خلیج فارس رو در اختیار داریم در ادامه با پایان دوران تسلط اعراب بر ایران زمین دوباره می‌بینیم که ایرانی شکل میگیره متحد باز شامل خلیج فارس


audio: 6wqH8iAmDYw_0025.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و جزایرش و اطرافش درواقع اراضی اطرافش دوباره تمام منطقه برای ایران متحد میشه یعنی فقط یک بازه‌ی زمان نسبتا کوتاهه که ما اینور اونور رو کمی البته غیرمتحد می‌بینیم در تمام طول تاریخ خلیج فارس ،جزایرش و اراضی اطرافش متحدا زیر پرچم ایران زمین بودند


audio: 6wqH8iAmDYw_0026.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بیایم جلوتر تسلط ایران بر خلیج فارس ادامه داشت تا عصر صفوی زمانی که امپریالیسم دریایی اروپا شکل گرفت ما یک قسمت در پادکست مورخ به این بحث امپریالیسم و قدرت گرفتن اروپا پرداختیم مفصل تاج جهان بر سر اروپا بسیار قسمت جذابیست پیشنهاد می‌کنیم ببینید، بشنوید و لذت ببرید بسیار مکمل خوبی هم هست بیشتر از این جهت که تغییرات جهان رو از اون زمان ببینیم


audio: 6wqH8iAmDYw_0027.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
که چه شد که اروپائیان قدرت گرفتن؟ و اتفاقاتی در جهان رخ داد بگذریم فعلا یکی از چهره‌های تاریخی این امپریالیسم دریایی اروپا کی بود؟ آقایی بود به اسم آلفونسو دو آلبوکرکی


audio: 6wqH8iAmDYw_0028.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
کی بود ایشون؟ یک کاشف اسطوره‌ای که در تاریخ به عنوان نابغه فتح نظامی ازش یاد میشه، چرا؟ ما داریم از زمانی صحبت می‌کنیم که اسپانیا و پرتغال به عنوان اولین کشورهای امپریالیستی اروپا که قدرت پیدا کردن به لحاظ کشتی و صاحب دریا شدن عملا داشتن نقطه نقطه‌ی دنیا رو می‌رفتن می‌گشتن، تسخیر می‌کردن و روز به روز به قدرتشون اضافه می‌کردن تو پرانتز یه کلی بگم


audio: 6wqH8iAmDYw_0029.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
چی بود امپریالیسم دریایی قبلش فقط زمین بود و قدرت روی زمین بود حالا دریا هم اضافه شده بود و اروپا بدین شکل قدرتمند شد در اون قسمت تاج جهان بر سر اروپا مفصل ازش صحبت کردیم حالا این آقایی که ازش اسم بردیم آقای آلفونسو در طرف پرتغالی داستان فرمانده این استعمارگری‌ها بود از طرف حکومت پرتغال می‌رفت می‌گشت جا پیدا می‌کرد با جاش می‌خورد


audio: 6wqH8iAmDYw_0032.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و سوم تنگه‌ی هرمز یعنی از اون زمان سر تنگه‌ی هرمز دعوا بوده نتیجه ایشون گوله میاد خلیج فارس و برای چیزی حدود یک قرن جزایر و سواحل خلیج فارس رو اشغال می‌کنه هنوز آثار پرتغالی‌ها وجود داره در جنوب کشور ما هنوز آثارشون هست از کلیساهایی که ساختند بگیریم تا دژهای نظامی در ساحل و حالا جاهای دیگه آثارش هنوز هست اون زمان کی بوده شاه ایران؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0033.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
آقای شاه اسماعیل صفوی و واکنش شاه اسماعیل چی بود به حضور پرتغالی‌ها؟ و بعد از اون به تبع پرتغالی‌ها حضور اسپانیایی‌ها گفتیم دیگه این دو اصل کاری قدرت امپریالیسم بودن در ابتدا پرتغال اومد، اسپانیا گفت عه؟ مگه من اینجوری‌ام؟ اون هم پاشد اومد واکنش شاه‌اسماعیل چی بود؟ بهشون خیر مقدم گفت چرا؟ جنگ اصلی شاه اسماعیل صفوی اون زمان با کی بود؟ قبلا گفتیم در مورخ با عثمانی در حال جنگ بود گرفتار بود


audio: 6wqH8iAmDYw_0034.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
عملا شاه اسماعیل هم بدش نمی‌اومد حالا در این جنگ بیاد حمایت قدرت‌های نوظهور غربی رو برای خودش بخره رفیق شن باهم به اینها خیر مقدم بگه به 2 قدرت بزرگ اروپایی که دریا رو در دست داشتن و عملا بیاد اینها رو متحد خودش بکنه عصمانی ببینه، بگرخه، بترسه نتیجه آقای شاه اسماعیل صفوی نماینده‌ش رو میفرسته جزیره هرمز که با اون آقای آلفونسو دو آلبوکرکی دیدار کنه دست بده


audio: 6wqH8iAmDYw_0035.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و عملا خیر مقدم بگه بگه آقا دمتون گرم خیلی خوش اومدید و این شد شروع دوران اشغالگری جنوب ایران زمین که با پرتغالی‌ها شروع شد اسپانیایی‌ها بهشون اضافه شدن و بعد کشورهای دیگر و چه بر سر ایران زمین آمد در تمام سال‌ها


audio: 6wqH8iAmDYw_0036.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
قبل از ادامه من یه نکته رو عرض کنم درسته تلفظ کشور پرتغال پرتغاله، مصطلحش درواقع در جامعه و در فارسی پرتغال هست، اینکه بنده جفتش رو تلفظ می‌کنم به این جهته ببخشید بر بنده اگر که هردو رو همزمان میگم به هر حال دوران اشغالگری پرتغالی‌ها 116سال ادامه داشت تا چه شد؟ شاه عباس صفوی و فرمانده‌ی قدر قدرت سپاهش یعنی آقای امام‌قلی خان حاکم فارس اومدن چه کردن؟ این دوران رو تمام کردند


audio: 6wqH8iAmDYw_0037.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
دوره‌ی اشغال پرتغالی‌ها رو البته با کمک انگلیسی‌ها که بعد از پرتغالی‌ها و اسپانیایی‌ها حالا خود انگلیسی‌ها اومدن صاحاب شدن گفت نه این حرف‌ها نیست یه‌جورایی میشه گفت قدرتشون در امپریالیسم دریایی از پرتغال و اسپانیا هم بیشتر شد انگلیسی‌ها شروع قدرت گرفتن، با پرتغال و اسپانیا بود حالا انگلیس اومد گفت منم بابا اصل کاری منم اومد به کمک شاه عباس اون دوتا رو بیرون کرد خودش تنهایی نشست بر صندلی اون دوتا به هر حال


audio: 6wqH8iAmDYw_0038.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
در اینجای تاریخ بندرعباس ، قشم ، بحرین و عمان و منطقه راس الخیمه در امارات امروزی باز رفت تحت حکومت ایران برگشت درواقع تحت حکومت ایران جایی که در تمام تاریخ تحت حکومت او بود تحت حکومت ایران زمین پرتغال و اسپانیا اومده بودن برای خودشون کرده بودن، الان دوباره برگشت سرجاش اسم بندرعباس هم اون موقع شد بندرعباس تا قبلش چی بود اسم اونجا؟ منطقه‌ای بود به نام گمبرون


audio: 6wqH8iAmDYw_0039.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یا جمبرون که به میمنت بازپس‌گیری این منطقه به دست شاه عباس تغییر دادن به بندرعباس شاه بندر این همونه و همین تغییرنام یه اتفاق مهمی هم رقم زد اون زمان از چی صحبت می‌کنیم؟ مرکز تجارت خلیج فارس تا اون موقع کجا بوده؟ جزیره کوچیک هرمز که احتمالا خیلیامون یه سری بهش زدیم بسیار جای جذابیست تا اون زمان مرکز تجارت خلیج فارس


audio: 6wqH8iAmDYw_0040.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
جزیره‌ی کوچک هرمز بود تمام سواحل تنگه‌ی هرمز و تمام جزایر خلیج فارس هم تابع حکومت محلی جزیره هرمز بودن اما با فتح گمبرون و تبدیل شدنش به بندرعباس همه‌ی اینها تغییر کرد همه متمرکز شدن توی بندعباس و حالا این بندر، بندرعباس شد مرکز اصلی تجارت تنگه‌ی هرمز


audio: 6wqH8iAmDYw_0041.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
گفتیم انگلیسی‌ها در بیرون کردن پرتغالی‌ها و اسپانیایی‌ها از تنگه‌ی هرمز به شاه عباس و امام‌قلی خان فرمانده‌ی قدرقدرتش کمک کردن کمی روش نازک شیم در واقع کمپانی تازه‌تاسیس هند شرقی که با استعمار شبهه قاره هند توسط انگلستان تاسیس شده بود اومده بود کمک قوای ایران تا دوران استعمار تنگه به پایان برسه و به پایان هم رسید ولی یه امای بزرگ داره


audio: 6wqH8iAmDYw_0042.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بله نیروهای بریتانیا و کمپانی هند شرقی عرض کردم محض رضای خدا نیومده بودن به ایران کمک کنن هیچ گربه‌ای محض رضای خدا موش نمی‌گیره تا الان که بنده خدمت شما هستم و از این تاریخ به بعدی که ازش صحبت می‌کنیم دوران سبک جدیدی از استعمار رو می‌بینیم که شروع میشه استعماری که اولش مثل مدل پرتغالی‌ها خیلی سفت و سخت نبود عملا سیاست انگلیسی که بسیار شنیدیم از اینجاها شروع میشه


audio: 6wqH8iAmDYw_0044.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
انگلیس خیلی نرم و آروم عمل می‌کرد از همون موقع تا الان هم به همین شکله یعنی چی؟ مثال بزنیم از این سیاست انگلیسی نرم نرم یعنی با پنبه سر میبره انگلیس در تاریخ بسیار این کار رو کرده در تاریخ و ایران زمین بذارید مثال بزنیم پس تمام جزایر و سواحل جنوبی خلیج فارس جمعیت عرب داشتن یه‌سری عرب اونجا زندگی می‌کردن برای خودشون درواقع عمارت‌های شیخ نشین بودن ساده‌ش بکنیم


audio: 6wqH8iAmDYw_0045.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
کپرنشین یا چادرنشینی که عرب بودن زندگی می‌کردن توی صحراهای اعراب این رو تو پرانتز عرض کنم همین کشوری که امروز با ما سر جزایر سه‌گانه‌ی خلیج فارس سرشاخ شده اسمش چیه؟ امارات متحده‌ی عربی یعنی در تاریخ یه‌سری از این امارت‌ها یه‌سری از این شیخ‌نشین‌ها و چادرنشین‌های عرب وقتی سال‌ها برگردیم به عقب یک روزی در تاریخ اینها میان جمع میشن میگن خب اووو چه زیاد شدیم! شهرش کنیم


audio: 6wqH8iAmDYw_0046.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
گنده‌تر میشن میگن خب کشورش کنیم ولی به این سادگی هم نبوده که این کشور یه روزه بشه درواقع امارات متحده‌ی عربی و جالبه نه تنها امارات سایر مناطق عرب‌نشین هم وقتی نگاه کنیم جنس تاریخ و شکل‌گیری کشورهاشون نسبتا شبیهه چادرنشین‌ها و شیخ‌نشین‌ها جمع شدن گفتن بشیم شهر و حالا گنده‌تر، کشور حالا این چه ربطی به سیاست انگلیس داشت؟ عرض می‌کنم انگلستان یا همون بریتانیا


audio: 6wqH8iAmDYw_0047.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یا کمپانی هند شرقی از همون زمان سعی می‌کنه بره روی شخصیت عربی این مناطق تاکید کنه و اوضاع احوال منطقه رو علیه قدرت اصلی منطقه یعنی ایران زمین برگردونه


audio: 6wqH8iAmDYw_0048.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یه‌ذره به اونها پر و بال بده عملا حتی دعوت به شورش بکنه دوستان رو دلیلم داشته یه قدرت مطلقی دیگه وجود نمی‌داشت اینجوری و او میتونست قدرت خودش رو، انگلستان میتونست قدرت خودش رو بیشتر بکنه اینم فراموش نکنیم، پرتغال و اسپانیا رو هم بیرون کرده بود دیگه گفته بود بیخود دیگه پاتون رو بذارین اینجا من قلم می‌کنم از الان تا آخرش مال منه هنوزم داره اینکار رو یجورایی انجام میده و چه کرد انگلستان اون زمان؟ به شیخ‌نشین‌های جنوب خلیج فارس پروبال داد


audio: 6wqH8iAmDYw_0049.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
ازشون حمایت کرد و این وضعیت رو برای سال‌ها ادامه داد حتی اوایل قرن قبلی خورشیدی در جنوب ایران امروزی به شیخ خزعل در خوزستان پر و بال داد که چه کنه؟ خوزستان رو با اسم عربستان خود مختار کنه


audio: 6wqH8iAmDYw_0050.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یعنی شما یه لحظه چشم‌ها رو ببند باز کن اگه به سیاستش عمل می‌کرد اگر نبود رضاشاه پهلوی به عنوان مثال خوزستان عربستان بود الان حالا شیخ خزعل به کنار سمت درواقع خوزستان یه شیخ‌نشین عربی هم در بندرلنگه هرمزگان تشکیل داد همون زمان، بریتانیا یا انگلستان کمک کرد به این اتفاق درواقع خلاصه‌ش کنیم تمام این مناطق و کشورهای عربی که امروز ما می‌بینیم عملا با سیاست انگلستان


audio: 6wqH8iAmDYw_0051.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
کم کم به وجود اومدن و اگر نبودند دلاورمردان ایران زمین شاید جنوب ایران امروزی که الان برای ایرانه فارغ از 3 جزیره‌ای که سرش دعواست بیشتر از اینها خوزستان، هرمزگان و .هم قصد داشت انگلستان از ایران جدا بکنه همه‌ی اینها رو بکنه خودمختار و کشور رو درواقع قدرت خودش رو گسترش بده که بودند دلاورمردانی که اجازه‌ی این کار رو ندادند نهایتا این بود سیاست انگلستان در خلیج فارس


audio: 6wqH8iAmDYw_0052.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اینکه چقدر موفق بود یا ناموفق قضاوتش با شما ولی یه نکته‌ای وجود داره تمام دوران حضور استعماری انگلستان در خلیج فارس انقدر هم نرم و آروم نبوده چرا این رو میگم؟ مفصل عرض می‌کنم


audio: 6wqH8iAmDYw_0053.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
با پایان دوران صفویه برای یه مدتی تمامیت ارضی ایران از دست میره اما با قدرت گرفتن نادرشاه افشار که ما در قسمت نادرشاه افشار مفصل عرض کردیم در مورخ چطور قدرت گرفت و چه خدمت‌هایی کرد دوباره حدود مرزی ایران به شکل سابق برمی‌گرده یه اتحادی ایجاد میشه و بیایم جلوتر در دوران کریم‌خان زند هم همین وضعیت به‌وجود اومد و این وضعیت تا دوران قدرت گرفتن آقامحمدخان قاجار


audio: 6wqH8iAmDYw_0054.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
ادامه داشت و بخش‌هایی از سواحل جنوبی خلیج فارس جزئی از ایران محسوب می‌شدن یعنی تمام تلاش‌های انگلستان که می‌خواست تمامیت ارضی ایران وجود نداشته باشه به نتیجه نرسید در دوران این دوستانی که ازشون صحبت کردیم اون زمان انگلیسی‌ها به سواحل جنوبی تنگه‌ی هرمز چی می‌گفتن؟ ساحل دزدها چرا؟ یه طایفه‌ای به اسم جواسم تو منطقه راس الخیمه زندگی می‌کردن که کلا کشتی‌ها رو بیچاره کرده بودن


audio: 6wqH8iAmDYw_0055.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
کشتی‌های تجاری اروپا رو بیچاره کرده بودن دزدی می‌کردن ازشون آدم می‌کشتن حتی و کارهایی از این دست و با همین دزدی‌ها تونسته بودن قدرتشون رو به تمام سواحل کشور امارات امروزی و حتی تمام سواحل عربستان سعودی امروزی هم گسترش بدن البته جواسم یا قواسم یا قاسمیان تا مدت‌ها رابطه‌ی خوبی داشتن با دولت مرکزی ایران حتی یه دورانی به فرمان حاکم فارس


audio: 6wqH8iAmDYw_0056.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
همین‌ها حاکم تنگه‌ی هرمز بودن قاسمیان و پایگاهشون هم تو بندر لنگه بود ولی خب پوست انگلیسی‌ها رو کنده بودن بیچاره کرده بودن اونها رو ضمن اینکه توجه کنیم که وقتی آقامحمدخان قاجار قدرت رو در ایران به دست گرفت و سلسله‌ی قاجاریه عملا تشکیل شد انقدر تو مرزهای شمالی درگیر جنگ با عثمانی و روسیه بود ایشون خیلی فرصت نداشت دیگه یعنی چندان توجهی به سواحل جنوبی نداشت اما سوال آیا انگلیسی‌ها


audio: 6wqH8iAmDYw_0057.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از این بی‌توجهی دولت مرکزی ایران استفاده کردن؟ و اومدن کلک قاسمیان رو کندن؟ که خودشون هم درواقع بیچاره شده بودن از دست اونها خیر سیاست انگلیسی که عرض کردم نمیذاشت خیلی رندانه و نرم عمل کردن، چه کردن؟ عرض می‌کنم


audio: 6wqH8iAmDYw_0058.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
در 1178 خورشیدی سر جان ملکم نماینده‌ی بریتانیای کبیر اومد پیش جانشین آقا محمد خان قاجار یعنی کی؟ قتحعلی شاه قاجار چی کفت؟ گفت آقاجان جزایر جنوبی به خصوص قشم رو اجاره بدید به ما فتحعلی‌شاه گفت بدو باباجون چی میگی؟ پسر خوب و زمانی که مخالفت قجرها رو دید رفت به اربابانش گفت


audio: 6wqH8iAmDYw_0060.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
این جزایر اصلا مال قاسمیانه مال شما نیست و اینها هم نه اصلا حاکم عمان ایران گفت چی میگی بابا قاسمیان و عمان اصلا ما مائن اصلا جزو ایرانن، عه و انگلیس گفت چی!؟ بیخود کردی، چه حرفیه؟ گیر و گرفتاری از اینجا در تاریخ شروع شد اینه سیاست انگلستان


audio: 6wqH8iAmDYw_0061.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
تهدید بریتانیا جدی بود اون زمان و دولت قاجار هم که گفتیم درگیر جنگ با روسیه و عثمانی بود واقعا نمی‌دونست باید چجوری بیاد در برابر خواست بریتانیا مقاومت کنه در جنوب کشورش چه اتفاقی افتاد؟ اون زمان سر جونز وزیر مختار انگلستان در ایران بود ایشون تونست بیاد با دربار قاجار صحبت کنه دربار قاجار رو راضی کنه که نفوذ بریتانیا در خلیج فارس رو بپذیره یعنی اومد گفت که قربونت


audio: 6wqH8iAmDYw_0062.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
آش خالته دیگه، الان میخوای مقاومت کنی ما باید بیچاره‌ت کنیم شمال گرفتاری، با روس داری میجنگی اینجام گرفتار میشی، حالا خودت میدونی اونجا رو روس میگیره مام که میریزیم اینجا رو میگیریم، رحم نداریم چیز کن دیگه چی نکن که چی نشه


audio: 6wqH8iAmDYw_0063.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
گفت قاجارجان یعنی اینجوری گفت دیگه گفت بذار من مدیریت تنگه و جزایر رو داشته باشم با بریتانیا باشه بریتانیا هم قول میده حق حاکمیت ایران بر خلیج فارس رو بپذیره به رسمیت بشناسه و ایران عملا اون زمان باتوجه به اون شرایطی که گفتیم چاره‌ای نداشت جز قبول کردن این مسئله و نتیجه توافق انجام شد و 2 قرارداد امضا شد قرارداد مجمل و قرارداد مفصل و بعد از انعقاد این قراردادها


audio: 6wqH8iAmDYw_0064.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
با مفادی که عرض کردم که تو بیا مدیریت اینها رو بده به بریتانیا بریتانیا هم حاکمیت ایران رو میپذیره انگلیس‌ها رفتن خلیج فارس ولی به وعده‌هاشون عمل نکردن


audio: 6wqH8iAmDYw_0065.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
برخلاف وعده‌شون به دربار قاجار رفتن با دزدان دریایی قاسمیان هم یه قرارداد دیگه امضا کردن، گفتن آقا شما کاری با ما نداشته باشین مام میپذیریم که حاکمیت جزایر و سواحل جنوبی خلیج فارس مال شماست اصلا، عه! قاسمیانی که تا پریروز مال ایران بودن از ایران دستور می‌گرفتن اصلا


audio: 6wqH8iAmDYw_0067.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
انگلیس چه کرد؟ نرفت اونها رو از بین ببره، باهاشون بجنگه عوضش اومده کردشون آدم خودشون قاسمیان رو هم حالا سوال پیش میاد اوضاع برای قاسمیان خوب شد؟ با بستن یه همچین قراردادی و توافق با انگلستان


audio: 6wqH8iAmDYw_0069.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اصلا این اتفاق نیفتاد انگلیس رو دست کم نگیریم چرا این اتفاق نیفتاد؟ قاسمیان خوشحال از توافق داشتن چه می‌کردن؟ تو یکی از محدوده‌های اصلیشون یعنی بندر لنگه‌ی هرمزگان زندگیشون رو می‌کردن که یه اتفاقی میفته یهو انگلیس حمله می‌کنه تار و مارشون می‌کنه پس چی شد؟ انگلیس‌ها که به قجرها وعده داده بودن حق حاکمیت ایران و خلیج فارس رو میپذیرن و چه کرده بودن؟ زده بودن زیر حرفشون و چطور این کار رو کرده بودن؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0070.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
با قراردادی که با قاسمیان بسته بودن که آقا حق حاکمیت مال شماست حالا قاسمیان هم رفته بودن حمله کرده بودن تار و مارشون کرده بودن و درواقع این ساکنان عرب حاشیه‌ی خلیج فارس هم تضعیف کرده بودن یعنی عجب از عجب و سوال پیش میاد که برنامه‌ی انگلستان چی بود؟ این وضعیت شیر تو شیر ادامه پیدا می‌کنه یعنی انگلیس نه قاجار رو قبول داشت نه قاسمیان رو خودش صاحاب بود شیر تو شیر اوضاع ادامه داشت تا ناصرالدین‌شاه قاجار


audio: 6wqH8iAmDYw_0072.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
تسلط به آبراه خلیج فارس برای انگلیس‌ها از دو جهت اهمیت داشته اولیش بحث تجارت بود یعنی تجارت محصولات دریایی و البته تجارت برده اما از اون مهم‌تر چی بوده؟ بحث هند بوده برای انگلستان، چرا؟ تسلط بر خلیج فارس میتونست به ادامه‌ی حضور قدرتمند انگلستان در هند کمک کنه، یعنی چطوری؟ یه مثال بزنیم


audio: 6wqH8iAmDYw_0073.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
آقای کامران میرزا از شاهزاده‌های قاجار حاکم هرات بود ایشون کی؟ زمان محمدشاه قاجار با دربار به اختلاف میخوره این آقای کامران میرزا، چیکار می‌کنه؟ میاد هرات رو از ایران جدا میکنه یهو ناصرالدین‌شاه که میاد روی کار تصمیم میگیره که بیخود کرده مرتیکه پدرسوخته هرات جگرگوشه‌ی ایران است باید به مام وطن برگردد، و نتیجه میره هرات رو محاصره میکنه که بیخود کردی جمع کن بابا! برگرد زیر پرچم ایران


audio: 6wqH8iAmDYw_0074.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
انگلیس اصلا دلش نمی‌خواسته که هرات دوباره برگرده ایران، چرا؟ هرات نزدیک هند بوده دوری ایران از هند به نفع انگلیس بوده به‌هرحال ایران قدرت داشته تعارف نداریم که نتیجه چی میشه؟ انگلیس گوله میره یه بخش‌هایی از خاک جنوبی ایران رو تسخیر می‌کنه ما قبلا این رو صحبت کردیم درباره‌ش در مورخ کجاها رو میره میگیره؟ بندر بوشهر و جزایر تنب بزرگ تنب کوچک و ابوموسی، بله میگه ول کن تا ول کنم هرات رو بیخیال شو


audio: 6wqH8iAmDYw_0075.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
نزدیک هند بشی من این رو نمیدم بهت نتیجه چی میشه؟ ناصرالدین‌شاه قاجار اون بیانیه‌ی عمومی معروف رو میده که آقا هرات پاره‌ی تن ماست ولی چه کنم که دشمن به لباس زیر ناموس وطن دست درازی کرده است یعنی چه کرده؟ بوشهر و جزایر سه‌گانه رو گرفته یعنی یه همچین تعبیری رو برای بوشهر و جزایر سه‌گانه به کار برد، آقای ناصرالدین‌شاه لباس زیر ناموس وطن حالا من ترجمه کردم که خیلی ممیزی نشه و نتیجه چه شد؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0076.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
توافق کرد ناصرالدین‌شاه مجبورش کردن توافق کنه که هرات رو بیخیال شه عملا به هند نزدیک نشه و حاکمیت ایران بر مناطق جنوبی پابرجا بمونه چرا این مثال رو زدم؟ که اهمت هند رو برای انگلستان بیشتر توضیح بدیم یه‌جورایی و درنهایت برگردیم به بحث ابتدای همین قسمتی که ازش صحبت کردیم


audio: 6wqH8iAmDYw_0079.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
ما بارها در پادکست مورخ درباره سیاست خارجی ایران صحبت کردیم در تاریخ گفتیم مثلا دورانی ما سیاست موازنه مثبت داشتیم یعنی چی؟ یه امتیاز به انگلیس می‌دادیم درنتیجه مجبور می‌شدیم یه امتیاز به روسیه بدیم یا حالا بالعکس یه دوران دیگری مثل دوران مثلا مصدق از سیاست موازنه منفی صحبت کردیم که ایران این کار رو انجام میداده درواقع به هیچکدوم امتیاز نمی‌داده


audio: 6wqH8iAmDYw_0081.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
وقتی نگاه می‌کنیم حالا هر دو سیاست معمولا باعث چی شده نتیجه‌ش؟ ایران رفته تحت فشار شدید چه موازنه‌ی مثبت یه‌دونه به این داده، یه‌دونه به این داده چه موازنه‌ی منفی که که من به هیشکی هیچی نمیدم نه شرقی نه غربی هردو نتیجه‌ش شده فشار روی ایران و برای عبور از این فشارها اومدیم چه کردیم؟ در سیاست خارجی وقتی به تاریخ موشکافانه نگاه کنیم کاری که در ادوار مختلف چه در دوران قاجار


audio: 6wqH8iAmDYw_0082.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و چه در دوران مثلا پهلوی انجامش دادیم حتی قبل‌تر اومدیم پای یه قدرت سومی رو به معادلات سیاست و قدرتمون باز کردیم


audio: 6wqH8iAmDYw_0084.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
برای خلاصی از شر فشار انگلیس‌ها چه کرد؟ همین کار رو دقیقا کرد درواقع این ایده توسط امیرکبیر هم پیگیری شد کی؟ 1850 میلادی کجا؟ استانبول قراردادی به اسم عهدنامه‌ی دوستی و کشتی‌رانی بین ایران و قدرت تازه تاسیس دنیا امضا شد و این شد که پای آمریکایی‌ها هم به خلیج فارس باز شد و ایران چرا این کار رو کرد؟ فکر می‌کرد اینطوری میتونه از قدرت بریتانیا در خلیج فارس کم کنه


audio: 6wqH8iAmDYw_0085.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یه قدرت جدید برداشته اورده که احتمالا قراره طرف خودش باشه اما زهی خیال باطل تاریخ این رو به ما نشون داد اتفاقی در جنوب ایران افتاد حالا بعد از اون تصمیمات و اتفاقات که تمام معادلات رو خودش به تنهایی عوض کرد چه شد؟ نفت کشف شد و حالا شما فکر کن تا الان انگلستان 2 دلیل داشت تجارت محصولات دریایی و برده و از اونر بحث تسلطش بر هند حالا نفت هم کشف شد


audio: 6wqH8iAmDYw_0086.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
دلیل سوم که یه‌جورایی به همه‌ی اینها میچربید و با کشف نفت در جنوب ایران انگلیس عمرا دیگه ول می‌کرد این منطقه رو و نکرد


audio: 6wqH8iAmDYw_0088.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
این مضمون یکی از نامه‌های حاجی میرزا آقاسی صدراعظم ایران در دوران محمدشاه قاجاره به کی؟ به انگلیس‌ها از حاجی میرزا آقاسی تا آخرین صدراعظم‌های دوران قاجار همه و همه قصدشون چی بوده؟ این بوده که از قدرت قاسمیان کم کنن و از اون طرف انگلیس چیکار می‌کرده؟ مدام به قاسمیان و درواقع عرض کردم دیگر طوایف عرب هم


audio: 6wqH8iAmDYw_0089.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
پر و بال می‌داده که چه اتفاقی بیفته؟ قدرت ایران رو کنترل بکنه و تضعیف هی اینها رو بندازه به جون ایران که ایران فرصت نکنه بیاید برای خودش تصمیم بگیره و گنده بشه و قدرتمند انگلستان چه میکرد؟ برحق حاکمیت خاندان سنی مذهب الخلیفه که در بحرین حاکم بودن مدام میومد تاکید می‌کرد دربار ایران مدام به نقشه‌هایی که توسط انجمن سلطنتی جغرافیای بریتانیا ترسیم شده بود اشاره می‌کردن می‌گفتن آقاجان خودتون برای سال‌ها


audio: 6wqH8iAmDYw_0090.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
هردفعه نقشه‌ترسیم کردید نقشه‌ای رو ساختید کل جزایر رو برای ما دونستید چی میگید؟ عه! مال خودتونه این چه جزایر سه‌گانه، چه بحرین چه الباقی جزایر خلیج فارس چه حرفیه؟ چی میگید حالا؟ که حق حاکمیت بحرین برای خاندان فلان است یعنی چی؟ اصلا به شما چه؟ گرفتار شدیم‌ها انگلیس اما کاری به اسناد خودش هم نداشت می‌گفت الان اینجوریه امروز صبح ما پاشدیم مثل اینکه مال اونهاست گرچه حالا انگلیس نگران حضور روس‌ها هم هست در خلیج فارس


audio: 6wqH8iAmDYw_0093.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
انگلیس میره، جزایر سه‌گانه رو اشغال می‌کنه و پرچم شیخ‌نشین شارجه رو بر ارتفاعات جزایر به اهتزاز درمیاره بر فراز تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی جزایری که همین امروز همون آدم‌ها ادعاش رو می‌کنن


audio: 6wqH8iAmDYw_0094.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یک سالی طول می‌کشه تا مظفرالدین شاه قاجار دستور بده نیروهای نظامی ایرانی برن به جزایر سه گانه و پرچم ایران رو به جای پرچم شارجه نصب کنن برچم رو بکشن پایین، این رو بکشن بالا و به هر حال این اتفاق می‌افته اما انگلیس اصلا از این قضیه خوشحال نبود طبیعی‌ام هست که خوشحال نباشه چه می‌کنه حالا انگلستان؟ خیلی نرم دوباره خیلی نرم و خزنده وارد میشه و میاد یه حالت میانجی‌گری کار رو ببین! خودش دعوا ایجاد می‌کرد


audio: 6wqH8iAmDYw_0095.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
خودشم میانجی‌گری می‌کرد اختلاف بنداز و حکومت کن میگه آقا چه کاریه؟ چرا ناراحتی می‌کنین چرا دعوا به‌وجود میارین بیاید پرچم دو طرف رو نصب نکنیم فعلا هیچ پرچمی اینجا نباشه تا اختلافات با مسالمت ایشالا حل بشه و جالبه ایران می‌پذیره! چرا میپذیره حالا بحث دیگریست حماقت بود یا حالا توانش رو نداشت بحث دیگریست پرچمش رو میاره پایین ایران که با مسالمت حل بشه، حرف بزنن اما باز هم انگلیس‌ها سریع میزنن زیر حرف درواقع حرف خودشون


audio: 6wqH8iAmDYw_0096.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
گوله آدم میفرستن میگن برید سریع پرچم شارجه رو دوباره نصب کنید تو جزایر بدو بینم بدو حالا این چه دورانیه؟ دورانیه که ایران درگیر انقلاب مشروطه هم هست دیگه توان اقدام عملی علیه انگلیس رو نداشته توی اون دوران تو خودش کلی دعوا بوده تو ایران


audio: 6wqH8iAmDYw_0098.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
به اعتراض‌های شفاهی و مکتوب بسنده میکنه ایران و درواقع سیاستمداران و حاکمانش و همین اعتراض‌های مکتوب و شفاهی مصادف میشه با شروع جنگ جهانی اول و عملا همه‌چی میره قاطی باقالیا و دیگه رسما خلیج فارس در اشغال انگلستان میمونه در شرایط جنگی و ایران چه اتفاقی براش افتاد؟ انگلیس‌ها، جنایت کردند و ایران درگیر قحطی و بدبختی شد


audio: 6wqH8iAmDYw_0099.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بیایم جلوتر و پایان جنگ جهانی اول مجددا بحث جزایر خلیج فارس جزایر سه‌گانه داغ میشه اواخر دوران قاجار محمد مصدق که خیلی ملی‌گرا هم بود و تمامیت ارضی ایران بسیار براش مهم بود میشه وزیر امور خارجه نتیجه سریعا پرونده این جزایر سه‌گانه‌ی ایران رو که در اشغال بریتانیا بود زوری البته فقط این سه‌گانه هم نبودها هم جزایر سه‌گانه بود و هم جزیره لاوان


audio: 6wqH8iAmDYw_0100.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
به هر حال پرونده‌ی اینها رو برمی‌داره اسناد ادوار مختلف تاریخی‌ام آماده می‌کنه از جمله نامه‌های حاجی میرزا آقاسی صدراعظم و فتحعلی شاه قاجار رو و ناصرالدین‌شاه قاجار حتی و الباقی همه‌ی اینها رو میفرسته سفارت بریتانیا و دوباره اعتراضات شدید شروع میشه توسط محمد مصدق پایه‌گذار بوده درواقع پایه‌گذار این اعتراضات گرچه این اعتراضات باز هم فایده‌ای نداشت حتی وقتی بیایم جلوتر


audio: 6wqH8iAmDYw_0101.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
با روی کار اومدن رضاشاه پهلوی و پیگیری شخص رضاشاه بابت بازگشت جزایر به مام وطن انگلیس حاضر نمیشه دوباره عقب نشینی کنه از موضعش و ول‌کن جزایر عملا نبوده تو پرانتز یادآوری کنم همه‌ی اینها به خاطر چی بوده؟ قدرت ایران رو کنترل بکنه که ایران صاحاب کل منطقه دوباره نشه به تاریخ برگردیم کل اون منطقه عربی وجود نداشت اینور اونور خلیج فارس مال ایران بود چه برسه به این جزایر کوچک به هر حال


audio: 6wqH8iAmDYw_0102.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
انگلیس دوباره زمان رضاشاه هم وقتی ایشون به قدرت میرسه باز عقب‌نشینی نمی‌کنه از مواضعش حتی ایران درباره‌ی بحرین پرونده رو برمیداره میره جامعه‌ی ملل همون سازمان ملل فعلی که اون موقع جامعه‌ی ملل بود، کی؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0104.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
مصادف با 1307 خورشیدی و انگلیس در پاسخ چه می‌کنه؟ درواقع لندن در پاسخ چی میگه؟ میگه که بحرین کشوری عربی و حاکم بر سرنوشت خویش است و روابطی خاص با بریتانیای کبیر دارد آقای انگلستان رسما خاک ایران رو تبدیل کرد به یک کشور و بهش شخصیت داد و حالا گفت خودش حاکم سرزمینشه


audio: 6wqH8iAmDYw_0106.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
با شروع جنگ جهانی دوم باز هم حکومت مرکزی ایران ضعیف و ضعیف‌تر شد، چرا؟ رضا شاه پهلوی خلع شد با اون داستان‌های پیچیده که ما پیش از این در مورخ درباره‌ش صحبت کردیم و از پس او، پسرش محمدرضاشاه پهلوی در دل طوفان جنگ و اشغال البته ایران توسط متفقین یر قدرت تکیه زد خلیج فارس هم که یکی از مهمترین نقاط بود


audio: 6wqH8iAmDYw_0107.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
برای متفقین اون زمان از جمله بریتانیا نتیجه ایران برای بازپسگیری خاکش باید تا پایان جنگ جهانی دوم حداقل صبر می‌کرد البته این صبر جنسش متفاوت بود این بار صبری بود که جواب داد این دفعه تا پایان جنگ جهانی دوم کم‌کم اوضاع به سمتی رفت که ایران می‌خواست بریتانیای پیروز جنگ جهانی دوم ضعیف شده بود و عملا دیگه توان نداشت بیاد تمام مستعمراتش رو حفظ کنه


audio: 6wqH8iAmDYw_0108.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و حضور نظامیش دیگه مثل قدیم نبود در سرتاسر جهان و نتیجه چه شد؟ از میانه دهه 50 میلادی بریتانیا چه کرد؟ شروع کرد به خارج شدن از مناطق شرقی کانال سوئز از جمله خلیج فارس و همین زمان 1336 مصادف با 1957 میلادی مجلس نمایندگان و بعد از اون مجلس سنای ایران چه کرد؟ اومد یه قانونی تصویب کرد


audio: 6wqH8iAmDYw_0109.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
مبنی بر یه اتفاق مهم مبنی بر اینکه بحرین استان چهاردهم ایرانه مثل قدیم که از ابتدا بوده یه‌سری نقشه هم چاپ شد که توش بحرین یکی از استان‌های ایران بود این نقشه‌ها هنوز هم اگر جست و جو بکنید در دسترس هست، اگر مارو از یوتوب مورخ می‌بینید در حال حاضر دارید تماشا می‌کنید یکی از این نقشه‌ها رو درواقع ایران داشت فضا رو آماده می‌کرد که تا نفوذ بریتانیا در خلیج فارس کم شد گوله بره بحرین رو دوباره


audio: 6wqH8iAmDYw_0110.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
برگردونه به خاک وطن اتفاقی که پیش از این بود در تاریخ اما مشکل دیگه فقط بریتانیا نبود حالا کل منطقه از پس جنگ جهانی دوم دستخوش تغییر و تحولات جدی شده بود تغییراتی که روی همه چیز تاثیر گذاشت


audio: 6wqH8iAmDYw_0111.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
عربستان و عراق دو کشوری بودند که پیش از جنگ جهانی دوم و در دهه 30 میلادی مستقل شده بودند و حالا بقیه اراضی عرب نشین هم می‌خواستن به راه این دو کشور برن مستقل شن می‌گفتن پس ما چی؟ ما هم میخوایم ما هم کشور مستقل میخوایم پیش از این در قسمت پایانی اون 8 قسمت جنگ جهانی دوم به طور مثال بنده عرض کردم که بعد از جنگ جهانی دوم حدودا چه اتفاقاتی افتاد چه کشورهایی از بین رفتن


audio: 6wqH8iAmDYw_0112.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و چه کشورهایی به‌وجود اومدن اینها از پس اون تحولاته پیشنهاد میکنم اون قسمت‌ها رو ببینید در مورخ و لذت ببرید، به هر حال فارغ از اینکه سایر اراضی عرب‌نشین هم می‌خواستن کشوردار بشن و مستقل یه مسئله‌ای این خواست اراضی عرب‌نشین رو تقویت می‌کرد حالا نفوذ بریتانیا داشت کم می‌شد و درواقع خود بریتانیا پیگیر این مسئله بود که این اراضی عرب نشین بشن کشور باز پیرو اون مسئله‌ای که


audio: 6wqH8iAmDYw_0113.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
ایران قدرت بیش از حد پیدا نکنه اینها بشن واسه خودشون کشور به ایران فقط نرسه این وسط تو این شیر تو شیری بعد از جنگ جهانی یه پدیده‌ای هم به‌وجود اومد یک مفهومی در منطقه‌ی ما همه‌گیر شد که به استقلال‌خواهی ممالک عرب بسیار کمک کرد چی بود اون مفهوم؟ ناسیونالیسم عرب


audio: 6wqH8iAmDYw_0114.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و چه بود این ناسیونالیسم عرب؟ پدیده‌ای بود که با پایان جنگ جهانی دوم عین طوفان سراسر منطقه‌ی غرب آسیا رو گرفت جمال عبدالناصر که ابتدای این قسمت رو با کلام و شعار ایشون شروع کردیم و در ادامه هم بیشتر خواهیم پرداخت به کلام ایشون رهبر ملی‌گرای مصر بود و قهرمان اعراب بود دیگه اون زمان نه فقط اعراب مصر اعراب کل منطقه


audio: 6wqH8iAmDYw_0115.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اعرابی که با خروج نیروهای استعمارگر از منطقه حالا امیدوار بودن که کشورهای مستقل خودشون رو دیگه داشته باشن گفتیم، شعار عبدالناصر چی بود؟ من الخلیج الفارسی الی المحیط الاطلسی لبیک عبدالناصر لبیک عبدالناصر و این مدام پخش می‌شد این شعار


audio: 6wqH8iAmDYw_0116.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و اتفاق چی بود؟ چی می‌گفت عبدالناصر؟ او می‌خواست کل اعراب منطقه رو ببره زیر یک پرچم واحد و این پرچم واحد علیه استعمار بجنگه و بجنگه و بجنگه و حالا جالب اینجاست مهم‌ترین نماد استعمار از نظر جمال عبدالناصر و این جنبشی که شکل گرفت دیگه انگلیس نبود نماد استعمار یه کشور تازه تاسیس بود این نماد به نام اسرائیل


audio: 6wqH8iAmDYw_0117.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
این هم اگه سرنخ رو بگیریم تا ته بریم می‌بینیم که انگلیس بلند شد اسرائیل رو علی‌الحساب نشوند جای خودش موقت یه‌جورایی جای خودش اسرائیلی که با حضور در خاورمیانه و گرفتن اراضی بخشی از اعراب منطقه


audio: 6wqH8iAmDYw_0120.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
دهه‌ی 50 میلادی شروع دهه‌ی 50 میلادی محمدرضا شاه پهلوی در ایران زمین شروع کرد به برقراری رابطه دوفاکتو با اسرائیل ما پیش از این در مورخ توضیح دادیم که شناسایی دوفاکتو یا دوژور یک کشور توسط کشور دیگر یعنی چی؟ یعنی شناسایی غیررسمی یه‌جورایی قبول کردن غیررسمی و محمدرضاشاه پهلوی هم همین کار رو کرد معتقد بود او


audio: 6wqH8iAmDYw_0121.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
در منطقه‌ای با اکثریت عرب نمیشه اسرائیل رو به شکل رسمی به رسمیت بشناسیم ضمن اینکه خودش هم شخصا معتقد بود که اسرائیل اشغالگره و کارش از اساس غلطه اما قصد سرشاخ شدن با اسرائیل هم نداشت محمدرضاشاه پهلوی چرا نداشت بحث دیگریست واقعا در بحث بنده الان نمی‌گنجه چه کرد محمدرضاشاه؟ به صورت غیر رسمی با این کشور ارتباط گرفت و همین به رسمیت شناختن هرچند


audio: 6wqH8iAmDYw_0122.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
غیررسمی اسرائیل توسط ایران توسط شاه ایران ایران رو یهو تبدیل کرد به خصم ملت‌های عرب منطقه یعنی اون ناسیونالیسم عرب گفتن اوه‌اوه ایران اصلا دشمن همه ماست و این حرف‌ها و بازهم اجازه بدید به نقش یک نفر اشاره کنیم یعنی به این سوال پاسخ بدیم که کی این فضا رو بسیار مناسب کرد که ایران بشه خصم ملت‌های عرب کاملا درست میفرمایید بریتانیا این زحمت رو کشید


audio: 6wqH8iAmDYw_0123.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یه فضای مناسب ساخت که ایران بشه دشمن ملت‌های عرب دقت بفرمایید از همون زمان هم ادامه داره یه‌جورهایی چرا این کار رو کرد؟ بازهم برای اینکه موشی بدواند و ایران قدرت نگیرد و چطور حالا این کار رو کرد؟ اون زمان مسئول پیشبرد سیاست‌های بریتانیا در خلیج فارس آقایی بود به نام سر چارلز بلگریو ایشون که دید روابط ایران و اسرائیل اعتراض اعراب رو در پی داشت


audio: 6wqH8iAmDYw_0124.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
قاطی کردن اعراب، چه کرد؟ یه تماس کاری کرد با روساش روساش دستوراتی بهش دادند و او عمل کرد دستورات چه بود؟ عرض میکنم


audio: 6wqH8iAmDYw_0126.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
به این چند دقیقه خواهش میکنم از جان گوش بدید تو همین سال یعنی 1962 سال استقلال کویته کویت در این سال استقلال پیدا میکنه و یه سند استقلالی بین شیخ عبدالله حاکم کویت و ناظر انگلیسی استقلال این کشور امضا می‌شه و این جالبه تو این سند بارها اسم خلیج فارس اومده یعنی تو سند استقلال یه کشور عربی


audio: 6wqH8iAmDYw_0127.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بارها و بارها در 1962 میلادی کلمه‌ی خلیج فارس تکرار شده اصلا از اونجا آدرس دادن اما در همین سال برای اولین بار اسم خلیج عربی می‌بینیم در تاریخ به گوش میرسه این اسم در این سال و داستان چی بوده؟ محمدرضا شاه پهلوی در 1962 میلادی یه مصاحبه‌ای می‌کنه با روزنامه کیهان سردبیر کیهان، آقای عبدالرحمن فرامرزی از شاه راجع به رابطه‌ش با اسرائیل می‌پرسه و شاه چی میگه؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0128.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
میگه آقاجان ما به شکل دوفاکتو با هم در رابطه‌ایم ارتباط داریم باهم، ولی غیر رسمی غیر رسمی همدیگه رو قبول داریم همین اظهار نظر شاه ایران بنزینی میشه بر آتش اعراب و اینجا و از پس این مصاحبه و برای اولین بار جمال عبدالناصر که رهبر اعراب بود و اون ناسیونالیسم عربی نام خلیج فارس رو که بخشی از شعار ملی‌گرایانه‌ش هم بود تغییر میده به خلیج عربی


audio: 6wqH8iAmDYw_0130.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
حالا سوال آیا از 1962 که جمال عبدالناصر برای اولین بار عصبانی شد حالا یه چیزی گفت کلمه رو تغییر داد به خلیج عربی در شعارش آیا ادامه‌دار شد؟ و به وفور استفاده شد این کلمه


audio: 6wqH8iAmDYw_0134.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
آقای بلگریو که عرض کردم مسئول پیشبرد سیاست‌های بریتانیا بود در خلیج فارس و 30 ایشون سال نماینده سیاسی دولت فخیمه بریتانیا بود در خاورمیانه یه کتابی منتشر کرده ایشون به نام ساحل دزدان و منظور هم چی بود از ساحل دزدان؟ پیش از این عرض کردم همون سواحل جنوبی خلیج فارس توی این کتاب بلگریو نوشت مردمان عرب این منطقه ترجیح می‌دهند به جای خلیج فارس


audio: 6wqH8iAmDYw_0135.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بگویند خلیج عرب اصلا به تو چه سوالی که اول مطرح میشه در تاریخ و نکته حالا چیه؟ با انتشار این کتاب انگار مرجع تاریخی به‌وجود اومد انگار وحی شد یهو بحث تغییر نام خلیج فارس به خلیج عربی رفت تو دستور جلسه اتحادیه عرب به صورت ثابت قرار کرفت دیگه و تا به امروز و این لحظه هم که بنده خدمت شما هستم هم این دستور جلسه جزو اصلی‌ترین


audio: 6wqH8iAmDYw_0140.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
وقتی به عملکردش نگاه می‌کنیم اساسا روی هیچ چیزی نتونستن توافق بکنن عرب‌ها یعنی خودشون با خودشون توافق کنن الا 2 مورد براساس فکت و سند میشه گفت دیگه


audio: 6wqH8iAmDYw_0143.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
خب تاریخ رو بیایم جلو دوران پس از پیروزی انقلاب 1357 عده‌ای دنبال این بودن که اسم خلیج فارس رو اصلا بذارن خلیج اسلامی یعنی نه خلیج فارس نه خلیج عرب یه اسم جدید هم اومد وسط و دنبال این بودن این دوستان که برن با کشورهای حاشیه خلیج فارس توافق کنن که آقا اصلا بذاریم خلیج اسلامی دور هم اما خداروشکر در نهایت یه قوه عقلیه‌ای


audio: 6wqH8iAmDYw_0147.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید روی این مسئله‌ی تغییر اسم در سال‌های اخیر کمی نازک شیم درمقابل اون دوستانی که میگفتن بریم بذاریم خلیج اسلامی یه‌سریا گفتن چیکار داری می‌کنی؟ تاریخه، نکن و فلان و اینها یه گروهی اومدن گفتن آقاجان اصلا چه اهمیتی داره؟ مهم منابع زیر خلیجه نفت و گاز رو بچسب اونو عشقه ما الان نسبت به همسایه‌هامون اونطور که باید ازش استفاده نمی‌کنیم قربونت این مهم‌تره و اینکه ما باید بهتر از این


audio: 6wqH8iAmDYw_0148.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از منابع مشترکمون با دیگران استفاده کنیم خیلی مهم‌تره و از همه‌ی اینها مهم‌تر این تغییر اسم به این سادگی نیست تبعات داره یه‌سری از صاحب‌نظران گفتن آقا چی زیر آب مهمتره؟ قربونتون برم این داستان اختلاف سر اسم اگر مبنای مشخصی نداشته باشد از دریای خرز بگیر تا جای جای ایران زمین دعواهای قومی قبیله‌ای ایجاد می‌کنه دیگه فقط خارج از ایران نیست اون موقع


audio: 6wqH8iAmDYw_0149.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
تو مرزهای ایران هم این اتفاقات میفته فقط خلیج فارس و عربی نیست این اختلافات ایجاد میشه که این مال منه اون مال توئه، این اسمش باید این باشه الان ما اینجاییم پس باید اسمش عوض بشه و و و چیزهایی از این دست این دوستان گفتن اگر نپذیریم این مسئله رو براساس فرایندهای تاریخی اسم‌گذاری نکنیم یعنی همون خلیج فارسی که در تاریخ بوده رو نگیم مثلا بیایم اسمش رو بذاریم خلیج اسلامی یا هرچیز دیگری اتفاقاتی می‌افتد و اتفاقاتی افتاد


audio: 6wqH8iAmDYw_0150.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از پس این تغییر اسم خلیج فارس بحث جزایر عربی اصلا مطرح شد خوزستان عربی، الاحواز یا همون عربستان اینها از همین جاها مطرح شد و نتیجه چه شد؟ سیاستمداران جمهوری اسلامی سریعا نه تنها با تغییر نام خلیج فارس مخالفت کردن از اون روز و دیگه رگ گردن باد کردند بلکه از 1384 شمسی شما ببینید در تاریخ روز ملی خلیج فارس


audio: 6wqH8iAmDYw_0152.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
خب فکر میکنم مفصل درباره‌ی خلیج فارس و اسمش صحبت کردیم یه سوال دیگه مطرح کنیم که در ابتدا هم مطرح کردیم اوضاع جزایر سه‌گانه و بحرین چه بود و چه شد؟ برای جواب این سوال اجازه بدید دوباره سفر کنیم به تاریخ قطر، بحرین، هفت شیخ نشین ابوظبی دوبی، شارجه، عجمان راس الخیمه، فجیره و ام القوین


audio: 6wqH8iAmDYw_0154.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اینها تحت الحمایه‌ی بریتانیا بودند تا کی؟ پیش از این عرض کردم تا 1968 میلادی مصادف با 1346 خورشیدی چه اتفاقی افتاد این سال؟ بریتانیا رسما اعلام کرد که آقا من به حضورم در خیلج فارس میخوام پایان بدم و این تصمیم هم وزیر خارجه‌ی بریتانیا در دیدار با محمدرضاشاه پهلوی اعلام کرد رسما و نتیجه چه شد؟ باید جزایر متعلق به ایران تعیین تکلیف می‌شد


audio: 6wqH8iAmDYw_0155.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
باز تو پرانتز عرض کنم پیش از این در تاریخ همواره متعلق به ایران بوده همه‌ی این اسامی که عرض کردم پس محمدرضاشاه پهلوی سریعا پاشد رفت دبی شخصا با شیخ راشد ابن سعید آل مکتوم حاکم دوبی دیدار کرد و بهش گفتش که قربان تو مال دزدی که انگلیس ها از ما گرفته‌اند اکنون در دست شارجه و راس الخیمه است این جزایر مثل هفت تیری‌ست


audio: 6wqH8iAmDYw_0156.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
که به طرف قلب ما نشانه گرفته شده است و اینطوری از حاکم دوبی خواست شاه ایران تا با خروج بریتانیا از منطقه جزایر به ایران بازگردانده بشه


audio: 6wqH8iAmDYw_0157.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
شاه‌راه انرژی دنیا منطقه‌ای که روزانه ده میلیون بشکه نفت خام ازش رد میشه و برای دهه‌ها دست کی بود؟ دست بریتانیا بود این شاه‌راه حالا داشت بی‌صاحاب می‌شد و این بزرگترین فرصت بود برای ایران و محمدرضاشاه پهلوی تسلط ایران بر خلیج فارس می‌تونست کشور ایران رو به یک قدرت بی‌نظیر واقعا تبدیل بکنه این رو باز تو پرانتز بگم اتفاقی که بسیار بریتانیا


audio: 6wqH8iAmDYw_0158.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
ازش جلوگیری کرده در تاریخ و توجه کنیم این فرصت برای محمدرضاشاه پهلوی و ایران که تسلط پیدا بکنه بر خلیج فارس زمانی‌ست که هنوز قطر، امارات اینها هیچکدوم مستقل نشدن عربستان و کویت هم اگرچه مستقل شدن، زوری ندارن کلا یه‌سری شیخ نشین بودن، بیابون کلا و باز هم توجه کنیم عربستان تو همون سال‌هایی که ازش حرف میزنیم با یمن جنوبی درگیر میشه و ایران بهش کمک میکنه گلیم خودشو


audio: 6wqH8iAmDYw_0159.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از آب بکشه بیرون وگرنه گرفتار بود کلی نتیجه زمانی که بریتانیا پیشنهاد میده که آقا امنیت خلیج فارس دست ایران تنهایی نباشه دست ایران و عربستان مشترکا باشه محمدرضاشاه پهلوی چی میگه؟ میگه عربستان


audio: 6wqH8iAmDYw_0161.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
خب این از بحث خلیج فارس موضوع بحرین و جزایر سه‌گانه هنوز درواقع مناقشه برانگیز بود وقتی وزیر خارجه بریتانیا از شاه ایران راجع به استقلال شیخ‌نشین‌های جنوبی خلیج فارس پرسید یعنی همین کشورهایی که امروز در حاشیه خلیج فارس وجود دارن چی گفت محمدرضاشاه پهلوی؟ گفت آقا اونها مستقل شن، مسئله‌ای نیست بحرین و جزایر سه‌گانه مورد بحثه این حرف‌ها نیست محمدرضاشاه پهلوی می‌گفت


audio: 6wqH8iAmDYw_0162.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
مال دزدی باید به صاحبش برگرده قربونت یعنی داستان این 3 جزیره و بحرین برای ایران متفاوت بود وقتی انگلیسی‌ها از شاه پرسیدن آقا چجوری مشکل بحرین رو حل کنیم؟ چی گفت؟ محمدرضاشاه پهلوی گفت آقا یه همه‌پرسی میذاریم یه‌ذره کوتاه اومد ساکنان بحرین خودشون مسلط بر سرنوشت خودشون بشن اما وقتی همین سوالو درباره‌ی جزایر سه‌گانه ازش پرسیدن جزایری که همین امروز هم بحث داغیست بین اعراب و ایران


audio: 6wqH8iAmDYw_0164.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اما چرا رویکرد محمدرضاشاه پهلوی نسبت به بحرین و جزایر سه‌گانه باهم متفاوت بود؟ بسیار جواب واضحی داره چون موقعیت ژئوپولتیک جزایر سه‌گانه بسیار مهم‌تر از بحرینه حالا اینکه آیا رفتار پهلوی درست بود نسبت به بحرین می‌تونست کار دیگری بکنه یا نکنه برای نگه داشتنش بحث دیگریست واقعا آیا گرفتاریش مثلا مثل ناصرالدین‌شاه بود که از اونور هرات رو می‌خواست بره بگیره


audio: 6wqH8iAmDYw_0165.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از اینور انگلیس اومد جنوب رو گرفت گفت ول کن تا ول کنم اینها همه بحث دیگریست در بحث الان ما نیست اما یه نکته‌ای وجود داره یه تفاوتی وجود داشت موقعیت ژئوپولتیک جزایر سه‌گانه بسیار مهم‌تر از بحرینه، چرا؟ بحرین در منتها الیه جنوبی خلیج فارس قرار داره در آب‌های کم عمق و از نظر ترانزیتی و تسلط بر رفت و آمد در خلیج فارس چندان مهم نیست از اونور


audio: 6wqH8iAmDYw_0166.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
منابع نفت و مروارید قابل توجهی هم نداره بحرین و نداشته همون زمانی‌ام که ازش صحبت می‌کنیم اما جزایر سه‌گانه کجاست؟ دقیقا وسط خلیج فارسه ایران اگر می‌خواست تسلط کاملی بر خلیج فارس داشته باشه باز تو پرانتز یاداوری کنم بریتانیا اومد گفت چی؟ گفت آقا امنیت خلیج فارس دست عربستان و ایران باهم شاه ایران گفت باشه عربستان هم بازی نکته اینجاست اگر این سه تا رو می‌داشت ایران


audio: 6wqH8iAmDYw_0167.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
تسلطش عملا کامل بود بر خلیج فارس چرا؟ سه جزیره‌ای که ازش صحبت می‌کنیم دوتاش، یعنی تنب بزرگ و کوچک بالای خط میانه خلیج فارسن و ابوموسی کجاست؟ پایین خط میانه خلیج فارس این مهمه


audio: 6wqH8iAmDYw_0168.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
وقتی خبر رسید که آقا، 7 شیخ نشین ساحل جنوبی خلیج فارس ملقب به امارات ساحل متصالح می‌خوان تشکیل کشور بدن مستقل بشن شاه ایران چه کرد؟ از همشون دعوت کرد گفت پاشید بیاید ایران یه پذیرایی شاهانه ازشون کرد و یه سفر ایران‌گردی هم براشون ترتیب داد و عملا اول بهشون گفتش که کشور یعنی این، تمدن یعنی این استقلال یعنی این، حواستون باشه


audio: 6wqH8iAmDYw_0169.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و بعد خیلی جدی یه‌سری نکات رو بهشون گوشزد کرد اینها در تاریخ هست چی گفت؟ گفت ما می‌خوایم یه پلیس دریایی مشترک شکل بدیم با عربستان و کویت دوستان عزیز توجه می‌کنید؟ آقا نخور یه‌دقیقه دارم صحبت می‌کنم شما هم بازی اما باید حق حاکمیت ما بر جزایر رو بپذیرید داریم درباره‌ی چه زمانی صحبت می‌کنیم؟ هنوز امارات اصلا وجود نداشت اوکی؟ و چه گفت شاه ایران؟ گفت اگر بپذیرید حق مالکیت ما رو بر جزایر جزایر سه‌گانه


audio: 6wqH8iAmDYw_0170.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
ما در مسیر تاسیس کشورتون کمک می‌کنیم کمک‌های مالی ، فنی ، بهداشتی و همه‌ی این کمک ها هم بلافاصله میفرستیم کجا؟ شارجه و راس‌الخیمه ضمن اینکه اگر هم نفت کشف شد توی این جزایر تقسیم می‌کنیم نگران نباشید این نیست که مال ما باشه همه‌ش منابعش مال ما باشه اگه چیزی کشف شد تقسیم می‌کنیم این یه سمت قضیه ولی دوستان عزیز آقا نخور دارم صحبت می‌کنم شمایی که میخواید امارات رو مستقل کنید توجه بفرمایید


audio: 6wqH8iAmDYw_0171.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اگر مجبورمون کنید که دست به اقدام نظامی بزنیم برای تصاحب همین 3 جزیره نه دیگه خبری از کمک هست نه خبری از سهم نفت هست خیلی‌ام کمکتون نمی‌کنم که مستقل بشید پوستتون هم می‌کنم حالا خودتون میدونید انتخاب با شماست


audio: 6wqH8iAmDYw_0173.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
شاه ایران تهدید کرد اما یه سری از سران شیخ‌نشین امارات جدی نگرفتن مثلا کی؟ شیخ شارجه خیلی جدی نگرفت، چه کرد؟ بهمن 1349 بریتانیا مشغول خارج کردن نیروهای نظامیش بود از خلیج فارس امارت شارجه یواشکی داشت آدم میفرستاد ابوموسی درواقع داشت کاری رو می‌کرد که خلاف نظر شاه ایران بود قبلا هم شاه گفته بود یا کمک می‌کنم


audio: 6wqH8iAmDYw_0174.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
کمک نکنم بیچاره می‌کنم درواقع امارت شارجه داشت آدم میفرستاد که اجازه نده جزایر بیفته دست ایران و واکنش ایران چی بود؟ به لحظه یه ناوچه نظامی فرستاد سمت جزایر که من مگه نگفتم پاتون رو نذارید اینجا؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0175.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بریتانیا هنوز متعهد بود که درواقع در خلیج فارس کمک بکنه به کشورهای عربی درواقع متعهد به دفاع نظامی بود از شیخ نشین‌های امارات همین بودن بریتانیا هنوز شارجه دلش گرم بود به حضور بریتانیا چه اتفاقی افتاد؟ بریتانیا یه هواپیمای شناسایی بلند کرد از بالای سر ناوچه ایران رد شد هواپیمائه واکنش ایران چی باشه خوبه؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0176.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
به بریتانیا رسما گفت که یه‌بار دیگه هواپیماتون بیاد بالاسر ناوچه‌ی ما می‌زنیمش و نه‌تنها می‌زنیمش بالافاصله اقدام نظامی رو برای بازپس‌گیری جزایرمون آغاز خواهیم کرد و البته اینم باید بگیم ما داریم از ایرانی صحبت می‌کنیم الان که اون زمان دیگه به یه قدرت نوظهور نظامی تبدیل شده بود یعنی بواسطه‌ی پول نفتش تونسته بود ارتش رو مجهز کنه خیلی بریتانیا هم که گفتیم بعد از جنگ جهانی دوم پول نداشت، اوضاع احوالش اصلا خوب نبود


audio: 6wqH8iAmDYw_0177.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
برای همینم داشت تخلیه می‌کرد خلیج فارس رو نتیجه ایران می‌دونست احتمالا اقداماتش از طرف بریتانیا پاسخی نخواهد داشت یه مقدار هم ریسک کرد و زمانی که از طرف بریتانیا پاسخی نداشته باشه این قسمتش یعنی ریسک بود این قسمتش رو ولی خوب میدونست که بقیه دیگه تو خلیج فارس عددی نیستن این اگه کاری نکنه بقیه مقابله بخوان هم نمی‌تونن بکنن


audio: 6wqH8iAmDYw_0179.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
این عنوان سخنرانی امیرعباس هویدا بود نخست‌وزیر وقت ایران در مجلس کی؟ 9 آذر 1350 خورشیدی یک روز پیش از خروج کامل بریتانیا از خلیج فارس و دو روز پیش از تشکیل رسمی کشور امارات متحده عربی چیزی که امروز می‌بینیم اما این کجا و آن کجا به هر حال در این روزی که ازش حرف میزنیم اول هلیکوپترهای نظامی ایران


audio: 6wqH8iAmDYw_0180.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
رفتن بالاسر این جزایر سه‌گانه و یه سری اعلامیه به زبان فارسی ریختن تو جزایر و از ساکنانش خواستن که وقتی نیروهای نظامی ایران وارد جزیره میشن باهاشون همکاری کنید در ادامه نظامیان ایران وارد سه جزیره شدن در ابوموسی، برادر شیخ خالد حاکم شارجه که گفتیم نیرو فرستاده بود اومد ستقبال فرمانده نظامیان ایران که قضیه رو با صلح و صفا حل کنه دعوا نشه این از ابوموسی


audio: 6wqH8iAmDYw_0181.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
در تنب بزرگ اما داستان متفاوت بود پلیس راس‌الخیمه شروع کردن شلیک کردن سمت نظامی‌های ایرانی که داشتن میومدن وارد جزیره بشن یک افسر یک درجه‌دار و یک سرباز وظیفه ایرانی کشته میشن و چهار پلیس راس الخیمه هم که توی این جزیره بودن، کشته میشن امروز اینم جالبه عرض کنم امروز کشور امارات متحده عربی این 4 نفر رو این 4 پلیسی که اون موقع تو تنب بزرگ بودن


audio: 6wqH8iAmDYw_0182.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
کشته شدن رو اولین شهدای تاریخ کشورش می‌دونه بله یعنی مثلا ایران زمین اولین فدائی‌هاش مال قرن‌ها پیشه امارات متحده عربی مال 1350


audio: 6wqH8iAmDYw_0183.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
درنهایت اون روز، یعنی 9 آذر 1350 ایران و شیخ‌نشین شارجه با هم یه توافقی می‌کنن میگن آقا مالکیت 3 جزیره برای ایران باشد پرچم ایران هم درنهایت بر راس کوه حلوا مرتفع‌ترین بخش جزیره ابوموسی نصب می‌شود اما قرار می‌شه یه پاسگاه پلیس تو روستای ابوموسی با پرچم شارجه باقی بمونه و اینجوری اهالی شارجه جازه رفت و آمد و ماهی گیری تو ساحل ابوموسی رو داشته باشن


audio: 6wqH8iAmDYw_0184.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
این توافق انجام میشه پرچم شارجه هم تو اون روستای ابوموسی میره نصب میشه و جزایر هم که رسما می‌شه مال ایران با این حال این توافقی که انجام میشه خیلی به مذاق این کشور تازه تاسیس یعنی امارات متحده‌ی عربی خوش نمیاد و اولین اقدام کشور امارات بعد از تاسیسش چیه؟ بردن شکایت به سازمان ملل شکایت از کی؟ شکایت از ایران سر چی؟ سر جزایر سه‌گانه گرچه این شکایت هیچوقت


audio: 6wqH8iAmDYw_0186.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از یک اشتباه صحبت کنیم اشتباهی که به نظر بعید میرسه اما واقعا اتفاق افتاده جالبه درواقع اینجای بحثمون که داستان تاریخی اختلاف سر جزایر سه‌گانه رو تاحدودی تعریف کردیم اجازه بدید یک داستان کوچک تعریف کنیم از محمود احمدی‌نژاد بله. بسیار هم جذاب


audio: 6wqH8iAmDYw_0187.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
گفتیم طرفین توافق کردن چه اتفاقی بیفته؟ اهالی روستای ابوموسی جزئی از اهالی شارجه باشن این توافق رو کردن یه پرچمی هم نصب شد الباقی ساکنان جزیره ابوموسی هم بنا شد جزئی از ایران باشن و پرچم شارجه هم که نصب شد بالاسر مقر پلیس روستای ابوموسی این وضعیت ادامه داشت از اون توافقی که انجام شد تا فروردین 1391 چه زمانیه؟ آقای احمدی‌نژاد شد رئیس جمهور


audio: 6wqH8iAmDYw_0188.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و ایشون تصمیم گرفته بره یه سری بزنه به جزیره ابوموسی میره ایشون با هیات همراه این وسط یکی از افسران سپاه‌پاسداران مستقر در ابوموسی بدون اینکه از قرارداد بین ایران و شارجه با خبر باشه میاد یه خودشیرینی‌طوری بکنه میره پرچم شارجه رو می‌کنه بعد هم کشی مسافری‌ای که داشته بین شارجه و ابوموسی رفت و آمد میکرده رو نگه میداره میگه ویزا بدید، کجا؟ دارید میاید ایران اونهام میگن آقا ویزا چیه ما از بچگی داریم میایم میریم، چه حرفیه میزنی؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0189.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
قرارداد فلان اصلا پرچممون عه پرچممون کو؟ اینم میگه نه، ویزا ندارید باید برگردید کشتی رو برمی‌گردونه همین اشتباه به ظاهر ساده دعوا و درگیری بین امارات رو از اون روز سر جزایر سه‌گانه وارد یک فاز جدید کرد اصلا تا الان هم ادامه داره داریم می‌بینیم و دوباره از اون روز صدای داد و فغان اماراتی‌ها رفت هوا


audio: 6wqH8iAmDYw_0190.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
اما اجازه بدید یه سوال مطرح کنیم ادعای اماراتی‌ها امروز درباره‌ی جزایر سه‌گانه بر چه پایه‌ایه؟ رو چه حساب میگن مال ماست؟ ها؟ چندتا دلیل داره، اول همسایگان عزیز ما معتقدن وقتی به تاریخ برگردیم و طی 150سال گذشته سکنه‌ی این جزایر از طوایف اونها بودن از طوایف اماراتی‌ها بودن و پاسخ ایران چیه؟ میگه قربونت اگه بنا به بازگشت به تاریخه که


audio: 6wqH8iAmDYw_0191.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
یه زمانی نصف دنیا مال ایران بوده چی میگی الان بریم بگیم مثلا اروپا مال ماست؟ نمیدونم مصر مال ماست؟ هند مال ماست؟ شما که با جاش مال مایید که اصلا چه حرفیه؟ نشد ادعا که از اون طرف اماراتی‌ها، مشخصا شارجه‌ای ها و راس‌الخیمه‌ای‌ها یه نامه دارن از حاکم قاسمیان در بندر لنگه، اووه قاسمیانم که عرض کردیم کیا بودن؟ یه دورانی قاسمیان حاکم بودن بر جزایر همین جزایر سه‌گانه و مقر اصلیشونم بندر لنگه بود


audio: 6wqH8iAmDYw_0192.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و این حکومتشون هم جالبه از کی گرفته بودن؟ از والی فارس اون زمان گرفته بودن درواقع از طرف دولت ایران مامور بودن حالا گفتیم بعدش با انگلیسی‌ها قرارداد می‌بندن انگلیسی‌ها میان حمله می‌کنن تار و مار می‌کنن و و و . حالا ادعاشون چیه؟ میگه اون زمان شارجه‌ای‌ها و راس‌الخیمه‌ای‌ها یه نامه‌ای میدن به قاسمیان و تو پرانتز اینم اضافه بکنم قاسمیان و شیخ‌نشین‌های امارات فامیل‌ام بودن یعنی قوم و خویش بودن یه نامه‌ای میدن خلاصه اینها


audio: 6wqH8iAmDYw_0194.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
خاندان قاسمیان هم که بالاخره فامیل بودن باهم با این دوستان شارجه یه نامه‌ی تعارف‌طوری می‌نویسن که آقا چه حرفیه! نفرمایید علف ما علف شماست گوسفند شما گوسفند ماست اختیار دارید نیاز به اجازه نیست قربونت و همین لفظ یعنی واقعا صادقانه همین لفظ درواقع اختیار دارید صاحب اختیارید همین شد داستان همین تعارف تاریخی الان شده یک سند یک ادعا در دست اماراتی‌ها


audio: 6wqH8iAmDYw_0195.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
این دلیل دومشون واقعا میگن قاسمیان اون زمان گفتن جزایر مال شما اختیار دارید بفرمایید مثل این میمونه که شما تشریف بیارید استودیوپیکان یکی از دوستان تعارف کنه بگه استودو خودتونه چه حرفیه و شما خب بری بگی سند مال منه باید بزنید به نام من گرچه اینجا مال خودتونه به هر حال این امروز یه ادعای تاریخی‌ست به ظنز گرچه این سند، سند محکمی هم نیست درنهایت مهمترین استدلال اماراتی‌ها همون بحث مرزهای آبیه امروز


audio: 6wqH8iAmDYw_0196.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
ما در خاطرات اسدالله علم هم می‌بینیم 1347 نماینده انگلیس بهشون میگه که مشکل سر تنب‌ها نیست اونا مال شماست قطعا مشکل سر ابوموسی‌ست قربونت چرا؟ چون خارج مرز آبی شماست به اون سمت نزدیکتره البته بر اساس قواعد بین الملل این قضیه مشکلی برای بحث مالکیت ایران سر جزایر ایجاد نمی‌کنه ولی می‌تونه به دعوا بر سر مرز آبی دامن بزنه


audio: 6wqH8iAmDYw_0197.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
مرز رو جابه‌جا بکنه یعنی بگه مالکیت مال شما ولی مرز آبی باید تغییر بکنه و این تغییر مرز آبی مهمه و این به نفع کشور ما نیست اگر قرار باشه در مرزهای آبی بازبینی بشه احتمالا برای کشور ما خوب پیش نخواهد رفت یش از این عرض کردم به‌عنوان مثال محمدرضاشاه پهلوی سه جزیره رو گرفت که تسلط بر خلیج فارس داشته باشه مرز آبی بره جلوتر اگر این بخواد برگرده که گرفتاریست


audio: 6wqH8iAmDYw_0198.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
من کاملا نظرات مخالفین استقلال بحرین را می‌فهمم ولی چه راه‌حل دیگری وجود دارد؟ نمی‌خواهم دن‌کیشوت باشم به دورتر نگاه می‌کنم این بخشی از پاسخ محمدرضا شاه پهلویست به هیئت وزارت امورخارجه ایران درباره‌ی بحرین اینجاست که به این نتیجه میرسیم یه‌سری معذوریت‌ها و محدودیت‌ها داشته که آقا یا باید اینو بگیری یا اونو مثال همون ناصرالدین‌شاه هرات و جنوب ایران


audio: 6wqH8iAmDYw_0199.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
که یا هرات یا جنوب ایران که اون موقع ناصرالدین‌شاه گفت چی؟ گفت لباس زیر ناموس ما را گرفته‌اند جنوب ایران رو انتخاب کرد هرات رو بیخیال شد درصورتی که هرات هم مال ایران بود قبلش به‌هرحال اجازه بدید یک جمع‌بندی بکنیم حالا که از سرنوشت جزایر سه‌گانه باخبر شدیم که چه بود و چه شد بیایم یه مقدار رو داستان بحرین نازک شیم ببینیم چه به سر بحرین اومد اصلا چرا این اتفاقات افتاد؟ جدایی بحرین از ایران یه اتفاق تلخ بود واقعا


audio: 6wqH8iAmDYw_0200.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و به نظر می‌رسه محمدرضا شاه پهلوی به این نتیجه رسیده بود که بریتانیا قصدش چیه؟ میخواد جزایر سه‌گانه و بحرین رو همه رو با هم از ایران بگیره جدا کنه و ایران هم توان مقاومت برای بازپس‌گیری همه‌ش رو نداره


audio: 6wqH8iAmDYw_0201.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
که اومد این سمت رو بره درواقع نگه داره یا اونو یکیو باید بیخیال شه زورش نمیرسه جفتشو نگه داره این مقاومت حتی به معنی مقاومت نظامی‌ام هست دیگه یه فکت تاریخی بیاریم وقتی اردشیر زاهدی داماد محمدرضاشاه پهلوی و وزیر امور خارجه وقت که خودش با نظر شاه درباره بحرین مخالف بود یعنی می‌گفت آقا نباید بحرین رو بدیم وقتی این آدم طرح دولت شما بشنو طرح خود محمدرضاشاه پهلوی رو برای تعیین تکلیف بحرین رو


audio: 6wqH8iAmDYw_0202.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
در سال 1348 برد مجلس گفت آقا برنامه اینه، داستان اینه شاه میگه رای‌گیری بذاریم تو بحرین خودشون تعیین تکلیف بکنن برای خودشون با نطق تلخ نماینده حزب پان‌ایرانیسم در مجلس مواجه شد اگر ما رو از یوتوب می‌بینید در ادامه این نطق رو خواهید دید به صورت تصویری گرچه قابل جست و جو هم هست اگر نه هم که به صورت صوتی خواهید شنید اما به هر حال طرح استقلال بحرین اون روزها در مجلس به تصویب رسید


audio: 6wqH8iAmDYw_0204.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
پس بنا شد از اهالی بحرین نظرسنجی بشه تا مشخص کنن آیا موافق ماندن با ایران هستند یا موافقند که جدا بشن از ایران و مستقل بشن حاکم بحرین با نظرسنجی مخالف بوده خود حاکم بحرین اون زمان نتیجه نماینده سازمان ملل به خواست دولت ایران از یه تعدادی از سکنه بحرین میره نظرخواهی می‌کنه و نتیجه رو اینجوری می‌نویسه که اکثریت قاطع اهالی بحرین


audio: 6wqH8iAmDYw_0205.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
به شناسایی هویت خاص ملی خود در چارچوب کشوری مستقل و حکومتی که سررشته امور را خود در دست داشته باشد ابراز تمایل کرده‌اند


audio: 6wqH8iAmDYw_0208.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
بحرین به شکلی تاریخی جزئی از ایران زمین بوده همانطور که جزایر سه‌گانه جزیی از ایران زمین بودند مردم ایران اصطلاحا با استخوانی در گلو و خاری در چشم با استقلال بحرین از خاک ایران کنار اومدند و غم این جدایی رو با خوشحالی بازگشت جزایر سه‌گانه به ایران شکستند و فرو خوردند


audio: 6wqH8iAmDYw_0209.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
جزایری که پیش از این هم ایران به قیمت از دست دادن هرات اون‌ها رو حفظ کرده بود در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار


audio: 6wqH8iAmDYw_0210.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
حالا و امروز اما روزگار برای مردم ایران زمین باز هم یادآور روزگار زورگویی استعماره در خلیج فارس امارات متحده عربی نسبت به جزایر سه‌گانه امروز ادعا دارد کویت خط مرزی آبی ایران را قبول ندارد و معتقد است خط مرز آبی که که شاه ترسیم کرده است قانونی نیست کشورهای عربی که


audio: 6wqH8iAmDYw_0212.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و در آخرین گام کشورهایی که برخی در ایران فکر می‌کنند تکیه ما به قدرت اون‌هاست یعنی روسیه و چین امروز چه کردند؟


audio: 6wqH8iAmDYw_0213.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
از مواضع امارات و اعراب منطقه درباره جزایر سه‌گانه و حتی خلیج عربی حمایت می‌کنند کاش از تاریخ درس بگیریم کاش دوستان رو بهتر بشناسیم و تمیز بدیم از دشمنانمون کاش ببینیم که مهم‌ترین داشته‌ی یک ملت یک دولت دموکراتیکه که از طرف مردمش مشروعیت و مقبولیت حمایت


audio: 6wqH8iAmDYw_0214.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
و حفاظت از منافع ملی رو داشته باشه و بزرگترین داشته‌ی یک دولت چیست؟ به واقع همراهی و اعتماد یک ملت و اگر این دو از بین رفت همراهی و اعتماد یک ملت از بین رفت یعنی اگر رابطه متقابل دولت و ملتش از بین رفت رو هیچ یک از قدرت‌های خارجی


audio: 6wqH8iAmDYw_0215.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
نمی‌شه حساب کرد میخواد روس باشه میخواد چین باشه میخواد امروز باشه با میخواد هرجای تاریخ باشه شما با اسناد تاریخی وقتی صحبت بکنی در هیچ جای تاریخ دلشون به حال ایران زمین کسی نسوخته و منو شما


audio: 6wqH8iAmDYw_0217.opus
source: youtube
source_id: 6wqH8iAmDYw
invalidation: VALID
text:
زمان ما به فرجام رسید و کلام ما هم من احمد هاشمی هستم و تنها نیستم این اپیزود هم به همت تیم مورخ در استودیو پیکان تهیه و تولید شد ضمن اینکه در ادامه خواهیم دید با افتخار ویدئوهای ارسالی از طرف شما خوبان مهرورزان همیشگی به تیم مورخ رو تا چند روز آتی و موضوع جذاب بعدی در پادکست مورخ سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ میسپرم و می‌بینمتون


audio: hdbqCc7tlDI_0001.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اون روز با پدرم رفته بودیم شهر خونه‌ی ما تا شهر هجده مایل فاصله داشت بیش از حدود سی کیلومتر پدرم رفت به کارهاش برسه و من ماشینو بردم تعمیرگاه از اون ور رفتم سینما بنا بود پنج بعدازظهر برم دنبال پدر اما اینقدر محو و درگیر فیلم شدم همانند البته هم سن و سال‌های خودم که یادم رفت پدر رو به قرارمون دیر رسیدم


audio: hdbqCc7tlDI_0002.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پدر پرسید چرا دیر اومدی؟ گفتم پدر تعمیرگاه شلوغ بود و من معطل شدم پدر انگار خوب می‌دونست دروغ میگم چشمان من گویای همه چیز بود و خود آگاه نبودم پدر نگاهی به من کرد، سرتاپای من رو نگاه کرد کمی سکوت کرد و باز نگاه کرد در نهایت در چشمان من زل زد و با آرامش گفت


audio: hdbqCc7tlDI_0003.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پسرم جایی در تربیت تو من اشتباه کردم که تو دروغ گفتی پیاده میرم و به اشتباه خودم فکر می‌کنم باید خود را تنبیه کنم پدرم اون روز هجده مایل پیاده رفت و درسی بزرگ به من داد که پسر هیچ وقت به هیج قیمتی دروغ نگو من درباره‌ی پدری صحبت می‌کنم که سال‌ها بعد


audio: hdbqCc7tlDI_0004.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تونست با همین روش رهبر یکی از بزرگترین جنبش‌های قرن بشه پدر من ماهاتما گاندی بود این‌ها جملاتی بود در واقع روایتی بود از جناب مانیلال گاندی پسر دوم ماهاتما گاندی بزرگ پسر رهبری تاریخی که ما در این قسمت از مورخ و در دقایق آتی از زندگی او سخن خواهیم گفت


audio: hdbqCc7tlDI_0005.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
کسی که بسیاری از هندی‌ها او را به نام پدر می‌شناسند و صدایش می‌کنند اجازه بدید یک سوال مطرح کنیم چطور این مرد تونست هفتاد و دو فرقه رو در هندوستان بزرگ با هم متحد کنه و علیه استعمار بریتانیا بدون کوچک‌ترین خشونتی مبارزه کنه موفق شه چه داشت ماهاتما گاندی؟ در دقایق آتی به این سوالات پاسخ خواهیم داد


audio: hdbqCc7tlDI_0007.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
به سنت همیشگی تیم مورخ منابع این قسمت رو خدمت شما معرفی می‌کنیم اول کتاب ماهاتما گاندی نوشته‌ی رومن رولان و ترجمه‌ی محمد قاضی دوم کتاب یک هفته با گاندی اثر لوئیس فیشر و اینجا یادآوری کنم در انتهای این قسمت هم ویدیوهای ارسالی از طرف شما خوبان مخاطبان نازنین تیم مورخ رو با هم خواهیم دید حالا بریم در دل تاریخ


audio: hdbqCc7tlDI_0008.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
دوم اکتبر 1869 میلادی هندوستان ایالت گجرات شاهد به دنیا آمدن پسری بود آن ایالت در یک خانواده‌ی بازرگان و سنتی پسری به نام موهانداس زمانی که از یک خانواده‌ی بازرگان صحبت می‌کنیم در هندوستان اون زمان باید این نتیجه رو بگیریم که اوضاع احوال مالی اون خانواده احتمالا خوب بوده


audio: hdbqCc7tlDI_0009.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
خانواده‌های زیادی این شانسو نداشتند یکی از نشانه‌های خانواده‌های متمول در هندوستان اون زمان تعداد زنان زیاد بوده به عنوان مثال موهانداس داستان ما پسر چهارمین همسر پدر بوده پسری بود از زن چهارم، در واقع وضع خانواده، وضع پدر خانواده خوب بوده هی زن می‌گرفته، بعد هی زن می‌گرفته و هی هی هی زن می‌گرفته


audio: hdbqCc7tlDI_0010.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
به هر حال پدر چه بود اسمش؟ جناب کارامچاند و فامیلیش چه بود؟ شما بفرمایید بله گاندی کارامچاند گاندی پدر خانواده بود ایشون و زن چهارمش مادر موهانداس گاندی خانمی بود به نام پیتلی بای او یک زن بسیار مذهبی بود و مقید به آیین جین از این آیین جین مفصل در ادامه خواهیم گفت که بس آیینی‌ست جالب


audio: hdbqCc7tlDI_0011.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید از وضعیت هند زمان تولد موهانداس گاندی یا همون ماهاتما گاندی آینده که خواهیم گفت چطور شد این اسم بر او نهاده شد صحبت کنیم و بینیم اوضاع احوال هندوستان چه بوده؟ چه شکلی بوده اساسا؟ برای پاسخ به این سوال اول سفر کنیم به دویست سال پیش از تولد گاندی بزرگ شرکت‌های متعددی از پرتغال و هلند اومدن تو هندوستان


audio: hdbqCc7tlDI_0012.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
شروع کردند به فعالیت و تلاش کردند سهم بیشتری از اقتصاد و تجارت با هند رو به دست بیارن از یه جایی به بعد در این رقابت انگلستان هم وارد شد و یه شرکتی تاسیس کرد به نام کمپانی هند شرقی در ادامه و در تاریخ می‌بینیم به مرور این شرکت قوی و قوی‌تر شد در واقع در عرض تقریبا دو قرن تبدیل شد به بزرگترین شرکت دنیا در زمان خودش


audio: hdbqCc7tlDI_0013.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو این دو قرن کمپانی هند شرقی درگیر جنگ هم بوده درگیر لابی با حاکمان محلی هم بوده و نسل‌های مختلفی آمدند و رفتند اما کمپانی هند شرقی قرص و محکم بر جای ماند و تو بشنو هر روز قوی‌تر از دیروز شد


audio: hdbqCc7tlDI_0014.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
بیایم جلوتر، 1757 میلادی یه سری از نظامیان و تاجران بزرگ هندی میان دست به دامن کمپانی هند شرقی میشن در واقع دست به دامن انگلستان میشن، بریتانیای کبیر که بیا جون مادرت ما رو از دست این حکومت فعلی نجات بده نقطه‌ی عطفی در تاریخ جهان و هندوستان شاید بعدها پشیمان شدند همان دوستان اما دیگه فایده‌ای نداشت


audio: hdbqCc7tlDI_0015.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
انگلیس رو هوا زد این پیشنهاد رو و گفت نوکرت هم هستم با افتخار میام نجات میدم، چه کرد؟ حکومت نواب بنگال رو شکست داد او رو بیرون کرد و در واقع حکومتی رو از بین برد که بخشی از ایالات هند رو در دست داشت که بسیار مورد حمایت فرانسه بود اون ایالات و همین شد اولین گام بریتانیا برای استعمار کامل هندوستان


audio: hdbqCc7tlDI_0016.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
عرض کردم کشورهای مختلفی با شرکت‌های مختلف در تلاش بودند برای به دست آوردن سهم بیشتری از اقتصاد هندوستان تجارت هندوستان رو دوست داشتن مال خود کنند و در ادامه کل هندوستان رو حالا انگلستان فرانسوی‌ها رو کنار زد و این شد اولین گام برای خوردن هندوستان با جاش بیایم جلوتر، صد سال بعد 1857 میلادی تو هند یه سری شلوغی پیش اومد


audio: hdbqCc7tlDI_0017.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
یه سری اعتراضات پیش اومد توسط چه کسانی؟ نظامیان شاغل تو همین کمپانی هند شرقی و چرا این اتفاق افتاد؟ این سربازان این نظامیان معتقد بودن که آقاجان کمپانی هند شرقی داره استعمار می‌کنه مملکت ما رو حواستون کجاست ایهاالناس؟ نتیجه؟ شورشی به پا شد یک شورش سراسری در هندوستان ایجاد شد شورشی که هندیان امروز بهش میگن در واقع خیلی وقته بهش میگن


audio: hdbqCc7tlDI_0019.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
نظامیانی اعتراض کردند که آقاجان مام وطن را بردند، چه نشستید؟ خوردند اتحادی پیش آمد، از پس آن اتحاد، شورشی و آن شورش سراسری شد نتیجه چه شد؟ نتیجه‌ی این شورش استقلال خواهانه چه شد؟ دولت بریتانیا راسا حالا وارد عمل شد و یه کاری کرد سیاستی به خرج داد که آموزنده‌ست تا همین الان هم بسیاری از حاکمان


audio: hdbqCc7tlDI_0020.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در سراسر دنیا ازش استفاده می‌کنن درس پس میدن اسامی رو عوض کن همان سیاست را دنبال کن یک اسم را به اسمی بزرگ‌تر تبدیل کن همان سیاست را دنبال کن، هیچکی هیچی نمیگه همین اتفاق افتاد کمپانی هند شرقی اومد رسما مالکیتش رو مالکیت خودش رو منتقل کرد به شخص ملکه ویکتوریا به نام زد، شیش دانگ سند داد دست خانم ویکتوریا سرکار خانوم ملکه چه کرد؟


audio: hdbqCc7tlDI_0021.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
شخصا حالا برای هندوستان دولت تعیین می‌کرد سیاست تعیین می‌کرد و می‌گفت چی؟ می‌گفت هر آنچه من بگم درست است اینقد هم خوشگل این کارو می‌کرد همه راضی بودن چرا؟ شورش شده بود که کمپانی هند شرقی بد است حالا دیگه کمپانی هند شرقی مال آدمان سابق بدا نبود در دستان با کفایت ملکه ویکتوریا و رهبر بریتانیای کبیر بود و حالا احتمالا مشکلی دیگه نبود


audio: hdbqCc7tlDI_0022.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
این که در عمل مشکلی بود یا نبود این که سیاستی تغییر کرد یا نکرد قضاوت با شما و این که آیا تاریخ تکرار میشه یا نه اون هم قضاوت با شما به هر جهت اسمو عوض کن همون روند رو ادامه بده


audio: hdbqCc7tlDI_0024.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پس از شروع اون شورش‌های سراسری در هندوستان با این اتفاقی که عرض کردم مالکیت کامل ملکه‌ی انگلستان بر کمپانی هند شرقی شکل گرفت و دوران استعمار کامل هندوستان توسط بریتانیا آغاز شد اسمو عوض کردند نه تنها آنچه که بود ماند بلکه کامل‌تر هم شد دوران استعمار کامل هندوستان، خوردن کامل هندوستان از این سال شروع شد


audio: hdbqCc7tlDI_0025.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در واقع دورانی آغاز شد که اگر بخوایم درباره‌ش صحبت کنیم یک قسمتی‌ست جداگانه و مفصل علاقه‌مند بودید بنویسید درباره‌ش صحبت خواهیم کرد اما این را گفتیم که از فضای هندوستانی صحبت کنیم که ماهاتما گاندی در آن چشم به جهان گشود


audio: hdbqCc7tlDI_0026.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
موهانداس کارامچاند گاندی یازده سال پس از آغاز استعمار هند توسط بریتانیا با اون اتفاقاتی که عرض کردم به دنیا میاد در واقع تو شرایطی به دنیا اومد که صاحاب هند بریتانیا بود فرزندی بود موهانداس که انگار تو سرنوشتش آمده بود که به این استعمار بیاد و پایان بده، گویی بر ناصیه‌ی او نگاشته بودند که بیاد پایان بده از ازل


audio: hdbqCc7tlDI_0027.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و این کار رو کرد، چطور کرد مهمه به هر جهت از کودکیش بگیم او بچه‌ای بود که در دوران کودکی هیج نشانه‌ای از نبوغ نداشت حتی خودش تایید کرده آقای گاندی که جدول ضرب هم من بلد نبودم یعنی خیلی سر در نمی‌آوردم هر کاری معلماش می‌کردن در کودکی این بنده خدا خیلی نمی‌فهمیده درس‌هاش رو یه صحبتی داره آقای گاندی بعدها میگه من خیلی اصلا باهوش نبودم ضمن این که بسیار شیطون بودم در نهایت از پس تمام این شیطنت‌ها


audio: hdbqCc7tlDI_0028.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو سیزده سالگی ازدواج می‌کنه آقای گاندی کودک همسری اصلا با دختری که براش انتخاب کرده بودن زوری خیلی آشناست به هر جهت دیگه کودک همسری به انتخاب والدین به هر حال اون زمان سنت هندوستان بوده که باید تندی ازدواج کنی و اگر خانواده‌ی بازرگان هم داشتی می‌تونستی تند تند تند تند هم ازدواج بکنی به هر حال از اعتقادات گاندی هم بگیم بد نیست او تحت تاثیر مادرش به آیین جین باور داشته و چیست این آیین جین؟


audio: hdbqCc7tlDI_0030.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
یه نکته رو پیش از ادامه عرض کنم اگر بخوایم درباره‌ی آیین‌های هندوستان صحبت کنیم باید یک کانال پادکست مجزا بزنیم یعنی یه قسمت دو قسمت ده قسمت نه یه چنل باید بزنیم اما به‌هرحال برای ما بنویسید اگر علاقه‌مند بودید در یک قسمت به اختصار از آیین‌های مهم هندوستان سخن خواهیم گفت برگردیم به آقای گاندی و جین امروز اگر سفر کنیم به هندوستان احتمالا یه سری هندی لخت مادرزاد در خیابان می‌بینیم


audio: hdbqCc7tlDI_0031.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
وقتی دیدیم اصلا نباید تعجب کنیم چرا که احتمالا ان دوستان پیرو همین آیین جین هستند که مادر گاندی و از پس او خود گاندی به آن باور داشتند جینی بودند اگر بخوایم نکات مهم این پیروان رو بگیم در واقع این آیین رو بگیم میتونیم به گیاهخوار بودنشون اشاره کنیم و اصرارشون به این که آقا به کسی آسیب نزنید دیگه یعنی ما به کسی آسیب نمی‌زنیم مثلا بسیار تلاش دارند این دوستان


audio: hdbqCc7tlDI_0032.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که به حیوانات هم حتی آسیب نزنند چه برسه به انسان‌ها از اون ور تعلقات خاصی هم ندارند خیلی وارسته طوری‌ان به همین واسطه‌س که یه سری‌هاشون اصلا لباس هم نمی‌پوشن میگن حالا چه کاریه؟ هستیم دیگه والله، همه دارن آقای گاندی هم بسیار تحت تاثیر این آئین و تفکرات بوده به عنوان مثال ایشون گیاهخوار بوده یا بسیار اصرار داشته که به هیچ عنوان به هیچکسی آسیب نزنه


audio: hdbqCc7tlDI_0033.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
گرچه هنر گاندی این بود که از همین آموزه‌های عرفانی نهایتا یک مانیفست اجتماعی و سیاسی به وجود آورد بدون این که آسیبی به کسی بزنه یا مثلا مبارزات مسلحانه انجام بده آقای ماهاتما گاندی آینده مانیفستی به وجود آورد از همین آموزه‌ها که تا همین امروز که من و شما با هم صحبت می‌کنیم تا همین لحظه که بنده خدمت شما هستم جهان رو تحت تاثیر قرار داده


audio: hdbqCc7tlDI_0034.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و شما بشنو قرار خواهد داد اگر در جستجویش باشیم این که امروز به این معتقدند مبارزان حاکمان و تمامی انسان‌های روی زمین که می‌شود بدون آسیب زدن به کسی تغییرات اجتماعی و سیاسی داد یا نه؟ بحث دیگری‌ست و شما قضاوت بفرمایید


audio: hdbqCc7tlDI_0035.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اونچه امروز از گاندی به جا مونده یک شیوه‌ی خشونت پرهیز برای رسیدن به حقوق انسانی‌ست جنبش‌های سیاسی و اجتماعی بسیاری سراسر دنیا از افرادی مثل گاندی الگو گرفتند امروز و برنامه‌های خودشون رو با همون روش دارن پیش می‌برن پیش از این هم پیش بردند در واقع آقای گاندی خودش طراح این شیوه‌ی مبارزات بوده از اساس


audio: hdbqCc7tlDI_0036.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و همین شیوه‌ی مبارزه زمانی که به تاریخ و زندگی ایشون رجوع کنیم می‌بینیم که ریشه در آئین‌های مذهبی‌ای داشته که مادرش بهش باور داشته و از پس مادر، پسر به آن‌ها باور داشته در واقع در دوران جدید زمانی که گاندی بزرگتر شد تونست برای اولین بار یه جورایی رابطه‌ای درست بین اندیشه‌ی عدم خشونت به عنوان یک اصل مذهبی


audio: hdbqCc7tlDI_0037.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و از اون ور عدم خشونت به عنوان یک استراتژی مبارزه برقرار کنه یک رابطه‌ی بسیار تاثیرگذار که نتیجه‌ش چه شد؟ استقلال هندوستان در ادامه خواهیم گفت در نهایت این روشی بود که جناب گاندی در برابر دشمنانش، سراسر جهان به کار برد این نکته‌ی جذابی‌ست یه جورایی میشه گفت همین روش باعث شد گاندی بشه گاندی حالا سوال چطور شد که آقای گاندی تبدیل شد از یک کودکی که


audio: hdbqCc7tlDI_0038.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
خیلی حتی دروسش رو متوجه نمی‌شد و بسیار شیطون بود به یک مبارز؟ مبارزی که در طول تاریخ اسمش ماندگار خواهد موند عرض می‌کنم


audio: hdbqCc7tlDI_0039.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
برگردیم به زندگی آقای گاندی ایشون پدرش رو از دست میده و داستان از دست دادن پدر هم داستانی‌ست جذاب و شنیدنی هم بسیار بر زندگی این آدم تاثیرگذار میشه گفته میشه زمانی که پدر ایشون در بستر مرگ بوده گاندی با همسرش وقت می‌گذرونده و در و اقع نمی‌رسه آخرین لحظات رو با پدر سپری کنه حالا این با همسر وقت گذروندن دیگه بنده جمله‌ی مناسب‌تری پیدا نکردم دیگه


audio: hdbqCc7tlDI_0040.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
شما حدیث مفصل رو زحمت بکش بخوان از مجمل به هر حال نبوده ایشون ساده‌ش این بوده که بوده بالا سر پدر دیده خب حالا بابا حالش بدی نیست خب دیگه خیلی وقته اینطوریه همینجوری بوده ایشالا خیره خدا شفا بده با همسرش بدو بدو میرن تو اتاق تو اتاق بودن که عمو میاد میگه تق تق تق عمو جان پاشو بابا مرد و همین مسئله به همین سادگی باعث میشه گاندی نسبت به روابط جنسی بدبین بشه از همون موقع


audio: hdbqCc7tlDI_0041.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
این بدبین شدن در ادامه در زندگی او و دیگران تاثیر میذاره ازش صحبت خواهیم کرد و به هر حال این یکی از آسیب‌های کودک همسری هم هست بد نیست بهش اشاره کنیم دوستان عزیز اتفاقاتی که امروز داره در 1403 می‌افته اطراف ما این یکی از آسیب‌هاشه کودک همسری آسیبه به هر حال این اتفاق در 1885 میلادی در زندگی گاندی افتاد و گاندی قصه‌ی ما شانزده ساله بود


audio: hdbqCc7tlDI_0042.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و کاملا طبیعی بود که پدر رو به مرگ رو رها کنه بدوئه تو اتاق به او نمیشه خرده گرفت، مشکل از او نبود مشکل از فرهنگ و همان پدر بود که در بستر دراز کشیده بود و دگر سر پا نشد به‌هرحال این سال 1885،سال مهمی‌ست برای گاندی از اون ور سال مهمی‌ست برای هندوستان چرا مهمه؟ گاندی پدر از دست داد هند هم کنگره‌ی ملی هند رو به دست آورد


audio: hdbqCc7tlDI_0044.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
کنگره‌ی ملی هند توسط ملی‌گرایانی تشکیل شده بود که می‌خواستند کشورشون رو از زیر پرچم بریتانیا بیرون بیارن هرچند تا سال‌ها بعد این کنگره فراز و فرودهای عجیبی رو تجربه کرد و گاهی حتی در تقابل با مسلمانان هند حسابی اصلا رفت تو بغل بریتانیا، اصلا پرید ماچ و بوسه کما این که مسلمانان هند هم یه وقتایی از اون ور


audio: hdbqCc7tlDI_0045.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پریدن اصلا فرنچ کیس با بریتانیا که زیرآب هندوها رو بزنن همون بحث تفرقه بنداز حکومت کن مردمان یک کشور در تقابل بودند با هم این بار به نام دین جای دیگر به نام سرزمین جای دیگر به نام هر آنچه شما بفرمایید به هر حال ما در قسمت تاریخ پاکستان چهار قسمت پیش از این در پادکست مورخ مفصل صحبت کردیم از این اختلافات و تاثیر بریتانیا در این اتفاقات


audio: hdbqCc7tlDI_0046.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و نتیجه‌ی این اتفاقات که چه شد؟ کشور پاکستان در اون قسمت گفتیم کنگره‌ی هند چقدر اهمیت داشت و چه تاثیراتی گذاشت عرض کردم در اون قسمت دوره‌ای مهمترین چهره‌ی همین کنگره‌ی ملی هند جناب ماهاتما گاندی بود و بسیار هم تاثیرگذار شد در استقلال هندوستان گرچه زمان تاسیس کنگره‌ی ملی هند عرض کردم 1885 میلادی بود


audio: hdbqCc7tlDI_0047.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و گاندی داستان ما شانزده ساله بود و خیلی بچه‌تر از این حرف‌ها بود که پاشه بره تو کنگره و برای استقلال کشورش مبارزه کنه هنوز خیلی تعریفی نداشت از این مسائل در اون سال‌ها در شانزده سالگی آقای گاندی به فکر پیشرفت و توسعه‌ی فردی خودش بود بیشتر ضمن این که تو پرانتز عرض کنم خیلی‌ها در این سن و سال همین امروز با پیشرفت علم و تکنولوژی هم


audio: hdbqCc7tlDI_0048.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
هنوز به فکر توسعه‌ی فردی خودشون نیفتادن همین نشون میده گاندی اون زمان در اون شرایط و اون فرهنگ چقدر جلوتر از دیگران داشت فکر می‌کرد نتیجه‌ی این دغدغه، توسعه‌ی فردی چه شد برای آقای گاندی؟ دو سال بعد از فوت پدر و در حدود هجده سالگی ایشون خانواده رو مجاب کرد که پول تحصیلش رو بدن پاشه بره انگلیس حقوق بخونه وکیل شه


audio: hdbqCc7tlDI_0049.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پیش از این عرض کردم خانواده‌ی آقای گاندی وضع مالیشون خوب بود و برعکس بسیاری از خانواده‌های هندوستان اون زمان دست و بالشون باز بود می‌تونستن خرچ بچه‌شونو بدن پاشه بره انگلستان از اون ور بسیار خانواده‌ی بخشنده‌ای بودند و جالبه مادر آقای گاندی زمانی که پدر فوت می‌کنه مطمئن نبوده که آیا درسته من پول بدم بچه‌م بره انگلیس؟ بره خارجه تحصیل کنه دانشگاه بره حقوق بخونه وکیل شه؟


audio: hdbqCc7tlDI_0050.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
یا برم خرج فقیر فقرا بکنم به نیازمندا بدم؟ این تفکر بخشندگی رو داشته ضمن این که بسیاری از این تفکر از همون آئین جین می‌اومد که آسیب به کسی نزنیم، آدم‌های خوبی باشیم کمک کنیم در نهایت آقای گاندی موفق میشه مادر و خانواده رو راضی کنه و ایشون بار سفر می‌بنده میره کجا؟ انگلستان بریتانیای کبیر


audio: hdbqCc7tlDI_0052.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
مادر به فرزند میگه پسرم می‌خوای بری، برو ولی سمت خلاف نرو و جالبه خلاف از طرف خانم والده‌ی آقای گاندی چی بوده؟ گوشت نخور، شراب نخور، سکس نکن در نهایت به آئینی که داری وفادار بمون بعدها که از گاندی می‌پرسن واقعا چی شد رفت انگلیس؟ چرا رفتی در واقع انگلیس؟ در یک کلمه جواب میده جاه طلبی میگه رفتم انگلستان وکیل شم


audio: hdbqCc7tlDI_0053.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
از اون ور سرزمین فیلسوفان و شعرا و مهد تمدن رو ببینم به هر حال نقطه‌ی عطف زندگی گاندی به هر دلیلی همین‌جا بود سفر او به انگلستان و تحصیل در رشته‌ی حقوق


audio: hdbqCc7tlDI_0054.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اگر نازک شیم بر زندگی آقای گاندی تو دوران تحصیلش در انگلستان هیچ اثری از مبارزات سیاسی و اجتماعی نمی‌بینیم در واقع هیچ کس فکرشو نمی‌کنه که یک همچین آدمی که داره تو انگلیس درس می‌خونه، حقوق می‌خونه و خیلی زندگی عادی‌ای داره به فکر مبارزه باشه اصلا تعریفی داشته باشه هدفش این باشه نهایت کاری که آقای گاندی کرده در اون دوران زندگیش این بوده که رفته عضو انجمن گیاهخواری شده


audio: hdbqCc7tlDI_0055.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
یه مدتی هم در مورد خواص میوه می‌نوشته مثلا موز خوب است گلابی خوب است همین در واقع فعالیت در انجمن گیاهخواری شاید هیچ نسبتی با در واقع فعالیت سیاسی نداشته باشه اما یه نکته‌ای هست همین فعالیتش در انجمن گیاهخواری یک چیز رو برای او روشن کرد یه چیز خوب یاد گرفت، چی رو؟ تشکیلات اهمیت تشکیلات او فهمید که تشکیلات چقدر مهم است و این تجربه بسیار در ادامه به کارش اومد


audio: hdbqCc7tlDI_0056.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
به هر حال اون زمان، زمان تحصیلش حتی تو همین مسئله، اهمیت تشکیلات و از اون مهمتر، استفاده از تشکیلات این آدم اعتماد به نفس هم نداشت اعتماد به نفس کافی نداشت برای استفاده از این امکانات فقط فهمید تشکیلات خوب است، به درد می‌خورد یه خاطره‌ای داره جالبه یه بار یه مقاله می‌خواسته بخونه به عنوان دانشجو قرار میشه این بنده خدا آقای گاندی بره جلوی همه مقاله بخونه یه یادآوری کنم ما قدیم بچه بودیم یهو صدامون می‌کردن تو صبحگاه


audio: hdbqCc7tlDI_0057.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پاشو بیا بالا فلانی، احمد هاشمی بیا بالا مثلا فلان چیزو بخون، فلان حرفو بزن، فلان شعرو بخون حالا هر چیز دیگری که شما به می‌دانید چه چیزهایی خوانده میشد بنده که خود بنده اصلا حالت بیرون‌روی پیدا می‌کردم از استرس آقای گاندی هم همین بود میگن بیا مقاله بخون کاغذو باز می‌کنه بخونه غش می‌کنه یعنی اصلا به خوندن هم نمی‌رسه به هر حال با تمام این بالا و پایین‌ها این دوره‌ی ماهاتما گاندی این دوره‌ی زندگیش هم به پایان میرسه


audio: hdbqCc7tlDI_0059.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
گاندی برمی‌گرده هند می‌بینه جا تره مادرم نیست بله مادر او هم به رحمت خدا رفته بود تو ایامی که گاندی در انگلستان داشته درس می‌خونده نه تنها مادر از دست رفته بوده بلکه بذل و بخشش‌هایی که خانواده‌ش داشتن به فقرا عرض کردم بسیار دست و دل باز بودن اوضاع احوالشون هم خوب بوده اما به این فکر نکردن که خب پدر از دنیا رفت منبع درآمد از دنیا رفت


audio: hdbqCc7tlDI_0060.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
کمی باید مدیریت کنیم تو بذل و بخشش فکر نکردند بذل و بخشش کردند و همین اتفاق باعث شد خانواده‌ی گاندی ثروت رو از دست بدند حتی از یه جایی به بعد جالبه به سختی مخارج تحصیل آقای گاندی رو که در انگلستان بی‌خبر بود تامین می‌کردند حالا که برگشت با این مسائل روبرو میشه گاندی و می‌بینه بابایی از خانواده درآورده که نگو و نپرس همین میشه که به خانواده میگه قربونتون برم، دل قوی دارید


audio: hdbqCc7tlDI_0061.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
من اومدم جبران کنم دیگه سختی‌ها تمام شد لطفتون رو جبران می‌کنم داداش گاندی میگه چی میگی بابا؟ جبران می‌کنم جبران می‌کنم مملکتو نمی‌بینی؟ الان من یه پول از همین انگلیسا میخوام کلشو خوردن یه آبم روش جوابم هم نمیدن تو وکیلی درس خوندی دیگه؟ میتونی پول منو بگیری؟ جبران می‌کنم جبران می‌کنم


audio: hdbqCc7tlDI_0063.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
می‌گیرم، این حرف‌ها چیه؟ وکالت خوندم و میره آقای گاندی، تصمیم میگیره از اینجا مبارزات رو شروع کنه و نتیجه؟ عرض می‌کنم


audio: hdbqCc7tlDI_0065.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
برو بیرون بدو بابا راحتش این میشه در واقع آقای گاندی میره شکایت می‌کنه از انگلیس‌ها خیلی محترمانه به عنوان وکیل انگلیس‌ها محترمانه پرتش می‌کنن بیرون میگن چی میگی؟ کجا بودی؟ حالا رفتی حقوق خوندی فکر نکن خبریه این شکایت اصلا قابل پیگیری نیست تو هندی‌ای ما انگلیسی، نمی‌بینی؟ مملکتتون مال ماست به هر حال آقای گاندی پامیشه خودشو می‌تکونه میگه عه اینجوریاس؟ حالا بگردید تا بگردم من وکیلم زبان هم بلدم


audio: hdbqCc7tlDI_0066.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
میرم الان بمبئی پول درمیارم میدم به خانواده‌م پولتون هم بخوره تو سرتون و همین کار هم می‌کنه، یه راست میره بمبئی کار می‌کنه اما هیچی به هیچی نه تنها در وکالت شکست می‌خوره بلکه زمانی که به این فکر میکنه حالا وکیل هم نشدیم نشدیم زبان که بلدم برم درس بدم اونجا هم شکست می‌خوره در واقع در تدریس هم شکست می‌خوره حتی اجازه‌ی عریضه نویسی جلوی در دادگاه هم بهش نمیدن


audio: hdbqCc7tlDI_0067.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که یه عریضه‌ی معمولی نبویسه بده دست یکی بره تو دادگاه اینه که دقیقا مثل فیلم‌های هندی‌ست اینجای زندگی گاندی هر کاری می‌کنه انتهاش بن‌بست میشه هر چه تلاش میکنه این آدم انتهاش بی‌نتیجه میشه در نهایت چه اتفاقی می‌افته؟ او با دستی درازتر از پا و چشمانی تر به خانه و شهرشون برمی‌گرده


audio: hdbqCc7tlDI_0070.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
غرق در غم و غصه بود اما نقطه‌ی عطفی در زندگی او اینجا ایجاد شد و آن نقطه‌ی عطف را عبدالله ایجاد کرد آقایی به نام عبدالله میاد پیش ایشون میگه قربونت ما پسرعمومون گرفتار شده یه دادگاه حقوقی داره شما بیا وکلیش شو، شنیدم وکالت خوندی جناب گاندی خوشحال میشه تو اون شرایط چشاش برق می‌زنه میگه بله من وکیلی خوندم قربونت برم کجا بریم؟


audio: hdbqCc7tlDI_0071.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
میگه همین بغله خیلی راهی نیست، ژوهانسبورگه آقای گاندی میگه چی ؟ کجاست؟ میگه همینجاست خیلی دور نیست، یعنی ببین عه اینجا مستعمره‌س دیگه؟ اونجا هم مستعمره‌س جفتش هم مال انگلیسه حالا اینجا هنده آسیاس اونجا ژوهانسبورگه آفریقای جنوبیه شلوغش نکن همین موضوع بنده به طنز برگزار کردم اما همین اتفاق نقطه‌ی عطف زندگی گاندی میشه او عاشق تجربه‌های جدید بود از کودکی


audio: hdbqCc7tlDI_0072.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و این پرونده در آفریقای جنوبی بود او پرونده رو قبول می‌کنه به سرعت و بنا بود یک سال این پرونده طول بکشه آقای گاندی یک بار دیگه بار سفر می‌بنده این بار نه به انگلستان که به آفریقای جنوبی و بنا بود یک سال بره و برگرده اما آموخته‌های حقوقی خود را به کار گرفت و کمی بیش از یک سال در آفریقای جنوبی و ژوهانسبورگ زندگی کرد او بنا بود یک ساله برگرده


audio: hdbqCc7tlDI_0073.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
بیست و دو سال بعد از آفریقای جنوبی بازگشت گاندی از یکی از مستعمرات بزرگ بریتانیا در آسیا به یکی از مستعمرات بزرگ بریتانیا در آفریقا سفر کرد و در آن بیست و دو سال تاریخ ساخت


audio: hdbqCc7tlDI_0074.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو ده روز اول حضورش در ژوهانسبورگ، آفریقای جنوبی آقای گاندی یک واقعیت رو خیلی خوب درک می‌کنه درسته هر دو کشور مستعمره‌ی بریتانیا بودند اما آقای گاندی در کشور خودش مستعمره بود ولی در کشور دوم در آفریقای جنوبی فقط مستعمره نبودند آفریقای جنوبیایی‌ها مستعمره بودند هندی‌ها نه آقای گاندی این واقعیت رو درک می‌کنه


audio: hdbqCc7tlDI_0075.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که شهروند درجه دوئه اونجا حتی تو لندن با گاندی با احترام برخورد کرده بودند اما در ژوهانسبورگ حالا چهره‌ی زشت استعمار رو درک می‌کنه آقای گاندی مثال بزنیم از خاطرات عینی گاندی میره تو دادگاه به عنوان وکیل آقای گاندی در ژوهانسبورگ آفریقای جنوبی قاضی بهش میگه اون عمامه رو از رو سرت بردار گاندی برنمی‌داره و قاضی میگه این حمالو از دادگاه من بندازید بیرون این کلمه‌ی حمال مهمه عینی روایت می‌کنم


audio: hdbqCc7tlDI_0076.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
چند روز بعد یک خاطره‌ی دیگه سوار قطار میشه که از شهری بره شهر دیگر یه مسافر داد میزنه که این حمالو کی راه داده رو صندلی درجه یک؟ گاندی هم صداشو می‌بره بالا که پولشو دادم بلیطشو خریدم و مامور قطار میاد پس کله‌ی گاندی رو می‌گیره میگه گمشو بیرون حمال یا برو درجه‌ی سه بشین حمال


audio: hdbqCc7tlDI_0077.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو آفریقای جنوبی پایانی بر تحقیر وجود نداشت تو همون داستان قطاری که عرض کردم که داستان بسیار مهمی‌ست در ادامه خواهم گفت اهمیتش رو آقای گاندی رو از قطار میندازن بیرون در نهایت اون روز به قدری دل شکسته میشه به گفته و خاطرات عینی خود ایشون که می‌خواسته جمع کنه همون شب برگرده هندوستان اون شب تا صبح آقای گاندی تو اون ایستگاه قطار می‌شینه و با خود فکر می‌کنه که بمانم یا بازگردم؟


audio: hdbqCc7tlDI_0078.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در نهایت به این نتیجه می‌رسه که باید بمانی و کارت رو تمام کنی نتیجه؟ صبح اون روز یک درشکه می‌گیره در واقع یک دلیجان، قدیمی درشکه میشه دلیجان یه درشکه می‌گیره بره سمت دادگاه زمانی که میخواسته سوار شه بهش میگن حمال اجازه نداری عقب بشینی چون حمالی نهایتا می‌تونی بشینی کنار گاریچی میره کنار گاریچی، گاریچی می‌خواسته سیگار بکشه بهش میگه حمال باید بری رو رکاب بشینی


audio: hdbqCc7tlDI_0079.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
چون میخوام سیگار بکشم گاندی میگه خب بکش به من چیکار داری؟ درشکه‌چی میگه مث که نفهمیدی حمال اونی که من میگم باید اتفاق بیفته گمشو برو رو رکاب بشین آقای گاندی قبول نمی‌کنه از اون ور گاریچی شروع می‌کنه فحش و بد و بیراه دادن به خود و خانواده‌ی گاندی اینقدر فحش میده و گاندی سکوت می‌کنه که مسافره در واقع مسافرایی که تو دلیجان و درشکه نشسته بودند شاکی میشن


audio: hdbqCc7tlDI_0080.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
به اون درشکه چی میگن چی؟ خفه شو سیگارتو بکش چی کار به این بدبخت داری و همین مسئله میشه نقطه‌ی عطف در زندگی گاندی و تو بشنو مردمان آفریقای جنوبی از اون مهمتر تو زندگی هندیان آفریقای جنوبی و همین قصه‌ی دم دستی و کوتاه یک تاب آوری تاب آوری در مقابل یک مشت فحش از طرف درشکه چی و سکوت آقای گاندی اولین تجربه‌ی موفق مبارزاتی آقای گاندی بود


audio: hdbqCc7tlDI_0082.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اینایی که عرض کردم خاطرات آقای گاندی بود گاندی برای اولین بار تونسته بود حقشو بگیره با صبوری و مقاومت کاری که یک عمر از پس این اتفاق انجام داد با یک مقاومت مدنی دم دستی این کار رو کرده بود سکوت در مقابل فحش به قدری آقای گاندی خوشحال میشه از این اتفاق و از این دستاورد که شب که میره خونه یه تعدادی از هندی‌ها رو جمع می‌کنه میگه آقا این چه وضع زندگیه؟ چرا تن به همچین تحقیری میدین شما؟


audio: hdbqCc7tlDI_0083.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
چرا مقاومت نمی‌کنید؟ آقای گاندی اون شب اولین سخنرانی پرشور عمرش رو انجام میده و انگار به گفته‌ی خود او کلمات خودشون پشت هم می‌آمدند و او فقط وسیله‌ای بود که این کلمات شنیده شوند توسط کی؟ گوش‌های مردم هندوستانی که در ژوهانسبورگ در آفریقای جنوبی شبی در محله‌ی هندوستان هندی‌ها و حمال‌ها نشستند و به یک هندی دیگر، حمالی دیگر گوش می‌دهند


audio: hdbqCc7tlDI_0084.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
او این کار رو کرد یک سخنرانی پرشور کرد و انگار گاندی سیاستمدار ماهاتما گاندی‌ای که من و شما امروز می‌شناسیم و در تاریخ می‌شناسند و تو بشنو خواهند شناخت اینجا و اون شب متولد شد درست در میانه‌ی یک سخنرانی پرشور و یک نکته‌ی جذاب هم اشاره کنیم اون ایستگاه قطاری که آقای گاندی دل شکسته در آن نشست و یک شب تا صبح فکر کرد


audio: hdbqCc7tlDI_0085.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که برگردم به وطن یا برنگردم یعنی برم در آرامش زندگی کنم یا بمانم و مبارزه؟ امروز نوعی زیارتگاه محسوب میشه برای هندیان آفریقای جنوبی


audio: hdbqCc7tlDI_0086.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
البته آقای گاندی، یه نکته‌ی مهم آقای گاندی کلمه‌ای علیه سفیدپوستان و انگلیس‌ها به کار نمی‌بره تو اون صحبت‌ها اون به ذهن گاندی حتی خطور هم نمی‌کرد که می‌شود از امپراتوری بریتانیا مستقل شد می‌شود استقلال داشت فقط معتقد بود آقای گاندی اون زمان که تو همین شرایطی که در سرنوشت ما نوشته شده کاریش هم نمیشه کرد مستعمره‌ایم یعنی باید مستعمره باشیم تا آخر عمر


audio: hdbqCc7tlDI_0087.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
باید مبارزه کنیم و با حقوق انسانی برابر زندگی کنیم این انتهای تفکر گاندی بود اون روزها به‌هرحال پرونده‌ای که عرض کردم که دلیل سفر گاندی بود از هندوستان به آفریقای جنوبی تمام میشه بعد از حدود همان یک سال آقای گاندی شال و کلاه می‌کنه بار می‌بنده که بازگرده به وطن موقعی که می‌خواسته خداحافظی کنه با رفقایی که تو اون یه سال حالا پیدا کرده بود متوجه میشه قانونی اخیرا تصویب شده


audio: hdbqCc7tlDI_0088.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در ژوهانسبورگ در آفریقای جنوبی که بر اساس اون قانون جماعت هندی‌ای که در آفریقای جنوبی زندگی می‌کنند و حدودا صدوپنجاه هزار نفر بودند اون زمان کلا از صدوپنجاه هزار نفر کلا دویست و پنجاه نفر حق رای دارند همون دویست و پنجاه نفر هم با اما و اگر یه جماعتی از اون هندوستانی‌ها جمع میشن پیش آقای گاندی میرن بهش میگن که تو وکیلی زبانت هم خوبه انگلیس هم درس خوندی بیا دمت گرم یه حق الوکاله از ما بگیر


audio: hdbqCc7tlDI_0089.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
نذار این حق رای و از ما بگیرن ما داریم زندگی می‌کنیم تو این کارو بکن بعد برگرد هندوستان ما حقمونه تو سرنوشتمون مشارکت داشته باشیم این حقوق اولیه و انسانی ماست آقای ماهاتما گاندی با یک نقطه‌ی عطف دیگر مواجه می‌شود در زندگی‌اش او نگاهی می‌کند سکوتی از پس آن نگاه و آن نگاه و سکوت تلاقی پیدا می‌کند با لبخندی


audio: hdbqCc7tlDI_0091.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
شکوائیه آماده میشه امضاها جمع میشه نامه نگاری‌ها شروع میشه توسط گاندی و البته این تلاش‌ها در آفریقای جنوبی سال 1894 میلادی یعنی چیزی حدود صدوسی سال پیش از این طبیعتا به جایی نمی‌رسه اما یک اتفاق مهم می‌افته فعالیت‌های گاندی حسابی سروصدا می‌کنه در رسانه‌های جمعی منعکس میشه حتی تو لندن روزنامه‌ها به گاندی می‌پردازن


audio: hdbqCc7tlDI_0092.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
از اینجا دیگه اسم گاندی تو روزنامه‌ها هی از این دست به اون دست از این صفحه به اون صفحه می‌چرخه مقامات چه می‌کنند؟ مقامات آفریقای جنوبی سریعا میخوان جلوی فعالیت‌های هندی‌ها رو بگیرن طبعا اما با هر واکنش در واقع با هر واکنش مقامات آفریقای جنوبی گاندی گاندی‌تر میشه این مهمه فعالیت‌هاش بیشتر پخش میشه معروف‌تر میشه آقای گاندی اسم این روش مبارزاتی خودش رو همونجا انتخاب کرد


audio: hdbqCc7tlDI_0093.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
به مبارزات خودش می‌گفت ساتیاگراها و به چه معناست؟ ساتیاگراها به معنای پافشاری بر حقیقت است بیایید ساتیاگراها باشیم


audio: hdbqCc7tlDI_0094.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
دو سال بعد گاندی برمی‌گرده هند چرا برمیگرده؟ نمیاد بمونه میاد دست زن و بچه‌شو بگیره برگرده تو آفریقای جنوبی زندگی کنه دیگه تو همین ایام یه کتابی هم می‌نویسه آقای گاندی و شرح دوران حضورش در آفریقای جنوبی رو مفصل توضیح میده در اون کتاب این اولین جزوه‌ی تشکیلاتی گاندی به حساب میاد و هزاران نسخه هم همون موقع ازش فروش میره آقای گاندی اون زمان از مبارزه‌ی خشونت‌پرهیز


audio: hdbqCc7tlDI_0095.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و دوری از نفرت صحبت می‌کنه اون زمان قضاوت با شماست که آیا امروز با پیشرفت علم و ادعای انسانیت و حقوق بشر می‌شود مبارزات خشونت‌پرهیز انجام داد یا نه؟ به‌هرحال اون نوشته‌ی آقای گاندی اون زمان معروف میشه به جزوه‌ی سبز گاندی تو اون می نویسه که شیوه‌ی مبارزه‌ی ما در آفریقای جنوبی فتح نفرت است با عشق


audio: hdbqCc7tlDI_0096.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو دوران کوتاه بازگشت به هند، آقای گاندی کارهای دیگه‌ای هم می‌کنه مثال بزنیم اون دوره طاعون اومده بوده در هندوستان و همه فرار می‌کردن از کسانی که طاعون داشتن یا مکان‌هایی که دچار طاعون شده بودن یا پیش از اون دچار بودن حتی اگر اون زمان آثاری ازش وجود نداشت تو اون مکان‌ها تو این زمان تو این شرایط ، آقای گاندی داوطلب میشه میره دستشویی‌های شهر و نظافت می‌کنه، می‌شوره با یه همچین روحیه‌ی عجیب غریبی گاندی


audio: hdbqCc7tlDI_0098.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
زمانی که برمی‌گرده ژوهانسبورگ می‌بینه به به جمعیت زیادی منتظرشن اومده بودن استقبال خیر بله برای خون آمده بودند، برای کشتار اون جمعیت سفیدپوستان مخالف گاندی بودند مخالفان مبارزه‌ی مدنی هندیان در آفریقای جنوبی اومده بودن چه کنن؟ دسته جمعی بکشن گاندی رو، به همین سادگی که خونش گردن کسی نیفته، نتیجه؟


audio: hdbqCc7tlDI_0099.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پلیس به زور از زیر دست و پای معترضین، گاندی رو نجات میده شانس میاره، می‌برنش بیمارستان خبر این اتفاق به لندن می‌رسه، اینجاش جالبه اینجاس که میگن حرف می‌زنی چقدر شهامت داری عمل کنی؟ ریخته بودن به قصد کشت زده بودن که اگر پلیس نمی‌آمد مرده بود گاندی همونجا خبر میرسه به لندن دستور میرسه از لندن که تمام متهمین بازداشت شوند اما آقای گاندی اعلام می‌کنه رسما که شکایتی ندارم


audio: hdbqCc7tlDI_0100.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
من دنبال خشونت نیستم گاندی معتقد بود که اون دوستان من گمراه شده بودند زمانی که حقیقت من را بفهمند و حقیقت مسیر من را از کاری که انجام دادند متاسف می‌شوند همین مرا بس است شکایتی ندارم بخشش لازم نیست اعدامش کنید


audio: hdbqCc7tlDI_0101.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
همین شکایت نکردن و تاکید بر مبارزه‌ی مدنی باعث شهرت گاندی شد در آفریقای جنوبی در واقع شهرت بیشترش گاندی حالا تبدیل شده بود به یک وکیل سرشناس برای هندی‌های آفریقای جنوبی جالبه شرطش برای پذیرفتن پرونده‌هاش چی بوده؟ طرف دروغگو نباشه واقعا راستشو بگه ما تلاشمون رو می‌کنیم و به همین ترتیب در ادامه حسن شهرت گاندی روز به روز بیشتر و بیشتر شد


audio: hdbqCc7tlDI_0102.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو سیاست هم همین اتفاق افتاد یعنی همینجوری پیشرفت کرد یه روز بهش میگن آقا نخست وزیر بریتانیا داره میاد شما بیا به نمایندگی از هندی‌های مقیم آفریقای جنوبی با ایشون مذاکره کن یعنی در این حد مطرح بوده آقای گاندی در آفریقای جنوبی اصلا کاره‌ای نبوده ولی اینقدر مهم بوده حالا زمانی که نازک شیم در این ایام می‌بینیم چقدر هوشمندانه عمل می‌کنه گاندی در آفریقای جنوبی یه زمین بزرگ می‌خره اونجا رو می‌کنه دفتر یک نشریه


audio: hdbqCc7tlDI_0103.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که برای جامعه‌ی هندیان مقیم آفریقا یه نشریه‌ای منتشر کنه به عنوان یک وکیل به عنوان کسی که تا حدودی در سیاست هم برو بیایی حالا داشت نه تنها دفتر نشریه می‌زنه الباقی زمین و که زمین بزرگی ام بوده هنوز هم هست میده به هندیان مقیم آفریقای جنوبی و اون شهر که توش کشاورزی کنن یا زندگی کنن در واقع آقای ماهاتما گاندی پایه گذار اولین محله‌ی هندی نشین است


audio: hdbqCc7tlDI_0105.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
برگردیم به شانزده سالگی آقای گاندی و اون اتفاق در واقع از دست رفتن پدرش و مشغولیت آقای گاندی با همسرش عرض کردم بدبین شد به روابط جنسی حالا زمانی که بیایم به 37 سالگی آقای گاندی در آفریقای جنوبی می‌بینیم که او یهو روزی با این که چهار تا بچه داشت زندگی خوبی داشت با همسرش هم داشت زندگی میکرد مشکلی نبود یه روز پاشد گفت عزیزم بای بای دیگه رابطه‌ی جنسی بی رابطه‌ی جنسی


audio: hdbqCc7tlDI_0106.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
بنده از این لحظه به بعد دیگه مخالفم با رابطه‌ی جنسی و زمانی که عزیزم بهش میگه ماهاتما خب چرا؟ دیشب چیز چی جان؟ نه؟ میگه نه اصلا اینا نیست من بابامو به خاطر همین روابط جنسی کوفتی از دست دادم و نتونستم باهاش کنار بیام تا همین لحظه به همین واسطه دیگه رابطه‌ی جنسی ممنوع برای من تو پرانتز عرض کنم خیلی‌ها نقض می‌کنن این مسئله رو میگن آقا به‌هرحال آقای گاندی داشته دیگه حالا نکن دیگه حالا عیان بوده پنهان بوده


audio: hdbqCc7tlDI_0107.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
چون به خلوت می رفته آن کار دیگر می‌کرده حالا ما کار نداریم و اینجوری نیست به هر جهت ما صرفا روایت می‌کنیم منابع مختلف رو قضاوت با شماست اما نقطه عطف مهمی‌ست در زندگی گاندی در چه سالی هم اتفاق افتاد؟ یعنی کی گفت آقای گاندی بای بای عزیزم؟ 1906 میلادی


audio: hdbqCc7tlDI_0108.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو همین سال یه قانونی میذارن آفریقایی‌ها که هندی‌ها باید انگشت نگاری شوند و از اون ور یه سری قانون تحقیرآمیز دیگه هم علیه هندی‌ها تصویب میشه به این اشاره کنیم که بیشتر این قوانین تحقیرآمیز و تبعیض آمیز هم علیه هندی‌ها بوده اون زمان هم چینی‌ها حالا بحث مفصلی‌ست خیلی وقت‌ها چینی‌ها اومدن کنار هندی‌ها و تو اعتراضاتی که توسط آقای گاندی برنامه‌ریزی می‌شد


audio: hdbqCc7tlDI_0109.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و رهبری می‌شد شرکت کردند به‌هرحال آقای گاندی خیلی شاکی شد از این قانون جدید گفت زرشک این حرف‌ها نیست، من زیر بار این قانون نمیرم و سعی کرد با همون روش خودش یعنی بدون خشونت مبارزه‌ی مدنی کنه آیا موفق شد؟ خیر قطعا نشد چه کردند؟ بردنش دادگاه تو دادگاه ایشون گفتش که آقا من این قانون رو قبول ندارم بنده خواستار اشد مجازات هستم برای کی؟ برای خودم، چرا؟


audio: hdbqCc7tlDI_0110.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
چون دارم به قانون شما بی‌احترامی می‌کنم و چه کردند؟ انداختنش زندان از پس آقای گاندی کلی هندی گفتن آقا ما قبول نداریم میخوایم بریم زندان و رفتن این شد فرم جدیدی از مبارزه‌ی آقای گاندی آقای گاندی یک فرم جدید شکل داد زندان خودخواسته و این حرکت بزرگی بود یک حرکت بزرگ شروع شد و حالا آقای گاندی در آستانه‌ی چهل سالگی


audio: hdbqCc7tlDI_0112.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در ادامه مقامات آفریقای جنوبی اومدن به گاندی گفتن آقاجان ردیفه تو بیا ثبت نام کن برای انگشت نگاری ما اون قسمت اجباری بودن قانون رو لغو می‌کنیم، حله؟ آقای گاندی گفت حرفتون حرفه؟ دروغ نمی‌گید؟ اونا گفتن عه، بچه شدی گاندی جان داریم میگیم دیگه، ردیفه و این کار رو می‌کنه آقای گاندی همون زمان یه عده از هندی‌های افراطی عصبی میشن اصلا گاندی رو کتک می‌زنن حتی


audio: hdbqCc7tlDI_0113.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
کسانی کتکش می‌زنن که روز قبل دستبوس گاندی بودن جالبه امروز به حرف دوستان باشی دوستت دارن فردا به حرفشون نباشی میگن خائنی گفتند، کتک زدند گاندی رو گاندی رفت ثبت نام کرد از اون ور حاکمان به حرفشون عمل نکردند همونطور که پیش بینی می‌شد، نتیجه چه شد؟ تو پرانتز یه چیزی یادآوری کنم آقای گاندی هم بچه نبود احتمال حتی صددرصد می‌داد که به حرفشون عمل نمی‌کنن نتیجه چه شد؟


audio: hdbqCc7tlDI_0114.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
عمدا این کار رو کرد که بره به حرفشون عمل نکنن حاکمان و همون شب برگه‌ی ثبت نامش رو آقای گاندی نمادین آتیش زد و چه اتفاقی می‌افته؟ کلی هندی از پس آقای گاندی رفته بودن ثبت نام کرده بودن و تو یک شب کلی برگه‌ی ثبت نام آتش زده شد این کار هوشمندانه‌ای بود و یک حرکت جدید از پس این اتفاق آقای گاندی دوباره افتاد زندان و بعدش


audio: hdbqCc7tlDI_0115.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
آقای گاندی مرتب می‌افتاد زندان به دلایلی مشابه و دیگه از زندان از یه جایی بیرون نیومد دفعات قبل می‌رفت پول می‌داد زندانیشو می‌خرید یه جورایی چه اتفاقی افتاد آخرین بار؟ گفت اگر هستند هندیانی که پول ندارن جریمه‌شونو بدن و آزاد بشن منم نمیدم و تو زندان می‌مونم و در زندان موند حتی زمانی که زنش مریض شد گفتن زنت در حال مرگه بیا برو بیرون عیادتش


audio: hdbqCc7tlDI_0117.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
با پایان دوره‌ی محکومیت، گاندی اومد بیرون یه زمین دیگه خرید و یک پاتوق جدید برای هندی‌ها به وجود آورد آقای گاندی که شیفته‌ی تولستوی بود اسم مزرعه و در واقع زمین جدیدش رو گذاشت مزرعه‌ی تولستوی و از مزرعه تا محل کارش هم همیشه پیاده می‌رفت برمی‌گشت چرا؟ می‌رفت یه ورزشی کرده باشه اما باز هم هوشمندی در مبارزه‌ی مدنی و بدون خشونت با همین رفت و آمدها یه جرقه در ذهن آقای گاندی ایجاد شد


audio: hdbqCc7tlDI_0118.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
ایشون تصمیم گرفت از همین رفت و آمدهای هر روزه به عنوان روشی برای بیان اعتراض استفاده کنه به مسائل مختلف حالا نتیجه؟ پیاده‌روی‌های معروف او از اینجا شروع شد اول خودش بود و زن و بچه‌ش نهایتا شدن پونزده نفر به مرور بیشتر شدن یه روزی آقای گاندی گفت آقا، کت شلوار اصلا چیه؟ با لباس کارگرها باید راه رفت و همین کار رو کرد کت شلوار از تن به در کرد


audio: hdbqCc7tlDI_0119.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و خیلی زود این کارش مثل بمب صدا کرد تو این اعتراضات بارها افرادی بازداشت شدند تو همین رفت و آمدهای عادی بارها انسان‌هایی کتک خوردند حتی کشته شدند اما هندیان مثل یک عبادت مثل یک فریضه‌ی مذهبی باز می‌آمدند و از آن روز تا هشت سال بعد این پیاده‌روی‌ها و اعتراضات مدنی و فارغ از خشونت ادامه پیدا کرد و نتیجه چه شد؟


audio: hdbqCc7tlDI_0121.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در نهایت گاندی بیست و دو سال در آفریقا جنگید پیروز شد و حالا زمان بازگشت بود به کجا؟ سرزمین مادری دیگه از اون جوون خجالتی خبری نبود از اون وکیل بی دست و پا خبری نبود حالا ما از مردی داریم صحبت می‌کنیم که از پس این 22 سال تا دلتون بخواد کتک خورده زندان افتاده درد کشیده و البته


audio: hdbqCc7tlDI_0122.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در نهایت پیروز بازگشته به وطن ما از مردی داریم صحبت می‌کنیم که الهام بخش هندیان بسیاری بود تا همون لحظه حتی و حالا که به کشورش بازگشته، آمده که چه کنه؟ تجربه‌ی بیست و دو ساله‌ی خودش رو برای وطن خرج کنه


audio: hdbqCc7tlDI_0124.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و خیلی زود شروع کرد اقداماتی مشابه رو در کشور خودش حالا انجام داد همون روزهای اول سازماندهی کرد دهقانان کشاورزان و کارگران شهری رو که چه کنه؟ علیه مالیاتی که در واقع وضع شده بود و بیش از حد بود از اون ور علیه تبعیض در کشورش اعتراض کنه او مبارزه رو در هندوستان آغاز کرد در 1915 میلادی


audio: hdbqCc7tlDI_0125.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
گفتیم گاندی تو یک مقطعی تو همون آفریقای جنوبی کت شلوار رو کلا گذاشت کنار دیگه وقتی برگشت هند همون مسیر رو ادامه داد و همین شد یک روش مبارزاتی اصلا، ازش آموختند او لباس محلی هندوستان رو می‌پوشید همواره و لباس‌های غربی رو کلا قبول نداشت شاید همین شد که بسیاری از مردم هندوستان با او ارتباط برقرار کردند خیلی راحتتر باهاش در واقع ارتباط برقرار کردند


audio: hdbqCc7tlDI_0126.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
با کسی که از آزادی از برابری حق انسان‌ها صحبت می‌کرد قطعا خیلی‌ها همون زمان در هندوستان از این مسائل صحبت می‌کردند همزمانی که لباس برند می‌پوشیدند، برندهای غربی او صحبت می‌کرد و لباس محلی دست ساز دستباف کارگران هندی رو می‌پوشید آقای گاندی خودش لباس‌هاشو می‌بافته خودش لباس‌هاشو می‌شسته


audio: hdbqCc7tlDI_0127.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و همواره این شعار رو داشته، البته نمیشه گفت شعار او به این کلام عمل هم کرده همواره ایشون می‌گفته کارگر هندی بیکار باشه من برم لباس اروپایی بخرم؟ اگر لباس هندی بپوشم آن کارگر نیز سر کار خواهد رفت آن کارگر نیز نانی به کف خواهد آورد و بر سفره‌ی خانواده‌ی خویش خواهد نهاد


audio: hdbqCc7tlDI_0128.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
زمانی که در 1921 میلادی گاندی رهبر کنگره‌ی ملی هند شد علامت چرخ نخ‌ریسی روی پرچم کنگره‌ی ملی هند نقش بست یه روزی آقای گاندی فراخوان میده میگه آقا پاشید بیاید دور هم لباس‌های وارداتیمون رو آتیش بزنیم اصلا حال کنیم مردم میان کلی لباس در یک روز به آتش کشیده میشه به قول حضرت سعدی دیباهای خوش رنگ رومی را


audio: hdbqCc7tlDI_0129.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
مردمان هند این بار البته به آتش می‌کشند از همه بامزه‌تر داستان کجاست؟ اگه در تاریخ بچرخیم و بچرخیم و بچرخیم می‌رسیم به ایران زمین در تاریخ تهران خیابان گاندی امروز که محل فروش برندهای مشهور اروپایی‌ست تناقض رو اصلا ما استادیم درش


audio: hdbqCc7tlDI_0130.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
گفتیم پیش از این آقای گاندی اوایل خیلی دنبال استقلال کامل هندوستان نبود دنبال حقوق مشترک انسانی بود در واقع گاندی انگلیسی‌ها رو هنوز دوست می‌دونست دوست خودش می‌دونست یه جورایی میشه گفت دوستشون داشت حتی تو جنگ جهانی اول هنگ آمبولانسی راه میندازه حتی آقای گاندی هندی‌ها تو این جنگ نزدیک به یک میلیون سرباز می‌فرستن برای کمک ما در قسمت تاریخ پاکستان


audio: hdbqCc7tlDI_0131.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در رابطه با این مسئله مفصل صحبت کردیم هم جنگ جهانی اول هم جنگ جهانی دوم به‌هرحال تو جنگ جهانی اول و این دوران خود آقای گاندی خودش رو فردی از افراد امپراتوری معرفی می‌کرده اصلا امپراتوری بریتانیای کبیر اینه که میگم رفیق بوده، رفیق می‌دونسته دوست داشته بریتانیا رو تو سال‌های مبارزه یه بار میگه که من جانم رو چهار بار برای امپراتوری به خطر انداختم آقای گاندی میگه


audio: hdbqCc7tlDI_0132.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
انگلیسی‌ها هم میگن این کمک‌ها رو جبران می‌کنیم اجازه بدید جنگ تموم شه بهتون کلی امتیاز میدیم آقای گاندی اون رو گفت گفت من چهار بار جونمو به خطر انداختم برای شما بیایید یه کاری بکنید برای مردمان من انگلیسا هم گفتن چی؟ ردیفه انجام میدیم فعلا سرباز بدید ما جنگمون تموم شه عثمانی رو از بین ببریم و این اتفاق می‌افته جنگ تموم میشه عثمانی از بین میره ولی امتیاز؟ خبری نبود


audio: hdbqCc7tlDI_0133.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
حالا جنگ تموم میشه به وعده عمل نمی‌کنن انگلیس‌ها و گاندی رهبر کنگره‌ی ملی هند میشه دیگه شوخی نداشت گاندی گاندی تو کارنامه‌ش تا همون روز ثابت کرده بود که سر آن چیزی که می‌گوید آن چیزی که به حق می‌خواهد سر حقوق مشترک انسان‌ها با هیچکس شوخی نداره او در غربت، در آفریقای جنوبی شوخی نداشت و همه‌ی هندی‌ها رو اونجا در واقع شوروند علیه این مسائل


audio: hdbqCc7tlDI_0134.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
تو مملکت خودش که دیگه این حرف‌ها نبود نتیجه؟ آقای گاندی به عنوان رهبر کنگره‌ی ملی هند دستور داد مبنی بر عدم همکاری با انگلیس‌ها نقطه‌ی عطفی دیگر در تاریخ هندوستان، گاندی و انگلستان


audio: hdbqCc7tlDI_0135.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید نازک شیم روی کنگره‌ی ملی هند این تشکیلات رو چند تا از انگلیسی‌های وفادار به ملکه و چند تا از هندی‌های ملی‌گرا در کنار هم تاسیس کردند هدف چی بود؟ دفاع از منافع هندوستان اگر بخوایم با امروز مقایسه کنیم می‌تونیم بگیم این تشکیلات شبیه اصلاح طلبان امروزی بودن زمانی که آقای گاندی تو آفریقا بود یه بار تو جلسه‌ی کنگره‌ی ملی هند شرکت کرده بود اما


audio: hdbqCc7tlDI_0136.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
همون یه دفعه هم خوشش نیومده بود من عینا نقل قول کنم خاطره رو، جالبه آقای گاندی رفته بوده شرکت کنه تو یکی از جلسات کنگره‌ی ملی هند گفته بوده که آقا اینجا چرا اینقد بو میاد؟ بلا نسبت بلا نسبت اصلا بو میاد نماینده‌های تو کنگره به آقای گاندی چی بگن خوبه؟ گفتن وظیفه‌ی ما نیست اینجا رو تمیز کنیم باید تمیز کنن ما هم اتفاقا شاکی‌ایم بلا نسبت بلا نسبت بو میاد آقای گاندی چه میکنه؟ پامیشه میره خودش جارو خاک انداز برمی‌داره


audio: hdbqCc7tlDI_0137.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
شروع می‌کنه تمیز کردن جایی که یک بار بنا بود بره برگرده بره دنبال زندگیش که اون زمان تو آفریقای جنوبی بود اصلا حالا اگر تاریخ رو بیایم جلو زمانی که گاندی برمی‌گرده هند و تو همین حزب کنگره‌ی ملی بیشتر فعال میشه با همین منش و با همین نگاه رهبر این حزب میشه کم کم


audio: hdbqCc7tlDI_0141.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
ایشون در پنجاه و دو سالگی تبدیل میشه به یک رهبر محبوب و این پنجاه و دو سالگی عملا زمانی‌ست که میشه گفت اوج پختگی سیاسی گاندی‌ست در نهایت اینم اضافه کنم که این حزب یکی از بزرگترین احزاب دنیاست میراث آقای گاندی چند بار تونسته این حزب در انتخابات بیش از صد میلیون رای بیاره البته در هندوستانی که جمعیتی بس بسیار دارد


audio: hdbqCc7tlDI_0142.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
بال گنگادار تیلاک این اسم رهبر کنگره‌ی ملی هند بود پیش از آقای گاندی اولین رهبر استقلال هنده ایشون در واقع میگن زمانی که زنده بود این آدم رهبر عملگرا ایشون بود رهبر معنوی آقای گاندی بود اما با درگذشت ایشون، اولین رهبر استقلال هند عملا آقای گاندی تبدیل میشه به قوی‌ترین چهره در کجا؟ در حزب کنگره‌ی ملی


audio: hdbqCc7tlDI_0143.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
بسیار هم بی‌نظیر عمل می‌کنه گاندی زمان ایشون بین طیف‌های مختلف هندی‌های استقلال طلب اتحادی عجیب ایجاد میشه بین اون همه طیف


audio: hdbqCc7tlDI_0144.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
یکی از مهمترین برنامه‌های اعتراضی آقای گاندی برنامه‌ای بود به نام عدم همکاری خیلی برنامه‌ی ساده‌ای‌ست و جذاب پیش از این عرض کردم آقای گاندی خودش نظریه‌پرداز بود خودش طراحی می‌کرد در واقع این برنامه‌ی عدم همکاری یه تفاوت‌هایی با نافرمانی مدنی داشته و داره چرا؟ مثلا آقای گاندی دستور داده بود که آقاجان اولا مشاغل دولتی را ترک کنید سر کار دولتی نرید شما


audio: hdbqCc7tlDI_0145.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
دوما در معاملات اقتصادی دولت شرکت نکنید با دولت کار اقتصادی نکنید سوما قاضی‌ها و کارمندان کارمندان در واقع دادگستری نرند سر کار حالت بومی و محلی اختلافات رو حل کنن به دادگستری کشیده نشه تعطیل شه عملا چهارما دانش آموزان نرن مدرسه چرا؟ آقای گاندی بسیار با سیستم آموزشی اون زمان هند مشکل داشته میگفته یعنی چی الزاما انگلیسی تدریس بشه؟


audio: hdbqCc7tlDI_0146.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
ما زبان داریم هویت داریم برای خودمون و از اون ور پنجما شورای اصلاح قانون اساسی رو ایشن دستور داد تحریم کنید ششما در مهمانی‌های دولتی شرکت نکنید این‌ها برنامه‌ی عدم همکاری آقای گاندی بود ساده در واقع ایشون میگفت نیاز نیست نافرمانی انجام بشه صرف این که با دولت همکاری نکنید مشاغل دولتی نرید کار کنید چه می‌دونم معامله‌ی اقتصادی نکنید


audio: hdbqCc7tlDI_0147.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و چیزهایی از این دست، خودش اعتراضه در عمل هم بسیار جواب داد برنامه البته بودند همرزمانی که در کنار گاندی فعالیت کردند و تلاش کردند تاثیرگذار هم بودند یه مثال بزنیم تو همین دوران یه همرزم مسلمان هم داشت آقای گاندی از کی صحبت می‌کنیم؟ مولانا شوکت علی


audio: hdbqCc7tlDI_0148.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
این اعتراضات گاندی در واقع مرحله‌ی بعدی مبارزه‌ی او بود چرا ؟ چون او معتقد بود انگلیسی‌ها بهشون خیانت کردن گفتن سرباز بدید، ما دادیم، بردن به کشتن دادن امتیاز بنا بود بدن، ندادن این فقط نمونه‌ای از خیانت انگلیس‌هاست اینو گاندی می‌گفت به هر حال چند ماه قبل از این هم انگلیس‌ها تو پنجاب کلی از هندی‌های معترض رو کشته بودن در قسمت پاکستان عرض کردم


audio: hdbqCc7tlDI_0149.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
هر شورش یا اعتراضی انجام می‌شد با خشونت بیشتر انگلیس‌ها پاسخ می‌دادند آن زمان نتیجه چه شد؟ آقای گاندی تمام مدال‌هایی که به خاطر خدمات به انگلیس‌ها گرفته بود در تمام اون سال‌ها پس میده یه نامه هم می‌نویسه که آقا جان بنده دیگر نمی‌توانم به دولتی که این همه جنایت کرده حس احترام داشته باشم این حرف گاندی مثل بمب ترکید


audio: hdbqCc7tlDI_0150.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
گاندی تو دوران مبارزه تنها علیه استعمار انگلیس نمی‌جنگید او با مجموعه‌ی بزرگی از خرافات، سنت‌های غلط و جاهلانه اختلافات مذهبی و چیزهایی از این دست هم می‌جنگید همزمان که نهادینه شده بود اینها در فرهنگ و آیین‌های هندوستان مثال بزنیم هندی‌ها به یک قومی از خودشون از هم‌وطنانشون می‌گفتن نجس، می‌گفتن نجس‌ها و این نجس‌ها پایین‌ترین طبقه‌ی اجتماع بودند در هندوستان


audio: hdbqCc7tlDI_0151.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که هیچ حق و حقوقی نداشتند بندگان خدا مادر آقای گاندی، یه مثال مادری که معتقد بود خیلی هم در واقع معتقد بود عرض کردم پیش از این به پسرش می‌گفته به گاندی که پسرم به این نجس‌ها دست زدی گوله برو دست بزن به یه مسلمون سریعا پاک شی وگرنه نجس می‌مونی یعنی شما فکر کن تو خیابون اتفاقی دستت خورده به اینا یهو داد میزنی مسلمون کیه؟ یکی میگه منم میری می‌مالی مسلمونی شی چی میگی؟ این گرفتاری‌های آقای گاندی بود


audio: hdbqCc7tlDI_0152.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در عمل آقای گاندی چه می‌کنه؟ میاد به همین نجس‌ها اعتبار میده تو خونه‌ی خودش ساکن می‌کنه این‌ها رو براشون سخنرانی جداگونه می‌ذاره اختصاصی باهاشون صحبت می‌کنه اعتبار میده بهشون شخصیت میده خوبه به این اشاره کنیم همین قوم نجس‌ها، امروز که با هم صحبت می‌کنیم اصلا وضعیت صد سال پیش رو ندارن و واقعا این یه قوم بد مدیون آقای گاندی‌ان، چرا؟ یه مثالش از تغییر وضعیت این‌ها رئیس جمهور قبلی هند


audio: hdbqCc7tlDI_0153.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
آقای رام نات کوویند از همین دسته بوده از همین گروهی که زمانی بهشون می‌گفتن نجس‌ها یا دالیت‌ها یا اجازه بدید یک مثال دیگه بزنیم از همین گرفتاری‌های فرهنگی آقای گاندی درباره‌ی زنان گاندی میاد میگه آقا این چه مسخره بازی‌ایه؟ کودک همسری راه انداختین خود منم درگیر همین بودم چه می‌کنه؟ میاد به زنان بها میده یه جورایی برای اولین بار به این شکل میاد بها میده آقای گاندی


audio: hdbqCc7tlDI_0154.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و واقعا خیلی از این اقداماتی که گاندی انجام داد الان ما به راحتی داریم صحبت می‌کنیم درباره‌ش مثلا به زنان هویت بدیم کودک همسری نباشد به یه گروهی نگیم نجس‌ها اون موقع اصلا به همین راحتی نبود همین امروز تو پاکستان نمی‌ذارن زنان و دختران حتی از تو پستو بیان بیرون تو افغانستان تو خیلی از جاهای اصلا کشور خودمون داریم هنوز نگاه‌های این‌چنینی رو پدری با تبر دختر خودشو بکشه چون مثلا فلان جا بوده یا فلان کارو کرده


audio: hdbqCc7tlDI_0155.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اون زمان آقای گاندی با این چیزها درگیر بوده در واقع آقای گاندی داشت می‌جنگید برای این که از استعمار خلاص کنه یک جامعه رو از اون ور همزمان جامعه رو مدرن هم می‌خواست بکنه اما نه جامعه‌ی مدرن بی ارزش می‌خواست یک جامعه‌ی مدرن که باور دارند به ارزش‌های اساسی، ایجاد کنه باور دارند به ارزش‌های درست هندوستان این بود هدف آقای گاندی


audio: hdbqCc7tlDI_0156.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اعتراضات در هند ادامه پیدا می‌کنه و خشونت بریتانیایی‌ها هم کنگره‌ی ملی هند یک جلسه‌ای تشکیل میده در ادامه‌ی این خشونت‌ها و اعتراضات تو پرانتز یادآوری کنم انگلیس همینجوری آدم می‌کشه اون زمان کنگره یه جلسه تشکیل میده به رهبری آقای گاندی و یک بیانیه صادر می‌کنه و اعلام می‌کنه به انگلیس‌ها که همه‌ی ما رو بیاید بازداشت کنید ما هم مخالفیم با روند شما، عملکرد شما


audio: hdbqCc7tlDI_0157.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و قبل از این بیانیه یک مصوبه هم میده همین کنگره در جلسه‌ش که هر چی آقای گاندی بگوید نظر تمام حزب است جز این که بخواهد صلح و سازش کند یعنی اینقدر گاندی رو قبول داشتن پشتش بودن تو همین دوران یک بار دیگه دستور اعتراض بدون خشونت میده آقای گاندی اما تو درگیری بین مردم و پلیس چند تا پلیس این دفعه کشته میشن آقای گاندی چه می‌کنه؟ یه دفعه دستور میده آقا اعتراضات متوقف شود


audio: hdbqCc7tlDI_0158.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
از اون ور اعلام می‌کنه من مسئولیت این تصمیم و این کار رو می‌پذیرم اعتراضات کلا متوقف جالبه مردمانی که گفته بودن هر چی گاندی بگه همونه هم‌حزبی‌هایی که گفته بودن هر چی این بگه حرف ماست اختلاف پیدا کردن با گاندی، اختلاف نظر تو حزب به وجود اومد اما آقای گاندی کوتاه نیومد گفت آقا مگه نمی‌گید حرف حرف منه من رهبرم؟ متوقف شود اینه که عرض می‌کنم آقای گاندی تعارف نداشت خشونت از حدی بالاتر رفت


audio: hdbqCc7tlDI_0159.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
گفت منش من اصلا مبارزه‌ی بدون خشونت بود من تو آفریقای جنوبی گفتم نفرت رو با عشق از بین ببریم چی کار دارید می‌کنید؟ هموطن داره هموطن رو می‌کشه انگلیس‌ها دارن این کارو می‌کنن بفهمیم داریم چه بازی‌ای میخوریم به هر حال چند ماه می‌گذره و آقای گاندی با روش خودش مبارزه رو ادامه میده در ادامه شایعه میشه که بناست گاندی به زودی بازداشت و زندانی شود و باز هم جالبه آقای گاندی یک پیامی رسما منتشر می‌کنه


audio: hdbqCc7tlDI_0160.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که آقاجان اگر منو گرفتن نیاید تجمع کنید نیاید اعتراض خشونت آمیز کنید بنای من برنامه‌ی من همان است که گفتم برنامه‌ی عدم همکاری من هم گرفتن داستان همچنان همونه مدرسه نرید، دادگاه نرید، مشاغل دولتی تعطیل با دولت کار اقتصادی تعطیل مهمانی‌های دولتی تعطیل عدم همکاری اوکی؟ به هیج عنوان تجمع نکنید


audio: hdbqCc7tlDI_0162.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و اون روز می‌رسه که گاندی بازداشت و زندانی میشه در ادامه دادگاهی براش تشکیل میشه و روز دادگاه آنچنان با آرامش و زیبا صحبت می‌کنه گاندی که مطبوعات دنیا مخصوصا فرانسه پر میشه از جملات ماهاتما گاندی اجازه بدید یه پرانتز باز کنم که عشق چه تاثیری می‌ذاره اصلا مهم نیست به چه زبانی صحبت بشه آقای گاندی روزی گفت نفرت رو با عشق من پر می‌کنم و کرد


audio: hdbqCc7tlDI_0163.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در دنیا از او نوشتند از عشق او می‌نویسند و تو بشنو خواهند نوشت به هر حال قاضی در اون دادگاه میگه آقای گاندی شما مقصری که مردم در اعتراضات کشته شدند و کشته می‌شوند گاندی چه جوابی میده؟ جوابی که روزی در دادگاهی در آفریقای جنوبی داده بود میگه دقیقا درسته من مقصرم مقصر بودم، من بودم که بد راهنمایی کردم و مردم کشته شدند وظیفه‌ی شما آقای قاضی این است


audio: hdbqCc7tlDI_0164.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
که من را به اشد مجازات محکوم کنید اصلا مماشات نکنید اصلا رحم نکنید قانون قاضی میگه شیش سال خوبه برات ببرم زندانی شی؟ گاندی میگه هر چی شما صلاح بدانید میخوای بیشترش کن کم نذار من مقصر بودم آقای گاندی برای دو سال زندانی میشه و در زندان می‌مونه در حالی که در تمام این روزها در تمام اون دو سال


audio: hdbqCc7tlDI_0166.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
از پس اون دو سال گاندی آزاد میشه و یک روزنامه راه‌اندازی می‌کنه بعضی چهره‌هایی که میشناسیم تو همین دوره همراه آقای گاندی بودن مثال بزنیم محمدعلی جناح، جواهر لعل نهرو، این‌ها همراه گاندی بودند هند با سرعت به سمت روزگار جدید خودش در حرکت بود در ادامه کنگره ملی هند با ریاست جواهر لعل نهرو در جلسه‌ی تاریخی لاهور چه می‌کنه؟


audio: hdbqCc7tlDI_0167.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در دسامبر 1929 قطعنامه‌ی تقاضای استقلال کامل از بریتانیا رو تصویب می‌کنه نقطه‌ی عطفی دیگر در تاریخ هندوستان و البته انگلستان و تو بشنو جهان این قطعنامه به کمیته‌ی ملی کار برای راه اندازی یک جنبش نافرمانی مدنی در سراسر کشور مجوز قانونی میده و نتیجه؟ تصمیم بر این میشه که روز بیست و ششم ژانویه‌ی 1930


audio: hdbqCc7tlDI_0168.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
به عنوان روز پورناسواراج یا روز استقلال در نظر گرفته بشه و بسیاری از احزاب سیاسی هند و انقلابیون هندی از طیف‌های مختلف و گسترده با اون جمعیت عجیب غریب هندوستان با هم متحد میشن و چه اتحاد زیبایی متحد میشن چه اتفاقی بیفته؟ یک جشن با غرور و افتخار برگزار بشه


audio: hdbqCc7tlDI_0170.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و اما باشکوه‌ترین نماد مبارزه‌ی مدنی آقای گاندی رو ازش صحبت کنیم اقای گاندی در رژه‌ی نمک از دوازدهم مارس تا ششم آوریل 1930 با چندصدهزار نفر دیگه شما اتفاق رو ببینید چهارصد کیلومتر از احمدآباد تا ساحل داندی هندوستان در ایالت گجرات که زادگاه خود آقای گاندی هم هست


audio: hdbqCc7tlDI_0171.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
پیاده روی می‌کنند که چه کنند؟ از آب دریا نمک بگیرن آب دریا رو بردارن خشک کنن نمکشو جدا کنن که چی بشه؟ با این عمل قانون مالیات نمکی که توسط انگلستان توسط بریتانیا تصویب شده بود رو بی اعتبار کنند تو پرانتز یه مثال یادآوری کنم فتوای میرزای شیرازی که تنباکو رو گفت حرام است یهو مردمانی که با قلیون زندگی می‌کردن


audio: hdbqCc7tlDI_0172.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
اومدن قلیان‌ها شکستن در ملا عام و خیابان‌ها و اونجا هم مردمان در ایران زمین متحد شدن و نتیجه گرفتن اینجا نمونه‌ی هندیش و می‌بینیم با نمک صدها هزار نفر همراه گاندی میشن و در ادامه نتیجه‌ی این مبارزات چی میشه؟ دعوت برای تحریم کالاهای انگلیسی کل کالاها، چه اتفاق بزرگی تحریم توسط چه کسانی؟ هندیان بازار عجیب غریبی بودن جمعیت رو شما در نظر بگیرید


audio: hdbqCc7tlDI_0173.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
چه بازار اقتصادی‌ای برای انگلیس‌ها بود بیچاره می‌شد انگلستان و داشت می‌شد بازتاب جهانی هم پیدا می‌کنه این اتفاق همین راهپیمایی چهارصد کیلومتری توسط صدهاهزار نفر یعنی چند تا استادیوم آزادی دور هم راه رفتن که نتیجه بگیرن در نهایت انگلیس مجبور شد کوتاه بیاد و مذاکره کنه این بزرگترین و مشهورترین راهپیمایی خشونت‌پرهیز است در تاریخ بشر


audio: hdbqCc7tlDI_0174.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
بسیار از این راهپیمایی الگوبرداری شد حال این که چندتاش با صلح تمام شد و چند تاش به خاک و خون کشیده شد؟ قضاوتش با شما


audio: hdbqCc7tlDI_0175.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
به مرور اعتراضات بیشتر شد، این دست اعتراضات دستورهای اعتصاب می‌رسید و گاندی در مقام رهبری این اعتراضات تلاش بسیاری می‌کرد که جنبش بدون خشونت به مسیر خودش ادامه بده اوایل دهه‌ی 1930 میلادی حالا عقاید گاندی توسط مسلمانان هند به چالش کشیده شد و آن‌ها چه گفتند؟ گفتند ما دنبال یک کشور مستقل هستیم پرانتز یادآوری کنم ما مفصل این اتفاقات رو


audio: hdbqCc7tlDI_0176.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در قسمت تاریخ پاکستان گفتیم و چقدر انگلیس قشنگ ورود کرد یه تفرقه‌ی دینی انداخت برداشت خودش رو کرد سال‌ها استعمارشو ادامه داد به هر حال در اون قسمت ببینید بشنوید مکمل بسیار خوبی‌ست در پادکست مورخ این شروع اختلافات در هند بود بین هندیان گاندی برای وحدت میان مسلمانان و هندی‌ها یک ماه روزه می‌گیره اون زمان اما دین تو دین شده بود احتمالا یعنی


audio: hdbqCc7tlDI_0177.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
یه چند نفر هم اون ور شاید روزه گرفته بودن چون هم اونا روزه دارن هم این ور روزه دارن این روزه تو روزه شده هر دو شون در واقع گیم اور شدن نتیجه؟ چالشی که مسلمانان به راه انداختند انتهاش شد کشور پاکستان چندپاره شدن یه کشور مفصل گفتیم پیشنهاد می‌کنم از دست ندید تاریخ اولین جمهوری اسلامی رو که اسمش نهادند پاکستان


audio: hdbqCc7tlDI_0178.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
آگوست 1947 میلادی مبارزات خشونت پرهیز گاندی در نهایت جواب داد بعد از سالیان سال بریتانیای ضعیف شده از پس جنگ جهانی دوم به رهبری حزب کارگر بریتانیا استقلال هند رو رسما اعلام کرد اما کشور هند به دو کشور جدید تقسیم شده بود هند با اکثریت هندو و پاکستان با اکثریت مسلمان شد دو کشور جداگانه


audio: hdbqCc7tlDI_0179.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
و یه نکته‌ای وجود داره مرزها برای سیاستمداران است تاریخ این رو اثبات کرده مردمان یک کشور زمانی که وسطش مرز بذاری خیلی اون مرز براشون اهمیت پیدا نمی‌کنه معمولا اون مرز با خون شسته میشه و شسته شد در این نمونه هم شسته شد خشونت‌های مذهبی به ویژه در پنجاب و بنگال آغاز شد آقای گاندی با پرهیز از جشن رسمی استقلال


audio: hdbqCc7tlDI_0180.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
رفت از مناطق آسیب دیده بازدید کنه و تلاش کرد واقعا آشفتگی رو آروم کنه اما افراطی‌های هندو می‌گفتند تو به کشور بزرگ و متحد هند خیانت کردی آقای گاندی گفت آقا جشن استقلال نگیریم دعوا بدتر نشه هندوهایی که کاتولیک‌تر از پاپ بودن اومدن گفتن تو خیانتکاری، به گاندی همان دست انسان‌هایی که زمانی در آفریقا آقای گاندی رو کتک زدند که تو داری خیانت می‌کنی به هندی‌ها


audio: hdbqCc7tlDI_0181.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
هندی‌هایی که آقای گاندی در آفریقای جنوبی بهشون شخصیت بخشید بهشون رای و زندگی بخشید حقوق مساوی انسانی بخشید و کتکش زدند حالا همون دست آدم‌ها تو کشور خودش همون کارها رو تکرار کردند گفتند تو خیانتکاری ماهاتما گاندی کاش به کلام بسنده می‌کردند که نکردند در میان این افراد فردی بود به نام ناتورام گودسه


audio: hdbqCc7tlDI_0182.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
یک ملی‌گرای هندو که ادعای مبارز بودن داشت و اهل پونه بود در غرب هندوستان او ژانویه‌ی 1948 با شلیک سه گلوله گاندی رو ترور کرد سه گلوله به سینه‌ی پر درد ماهاتما گاندی این نقطه‌ی پایانی بود بر زندگی سراسر مبارزه‌ی گاندی امروز همه او رو همگی او رو به نام ماهاتما گاندی می‌شناسن


audio: hdbqCc7tlDI_0183.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
ماهاتما به معنای روح بزرگ است بسیاری او را به عنوان یکی از بزرگترین رهبران تاریخ قلمداد می‌کنند فارغ از روح بزرگ او مردم هندوستان از گاندی به عنوان پدر ملت یا باپو که در زبان هندی به معنای پدر است یاد می‌کنند زادروز گاندی هنوز و امروز و تو بشنو تا ابد در هندوستان به عنوان یک روز تعطیل رسمی شناخته می‌شود


audio: hdbqCc7tlDI_0185.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
خبر مرگ گاندی دنیا رو متحول و متعجب کرد و البته متاثر آن زمان آسیایی‌ها مرگ کسی رو که منادی استقلال آسیا بود باور نمی‌کردند در لندن تمام شخصیت‌های بریتانیایی پیام‌های تسلیت روانه‌ی هند کردند حتی چرچیل دشمن دیرینه‌ی ماهاتما گاندی هم پیام تسلیت فرستاد پاپ پیوس دوازدهم رهبر مسیحیان جهان


audio: hdbqCc7tlDI_0186.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
در تجلیل از گاندی اعلام کرد که او پیامبر صلح و دوست مسیحیت بوده است هری ترومن رئیس جمهور ایالات متحده در سخنانی گفت همه‌ی دنیا در عزای هند شریک هستند نخست وزیر فرانسه ژرژ بیدو هم گفت همه‌ی کسانی که به برادری انسان معتقدند در مرگ گاندی عزادارند تمام این‌ها نشان از یک چیز داشت


audio: hdbqCc7tlDI_0187.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
آرمان مبارزه‌ی بدون خشونت گاندی در نهایت تونسته بود بین تمام مردمان جهان، حاکمان جهان سردمداران جنبش‌های مردمی، سراسر جهان پیروانی پیدا کنه ارزشمند بشه، به دل‌ها بنشینه و تاثیرگذار شه در نهایت هرچند اگر سوال کنیم که در ایران ما چطور؟


audio: hdbqCc7tlDI_0189.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
ماهاتما گاندی در سراسر زندگی خود یک آرمان داشت از بین بردن نفرت با عشق او در سراسر زندگیش نه در کلام که در عمل همواره بدین اعتقاد خود عمل کرد اجازه بدید این قسمت رو با یک سوال به پایان بریم گاندی به ما آموخت مبارزه‌ی بدون خشونت را عشق در مقابل نفرت را


audio: hdbqCc7tlDI_0190.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
آیا مبارزه‌ی بدون خشونت می‌تواند هنوز، امروز که با هم صحبت می‌کنیم و بعد از حدود یک قرن چراغ راه آزادی‌خواهان و عدالت طلبان باشد؟ آیا این لحظه‌ای که با هم صحبت می‌کنیم عشق حقیقی حضور دارد؟ میان ما؟ قضاوتش با شما زمان ما به فرجام رسید و کلام ما هم


audio: hdbqCc7tlDI_0191.opus
source: youtube
source_id: hdbqCc7tlDI
invalidation: VALID
text:
من احمد هاشمی هستم و تنها نیستم این اپیزود هم به همت تیم مورخ در استودیو پیکان تهیه و تولید شد ضمن این که در ادامه با هم خواهیم دید با افتخار و عشق ویدئوهای ارسالی از طرف شما خوبان رو تا چند روز آتی و موضوع جذاب بعدی در پادکست مورخ سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ می‌سپارم و می‌بینمتون


audio: W1KfWdntSsI_0001.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
در انقلاب کبیر فرانسه که به عنوان مهمترین انقلاب تاریخ هنوز که هنوزه مورد بررسی و تحلیل اندیشمندان قرار میگیره


audio: W1KfWdntSsI_0003.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
در ساقط کردن حکومت شوروی هم شوروی کمونیستی که یکی از مهمترین فروپاشی‌های تاریخ بشره و هنوز که هنوزه نقطه‌ی عطفی‌ست در زندگی همه‌ی ما کمتر از 1 درصد مردم ساکن در تمام جماهیر این اتتحادیه شرکت کردن با این تفاسیر انقلاب 1357 در ایران در کشور ما یک انقلاب عادی نبوده


audio: W1KfWdntSsI_0004.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
چرا نبوده؟ چون بیش از 10 درصد مردم در اون مشارکت داشتن و عجیبه ریختن تو خیابون‌ها اعتراضاتی که ظرف 100 روز چنان فراگیری‌ای پیدا کرد که تونست نظام شاهنشاهی ایران رو سرنگون کنه


audio: W1KfWdntSsI_0005.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ظرف 100 روز راهپیمایی‌ها به میلیون‌ها نفر رسید تعدادشون در ایران زمین اعتصابات فراگیر شد و اقتصاد کشور رو هم به سمت فروپاشی کشوند به خصوص اعتصاب در صنعت نفت ایران که بسیار کمرشکن شد اون روزها با ان حال به نظر میرسه این واقعیت تاریخی که در بهمن 1357 به وقوع پیوست در ایران زمین


audio: W1KfWdntSsI_0006.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
واقعا در آبان همان سال هم قابل پیشبینی نبود که نبود حکومت میلیاردها دلار درآمد نفتی داشت دهه‌ها تجربه سیاسی داشت یک دستگاه امنیتی قوی داشت و عظیم‌ترین ارتش منطقه رو هم در اختیار داشت حکومت و از اون سمت تحت حمایت مهمترین قدرت‌های جهانی هم بود


audio: W1KfWdntSsI_0007.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و سوال واقعا چنین حکومتی چطور ساقط شد؟ چه شد که ظرف فقط حدود 5 ماه بازی برای این حکومت مقتدر در ایران زمین تغییر کرد؟ ورق کامل برگشت و سوال مهمتر عامل اصلی اتفاقی که 45 سال پیش از این در همین روزها در ایران زمین رخ داد در 1357 چه بود؟


audio: W1KfWdntSsI_0008.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ما در این قسمت از مورخ و در دقایق آتی به این سوالات، متفاوت و با فکت پاسخ خواهیم داد سلام من احمد هاشمی هستم و اینجا پادکست مورخه بریم ببینیم چی شد


audio: W1KfWdntSsI_0009.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
به سنت همیشگی تیم مورخ منابع این قسمت رو خدمت شما معرفی میکنیم ما در این قسمت که به نوعی یک ویژه برنامه‌ست از یک منبع بهره خواهیم برد اما منبعی بسیار مهم قابل استناد و حاوی فکت‌های بسیار مهم کتاب انقلاب تصورناپذیر در ایران اثر چارلز کورزمن و اجازه بدید اینجا یادآوری کنم در انتهای این قسمت هم ویدئوهای ارسالی از طرف شما خوبان


audio: W1KfWdntSsI_0013.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ما در این ویژه برنامه رفتیم سراغ دلایل وقوع انقلاب به انقلاب 57 کشور ما ایران زمین بسیار پرداخته شده نتیجتا با توجه به انتظاری که مخاطبان خوب مورخ از تیم مورخ دارند که نگاهی نو و البته درست، حاوی فکت داشته باشیم به اتفاقاتی که در تاریخمون به وقوع پیوسته و چیزی جدید و تحلیلی جدید یه‌جورایی


audio: W1KfWdntSsI_0014.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
برای ارائه داشته باشیم در تیم تحقیق و پژوهش مورخ به این رسیدیم که بریم سراغ دلایل وقوع انقلاب در 1357 و اما 2 نکته‌ای که می‌خواستم عرض کنم ما به دلایلی خواهیم پرداخت در این قسمت یعنی درباره زمانی صحبت میکنیم که انواع و اقسام گروه‌ها و درواقع نیروهایی که برای چندین و چند سال علیه حکومت شاه مبارزه می‌کردند عملا منفعل شده بودند این به چه معنیست؟


audio: W1KfWdntSsI_0015.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
خلاصه به تاریخ نگاه کنیم چپ‌ها از جمله چریک‌های فدائی خلق عملا لت و پار شده بودند مجاهدین خلق هم همین وضعیت رو داشتند و رهبران اولیه‌شون اعدام شده بودند ما در قسمت‌های قبلی، چریک‌های فدائی خلق در قسمت مجاهدین خلق مفصل پرداختیم به این اتفاقات در مورخ علاقه‌مند بودید بسیار مکمل‌های خوبیست میتونید قبل از ادامه این بحث اول اونهارو ببینید و بشنوید و بعد کامل وارد این بحث بشید به هر حال


audio: W1KfWdntSsI_0016.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این از اوضاع و احوال درواقع چریک‌های فدائی و مجاهدین خلق عملا چپ‌ها پس لت و پار شده بودند رهبران بعدی همین مجاهدین خلق هم تو زندان بودند از اون سمت جبهه ملی عملا منفعل شده بود حزب توده هم همینطور کاملا تقریبا میشه گفت منفعل بود این سمت اسلامگراها مونده بودن که رهبران اونها هم از مملکت دور بودن تبعید شده بودن و اگرچه میشه گفت مبارزه انقلابی علیه حکومت شاه


audio: W1KfWdntSsI_0017.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
سابقه چندین و چند ساله داشته اما وقتی میرسیم به همین سال 1356 و بعد 1357 عموم گروه‌های مبارز رو می‌بینیم که به حاشیه رفتند و در نهایت در چنین حالیه که ما می‌بینیم یهو یک فضای خیلی انقلابی ایجاد میشه و در بهمن 1357 در عین تمام این اتفاقاتی که عرض کردم نظام شاهنشاهی سقوط میکنه


audio: W1KfWdntSsI_0018.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
پس این نکته اول که اوضاع احوال اون زمانی که ازش داریم صحبت میکنیم چطور بوده؟ و گروه‌ها در چه شرایطی بودن؟ همه اوضاع احوالشون خراب بوده امیدی خیلی وجود نداشته اما یهو دیدیم که انقلاب شد


audio: W1KfWdntSsI_0019.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و نکته دومی که میخوام درباره‌ش صحبت کنم پیش از شروع مفصل بحثمون درباره منبع این قسمت از مورخه البته کوتاه در قسمت منابع توضیحاتی عرض کردم اما اجازه بدید کمی روش نازک شیم همانطور که شما مخاطبان نازنین مورخ به میدانید و در ابتدای هر قسمت ملاحظه کردید یا شنیدید ما در پادکست مورخ در هر قسمت علاقه‌مندیم چه کنیم؟


audio: W1KfWdntSsI_0020.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
بریم سراغ چند منبع مختلف درواقع تیم تحقیق و پژوهش چند منبع رو بررسی میکنه نتیجه اینها میشه پیش‌نویس یک قسمت حامد سیاسی راد نازنین نظارت میکنه سرپرستی و درنهایت تنظیم نهایی و در انتها اگر این بنده کمترین هم نظری در حوزه اجرا داشته باشم روی متن اعمال میکنم و پیشنهاد میدم و درنهایت خدمت شما تقدیم میشه حالا چرا میریم سراغ چند منبع در هر قسمت؟


audio: W1KfWdntSsI_0022.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
روایت کامل‌تری از تاریخ بتونیم خدمت شما ارائه کنیم این بار اما در این قسمتی که در این لحظه خدمت شما هستیم بیش از روایت تاریخ قصدمون این بود که استثنائا بریم سراغ تحلیل درست تاریخ درواقع یک تحلیل تاریخی درست داشته باشیم گفتن از قصه انقلاب 1357 قطعا و عملا چیز جدیدی برای ما و شما مخاطبان خوب مورخ که همه میدانیم


audio: W1KfWdntSsI_0023.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
بسیار تاریخ دوست و تاریخ‌دان هستید و بسیاری از شما حتی به از ما و تیم ما شاید تاریخ رو بهش مسلطید و آگاهی دارید چیز جدیدی نداره و نخواهد داشت


audio: W1KfWdntSsI_0024.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
همه ما شنیدیم و خوندیم و یا حتی اگر سنمون قد بده دیدیم که چه بود و چه شد اما این که چرا اینجوری شد جواب به این سوال موضوعیست که اندیشمندان مختلفی رفتن سراغش در تمام این سال‌ها و دیدگاه‌های مختلفی هم برای بیان ریشه‌های آنچه در 22 بهمن ماه 1357 در ایران زمین رخ داد وجود داره


audio: W1KfWdntSsI_0025.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اما ما سراغ کتابی رفتیم در این قسمت که به نوعی به همین دیدگاه‌های مختلف می‌پردازه روی این مسئله اجازه بدید تاکید کنم، دیدگاه‌های مختلف در یک کتاب منبع ما در این قسمت کتابی‌ست کی طی سال‌های اخیر هم در بین متخصصان حوزه سیاست و جامعه شناسی مخاطب پیدا کرده هم بین اقشار مختلف جامعه مخاطبان خودش رو پیدا کرده


audio: W1KfWdntSsI_0026.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
گرچه ما به سیاق و سنت همیشگی تیم مورخ همجنان راوی هستیم نه قاضی و قضاوت کار شما خواهد بود ما راوی تحلیل آقای چارلز کورزمن هستیم در کتاب انقلاب تصورناپذیر در ایران نام کتاب ایشون هست البته این کتاب ترجمه دیگری هم دارد به نام ناگهان انقلاب درنهایت این بنده کمترین و تیم مورخ راوی خواهیم بود


audio: W1KfWdntSsI_0027.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و قضاوت اینکه آیا تحلیل‌های این منبع و ایشون درست است یا نیست رو در اختیار شما خوبان خواهیم گذاشت و اگر از ما سوال کنید که چرا این منبع رو انتخاب کردیم جواب ما این خواهد بود که از نظر تیم مورخ از نازیلا مرادی مدیر تولید تیم مورخ تا حامد سیاسی راد نازنین سرپرست نویسندگاه مورخ و این بنده‌ی کمترین احمد هاشمی


audio: W1KfWdntSsI_0028.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
فارغ از نقدها یا ستایش‌هایی که درباره تحلیل ایشون درباره این کتاب درواقع وجود داره درباره آقای چارلز کورزمن در انقلاب تصورناپذیر در ایران نوع نگاه ایشون به نظر ما و تیم ما، مخصوصا حامد سیاسی راد حائز توجه اومد و به همین جهت تصمیم گرفتیم که مختصرا به نوع نگاه این کتاب متفاوت بپردازیم و به چی برسیم؟ به علت‌های بروز انقلاب در ایران زمین


audio: W1KfWdntSsI_0030.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
دیدگاه‌های مختلفی درباره اینکه به چه علت انقلابیون تونستن نظام شاهنشاهی رو از بین ببرن وجود داره بعضیا میگن وقوع انقلاب ریشه سیاسی دارد یعنی وقتی رخ داد که حکومت شاه ایران از فشارش بر مخالفان کم کرده بود و اجازه بسیج نیروهای اجتماعی رو عملا بهشون داده بود هستند کسان دیگر که میگن چی؟ میگن دلیل اصلی این انقلاب نهادی بود اتفاقا


audio: W1KfWdntSsI_0031.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یعنی چی؟ یعنی یک شبکه‌ای از مساجد شکل گرفت و شروع کرد به سازمان‌دهی مخالفان علیه حکومت شاه یه تشکیلات سراسری که هدفش سرنگونی حکومت شاه پهلوی بود و کسان دیگری هم هستند که چی میگن؟ میگن اون قدرت ایدئولوژیک و باورهای مذهبی به اسلام شیعی تونست اصلا کار حکومت شاه رو تمام کنه این حرف‌ها نیست یعنی بحث کاملا فرهنگی بود از نظر این دسته


audio: W1KfWdntSsI_0032.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و باز هم نظر وجود داره دیگرانی هستند که می‌گویند به هیچ عنوان این حرف‌ها نیست ریشه انقلاب اقتصادی بود ربطی به سایر مسائل نداشت پول نفت که سرسام‌آور شد و یک رونقی پدیدآورد در دهه 50 خورشیدی در ایران در ادامه‌ش نتیجه شد مشکلات اقتصادی وخیم و رکود و تورم ایجاد شد از پس اون چه شد؟ اختلافات طبقاتی بسیار زیادی ایجاد شد و بیشتر و بیشتر شد


audio: W1KfWdntSsI_0033.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و چون گروه‌های اجتماعی بیشتری از این روند ضربه دیده بودن ضرر کرده بودند چه اتفاقی افتاد؟ دسته بیشتری ضرر کرده بودن انقلاب کردند همون دسته پس دلیل کاملا اقتصادیست یه گروه دیگه هم هستند که میگن کلا این حرف‌ها نیست دلیل اصلی انقلاب این بود که نیروهای نظامی دیگه توان سرکوبگریشون رو از دست داده بودن و هرچه به بزنگاه 22 بهمن ماه 1357


audio: W1KfWdntSsI_0034.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
نزدیکتر می‌شدیم از توان سرکوب نیروهای نظامی و امنیتی البته کم و کمتر می‌شد و چه شد؟ حکومت در نهایت سقوط کرد و به این دلیل انقلاب شد حالا سوال کدوم یکی از این علت‌ها از این تحلیل‌ها و نگاه‌ها از نظر شما درسته و باعث انقلاب شده؟


audio: W1KfWdntSsI_0035.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
در وهله اول قضاوتش با شماست اما برای کمک به تحلیل ذهنی شما اجازه بدید به منبع این قسمت مورخ نگاهی کنیم و ببینیم آقای چارلز کورزمن در کتاب انقلاب تصورناپذیر در ایران چه گفته؟


audio: W1KfWdntSsI_0038.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این دیالوگی بود بین 2 دانشجوی چپگرا که هر دو مخالف شاه ایرانن مخالف حکومت پهلوی و این دیالوگ کجا برقرار شده؟ در دانشگاه صنعتی اصفهان در چه سالی؟ 1356 یک سال قبل از وقوع انقلابی که حکومت شاهنشاهی در ایران رو از بین برد و به بیش از 2500 سال شاهنشاهی در ایران زمین پایان داد سال 1355


audio: W1KfWdntSsI_0039.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
جیمی کارتر، رئیس جمهور سابق آمریکا کمپین انتخاباتی خودش رو با ارائه یک طرحی برای ارتقاء حقوق بشر در سراسر دنیا آغاز کرد چرا این رو میگم؟ عرض میکنم آقای کارتر یک مسیحی سفت و سخت بود و چه احساسی می‌کرد؟ اینکه خداوند یک رسالت خفنی بر دوش او به عنوان رئیس جمهور و عملا بر دوش ایالات متحده قرار داده که یک کار مهم انجام بده


audio: W1KfWdntSsI_0040.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
کارتر معتقد بود یک رسالت اخلاقی بر دوش او و کشورش قرار داده شده البته به‌واسطه او چه رسالتی؟ از مردمان سراسر دنیا محافظت کنه این رسالت کارتر و آمریکاست به نظر آقای کارتر، کی؟ 1355


audio: W1KfWdntSsI_0042.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اینها پازل‌هاییست که در این قسمت میخوام خواهش کنم همین الان در ذهن نگه دارید که درنهایت کنار هم بگذاریم و تحلیلی زیبا باهم داشته باشیم و شما درنهایت قضاوت کنید آقای کارتر معتقد بود رسالت او و کشورش محافظت از مردمان سراسر دنیاست حتی در کشورهای کمونیستی که دشمن آمریکا بودند


audio: W1KfWdntSsI_0043.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این اتفاقی که ازش صحبت کردیم این رسالت برای شاه ایران اصلا خوب نبود شاه هم‌پیمان دیرینه‌ی ایالات متحده در کجا بود؟ در جنگ سرد و به طور کلی هم‌پیمان او بود شاه ایران با 5 رئیس جمهور آمریکا تا قبل از کارتر رفاقت کرده بود اصلا اما اگر کارتر میخواست بیاد موش حقوق بشری تو ایران بدوونه و اون رسالت به قول خودش


audio: W1KfWdntSsI_0044.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
محافظت از مردمان سراسر دنیا رو پیش ببره یعنی به بهانه‌های حقوق بشری بیاد دخالت بکنه در ایران ممکن بود کلاه محمدرضاشاه پهلوی و رئیس جمهور آمریکا آقای کارتر بره تو هم محمدرضاشاه سریع موضع‌گیری کرد و چی گفت؟ گفت انسان‌ها و ملت‌ها که نمیتوانند یکهو به آزادی برسند به خصوص در ایران ما که اکثریت مردم ما هنوز بی‌سوادند


audio: W1KfWdntSsI_0046.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
شاه ایران می‌ترسید، از چی؟ از اینکه اگر ملت ایران در اون زمان آزادی بیان کامل پیدا کنند همشون تبدیل بشن به مخالفان حکومت برای همین وقتی امکان ریاست جمهوری و شانس ریاست جمهوری کارتر بالاتر رفت شاه یک جایی خیلی عصبانی‌طور چی گفت؟ گفت ایالات متحده رو جهودها کنترل می‌کنند عصبانی‌طور و اینطوری نشون داد که


audio: W1KfWdntSsI_0047.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
از این انتخابات کلا چقدر ناراضیه از انتخاب کارتر تو خاطرات شاپور بختیار هم اومده این موضوع که وقتی کارتر به عنوان رئیس جمهور آمریکا انتخاب شد ایشون یعنی آقای بختیار انقدر خوشحال شد که تا صبح میگساری می‌کرد پیکو میزد به پیک و عشق و حال آقای بختیار و مخالفان شاه تاریخ رو ببینیم شاپور بختیار اون موقع که درواقع نخست وزیر شاه هم بود


audio: W1KfWdntSsI_0048.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اون موقع مخالف جدی شاه بود ما در قسمت شاپور بختیار مفصل به زندگی او و فعالیت‌هاش پرداختیم خیلی قسمت داریم مکمل این قسمت در پادکست مورخ پیشنهاد میکنم یه سری به طور کلی به موضوعات این چنینی بزنید در کانال اختصاصی پادکست مورخ به هر حال شاپور بختیار کارتر که انتخاب شد تا صبح عرق میزده چرا این کار رو می‌کرده؟ ایشون و سایر مخالفین شاه


audio: W1KfWdntSsI_0049.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
فکر میکردن حالا که کارتر انتخاب شده و وقتی کارتر بیاد و آزادی بیان بیاره دیگه راحت میشه با حکومت شاه مبارزه کرد هر چی میخوایم بتونیم بگیم ضمن اینکه همین الان هم خیلی از هموطنان ما همینجوری وضعیت انقلاب 57 رو درواقع تحلیل میکنن که آمریکا و قدرت‌های خارجی پشت پرده انقلاب 57 بودن عوامل داخلی خیلی تعیین کننده نبودن سیاهی لشکر بودن


audio: W1KfWdntSsI_0051.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
حالا یه وقت‌هایی این جمله نسبت به داخلی‌ها گفته میشه الان تو این بحث نسبت به خارجی‌ها گفته شد اون زمان ایرانیانی که برای دهه‌ها و شاید سده‌ها حتی دخالت قدرت‌های جهانی از جمله انگلیس و روسیه و آمریکا رو در کشور خودشون در تاریخشون دیده بودند چه تفکری داشت؟ اون سال‌ها معتقد بودند که پشت پرده این اتفاق که در نهایت شد انقلاب 57 عوامل خارجی هستند


audio: W1KfWdntSsI_0053.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یک فرجه پیدا شده غنیمت بشمارند آقایان الان نویسنده‌های احزاب دارند می‌نویسند امضا می‌کنند، شما هم بنویسید


audio: W1KfWdntSsI_0056.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این بخشی از سخنرانی رهبر انقلاب اسلامی‌ست برای زمانی که تاثیر سیاست‌های کارتر دیگه در ایران مشخص شده بود کارتر دی ماه 1356 خورشیدی به قدرت میرسه و بعد از چند ماه تاثیرات سیاست‌هاش در ایران دیگه نمایان میشه اگرچه هنوز هم آثاری از سرکوب مخالفان دیده می‌شد یعنی یهو درواقع جمع نشد در ایامی که کارتر اومده بود روی کار، مثال بزنیم


audio: W1KfWdntSsI_0057.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اوایل پاییز 1356 وقتی 15 نفر از مخالفین معتدل حکومت در باغی در کرج مهمونی گرفته بودن یه اتوبوس مامور با چوب و چماق میریزن تو مهمونی همه رو میزنن میترکونن درنهایت هم بازداشت میکنند اما تو همون ایام این سخنان آیت‌الله خمینی که گفتیم در تاریخ اومده و ثبت شده یا از این تاریخ به بعد


audio: W1KfWdntSsI_0058.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
دقیقا زمانی که کارتر به حکومت شاه اومد فشار اورد که آقا کمتر برخورد کن با مخالفان حقوق بشر و اینها نامه‌های اعتراضی چهره‌های سیاسی رو میبینیم که سرازیر شد به شاه از جمله نامه سه رهبر ملی‌گرا یعنی آقایان کریم سنجابی داریوش فروهر و شاپور بختیار که در قسمت‌های قبلی مفصل درباره نامه‌شون صحبت کردم بنده و این نکته مهمیه


audio: W1KfWdntSsI_0059.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
زمانی اگر همچین نامه‌هایی به شاه نوشته می‌شد قطعا بازداشت و شکنجه و اینا رو شاخش بود حداقلش بود شاید حتی یارو می‌رفت دیگه برنمی‌گشت اما کمی که تاریخ رو جلو بریم اتفاقات دیگری هم می‌بینیم


audio: W1KfWdntSsI_0060.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
درواقع چه اتفاقی افتاد؟ فضا بازتر شده بود تاثیرات کارتر هویدا شده بود تاثیر هم گذاشته بود اما اینم به وضوح می‌بینیم در تاریخ که سخنان رهبر انقلاب هم تغییر کرد


audio: W1KfWdntSsI_0064.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
به نظر میرسید دوباره موج سرکوب‌ها زیاد شده بود و مخالفینی که می‌بینن یه وقت‌هایی اعتراضاتشون با سرکوب مواجه نمیشه و یه‌وقت‌هایی میشه و عملا تکلیف نداره و یه‌جورایی میشه گفت دوباره داره سرکوب‌ها شروع میشه نگران میشن، نگران چی؟ نگران اینکه بلایی سرشون بیاد طبیعتا نه بلای معمولی نگران میشن بلایی سرشون بیاد شبیه به بلایی که در تاریخ سر مخالفان مائو در چین اومد


audio: W1KfWdntSsI_0065.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ما در قسمت مربوط به مائو دیکتاتور چین مفصل توضیح دادیم در پادکست مورخ که چه بود و چه شد علاقه‌مند بودید اونجا مفصل ببینید و بشنوید اما اینجا خلاصه بگم آقای مائو رهبر انقلابی چین کمونیستی اومد چیکار کرد؟ یه کمپینی راه انداخت به اسم یکصد گل گفت آقاجان بذارید با آزادی بیان یکصد گل سرخ بشکفد به مخالفانش اجازه داد که آقا بیاید حرفتون رو بزنید، اصلا این حرفا چیه


audio: W1KfWdntSsI_0068.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
کمترین نتیجه باز شدن اون دهان‌ها در مقابل رهبر انقلابی چین کمونیستی زندان بود اون زمان و اعدام و این مسائل هم کاملا طبیعی بود به همین جهته که مخالفان شاه پهلوی اون زمان به آزادی‌هایی که میومد محمدرضاشاه پهلوی می‌داد و داده بود حتی به اونها به چشم تردید نگاه می‌کردن که نکنه اینم مائو بازی دربیاره پوست هممون رو بکنه


audio: W1KfWdntSsI_0069.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تاریخ رو بیایم جلوتر در نهایت به نظر میرسه سال 1356 که کمی فضای باز سیاسی عیان شده بود حالا چندان اون موج انقلابی گسترده‌ای که دیدیدم و نتیجه‌ش شد انقلاب هنوز اون موقع راه نیفتاده بود 1356 زمانی که از پس مراسم چهلم سید مصطفی خمینی هر چهل روز حالا ملت اومدن یک مراسمی گرفتن تو پرانتز یادآوری کنم البته


audio: W1KfWdntSsI_0070.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
شما به میدانید سید مصطفی خمینی پسر رهبر انقلاب 57 بود در تاریخ یکم آبان 1356 درگذشت بعد از چهلم سید مصطفی خمینی هر 40 روز یه مراسم گرفته شد و توی این مراسم‌ها یه جمعیت حدودا دو سه هزار نفره میومدن تو خیابونا یعنی به سال 56 وقتی نگاه میکنیم به این شکله اعتراضات دو سه هزارنفر، پرش 4000 نفر اما


audio: W1KfWdntSsI_0073.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
که امروز این میدون رو به نام میدون شهدا میشناسیم این اتفاق افتاد کم‌کم جمعیت معترضان تو خیابون‌ها رفت به سمت میلیونی شدن درواقع اونجایی که تظاهرات و اعتراضات در خیابون‌ها به خشونت کشیده شد شروع اعتراض میلیونی بود یعنی شروع شد تعداد آدم‌ها رفت به سمت میلیونی در خیابون‌ها نتیجه امکان نداره اون موجی که در نیمه دوم


audio: W1KfWdntSsI_0075.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و باعث انقلاب شد رو تماما نتیجه سیاست فضای باز آمریکا بدونیم سیاست کارتر، رسالت کارتر بدونیم حمایت از آزادی بیان و تاثیراتی که سیاست‌های کارتر داشت در کشورهای مختلف نمیتونیم نتیجه این بدونیم همه رو حالا سوال پس دلیل اون اتفاقات چه بود؟


audio: W1KfWdntSsI_0077.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اگر فضای باز سیاسی‌ای که جیمی کارتر راه انداخته بود علت اصلی هیجان مردم برای حضور گسترده و میلیونی در خیابون‌ها نبود سوال آیا میشه گفت که یک شبکه‌ای از مخالفان حکومت شاه شکل گرفته بود که بیاد مردم رو سازمان‌دهی بکنه برای اعتراضات و انقلاب؟ این سوالیست که مطرح میشه اگه اون نیست میتونه این باشه؟ از سال‌های آخر دهه 40 ما یه‌سری سازمان مبارز


audio: W1KfWdntSsI_0078.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
علیه حکومت شاه رو در تاریخ می‌بینیم در تاریخ معاصرمون از قبلشم که یه‌سری حزب مخالف وجود داشت علاوه‌بر این سازمان‌ها اما گفتیم، همه‌ی این احزاب و سازمان‌ها، مثال چریک‌های فدائی خلق سازمان مجاهدین خلق یا حزب‌ها، حزب جبهه ملی، نهضت آزادی حزب توده اینها رو مثال زدیم همه اینها با رسیدن به نیمه دهه 50 خورشیدی دیدیم که زورشون کم شده بود


audio: W1KfWdntSsI_0079.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
به نظر میرسه زور کم شده بود حتی لت و پار شده بودن یه‌سریا نازک شیم اصلا رو مثال‌هایی که عرض کردم حزب توده مثلا دهه 30 حزب توده دنبال شکل دادن سازمان افسران و مبارزه مسلحانه بود خودش تو دهه 50 اصلا اینجوری نیست وقتی نگاه میکنیم به تاریخ حزب توده و عملکردش در دهه 50 یا جبهه ملی کلا تعطیل شده بود تو نیمه دهه 50 رهبران جبهه ملی که اصلا رسما گفتن


audio: W1KfWdntSsI_0080.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
سیاست صبر و انتظار رو ما پیشه کردیم و انتخاب کردیم تو قسمت شاپور بختیار مفصل صحبت کردم ازش یا اینور، چریک‌های فدائی خلق سال 55 رو وقتی نگاه کنیم با مرگ حمید اشرف چه اتفاقی افتاد؟ حمید اشرف کی بود؟ آخرین رهبر از نسل اول چریک‌های فدائی خلق که اصلا تبدیل شده بود به یک اسطوره دیگه


audio: W1KfWdntSsI_0082.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ساواک نمیتونست بگیره بکشتش اون که کشته شد چریک‌های فدائی خلق هم دیدیم که چند پاره شدن حتی یه گروهی از این انشعاب کننده‌ها رفتن تو حزب توده اتفاقی که اصلا تو چریک‌ها وجود نداشت میومدی باید میموندی پس اینم اوضاع احوال چریک‌های فدائی خلق


audio: W1KfWdntSsI_0083.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
از مجاهدین خلق هم بیشتر بگیم از اوایل دهه 50 مجاهدین خلق درگیر دعواهای درونی شدن دلیلش هم چی بود؟ باید مسلمون بشیم یا نشیم مارکسیست باشیم؟ ازدواج بکنیم یا نکنیم؟ و اتفاقاتی از این دست اکثر رهبران مذهبی مجاهدین خلق مثل مسعود رجوی که جزو رهبران مذهبی مجاهدین خلق بود با آقای لطف الله میثمی این 2تا تو زندان بودن اون بخش غیرمذهبی مجاهدین خلق هم


audio: W1KfWdntSsI_0084.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یعنی بخش مارکسیست مجاهدین خلق هم با دستگیری وحید افراخته و همکاریش با ساواک یعنی دستگیرش کردن کلا پته رو ریخت رو آب دیگه کلا منفعل شد اون بخش هم پس اینها هم از بین رفتن اما یه گروهی مونده بودن هنوز روحانیون هنوز تشکیلات خودشون رو داشتن روحانیون چه تشکیلاتی رو داشتن روحانیون؟ شبکه‌ی گسترده مساجد رو داشتن کجا داشتند؟ در سراسر کشور داشتن


audio: W1KfWdntSsI_0087.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یکی از روزنامه‌های تهران یک مطلبی منتشر کرد و توش به آیت‌الله خمینی گفت آیت‌الله هندی و از ارتجاع سرخ و سیاهم درواقع صحبت کرد چیه این ارتجاع سرخ و سیاه؟ ارتجاع سرخ اشاره داره به کمونیست‌ها ارتجاع سیاهم داشت کیا رو هدف می‌گرفت؟ زمین‌داران مخالف اصلاحات ارضی و همینطور روحانیون مخالف حکومت شاه اومد از اینها نوشت و اینها رو حسابی کوبید


audio: W1KfWdntSsI_0088.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این کلیدواژه ارتجاع سرخ و سیاه کلا زیاد در کلام مثلا خود شاه و طرفداران شاه اون دوران زیاد شنیده می‌شد نتیجه چه شد؟ بعد از چاپ این مطلب در یک روزنامه اصلی اونم تو پایتخت طلبه‌های مدرسه فیضیه قم قاطی کردن عصبی‌طور قرار گذاشتن فردای اون روز یه اعتصابی بکنن، یک اعتصاب سراسری و چه کنن؟ برن سراغ علمای تراز اول قم


audio: W1KfWdntSsI_0089.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و ازشون بخوان که آقا حمایت کنین شما هم اولین نفر آیت‌الله مرتضی حائری بود ایشون پذیرفت که برای یک روز بیاد به اعتصاب طلبه‌های مدرسه فیضیه قم بپیونده ولی یه شرط گذاشت، گفت اقا اگر اعتصاب و اعتراض شما صلح‌آمیزه من میام از اون طرف کاظم شریعتمداری آیت‌الله شریعتمداری و آیت‌الله محمدرضا گلپایگانی هم یه همچین چیزی گفتن واکنششون همین بود که آقا ما میایم اگر صلح‌آمیز باشه


audio: W1KfWdntSsI_0090.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
مصالمت‌آمیز باشه از بین این علمای تراز اولی که صحبت کردیم اما بیشترین واکنش رو آیت‌الله شهاب‌الدین نجفی مرعشی معروف داشت اون زمان که ایشون یه منبری رفت اصلا و موقع سخنرانیش هم چند قطره اشک ریخت که خیلی هم معروف شد در تاریخ هم معروف شد در دفاع از آیت‌الله خمینی این منبر رو رفت و اشک ریخت درنهایت هم آقای نجفی مرعشی به طلبه‌های معترض گفتش که


audio: W1KfWdntSsI_0091.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
من یه نامه هم به تهران نوشتم و اعتراض خودم رو کردم دیگه بیشتر از این از من بر نمیاد قربونتون پیرم هستم، کهولت سن دارم دیگه منو معاف کنید که پاشم بیام حالا بمونم و این داستان‌ها نمیکشم ایشالا که جواب بده همین زحماتی که من کشیدم


audio: W1KfWdntSsI_0092.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
خب این از اعتصاب طلبه‌ها فردای اون روز دوباره طلبه‌ها ول‌کن نبودن اعتراضات گسترده‌ای رو دوباره شروع کردن به شکل دادن، این بار چه کردن؟ رفتن بازار قم رو به تعطیلی کشوندن نتیجه چه شد؟ درگیری بین نیروهای حکومتی و طلبه‌ها شروع شد و این درگیری خونبار شد حکومت اعلام کرد 9 طلبه کشته شده مخالفان شاه چی گفتن؟


audio: W1KfWdntSsI_0098.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و سوال حالا آیا این شبکه مساجد و حوزه علمیه بود که تونست سریعا این اعتراضات رو به شهرهای دیگه هم برسونه؟ این سوال مهمی‌ست سال 1355 آمار نشون میده این رو چیزی بیش از 9000 مسجد در سراسر ایران وجود داشته شبکه‌ای از مساجد که درواقع روحانیون به‌هم پیوند داده بودن این مساجد رو


audio: W1KfWdntSsI_0102.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
پیش روی سازمان‌دهی اعتراضات در شبکه مساجد درواقع در این 9000 مسجد یعنی اگر بنا رو بر این بذاریم که آقا شبکه مساجد این اعتراضات رو گسترده کرد، مثلا از قم گسترش داد به 8 شهر در ایران این راهپیماییه رو گسترش داد اگه بخوایم فرض کنیم این شبکه این کارو کرده


audio: W1KfWdntSsI_0105.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
خیلی از مخالفان شاه که میخواستن گعده کنن یعنی بشینن یه گپی بزنن و حتی برای اعتراض و مبارزه برنامه‌ریزی کنن چه می‌کردن؟ می‌رفتن از محیط مساجد استفاده می‌کردن یعنی چی؟ یعنی فکر می‌کردن که مسجد جای امنیه دیگه، بهترین جاست می‌گفتن آقا مسجد حریم خداست کسی با ما کاری نداره و به این راحتی نیروهای حکومتی ساواک و حالا نیروهای امنیتی نمیریزن تو مسجد بیان سراغ ما، مارو ببرن


audio: W1KfWdntSsI_0108.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و اونایی که به عنوان خرابکار شناسایی کرده بودند رو سرکوب کردن، بردن تو همون مساجد مراکز مذهبی درواقع مسجد نتیجتا انقدرم امن نبود اونجوری که فکر میکردن دوستان و مشکل بعدی چی بود؟ این مشکل اول، عرض کردم


audio: W1KfWdntSsI_0112.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
مساجد مشکل بعدی خود روحانیون بودن یه‌جورایی وقتی به تاریخ و تحلیل‌های تاریخی نگاه میکنیم البته نه همه روحانیون روحانیون سنتی بزرگانی که مثل طلبه‌های جوون‌تر خیلی ذوق و شوق مبارزه نداشتن اینا مشکل دوم بودن خودشون چندتا از مثال‌هام عرض کردم وقتی مثلا به آیت‌الله خمینی توهین شد طلبه‌ها ریختن تو خیابون عصبانی، بریم اعتراض کنیم بریم اعتصاب کنیم، بریم انقلاب کنیم


audio: W1KfWdntSsI_0113.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اما آیت‌الله‌های قدیمی‌تر و سنتی‌تر خیلی همراهی نکردن یا تا یه جایی همراهی کردن گفتن دیگه حالا ما سنمون بالاست نامه هم نوشتیم انتظار نداشته باشید تازه ما از آیت‌الله‌هایی گفتیم که تا یه حدی همراهی کردن خیلی‌ها بودن اون زمان که بنده به‌واسطه زیق زمانی که دارم اسمی ازشون نیاوردم و اینها اصلا پای کار معترضین نیومدن نه اولش نه آخرش البته یه دسته‌شون آخرش دیگه اومدن


audio: W1KfWdntSsI_0114.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
آیت‌الله محمد بهشتی یکی از روحانیون انقلابی بعدا یه نقل قولی داره چی میگن ایشون؟ میگن که خیزش طلاب موفق نشد، چرا؟ چون روحانیون اصلی و بزرگ قم پای کار نیامدند پای کار طلاب درواقع نیامدند درواقع همون تحلیل رو از زبان آیت‌الله بهشتی حالا داریم میشنویم و خدمت شما عرض کردم جالبه اون سال‌ها یعنی نیمه دهه 50 خورشیدی


audio: W1KfWdntSsI_0115.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
روحانیون بزرگ و به نام و سنتی چه کرده بودن؟ عموما تو رساله‌هاشون هرچیزی که اشاره به فعالیت‌های اجتماعی و انقلابی داشت رو حذف کرده بودن، مثال بزنیم امر به معروف و نهی از منکر رو که امروز خیلی ساختار حاکم روش تاکید داره و تو پرانتز اینم بگیم گویا امروز تنها مصداقش شده بحث حجاب سایر مسائل رو نادیده گرفته، مثلا امر به معروف و نهی از منکر فکر میکنم در اختلاس داشته باشیم تو مال مردم خوردن احتمالا داریم


audio: W1KfWdntSsI_0116.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تو بیت‌المال و تاراج بردن و ضایع کردن به نظر میرسه داریم اما گویا امروز حجاب خیلی مهمتره در امر به معروف و نهی از منکر این یک پرانتز بود، به هر حال مثالش اینه، روحانیون بزرگ امر به معروف و نهی از منکر رو کلا نادیده گرفته بودن همون سالها، چرا؟ می‌ترسیدن به نوعی صادقانه‌ش اینه یا یک مسئله دیگه‌ای هم هست شاید اصلا با اعتراض به نظام حاکم و این مخالفت‌هایی که داشت صورت می‌گرفت


audio: W1KfWdntSsI_0117.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
از اساس مخالف بودن، تعارف نداریم شاید واقعا این مسئله هم بوده آقای سید احمد خمینی پسر رهبر انقلاب بعدها یک گلایه‌ای کرد از همین بخش از روحانیت و چی گفت ایشون؟ من نقل قول کنم روحانیت سنتی اون زمان نه تنها راجع به سیاست صحبت نمی‌کردند بلکه عکس شاه رو هم میزدن تو مسجدشون این عین صحبت احمد خمینی‌ست یا یه مثال دیگه بزنم اکبر هاشمی رفسنجانی که ایشونم


audio: W1KfWdntSsI_0118.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
چند سال پیش عمرش تموم شد به هر حال و طبعا همه مخاطبان هم میشناسن ایشون رو قطع به یقین خود ایشونم اون زمان از آیت‌الله‌ها بود و از روحانیون حامی انقلابم بود یه نقل قولی داره ایشون میگه یه عده از روحانیت مخالف تغییر نظام شاهنشاهی بودند دیگه واضح‌تر از این؟ و جالبه تو نقل‌قول‌های این چنینی‌ش آقای هاشمی رفسنجانی مستقیما به آقای مصباح یزدی اشاره میکنه مدام حالا چرا و چگونه‌ش


audio: W1KfWdntSsI_0119.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
بحث دیگری‌ست درنهایت این فضا کم‌کم و تو ماه‌های منتهی به انقلاب 57 شکست البته و کم‌کم روحانیت سیاسی و مخالف حکومت یعنی اون دسته روحانیتی که سیاسی بودن، مخالف بودن، میخواستن انقلاب کنن توی اون فضای انقلابی تونستن چیکار کنن؟ شبکه مساجد رو از دست روحانیت سنتی دربیارن مال خود کنن یعنی اون نکته دوم رو حل بکنن نکته اول چی بود؟ چالش اول مساجد امن نبود


audio: W1KfWdntSsI_0120.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ساواک می‌ریخت مثلا می‌گرفت ملت رو حالا اون قابل حل بود اصلا شجاعت می‌خواست مثلا خونه تیمی اصلا، گرفت گرفت دیگه داریم تاوان مبارزه‌مون رو میدیم دیگه این که چیزی نیست نکته دوم حل شدنی نبود که روحانیت سنتی میگفت بیخود کردید برید بیرون از مسجد من مخالفم تو اون ماه‌های منتهی به انقلاب و فضای انقلابی این مسئله هم حل شد یعنی اون دسته روحانیت مخالف حکومت مخالفت حکومت شاهنشاهی و البته سیاسی تونست بیاد بگه


audio: W1KfWdntSsI_0124.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید مثال بزنیم آیت‌الله خادمی در اصفهان که اگرچه اعتراض‌هایی به حکومت وقت هم داشت اون زمان اما خیلی رادیکال نبود ایشون یعنی خیلی مخالف و معترض جدی نبود تا نیمه سال 1357 آیت‌الله خادمی در اصفهان به نوعی مرجع اصلی بود برای طلبه‌ها اما کم‌کم مرجعیتش رو ایشون از دست میده و واگذار میکنه به کی؟


audio: W1KfWdntSsI_0125.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
آیت‌الله جلال‌الدین طاهری چه فرقی این 2 نفر باهم داشتن؟ آقای خادمی عرض کردم یه اعتراض‌هایی حالا داشت ولی خیلی انقلابی نبود رادیکال نبود، یعنی خیلی گیری نداشت با نظام حاکم گویا جلال‌الدین طاهری نه کلا انقلابی بود رادیکال اصلا یه وضعی باید نظام رو بکشیم پایین و این حرفها درواقع، طلبه‌های جوانتر که انقلابی شده بودن حالا سیاسی شده بودن، معترض شده بودن رفته بودن دور و بر آقای طاهری انقلابی جمع شده بودن


audio: W1KfWdntSsI_0127.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
از اصفهان سفر کنیم به همدان اون زمان و مثالی دیگر آیت‌الله محمدتقی عالمی که خیلی باتجربه هم بود ایشون جاش رو داد به یکی دیگه به یک روحانی حتی کم‌تجربه تر اسم ایشون چی بود؟ آیت‌الله اسدالله مدنی طلبه‌های انقلابی این شهر هم دور و بر اون بنده‌خدا جمع شدن، مدنی و گفتند ما اینو میخوایم


audio: W1KfWdntSsI_0128.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
از همدان به مشهد سفر کنیم آیت‌الله شیرازی و آیت‌الله حسن قمی که خیلی هم مراجع مهمی بودند اون زمان کم‌کم محبوبیت‌شون رو از دست دادن مشابه شهر‌های دیگه و یه‌سری از طلبه‌های جوون‌تر شدند روحانیونی که بقیه طلبه‌ها میرفتن بهشون رجوع میکردن هم جوون‌تر هم کم تجربه‌تر ولی یه تفاوت مهم داشتن مثل شهرهای دیگه، فقط انقلابی‌تر بودن پس دور اینا جمع شدن ملت طلبه‌های جوان‌تر


audio: W1KfWdntSsI_0129.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
گفتند ما اینا رو میخوایم اینها جایگزین حتی قدیمی‌ترها و عالم‌ترها شدند در شهر خودشون به عنوان مثال مشهد این اتفاق تو شهرهای دیگه هم رخ داد تقریبا دونه‌دونه حالا فرصت نداریم مثال بزنیم و توضیح بدیم مشت نشانه‌ی خروار بود به اعتقاد بنده، درنهایت تو همه شهرها که رخ داد این اتفاق کم‌کم شبکه‌ی مساجد اینجوری افتاد دست انقلابیون داریم درباره کی صحبت میکنیم؟


audio: W1KfWdntSsI_0130.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
1357 اینجا دیگه موفق شدن شبکه رو بگیرن دست خودشون انقلابیون یعنی از روحانیون سنتی بگیرن بدن دست انقلابیون سال 1357 دیگه کل جامعه رنگ و بوی انقلابی به خودش گرفته بود در کل ایران زمین و نتیجه، به یک نکته مهم میتونیم دست پیدا بکنیم با این تحلیل این شبکه مساجدی که ازش صحبت کردیم اگرچه کمک مهمی قطعا کرده


audio: W1KfWdntSsI_0131.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
به تغییر نظام پادشاهی ایران زمین اون زمان اما علت اصلی این تغییر علت اصلی از بین رفتن نظام شاهنشاهی حکومت پهلوی و شکل گیری انقلاب احتمالا شبکه مساجد نبوده است چرا اینو عرض میکنم؟ سال 57 تازه شبکه مساجد افتاد دست انقلابیون، قبلش نبود و چالش‌هاشم عرض کردم، دلایلشم عرض کردم که چرا نبود درواقع فتح همین شبکه


audio: W1KfWdntSsI_0132.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
همین شبکه مساجد که 9000 مسجد در سراسر ایران بیان باهم یکسان و همسو بشن و انقلاب کنن تاثیرگذار باشن این خودش جزئی از پیشبرد مبارزات انقلابی بود خودش یک عملیاتی بود که موفق شد درواقع نوعی انقلاب به حساب میومد خودش نتیجه، این خودش نمیتونست دلیل اصلی تاکید میکنم، دلیل اصلی انقلابی شدن مردم باشه تاثیر گذاشت ولی دلیل اصلی نمیتونست باشه حالا سوال پس دلیل چیه؟


audio: W1KfWdntSsI_0133.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید خلاصه صحبت‌های این چند دقیقه اخیر رو بکنیم یک سوال مهم آیا تغییر فضای فرهنگی‌ای که روی شبکه مساجد هم تاثیر گذاشت اون زمان و مساجد رو کرد انقلابی تونسته بود فرهنگ مردم حسابی متدین اون ایام رو تغییر بده؟ و بشه علت اصلی بروز انقلاب درواقع در ابتدا که قضاوتش با شماست اما اجازه بدید باهم


audio: W1KfWdntSsI_0134.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یه بررسی کوتاه و خلاصه‌ای بکنیم همین سوال رو اصلا بذارید با فکت صحبت کنیم اول یه گریزی بزنیم به قسمت قبلی پادکست مورخ چی بود موضوع؟ دکتر علی شریعتی ما به زندگی ایشون و تاثیرات و صحبت‌هاش پرداختیم و پیشنهاد میکنم حتما ببینید بسیار جذاب و عجیب غریب حاوی فکت‌های بسیار خوبیست اون قسمت حالا اونجا چی گفتیم در مورخ؟ منبر دکتر علی شریعتی


audio: W1KfWdntSsI_0135.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
کجا بوده؟ حسینیه ارشاد، تهران اوج خودش چند نفر میومدن پای منبرش؟ پای سخنرانیش، اینا همه اسناد داره نهایتا دو سه هزارنفر مخاطب داشته سخنرانی‌های علی شریعتی که بسیار اسم درکرده بود اون زمان دیگه دکتر علی شریعتی تازه این دو سه هزار نفری هم که میگیم در اوج خودشه یعنی شب تعطیلی باشه، مناسبتی باشه جنجالی باشه همه بیان یا اتفاقاتی از این دست


audio: W1KfWdntSsI_0137.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
میشستن رو صندلی‌های درواقع حسینیه ارشاد گوش می‌کردن به سخنرانی علی شریعتی یا هر کسی که در حال صحبت بود علی شریعتی معروف‌ترینشون بود در حسینیه ارشاد درواقع اون دویست سیصد نفری که اونجا نشسته بودن چیکار میکردن؟ داشتن صحبت‌های کسی رو گوش میکردن که میخواست فرهنگ اسلامی مردم رو تغییر بده دکتر علی شریعتی تفکرش این بود می‌گفت اسلام باید برگرده به خویشتن خویش این اسلام اسلام نیست و اصلا اسلام درست


audio: W1KfWdntSsI_0139.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
کلا خیلی تفکرات خاص خودش رو داشت به هر حال تو حسینیه ارشاد میشستن پای درواقع صحبت‌های علی شریعتی که می‌خواست فرهنگ اسلامی مردم رو تغییر بده هلشون بده به سمت اسلامی که چه کنه؟ اسلام مبارز و جهادیه بره انقلاب کنه، مبارزه کنه، جهاد کنه من در قسمت آقای علی شریعتی دوباره این رو بگم تو همون ایام عرض کردم تو همون ایام یک مثال زدم تو مهدیه تهران روحانیون کلا دعوا داشتن دیگه با شریعتی


audio: W1KfWdntSsI_0140.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
شریعتی می‌گفت اسلام منهای روحانیت روحانیون گفتن این کافره اصلا حتی گفتن این باید اعدام شه همون زمان تو مهدیه تهران آقای شیخ احمد کافی میرفته منبر یا دعای ندبه برگزار می‌کرده و کلا هم شریعتی رو تکفیر می‌کرده ایشون می‌گفته این کافره چند ده هزار نفر میرفتن پای منبر آقای کافی اون زمان این قیاس رو شما ببینید اینور پرش دو سه هزار نفر اونور چند ده هزار نفر کل اعتراض آقای کافی حالا


audio: W1KfWdntSsI_0141.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
به حکومت شاهنشاهی چی بوده اون زمان؟ کل اعتراض یک روحانی شرابخواری بوده قماربازی بوده و برهنگی در سینما یعنی کلا صحبت سیاسی ایشون نداشته شیخ احمد کافی با چند ده‌هزارنفر پای منبرش پس قصد انقلاب نداشته کلا با حکومت گیر خاصی نداشته مشکل خاصی نداشته می‌گفته فقط شراب نخورید، قمار نکنید تو سینمام همدیگه رو ماچ نکنید لخت نشید همین


audio: W1KfWdntSsI_0142.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ولی آقای شریعتی چی می‌گفت؟ می‌گفت آقا بریم به سمت اسلام مبارز و جهادی این حرفا نیست این حکومت باید سرنگون بشه و حالا سوال


audio: W1KfWdntSsI_0143.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این فرهنگ اسلام مبارز و چیزی که از طرف شریعتی و رهبر انقلاب و اطرافیانش شنیده می‌شد یعنی فقط بحث آقای شریعتی نیست دیگه رهبر انقلاب و اطرافیانش هم از اسلام مبارز و جهادی صحبت میکردن از انقلاب صحبت میکردن معضلشون قمار و برهنگی و شرابخواری نبود انقلاب میخواستن بکنن بحث سیاسی داشتن اتفاقا خیلی مشخص بود اینها حالا سوال اینه این فرهنگ اسلام مبارز


audio: W1KfWdntSsI_0147.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یه مثال بزنیم یعنی یک مثال از مهمترین بروز تشیع مبارز و جهادی همون اسلام مبارز و جهادی که در سطح جامعه دیدیم در تاریخ سند داره و ثبت شده


audio: W1KfWdntSsI_0148.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
مهمترین این مدل مبارزه رو اسلام مبارز و جهادی رو شاید بشه داستان اعتراضات خیابونی به بهونه چهلم کشته شده‌های اعتراض قبلی دونست درواقع چرخه‌ای که عرض کردم از چهلم سید مصطفی خمینی شروع شد پسر رهبر درواقع انقلاب 1357 و تونست اعتراضات رو عملا به ده‌ها شهر ایران گسترش بده همینجوری چه اتفاقی میفتاد؟ تو هر چهلم


audio: W1KfWdntSsI_0149.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
هی چهلم به چهلم اعتراض میکردن دیگه تو هر چهلم یه درگیری طبیعتا می‌شد بین پلیس و معترضین دوباره کشته میداد اون اعتراضات و یه چهلم دیگه عملا از راه میرسید تو پرانتز عرض کنم هنوز این مسئله در جهان ادامه داره‌ها یعنی در اعتراضاتی که مثلا مردم علیه یه حکومتی دستگاه حاکمیتی میکنن فردی کشته میشه در مراسماتی که به یاد او برگزار میکنن دوباره ازش استفاده‌های این چنینی و اعتراضی میشه به هر حال


audio: W1KfWdntSsI_0150.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این اتفاق یعنی چهلم به چهلم تا کی ادامه داشته اون زمان؟ به تاریخ نگاه کنیم، بسیار جالبه و اسناد و فکت‌ها خرداد 1357 یعنی کی؟


audio: W1KfWdntSsI_0154.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
حالا چهلمشون بود به بهانه اون مراسم اعتراضی درواقع برقرار بود این بار ولی مراسم و اعتراضات این دفعه کشته نداد که چهلم بعدی‌ای وجود داشته باشه عملا یعنی چی؟ پلیس، ماموران امنیتی اومدن مسالمت‌آمیز برخورد کردن با معترضین و نتیجه چه شد؟ دیگه خرداد 57 چهلم معنایی نداشت تمام شد، بعد دیگه بعدش کشته نشد کسی که بدعت بر چهلم بود دیگه نمیتونستن الکی بیان، و چه اتفاقی افتاد؟


audio: W1KfWdntSsI_0155.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
رهبر انقلاب 1357 اومد باز هم اعلامیه داد و همه رو راسا اصلا دعوت کرد به خیابون‌ها که آقا پاشید بیاید اعتراض کنید و یک اعتصاب‌طوری هم شکل گرفت تو بازار تهران یه اعتصابی شکل گرفت تو یه‌سری از شهرها اما مردم دیگه اعتراض خیابونی نکردن چون چهلمی وجود نداشت یه‌سری از روحانیون سنتی هم کیا بودن روحانیون سنتی؟ یاداوری کنم کسایی که قصد انقلاب نداشتن گیر و گوری خیلی نداشتن سیاسی نبودن


audio: W1KfWdntSsI_0156.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
رادیکال نبودن سریع روحانیون سنتی هم یه‌سریشون شروع کردن نامه‌های سرگشاده نوشتن به ملت و تقدیر کردن از ملت که آفرین دستتون درد نکنه که نیومدید اعتراض نکردید که کار به خشونت کشیده بشه دوباره آدم کشته بشه، آفرین دیگه نیاید، همین روند رو ادامه بدید عملا برنامه‌های اعتراضات چهلم به چهلم پس اینجا متوقف شد


audio: W1KfWdntSsI_0157.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
محمدرضاشاه پهلوی سریعا از موقعیت پیش اومده اومد استفاده کرد خودشم و چه کرد؟ وعده برگزاری انتخابات آزاد و دموکراتیک داد در سال آینده‌ش به نظر میرسید دست اسلامگراهای مبارز داره خالی میشه و هرچی بیانیه پشت بیانیه ارائه میکردن دیگه نمیتونستن مردم رو باز بکشن تو خیابون‌ها مثل اعتراضات چهلم به چهلمی که اتفاق افتاده بود و عملا اسلامگراهای مبارز


audio: W1KfWdntSsI_0160.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تصادف کرد، درگذشت بنده‌خدا کی بود آقای کافی؟ یاداوری کنم همون بنده‌خدایی که عرض کردم در تقابل با علی شریعتی بود می‌رفت منبر و تقریبا مثلا چند ده هزار نفرم میومدن پای منبرش، دعای ندبه هم برگزار میکرد ولی اعتراض سیاسی کلا نداشت آقای کافی قصد انقلابم نداشت، گیری نداشت همون میگفت شراب نخورید و قمار نکنید و برهنگی و اینها ایشون تصادف میکنه عمرش به پایان میرسه یک روحانی که کلا سیاسی هم نبود اسلامگراها چه میکنن؟


audio: W1KfWdntSsI_0161.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تو خودشون میگن چی از این بهتر؟ میان افکار عمومی رو به این سمت میبرن که آقا تصادف آقای کافی تصادف نبوده چی میگین؟ کار ساواکه! کشتن


audio: W1KfWdntSsI_0162.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و همون روند چهلم اتفاقی که تونستن باهاش چهلم رو ایجاد بکنن دوباره به وجود اومد و این اتفاق هم افتاد تو مراسم هفتم آقای کافی اعتراضاتی شکل گرفت و باز هم خونبار شد اون خونی که نبود که چهلم رو ایجاد بکنه اینجا ایجاد شد از کجا هم شروع شد این اعتراضات؟ از مشهد شروع شد و کم‌کم دوباره گسترده شد به چند شهر دیگه ولی یه مشکلی برای انقلابیون همچنان وجود داشت


audio: W1KfWdntSsI_0163.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تو تهران خبری نبود یعنی تو پایتخت خبری نبود و این وضعیت هم ادامه داشت خبری تو تهران نبود جاهای دیگه شلوغ میشد این وضعیت تا کی ادامه داشت؟ تا داستان سینما رکس آبادان اواخر مرداد 1357 اون اتفاق کشته شدن حدود 600 نفر آدم درواقع سوختن، زنده زنده سوختن 600 نفر آدم حدود 100نفر 200نفر البته نجات پیدا کردن به هر حال اون اتفاق


audio: W1KfWdntSsI_0164.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
دوباره بنزینی شد روی آتش معترضان واقعه‌ای که الان دیگه تقریبا مشخصه ربطی به ساواک و حکومت نداشته اون زمان دخیل نبودن ساواک و حکومت پهلوی اما


audio: W1KfWdntSsI_0167.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
واکنش حکومت به اعتراضات علیه سینما رکس چی بود؟ براورده کردن هر چه بیشتر مطالبات مذهبی‌های انقلابی بود یعنی می‌گفت هرچی بخوای ما انجام میدیم کازینوها تعطیل شد آزادی مطبوعات اعلام شد حالا دیگه تو مطبوعات به معترضان ارازل اوباش یا عناصر ضدملی دیگه گفته نمی‌شد کلی آزادی بیان بود برای خودش بی‌نظیر بود، بی‌سابقه بود چی میگفتن به جای ارازل اوباش یا عناصر ضدملی؟


audio: W1KfWdntSsI_0168.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تو مطبوعات می‌نوشتن معترضان برای اولین بار حالا دیگه اسلامگراهای مبارز انقلابی بازم دیدن فضا مساعده و چه کردن؟ شروع کردن از روزهای مذهبی استفاده کردن از تقویم استفاده کردن حالا که چه کنن؟ مردم رو بکشونن تو خیابون مثلا عید فطر 1357 سیزدهم شهریورماه یه تظاهراتی اتفاق افتاد


audio: W1KfWdntSsI_0169.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یه عده اومدن تو خیابون، سرکوبی هم صورت نگرفت اما برعکس اون سری قبلی که عرض کردم تو آخرین مراسم چهلم پلیس اومد هیچ درگیری‌ای صورت نگرفت کسی کشته نشه که درواقع نخ تسبیح چهلم‌ها و اعتراضات چهلم‌ها قطع بشه و شد


audio: W1KfWdntSsI_0171.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و این بازم بیایم تو خیابون بدون هیچ مناسبت خاصی حالا اتفاق افتاد کی؟ 16 شهریورماه به عنوان روز بعدی اعتراضات گسترده اعلام شد دهن به دهن چرخید اعلامیه‌ها پخش شد و این 16 شهریور روزی بود که هیچ جنبه مذهبی‌ای هم نداشت هیچ خبری نبود دیگه بهانه‌ای یعنی نبود این یک نقطه عطفه یه‌جورایی و بزرگترین اعتراض تا اون موقع همون 16 شهریور شکل گرفت


audio: W1KfWdntSsI_0172.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
مردمی که از عظمت حضور خودشون اصلا کف کرده بودن، شگفت‌زده شده بودن چیکار کردن؟ گفتن عه! چه باحاله فردا هم برنامه همینه فرداشم برنامه‌ریزی کردن بیان بیرون و این فرداشی که بنده عرض کردم همون 17 شهریورماه پنجاه و هفته یکی از خونبارترین اعتراضات در این روز رقم خورد درواقع در تاریخ ایران واقعه‌ای که اعتراضات خیابونی رو عملا از اون روز دیگه وارد یک مرحله تازه‌ای کرد دیگه خشونت‌ها بیشتر شد


audio: W1KfWdntSsI_0173.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اون فیلم‌ها و عکس‌هایی که می‌بینیم آتش زدن‌ها، آدم کشته شدن‌ها خراب شدن بانک‌ها، اتفاقاتی از این دست دیگه از این روز به بعد عملا میشه گفت شروع شد یا اگرم پیش از این بود خیلی کم بود از این روز به بعد دیگه قوت گرفت عجیب غریب درصدش بسیار بیشتر شد به لحاظ آماری هم بیایم بررسی کنیم داریم از واقعه میدان ژاله صحبت میکنیم دیگه یا میدان شهدای امروزی اگرچه انقلابیون اعلام کردن که آقا در 17 شهریور


audio: W1KfWdntSsI_0174.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
هزاران هزار نفر کشته شدند بنیاد شهید جمهوری اسلامی ایران دیگه آمار رسمی بنیاد شهیده اینی که عرض میکنم بعدها اعلام کرد 79 نفر در میدان ژاله کشته شدن این آمار رسمی‌ایست که عرض کردم اعلام شده


audio: W1KfWdntSsI_0176.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
در اعتراضات مردمی علیه حکومت ستمشاهی کشته شدند این آمار رسمی‌ست که از طرف بنیاد شهید اعلام شد حالا همه اینها رو عرض کردم که به چه نتیجه‌ای برسیم؟ به این نتیجه که بزرگترین اعتراضات در فضایی رخ داد که خارج از گفتمان اسلام و تشیع مبارز بود این نکته مهمیه یعنی نه تقویمی وجود داشت که مثلا عید فطره، شهادته تولده یا هرچیزی از این دست نه چهلم کسی بود


audio: W1KfWdntSsI_0177.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
نه آیت‌الله کافی کشته شده بوده و نه هیچ چیز دیگری در فضایی رخ داد این اعتراضات گسترده که خارج از گفتمان اسلام و تشیع مبارز بود


audio: W1KfWdntSsI_0178.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اما خیلی‌ها مسائل اقتصادی رو در ابتدای بحث عرض کردم خیلی‌ها مسائل اقتصادی رو اصلی‌ترین دلایل وقوع انقلاب در 1357 میدونن چطور؟ این دسته معتقدند اقتصاد ایران دچار بیماری هلندی شده بود یعنی چی این؟ یعنی قیمت نفت یهو رفت بالا یه پول قلمبه‌ای تزریق شد به کشور و نتیجه چه شد؟ تورم دیگه مدیریت درستی صورت نگرفته بود تورم ایجاد شد


audio: W1KfWdntSsI_0179.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
افزایش شکاف طبقاتی ایجاد شد و نشونه‌ش هم چیه؟ اعتصابات گسترده این دسته میگن نشونه‌ش هم اعتصابات گسترده‌ایه که اتفاق افتاد اما سوال آیا انقلابیون با یک برنامه‌ریزی دقیق اومده بودن گلوگاه اقتصادی حکومت رو نشونه گرفته بودن؟


audio: W1KfWdntSsI_0180.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
بذارید یک آمار رو بررسی کنیم از زمستان 1356 تا مرداد 1357 کلا 15 اعتصاب در ایران رخ داده شهریور 57 به تنهایی


audio: W1KfWdntSsI_0184.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و بهش اضافه شد و این وضعیت می‌بینیم در تاریخ که مدام و روز به روز تشدید میشد درواقع از 17 شهریور 57 همون اتفاق میدان ژاله که انقلابیون بهش میگن جمعه سیاه ما می‌بینیم در تاریخ ثبت شده که اعتصابات هم به اوج خودش میرسه منبعی که ما در این قسمت ازش استفاده کردیم چی میگه؟ میگه تمام اعتصابات در وهله اولیه


audio: W1KfWdntSsI_0185.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
با مطالبات اقتصادی همراه بودن البته حتی اگر مطالبه‌ای وجود می‌داشت اما یه سوال پیش میاد مگه اوضاع اقتصادی ایران در اون ایام چجوری بوده؟


audio: W1KfWdntSsI_0188.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و بیش از 7 برابر بنگلادش همین الان همین الان برعکس اینا رو حساب کنیم، یعنی امروز در همین تاریخ در 1402 مقایسه کنیم مثلا سرانه داخلی ایران رو با چمیدونم ترکیه درواقع همین شاخص‌ها جواب رو به ما میده که اوضاع بد نبوده به نسبت درواقع میشه گفت اصلا خوب بوده اوضاع اقتصادی


audio: W1KfWdntSsI_0189.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
با این حال یک اتفاقی میفته بالا رفتن قیمت نفت در ایران باعث چی شد؟ عرض کردم پیش از این تورم ایجاد شد در اقتصاد ایران و درنهایت اجازه بدید یک سوال کوتاه مطرح کنیم مگه این تورم چقدر بود؟ و چقدر تاثیرگزار بود؟


audio: W1KfWdntSsI_0191.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید باز با ارقام و اطلاعات صحبت کنیم با ورود به دهه 50 جامعه ایران یهو با تورم 2رقمی اصلا آشنا شد اصلا نبود تو تاریخ ایران سال 1356 برای اولین بار در تاریخ


audio: W1KfWdntSsI_0195.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یعنی از بالای 20درصد بیاد روی 10درصد نتیجه به هرحال خوبی بود درواقع وقتی پاییز 1357 یهو اعتصاب‌های عمومی گسترش پیدا کرد نرخ تورم به سطح معمول خودش برگشت اصلا توجه کنیم وقتی در صنعت نفت اعتصاب شد اعتصابی که بین همه اعتصاب‌ها از همه هم مهمتر بود و بیشترین تاثیرم گذاشت این اعتصاب درواقع صنعت نفت در روند انقلاب و البته در اقتصاد وقتی این اتفاق افتاد


audio: W1KfWdntSsI_0196.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اولش کارکنان اعتصاب‌کننده این صنعت اصلا مطالبه‌ای نداشتن همون نکته‌ای که عرض کردم چه اتفاقی افتاد؟ نماینده دولت رفت بهشون گفتش که سلام علیکم، اعتصاب کردید، جان؟ مطالبه‌تون چیه؟ و تازه اینجا اولین مطالبه کارکنان این صنعت اصلا مطرح شد که عه


audio: W1KfWdntSsI_0198.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
میرن مشورت میکنن میان مثلا میگن حقوق میخوایم بیمه میخوایم اتوبوس رفت و آمد میخوایم اسکان میخوایم چیزهایی از این دست درواقع مطالباتی مطرح شد که کاملا صنفی بود و همون موقعی هم که مطرح شد بخش بزرگی از اون مطالبات محقق شد برای کارگرانی که اعتصاب کرده بودن و شاید همین محقق کردن‌ها باعث شد اعتصابات ادامه پیدا بکنه و نتیجه با هر اعتصاب مطالبات یه مقدار داریم می‌بینیم در تاریخ


audio: W1KfWdntSsI_0199.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یه مقدار بیشتر وارد فاز سیاسی می‌شد و رنگ و بوی عملا سیاست می‌گرفت مطالبات اعتصاباتی که اول چی بود؟ صنفی بود


audio: W1KfWdntSsI_0200.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
گفته میشه واکنش ارتش شاهنشاهی به اعتصاب صنعت نفت اول چی بوده؟ اینکه رفتن کت بسته کارگرها رو گرفتن اونهایی که اعتصاب کردن گرفتن با پس گردنی برشون گردوندن سر کار که آقا برو سر کارت دیگه اعتصاب کردی گرفتی مطالباتت رو دیگه چی میگی؟ و چه اتفاقی میفتاده؟ کارگرها میرفتن سر کار صبر میکردن ارتش می‌رفت دوباره اینها می‌رفتن می‌پیچیدن به بازی و دوباره اعتصاب و باز مطالبه و بازی از اول


audio: W1KfWdntSsI_0201.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
انقد این اتفاق میفته، هی اعتصاب میکنن ارتش به زور میارتشون سر کار ارتشی‌ها بهشون دستور میدن به ارتشی‌ها خودتون برید سر کار اینا رو ول کنید شما فکر کن سربازا و درجه‌دارهای ارتش رفتن تو پالایشگاه شروع کردن کار کردن نتیجه چی میشه؟ کل سیستم داشته میرفته رو هوا بلد نبودن دیگه کار تخصصی بوده شوخی نداره حتی یک روایت البته غیر موثقی هست شنیده است درواقع تاریخ شفاهیه که 2تا از چاه‌های اصلی داشته میترکیده لوله‌هاش


audio: W1KfWdntSsI_0202.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و اگر این اتفاق میفتاده اصلا فاجعه هم انسانی هم زیست محیطی اتفاق میفتاد اون زمان همه اینا باعث چی میشه؟ کارکن‌های صنعت نفت درواقع مدیران صنعت نفت میرن ارتشی‌ها رو میندازن بیرون که آقا چیکار میکنین برین بیرون با جاش از بین میبرید هم زیرساخت و امکانات و هم آدم کشته میشه اینجا کلا شیر پالایشگاه‌ها رو میبندن میرن می‌شینن خونه‌شون میگن آقا شما برید اینام که نمیان دیگه چیکار کنیم دیگه؟ والا


audio: W1KfWdntSsI_0203.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
در ادامه به تاریخ که نگاه میکنیم می‌بینیم که از شهریور 1357 مطالبات اعتصاب‌کننده‌ها دیگه کلا چجوریه؟ دیگه صنفی و معیشتی نیست


audio: W1KfWdntSsI_0204.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
روز اول میومدن مطالبه نمیدونستن چیه بعد مطالبات شد صنفی کم‌کم رنگ و بوی سیاسی گرفت حالا دیگه کلا سیاسیه دیگه صنفی معیشتی نیست یعنی شما بگو حقوق 10برابر کار نمی‌کنیم نظام باید عوض شه مشخصا تو بیانیه‌هاشون اعتصاب‌کننده‌ها خواستار سقوط حکومت شاهنشاهی بودند به این توجه کنیم آخرین روزهای حضور شاه در ایران اعتصابات به سازمان انرژی هسته‌ای هم رسیده بود دیگه


audio: W1KfWdntSsI_0205.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
سازمانی که دیگه مستقیم چی بود؟ محصول سیاست‌های شخص شاه بود و جالبه اعضای سازمان انرژی هسته‌ای به هیچ وجه معضل اقتصادی صنفی نداشتن تامین تامین یک علم نوین بود


audio: W1KfWdntSsI_0206.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
خیلی هم برای شاه اتفاقا اهمیت داشت و اینم جالبتر در تمام این ایام اعتراضات مهمترین سنگر اعتراضات و اعتراض‌کننده‌ها کجا بوده؟ دانشگاه‌ها بوده دانشگاه چجور جائیه؟ جایی که افرادی که درش حضور دارن چشم‌انداز مشخصی دارن از آینده شخصی خودشون حتی خیلی معضل معاش ندارن مثل اون کارگری که مثلا اعتصاب کرده نیستن پس چرا باید سنگر اعتراضات همواره دانشگاه‌ها باشه؟


audio: W1KfWdntSsI_0207.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
این سوال مهم و جالبیه به نظر میرسه مسئله انقلاب 57 یه هیچ‌وجه برای انقلابیون شخصی نبود چون اگه شخصی بود اون دانشجوئه میگفت من چیکار دارم من که آینده شخصیم خوبه یا اونی که تو انرژی هسته‌ای کار میکرد تامین تامین بود حتی همون کارگرانی که اعتصاب کردن و تمام مطالبات صنفی و مالیشون براورده شد، خب میرفتن سر زندگیشون پس چه شد؟ درواقع میشه گفت علت اصلی انقلاب


audio: W1KfWdntSsI_0209.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
به یک دلیل دیگه هم بپردازیم دلیل دیگری دلیل مهم دیگری که برخی برای سقوط حکومت شاه پهلوی در بهمن 1357 مطرح میکنن چی بود دلیل؟ عرض کردم پیش از این اینکه مشت آهنین شاه باز شد یا وا شد یعنی چی؟ یعنی نیروهای نظامی و امنیتی حکومت شاه از یه جایی به بعد دیگه نتونستن وظایفی که بهشون محول شده بود رو انجام بدن درست و ضعیف شدن عملا در ابتدا هم اشاره کردم


audio: W1KfWdntSsI_0210.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
درواقع اون ماشین سرکوب حکومت پلهوی یهو از کار افتاد یا به تدریج ضعیف شد یهو از کار افتاد و اینطوری انقلاب پیروز شد و یک مثال هم بزنیم برای این مسئله و از کار افتادن دستگاه سرکوب احتمالا نمونه ناکارآمدی این دستگاه نظامی و امنیتی حکومت پهلوی همین ناتوانیش در اداره صنعت نفت ایران میتونه باشه که نتونست جمع و جور بکنه


audio: W1KfWdntSsI_0211.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و کمر اقتصاد و دولت شکست عملا با اون اعتصابات نفت با جاش تعطیل شد و در نظر بگیریم تعارف نداره نفت ایران وقتی تولید نشه دیگه یه‌جورایی ارزشش برای هم پیمانانش هم از بین میره از اونور شاه پهلوی هم که برای غرب شاخ شده بود دیگه شما حدیث مفصل بخوان از این مجمل اگرچه اساسا شاه ایران با کشتار معترضان موافق نبود و معتقد بود حاضر نیست به قیمت ریختن خون ایرانیان تاج و تختش رو حفظ کنه


audio: W1KfWdntSsI_0212.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و البته با طرح‌هایی مثل بمبارون قم یا اعدام گسترده در ملا عام که بهش پیشنهاد شده بود خیلی هم بهش اصرار شده بود اما شاه پهلوی با این طرح‌ها و اساسا کشتار مخالفت کرد، اما این به این معنا نیست که دستکاه سرکوب حکومت پهلوی منفعل شد اتفاقا منفعل نشد چرا اینو میگم؟ با عدد عرض میکنم


audio: W1KfWdntSsI_0213.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
وقتی به آمار مثلا کشته شده‌ها در اعتراضات رجوع کنیم به آمار و تاریخ و فکت‌ها رجوع کنیم می‌بینیم که تا پاییز 1357 هرچی اعتراضات سنگین‌تر شده تعداد کشته شده‌ها هم بیشتر شده یعنی دستگاه سرکوب داشته کارشو خوب انجام میداده اتفاقا، کارشو روال انجام میداده براساس آماری که تو منبع این قسمت ما اومده دی ماه 1356 در ایران


audio: W1KfWdntSsI_0214.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تا مردادماه 1357 یعنی برهه‌ای که ما چهلم‌های اعتراضی رو داریم همون چهلم‌هایی که عرض کردم کلا 35 نفر کشته شدن حدود 8 ماه اما شهریور 1357 به جز اون روز 17 شهریور واقعه میدان ژاله که عرض کردم احتمالا 79 نفر اون روز کشته داشته تو سایر اعتراضات توی اون ماه


audio: W1KfWdntSsI_0216.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
یعنی تو حدود 8 ماه قبلش 35 نفر حدودا تو یک ماه 33 نفر بیایم جلوتر مهرماه، معترضان به جای اعتراضات خیابونی چه کردند؟ شروع کردن اعتصاب کردن


audio: W1KfWdntSsI_0223.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
وقتی میایم جلوتر دی ماه شاه ایران رو ترک میکنه دیگه و خیلی‌ها معتقد بودن ارتش با رفتن شاه دیگه منفعل میشه و در ادامه هم حالا اعلام بی‌طرفی میکنه ارتش اما


audio: W1KfWdntSsI_0229.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تا پیروزی انقلاب این آمار کشته شدگانه درواقع از دی ماه 56 تا پیروزی انقلاب 57 مهمترین نکته‌ش حالا چیه؟ تو 8 ماه 35 نفر تو یک ماه، شهریور 57 فقط 33 نفر که بعد هم حالا زیاد شد و درنهایتم رسید به 179 نفر در بهمن 57 یک آمار کلی دیگه رو هم اجازه بدید بررسی کنیم هرکدوم از مخالفان برجسته شاه چه الان معروف باشن چه اسامی‌شون رو ما شنیده باشیم


audio: W1KfWdntSsI_0230.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
چه مثل خیلی‌ها بعد از انقلاب رفته باشن درواقع دنبال زندگی خودشون دنبال جاه و مقام نبوده باشند تقریبا یک بار اون زمان توسط نیروهای امنیتی حکومت پهلوی دستگیر شدن یا بازداشت موقت شدن یه آمار فقط فروردین و اردیبهشت 1357 صدها نفر یه جا دستگیر میشن حالا چون زمان زیادی ندارم دیتیل ماه‌های بعد رو نمیگم اما یه نتیجه‌ای میخوام بگیرم


audio: W1KfWdntSsI_0231.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
با توجه به آمار کشته‌هایی که عرض کردم و آمار دستگیری آمار دستگیری‌ها هم رو به افزایش بوده دیگه به نظر میرسه قدرت سرکوب، ماشین سرکوب اتفاقا داشت کارشو خوب انجام میداد منفعل نشده بود درحالی که انقلاب هم داشت روز به روز به سرانجام خودش نزدیکتر می‌شد پس چگونه می‌شود که هم ماشین سرکوب کارشو درست انجام بده هم انقلاب به سرنوشت خودش نزدیک‌تر بشه روز به روز


audio: W1KfWdntSsI_0232.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
معترضان در ایران زمین در تمام تقریبا شهرها با وجود ترس از سرکوب تو خیابون‌ها ماندند در اعتصابات ماندند تا حکومت سقوط کرد سوال حالا چطور شد که با تمام این ترس‌ها که میگیرن، میبرن، میکشن آمار کشته‌ها رو به افزایش بود آمار دستگیری‌ها رو به افزایش بود با همه این ترس‌ها که ترس از جان دیگه بالاترین ترس انسانه چطور شد که با همه این ترس‌ها


audio: W1KfWdntSsI_0233.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
تا سقوط حکومت معترضان موندن تو خیابون یه لنگه پا؟ اجازه بدید یک مسئله علمی رو بررسی کنیم در فضای انقلاب در مواقع اعتراضات گسترده اصولا دو مدل رفتار جمعی وجود داره به لحاظ علمی رفتار اول چیه؟ بخش بزرگی از مردم ناراضی‌ان وقتی می‌بینن عده زیادی هم تو خیابون‌ها حاضرن احتمال پیروزی اعتراضات رو می‌دن تو وجود خودشون و با خودشون میگن خب


audio: W1KfWdntSsI_0234.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
اعتراضات که دیگه قطعا پیروز میشه چه من برم چه نرم و اینطوری فقط میشینن آرزوی موفقیت میکنن برای معترضینی که تو خیابونن و تو خیابونا حاضر نمیشن یا کمتر حاضر میشن این مدل اول رفتار جمعیه اومدن خیابون دیدن به‌به شلوغه نیازی پس به ما نیست و با اجازه‌تون مدل دوم حالا چیه؟ که به نظر میرسه همین مدل دوم در ایران رخ داد و نتیجه‌ش شد انقلاب 57 اینه که


audio: W1KfWdntSsI_0235.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
مردم که می‌بینن اعتراضات گسترده شده و شانس پیروزی این اعتراضات بالاست و شانس پیروزی انقلاب درواقع بالاست گوله میرن به اعتراضات می‌پیوندن به اعتصابات می‌پیوندن یعنی تو خودشون به جای اینکه بگن خب شلوغه دیگه نیازی به من نیست آرزوی موفقیت میکنن، برعکس میگن من میرم تو خیابون چون بقیه دارن میرن تو خیابون و این میشه که همه میان تو خیابون


audio: W1KfWdntSsI_0236.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
درواقع اینطوریه که انقلابیونی خستگی ناپذیر پدیدار میشن اتفاقی که در بهمن 57 به وضوح نتیجه‌ش رو دیدیم


audio: W1KfWdntSsI_0237.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
به جز چنین هم‌افزایی عجیب غریبی که ناشی از یه شجاعت جمعی عجیب غریب هم بود که من میرم چون همه میرن و همه اومدن نقش رهبری انقلاب هم بسیار عجیب غریب بود زمانی که نازک شیم روی این موضوع واقعا می‌بینیم این مسئله رو درواقع نوعی از رهبری تونست مردم رو در خیابون‌ها نگه داره اون زمان اون ماه‌ها با اینکه کشته‌ها رو به افزایش بود دستگیری‌ها رو به افزایش بود ووو.


audio: W1KfWdntSsI_0238.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
نه تنها تونست این مدل از رهبری مردم رو تو خیابون‌ها نگه داره بلکه یه درصد قابل توجهی از مردم رو تونست بیاره تو خیابون‌ها و نگه داره بیش از 10 درصد مردم ایران من مثال زدم در ابتدای این قسمت اوج مشارکت مردم یک مملکت در انقلابی که تازه بهش باور داشتن دیگه انقلاب کبیر فرانسه بود، ابتدای این قسمت مثال زدم، که بسیار هم بهش میبالن در دنیا هنوز مدل انقلابیش تدریس میشه


audio: W1KfWdntSsI_0241.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
انقلاب شرکت کردن یا جماهیر شوروی انقلاب شد زیر 1 درصد از تمام جماهیر اتحاد جماهیر شوروی اومدن شرکت کردن در انقلابی که باز شدیدا بهش باور داشتن رگ میدادن یک نوع رهبری وجود داشت درواقع و سایر البته مسائلی که عرض کردم این باعث شد بیش از ده درصد جامعه ایران بیان تو خیابون و بمونن تا انقلاب شه عملا ما رهبری‌ای رو دیدیم در اون زمان، در اون سالها


audio: W1KfWdntSsI_0242.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و در اون ماه‌های انتهایی مخصوصا که به تمام مردم ایران اومد یک چشم انداز از آینه ارائه کرد چشم اندازی که هرکسی میتونست خودش رو توش تصور کنه یعنی برای همه جا بود از اون کارگر عادی‌ای بگیریم که اعتصاب کرده تا سیاستمدار تا اون حزب توده‌ایه تا مجاهدین خلق چریک‌های فدایی خلق هرکی رو شما بگی در این چشم‌انداز از آینده‌ای که ارائه شد میتونست خودش


audio: W1KfWdntSsI_0243.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
و جایگاهی که دوست داره رو توش ببینه به خاطر همینم وایساد تا رگ وایستادن که آقا باید وایسیم تا انقلاب پیروز شه اگرچه از فردای انقلاب اتفاقی که افتاد برخلاف چشم‌انداز اولیه‌ای بود که ارائه شد و مثل البته عموم انقلاب‌های کلاسیک در انقلاب فرانسه هم نگاه بکنیم، انقلاب انگلیس جماهیر شوروی یا هر آن چیزی که شما مثالش رو بزنید این مسئله هست که فردای انقلاب فردا صبحش


audio: W1KfWdntSsI_0244.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
بسیاری از گروه‌هایی که دخیل بودن در انقلاب در سرنگونی حکومت شاهنشاهی دخیل بودن یا در مثال‌های دیگه فرانسه شوروی هرجای دیگه در سرنگونی حکومتی که قصد داشتن بر علیهش انقلاب کنن بسیاری از این گروه‌هایی که دخیل بودند از فردای انقلاب خودشون به نوعی سرنگون شدن و از بین رفتند و از بازی سیاست خارج شدن و حذف شدن اما پرواضحه


audio: W1KfWdntSsI_0245.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
که تا پیش از 22 بهمن 1357 به جز اطرافیان شاه و دربار شاه پهلوی کمتر کسی فکرشو میکرد که فردای انقلاب قراره یک نیروی اجتماعی کلا حذف شده باشه


audio: W1KfWdntSsI_0246.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
حتی بخش بزرگی از علاقه‌مندان به شاه پهلوی هم فکرشو نمیکردن که اگر انقلاب پیروز بشه قرار زندگیشون با جاش رو به نابودی بره


audio: W1KfWdntSsI_0247.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
کارل مارکس کسی که به نوعی یکی از مهمترین تئوریسین‌های انقلابی تاریخه و بسیاری از انقلاب‌های معاصر بشر از جمله انقلاب 1357 ایران زمین هم از تئوری‌های انقلابی ایشون تاثیر گرفته یک نظری داره چی میگه ایشون؟ میگه هرآنچه سخت و استوار است دود می‌شود و به هوا می‌رود بله این نظر مارکس بود


audio: W1KfWdntSsI_0248.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
با این حال باور به این که یک نظام سیاسی که انحصار استفاده از ابزار خشونت رو در اختیار داره اصلی‌ترین منابع مالی یک مملکت رو در دست داره ابزار رسانه و پروپاگاندا رو هم در اختیار داره و ارتباطات خارجی‌ای هم داره که میتونن بیان ازش حمایت هم بکنن باور به این که این نظام سیاسی با همه این توانمندی‌ها


audio: W1KfWdntSsI_0249.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
ممکنه روزی دود بشه و به هوا بره به قول کارل مارکس برای اکثریت مردمان غیرقابل باوره حتی غیرقابل تصوره اما


audio: W1KfWdntSsI_0250.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
در انقلاب 1357 مثل تمام انقلاب‌هایی که به مرحله نهایی یعنی تغییر ساختار سیاسی رسیدند از یک جایی به بعد می‌بینیم امر غیرقابل تصور شد قابل تصور


audio: W1KfWdntSsI_0251.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
از آبان 1357 بین مردمان ایران تو کوچه و بازار و قهوه‌خونه‌ها و حتی بین طرفداران حکومت هم برای اولین بار زمزمه‌های این مسئله پیش آمد که عه


audio: W1KfWdntSsI_0252.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
حکومته ممکنه بره ممکنه انقلاب شه درواقع انقلاب اساسا یک پدیده تصورناپذیر است و تا وقتی این تصور ناپذیری وجود دارد ناممکن هم هست دقیقا انقلاب زمانی رخ میدهد که بخش بزرگی از مردمان یک سرزمین شروع میکنند به تصور این امر تصورناپذیر و آنجاست که


audio: W1KfWdntSsI_0254.opus
source: youtube
source_id: W1KfWdntSsI
invalidation: VALID
text:
زمان ما به فرجام رسید و کلام ماهم من احمد هاشمی هستم و تنها نیستم این اپیزود هم به همت تیم مورخ در استودیو پیکان تهیه و تولید شد تا چند روز آتی و موضوع جذاب بعدی در پادکست مورخ سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ میسپرم و قبل از اینکه خداحافظی بکنم دعوت میکنم شما رو به دیدن ویدئوهای ارسالی از طرف شما خوبان مهرورزان همیشگی به تیم مورخ رو سالم باشید، خداحافظ


audio: jEMWKDRR6rM_0001.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
روز، خارجی، حیاط جماران رهبر انقلاب اسلامی که در دید بسیاری از مردم علی‌الخصوص آن زمان آن زمان ایران زمین تجلی قدیسان مذهبی بود کنار حوض تنها نشسته بود در یک لحظه تمام آموزش‌هایی که دیده بود را در ذهن مرور کرد می‌توانست در یک لحظه به آقای خمینی برسد سوال‌ها را در ذهن مرور کرد


audio: jEMWKDRR6rM_0002.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
اول، آیا توانایی خفه کردن رهبر انقلاب ایران را داشت؟ دوم، اگر این مرد مسن را هول می‌داد چقدر آسیب به او می‌رسید؟ سوم، پاسداران و محافظان چقدر سریع بودند؟ چقدر طول می‌کشید که به او برسند؟ راه‌های فرار کدام بود؟ اول، دوم، سوم، سکوت، فکر، قلب، تپش، نفسش به شماره افتاد بعد از میرزا رضای کرمانی که ناصرالدین‌شاه قاجار را ترور کرد هیچکس نتوانسته بود نفر اول مملکت را بکشد هیچکس کشمیری سعی خود را کرده بود


audio: jEMWKDRR6rM_0003.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
اما نتوانسته بود به رهبر انقلاب نزدیک شود با او تنها شود اما او توانسته بود، تنها بود می‌توانست همان لحظه عملیات را پیش ببرد لحظه‌ای درنگ کرد پیش خود فکر کرد چرا با اسلحه کار را پیش نبرم؟ دو گرم فشار روی ماشه و بنگ، تمام قطعا کار راحت‌تر است زمان برای فرار هم بیشتر است، اما این لحظه، این لحظه شاید دوباره تکرار نشود، تنهایی با امام به هر حال رسیدن اسلحه پروسه‌ای داشت باید برای رسیدن اسلحه پروسه‌ای طی میشد


audio: jEMWKDRR6rM_0004.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
باز هم درنگ کرد، فکر کرد، با خود دوباره فکر کرد او برای ورود به بیت بازرسی نمی‌شد پس نگران پروسه نبود اما آیا این لحظه دوباره تکرار می‌شد؟ تنهایی دوباره تکرار می‌شد؟ مشکلی برای بردن اسلحه به داخل نبود اما مشکل برای دوباره تنها شدن با رهبر انقلاب در حیاط کنار حوض بود چند متر بیشتر فاصله نداشت دوباره درنگ کرد، فکر کرد چه باید بکند؟ تصمیم گرفت ما


audio: jEMWKDRR6rM_0005.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
در این قسمت از مورخ و در دقایق آتی درباره‌ی زنی صحبت خواهیم کرد که از طرف سازمان مجاهدین خلق و با هدف ترور آیت الله خمینی آموزش دید و بیش از هم‌قطارانش، تمام هم‌قطارانش فرصت این کار را داشت ما از عفت غنی‌پور سخن خواهیم گفت جاسوس جماران سلام من احمد هاشمی هستم و اینجا پادکست مورخه بریم ببینیم چی شد؟


audio: jEMWKDRR6rM_0006.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
به سنت همیشگی تیم مورخ منابع این قسمت رو خدمت شما معرفی می‌کنیم اول کتاب سازمان مجاهدین خلق از پیدایی تا فرجام اثر موسسه‌ی مطالعات و پژوهش‌های سیاسی دوم روزنامه‌ی هم‌میهن و سوم خبرگزاری ایسنا اینجا یادآوری کنم در انتهای این قسمت هم ویدیوهای ارسالی از طرف شما خوبان رو با هم خواهیم دید حالا بریم در دل تاریخ


audio: jEMWKDRR6rM_0007.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت غنی‌پور 1335 در تهران به دنیا اومد و مثل بسیاری دیگر در یک خانواده‌ی مذهبی خانواده‌ای که از نظر مالی رو به بالا بودند اتفاقا از همون سنین پایین و در مدرسه اتفاقات سیاسی رو پیگیری میکرد ایشون زمانی که یکی از معلم‌هاش جزوه‌ای درباره‌ی زندگی موسسین مجاهدین خلق در اختیار این آدم قرار داد حسابی دخترک داستان ما رو انقلابی کرد


audio: jEMWKDRR6rM_0008.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
این جزوه نگاه عفت رو به مسائل سیاسی و انقلابی گسترده کرد طوری که حتی تو روز عروسیش هم اعلامیه چاپ کرد این آدم قشنگ تیپیکال شخصیت‌هایی که مورد علاقه‌ی تلویزیونند برای فیلم و سریال که از روشون فیلم بسازن طرف تو روز عروسیش هم اعلامیه چاپ میکنه و واقعا این آدم این کار رو کرد حالا داماد کی بود؟ این هم جالبه فردی به نام علی کمالخانی و این علی آقا نه اونقدر مذهبی بود مثل خانواده‌ی عفت


audio: jEMWKDRR6rM_0009.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و نه اونقدر بی دین و ایمون که بهش دختر ندن البته این علی آقای داستان ما در زندگی عفت تاثیرگذار میشه بسیار در ادامه ازش خواهیم گفت در نهایت علی و عفت با هم ازدواج می‌کنند و یک سال بعد از این ازدواج انقلاب اسلامی 1357 هم پیروز میشه


audio: jEMWKDRR6rM_0011.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
کدوم شهرو انتخاب می‌کنن؟ هانوفر علاقه‌ی عفت به انقلاب به شکلی بود اون زمان که وقتی میرسن آلمان و هانوفر یه عکس از آیت‌الله خمینی میزنه بالای دیوار اتاقش از زندگیشون بدیم روزها شوهرش میرفته سر کار و خود عفت خانوم دنبال کارای سیاسی بوده خانه‌دار و سیاسی از چه زمانی صحبت می‌کنیم؟ زمانی که هنوز مجاهدین خلق اختلاف جدی‌ای با انقلابیون پیدا نکرده بودند


audio: jEMWKDRR6rM_0012.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
در این زمان عفت تو جلسات انجمن دانشجویان مسلمان با مجاهدین آشنا میشه اونجا و کم کم به اون‌ها سمپاتی پیدا می‌کنه علاقه پیدا می‌کنه تو جلساتشون شرکت می‌کنه به صورت منظم در ادامه کم کم اختلاف مجاهدین حالا آشکار میشه با انقلابیون و حالا در ادامه بیشتر و بیشتر میشه کار به جایی میرسه که عفت یک روز در نهایت میاد خونه تصمیم میگیره اون عکس رو، عکس آیت‌الله خمینی رو از دیوار خونه پایین بکشه


audio: jEMWKDRR6rM_0013.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
شاید اینجا نقطه‌ی عطف زندگی عفت غنی‌پور بوده اون عکس پایین میاد و عفت به صورت پاره وقت تو پایگاه سازمان مجاهدین خلق در هانوفر آلمان مشغول به کار میشه


audio: jEMWKDRR6rM_0014.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
دو سال بیایم جلوتر 1362 زمانی که مجاهدین یه سری فرم بین اعضای خودشون پخش می‌کردند و میکنن اون زمان و به دست عفت هم میرسه تو اون فرم چی نوشته بود؟ شما در ایران چه اقوام و دوستانی دارید؟ چه کاری از شما برمی‌آید که برای سازمان انجام دهید؟ سازمان به شما نیاز دارد همون زمان فردی به نام رضا مرتب از پاریس با عفت تماس میگرفته و خبرهایی که عفت داشته رو ازش دریافت میکرده


audio: jEMWKDRR6rM_0015.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
رضا همافر نیروی هوایی بوده پیش از اون و اسم واقعیش هم فریدون ورمزیاری بوده که خودش و همسرش حالا از اعضای مجاهدین خلق بودن در پاریس گفته میشه این آقا رضا اطلاعات نظامی ایران رو می‌داده به کی؟ به عراق و آقا صدام به کشوری که اون ایام با ایران در جنگ بوده در ادامه البته رضا یا همون فریدون ورمزیاری شهریور 1366 و توی یکی از عملیات‌های مجاهدین


audio: jEMWKDRR6rM_0016.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
در کردستان ایران کشته میشه و همسرش هم مرداد 1367 و تو عملیات فروغ جاویدان مجاهدین خلق یا عملیات مرصاد جمهوری اسلامی کشته میشه این اولین رابط عفت غنی‌پور بود


audio: jEMWKDRR6rM_0017.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
برگردیم به ماجرای عفت رضا ورمزیاری که می‌بینه این خانوم عفت از خانواده‌ی حسابی‌ایه و اطلاعات خوبی هم داره به سران مجاهدین خبر میده و فردی با اسم مستعار احمد با محافظش به اسم رسول میان دیدن عفت خانوم حالا این احمد کیه؟ اسم واقعیش بیژن رحیمیه و اینم تو پرانتز عرض کنم طبق شکایتی که چندی قبل توسط جمهوری اسلامی از اعضای مجاهدین خلق انجام شد


audio: jEMWKDRR6rM_0018.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
بیژن رحیمی همین احمد داستان ما به عنوان متهم ردیف هفتاد و پنجم اعلام شد و شناخته شد و این به این معناست که او او همین لحظه احتمالا زنده‌ست


audio: jEMWKDRR6rM_0019.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
از احمد داستان بیشتر صحبت کنیم یا همون بیژن رحیمی او بعد از پیروزی انقلاب در فازهای مسلحانه و امنیتی مجاهدین خلق در تهران مسئولیت شورای اجتماعی و بخش نفوذی‌های ستاد مرکزی رو به عهده داشت


audio: jEMWKDRR6rM_0021.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
میره کجا؟ فرانسه دقیقا همینجاست که با عفت ارتباط می‌گیره زمانی که فرانسه بود یک سال بعد از خروجش یعنی 1363 شروع میکنه ارتباط گرفتن با عفت غنی‌پور در واقع ایشون در فرانسه مسئول نفوذی‌ها بوده مسئول هدایت نفوذی‌های مجاهدین خلق در داخل کشور و جالبه با یک ایرانی خارج از کشور ارتباط گرفته این آدم چرا این کارو انجام میده؟ قطعا نقشه‌ها در سر داشته


audio: jEMWKDRR6rM_0022.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
بیژن رحیمی با اسم مستعار احمد او مدتی فرانسه می‌مونه از اونجا میره عراق در شاخه‌ی نظامی شروع می‌کنه فعالیت کردن در مجاهدین خلق خیلی سریع هم عضو شورای ملی مقاومت میشه این آدم این شورا چیست؟ همان شورایی که توسط مسعود رجوی رهبر مجاهدین خلق و ابوالحسن بنی‌صدر اولین رئیس جمهور ایران تشکیل شد و چه هدفی داشت؟ سرنگونی جمهوری اسلامی اینم تو پرانتز اضافه کنیم


audio: jEMWKDRR6rM_0024.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
از ارتباط تشکیلاتی احمد با عفت بگیم زمانی که احمد یا همون بیژن رحیمی هنوز پاریس بوده به عفت می‌گفته که خواهر گزارشای تو خیلی خفنه و مشخصه شما ذهن اطلاعات خیلی قوی‌ای داری یه زحمتی بکش، پاشو بیا پاریس با هم کار کنیم حضوری عفت خانوم میگه قربونت من بچه رو اینجا مهد کودک ثبت نام کردم واقعیت نزدیک هم هست، نزدیک خونه‌س هانوفره سخته الان بخوایم بیایم پاریس نمیشه


audio: jEMWKDRR6rM_0025.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
احمد آقا خیله خب یه کاری کن تو از این به بعد گزارشارو بفرست کلن آلمان برای رابط ما رضا تو کلن آلمان و این میشه که عفت شروع می‌کنه به ارسال گزارش‌ها به شکل مرتب به رابطی در کلن آلمان روزها می‌گذره میرسیم به اواخر سال 63 خانوم غنی‌پور یه گزارش مهم میفرسته برای رضا در کلن آلمان و گزارش چه بود؟


audio: jEMWKDRR6rM_0026.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
نوشته بود او که برادر شوهر خواهرم در عملیات فتح المبین شهید شده دو سال قبل یعنی 1361 و من به تازگی متوجه شدم که این بنده خدا شهید شده و فهمیدم این برادر شوهر خواهرم از محافظان بیت آیت‌الله خمینی بوده از همه مهمتر کار اطلاعاتی هم میکرده علیه سازمان، علیه مجاهدین خلق نتیجه؟ خیلی سریع نیروهای سازمان مجاهدین خلق متوجه اهمیت این خانوم عفت و شوهرش و خانواده‌شون میشن


audio: jEMWKDRR6rM_0027.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و باز چهره‌های رده بالای سازمان میان دیدار عفت و شوهرش و اطلاعات بیشتری از اونها میگیرن حضوری از چه سالی صحبت می‌کنیم؟ حالا رسیدیم به اوایل 1364


audio: jEMWKDRR6rM_0028.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
اجازه بدین برای این که جایگاه عفت رو در این مقطع زمانی بهتر درک کینم به یک اتفاق جالب اشاره کنیم خرداد 64 به عفت و شوهرش که یادآوری کنم اسمش علی بود پیام میدن که آقا تشریف بیارید پاریس ما در خدمت باشیم خانوم عفت میگه میخوایم بیایم شرایطش نیست پول نداریم، مدارکمون گیر و گور داره و این‌ها دعوت کننده‌ها میگن عه غصه خوردی؟ اونش با ما، ماشین بفرستم؟ و واقعا ماشین میفرستن


audio: jEMWKDRR6rM_0029.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
میگن فقظ شما لباس قشنگاتونو بپوشید باقیش با ما در نهایت ماشین میفرستن اینا میرن پاریس، عفت و علی و متوجه میشن واقعا به یک مراسم بسیار مهم دعوت شدن که هر کسی دعوت نمیشه از چه مراسمی صحبت می‌کنیم؟ مراسم عروسی سرکار خانوم مریم قجر عضدانلو و جناب مسعود رجوی بله عفت و همسرش دعوت شده بودند به عروسی یکی از عجیب غریب‌ترین و البته


audio: jEMWKDRR6rM_0030.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
خونریزترین زوج‌های تاریخ ایران در واقعیت و بر اساس فکت‌های تاریخی گرچه خود این ازدواج یعنی ماجرای ازدواج مریم و مسعود خودش موضوع یک اپیزود جداگانه‌س علاقه‌مند بودید بنویسید انجام وظیفه خواهیم کرد بسیار عجیب غریب و جالبه به لحاظ تاریخی اما با این مثال خواستم این رو عرض کنم عفت و علی، عفت و همسرش برای مجاهدین خلق حالا جایگاه ویژه‌ای داشتند


audio: jEMWKDRR6rM_0031.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
به خصوص بعد از آخرین گزارش او که برادر شوهر خواهرشو گفت شهید شده و محافظ آیت‌الله خمینی بوده و او علیه مجاهدین اقدامات اطلاعاتی هم میکرده


audio: jEMWKDRR6rM_0032.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عروسی تمام شد همه رفتند محل اقامتشون شب خوابیدن فرداش مهدی ابریشمچی یک جلسه‌ی توجیهی گذاشت برای عفت و شوهرش علی و درباره‌ی مسائل ازدواج و این جور چیزا شروع کرد صحبت کردن بد نیست اینجا فقط به یکی از حاشیه‌های اون ازدواجه که عرض کردم خودش یه قسمتیه برای خودش اشاره کنیم ازدواج مریم و مسعود رجوی این آقای ابریشمچی که اومد جلسه‌ی توجیهی گذاشت برای عفت و علی کیه؟


audio: jEMWKDRR6rM_0033.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
قطعا شما به می‌دانید ایشون یکی از اعضای کادر رهبری مجاهدین خلق بود که به دستور سازمان زنشو طلاق داد تا زنش چی کار کنه؟ با مسعود رجوی ازدواج کنه بله و جالبه همین ایشون یعنی مهدی ابریشمچی نقش مشاور خانواده رم ایفا میکرده در سازمان مجاهدین خلق و جالبتر حالا چیه؟ عفت و علی به محض این که میفهمن ایشون مشاور خانواده هم هست در سازمان مجاهدین، میگن عه


audio: jEMWKDRR6rM_0034.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
وا، راست میگی آقا مهتی؟ شما مشاوری؟ ما خیلی با هم مشکل داریم، اختلاف داریم قربونت آقا مهتی یه کاری واسه ما بکن و آقای ابریشمچی چی میگه؟ بی‌نظیره، میگه آها میگه شما با هم اختلاف دارید چرا؟ چون اصلا عقد شما باطله قربونتون بر اساس قوانین جدید سازمان عقدی که قبلا برا شما خوندن، باطل، تمام اگرم براتون سواله چرا عقدتون باطله من جواب میدم عقدتونو کی خونده؟ آخوندا


audio: jEMWKDRR6rM_0035.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
ارتجاعی، باطل، کنسل الان حالا من چی کار میکنم؟ یه عقد غیر ارتجاعی براتون جاری می‌کنم شما رو یه جوری پیوند میدم که حالا هم شرعیه دیگه شرعیه که ما میگیم و از اون ور، اختلاف مختلاف تعطیل گل و بلبل آماده‌این؟ بسم الله الرحمن الرحیم و دیگه می‌خونه


audio: jEMWKDRR6rM_0036.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
بعد از این پیوند جدید ارتباط عفت و علی با مجاهدین بیشتر و بیشتر میشه انگار این پیوند با مجاهدین بود نه با خودشون دو تا بذارید مثال بزنیم از همین ارتباط‌ها احمد البته اسم مستعار بود همون بیژن رحیمی با همسرش سوسن میرن هانوفر آلمان، خونه‌ی علی و عفت مهمونی مدام و این مدل ارتباط گرفتن‌ها با این زوج، با عفت و علی اینقدر تکرار میشه


audio: jEMWKDRR6rM_0037.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و حالت سوپرایز پیدا میکنه که خیلی جو میده به این دو نفر تو یه برهه‌ای عفت یه نامه مینوسه مستقیم به مسعود رجوی که آقاجان من حاضرم هر کاری برای سازمان بکنم، هر کاری حتی عملیات انتحاری یعنی شما شستشوی مغزی رو داشته باش و این احمد آقا یعنی رابط اصلی داستان، بیژن رحیمی زمانی که این ظرفیت بالا رو می‌بینه حالا میاد سراغ عفت حرفی که میخواست روز اول بزنه با اون گزارش سال 63


audio: jEMWKDRR6rM_0038.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
حالا می‌بینه موقعشه، میاد میزنه، چی میگه؟ میگه عفت جان شما یه کاغذ بردار قشنگ بنویس فک و فامیلت کجای ایرانن؟ چی میپوشن؟ چی میخورن؟ کجا چی کار میکنن؟ چه ارتباط‌هایی دارن؟ بنویس که قراره کارهای مهمی انجام بدیم عفت جان و مسعود خیلی خوشحال میشه بنویس


audio: jEMWKDRR6rM_0039.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
برادرشوهر خواهرم تو دفتر نخست‌وزیری کار می‌کنه و برادرش هم پیش از این همونطور که گفتم شهید شده بنویس البته ارتباطات دیگری هم با حکومت داریم به طور مثال شوهر دخترعمه‌ام برادر همسر آقای خمینی‌ست باز هم بنویس


audio: jEMWKDRR6rM_0040.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
شاید چیز مهمی نباشد اما زهره ثقفی خواهر همسر آیت الله خمینی هم از رفقای قدیمی خانوادگی ماست با هم رفت و آمد داشتیم از قدیم، همچنان هم داریم عفت غنی‌پور از اطلاعاتی صحبت کرد با راس حکومت جمهوری اسلامی حکومتی که سازمان مجاهدین خلق با او در تضاد و جنگ بود


audio: jEMWKDRR6rM_0041.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
این اطلاعات برای سازمان بسیار جذاب و البته مهم بود عفت غنی پور شاید در آن لحظه نفهمید چه نوشت؟ اما به زودی فهمید


audio: jEMWKDRR6rM_0042.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
تصمیم گیران سازمان مجاهدین خلق نشستند اطلاعاتی که عفت بهشون داده بود رو خواندند فکر کردند و عفت پرسید چه شد؟ گفتند ما بررسی می‌کنیم و بعد از بررسی و مداقه‌ی نهایی، نتیجه‌ی غایی رو به شما ابلاغ می‌کنیم و ابلاغ کردند سازمان تصمیم گرفته است که شما را برای خدمت به ایران بفرستد


audio: jEMWKDRR6rM_0043.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت غنی پور اما گفت آقا بیخیال من اینجا کلی تو جلسات شما شرکت کردم اینا میفهمنا اینا میفهمن خراب میشه اصلا کل سازمان میره رو هوا سران مجاهدین اما گفتند نترس عفت ما حواسمون به همه چیز هست، برو قربونت نتیجه؟ عکس‌ها و فیلم‌های عفت از تمام تصاویر سازمان حذف شد پرانتز عرض کنم اون موقع فضای مجازی نبود و هر چه عکس و فیلم بود خودشون گرفته بودن


audio: jEMWKDRR6rM_0044.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
به همین جهت برای علی شوهر عفت یک پوشش درست شد که مثلا بیزینس منه و برگشته ایران به خود عفت هم گفتن که تو یک زن تجملاتی خودتو نشون بده که بسیار هم مقید و مذهبی هستی به شوهرش علی هم البته میگن، آموزش میدن همه‌ی اینهارو که هر جا رسیدی گاهی بحث سیاسی بکن ولی چی نکنیا، گل درشت نه علی، از نقشت نزن بیرون قربونت به این شکل آموزش به پایان میرسه


audio: jEMWKDRR6rM_0045.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
به علی گفته میشه که مردها از بحث سیاسی خوششون میاد زن‌ها خیلی نه اما همان مردهام باید به اندازه این کار را بکنند یه سری توصیه‌های دیگه هم انجام میشه بهشون که مثلا با خودتون عینک و رادیو و خودکار و این جور چیزا حمل نکنید اینا رو حمل کنید تابلویید دیگه، سازمانید دیگه همه‌ی این توضیحات با یک هدف انجام شد هدفی مهم و البته روشن هدف چه بود؟ نفوذ نفوذ در بیت آیت‌الله خمینی


audio: jEMWKDRR6rM_0047.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
تابستان 1364 اولین سفر عفت و همسرش علی در همین روزها رخ میده و سفر دوم زمستان همون سال سفرهایی که هدفشون رسوخ به لایه‌های فامیلی و شخصی بیت آیت‌الله خمینی بود رسوخی که البته به خوبی انجام میشه حالا جلوتر عرض میکنم بین دو سفر زمانی که عفت میومده تو پایگاه سازمان هر هفته یکی دو بار با بعضی از فامیل‌های آیت‌الله خمینی تلفنی صحبت می‌کرده صله‌ی رحم تلفنی


audio: jEMWKDRR6rM_0048.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
جویای احوال خودشون و البته آیت‌الله خمینی می‌شده حتی تو جریان سفر دوم عفت و علی به ایران و به پیشنهاد سازمان البته یکی از اعضای مجاهدین خلق در آمریکا رو به عنوان گزینه‌ی مناسب ازدواج به خانواده‌ی برادرزن رهبر انقلاب معرفی می‌کنن همه‌ی این‌ها به کنار عفت تونسته بود با همسر آیت‌الله خمینی هم رابطه‌ی بسیار صمیمانه برقرار کنه و این مهم بود البته برای این که بهش مشکوک نشن


audio: jEMWKDRR6rM_0049.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
هیچ وقت به منزل رهبر انقلاب گویا تلفن نمی‌کرده تماس همیشه از طرف خانوم ثقفی بوده یعنی همسر آیت‌الله خمینی نه برعکس عفت تماسی نباید میگرفته و نگرفته حتی گفته میشه خانوم خدیجه ثقفی همسر آیت‌الله خمینی یه بار به عفت گفته بود من برای معالجه‌ی چشم احتمال داره بیام آلمان، اومدم حتما میام خونه‌تون همه چیز داشته خوب پیش می‌رفته


audio: jEMWKDRR6rM_0050.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت هم با تیم خاطر این این پیشنهاد استقبال کرد اون زمان هرچند هیچ وقت میزبانی عفت و علی از همسر رهبر انقلاب میسر نشد


audio: jEMWKDRR6rM_0051.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
این روند تا حدود یک سال بعد از اولین سفر عفت و علی به ایران ادامه پیدا میکنه، عفت و علی رفت و آمد میکردن به ایران و ارتباطاتشون رو روز به روز و با هر سفر سعی می‌کردند مستحکم‌تر کنند تا خرداد 1365 این روزها رابط‌های این دو نفر با سازمان مجاهدین خلق هماهنگی انجام میدند و عفت و علی گویا به آرزوی دیرینه‌شون میرسند چه آرزویی؟


audio: jEMWKDRR6rM_0053.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
طرح نفوذ شما دو نفر تا این لحظه نزدیک به نیم میلیون دلار هزینه داشته این یعنی چی؟ نیم میلیون خرجتون کردم باید قدر این طرحو بدونید، هوم؟ رهبر مجاهدین خلق این دو نفر رو به حضور می‌پذیره و این‌ها رو بهشون میگه بعد از تمام این اتفاقات و بالا و پایین‌ها و شوق این دو نفر و تلاش این دو نفر


audio: jEMWKDRR6rM_0054.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
بله مثال بزنیم از این هزینه‌هایی که ایشون میگه بلیط، پرواز، سوغاتی، سفرهای پیاپی یه مثال دیگه از هزینه‌ها تو شهر دوسلدورف آلمان که یکی از شهرهای اقتصادی و گرون آلمان هم هست یک دفتر همچین مشتی برای علی اجاره میشه که رخ کار باشه به هر حال علی رو به عنوان یک بیزینس من موفق معرفی کرده بودند این دفتر تو یکی از خیابون‌های شلوغ و گرون قیمت دوسلدورف هم اجاره میشه و جالبه این دفتر یعنی دفتر علی و عفت


audio: jEMWKDRR6rM_0055.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
بین سفر اول و دوم این دو نفر به ایران افتتاح میشه، چرا؟ مجاهدین فکر می‌کردند سفر اول بسیار موفق بوده و حالا وقت چیست؟ تصویری که از علی و عفت ساختیم باید چی بشه؟ زیباتر بشه افتتاح کنید دفترشان را


audio: jEMWKDRR6rM_0056.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
هدف مجاهدین خلق نفوذ مویرگی بود میخواستند علی و عفت آرام مویرگی و عمیق نفوذ کنند مثلا تو سفر اول این دو نفر تاکید میشه بهشون که آقاجان بیست روز اول سفر به تهران برید کارهای معمولی بکنیدا بعدش تازه شروع کنید این بحث پروژه‌ی نفوذو که چی بشه؟ تابلو نشید اما مسائلی پیش میاد تو همون روزهای اول سفرشون به تهران در سفر اول پدر همسر آیت‌الله خمینی فوت میکنه


audio: jEMWKDRR6rM_0057.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و حضور در مجلس ترحیم فرصت طلایی‌ای رو در اختیار عفت قرار میده که چه کنه؟ ارادت خودشو به بیت رهبر انقلاب ابراز کنه زهره کوچک‌ترین خواهر همسر آقای خمینی زمانی که عفت رو می‌بینه او رو به یاد میاره و او رو دعوت میکنه منزل خودش از کجا به یاد میاره عفت رو؟ اون‌ها سال‌ها قبل در یک حسینیه‌ی مذهبی با هم همکاری می‌کردند به هر حال این رفت و آمدها از اونجا شروع میشه


audio: jEMWKDRR6rM_0058.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و عفت اینقدر میره میاد میره میاد و و و که همسر آیت‌الله خمینی شماره‌ش رو می‌گیره، شماره‌ی عفت رو و یک شماره هم به عفت میده میگه هر خواستی زنگ بزن پروژه خوب داشت پیش میرفت عفت داشت خوب عمل میکرد گرچه عرض کردم عفت برای حساس نشدن حفاظت بیت هیچ وقت خودش زنگ نمیزنه، همیشه منتظر تماس بوده تماس‌هایی که از طرف عفت برقرار می‌شده


audio: jEMWKDRR6rM_0060.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
سفر دوم هدف این سفر یعنی سفر دوم این بود که از جزییات بیت آقای خمینی اطلاعات بیشتری به دست بیاد تو این سفر علی همراه عفت نمیره ایران بیزینس من بوده دیگه، نمی‌رسیده بره و پیش از این هم عرض کردم برنامه برای سفر دوم اصلا چیز دیگری بود یکی از اعضای مجاهدین رو به عنوان خواستگار ساکن آمریکا به یکی از نزدیکان همسر آقای خمینی معرفی کردند


audio: jEMWKDRR6rM_0061.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
اسنادی که ما بر اساس اون‌ها این مطالب رو آماده کردیم نامی از این خواستگار احتمالی نیاورده البته اما از طرفی این رو می‌دونیم آقایی به اسم محمد اسماعیل فرید یکی از اعضای مجاهدین بوده که بنا بوده به وسیله‌ی ازدواج با یکی از اعضای خانواده‌ی آیت‌الله خمینی به جماران نفوذ کنه در واقع چند طرح نفوذ گویا در آن واحد در حال اجرا بوده این آقای فرید در نهایت می‌تونه


audio: jEMWKDRR6rM_0062.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
با یکی از بستگان همسر آیت الله خمینی ازدواج کنه ضمن این که همین ایشون، آقای فرید به وزارت سپاه که بعدا در وزارت دفاع ادغام شد نفوذ می‌کنه در ادامه البته محمداسماعیل فرید نهایتا 1367 دستگیر و اعدام میشه و از ایشون اطلاعات بیشتری هم در دسترس نیست شاید این خواستگار احتمالی همان آقای فرید بوده باشه که عفت قصد داشته ایشون رو به برادر همسر آقای خمینی معرفی کنه


audio: jEMWKDRR6rM_0064.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
این سفر دومی که ازش صحبت کردیم نوروز 1365 انجام میشه تو این سفر عفت غنی‌پور به عروسی یکی از اقوام رهبر انقلاب دعوت میشه و همین باعث میشه رابطه‌ی صمیمی‌تری بین عفت و خاندان همسر آیت‌الله خمینی شکل بگیره تو همین عروسی و همین جمع هم پیشنهادی مطرح میشه که عفت بره خونه‌ی رهبر انقلاب برای عید دیدنی و این اتفاق هم می‌افته زمانی که میرن عید دیدنی


audio: jEMWKDRR6rM_0065.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
دو زن دیگر هم گویا مهمان رهبر انقلاب بودند همسر آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای رئیس جمهور وقت و همسر آیت‌الله اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس مجلس وقت و این اولین حضور عفت غنی‌پور بود در جماران


audio: jEMWKDRR6rM_0066.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
از سفر دوم دست پر برمیگرده عفت خانوم با کلی اطلاعات کجا برمیگرده؟ آلمان؟ اطلاعات چی بود؟ نقشه‌ی منزل آیت‌الله خمینی کمی اطلاعات پراکنده در مورد محافظان رهبر انقلاب و مثلا جانمایی ضد هوایی‌ها اطراف منزل رهبر انقلاب عفت حتی زمانی که شماره‌ش رو به همسر آیت‌الله خمینی داده بود تاکید کرده بود که اگر برای خرید یا مسائل پزشکی تشریف آوردید آلمان ما یک کلبه خرابه‌ای داریم


audio: jEMWKDRR6rM_0067.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
یک کلبه درویشی‌ای داریم در خدمتتون باشیم حاج خانوم حتما سری به ما بزنید به نظر می‌رسید که عفت غنی پور داره ماموریتش رو بسیار خوب انجام میده و پیش می‌بره اما واکنش مجاهدین خلق به این موفقیت‌ها چه بود؟ تکان دهنده بود اتفاق عجیب و مهمی در حال رخ دادن بود مجاهدین محدودیت‌های شدیدی برای عفت و علی همسرش وضع کردند مثال بزنیم


audio: jEMWKDRR6rM_0068.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
این دو مجبور بودند فرزندشون رو هر روز به میزان مشخص در زمان مشخص و در مکان مشخص ببینند مکان چه بوده؟ یک اتاق نمور کوچک آن فرزند آنجا نگهداری می‌شد به عنوان نوعی گروگان عفت غنی‌پور بعدها عنوان می‌کنه که هر وقت به این شرایط اعتراض می‌کردم برای من فیلم‌های انقلابی پخش می‌کردند آن‌ها می‌گفتند ما برای پانزده تا تک تومنی کشته دادیم


audio: jEMWKDRR6rM_0069.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
برای شما این همه خرج کردیم مگه مسعود بهتون نگفت؟ قدر این موقعیت رو باید بدونید، دنبال فرزندتون هستید؟ شما نیز فرزند سازمانید، فرزند در برابر فرزند چشم در برابر شم و خون در برابر خون، عفت خانوم


audio: jEMWKDRR6rM_0070.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
زمان به سرعت سپری میشه دستور بعدی برای سفر سوم عفت و علی به ایران هم صادر میشه دستور به این دو میرسه اما این بار دستوری متفاوت هدف روشن بود به ایران می‌روید، به تهران می‌روید و آیت‌الله خمینی، رهبر انقلاب اسلامی را می‌کشید


audio: jEMWKDRR6rM_0071.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
این دستور البته پیچیدگی‌هایی هم داشت بنا بر این بود که عفت بره تهران و بشه بخشی از یک عملیات پیچیده یعنی دستور این نبود که خودش شخصا اقدام کنه بنا بود عفت غنی‌پور گرای بیت آیت‌الله خمینی رو بده به تیم ترور و این دستور رو کی به عفت داد؟ شخص مسعود رجوی او در یک جلسه در پاریس این دستور رو صادر کرد و گفت من به زودی از پاریس میرم اما


audio: jEMWKDRR6rM_0072.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
شما باید ماموریت ترور رو هر طور شده با موفقیت به نتیجه برسونید وگرنه خودتون می‌دونید حرفی که مسعود زد عملیاتی شد خرداد 1365 دولت فرانسه مسعود رجوی رو از این کشور اخراج کرد و رجوی با استقبال صدام حسین وارد عراق شد در واقع دیدار با عفت غنی‌پور میشه گفت یکی از آخرین ملاقات‌های مسعود رجوی بود در فرانسه و پاریس در ادامه با سفر رجوی به عراق


audio: jEMWKDRR6rM_0073.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
بسیاری از فعالیت‌های سازمان در اروپا هم متوقف شد و دفتر دوسلدورف علی آقا هم، شوهر عفت خانوم تعطیل شد در این شرایط سفر سوم اتفاق افتاد


audio: jEMWKDRR6rM_0074.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت و علی آماده‌ی سفر سوم شده بودند که اعضای محاهدین به اون‌ها گفتند اول باید برید عراق و اونها چاره‌ای هم نداشتند، گفتند چشم رفتن عراق بهشون گفتند سفر سوم شما یک سفر اطلاعاتی عملیاتیه عفت غنی‌پور پرسید چی؟ این چیه این که گفتین؟ عملیاتی اطلاعاتی؟ در جواب چی شنید؟ بهش گفتن هیچی عفت جان یه زحمتی بکش اگه میتونی یه دقه برو


audio: jEMWKDRR6rM_0075.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
یه مقداری آقای خمینی رهبر انقلاب ایرانو بکش بیا اصلا هم نگران نباش بچه‌ت اینجاس اتوکشیده ما تحویل می‌دیم عفت غنی‌پور خشک میشه در جا اول فکر می‌کنه شوخیه ولی می‌بینه نه دستورا کاملا جدیه در جواب این دستورات میگه آقا جان به جان مسعود من اصلا بلد نیستم نه توانشو دارم نه اموزششو دیدم اعضای سازمان نگاهی به او می‌کنن و میگن این حرفا نیست ببین خواهر به جان بچه‌ت راه نداره یه فکری باید بکنی خودت


audio: jEMWKDRR6rM_0076.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت میگه آقا من این همه قضیه رو بردم جلو نمی‌تونم، خراب میشه ها با این اصرارها به این نتیجه میرسن خیلی این این کاره نیست نتیجه؟ به علی شوهر عفت میگن علی آقا شما برو چیز کن محافظ شخصی رهبر انقلاب شو، می‌تونی؟ علی آقای داستان زرد می‌کنه احتمالا اون لحظه و فقط نگاه می‌نه میگه آقا چی میگین آخه؟ در نهایت ایده‌هایی از این دست در جلسه مطرح میشه و بعد از شور و مشورت به این نتیجه میرسن


audio: jEMWKDRR6rM_0077.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
که آقا هیچکدوم از این ایده‌ها شدنی نیستن، خنده داره نتیجه در نهایت؟ علی و عفت می‌شینن پرواز برمی‌گردن آلمان چند روز بعد دستور می‌رسد که آماده‌ی سفر سوم شوید


audio: jEMWKDRR6rM_0078.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
بعد از برگشت به آلمان اوضاع اصلا خوب پیش نمیره در واقع اوضاع به خوبی قبل خوب پیش نمیره عفت و علی با خودشون بین خودشون میگن بابا اینا چقد بی‌برنامه‌ن، این چه زندگی‌ایه؟ این دو نفر هم از سازمان مجاهدین خلق دلگیر بودند به واسطه‌ی رفتارهای اون‌ها و مخصوصا گرفتاری‌ای که برای فرزندشون ایجاد شده بود از اون ور تمام این مسائل، رو رابطه‌ی دو نفره‌شون تاثیرگذار شده بود


audio: jEMWKDRR6rM_0079.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
حالا این دو با هم هم مشکل داشتن کم کم سازمان با بررسی‌هاش به نتیجه میرسه که آقا ارتباطات علی دیگه به کار نمیاد، به درد ما نمی‌خوره از این به بعد پروژه‌ی اصلی خود عفت غنی‌پوره و علی باید فقط به عنوان نیروی پوششی در کنارش باشه نتیجه؟ مرداد 65 به عنوان زمان سومین سفر تعیین میشه دوباره برای این دو نفر بلیط خریداری میشه سوغانی خریداری میشه و آن‌ها راهی ایران میشن، البته تمام این سور و سات‌ها و سوغاتی‌ها


audio: jEMWKDRR6rM_0080.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
به نسبت دفعات قبل بسیار کمتر تهیه میشه، عرض کردم پیش از این فعالیت‌های سازمان مجاهدین خلق بعد از رفتن مسعود رجوی به عراق در اروپا بسیار محدود شده بود، پول نبود اصلا در نهایت عفت و علی راهی ایران شدند علی که ماموریت خاصی نداشت و همینجوری اصلا عملا همینجور رفته بود بیکار بعد از چند روز برمیگرده اما عفت غنی‌پور می‌مونه ببینه چه گلی باید به سر بگیره؟


audio: jEMWKDRR6rM_0081.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت که زمان اقامتش در آلمان، عرض کردم مرتب به خواهرزن‌های رهبر انقلاب زنگ میزده و باهاشون ارتباط داشته این بار هم موفق میشه در سفر سوم به بیت ایت‌الله خمینی دعوت بشه ابتدای این قسمت روایتی که از این دیدار در حیاط عرض کردم همین سفر سوم بود اون لحظات و افکار که در ذهن عفت غنی‌پور گذشت همین سفر سوم بود


audio: jEMWKDRR6rM_0082.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عرض کردم اسلحه به عفت نرسیده بود و نتیجه؟ عفت اون روز و اون لحظه در حیاط دو دل بود که با دست خالی حمله کنه به رهبر انقلاب؟ یا نکنه؟ در نهایت این اتفاق شما به می‌دانید که نمیفته هیچ وقت و چند مسئله مانع این کار میشه مهم‌ترینش این بود که خانواده‌ی آیت‌الله خمینی به پاسدارها گفته بودن که ایشون یعنی عفت خانوم مطمئنه نیازی به تفتیش ندارد ایشون


audio: jEMWKDRR6rM_0083.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و این به این معنا بود که اگر دیدار بعدی‌ای در کار بود عفت به راحتی می‌تونست با خودش اسلحه حمل کنه و کسی هم تفتیشش نکنه می‌تونست در دیدار بعدی خیلی مطمئن‌تر این کار رو انجام بده از طرفی ترس هم بر او قالب شده بود به این فکر می‌کرد که راه فرار کدام است؟ بچه‌م؟ شوهرم؟ محافظا کی می‌رسن؟ و مسائل دیگر در نهایت عفت هیچ اقدامی نمی‌کنه و منتظر دعوت بعدی می‌مونه


audio: jEMWKDRR6rM_0085.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
دعوت بعدی‌ای در کار نبود در سفر سوم نتیجه؟ عفت برمیگرده آلمان زمانی که برمیگرده آلمان خیلی تعجب می‌کنه برای اولین بار هیچکس نمیاد استقبالش فرودگاه دلیل چه بود؟ سازمان مجاهدین خلق در حال تغییر استراتژی بود تغییر استراتژی در چی؟ در مبارزه اکثر نیروهای این سازمان کجا رفته بودند؟ عراق اوضاع اصلی اوضاع خوبی نبود بعد از برگشت عفت


audio: jEMWKDRR6rM_0086.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
علی شوهر عفت خانوم قبل از این که عفت پاشو بذاره تو آلمان یعنی بیاد برسه به اعضای مجاهدین گفته بود که آقا من دیگه نمیخوام من دیگه نیستم، زحمتی نیست پرونده‌های ما رو، من و زنمو بدید ما میخوایم استعفا بدیم بریم، قربونتون به محض برگشت عفت علی میگه عفت جان اینا اینجوری‌ان اینا نگاه ابزاری دارن منم بهشون گفتم اینا بچه‌ی ما رو گرفته بودن بیا ول کن آقا، برگردیم هانوفر مثل بچه‌ی آدم زندگیمونو بکنیم


audio: jEMWKDRR6rM_0087.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت غنی‌پور اما همچنان شیفته‌ی اون ایدئولوژی بود شیفته‌ی سازمان مجاهدین خلق بود او همچنان به دفتر نیمه تعطیل سازمان مجاهدین خلق رفت و آمد می‌کرد


audio: jEMWKDRR6rM_0090.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
البته کامل جدا نمیشن اولش اول با هم صحبت میکنن میگن عزیزم به هم فرصت بدیم ببینیم چی میشه؟ پرانتز عرض کنم اغلب این جمله‌ها نتیجه نداره فرصت بدیم که خب یه عمر زندگی کردیم فرصت چی بدیم؟ به هر حال این شانس مجدد هم فایده نداشته چهل روز بیشتر دووم نمیاره این فرصت و این دو برای همیشه این بار جدا میشن عفت وارد یک دوران افسردگی میشه بعد از جدا شدنش از علی و جالبه عفت غنی‌پور برای فرار از افسردگی هم


audio: jEMWKDRR6rM_0091.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
پناه به سازمان مجاهدین خلق می‌بره میگه آقا یه کاری برای من بکنید من حالم خرابه من افسرده‌م چی کار کنم؟ سازمان میگه خیله خب چیز کن پاشو عفت برو سوئیس برو اونجا کمک کن اما بچه‌ی عفت حالا بزرگ شده بود مانع حضور مادر می‌شد در فعالیت‌های سازمان مجاهدین فعالیت‌های مختلف سازمان حالا تو همین اوضاع احواله که خبر میرسد که چی؟ مجاهدین خلق در عملیات‌های مختلف در مرزهای ایران


audio: jEMWKDRR6rM_0092.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
موفقیت‌هایی به دست آورده است نور امید در حال تابیدن است آآآآآی اعضای سازمان و این برای اون اعضا روحیه‌بخش بود بسیار چقدر این اخبار موثق بود؟ هیچکس نمی‌دانست نتیجه عفت غنی‌پور با خودش میگه من جام اینجا نیست من باید برم اونجا جای من خالیه چرا به این نتیجه میرسه که باید بره؟ چون تو اروپا برای اعضا نهایتا داشته آشپزی می‌کرده مثلا کتلت درست می‌کرده نیروی موثری به شمار نمیومده، دیزی می‌ذاشته


audio: jEMWKDRR6rM_0093.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
در نهایت با تمام اصرار فرزندش و شرایط تصمیمش رو می‌گیره بلیط سوار هواپیما که بره ولی خبر میرسه که ایران پذیرفت قطعنامه‌ی 598 را پذیرفت کجا؟ جنگ ایران و عراق تمام شده بود رسما


audio: jEMWKDRR6rM_0094.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت داستان ما اما کاری به این چیزا نداشت می‌خواست هر جوری شده خدمت کنه به مجاهدین بسیار او در تشکیلات ذوب شده بود توهم خود بزرگ بینی مجاهدین هم باعث میشه اون‌ها چه کنند؟ توی عملیاتی به نام فروغ جاویدان به ایران حمله کنن با این که جنگ تمام شده بود رسما عفت چه می‌کنه؟ میگه منم باید باشم تصمیم میگیره شرکت کنه با تمام قوا در واقع سازمان بهش میگه بیا شرکت کن به همه میگه بیاید شرکت کنید با این که جنگ تموم شده بود


audio: jEMWKDRR6rM_0095.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت چی کار می‌کنه؟ عضو تیپ محسن میشه و هدف این تیپ محسن چی بوده؟ تسخیر دفتر نخست‌وزیری تو تهران یعنی چی؟ بخوام بازش بکنم به این تیپ محسن گفته بودن بچه‌ها خیلی درگیر نشینا! اصن یه .چیز نکنین اسلحه رو دوش با مواضع دشمن درگیر نشید یه راست تهران، دفتر نخست‌وزیری رو بگیرید تا ما بیایم یعنی بگیرید آب و جارو که مسعود و مریم میان تمیز باشه چایی دمااااا، دمتون گرم، بفرمایین بله


audio: jEMWKDRR6rM_0096.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و همانطور که شما به می‌دانید عملیات فروغ جاویدان یا عملیات مرصاد در جمهوری اسلامی مواجه شد با شکست، یک شکست بد پرانتز عرض کنم ما پیش از این درباره‌ی این عملیات تو قسمت مربوط به تاریخچه‌ی سازمان مجاهدین خلق در پادکست مورخ مفصل صحبت کردیم پیشنهاد می‌کنم، ببینید بشنوید از مورخ به هر حال عفت غنی‌پور توی این عملیات زخمی میشه و برش میگردونن عراق روزهای متعددی گویا تو بیمارستان بوده تو عراق


audio: jEMWKDRR6rM_0097.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
تا زخمش خوب میشه در نهایت سر پا میشه بلیط برمی‌گرده آلمان زنگ میزنه به علی همسر سابق میگه علی تو راست می‌گفتی اینا واقعا عوضی‌ان بیا کلا برگردیم ایران اصلا قربونت برم بریم زندگیمونو از نو بسازیم تو وطن نتیجه؟ تصمیم می‌گیرن این دو برگردن ایران اما قبل از این که برگردن ایران عجیبه عفت غنی‌پور میگه حالا که داریم برمی‌گردیم، علی یه راهپیمایی هست مجاهدین دارن برگزار می‌کنن


audio: jEMWKDRR6rM_0098.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
علیه سفر گالین دو پل به ایران، که کی بود ایشون؟ اون زمان گزارشگر ویژه‌ی حقوق بشر در ایران بود میرن شرکت میکنن توی این چند ماه بعدش دوباره عفت میگه علی حالا که ما داریم برمی‌گردیم یه راهپیمایی دیگه‌ای هست داره برگزار می‌کنه سازمان ختم کاظم رجویه علی، داداش مسعود گناه داشت دیگه، اینم شرکت کنیم دیگه برگردیم این روند ادامه پیدا میکنه و تا لحظه‌ی آخر عفت غنی‌پور ارتباطشو با سازمان حفظ می‌کنه


audio: jEMWKDRR6rM_0099.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
برای ادامه‌ی داستان یک داستان باید بگیم یکی از چهره‌های مجاهدین که شاید اسمشو شنیده باشیم جواد قدیری‌ست گفته میشه این جواد قدیری فرمانده‌ی عملیات همین عفت غنی‌پور هم بوده و کیست جواد قدیری؟ روش نازک شیم این آدم مسئول مستقیم عملیات ترور آیت‌الله خامنه‌ای‌ست در مسجد ابوذر تهران توسط کی انجام شد؟ گروه رهروان فرقان پرانتز باز عرض کنم ما در قسمت فرقان مفصل گفتیم از این ترورها


audio: jEMWKDRR6rM_0100.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
پیشنهاد می‌کنم ببینید بشنوید از مورخ به هر حال بعد از اون ترور جواد قدیری از تهران خارج میشه از ایران خارج میشه همزمان این آدم جزو اعضای اصلی یعنی اعضای کادر مرکزی مجاهدین خلق هم بوده و اگر بخوایم بیشتر حالا روش نازک شیم مثلا زن جواد قدیری زهره عطریانفره که عضو سازمان مجاهدین خلقه برادرزنش محمد عطریانفره از نزدیکان به آقای هاشمی رفسنجانی از اعضای ارشد کارگزاران سازندگی به هر حال


audio: jEMWKDRR6rM_0101.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
آقای جواد قدیری آدم کلیدی‌ست و کلیدی بوده در سازمان مجاهدین خلق حتی یه روایت‌هایی هست که میگن در جریان کودتای نوژه جواد قدیری اصلا اطلاعات کودتاگران رو می‌دزده که نیفته دست جمهوری اسلامی به هر حال محمدجواد قدیری متهم ردیف سی و هشتم دادگاه رسیدگی به اتهامات اعضای سازمان مجاهدین خلق بوده همین دادگاهی که عرض کردم شکایت جمهوری اسلامی علیه مجاهدین خلق حالا سوال پیش میاد


audio: jEMWKDRR6rM_0103.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
تو همین دورانی که عفت و علی تصمیم می‌گیرن که آقا اینارو ولش کن اصلا پاشیم بریم زندگیمونو از نو بسازیم یه سری از مکالمات جواد قدیری لو میره نتیجه؟ نیروهای امنیتی ایران متوجه میشن که عه علی کمالخانی شوهر خانوم عفت که میاد و اینا چه مهره‌ی مهمیه برای مجاهدین خلق نتیجه؟ قابل پیش‌بینی‌ست زمانی که عفت و علی خوشحال و خندان برمی‌گردن از آلمان


audio: jEMWKDRR6rM_0105.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
عفت غنی‌پور و علی کمالخانی چند ماه بعد از ورودشون در 1369 اعدام شدند سوال آیا اعدام کردنشون کار درستی بود؟ قضاوتش با شما اما زندگی عفت و علی از این جهت جالب و عبرت آموزه که حتی زندگی در آلمان و فرانسه هم نتونست جلوی ماجراجویی‌های ایدئولوژیک اون‌ها رو بگیره


audio: jEMWKDRR6rM_0106.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
این که چقدر این دو خود مقصر بودند باز هم قضاوتش با شما اما نکته‌ی مهم‌تر باز هم هستند اعضای این سازمان عجیب و غریب یا شاید باید بگیم فرقه‌ی عجیب و غریب که قصه‌های عجیبی دارند تا همین لحظه که من و شما داریم صحبت می‌کنیم هنوز هم بین بسیاری از انسان‌های دنیای ما ایدئولوژی میتونه جای زندگی نرمال رو بگیره و یک زندگی رو از بهشت از بهشت برین


audio: jEMWKDRR6rM_0107.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
به جهنم تبدیل کنه جهنمی که در دید اون انسان بهشتی‌ست جاویدان و این عجیبه اجازه بدید با این تفکر و التماس تفکر و سوال این قسمت رو به پایان بریم که اگر زندگی نرمال خودش یک آرزوی دست نیافتنی باشد چه فضایی برای رشد انواع و اقسام ایدئولوژی‌هایی که در بسیاری از مواقع مخرب هم هستند باز می‌شود و ایجاد می‌شود و چه تاثیری روی انسان‌ها


audio: jEMWKDRR6rM_0108.opus
source: youtube
source_id: jEMWKDRR6rM
invalidation: VALID
text:
و ذهن و مغز و رفتارشون می‌ذاره؟ قضاوتش با شما زمان ما به فرجام رسید و کلام ما هم من احمد هاشمی هستم و تنها نیستم این اپیزود هم به همت تیم مورخ در استودیو پیکان تهیه و تولید شده ضمن این که در ادامه خواهیم دید با افتخار ویدیوهای ارسالی از طرف شما خوبان رو تا چند روز آتی و موضوع جذاب بعدی در پادکست مورخ سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ میسپارم و می‌بینمتون


audio: K0A-Y22PKek_0001.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
سلام من احمد هاشمی هستم و اینجا پادکست مورخه خوش اومدید امروز خیلیا دارن مهاجرت میکنن اصن یه وضعیه دیگه کسی نمونده جالبه نیاکان ما هم به محض اینکه خودشونو شناختن، در تاریخ هست شروع کردن مهاجرت کردن ما در اپیزود قبلی مورخ در رابطه با همین مساله و همین دلایل صحبت کردیم که چرا نیاکان ما مهاجرت کردند؟ چون بحث مفصل بود و رسیدیم به اینکه اولین بار جنگ چطور، کی و کجا بین انسان پیش اومد؟


audio: K0A-Y22PKek_0002.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
که امروز هم خیلی ما از جنگ داریم میشنویم همه جورش رو گفتیم که بحث رو نگه داریم یه قسمت دیگه بسازیم تحت عنوان قسمت دوم چرا نیاکان ما مهاجرت کردن؟ اینجا از جنگ شروع میکنیم انشالله به پیروزی میرسیم ببینیم با هم و بشنویم یکی از جذابترین مسائل تاریخ جهان چگونگی و زمان آغاز اولین جنگ بین انسان هاست یه سریا معتقدن که همین روند تکامل انسان


audio: K0A-Y22PKek_0003.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
غریزه سلطه طلبی و خشونت رو تو انسان بیدار و تقویت کرده از اون طرف یه سریا هم رمانتیکن معتقدن آقا سرشت انسان ذاتا اهل مسالمت و صلح و از این جور چیزهاست مگه اینکه رقابت یا یه فشار جدی بهش بیاد این سرشته خراب شه البته که قربونش برم امروز روز مثل اینکه چیز خاصی از این سرشت صلح طلب نمونده ولی مثلا مارگارت مید انسان‌شناس آزاداندیش بزرگ دتو دهه‌های 1920 و 30


audio: K0A-Y22PKek_0004.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
می‌گه جنگ یک اختراع بود نه یک ضرورت بیولوژیکی در انسان حالا از اینها که بگذریم بگردیم دنبال شواهد جنگ اولین شواهد باستان شناختی از جنگ یعنی از یک جنگ درست و حسابی تو مقیاس بزرگ بر میگرده به حدود یازده هزار سال پیش کجا؟ تو جبل سحابه یعنی یه جایی نزدیک مرز فعلی مصر و سودان آثاری که از قربانیان این جنگ پیدا میکنن یکی اینکه خیلی زیاد بوده تعدادشون


audio: K0A-Y22PKek_0005.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
دو اینکه کلی کودک و زن هم توشون بوده و البته وحشیانه هم کشته شده بودن مثلا آثار یه خانمی رو پیدا میکنن که بیست و دو بار با یک چیزی شبیه به چاقو گلو و گردنش پاره شده بوده به طور کلی محققان بررسی‌ای که روی جنگ‌ها و جنگ های اولیه کردن نتیجه‌ش این بوده که جنگ اساسا از مرحله ای پیش اومد تو زندگی نیای انسان که زندگی‌ها نظام‌مند شد


audio: K0A-Y22PKek_0006.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
یعنی مثلا یکجانشینی کم کم داشت ظهور می‌کرد درواقع انسان می‌خواست از منابع غذاییش یا به طور مثال زمین‌هایش مراقبت کنه یا دفاع کنه یکی دیگه از دلایل مهاجرت نیاکان انسان امروزی رو همین جنگ‌ها می‌دونن اول صحبت هام یه مثالی از قبیله شامپانزه‌ها زدم که حالت خلاف‌کار داشتن و یه تعدادیشون جدا میشن از قبیله که همین باعث اختلاف و تلاش برای کشتنشون میشه این همون داستانه محققین معتقدند این رفتار


audio: K0A-Y22PKek_0007.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
تو نیاکان ما هم بوده یعنی مثلا به هر دلیلی تو یه قبیله‌ای اختلاف ایجاد می‌شده، اول که می‌زدن همو تیکه پاره می‌کردن تهش یه دسته‌ای از قبیله جدا میشدن انشعاب پیدا می‌کردن حالا یا فرار می‌کردن یا با زبون خوش مهاجرت می‌کردن اینها خودشون می‌شدن یک قوم و قبیله جدید تو یه سرزمین جدید و باعث مسکون شدن قسمت‌های بیشتری از این کره خاکی می‌شدند حالا سوال بیش از صدهزار سال پیش


audio: K0A-Y22PKek_0008.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
چی یا چیا باعث اختلاف و جنگ میشده بین انسان‌ها؟ که نتیجه‌ش انشعاب اقوام از هم بوده شاید افزایش جمعیت یا رقابت سر ذخایر غذایی مثلا ذخایر غذایی کم می‌شده سرش دعوا می‌شده، جنگ می‌شده یا رقابت و دعوا و جنگ سر سرزمینی که توش زندگی می‌کردن یا حتی غریزه‌ی سلطه جویی انسان هنوز جواب قطعی برای دلایل جنگهای اولیه وجود نداره ولی این چند تا دلیلی که گفتم


audio: K0A-Y22PKek_0009.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
بیشترین دلایلیه که احتمال میدن محققا جنگ‌ها به خاطر این چیزها شروع شد و ادامه دار شد یکی از جذاب‌ترین سوال‌هایی که تو روند مهاجرت مطرح می‌شه جایگاه مرد و زنه یعنی مهاجرت نیاکان انسان امروزی چه تاثیراتی رو جایگاه مرد و زن یا حقوق مرد و زن گذاشت؟ حدود صد و پنجاه هزار سال پیش؟ نتیجه تحقیقات و نظریه‌ها متفاوته مثل همون بحث جنگ و دلایلش به طور مثال یه سری‌ها معتقدند


audio: K0A-Y22PKek_0010.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
تو قبیله‌هایی که خشونت بیشتر بوده مردها نقش بیشتری داشتن یعنی قوی‌تر بودن من تو پرانتز نظر شخصیمم بگم متاسفانه بعد از صد و پنجاه هزار سال انسان امروزی هم با نیاکانش تو این مورد کاملا مشترکه یعنی پیشرفت خاصی نکرده بگذریم توی این مدل قبیله‌ها چون اون زمان بحث افزایش جمعیت مهم بوده ناخودآگاه یعنی رقابت سر جفت گیری بوده این باعث می‌شده که مردها


audio: K0A-Y22PKek_0011.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
تو قبیله قدرت بیشتری داشته باشن البته جثه و زورشون هم بی تاثیر نبوده در عین حال تو بیشتر قبایل هم زن و با ارزش‌تر می‌دونستن از چه نظر؟ از این نظر که اگه مثلا مردای قبیله کم میشدن یا میمردن یا هر اتفاقی می‌افتاد باز قبیله می‌تونست تکثیر شه ولی اگه برعکسش اتفاق می‌افتاد قبیله کلا از بین می‌رفت واسه همین اگه جنگ می‌شد مردا میرفتن یا شکار رو مردا میرفتن حالا چه سوالی پیش میاد؟ مگه با ارزش نمیدونستن زنها رو؟


audio: K0A-Y22PKek_0012.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
پس چرا باز حاکمیت دست مردا بوده؟ یا غالب بودن؟ یا نقش مردا پررنگ‌تر بوده؟ یکی از دلایلش و قدرت جویی مردا می‌دونن که البته همین امروز هم هست متاسفانه نقاشیهایی پیدا شده از همون حدود صد هزار سال پیش که نشون میداده یه حس نفرت و خشمی نسبت به زنها تو قبایل وجود داشته که البته هدفش به دست آوردن کنترل بر قبیله و منابع غذایی بوده دلیلش هم این می‌دونستن که


audio: K0A-Y22PKek_0013.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
نیای انسان میدونسته بدون زنها تکثیری وجود نداره یعنی کلا قضیه کنسله ولی یه جورایی دست پیش میگرفته چطوری؟ با کارای دیگه مثلا انحصاری کردن شکار فقط مرد باید شکار کنه امروز و نگاه بکنیم مرد باید کار کنه گر چه خانم‌ها هم دامن میزنن که این باز برمیگرده به نیاکان ما یا مثلا محافظت از منابع غذایی یا سرزمین به عهده مردا بوده محافظت از قبیله به عهده مردا بوده این باعث می‌شده که این دست پیشه گرفته بشه


audio: K0A-Y22PKek_0014.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
و یه جورایی مردها سوار داستان میشدن یه مثال بزنم تو همین بحث انحصاری کردن مثلا انحصاری کردن شکار رو گفتم یا کنترل منابع غذایی شامپانزه‌ها دقیقا همینو دارن به طور مثال یه گروهشون رو اومدن بررسی کردن دیدن اینها نراشون میرن شکار می‌کنن گوشت رو میارن یعنی شکار رو میارن تو قبیله یه حالت حتی رفتار آیینی دارن یعنی نرها وامیستن سر صف بعد ماده‌ها میان خیلی با نظم تو یه صفی وامیستن


audio: K0A-Y22PKek_0015.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
با یه حالت گدایی سهمشون رو بگیرن یا برای سهمشون تن به جفتگیری میدن با نری که شکار کرده حالا از اون ور یه گونه ای هست به نام بونوبوها که شبیه شامپانزه‌ها ان ولی کاملا گیاهخواران تفاوتشون با شامپانزه‌ها هم در اینه که علاوه بر اینکه گیاهخوارن جنس نر و ماده با هم میرن شکار می‌کنن با هم میرن دنبال غذا تو جامعه و قبیله‌ی اینا جایگاه مرد و زن کاملا یکسانه


audio: K0A-Y22PKek_0016.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
حتی به واسطه‌ی توانمندی جنس ماده در تولیدمثل و تکثیر قبیله جنس ماده ارزش بیشتری داره جایگاه بالاتری در جامعه‌شون داره حالا نظر شخصی خودمم بدم این بحث انحصاری شکار و قدرت گرفتن مردها از این دست اتفاقات و انحصاری کردن‌ها تا همین امروز تو جامعه‌ها وجود داره چه در جامعه خودمون چه در سراسر دنیا این تبعیض مرد و زن مرد باید کار کنه یا حمایت کنه یا بالعکس


audio: K0A-Y22PKek_0017.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
یا اتفاقات ریز و درشتی که هست یه جورایی برمیگرده به رفتارها و فرهنگی که از مهاجرت نیاکان ما از صد و بیست هزار سال پیش به وجود اومد گرچه شخصا معتقدم مردی که به واسطه حمایتش یا تامین مالیش یا سر کار رفتنش به نوعی ما اون شکار کردن رو سر کار رفتن ببینیم به واسطه اینها بخواد جایگاه برتری برای خودش دست و پا بکنه فکر میکنم بیشتر شبیه اون شامپانزه هاست


audio: K0A-Y22PKek_0018.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
تا انسان امروزی خب، حالا یه جمع بندی بکنیم کلا صحبت‌هایی که تو این اپیزود کردیم ما تو این اپیزود گفتیم از کی نیاکان ما شروع کردن مهاجرت کردن؟ یعنی بین حداقل 100 تا 120 هزار سال پیش از روند و نحوه مهاجرتشون گفتیم یعنی از شرق آفریقا شروع کردن تو کل دنیا پخش شدن بعد اومدیم یه مقدار دلایل مهاجرت رو بررسی کردیم که اصلا اساسا چه دلیلی داشت اینا مهاجرت کنن؟ که نظریه‌ها مختلف بود


audio: K0A-Y22PKek_0019.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
از کمبود مواد غذایی گفتیم تا جنگ بعد هم درباره تاثیراتی که مهاجرت داشت صحبت کردیم از اجتماعشون تا فرهنگ و نحوه ارتباط و حتی جایگاه مرد و زن چیزی که تو همه اینا مشترک بود انفجار جمعیت عجیب نیاکان ما بود واقعا حیرت آوره تو بازه زمانی صد هزار تا نهایتا پونزده هزار سال پیش با همه اتفاقات و سختی های مهاجرت


audio: K0A-Y22PKek_0020.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
با پای پیاده و مرگ و میرا و بیماری‌ها و بلایای طبیعی و جنگ و خیلی چیزای دیگه جمعیت نیاکان ما از بیست هزار نفر تبدیل شد به میلیونها نفری که تو کل زمین ساکن شدن در نهایت بحث افزایش جمعیت و علت های محتملش هم میشه اینجوری جمع بندی کرد یعنی اگر سوال این باشه که اصلا چه جوری اینا اینقدر زیاد شدن؟ می تونیم بگیم آقا چند تا دلیل داره


audio: K0A-Y22PKek_0021.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
اولین دلیلش می‌تونه خوردن گوشت حیوانات باشه و کنترل ذخیره غذایی یعنی دسترسی بیشتر به شکار و منابع غذایی که با مهاجرت به سرزمین های جدید به وجود اومد توانایی تولید مثل هم بیشتر کرد دلیل دوم چیه؟ سلاح های جدید و تکنولوژی های پیشرفته‌تر شکار یعنی از رم دادن و ترسوندن و محاصره کردن بگیریم تا نیزه های آبدیده تو آتیشی که مال صد هزار سال پیش بود


audio: K0A-Y22PKek_0022.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
این باعث شد که تنوع غذایی کم کم بیشتر بشه و نتیجه‌ش تکثیر بیشتر دلیل بعدی چی میتونه باشه؟ دسترسی انسان به آتیش کنترل کردنش، پخت و پز با آتیش و بهتر شدن طعم غذاها یعنی هم تنوع بیشتر شد تو غذاهاشون از همه مهم‌تر هضم غذا رو برای فک ضعیف انسان و روده‌ی کوتاهترش راحت‌تر کرد و نتیجه‌ش تولید مثل بیشتر و دلیل چهارم و یه جورایی مهم ترین دلیل چیه؟


audio: K0A-Y22PKek_0023.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
تخصصی شدن جنسی اقتصاد یعنی مرد میرفت شکار زن پخت و پز میکرد و عملا کم کم یکجانشینی یا بیشتر موندن تو یه سرزمین بوجود اومد یا بیشتر از قبل شد که نتیجه‌ش شد آزادی زن‌ها برای زایمان های بیشتر خلاصه نیاکان انسان امروزی در دوره ای که لقبشون جویندگان غذا بود داشتند همینجوری به کشف زمین و


audio: K0A-Y22PKek_0024.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
مهاجرت کردن و رفتن به سرزمین های جدید و غذاهای جدید پیدا کردن خوردن و تولیدمثل و خلاصه عشق و حال ادامه میدادند یعنی اوضاعشون داشت بر وفق مراد پیش می‌رفت که یکی از مهم ترین نقطه عطف های تاریخ جهان ظهور کرد ما در اپیزود بعدی پادکست مورخ درباره عصر جدیدی که نیاکان ما باهاش روبه رو شدن حرف می‌زنیم عصری که تاثیرات زیادی ازش گرفتن و البته تاثیرات شگرفی هم روش گذاشتند


audio: K0A-Y22PKek_0025.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
و از همه مهمتر یادگاری های مهمی هم برای ما به جا گذاشتند خب، اینم از دلایل مهاجرت نیاکان ما ما اول گفتیم از کجا به وجود اومدیم؟ اصلا انسان هستیم یا نه؟ بعد گفتیم نیاکان ما اصلا چی کار کردن؟ چرا؟ چگونه شروع کردن مهاجرت کردن؟ چرا جنگ به وجود اومد؟ تازه رسیدیم به سر قسمت جذاب تاریخ بشر تو اپیزود بعدی


audio: K0A-Y22PKek_0026.opus
source: youtube
source_id: K0A-Y22PKek
invalidation: VALID
text:
یه سورپرایز خوب برای شما داریم پس تا یکی دو روز آینده سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ می‌سپارم و می‌بینمتون


audio: n8l86VX3vFU_0001.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
پس بابک برنشست و سهل او را بیاورد تا بدانجا که وعده کرده بود شکار همی کردند آنگه به سرهنگان کس فرستاد ایشان به سر کوه برآمدند هر یکی از سویی و بابک باشه بر دست داشت چون ایشان را بدید دانست که سپاه آمده باشه از دست بیفکند و از اسب فرود آمد و بر زمین نشست هر دو سرهنگ فراز آمدند و او را بگرفتند


audio: n8l86VX3vFU_0002.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بابک سهل را دشنام داد و گفت ارزان فروختی مرا بدین یهودان این روایت تاریخ طبری بود از لحظه‌ی اسارت بابک خرمدین کسی که بیش از 20 سال در ایرانی که جزئی از خلافت اسلامی یا قلمرو امپراطوری اسلامی بود آشوبی بی نظیر رقم زد بر الواح تاریخ نگاشت شورش خود را


audio: n8l86VX3vFU_0003.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
در رابطه با بابک خرمدین هستند کسانی که می‌گویند درد دین خود داشت اما دیگرانی هم هستند که معتقدند قیام بابک خرمدین یک قیام سیاسی بود و در کنار این دو عده‌ای هم معتقدند بابک به واسطه مطالبات محلی دست به چنین شورش بی نظیری زد در تمام آن 20 سال از طرفی، زمانی که تاریخ و به جلو بیایم می‌بینیم که دشمنان بابک خرمدین


audio: n8l86VX3vFU_0004.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
مشخصا اعراب و ارامنه در تمام تاریخ از این شخصیت بد گفتند و البته دوستداران او، مشخصا ترکان و فارس‌ها از بابک اسطوره ساختند


audio: n8l86VX3vFU_0006.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
ما در دقایق آتی و در این قسمت از مورخ به این سوالات پاسخ خواهیم داد ما رفتیم سراغ داستان بابک خرمدین در این قسمت و ریشه‌های قیام تاریخی او رو بررسی کردیم یک مبارز ایرانی در عصری که ایرانیت به حاشیه رفته بود سلام من احمد هاشمی هستم و اینجا پادکست مورخه بریم ببینیم چی شد؟


audio: n8l86VX3vFU_0007.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
به سنت همیشگی تیم مورخ منابع این قسمت رو خدمت شما معرفی می‌کنیم اول، کتاب بابک خرمدین اثر امیرحسین خنجی دوم، کتاب بابک خرمدین دلاور آذربایجان اثر استاد سعید نفیسی سوم، کتاب ایرانیان اثر همایون کاتوزیان و در نهایت چهارم، برنامه پرگار بی بی سی با موضوع بابک خرمدین اینجا یادآوری کنم در انتهای این قسمت هم


audio: n8l86VX3vFU_0009.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید سفری طولانی داشته باشیم در تاریخ ایران زمین و کم کم باهم پیش بیایم برسیم به سرمنزل مقصود این روایت بابک خرمدین با فروپاشی امپراتوری ساسانی نظام اجتماعی ایران هم برافتاد در واقع حکومت مرکزی از بین رفته بود و حالا عملا قدرت افتاده بود دست کیا؟ دست اشراف سابق ایران زمین و سعی می‌کردند آن اشراف


audio: n8l86VX3vFU_0010.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
دوباره نظامی فئودالی بر ایران حاکم کنند نظام ارباب رعیتی البته این ساختار پیش از این هم در ایران تجربه شده بود وجود داشت در تاریخ ما قبل از این اتفاقات در واقع تو همون عصر ساسانیان این بحث ارباب رعیتی وجود داشت و تجربه شده بود در تاریخ اما یه تفاوتی وجود داره این بار نظام فئودالی و ارباب رعیتی خیلی سفت و سخت و با مصادره گسترده زمین‌ها و روستاها همراه بود


audio: n8l86VX3vFU_0011.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و نتیجه چه شد؟ روستاییان که از ظلم و جور اربابان به ستوه اومده بودند در جای‌جای ایران دست به مبارزه و شورش زدند جنبش‌هایی روستایی شکل گرفت کم‌کم علیه وضع موجود از جنبش‌هایی که ریشه‌های محلی داشت بگیریم تا جنبش‌هایی که خیلی سیاسی بود حتی و اساسا علیه خلافت اسلامی شکل گرفته بود با کل داستان در واقع مشکل داشت


audio: n8l86VX3vFU_0013.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
ابومسلم و سیاه‌جامگان، سنباد المقنع و سپیدجامگان این اسامی که عرض کردم همه و همه فقط در خراسان به وجود اومده بودند البته عرض کردم بودند در جای‌جای ایران


audio: n8l86VX3vFU_0015.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
مازیار در طبرستان و سرخ‌جامگان یا همون خرم‌دینان در گرگان و آذربایجان در نهایت تمام این مثال‌ها و اسامی که عرض کردم بخشی از این جنبش‌ها بودند بخشی از جنبش‌ها و شورش‌هایی که اون زمان در سراسر ایران راه افتاد اینها رو، این اسامی رو شاید بیشتر در تاریخ در منابع مختلف شنیده باشیم و همه اینها رو عرض کردم که به این آخری برسم


audio: n8l86VX3vFU_0016.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
خرمدینان یا سرخ‌جامگان در گرگان و آذربایجان این جنبش، روزی رهبری داشت به نام بابک پور مرداس و داستان ما هم در این قسمت از مورخ و در دقایق آتی، دقیقا از همین روزها و رهبری بابک پور مرداس آغاز می‌شه


audio: n8l86VX3vFU_0017.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید قبل از رسیدن به داستان خود بابک خرمدین کمی روی سیر اعتراضات و شورشها علیه حکومت خلافت اسلامی در ایران زمین نازک شیم و چندتاشون رو بررسی کنیم چرا؟ در نهایت میخوایم شما قضاوت کنید و مقایسه کنید این جنبشها رو مقاومت در برابر اعراب تقریبا از بعد از جنگ قادسیه و فتح ایران‌زمین توسط اعراب شروع شده در تاریخ ما بر الواح تاریخ نگاشته شده


audio: n8l86VX3vFU_0018.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
هرچند شروعش بسیار کمرنگ بوده به تاریخ رجوع کنیم می‌گن آقایی بود به نام قارن که یک اشراف‌زاده ایرانی بود و کمی بعد از مرگ یزدگرد چهل‌هزار سرباز جمع کرد و در مناطق شرقی ایران زمین شروع کرد به مقاومت و شورش کردن خیلی سریع ایشون شکست خورد اینه که عرض می‌کنم کمرنگ بود بیاییم جلوتر زمانی که امپراطوری اسلامی افتاد دست امویان شورش‌ها و قیام‌ها


audio: n8l86VX3vFU_0019.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
با قدرت بیشتری حالا ادامه پیدا کرد از قیام شیعیان بگیریم که مهم‌ترینش هم همون داستان کربلاست از اینجاها شروع شد تا شورش خوارج به عنوان مثال که این‌ها همه ریشه‌های مذهبی داشت به نوعی این شورش‌ها این وسط قیام فردی به نام بهزادان پور ونداد هرمزد ملقب به ابومسلم خراسانی از همه تاثیرگذارتر بود در تاریخ قبل از ابومسلم


audio: n8l86VX3vFU_0020.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
زرتشتیان هم به رهبری آقای به‌آفرید شورش کرده بودند علیه کی؟ خاندان بنی امیه این شورش البته سرکوب شده بود


audio: n8l86VX3vFU_0023.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: INVALID_CHARS
text:
جواب: خیر، به دست ابومسلم خراسانی سرکوب شد باز سوال: به خواست کی سرکوب شد؟ و جواب: به خواست رهبران دینی زرتشتی، جالبه


audio: n8l86VX3vFU_0024.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
شورش زرتشتیان به خواست رهبران دین زرتشت سرکوب شد توسط کی؟ ابومسلم خراسانی از تمام این اتفاقات و مثال‌هایی که عرض کردم میشه یک نتیجه گرفت به نظر می‌رسه رنگ و بوی دین در این شورش‌ها بسیار عیان بوده رنگ و بوی دینی که حالا توام شده بود با قدرت و سیاست و حالا اگر تاریخ رو جلوتر بیاییم می‌بینیم که همون ابومسلم خراسانی که رفت زرتشتیان رو سرکوب کرد


audio: n8l86VX3vFU_0025.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
خود حالا شورشی شد و دست به شورش های زیادی زد شورش‌هایی به نفع خاندان پیامبر اسلام و به خصوص خاندان بنی عباس اصلا دین تو دینی بوده این بنی عباسی که ازش صحبت کردیم ریشه شون به کجا برمیگرده؟ کوتاه عرض کنم به عموی پیامبر اسلام و ادعاشون چه بود؟ ادعای اهل بیت بودن داشتند این دوستان بنی‌عباس دقیقا مثل بنی هاشم که اونا هم همین ادعا رو داشتند


audio: n8l86VX3vFU_0026.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
نهایتا از سرنوشت ابومسلم بگیم و گذر کنیم فعلا این آدم جنبش سیاه جامگان رو راه انداخت و نتیجه چه شد؟ بنی امیه رو از تخت به زیر کشید و عباسیان رو روی کار آورد این روی کار اومدن عباسیان نقطه عطفی‌ست در تاریخ ایران زمین و البته در داستان ما از چه زمانی صحبت میکنیم؟ سال 128 خورشیدی تا اینجا رو نتیجه بگیریم با روی کار آمدن اعراب شورش‌ها آغاز شد


audio: n8l86VX3vFU_0027.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بالا و پایین بسیار داشت اسامی بسیاری آمدند، شورش کردند، سرکوب شدند قدرت‌های بسیاری هم آمدند و رفتند حالا عباسیان سر کارند و چه کسی آنها را بر تخت نشاند؟ ابومسلم خراسانی


audio: n8l86VX3vFU_0028.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اولین خلیفه عباسیان که بود؟ فردی به نام سفاح پنج سال حدودا حکومت میکنه این آدم و عمرش به پایان میرسه خلافت میرسه به برادرش اسمش چه بود؟ منصور همون ب بسم الله خلافت منصور عموی او، عبد الله بن علی علیهش شورش می‌کنه و باز ابومسلم به داد خلیفه جدید میرسه میره اون شورش رو سرکوب میکنه کلا بالاخواه عباسیان بوده این بنده خدا


audio: n8l86VX3vFU_0029.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
به تخت نشاند، ازشون مراقبت هم کرد با این حال خلیفه منصور خود از قدرت ابومسلم حاکم قدرتمند خراسان اون زمان حسابی وحشت داشت تو ذهنش این بود که نکنه این علیه خود ما هم شورش کنه بشینه جای ما کلا


audio: n8l86VX3vFU_0031.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
قدرت با کسی شوخی نداشته در کل تاریخ 134خورشیدی، ابومسلم خراسانی کشته شد به حکم خلیفه عباسی و همین حذف ابومسلم پایه کلی شورش شد در قلمروی امپراطوری اسلامی


audio: n8l86VX3vFU_0032.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
قبل از ادامه جالبه از یک نکته جذاب صحبت کنیم حامیان ابومسلم خراسانی در ابتدا که کشتن ابومسلم و معتقد بودند نخیر آقا ابومسلم نمرده اصلا مگه میشه ابومسلم افسانه ای بمیره؟ اصلا حرفشم نزن ناراحت میشم چی میگفتن؟ میگفتن ابومسلم رفته تو ری قایم شده به زودی میاد بیرون پوست منصور و عباسیان رو میکنه اما هی وایسادن، ابومسلم نیومد هی گفتند آقا بیا، هی نیومد


audio: n8l86VX3vFU_0033.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
باز وایسادن، نیومد تا چه شد؟ در نهایت یه عده ای تو خود این دوستان حامیان گفتن آقا ضایع ست دیگه هی میگیم میاد نمیاد میاد نمیاد یه کاری باید بکنیم یهو یه روز صبح گفتن که آقا نخیر ابومسلم خراسانی روزی در قامت منجی برخواهد گشت و زمین را از ظلم و جور و ستم و ناپاکی نجات خواهد داد همه دنبال منجی بودند در تاریخ


audio: n8l86VX3vFU_0034.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
پس ابومسلم و کردند منجی‌ای که خواهد آمد با این حال یه سری از سرداران ابومسلم گفتند حالا ایشون ظهور میکنه دیگه در آینده، الان چه کنیم؟ باید انتقام بگیریم نمیشه بشینیم که نتیجه چه شد؟ اولین فردی که پرچم مبارزه سیاه جامگان رو مجددا در دست گرفت، نامش بود سندباد گرچه شکست خورد او از لشکر خلیفه عباسی چه کرد؟ بعد از شکست، رفت سمت شمال ایران


audio: n8l86VX3vFU_0035.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و اونجا توسط حاکم ایرانی طبرستان که از دودمان ساسانیان هم بود جالبه در حال مقاومت بود، کشته شد اسمش چه بود؟ حاکم ایرانی طبرستان؟ اسپهبد خورشید که امروز می توانیم بگوییم سپهبد خورشید


audio: n8l86VX3vFU_0036.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید کمی روی یاران ابومسلم خراسانی نازک شیم گفتیم آقای سندباد گفت بریم انتقام بگیریم رفت شکست خورد بعد هم که شمال ایران کشته شد یاران سندباد چه کسانی بودند؟ این آقای سندباد یه تیمی داشت متشکل از مسلمانان مخالف خلیفه عباسی از اونور زرتشتیان از اونور مزدکیان یعنی چند تا دین دور هم جمع بودن حالا اینکه مزدکیان چه کسانی بودند؟ چون به داستان ما بسیار مرتبطه


audio: n8l86VX3vFU_0037.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
در ادامه مفصل خواهم گفت اما فعلا اجازه بدید خط داستانی شورش‌ها رو بریم جلو سندباد کشته شد آقایی به نام اسحق که معتقد بود ایشون ابومسلم خراسانی در رشته کوه‌های البرزه اونجا مخفی شده و باید قیام کرد تا رئیسمون برگرده، ابومسلم برگرده جنبش مسلمیه رو راه انداخت درواقع جنبشی که از مسلمین تشکیل شده بود باز منابع تاریخی میگن بخشی از جنبش مسلمیه زرتشتی بودند همشون مسلم نبودند


audio: n8l86VX3vFU_0039.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
نفر بعد که بود؟ آقایی به نام استاد سیس پیش از این اسمشو عرض کردم ایشون میانه قرن دوم هجری شورشش رو آغاز می‌کنه شورش‌هاشو آغاز می‌کنه افسانه‌های زیادی درباره‌ی این آدم وجود داره میگن ادعای پیامبری می‌کرده و نبردی سخت با لشکر خلیفه راه میندازه که البته در نهایت ایشون هم شکست میخوره اما این استاد سیس تنها کسی نبود که ادعای پیامبری داشت اینجاش مهمه


audio: n8l86VX3vFU_0040.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
از پس ایشون، آقای المقنع که اسم اصلیش بود هاشم بن حکیم و از فرماندهان ابومسلم بود او هم اومد گفت من پیامبرم اصلا کی؟ میانه سده دوم هجری خیلیا رم جذب خودش کرد اون زمان که چه کنه؟ بره انتقام ابومسلم رو بگیره کل این دعواها سر ابومسلم بود که یه سریا همچنان معتقد بودند قایم شده حالا یا تو ری یا کوهستان‌های البرز یه سری هم معتقد بودن که آقا رفته، خواهد آمد، به عنوان منجی


audio: n8l86VX3vFU_0041.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
کار رو در میاره، بیاد کار رو در میاره به هر حال، نکته ای که در رابطه با این آقای المقنع وجود داره، اینه که همواره ایشون نقاب به صورت داشته هوادارانش می‌گفتن این المقنع نه که پیامبره و نمودی از خداست برای همین نقاب میزنه این نقاب رو برداره همه کور میشن انقدر که نور داره این واقعیه، میگفتن نقاب رو برداره اینقدر نورانیه همه کور میشن مخالفان چه می‌گفتن؟ میگفتن این حرفا چیه آقا؟ این انقدر زشته کریهه


audio: n8l86VX3vFU_0042.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
پوشونده ما نبینیم بالا نیاریم به هر حال نکته جذاب دیگه این آقای المقنع اینه که ادعای پیامبری و خدایی داشت از اون ور آیین مزدک و اجرا میکرد ضمن اینکه پیامبر دست خالی نبود دیگه نمی تونست دست خالی باشه ایشون معجزه داشت میگفت من پیامبرم دست خالی نیستم خالی خالی نمیشه، معجزه دارم هواداران ایشون میگن آقای المقنع هر شب یک ماه درخشان رو از توی چاه، از یه چاهی می فرستاده آسمان که ما ماه داشته باشیم


audio: n8l86VX3vFU_0043.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
وگرنه بی ماه بودیم اسمم گذاشته بودن برای ماه ایشون میگفتن ماه نخشب جالبه بعدها در اشعار پارسی بسیار بهش اشاره میشه یه مثالش رو اینجا عرض کنم نظامی در خسرو و شیرین در وصف دیدار شیرین توسط خسرو یه شعری داره یه تیکه شو بنده عرض کنم میگه عروسی دید چون ماهی مهیا که باشد جای آن مه بر ثریا نه ماه، آیینه سیماب داده


audio: n8l86VX3vFU_0045.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
از سرنوشت مالک ماه نخشب صحبت کنیم آقای المقنع و پیروانش که جامه سپید هم بر تن می‌کردن و به همین واسطه هم اسم خودشون رو گذاشته بودند سپید جامگان به این اسم معروف شده بودن در نهایت محاصره میشن توسط لشکر خلیفه عباسی و عملا گرفتار میشن چه میکنن؟ همه خود را به آتش می‌کشند گرچه این داستان المقنع المقنع به معنای نقابدار همونطور که از ظواهر پیداست


audio: n8l86VX3vFU_0046.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بسیار با اسطوره در آمیخته است همین نشانه‌ها رو ببینیم که پیامبر بوده، خدا بوده نقاب رو بر می‌داشته همه کور می‌شدن در نهایت هم که همه با هم خودشون رو آتش زدن ماه می برده بالا و اینها جالبه بعد از مرگ ایشون باز عده ای گفتند این المقنع هم رفت قایم شد و در واقع اینم منجی خواهد بود و روزی خواهد آمد اینم غیبت کرد و اینها به هر حال بسیار رنگ و بوی اسطوره وجود دارد قضاوت با شما تمام اینها رو حالا عرض کردم که به اینجا برسم


audio: n8l86VX3vFU_0047.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
از پس تمام این بالا و پایین‌ها و آمد و شد شورشیان متفاوت و اسامی متفاوت و سرنوشت‌های تقریبا یکسان آمد، فردی که باید می‌آمد تا داستان ما آغاز شود این بار اینجا نوبت بابک بود که بیاید شورشی بزرگ و طولانی خلق کند و نقش خود را بر الواح تاریخ ایران زمین رقم زند


audio: n8l86VX3vFU_0048.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
یه نکته جالب وجود داره تمام این شورش‌هایی که ازش صحبت کردیم تا اینجا ریشه در خراسان داشت توجه کنیم، نفوذ اعراب در خراسان بسیار ضعیف بود اتفاقا اون زمان به نسبت سایر نقاط ایران به خصوص بعد از نهضت سیاه جامگان و قیام ابومسلم خراسانی این نفوذ کمتر هم شد نسبت به قبل اما باز هم هست روایتهای بسیاری از ظلم اعراب مهاجر، به چه کسانی؟


audio: n8l86VX3vFU_0049.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
به ایرانیان، به ساکنان مناطق مختلف و حتی مناطق خراسانی که انقدری نفوذ نداشتن اعراب حالا شما فکر کن در آذربایجانی که بابک خرمدین از آنجا برخاست نه تنها نهضت بزرگی وجود نداشت تا آن زمان بلکه نفوذ اعراب بسیار زیاد بود خراسان که اوضاعش اون بود کلی شورشی داشت اعراب نفوذ نداشتند پر بود از ظلم عجیب غریب اعراب به ساکنان ایرانی


audio: n8l86VX3vFU_0050.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و قطعا حالا با این توضیحات میشه تصور کرد که چه ظلم و ستمی بر مردم اون منطقه آذربایجان، گرگان و سایر نقاط ایران زمین رفته چه ظلم هایی کردن به این توجه کنیم سال 26 خورشیدی، مثال عرض کنم آقایی بود به نام اشعث بن قیس که بود؟ یکی از سرداران سپاه اعراب این آدم آذربایجان رو فتح میکنه و این آقای اشعث همان کسی‌ست که نقشش رو تو سریال امام علی


audio: n8l86VX3vFU_0051.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
مرحوم انوشیروان ارجمند بازی کرده یه آدرسی بدیم که ببینیم چه شکلی بود و که بود به هر حال این سردار عرب بعد از فتح آذربایجان کرور کرور اعراب و میاره به آذربایجان زمین های مردم و روستاهای ایرانیان رو به زور ازشون میگیرن و در ادامه روستاییان رو مجبور می‌کنن که رو همون زمینای خودشون برای اعراب کار کنن در تاریخ آمده است، به این دقت کنیم در تاریخ آمده است


audio: n8l86VX3vFU_0052.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
که اگر کسی به این وضع اعتراض می‌کرد خود و خانواده‌اش نابود می‌شد و اگر در روستایی کسی به عربی صدمه وارد می‌کرد کل مردان آن روستا به قتل می‌رسیدند و تمام زنان و دخترانشان به بازار برده فروشی فرستاده می‌شدند اگر کسی قصد فرار می‌کرد، همین بود اگر کسی لب باز می‌کرد، همین بود و تاریخ بهترین معلم هاست


audio: n8l86VX3vFU_0053.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
برسیم به بابک خرمدین پدر او که بود؟ یک روغن فروش از اهالی روستایی به نام بلال آباد در اردبیل یه سریا میگن اسم پدر بابک ایرانی بود، مرداس یه سریا میگن مسلمان بود و اسمش بود عبدالله دقیقا همنام برادر بابک که اونم اسمش عبدالله بود بد نیست برادران بابک رو اسم ببریم معاویه و اسحاق، برادران دیگر بابک بودند بابک خرمدین همین نشون میده که بابک از یک خانواده مسلمان میاد


audio: n8l86VX3vFU_0054.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اسم اسلامی خود بابک خرمدین چه بوده؟ حسن این نامی بود که هنگام تولد روی او نهادند و بعدها نام بابک شد نام ایرانی این پسر کی به دنیا اومده؟ دقیقا مشخص نیست تاریخ دقیق تولد بابک خرمدین مشخص نیست اما گفته میشه میانه دهه هفتاد از سده دوم هجری خورشیدی او پا به این جهان گذاشت بابک خرمدین کودک بود که پدرش رو از دست میده


audio: n8l86VX3vFU_0055.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و خود و مادرش شروع میکنن به خدمتکاری و کارگری برای امرار معاش مادرش دایه بچه‌های مردم میشه و خود او هم گاو و اسب ملت رو تیمار می‌کرده می برده چرا که یه پولی در بیارن یه نکته جالب هم بگم توی همین سفرها، چرا بردن‌ها از این روستا به اون روستا رفتن‌ها و در جستجوی کار و پول با آدم‌هایی آشنا میشه این آدم و یکی از نتایج این آشنایی با آدم‌های زیاد


audio: n8l86VX3vFU_0056.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و دشت زیاد رفتن برای چرا یاد گرفتن تنبور بوده این آدم تنبور می‌زده و چون صدای خوبی هم داشته گویا بین روستاییان، روستاییان منطقه حسابی شناخته شده بوده روستاهای حدودا نزدیک هم و از این روستا به اون روستا بشین بنواز و برای ما بخوان بابک هرچند اینم باز روایت دقیقی نیست تو پرانتز این رو عرض کنم تمام روایات از این دوران تاریخی و حتی قبلش


audio: n8l86VX3vFU_0057.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
پازل‌هایی است که کنار هم گذاشته میشه قطعات پازله بر اساس چندین منبع ابتدای این قسمت چند تا منبع عرض کردم در نهایت قضاوت با شماست چرا با شماست؟ به این دلیل که مثلا منابعی هستند که می‌گویند بابک خرمدین بسیار صدای خوبی داشته تنبور می نواخته و معروف بوده از این جهت از این روستا به اون روستا و هستند منابعی که دقیقا برعکس می‌گن میگن بابک خرمدین حتی نمی‌تونسته درست حرف بزنه اساسا این آدم لکنت داشته


audio: n8l86VX3vFU_0059.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
روزگار بابک به همین شکل می‌گذشت در میانه همین زندگی ساده و فقیرانه روزی از روزهای زمستان نقطه عطف زندگی او شکل گرفت گذر فردی به نام جاویدان بن شهرک افتاد به روستای بلال آباد و خونه‌ی بابک خرمدین رفت آنجا برای استراحت پول می‌گرفتن، اسب‌ها رو تیمار می‌کردن یه غذایی جلوی طرف می‌ذاشتن


audio: n8l86VX3vFU_0060.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
که گذران زندگی کنن، بابک و مادرش همین اتفاق میفته برای جاویدان و همراهانش مادر بابک آتشی روشن می‌کنه، غذایی میپزه به این مهمان‌های به ظاهر ناخوانده بسیار می‌رسه و از اونور، بابک هم به حیوانات آنها آقای جاویدان آدم پولداری بوده یه پول خوبی میده به بابک میگه برو یه سری خوراکی‌های بهتر بگیر لوازم بگیر که غذاهای بهتری داشته باشیم هم برای ما درست کنید هم برای خودتون


audio: n8l86VX3vFU_0061.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اسبامون هم براشون غذای بهتر بگیر تیمارشون کن و از پس این اتفاق انگار یک رابطه متفاوتی بین بابک خرمدین و جاویدان بن شهرک به وجود میاد بابک شروع می‌کنه گرم گرفتن با مهمان مایه‌دار خونه‌شون این رابطه در ادامه و همون دیدار اول بهتر و بهتر می‌شه پیشنهاد میده به بابک، این آقای جاویدان که شما به عنوان مسئول نگهداری از املاک و زمین‌های من شروع کن کار کردن تو این منطقه


audio: n8l86VX3vFU_0062.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
در عوض، من ماهی پنجاه درهم برای مادرت می‌فرستم بسیار پیشنهاد خوبی بوده در میانه اون فقر و گرفتاری مادر بابک با اشتیاق قبول می‌کنه و بابک هم از اینجاست که اتفاقی براش میفته از اینجا بابک خرمدین میشه همراه جاویدان بن شهرک و البته یاران او


audio: n8l86VX3vFU_0065.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
جاویدان، حاکم کوهستان بز بود جایی در شهر کلیبر شمال استان آذربایجان شرقی امروزی جایی که از دست اعراب دور مانده بود اون زمان این آقای جاویدان رهبر مزدکیان بود و رهبری جنبش سرخ جامگان که مخالف شدید ساختار ارباب رعیتی اعراب بودند رهبر اینها بود حرف حسابشون چی بود؟ میگفتن اعراب بیخود کردن پاشونو گذاشتن تو مملکت ما


audio: n8l86VX3vFU_0066.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و از اونور، بیخود کردن زمین و از کشاورز گرفتن میگن به زور باید برای ما کار کنید ما با نظام ارباب رعیتی ایرانی بر ایرانی مشکل داشتیم شما که عربید چی میگید؟ بدو دنبال زندگیت برو صحرات بابا والا


audio: n8l86VX3vFU_0067.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
جنبش مزدکیان و در واقع جنبش سرخ جامگان از گرگان شروع شده بود و رسیده بود حالا به آذربایجان در دوران خلافت هارون الرشید این جنبش مزدکیان و در واقع سرخ جامگان از گرگان به شکلی شروع شد که کم کم تونست آدم‌هایی رو جذب خودش بکنه حالا در دوران خلافت هارون الرشید اعلام میشه که این سرخ جامگان و رهبرشون که آقایی بود به نام عمرو محمد بن عمرکی زندیق هستند


audio: n8l86VX3vFU_0070.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
باید بگیریم اینا رو سر ببریم اصلا 174خورشیدی جنبش سرخ جامگان یا همون سرخ پرچمان در گرگان سرکوب میشن و این آقای عمرکی که رهبر بود اون زمان، کشته میشه اما زمانی که مامون به خلافت میرسه و درگیر میشه با برادر خودش، امین سر بحث خلافت، سال 189 خورشیدی یه فضای مساعدی لالوی دعوای این دو برادر سر قدرت به وجود میاد و این فضا باعث چی میشه؟


audio: n8l86VX3vFU_0071.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
از سرگیری جنبش سرخ جامگان و اینجوری بوده که این آقای جاویدان بن شهرکی که ازش صحبت کردیم که اومد خونه بابک اینا خیلی اتفاقی میشه رهبر و دوباره یه عده عده‌ای رو این بار نه در گرگان که در آذربایجان شرقی امروزی دور خود جمع میکنه و جنبش سرخ جامگان دوباره احیا میشه


audio: n8l86VX3vFU_0072.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
از دین و آیین سرخ جامگان صحبت کنیم آنان پیرو آیین مزدک بودند و زمانی که به آذربایجان رسید این جنبش و دست جاویدان افتاد رهبری که ازش صحبت کردیم این آیین بین یاران جاویدان باب شد یعنی همه شدن مزدکی در واقع آقای جاویدان، خرمدین بود آیینی که از دل آیین مزدک بوجود اومد نشات گرفته از آیین مزدک بود و حالا چیه این خرمدینی؟ و آیین مزدک اصلا اساسا چیه؟


audio: n8l86VX3vFU_0073.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
درباره ش صحبت کنیم برای اینکه ببینیم چیست؟ خرمدینی چیست؟ و البته آیین مزدک باید برگردیم به دوران ساسانیان به زمان حکومت بیستمین شاه ساسانی از کی صحبت میکنیم؟ جناب پادشاه قباد یکم


audio: n8l86VX3vFU_0074.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
تو دورانی که قباد یکم به تخت قدرت نشسته بود اوضاع و احوال اقتصادی و اجتماعی و سیاسی ایران اصلا خوب نبود در دوران ساسانی ساختار طبقاتی اجتماعی ساسانیان باعث شده بود فقر و تبعیض بسیاری در قلمرو ایران زمین به وجود بیاد و تو دل این وضع نابسامان یکی از روحانیون زرتشت به نام مزدک میاد اعلام میکنه که آقا من قصد دارم به آیین و دین مانی برگردم


audio: n8l86VX3vFU_0075.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
یعنی چی؟ این مانی‌، پیامبری بود در عصر اشکانیان که معتقد بود خیر و شر آقا از هم جدا نیستند انسان همزمان هم خیر در خود دارد هم شر و تمام اهداف انسان و انسانیت اینه که از شر درونیش رها شه حرکت کنه به سمت خیر درونی پس از دل زرتشت آیینی به وجود آمد با این اتفاق به نام مزدکیان توسط کی؟ فردی به نام مزدک


audio: n8l86VX3vFU_0077.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
خب، این از تاریخ به وجود اومدن آیین مزدک، خیلی ساده این آقای مزدک که یک روحانی بود اومد باورهای مانی رو اون پیامبر عصر اشکانیان رو با یه سری از باورهای زرتشتی تلفیق کرد و یک دین و آیین جدید به وجود آورد عملا دینی که بر زندگی اشتراکی تاکید داشت این آقای مزدک معتقد بود آقا جان زمین از آن همه است و مالکیت بر زمین اصلا معنا ندارد


audio: n8l86VX3vFU_0078.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
از اونور این ساختار سلسله طبقاتی که هر فرد فقط در طبقه اجتماعی خودش حق ازدواج داره، غلط است اون زمان اینجوری بوده دیگه زمان ساسانیان رو عرض میکنیم البته در ادامه هم بوده امروز هم هست یه جورایی بسیاری از مخالفان این آقای مزدک معتقدند که این آدم دنبال اشتراک زنان بود این حرف‌ها نیست در واقع معتقدند این آدم اباحه گری میکرد یعنی چی؟ یعنی همبستری با هر زنی رو مباح میدونست


audio: n8l86VX3vFU_0079.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اما به نظر میرسه این آقای مزدک چیز دیگری میگفت او معتقد بود باید ساختار سلسله مراتبی اجتماع رو از بین برد کلا و نه تنها نباید بین زن و مرد فرق گذاشت که در امر ازدواج هم بین اشراف و عوام اصلا نباید فرقی وجود داشته باشه یعنی چی؟ اشراف با اشراف عوام با عوام؟ اصلا اشراف و عوام یعنی چی؟ از اساس از اونور مزدک معتقد بود همانطور که رودخانه، چراگاه


audio: n8l86VX3vFU_0080.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
باد و هوا و بارون برای همه اشتراکی‌ست زمین هم باید همین جوری باشه که چی بشه؟ همه بتونن آزادانه برای خودشون کار کنن کسی هم برای کسی کار نکنه ارباب رعیتی نباشد و اساسا برابری وجود داشته باشه


audio: n8l86VX3vFU_0082.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
محور اصلی دین و آیین این آقای مزدک بود بسیاری معتقدند مزدک اولین کمونیست تاریخ بشر بود این است تاثیر فرهنگ ایران زمین بر سراسر جهان شوروی و روسیه و چین و سایر نقاط جهان که ادعای کمونیست بودن رو دارند خیلی ادعا دارن قطعا دیدن در تاریخ که از کجا آمد این تفکر حال اینکه به روی خود می آورند یا خیر قضاوتش با شما


audio: n8l86VX3vFU_0084.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
خب، تا اینجا آیین مزدک رو گفتیم درباره تعبیر خرمدینی تفسیرهای متفاوتی وجود داره عرض کردم پیش از این خرمدینی آیینی بود که از دل آیین مزدک به وجود اومد تا اینجا مزدک و گفتیم چطور به وجود اومد و اعتقاداتش چه بود؟ حالا این خرمدینی تفسیرهاش متفاوته یه سری معتقدند خرمدینی یعنی دینی که برپایه خوشی و عشق و حال کلا بنا شده بهش به دینی هم گفته میشه


audio: n8l86VX3vFU_0085.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
توجه کنیم در آیین مزدک دست به سلاح بردن و کشتن دیگران و زجر دادن دیگران حرام است یعنی خط قرمز در اون آیین حتی جالبه در آیین مزدک گریه کردن مکروه و کریهه خیلی جالبه خندیدن و خوش بودن به طور کلی خوبه در این آیین


audio: n8l86VX3vFU_0087.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
حالا بعضی معتقدند منظور از خرمدینی اصلا یه چیز دیگه ست زمانی که اون مزدکی که ازش صحبت کردیم توسط خسرو انوشیروان کشته شد رهبری جنبش دینش افتاد دست همسرش اسم همسرش چه بود؟ خانمی به نام خرم و این شد اصلا که آیین مزدک به عنوان خرمدینی شناخته شد از اونجا به بعد خرم خانم، خرمدین، خرمدینی به هر حال تفاسیر متفاوته


audio: n8l86VX3vFU_0088.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
ما ذات به وجود آمدن آیین مزدک رو عرض کردیم و در ادامه ذات به وجود آمدن خرمدینی رو بر اساس البته منابعی که عرض کردیم ابتدای این قسمت در نهایت نتیجه این است که در دل منطقه ای که بابک خرمدین زندگی میکرد همگی خرمدین بودند همگی خرم دینی رو بهش معتقد بودند آیینی که زمانی که به بابک خرمدین رسید به نظر می رسید تلفیقی بود از آیین مزدک و تفکراتش


audio: n8l86VX3vFU_0089.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
آیین زرتشت و حتی اسلام اما چیزی که قطعا درش وجود داره در خرم دینی وجود داره اینه که به کسی آسیب نزن گریه نکن، عشق و حال کن، بخند به دین باش


audio: n8l86VX3vFU_0090.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اما انگار بنا نبود بابک فقط در کنار خرمدینان یه زندگی ساده رو سپری کنه بخنده عشق و حال کنه سرنوشت برای او چیز دیگری مقدر کرده بود بابک خرمدین، مدتی تو تیم این آقای جاویدان بود که رهبر خرمدینان بود اما یکی از رفقای جاویدان که رقیبش هم بود و اسمش بود آقای ابو عمران جاویدان رو میکشه که جاشو بگیره قدرت و به دست بگیره، رهبری رو زن جاویدان چه میکنه؟


audio: n8l86VX3vFU_0091.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
میگه برو اصلا این حرفا نیست فکر کردی تو جانشین جاویدانی؟ خیر قربونت جانشین جاویدان کسیست به نام بابک بابک پسریست که جاویدان همانند پسر خود او را دوست میداشت او کسیست که دین مزدک را به تعالی خواهد رساند این وصیت شوی من است جاویدان بن شهرک


audio: n8l86VX3vFU_0092.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بعد از این اتفاق پیروان جاویدان اول شاکی شدن گفتن آقا یعنی چی؟ جاویدان کی وصیت کرد که ما نبودیم؟ چه وضعیه؟ اما تو همون لحظه بابک خرمدین میگه یاران دیشب که روح جاویدان از تنش خارج شد به تن من حلول کرد و با روح من مخلوط گشت


audio: n8l86VX3vFU_0094.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
این حرفا نیست خودتون می دونید اینم شمشیر همسر جاویدان سریع گفت آره آره همین که الان بابک میگه همینجوری شد، اون شد و حلول کرد


audio: n8l86VX3vFU_0096.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
زمانی سوگند خورده بودند در لحظه به روح بابک سوگند خوردند و از این لحظه دوران رهبری بابک بر سرخ جامگان آغاز شد یه نکته هم وجود داره همینجوری الکی و طنز به وجود نیومد خرمدینان به تناسخ اعتقاد داشتند و می‌گفتن روح انسان‌ها از بین نمیره بلکه زمانی که از درواقع یه کالبد خارج میشه در تن دیگری حلول می‌کنه برمی‌گرده در واقع در یک تن دیگر به همین جهت بود که


audio: n8l86VX3vFU_0097.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
زن اون آقای جاویدان اینجوری گفت بابک هم که گفت در تن من حلول کرد و این منطقی بود برای یاران و جالبه روایتی هست که میگه زمانی که بابک در اوج شکوه و قدرتش بود پیروانش می‌گفتند روح ابومسلم خراسانی هم در هیئت بابک حلول کرده یعنی یک گروپ روحی در بابک خرمدین ایجاد شده بود


audio: n8l86VX3vFU_0098.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بیایم جلوتر، سال 195 خورشیدی بابک تبدیل شد به رهبری که قصد داشت کاری کنه در خور روح بزرگ جاویدان بن شهرک کسی که یه جورایی جای پدرش هم بود توی همین حین بود که آقایی به نام حاتم بن هرثمه، حاکم ارمنستان نامه نوشت به حاکمان محلی آذربایجان که آی چه نشسته‌اید؟ من شما را دعوت میکنم به شورش و جنگ علیه اعراب منطقه پرانتز اضافه کنم چرا ایشون همچین نامه ای رو نوشت؟


audio: n8l86VX3vFU_0099.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
به حاکمان محلی آذربایجان؟ چون خبردار شده بود این آدم که پدرش که از ارادتمندان مامون بود توسط وزیر مامون کشته شده به قتل رسیده شاکی شده بود همه رو نامه نوشته بود که پاشید بریم دعوا بریم جنگ با اعراب بابک خرمدین نامه رو که میبینه خوشحال میشه میگه این دقیقا همان کار بزرگیست که من باید انجام دهم جواب می نویسه به حاتم بن هرثمه میگه لبیک ما هستیم، بریم جنگ اما قبل از اینکه این نامه


audio: n8l86VX3vFU_0100.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
به جناب حاکم ارمنستان برسه ایشون عمرش تموم میشه اصلا عمرش قد نمیده به دعوا بره خونخواهی پدر اما این هیچ چیز رو تغییر نمیده در ناصیه‌ی بابک خرمدین او راه و روش و منشش رو از همینجا پیدا کرده بود و این تنها بهانه‌ای بود پس همان 195 خورشیدی بر الواح تاریخ نگاشته شد که حملات بابک خرمدین آغاز شد


audio: n8l86VX3vFU_0101.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
تمام روستاهای اطراف قلعه بابک در کوهستان بز در آتش سوختند خرمیان تا تونستن از اعراب کشتند و الباقی‌شون رو هم کوچ دادن به سمت مراغه پرانتز یادآوری کنم تفکر این بود اعراب آمدند، کشتند و به بردگی گرفتند و کشتند و به بردگی گرفتند و کشتند و به بردگی گرفتند و دو دو دو حال نوبت ماست چشم در برابر چشم خون در برابر خون


audio: n8l86VX3vFU_0102.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
خبر به دربار مامون رسید خلیفه ی مسلمانان اما مامون اون زمان تازه از جنگ با برادرش فارغ شده بود و داشت تازه به هم ریختگی بخشهای مهمتری از امپراطوریش رو سامون میداد مثالش، شورشهای خون خواهان امین برادرش تو بغداد و داشت سرکوب میکرد و خودش کجا بود؟ در خراسان ساکن بود


audio: n8l86VX3vFU_0104.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
هم گرفتاریهای مهمتر داشت به هر حال یاران داداشش بالا سرش بودن همچنان ممکن بود بیان دوباره شورش کنن قدرت و بگیرن همه اینا باعث شد خیلی توجهی به اقدامات بابک نکنه از اونور بابک تا میتونست تازوند حالا اگر تاریخ و جلو بیایم می رسیم به 198 خورشیدی در این سال، تازه جاییست که مامون به خودش اومده جمع و جور کرده و میخواد یه لشکر بفرسته که این شورش بابک نامی رو سرکوب کنه و این کار رو هم میکنه


audio: n8l86VX3vFU_0105.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
نیروهای مامون میروند با شکستی سنگین برمیگردند ساختار کوهستانی اون منطقه‌ی بز کوهستان بز بسیار کمک میکنه به بابک و حامیانش نفوذ عملا به اون منطقه سخت بوده بد نیست اینجا یه یادآوری بکنیم همانند حسن صباح که قلعه‌ای در کوهستان داشت در تاریخ نفوذ به اون هم سخت بود و یه قسمت ما در رابطه با حسن صباح صحبت کردیم در مورخ پیشنهاد میکنم حتما ببینید، بشنوید


audio: n8l86VX3vFU_0106.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
او هم شورشی بود و تاثیرگذار در تاریخ به هر حال مامون از پای ننشست یک سال بعد لشکر دومی فرستاد اما باز چیزی در انتظار لشکر مسلمانان نبود جز شکست از ایرانی‌ای به نام بابک خرمدین


audio: n8l86VX3vFU_0107.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
روزها می‌گذشتند و از پس هم سال‌ها می‌آمدند 203خورشیدی جایی که در یک یورش دیگر از طرف نیروهای خلیفه مسلمین بابک زد دو تا از فرماندهان مهم خلیفه مامون رو کشت دیگه قاطی کرد مامون و اینجا بود که انگار فهمید مسجد صرفا جای نماز خوندنه و این تو بمیری از اون تو بمیری‌ها نیست این شورش معمولی نیست و این آدم آدمی نیست که به راحتی بشه از سر راه برش داشت


audio: n8l86VX3vFU_0108.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
صبر کرد، قدرتش رو جمع کرد و سال رسید به 206 خورشیدی حدود سه سال بعد باز هم مامون سپاهی فرستاد برای مقابله با بابک خرمدین سپاهی که این بار بسیار بزرگتر از قبلی ها بود جنگ بین بابک و اعراب این بار دو سال به طول انجامید اما زمانی که بابک در نهایت پیروز شد دیگه کسی جلودارش نبود او قوی ترین سپاه تا اون زمان رو شکست داده بود


audio: n8l86VX3vFU_0109.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
سپاه حاکم کل ایران زمین نتیجه چه شد؟ بابکی که خرمدین بود و بر اساس آیین مزدک نباید خون می‌ریخت داشت شهرها و روستاها رو یکی پس از دیگری غارت می‌کرد و عملا خون می‌ریخت و حرکت می‌کرد به سمت مرکز ایران زمین کجا بود مرکز اون زمان؟ شما بفرمایید، همدان و اصفهان جالبه این رو اضافه کنیم اون زمان یه حکومتی در خراسان شکل گرفت به نام طاهریان


audio: n8l86VX3vFU_0110.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
حکومت ایرانی‌ای که البته خراجگزار و پیرو خلیفه‌ی عباسی بود و یکی از بزرگترین حاکمان طاهریان فردی بود به نام عبد الله بن طاهر و که بود این آدم؟ جالبه کارهای مامون بسیار آدم سیاسی بوده این آدم یکبار و به دستور مامون رفته بود بابک خرمدین رو سرکوب کنه نتونسته بود زده بود ترکونده بود بابک خرمدین خود این بنده خدا و سپاهش رو اونجا مامون بهش گفته بود که نمی‌خواد برگردی


audio: n8l86VX3vFU_0111.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
برو خراسان حکومت خودتو تشکیل بده به نام طاهریان چرا این کار رو کرد؟ قطعا روزی از او استفاده خواهد کرد


audio: n8l86VX3vFU_0112.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
در میانه این گیر و گرفتاری‌های مامون با بابک خرمدین خلافت عباسی با امپراتوری بیزانس یا همان امپراتوری روم شرقی هم به اختلاف خورد ریشه این جنگ البته برمیگرده به دوران خلفای راشدین یعنی خیلی قبل‌تر چرا؟ اون زمان مسلمانان یه سری از قلمروهای جنوبی بیزانس یعنی سوریه و مصر و اینا رو تصاحب می‌کنن از اونجا دعوا شروع می‌شه حالا زمان مامون دوباره این اختلافات تاریخی بالا میگیره اون زخم کهنه سر باز میکنه


audio: n8l86VX3vFU_0113.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بیزانس، هم شخصا برای عباسیان شروع کرده بود درگیری به وجود آوردن و گرفتاری ایجاد کردن هم از اونور فهمیده بود داستان چیه از بابک خرمدین و جنبشش حمایت می‌کرد جالبه امروز هم همین جوریه در 2024 و 1403 دو طیف سیاسی توی کشور یا اصلا دو تا کشور با هم درگیر میشن مستقیم کاری نمیکنن از گروه‌های دیگه‌شون گروه‌های نیابتی‌شون حمایت می‌کنن تاریخه که هر روز صبح داره تکرار میشه به هر حال بیزانس اون زمان این کار رو می‌کنه


audio: n8l86VX3vFU_0114.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
هم گرفتاری برای عباسیان ایجاد می‌کنه هم از بابک خرمدین در ایران حمایت می‌کنه البته عمر مامون عباسی به نبرد همزمان با بیزانس و بابک خرمدین قد نمیده او در 211 خورشیدی گل عمرش رو تقدیم کرد به دست تقدیر و رفت که بر جای او تکیه زد؟ برادرش، فردی به نام معتصم او به قدرت رسید از پس مامون و یکی از اولین کارهایی که کرد این آدم چه بود؟ یه لشکری فرستاد سمت غرب ایران


audio: n8l86VX3vFU_0115.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
سمت همدان امروزی و روستاهایی که اهالیشون به دین بابک در آمده بودن خرمدین شده بودند همه قتل عام شدند روایتی هست که می‌گوید 60هزار روستایی به دست معتصم عباسی قتل عام شدند بسیاری هم اون زمان غیر از این 60 هزار نفر از ترس اعراب پناهنده شدن به بیزانس این آقای معتصم فکر می‌کرد با این قتل عام نطق بابک رو کشیده تمام اما این اتفاق هم نتونست


audio: n8l86VX3vFU_0116.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
باعث پیروزی اعراب بشه بر بابک خرمدین بابک خرمدین بود سپاه خلیفه، اون سپاه از پس درگیر شدن با نیروهای بابک خرمدین در ادامه عقب نشینی می‌کنه فلنگ رو می بنده میره کجا؟ بغداد


audio: n8l86VX3vFU_0117.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
این آقای معتصم که به خلافت رسید و این اقدامات و کرد، ترسید از خشم بابک خرمدین ترسید چه کرد؟ بغداد و ترک کرد حاکم پیچید به بازی بغداد و ول کرد رفت کجا؟ رفت تو یک روستا قایم شد اسم روستا چه بود؟ شما می شناسید، سامرا جالبه سامرا یک روستا بوده در 213 خورشیدی زمانی که معتصم از ترس خرمدینان فرار میکنه میره اونجا پنهان میشه کم کم سامرا از یک روستا


audio: n8l86VX3vFU_0118.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
تبدیل میشه به شهر و چهار دهه تبدیل میشه به پایتخت عباسیان از پس اون فرار تا امروز که با هم صحبت میکنیم اون روستا که تبدیل شد به شهر یکی از شهرهای معروف و مهم کشور عراق باقی مونده برگردیم به داستانمون معتصم با این تغییر مکانی که انجام داد میخواست به چی برسه؟ به هر حال او هم آدم سیاسی بود برادر مامون بود او حساب کتاب کرد دید آقا زور ما اعراب نمیرسه اینا ایرانی ان


audio: n8l86VX3vFU_0119.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
او بابک خرمدینه اصلا این حرفا نیست باید چیکار کنیم؟ فکر کرد، فکر کرد، فکر کرد، فکر کرد یهو دستور داد یک سردار ایرانی پیدا کنید تا در مقابل این سردار ایرانی بایستد و پیدا کردند سرداری پیدا کردند که احتمالا می توانست در مقابل سردار ایرانی بابک خرمدین بایستد باز یک ایرانی مقابل یک ایرانی ایستاد توسط یک نیروی غیر ایرانی تاریخه که تکرار میشه پیدا کردند سرداری به نام افشین را


audio: n8l86VX3vFU_0121.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید اول روی این افشین کمی نازک شیم ببینیم او کیست؟ و از کجا آمد؟ تاریخ و کمی به عقب برگردیم خیدر بن کاووس یا به روایتی حیدر بن کاووس ملقب به افشین شاهزاده استروشن سرزمینی بین سمرقند و خجند در تاجیکستان امروزی کاووس پدر افشین، پادشاه استروشن بود کشوری که زمان امویان عربها هر چه کردند نتونستن فتحش کنن


audio: n8l86VX3vFU_0122.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
تو دوران مامون اما استروشن دیگه زورش نرسیده بود استقلال خودشو حفظ کنه و داشت می‌رفت که فتح بشه توسط اعراب اما آقای کاووس چه کرد؟ سیاست به خرج داد با مامون توافق کرد که آقا ما خراجگزار امپراتوری یا خلافت اسلامی میشیم مثل همون طاهریان خراسان ولی شما از دستگیر و قتل عام ما دست بردار قدرت رو از ما نگیر حله؟ قبول؟ اوکی اوکی ماچ ماچ این توافق اما تا زمانی پابرجا بود


audio: n8l86VX3vFU_0123.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
که مامون در خراسان پابرجا بود وقتی این آدم رفت بغداد، مامون اعلام کرد که آقا ما رفتیم بغداد شما از این به بعد آقای کاووس خان خراجت رو میدی به کی؟ به طاهریان تو همون خراسان؟ کاووس گفت چی؟ من خودم خراسانیم، بدم به این؟ این چیکاره ست؟ چه فرقی بین ماست؟ نه داداش ما نیستیم ما قبول نداریم طاهریان و قبول نداریم مامون گفت عه؟ خیلی خوب


audio: n8l86VX3vFU_0124.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
پس مامون گفت عه و سر در جیب مراقبت فرو برد اونور چه اتفاقی افتاد؟ کاووس خان زنده بود در خراسان که سر جانشینیش و ارث و میراث بین پسرانش اختلاف افتاد بین کیا؟ افشین و خاش اینا با هم درگیر شدن نتیجه چه شد؟ افشین رفت بغداد پیش مامون گفت آقا من یه نظری دارم ببین من میگم بیا این استروشن و فتح کنیم این نقششه، ببین این راه فتح شهره اینم که اون پشته، این تونله


audio: n8l86VX3vFU_0125.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
ببین اتاق مامانم ایناست، این بابامه اینا بریم بگیریم، یه چندتا نیرو به من بدی من گرفتم اینو اصلا کف دستمه شهر بعد هم می شیم خراجگزار شما دوباره میدیم اصلا به طاهریان به هر کی تو بگی ما میدیم آقای مامون سر از جیب مراقبت بیرون آورد و گفت حله، نیرو میخوای؟ نیرو، برو افشین رفت، پیروز بازگشت در جنگ با پدر و برادرش پیروز شد و استروشن شد بخشی از قلمرو طاهریان حالا


audio: n8l86VX3vFU_0126.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
افشین تبدیل شد به یکی از سرداران مهم عباسیان با حفظ سمت سرداری که در ادامه لشکر عباسیان رو در سرکوب شورشهای مصر رهبری کرد حالا معتمد تر هم شد


audio: n8l86VX3vFU_0128.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
به حکومت مصر گماشته شد از طرف مامون عباسی اما با مرگ مامون و روی کارآمدن داداشش، معتصم ماموریتی جدید برای افشین در نظر گرفته شد معتصم گفت بگویید افشین ایرانی بیاید


audio: n8l86VX3vFU_0129.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
افشین و بابک در مقابل هم دو ایرانی مصمم بسیار افشین مصمم بود که از پس پیروزیهای قبل از این اینجا هم پیروز برگرده به دربار عباسیان معتقد بود افشین بابک خرمدین باعث ناامنی شده در ایران و در واقع از سر دلسوزی برای ایران میخواست بره بابک رو کارشو تموم کنه اینکه داشت خودشو توجیه میکرد یا نه؟ قضاوت با شما به هر حال افشین بسیار آدم زیرکی هم بود در تاریخ نگاشته شده این


audio: n8l86VX3vFU_0130.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
او میدونست اگر لشکر برداره همینجوری حمله کنه به بابک پوستش کنده‌ست، فایده نداره اگه اینجوری بود که مامون و معتصم و اینا همه کشته بودن اینو دیگه نمیشه، چه کرد؟ از اونجایی که میدونست مردمان بخش بزرگی از ایران حامی بابک خرمدین هستند به این نتیجه رسید که باید اول این حمایت از بین بره این میزان حمایت زیاد باید از بین بره


audio: n8l86VX3vFU_0132.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
حرف های آنها را شنید دغدغه هاشون رو فهمید و به همشون وعده بهبود اوضاع رو داد کلی هم بهشون حال داد درواقع برعکس سایر سرداران عباسی که میومدن میزدن می کشتن، غارت می کردن افشین چنان با روستائیان خوش رفتاری میکرد و بهشون حال میداد که خیلی از روستاییا جذب افشین شدن اصلا از اونور ایرانی هم بود به این توجه کنیم دقیقا تو همین زمان بریم سراغ بابک خرمدین می بینیم که، البته اقتضای شرایط هم باعثش بوده می بینیم که قدرت بابک


audio: n8l86VX3vFU_0133.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
تا نزدیکی همدان و اصفهان، مرکز گسترش پیدا کرده اما حکومت داری پول میخواد بابک چه کرد؟ پول نداشت به اون صورت برای به دست آوردن پول مورد نیازش مجبور بود به روستائیان فشار بیاره حتی راهزنی کنه همه اینها نتیجه ش چه شد؟ بسیاری از روستاییان مجذوب افشین شدند حتی میشه گفت بسیاری از نزدیکان بابک خرمدین هم شیفته ی افشین شدند و براش خبرچینی هم میکردند


audio: n8l86VX3vFU_0134.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
هیچکس با خود نگفت که این افشین این همه پول امکانات از کجا آورده؟ که داره به ما حال میده؟ هدفش چیه؟ تاریخ


audio: n8l86VX3vFU_0135.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
نقشه‌ی افشین چه بود؟ زمستان 214 خورشیدی کاروانی پر از پول و کلی مواد غذایی رو از بغداد روانه ی اردبیل کرد آقای افشین بابک از این کاروان باخبر شد با برنامه ریزی چه کرد؟ پا شد بره کاروان رو غارت کنه طعمه‌ی خوبی بود و واقعا هم طعمه بود با هزار نفر حرکت کرد به سمت کاروان و در دام افتاد دامی که از پیش آماده شده بود گفته میشه از گروهی که برای غارت رفته بودن


audio: n8l86VX3vFU_0136.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
فقط یک نفر زنده باقی موند و آن بابک خرمدین بود از حدود هزار نفر بابک به قلعه ش برگشت افشین از پی او رفت و در روستای برزند در شمال غربی اردبیل اردو زد درگیری‌ها از همونجا شروع شد ادامه هم پیدا کرد لشکر افشین هر از چندی حمله می‌کرد، شکست می‌خورد برمی‌گشت، دوباره حمله می‌کرد شکست می‌خورد، برمی‌گشت از اونور محموله‌هایی که از بغداد میومد برای لشکریان افشین مدام توسط یاران بابک غارت می‌شد


audio: n8l86VX3vFU_0137.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اصلا داستان شده بود ضمن اینکه هزینه هم داشت این غارت کردن‌ها باعث می‌شد مدام یاران بابک خرمدین حین غارت خب کشته بشن تلفات بابک هم اون سمت داشت سنگین می‌شد حالا نتیجه‌ی این اتفاقات و فرسایشی شدن جنگ این دو چه شد؟ به اینجا رسید که حتی یه سری از نیروهای افشین خسته شدند یه سری از نیروهای بابک هم چو افتاده بود بین یه سری از آدم‌ها که آقا افشین و بابک دستشون تو یه کاسه‌ست دارن ما رو به کشتن میدن


audio: n8l86VX3vFU_0139.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
حدود دو سال بعد 216 خورشیدی پیشروی افشین روز به روز بیشتر شد و تونست تا ارتفاعات نزدیک به قلعه ی بابک خرمدین بره دسترسی پیدا کنه واکنش بابک چی بود؟ هر روز بابک و رفقا میومدن بیرون از قلعه میومدن بیرون با ساز و دهل، بزن برقص و عرض کردم تو آیینشون بود تو آیین خرمدین ها بود که آقا عشق و حال بله ناراحتی گریه خیر وسط جنگ هم شما بزن برقص


audio: n8l86VX3vFU_0140.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
هر روز به هر حال میومدن بیرون جلوی افشین و یارانش یه مراسمی برگزار میکردن میخوندن، میرقصیدن، مسخره بازی مسخره میکردن افشین و یارانش رو حتی بابک خرمدین برای افشین خیار و هندونه و سبزی می فرستاد و پیامی هم در کنارش ارسال میکرد که بخور، بخور تلف نشی بیا خیار و بخور نمیری جوون گرچه هدف بابک خرمدین فقط مسخره کردن و دلسوزی نبود برای افشین


audio: n8l86VX3vFU_0141.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
او میخواست توسط پیکی که اینا رو میبره با خبر شه چه خبره؟ نیروها چند نفرن؟ چیکار دارن میکنن؟ از اونور افشین هم زبل بود گفتم دو ایرانی روبروی هم چه کرد افشین؟ یه روزی نماینده ی خیار به دست بابک رو برد تو لشکرش گفت بیا نگاه کن خندق، ابزار نظامی، آدمای من ده تای اینم تو راهنا برو به بابک بگو بگو اینا خیلی زور دارن الان وقتشه تسلیم شو، می کشیمت واقعا هم زور داشتند


audio: n8l86VX3vFU_0143.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
شهریور 216 خورشیدی جدی ترین حمله افشین شروع شد با تکمیل شدن ابزار نظامی‌ش و خندق هاش بابک خرمدین دیگه خیلی مثل قدیم حالا تاب و تحمل حمله رو نداشت نه خودش، نه یارانش و نه ابزار نظامیش، امکاناتش درگیری با افشین حسابی پوستشو کنده بود و نتیجه چه شد؟ بابک در نهایت از خر شیطون اومد پایین دید اینجوری آش با جاش از بین میره به افشین پیغام داد


audio: n8l86VX3vFU_0144.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
که آقا جان اگر قول بدی به من و یارانم آسیبی نرسونی شهر رو تسلیمت میکنم و افشین گفت قبلت آقا نتیجه چه شد؟ بابک خرمدین شخصا از قلعه اومد بیرون که بشینه سر میز مذاکره با افشین


audio: n8l86VX3vFU_0145.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بابک و افشین به میز مذاکره رسیدند بابک گفت من حاضرم تسلیم شم اما مهلت میخوام خودم و آدمهام و آماده کنم افشین گفت من چند بار گفتم بابی جون قربونت ده بار گفتم بیا تسلیم شو نیومدی الان این شد نگاه کن سه ساله اینجاییم گرفتار کردی هم خودتو هم منو حالا هم دیر نشده تصمیمت هم عاقلانه‌ست، باریکلا آماده شو، بیا ببندیم با هم تسلیم شو دیگه بابک خرمدین گفت فقط یه شرطی دارم یک امان نامه به امضای شخص خلیفه میگیری


audio: n8l86VX3vFU_0146.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
که توش نوشته شده باشه که به من و یارانم آسیبی نمیرسه افشین گفت، با روی گشاده گفت همین؟ قربونت پیک تیزپا الان میفرستم ورداره بیاره هر دو لبخند زدند به هم از پس این جملات انگار از صلح به وجود آمده هر دو خشنود بودند اما در پس این صلح و این کلمات همان لحظه در پس این مذاکره اتفاقاتی در جریان بود واقعه‌ای پر از دود و آتش و خون


audio: n8l86VX3vFU_0147.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
دقیقا همون لحظه که بابک و افشین در حال مذاکره بودند بابک به افسرانش پیام داده بود که از نبرد دست بکشید دیپلماسی، مذاکره، توافق می‌کنیم ظاهرا همه چیز در آرامش بود اما سپاهیان افشین آرام و بی صدا از پشت شهر وارد شده بودند و شهر و به آتش کشیده بودند و به سمت قلعه ی بابک حمله کرده بودند تا پرچم اسلام را بر فرازش به اهتزاز درآورند گروهی از لشکریان افشین


audio: n8l86VX3vFU_0148.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
یک به یک خانه‌ها را به آتش کشیده بودند حتی با زنان و کودکان با ساکنان بابک بی خبر بود از این داستان در حال مذاکره و لبخند زدن بود در حال دیدن لبخند و پیشبرد مذاکره بود برای یارانش درواقع او به دیپلماسی امید بسته بود در حالی که دشمن داشت شهرش رو نابود می‌کرد مردمانش و نابود می کرد و یاران جنگیش رو سر می برید زمانی که دود از شهر بلند شد


audio: n8l86VX3vFU_0150.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بابک سریعا میدان مذاکره را ترک کرد به شهر بازگشت تا شاید بتواند مردمانش را نجات دهد اما دیر شده بود تمام مردان شهر قتل عام شدند یه سری از اعضای خانواده بابک هم اسیر شدند از جمله پسرش بابک و همراهانش اما در نهایت تونستند هرطور شده از دست افشین و سپاهش فرار کنند آنها از دور به نظاره ایستادند سوختن و نابودی شهرشان را قلعه بابک را


audio: n8l86VX3vFU_0151.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
افشین به تمام روستائیان آذربایجان نامه نوشت به تک تک آنها روستاییانی که پیش از این بهشون حال داده بود افشین نوشت هر کس بابک را تحویل دهد پاداشی به او خواهم داد که تا هفت نسلش بخورند بابک با دو تا از برادرانش مادرش و همسرش و چند یار باقی‌مونده ش آواره ی دشت و صحرا شده بود چیزی نگذشت که افشین تونست تو جنگلی در مرز ارمنستان و آذربایجان رد بابک رو از طریق روستاییان بزنه


audio: n8l86VX3vFU_0152.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
که ما دیدیم بابک را که به سمت فلان جنگل می‌رفت افشین سریعا رفت سمت همون جنگل و امان نامه‌ای که از خلیفه پیکش آورده بود رو برد پیش اسرایی که از یاران بابک گرفته بود و البته تعدادی از خانواده‌ی بابک که در اسارت بودند گفت آقا این امان نامه خلیفه ست برای بابک و یارانش من نامه گرفتم اینو بردارید ببرید بهش نشون بدید من قول میدم خوشحال میشه حل و فصل میشه داستان، پاشید آقا عموم یاران بابک خرمدین که در اسارت بودند


audio: n8l86VX3vFU_0153.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
حاضر به این کار نشدند اما دو نفرشون پذیرفتند امان نامه را گرفتند راهی جنگل شدند تا بابک را در مخفیگاهش ملاقات کنند


audio: n8l86VX3vFU_0154.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
درتاریخ نگاشتند که بابک خرمدین یکی از آن دو یار را کشت که یاران خود بودند و آن یکی را بازگرداند با همان امان نامه چرا کشت؟ چون معتقد بود او به ذلت تن داده بابک خرمدین گفت به افشین بگویید من بابک خرمدین به زندگی در ذلت تن نمی‌دهم به پسرم هم بگویید که در اسارت بودی این ذلت را دیدی و چیزی نگفتی وای به حالت اگر دستم بیفتی


audio: n8l86VX3vFU_0156.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بابک خرمدین اینها را گفت به سمت ارمنستان فرار کرد و تو مسیر تمام همراهان بابک توسط سربازان افشین بازداشت شدند این خود داستان مفصلی داره البته چون زمان نیست مختصر ازش عبور میکنم همه بازداشت شدند اما در نهایت بابک تونست به تنهایی فرار کنه چه کرد؟ رفت تو یک روستای ارمنی رسید به یک روستای ارمنی خسته و با حال بد از پس تمام اون اتفاقات


audio: n8l86VX3vFU_0157.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
وارد یک کلیسا شد وارد جایی شد که اعلام میشود و می شد مکان خداست، خانه خداست وارد شد تقاضای غذا کرد کشیشی در آن کلیسا بود به نام سهل ابتدای این قسمت ما با سهل شروع کردیم کشیش سریع بابک رو شناخت سریع هم به یاد خدا نه به یاد پول وعده‌ی پاداش افشین افتاد و البته که اینم تو پرانتز یادآوری کنم ارامنه از بابک دل خوشی خیلی نداشتند


audio: n8l86VX3vFU_0158.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
چرا؟ بسیاری از روستاهای ارامنه توسط بابک غارت شده بود پیش از این به هر حال بین دین و دنیا معامله کرد کشیش و نقشه را کشید نقشه‌ای دینی نه، نقشه‌ای دنیوی از بابک پذیرایی کرد از پس آن پذیرایی با افشین ارتباط گرفت و در نهایت بابک رو برد به یک شکارگاه همونجا دو دستی تحویل افشین داد ما ابتدای این قسمت رو با داستان اسارت بابک خرمدین آغاز کردیم


audio: n8l86VX3vFU_0159.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
افشین سر رسید بابک را در غل و زنجیر کرد و رفت به سمت سامرا جایی که خلیفه عباسی منتظر بود خبر به خلیفه رسید و خلیفه عباسی خوشحال هدایایی به سمت افشین روانه کرد شورشی‌ای که بیش از 20 سال به دشمن خلیفه عباسی تبدیل شده بود خلیفه اسلام حالا قرار بود جزایش را ببیند بر الواح تاریخ نگاشته‌اند که بابک خرمدین را بر فیل سوار کردند


audio: n8l86VX3vFU_0160.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و به اعدام گاه خود بردند روایاتی هست که می‌گوید دستان و پاهای بابک را بریدند در اسطوره‌ی بابک نگاشتند که زمانی که دستان بابک را قطع کردند بابک خرمدین خون دستان بریده خود را به صورت مالید و گفت کسی زردی صورت بابک خرمدین را نخواهد دید زمانی که خون از بدن خارج می‌شود صورت زرد می‌شود اما دیدن زردی بابک را این آرزو را به گور خواهید برد


audio: n8l86VX3vFU_0161.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اجازه بدید این نکته رو هم عرض کنم که به نظر می‌رسه این جنس روایات از همون جنس اسطوره و افسانه ست اینکه بابک خرمدین خون خودش رو به صورت مالیده یا نه؟ قطعا مشخص نیست اما اونچه مشخصه اینه که خلیفه سر بابک خرمدین رو قطع میکنه در نهایت میفرسته خراسان، کجا؟ نزد حاکم طاهریان چرا؟ به جناب عبد الله بن طاهر، حاکم بزرگ طاهریان


audio: n8l86VX3vFU_0163.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بابک خرمدین مرد اما داستان شورشها علیه معتصم و عباسیان تمام نشد خواجه نظام‌الملک در سیاستنامه‌ش نوشته اجازه بدید بنده عینا نقل کنم بسیار واقعا شنیدنیست و جای تفکر داره این نقلی که عرض خواهم کرد روزی معتصم به مجلس شراب برخاست و در حجره‌ای شد زمانی بود، بیرون آمد بنشست و شرابی بخورد


audio: n8l86VX3vFU_0164.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و باز برخاست و در حجره‌ای دگر شد باز بیرون آمد، بنشست و شرابی بخورد و باز در حجره‌ای شد سه بار در سه حجره شد و از پس آن در گرمابه شد و غسل بکرد و بر مصلی شد و دو رکعت نماز بکرد و به مجلس باز آمد و بنشست و گفت به قاضی یحیی که دانی که این چه نماز بود؟ گفت خیر معتصم گفت این نماز شکر نعمتی


audio: n8l86VX3vFU_0165.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
از نعمت‌هایی‌ست که خدای عزوجل امروز مرا ارزانی داشت که این سه ساعت پرده بکارت از سه دختر برداشتم که هر سه دختران سه دشمن من بودند یکی دختر ملک روم و یکی دختر بابک و یکی دختر مازیار گبر


audio: n8l86VX3vFU_0166.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
البته این روایتی که عرض کردم احتمالا خیلی دقیق نیست چرا؟ چون قیام مازیار تقریبا بعد از قیام بابک شروع می‌شه اگرچه یه دوره‌ای با هم همپوشانی داشتن اما اوج قیام مازیار مربوط میشه به بعد از داستان بابک ولی به هر حال این روایتی‌ست که بسیار میشه بهش فکر کرد و قضاوت با شما ما داستان مازیار رو می تونیم در قسمتی مجزا بهش بپردازیم که اون هم واقعا داستان جذابی‌ست


audio: n8l86VX3vFU_0167.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
اگر علاقه مند بودید برای ما بنویسید انجام وظیفه خواهیم کرد و اینجا بد نیست به یک نکته دیگر هم اشاره کنیم یکی دیگه از کسانی که به نوعی همراه شد با مازیار در شورش هاش و بسیار شورشی تاثیرگذاری هم شد علیه عباسیان شورید و مثل بابک خرمدین و مازیار توسط همون معتصم عباسی کشته شد که بود؟ جناب افشین بود بله افشین آرزوی حکومت خراسان داشت


audio: n8l86VX3vFU_0168.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
حکومت طاهریان می‌خواست جای اونا رو بگیره پرانتز یادآوری کنم کاووس پدرش که توسط همین پسر از تخت به زیر کشیده شد به کمک مامون خلیفه عباسی حاضر نشد به طاهریان باج بده اون زمان حالا پسر در تفکر این بود که از پس خواباندن شورش بابک قبل از اون، شورش مصر و حکومت مصر دیگه به ما می‌رسه حکومت خراسان اما گویا طاهریان کارشونو بهتر بلد بودن


audio: n8l86VX3vFU_0169.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بهتر بسته بودن با معتصم این آرزو رو به گور برد افشین حکومت بر خراسان رو آرزوشو به گور برد همانگونه که در تاریخ افراد زیادی آرزوهایی داشتند و به طمع آن کارها کردند که یک، در خلوت خود توان نگاه کردن به خود در آینه را نداشتند از پس آن کار و دو، همان آرزو را به گور بردند


audio: n8l86VX3vFU_0170.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
داستان و سرنوشت بابک خرمدین کاملا مشخص است بابک خرمدین تا پیش از انقلاب بلشویکی در روسیه و البته انقلاب مشروطه در ایران زمین به عنوان کسی که علیه اسلام شوریده بود همواره مورد لعن و نفرین قرار می گرفت در ادامه از پس تحولات اجتماعی‌ای که در دل ایران و آذربایجان شوروی رخ داد


audio: n8l86VX3vFU_0171.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
جایگاه بابک خرمدین هم تغییر کرد خیلی جالبه نام بابک خرمدین در آذربایجان شوروی وارد کتاب های درسی شد کسی که لعنش میکردند کمونیستهای شوروی خرمدینی رو به عنوان نماد تاریخی کمونیسم ستودند در ادامه ی تاریخ و مجسمه بابک خرمدین در شهر نخجوان نصب شد در ایران هم بابک


audio: n8l86VX3vFU_0172.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
زمانی که تاریخ رو بیایم جلو می بینیم که به عنوان یکی از بزرگترین ملی‌گرایان تاریخ ما شناخته میشه و جایگاهش در دل تاریخ به کلی تغییر میکنه کتابها درباره بابک و در ستایش و مدح او نوشته شد روز به روز ریشه های قیام بابک هم سیاسی تر در نظر گرفته شد کسی که باز یادآوری کنم لعن و نفرینش میکردند به خصوص زمانی که رضا شاه پهلوی


audio: n8l86VX3vFU_0173.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
بر سر کار آمد و قدرت گرفت و خواست هویت ایران زمین را به شکوه دوران باستانیش بازگرداند بسیار از بابک خرمدین تمجید شد لعن و نفرین کنار رفت مدح و ستایش جای آن را گرفت بله، تاریخ همین قدر ساده و پیچیده است زندگی بالا و پایین ها بسیار دارد


audio: n8l86VX3vFU_0174.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
و هیچ کس از آن سر در نیاورده است تا همین لحظه در واقع و البته قطعا زندگی روزی به پایان میرسد اما بالا و پایین های یک فرد میتواند از پس پایان زندگی او همچنان ادامه داشته باشد سالی لعنش کنند سال دگر ستایشش زمان ما به فرجام رسید و کلام ما هم من احمد هاشمی هستم و تنها نیستم


audio: n8l86VX3vFU_0175.opus
source: youtube
source_id: n8l86VX3vFU
invalidation: VALID
text:
این اپیزود هم به همت تیم مورخ در استودیو پیکان تهیه و تولید شد ضمن اینکه در ادامه با هم خواهیم دید با افتخار، ویدیو های ارسالی از طرف شما خوبان رو تا چند روز آتی و موضوع جذاب بعدی در پادکست مورخ سالم باشید و در صلح شما رو به تاریخ می سپارم و به شرط بقا می‌بینمتون


audio: V3fTBu1qSJo_0001.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
چندین دهه‌ست که اکثر بچه‌های متولد شده در کوبا از همون ابتدای زندگیشون به یک شعار سیاسی باور پیدا می‌کنند به این که امپریالیسم یانکی یا اساسا هر آن چیزی که در ایالات متحده آمریکا هست، بد است و بنایراین مرگ بر آمریکاطور حالا کی اینو ملکه ذهن جامعه کوبا کرده


audio: V3fTBu1qSJo_0002.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
تا اون‌ها هم نسل در نسل به بچه‌هاشون آموزش بدن؟ یک رهبر انقلابی بزرگ کسی که برخی منجی می‌دوننش و برخی دیگه یک دیکتاتور که روزهای سیاهی رو رقم زده یکی از رکوردداران مهم گینس کسی که رکورد بیشترین زمان یک سخنرانی رو داره و البته رکورد بیشترین


audio: V3fTBu1qSJo_0003.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
فرار از ترور رو هم از آن خودش کرده خانم‌ها آقایان، آقای فیدل کاسترو سلام من احمد هاشمی هستم و اینجا پادکست مورخه بریم ببینیم چی شد


audio: V3fTBu1qSJo_0004.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
قبل از شروع این قسمت من یه توضیح کوتاه در رابطه با منابع این قسمت خدمت شما عرص کنم ما سه منبع اصلی داریم اول مستند فیدل کاسترو دوم کتاب رفیق اثر خورخه کاستانیدا و سوم کتاب شرح زندگی شخصی رهبر کوبا این آخری رو آقای نوربرتو فوئنتس نوشته کیه ایشون؟ یار و همراه فیدل کاسترو


audio: V3fTBu1qSJo_0005.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
که البته بعدا شد مخالف ایشون و از کوبا فرار کرد کجا رفت؟ پناهنده شد به آمریکا این کتاب یعنی همین کتاب شرح زندگی شخصی رهبر کوبا به نوعی یک کتاب هجوه ولی خب مترجمش آقای علی‌اکبر عبدالرشیدی که مدعیه تنها خبرنگار ایرانیه که با فیدل کاسترو مصاحبه کرده، این کتاب رو ترجمه کرده و فکر می‌کنم اساسا به هجو بودنش


audio: V3fTBu1qSJo_0006.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
توجه کافی حالا حداقل نکرده و در نهایت هم به اسم زندگی‌نامه شخصی فیدل کاسترو اون رو منتشر کرده نه مترجم و نه ناشر این اثر به نظر من نظر شخصیمه نفهمیدن که این کتاب یک رمان طنز گونه علیه فیدل کاستروعه با این حال، روایت‌هایی که در این کتاب اومده خیلیاش درسته و کتاب ارزش مطالعه داره


audio: V3fTBu1qSJo_0007.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
چرا که آقای فوئنتس سال‌های زیادی رو در کنار فیدل کاسترو بوده و اطلاعاتی که داره قطعا به درد می‌خوره حال بریم ببینیم چی شد


audio: V3fTBu1qSJo_0008.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
اسم پدرش آنجل ماریا باتیستا کاسترو ای آرگیز بود آنجل ماریا باتیستا متولد 1875 در منطقه گالیسیا در شمال اسپانیا بود ایشون در 1890 به ارتش اسپانیا پیوست و به کوبا اعزام شد که اون زمان یکی از مستعمره‌های آمریکایی


audio: V3fTBu1qSJo_0009.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
باقی‌مونده برای اسپانیا بود در واقع ایشون رفت تا استقلال‌خواهانی که جنگ دوم استقلال کوبا رو در 1895 شروع کرده بودند رو سرکوب کنه اما برخلاف جنبش‌های استقلال‌طلبانه قبلی که اسپانیا موفق شده بود سرکوبشون کنه این یکی پیروز شد چرا؟ چون ایالات متحده ازش آمریکا حمایت می‌کرد


audio: V3fTBu1qSJo_0010.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
کوبا، با کمک ایالات متحده در 1898 تونست از اسپانیا مستقل بشه آقای آنجل برای مدت کوتاهی به اسپانیا برگشت ولی در سال 1905 میلادی از طریق بندر هاوانا به کوبا مهاجرت کرد و مشغول کار برای شرکت یونایتد فروت ایالات متحده آمریکا شد ولی در دهه 20


audio: V3fTBu1qSJo_0011.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
خودش که فوت و فن کار کشاورزی رو از آمریکایی‌ها یاد گرفته بود مجموعه کشاورزی شخصیش رو تاسیس کرد و انقدر موفق شد که خیلی زود


audio: V3fTBu1qSJo_0013.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
حسابی پولدار شد آقای آنجل در 1911 با خانم ماریا آرگوتا ای ریس ازدواج کرد و صاحب پنج فرزند شد و بعد هم با خدمتکار مزرعه خانم لینا روز گنزالس ازدواج کرد و از او هم صاحب 7 فرزند شد و اینطوری خانواده مرفه خودش رو شکل داد


audio: V3fTBu1qSJo_0014.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
یکی از فرزندان این خانواده مرفه البته از همسر دوم آقای آنجل پسری بود به اسم فیدل آلخاندرو کاسترو روز متولد 13 اوت 1926 در شهر بیران واقع در شرقی‌ترین قسمت جزیره کوبا کسی که سرنوشتش این بود که به یکی از بزرگترین رهبران


audio: V3fTBu1qSJo_0015.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
انقلاب‌های کمونیستی در سطح دنیا تبدیل بشه برادر کوچک‌تر فیدل هم رائول کاسترو بود که بعدها به نزدیک‌ترین متحد سیاسی و البته جانشین فیدل تبدیل شد نکته جالب قضیه اینجاست که فیدل فرزند رابطه خارج از ازدواج پدر و مادرش بود یعنی پدر و مادرش اول بچه‌دار شدند و بعد ازدواج کردند چرا این رو میگم؟


audio: V3fTBu1qSJo_0016.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
چون اون زمان فرزند داشتن خارج از ازدواج در کوبا خیلی عمل قبیحی به حساب می‌اومد برای همین فیدل کاسترو با نام خانوادگی مادرش و بین فرزندان کارگران مزرعه قند پدرش بزرگ شد در واقع دمخور شدن فیدل با کارگرانی فقیر از ابتدای زندگیش آغاز شد


audio: V3fTBu1qSJo_0017.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
در کودکی به مدرسه مسیحیان یسوعی رفت و بعد به کالج لاکچری بلن در هاوانا فرستاده شد تا درسشو اونجا ادامه بده، خود فیدل میگه عاشق تاریخ و جغرافیا بودم ولی در مدرسه نمره‌هاش همیشه پایین بوده در عوض در رشته‌های ورزشی عالی بوده یعنی همچین گولاخ طور بوده ایشون در 1943 و 1944


audio: V3fTBu1qSJo_0018.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
در رده سنی خودش تبدیل میشه ایشون به بهترین ورزشکار هاوانا در رشته‌های بیسبال بسکتبال پرش ارتفاع و دوی استقامت


audio: V3fTBu1qSJo_0019.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
تو این ایامی که ازش صحبت می‌کنبم کوبا از نظر سیاسی و اقتصادی شرایط خیلی باثباتی نداشت و دولتمردان و ژنرال‌هایی که تحت نظر ایالات متحده آمریکا بودند یکی بعد دیگری یا از طریق صندوق رای یا از طریق کودتا، قدرت رو در دست می‌گرفتند قدرتی که البته با فساد درآمیخته بود


audio: V3fTBu1qSJo_0020.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
همچنین جزیره کوبا به یکی از بهترین پناه‌گاه‌های مافیای ایتالیا و سایر سازمان‌های مافیایی ساکن در ایالات متحده هم تبدیل شده بود اصلا یه وضعی تجارت موز و قهوه و شکر باعث شده بود تا یه بخشی از مردم کوبا از جمله بابای آقای فدیل کاسترو حسابی پولدار بشن اما اکثریت مردم کوبا فقیر بودند و طبیعتا


audio: V3fTBu1qSJo_0021.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
شکاف طبقاتی شدیدی در این کشور شکل گرفته بود با شروع دهه 40 میلادی یکی از ژنرال‌های ارتش به اسم آقای فولخنسیو باتیستا در کوبا کودتا کرد و قدرت رو در دست گرفت و با ابزار زور و سرکوب تونست یه ثبات نسبی در فضای سیاسی این کشور به وجود بیاره ما در قسمت مربوط به چه گوارا مفصل در این رابطه صحبت کردیم


audio: V3fTBu1qSJo_0022.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
که اگر دوست داشتید می‌تونید یا از یوتوب مورخ ببینید یا از فضاهای پادگیر به صورت پادکست بشنوید و لذت ببرید باتیستا برای چهار سال به عنوان رئیس جمهور در کوبا حضور داشت و بعدش با مال و اموالی که جمع کرده بود تشریف برد فلوریدای آمریکا تا اونجا زندگیش رو ادامه بده اما طولی نکشید که باز هم ایشون به عرصه قدرت در کوبا برگشت


audio: V3fTBu1qSJo_0023.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
در 1945 میلادی فیدل کاسترو پا به دانشگاه هاوانا گذاشت و رشته حقوق رو هم انتخاب کرد جنگ جهانی دوم تازه تموم شده بود و تب کمونیسم خیلی از نهادهای آکادمیک دنیا رو گرفته بود جهان داشت می‌رفت که دو قطبی بشه و جنگ سرد شروع بشه تو یه همچین فضایی بود که فیدل وارد دانشگاه شد


audio: V3fTBu1qSJo_0024.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
و همون ب بسم الله هم جذب فعالیت‌های چپ‌گرایانه دانشجویی شد و در چندین اعتراض دانشجویی نسبت به حکومت کوبا شرکت کرد اولین رگه‌های ضد آمریکایی فیدل در همین ایام بروز پیدا کرد و ایشون پیوست به یک جنبشی در حمایت از استقلال‌طلبان پورتوریکو جزیره همسایه در دریای کارائیب


audio: V3fTBu1qSJo_0026.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
زمستان 1946 فیدل کاسترو اولین مطلب مطبوعاتی خودش رو نوشت درباره چی؟ درباره مخالفت با سیاست‌های حاکم این اولین بروز و ظهور عمومی کسی بود که بعدها نبض جامعه کوبا رو در دست گرفت کم‌کم با اتحادیه انقلابی شورشی که یک گروه رادیکال کمونیستی بود هم


audio: V3fTBu1qSJo_0027.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
ارتباط پیدا کرد و بهشون ملحق شد ماجرای فیدل کاسترو اما وقتی شروع شد که پلیس کوبا اون رو متهم کرد به قتل رهبر یکی از گروه‌های رقیب کاسترو اما نقطه قوت خودش رو پیدا کرده بود چی بود؟ قطعا سخنوری فیدل کاسترو سخنران عجیب و غریبی بود که گروه‌های سیاسی تا حالا مثلش رو ندیده بودند پلیس در نهایت نتونست


audio: V3fTBu1qSJo_0028.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
اتهام فیدل کاتسرو رو ثابت کنه و سخت هم بود کسی که به خاطر سخنوریش حالا دیگه معروف شده بود مثل هیتلر همین‌جوری بگیرن بکننش تو زندان کاسترو می‌خواست به رهبر دانشجویان معترض تبدیل بشه اما اینکه فکر می‌کرد سخنرانی‌هاش برای کسب این جایگاه کافیه، اشتباه بود اون تو انتخابات انجمن دانشگاه رای نیاورد شکست خورد در نتیجه


audio: V3fTBu1qSJo_0030.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
ما در قسمت ظهور هیتلر مفصل از از قدرت سخنوری و تاثیرش گفتیم حتما ببینید یا بشنوید برگردیم به بحث فیدل کاسترو با خروج از دانشگاه در 1947 فیدل گشت و گشت و گشت و یک گروه چپ‌گرای رادیکال دیگه پیدا کرد که هدفشون سرنگونی حکومت ژنرال رافائل تروخیو در دومینیکن یکی دیگه از کشورهای آمریکای لاتین بود


audio: V3fTBu1qSJo_0031.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
اونجا تونست به رتبه‌های بالا برسه ایشون و بشه یکی از رهبران گروهی متشکل از 1200 شورشی کوبایی که داشتن می‌رفتن دومینیکن تا تروخیو رو برندازی کنن اما نیروهای نظامی آمریکایی و دومینیکنی و کوبایی سه‌تایی باهم منتظرشون بودند اونجا و همه‌شون رو دستگیر کردن فیدل کاسترو اما تونست بپره تو آب و فرار کنه


audio: V3fTBu1qSJo_0032.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
این اولین شورش مسلحانه‌ی فیدل کاتسرو بود که البته با شکست مواجه شد ولی خودش خوش‌شانس بود که دستگیر نشد و البته تو آب هم خوراک کوسه‌ها نشد و در نهایت تونست خودشو به خشکی برسونه و عملا فرار کنه


audio: V3fTBu1qSJo_0033.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
فیدل به دانشگاه برگشت و فعالیت‌های دانشجویی رو ادامه داد اما از 1948 شروع کرد به سفر به ونزوئلا، پاناما و کلمبیا تا با گروه‌های شورشی این کشورها ملاقات کنه اون سعی کرد در کلمبیا یک شورایی رو تشکیل بده به اسم شورای پان آمریکا تا بتونه علیه تمام دولت‌های راست‌گرای


audio: V3fTBu1qSJo_0034.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
سراسر قاره آمریکا مبارزه کنه تو همین ایام البته عاشق هم شده بود ایشون با یک دختری از دانشگاه خودشون که فلسفه می‌خوند و فعال بود در فعالیت‌های دانشجویی ایشون وارد رابطه شد و در همون سال 1948، با همین خانم که اسمش میرتا دیاز بالارت گوتیرز بود ازدواج کرد این ازدواج ولی برای کسانی که


audio: V3fTBu1qSJo_0035.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
فیدل رو می‌شناختن خیلی عجیب غریب بنظر می‌اومد چرا؟ چون میرتا دیاز از یه خانواده بانفوذ و پولدار در بین سیاسیون کوبا بود یعنی همون گروه‌هایی که فیدل باهاشون مشکل جدی پیدا کرده بود و داشت باهاشون مبارزه می‌کرد


audio: V3fTBu1qSJo_0036.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
فیدل و میرتا کلی کادوی عروسی از قدرتمندان کوبا گرفتند و برای ماه عسل هم رفتن ایالات متحده و این ازدواج پرتناقضشون هفت سال هم به طول انجامید و نتیجه‌ش هم شد یک پسری به اسم دیاز بالارت که داستان این پسر هم خیلی داستان جالبیه دیاز بالارت یه چهره آکادمیک در زمینه انرژی هسته‌ای شد


audio: V3fTBu1qSJo_0037.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
ولی بعدا افسردگی گرفت و بعد از مرگ پدرش هم خودکشی کرد در حالی که 67 سال داشت برگردیم به داستان فیدل فیدل کاسترو بعد از فارغ التحصیلی و در 1950 با یه سری از دوستانش یه شرکت حقوقی تاسیس کردند تا اینطوری بتونن از حقوق کارگران دفاع کنن نیتشون در واقع پول در آوردن نبود دفاع از حقوق کارگران بودن


audio: V3fTBu1qSJo_0038.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
در عین حال فیدل کاسترو هم داشت حسابی آثار کمونیستی به خصوص آثار کارل مارکس و فریدریش انگلس و رهبران انقلابی شوروی مثل ولادیمیر لنین و لئون تروتسکی رو می‌خوند اون به فکر ایجاد یک تغییر بزرگ بود


audio: V3fTBu1qSJo_0040.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
فیدل به فکر رفتن به پارلمان کوبا بود که ناگهان یه تحول بزرگ در کوبا رخ داد فولخنسیو باتیستا به قدرت برگشت و ظرف دو ماه با یه کودتا یک دیکتاتوری نظامی جدید رو در کوبا راه انداخت باتیستا حکومت رو تک حزبی کرد و تحت حمایت ایالات متحده قدرت رو قبضه کرد


audio: V3fTBu1qSJo_0041.opus
source: youtube
source_id: V3fTBu1qSJo
invalidation: VALID
text:
این اتفاقات کاسترو و استراتژیش رو تغییر داده بود راه‌های حضور رسمی در ساختار مسدود شده بود پس فیدل داشت به یک انقلاب خشونت آمیز فکر می‌کرد چیزی شبیه به همون انقلابی که در روسیه رخ داده بود فیدل و داداش کوچک‌ترش یعنی رائول به حرکت انقلابی جدیدی که شکل داده بودند لقب جنبش داده بودند اولین اقدامشون هم


