# audio_chunks

audio: 7tqOtMN5hQA_0083.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
صنایعی که متکی به نفت بودن و خیلی از صنایع بیشتر از امروز فکر می‌کنم متکی به نفت بودن هزینه‌هاشون رفت بالا تورم بالا همراه با رکود دوباره


audio: 7tqOtMN5hQA_0085.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
سال 74 تورم رسید به 12 درصد دیگه حالا آخرش رو نیکسون نموند که عواقبش رو ببینه ولی وقتی داشت می‌رفت وضع اقتصادی خیلی بد بود بیکاری و تورم رو به رشد بود و بازار بورس در آستانه ورشکستگی اون شوک نفتیه رو داستانش رو باید یه جای دیگه بگیم چون حالا برای تاریخ دنیا مهم بود برای ایران هم خیلی مهم بود سیاست شاه هم توش خیلی مهم بود و بررسیش خیلی آموزنده‌ست برای ما


audio: 7tqOtMN5hQA_0087.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
در سرنوشت ما هم اثرگذار بود دیگه چیکار کرد نیکسون؟ کلا می‌گن از زمان نیودیل روزولت تا نیکسون هیچ‌کس اونقدری طرح اصلاحی روی مسائل اقتصادی اعمال نکرده بود ولی خارج از اقتصاد هم در زمینه سلامت کارای خیلی مهمی کرد آژانس محافظت از محیط زیست رو راه انداخت اداره ملی اقیانوس و جو یک متممی اضافه کردن به قانون قانون هوای پاک که می‌گفتن سوخت ماشین‌ها باید کنترل بشه


audio: 7tqOtMN5hQA_0088.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
کیفیت هوا باید در ابعاد ملی تست بشه کنترل صدا کنترل نویز محافظت از حیوانات دریایی آب شرب سالم برای اینا قانون تصویب کردن برنامه‌های کمک به تغذیه عمومی‌ اینا رو هم نیکسون پیشنهاد داد یه خرده‌ای بعضی از اینا ممکنه برای ما عجیب باشه که یک رئیس‌جمهور جمهوری‌خواه با دید امروز ما حداقل دیدی که امروز از این حزب‌ها و از سیاست‌هاشون داریم اینکه یک رئیس‌جمهور جمهوری‌خواه


audio: 7tqOtMN5hQA_0089.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
انقدر به مسایل بهداشت و محیط زیست و تغذیه و این‌ها توجه بکنه بعضی از اینا هم طرحایی بود که از سمت دموکرات‌ها می‌آمد ولی نیکسون می‌خواست که توش نقش داشته باشه حتی توی کتاب آرمان‌شهری برای واقع‌گراها می‌گفتش که


audio: 7tqOtMN5hQA_0091.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یک حقوق پایه‌ی فراگیر که به همه یه حقوقی بدن فارغ از اینکه کار می‌کنن یا نمی‌کنن این دولت نیکسون طرحش رو داد و سنا مخالفت کرد سنایی که دموکرات‌ها توش بودن مخالفت کردن و انگیزه مخالفت‌شون هم این بود که فکر می‌کردن که اینکه قطعا اتفاق می‌افته رقمی که نیکسون داره پیشنهاد می‌ده کمه ما اولا بذاریم به نام دموکرات‌ها بخوره بعدش هم رقمش رو بتونیم ببریم بالاتر که مثلا بیشتر برسیم به خواسته‌مون که نشد اصلا دنیا یک دنیای دیگه‌ای شد


audio: 7tqOtMN5hQA_0094.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
آدم فکر می‌کنه اصلا حرف‌های هپروتیه این طرحی بود که دولت جمهوری‌خواه نیکسون داده بود جالبه واقعا نگاه کردن به اینکه چطوری صحنه سیاست درباره این مسایل عوض می‌شه خیلی جالبه یه مسئله دیگری که آمریکای اون زمان درگیرشه مسئله تبعیض نژادی و جنبش‌های مدنیه این البته حالا بعد از زمان جانسونه جنبش حقوق مدنی رسیده به اینکه دولت فدرال دیگه جلوی تبعیض رو بگیره هرچند مسئله کامل حل نشده اون موقع هم ادامه داره


audio: 7tqOtMN5hQA_0095.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
مدارسی هستن که تک‌رنگه هستن ادغام کامل انجام نشده این مسئله خیلی مهمی برای نیکسون نبود ولی دادگاه عالی رای داد که بالاخره باید این اتفاق بیفته نیکسون هم به عنوان رئیس‌جمهور باید می‌رفت بالای سر کار ایده جدیدی داد


audio: 7tqOtMN5hQA_0097.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
فدرالیسم نو کلیتش این بود که دولت نیاد بالا سر کار اجبارش بکنه کار رو بسپاره به جوامع محلی یعنی یه کمیته‌های دو نژاده‌ای در جنوب مستقر بشن کارشون این باشه که بدون خشونت و خونریزی این ادغام انجام بشه از سال 69 که نیکسون آمد تا 70 تعداد مدارس تک نژاده از 70 درصد رسیدن به 18 درصد این تغییریه که زمان نیکسون اتفاق افتاد نه به ابتکار نیکسون


audio: 7tqOtMN5hQA_0098.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی با اجرای دولت نیکسون یه کار دیگری هم کرد که خودش می‌گفت من بیشترین افتخاری که از دوره ریاست‌جمهوری دارم مال این طرحه می‌گفت کارایی که برای ویتنام کردم رابطه چین اینا همه که حالا بعدا می‌گیم می‌گفت اینا در برابر این برام هیچی نیست اونم اینکه مبارزه با سرطان رو تبدیل کردم به قانون همون سال 69 که آمد دو سال طول کشید تا به یه قانونی برسن و قانونی رو تصویب کنن و حالا ما داریم همه اعتبارش رو می‌دیم به یه آدم


audio: 7tqOtMN5hQA_0099.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
واقعیتش اینه که طبیعتا اینطوری نیست از سال 69 کمپینی درست شده بود و تبلیغات تمام‌صفحه توی واشنگتن‌پست و نیویورک‌تایمز و اینا که


audio: 7tqOtMN5hQA_0101.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یعنی واقعا اینطوری نیست که رئیس‌جمهور مثلا بگه که سرطان رو بریم درمان کنیم پشت هر کدوم این طرح‌ها کلی جامعه هست که داره فشار می‌آره اکتیویست‌ها هستن برنامه‌های تبلیغاتی هست کمپین هست جامعه قوی داره این خواست رو هل می‌ده هل می‌ده مهمش می‌کنه ولی بعد یک دولت قوی مثل دولت نیکسون می‌آد قانون می‌آره و باعث می‌شه که کاری می‌کنه که تحقیق سر سرطان


audio: 7tqOtMN5hQA_0102.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و درمان سرطان در حد در مقیاس خیلی بزرگ شروع بشه کنگره مجبور می‌شه سرطان رو جدی بگیره یعنی بودجه موسسه ملی سرطان رو ببره بالا یک سخنرانی مهمی نیکسون داره ژانویه 71 می‌گه همون تلاشی که ما کردیم اتم رو بشکافیم همون تلاشی که کردیم پا بذاریم روی ماه همون تلاش رو باید بذاریم که این بیماری هولناک رو درمان کنیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0103.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و فکر هم می‌کردن واقعا که مثلا حالا پنج ساله همه تلاش‌ها رو بکنن راه درمانش پیدا می‌شه که بعدا معلوم شد که به ماه رفتن راحت‌تر از درمان سرطانه سرطان پیچیده‌تره کار مهندسی نیست سرطان رو با جنگ ویتنام مقایسه می‌کردن از نظر مرگباری می‌گفتن این ویتنام پزشکیه که حالا می‌دونیم ویتنام هم نبود راه‌حل دیپلماتیک و نظامی هم نداشت اونطوری نهایتا کمپینه ناامیدکننده بود سرطان اصلا جنگ نیست که توش پیروز بشی کمپینی که نیکسون راه انداخته بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0104.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بیشتر شکست خورد تا پیروز بشه حتی گفتن امید واهی فروختی به بیماران اینکه بیای اسم بیماری رو بذاری جنگ و فکر کنی می‌ریم توش حلش می‌کنیم الان ساده‌لوحانه به نظر می‌آد سلامت روان بیمار رو هم تحت‌تاثیر قرار می‌ده اینا همه درسته ولی اینا درس‌هاییه که بعد از انجام دادن این کار یاد گرفتیم یعنی الانه که ما عقب رو نگاه می‌کنیم اینا رو می‌دونیم نمی‌دونستیم این‌ها رو نمی‌دونستن و اونور قضیه هم هست که این همه بودجه و تحقیقاتی که گذاشتن


audio: 7tqOtMN5hQA_0105.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
باعث شد که خیلی جدی گرفته بشه و درک بشه این بیماری پیچیده خیلی بیشتر و بهتر فهمیده بشه درسته که الان می‌دونیم که اینا تصورات اون موقع‌مون غلطه ولی اینکه می‌دونیم به‌خاطر همه کارهاییه که کردیم فهمیدیم که این سلول‌های سرطانی چیز ساکنی نیستن خودشون رو با بدن تطبیق می‌دن جلوی درمان مقاوم می‌شن همه اینا هست حالا تو ویدیوی نیکسون لازم نیست درباره این‌ها صحبت بکنیم ولی منظور اینکه مهم بود اون کاری که اونجا شد هرچند به نتیجه نرسید


audio: 7tqOtMN5hQA_0106.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی شروعش بسیار بسیار مهم بود تنها چیزی هم نبود سرطان که نیکسون علیه‌ش اعلام جنگ کرد و الان بعد از چند دهه معلوم شد که سیاست درستی نبوده


audio: 7tqOtMN5hQA_0108.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
جنگ با مواد مخدر این هم از اون سیاست‌هایی شد که داخلی و خارجی بسیار اثرگذار شد یک مجموعه قوانین مفصلی آمد در محدود کردن تولید و توزیع و مصرف موادی که غیرمجاز بودن


audio: 7tqOtMN5hQA_0112.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بودجه زیادی رفت اون سمتی نتیجه‌ش اینکه خیلی‌ها رفتن زندان نابرابری نژادی تشدید شد یعنی بین کسایی که قوانین جدید بهشون اعمال می‌شد خیلی زیاد بود نابرابری


audio: 7tqOtMN5hQA_0113.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
تعداد سیاه‌هایی که می‌افتادن زندان خیلی بیشتر بود فشار زیادی آورد آمریکا که بقیه هم همین راه رو برن برخورد با سیستم مواد نظامی شد در کلمبیا و مکزیک اثر این فشارها رو می‌دونیم داستان اونجاها اینکه چه تاثیری روی اصلا سیاست اونجاها گذاشت و جامعه اونجا گذاشت در دهه‌های بعد و بعدا کشورهای دیگه و حتی خود آمریکا شروع کردن به بازنگری کردن این سیاست‌ها خیلی‌ها می‌گن اصلا اعلام جنگ با مواد مخدر و اینا ضررش از فایده‌ش بیشتر بوده


audio: 7tqOtMN5hQA_0114.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بعدا هم رفتن خیلی جاها به سمت جرم‌زدایی و آزاد کردن و یه خرده توی کتاب نارکونومیکس درباره‌ش صحبت کردیم قبلا ولی این یک تغییر نگرش و تغییر سیاستیه که داره جلوی چشم ما اتفاق می‌افته اینکه ببینیم از کجا شروع شد؟ تجربه بشر در مقابلش چی بود؟ چه فکرایی کردن؟ چطوری رفت؟ گفتن این کار رو اینطوری حل می‌کنیم بعد این چیاش غلط بود؟


audio: 7tqOtMN5hQA_0115.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
کجاها مسیر مسیر اشتباه باید اصلاح می‌شد؟ و چطوری اصلاح شد؟ این خودش یک کنجکاوی جالبیه بررسی جالبیه اصل حرف اینجا اینه که


audio: 7tqOtMN5hQA_0117.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که الان می‌دونیم سیاست درستی نبود یعنی سیاستی نبود که نتیجه‌های مطلوب رو بیاره و اما سیاسیت خارجی مهم‌ترین هدف نیکسون در اولین دوره ریاست‌جمهوری این بود که روابط با شوروی و چین رو درست کنه ایده‌ش این بود که 800 میلیون نفر جمعیت چینه ما اینو نمی‌تونیم نادیده بگیریم ولی قبل از اینکه بخوایم این کارو بکنیم باید ویتنام رو حلش کنیم یکی از مهم‌ترین نقاط تبلیغاتی کمپینش هم همین جنگ ویتنام بود یه مروری بکنیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0118.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
وقتی نیکسون آمد وضعیت در ویتنام چطوریه؟ آمریکا 20 ساله که اول غیرمستقیم از زمان کندی بعد مستقیم در زمان جانسون درگیر جنگ ویتنامه اعتراضات علیه جنگ به اوج رسیده آمریکایی که رفته بود ویتنام سریع کار رو یکسره کنه بیاد بیرون کمونیست‌های ویتنام رو شکست بده دولت موتلف با خودش رو مستقر بکنه کلی تلفات داده کلی جنایت کرده


audio: 7tqOtMN5hQA_0119.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
جنگ کش آمده مردم دیگه فهمیدن جنگه توجیه‌ای نداره به جز اینکه آمریکا نمی‌خواد شکست رو بپذیره و این خب خیلی سنگینه برای ملت اونم برای ابرقدرتی مثل آمریکا که تو جنگ جهانی دوم هم راحت وارد نشد ولی وقتی وارد شد جنگ رو یکسره کرد بعد اینجا دیدن ما رفتیم اونجا نمی‌تونیم درنمی‌آیم این وضع نه از نظر اخلاقی قابل‌دفاعه نه حتی دستاوردی داریم غرور ملی خیلی آسیب دید


audio: 7tqOtMN5hQA_0120.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بعد مقامات هم بسیار مخفی‌کاری کردن بعد دیدیم چقدر دروغ می‌گفتن نیکسون هم حالا می‌دونیم می‌خواست تموم بکنه ولی آدمی نبود که مثلا بیاد بگه جنگ تمومه سربازهای آمریکایی رو می‌آریم بیرون می‌خواست یک طوری جلوه بده که ما پیروز شدیم و آمدیم بیرون سیاستش این بود که ویتنامایز کنن ویتنامیزه کنه جنگ رو یعنی یه جوری از جنگ بره بیرون که ویتنام شمالی هم غلاف کرده باشه به ویتنام جنوبی هم اسلحه بده و


audio: 7tqOtMN5hQA_0121.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یه حرکت خلاصه خیلی کوبنده انجام بده و نشون‌شون بده مثلا رئیس کیه و بعد با سر بلند بیاد بیرون مثلا مذاکرات صلح ویتنام رو ولی نیکسون شروع نکرد می‌دونیم مذاکرات صلح قبل از نیکسون شروع شده بود جانسون وقتی که دیده بود ویتنام یه همچین باتلاقی شده شروع کرده بود به مذاکره سال 68 هم قرار بود اصلا به توافقاتی برسن پایان جنگ قرار بود میراث جانسون باشه


audio: 7tqOtMN5hQA_0126.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
اینو کش داد که خودش بتونه کمپینش رو پیش ببره و خودش بتونه اون کسی باشه دولتش بتونه اون دولتی باشه که تمام می‌کنه و یه آدم مهم در روابط بین‌الملل نیکسون هنری کیسینجره دیگه کیسینجر مفصل درباره‌ش صحبت کردیم حالا مفصل که نه واقعا ولی درباره‌ش قبلا صحبت کردیم پناهنده یهودی که از آلمان نازی رفته بود آمریکا در جنگ جهانی دوم رفت تو ارتش آمریکا هاروارد درس خوند


audio: 7tqOtMN5hQA_0127.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
تز دکتراش رو درباره اروپای بعد از ناپلئون و کنفرانس وین و اینا نوشته بود اهل رئال پلیتیک درباره برآیند قدرت موازنه قوا و یکی از آدمایی که تو تزش تمرکز کرده بود روش مترنیک بود مترنیکی که بعد از جنگ‌های ناپلئون گفتیم معمار دیپلماسی جدید اروپای قرن 19 بود و کیسینجر کی داره به مترنیک فکر می‌کنه؟ در دوره جنگ سرد


audio: 7tqOtMN5hQA_0129.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
داره بهش فکر می‌کنه در اوج جنگ سرد داره می‌ره سراغ شخصیتی که ایده‌ش این بود که ما باید به موازنه قدرت دقت کنیم ما هر ایدئولوژی که داریم هر هدفی که داریم اینا به کنار ما نهایتش چند تا کشور قدرتمندیم که هدف‌مون اینه که با هم نجنگیم ما باید بتونیم منافع همدیگه رو یه طوری تامین کنیم که با همدیگه سرشاخ نشیم بعدها در عمل هم دیدیم برای کیسینجر رئال پلیتیک اصل بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0130.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
پراگماتیسم اصل بود برای همین به آدمایی مثل مترنیک به آدمایی مثل بیسمارک خیلی توجه می‌کرد آدم بسیار مهمی بود کیسینجر مرد دیگه چند وقت پیش یه ویدیویی هم درباره‌ش منتشر کردیم خیلی آدم مهمی بود هم از نظر فکری آدم مهمی بود هم از نظر اجرایی آدم مهمی شد کیسینجر در کابینه نیکسون که نیکسون مثل کارای اقتصادی اینجا در سیاست خارجی هم تصمیم‌گیری رو نهایتا محدود کرد به یک نفر یعنی کار رو سپرد به یک نفر


audio: 7tqOtMN5hQA_0131.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
خیلی اعتماد به آدمای زیاد نمی‌تونست بکنه ترجیح می‌داد یک مایی درست کنه بقیه جلوش باشن این ما در سیاست خارجی نیکسون و کیسینجر بودن یه زوج کاملی هم به نظر می‌اومدن کیسینجر آدم اهل فکر و تئوری و این‌هایی بود نیکسون حالا گفتیم مقاله نوشته بود و چهره جدیدی از خودش نشون داده و اینا ولی مرد عمل بود واقعا هم این زوج رو درست کرد و بقیه رو عملا گذاشت کنار و بعد با کیسینجر رفت سراغ اینکه


audio: 7tqOtMN5hQA_0132.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
مسئله ویتنام رو اونطوری که می‌خواد حل کنه و بعدا مسئله جنگ سرد رو بندازه روی اون کرسی که خودشون می‌خوان مختصر قبلا تعریف کردیم دو سه بار که چطوری ویتنام رو تمام کردن مذاکرات صلحی در پاریس در جریان بود کیسینجر مخفیانه رفت با ویتنامی‌های شمالی مذاکره کرد نتیجه نگرفت بعد به این نتیجه رسیدن که ما باید یک کیسینجر و نیکسون که ما باید یک حملات کوتاه و سهمگینی بکنیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0133.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که با حمله ویتنام شمالی رو بیاریم پای مذاکره باید آدم بکشیم که برسیم به صلح چرا اینطوری باید به صلح برسیم؟ چون می‌خوایم چهره‌مون رو حفظ کنیم می‌خوایم حفظ آبرو بکنیم برای این کار طرحی بود که در کاخ سفید محبوب نبود البته نیکسون دوباره طرح عوض کرد اومد سخنرانی کرد حالا گفت ویتنامیزه می‌خوایم بکنیم یک کلکلی با تظاهرات‌کننده‌های ضد جنگ کرد گفتش که ما گفتیم که می‌خوایم جنگ رو تموم کنیم ولی نگفتیم طبق خواسته‌های شما می‌خوایم


audio: 7tqOtMN5hQA_0134.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
طبق طرح شما می‌خوایم تموم کنیم ما سیاست خودمون رو داریم ما دوباره، ببین ما و شما اون دیگری‌سازی داره گفت اکثریت خاموش آمریکایی‌ها پشت منن اکثریت خاموش به من اعتماد دارن که من صلح پایدار می‌آرم و سخنرانیش واقعا جواب هم داد یک آدمایی که فکر می‌کردن صداشون شنیده نمی‌شه پشتش ایستادن اون جنبش ضد جنگ یه مقداری خوابید و بعد نیکسون تونست اون کاری رو که می‌خواد بکنه و کاری که می‌خواست بکنه و کرد یکی از فجایع این جنگ بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0135.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
طرح‌شون این بود که راه اینکه کمونیست‌های ویتنام به سلاح دسترسی پیدا بکنن رو ببندیم و چطوری راه رو ببندیم؟ اینکه بریم کامبوج رو بمباران کنیم کامبوج رو بمباران کنیم کامبوجی که عملا و رسما خارج از جنگه یازده هزار نفر کشته شدن حداقل در یک کشور بی‌طرف در عملیاتی که پنتاگون اجراش نکرد کیسینجر بهش گفت مسئولیت رو پنتاگون قبول کنه بگیم عملیات نظامی بوده نیکسون زیر بار نرفت


audio: 7tqOtMN5hQA_0136.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
می‌گفت کمونیست‌ها باید بفهمن با کی طرفن و اینا با من طرفن من آدم کله‌خری‌ام اسناد حمله سال‌ها بعد کشف شد


audio: 7tqOtMN5hQA_0137.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و جالب اینه که این استراتژی جواب هم نداد دوباره موج اعتراضات شروع شد دانشجوها اعتراض کردن تو دانشگاه پلیس رفت 4 نفر رو کشت تظاهرات گسترده‌ای راه افتاد علیه جنگ در واشنگتن و نیکسون که اوضاع رو دید گفتش که منم نظرم با شما یکیه همین الان 150 هزار تا سرباز دیگه رو می‌گیم برگردن یه خرده شروع کرد به وقت خریدن از این طرف شروع کرد با کیسینجر یک طرح دیگری اجرا کردن با چین و شوروی متحد شدن


audio: 7tqOtMN5hQA_0138.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که به ویتنامی‌های شمالی دیگه اسلحه نرسه در واقع می‌خواست یه کاری کنه که مجبور بشه شوروی انتخاب کنه که با آمریکا کار کنه یا از ویتنام حمایت کنه می‌گفت یک ماهی گنده‌تر از ویتنام می‌خوام توی بساط اینا باشه


audio: 7tqOtMN5hQA_0140.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و بعدش چی شد؟ سه تا پروژه رو همزمان دارن پیش می‌برن یکی پیروزی نظامی به‌دست آوردن یعنی مانور پیروزی نظامی چون به هر حال که شکست خورده بود آمریکا به هدفش نمی‌رسید ولی یه پیروزی نظامی به‌دست آوردن یکی مدیریت افکار عمومی سربازای آمریکایی رو برگردوندن ویتنامیزه کردن خود ویتنامی‌ها بجنگن و یکی هم قطع سلاح یعنی متحد شدن با شوروی و چین کیسینجر می‌رفت مذاکره با خود ویتنامی‌ها که شرایط‌تون برای صلح چیه


audio: 7tqOtMN5hQA_0141.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
نماینده ویتنام شمالی توی مذاکرات بود یه مقدار به نتیجه می‌رسید یه مقدار نمی‌رسید و نهایتا اون چیزی که کار را تمام کرد بمباران دسامبر 72 بود بمباران‌های کریسمس


audio: 7tqOtMN5hQA_0143.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
از 18 تا 20 دسامبر 72 یازده روز آمریکایی‌ها بمب ریختن روی ویتنام شمالی 20 هزار تن دیگه حالا اینا البته می‌گیم 20 هزار تن برای اون موقع عددی بود الان انقدر این رکوردها رو یکی رو دست دیگری بلند شده زده که عددها یه خرده معنی‌شون رو از دست دادن ولی بمباران خیلی شدید و سنگینی کردن هم از شهروندان و هم تاسیسات نظامی و یه چیزی بود که اون موقع می‌گفتن از زمان جنگ جهانی دوم


audio: 7tqOtMN5hQA_0144.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
همچین حمله هوایی سابقه نداره و همین هم واقعا شد آخرین حمله آمریکا به ویتنام و بعدش گفتن که انتخابات آزاد برگزار بشه به کیسینجر هم اومدن جایزه صلح نوبل بدن که یعنی دادن دادن بهش به کیسینجر و به اون آقای ویتنامی که اون گفتش که من جایزه‌ای رو که به کیسینجر می‌خوان بدن من نمی‌خوام برم بگیرم مقاومت رو ما کردیم حمله رو اینا کردن آدم رو اینا کشتن حالا به اینا هم جایزه بدید ولی خب کیسینجر رفت و


audio: 7tqOtMN5hQA_0145.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
شیک و مجلسی جایزه‌ش رو هم گرفت و چهره برجسته‌ای شد که حالا دیگه حتی نیکسون رو هم یک مقدار می‌برد زیر سایه مهم‌ترین یادگار نیکسون در سیاست خارجی ولی شاید اینه که رابطه یعنی قطعا اینه که رابطه آمریکا و چین رو دوباره کلید زد


audio: 7tqOtMN5hQA_0146.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
نیکسون که آمد سر کار چین کشوری بود کمونیستی به رهبری مائو فقیر، پرجمعیت حالا نیروی نظامی هم داره پیدا می‌کنه ولی کشوری از یه نظرایی مهم از یه نظرایی واقعا داغون حتی شوروی هم که متحد ایدئولوژیکش بود حالا یه کمی داشت ازش می‌ترسید همسایه شوروی هم بود چین نیکسون و کیسینجر قدرت گرفتن چین رو یک فرصتی دیدن گفتن که ما اگه بتونیم با چین رابطه برقرار کنیم شوروی رو هم می‌فرستیم در موضع ضعف


audio: 7tqOtMN5hQA_0147.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بعد به شوروی و چین می‌تونیم بگیم به ویتنام هم سلاح نرسونین جدا از موضع ایدئولوژیک فکر می‌کردن چین فرصت اقتصادی زیادی هم می‌تونه باز بکنه کیسینجر یک مطالعه مفصلی رو تاریخ چین هم داشت یک تزی درباره اون هم داشت و خلاصه فکر می‌کردن باز کردن رابطه با چین خیلی کار مثبت و مفیدیه ولی خب وسط جنگ سرد بودن رابطه با کشور کمونیستی خیلی چیز دور از ذهنی بود اونم کشوری که آمریکا گفتم اصلا به رسمیت نمی‌شناخت دولتش رو


audio: 7tqOtMN5hQA_0148.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
اصلا می‌گفت اینا جنگ داخلی که شده اینا بی‌خود رفتن اونجا نشستن در پکن اینا باطلن اصل کار اونایی‌ان که تایوانن خیلی‌ها می‌گن این اون کاری بود که هیچ‌کی نمی‌تونست بکنه به جز نیکسون یک آدم عمل‌گرا و یک آدم جمهوری‌خواه سفت ضد کمونیستی که اتفاقا ازش بعیده چنین حرکتی کسی نمی‌تونه بگه سازش‌کار بود نیکسونه که می‌تونه بره چین


audio: 7tqOtMN5hQA_0150.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
اینه که می‌تونه بره در موضع قدرت رابطه با چین درست بکنه توی داستان کندی گفتیم که وقتی رفت سر برلین مذاکره بکنه خروشچف مسخره‌ش کرد بولیش کرد شوروی مذاکرات به جایی نرسید دیوار برلین رو کشیدن نیکسون تصویرش ایدئولوژیک نبود قصد و غرض پشتش کاملا استراتژیک بود شطرنج داشت بازی می‌کرد و واقعا هم کسی نمی‌تونست بگه نیکسون رفت و کمونیست‌ها مثلا بازیش دادن یا داره باهاشون راه می‌آد


audio: 7tqOtMN5hQA_0153.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
از چه طریقی می‌رن؟ واسطه رابطه با چین کیه؟ پاکستان پاکستان رو یه خرده داستانش رو داستان رابطه‌ش با آمریکا و اینا رو توی ویدیوی دیگه تعریف کردیم پاکستانی که اون موقع درگیر جنگ هم هست جنگی که ته‌ش دیگه بنگلادش جدا می‌شه پاکستان شرقی ازش جدا می‌شه و آمریکا هم خیلی اونجا براش مهمه به خاطر اینکه می‌خواد شوروی متحد جدیدی اونجا پیدا نکنه پاکستانی که هم‌مرز با چین هم هست


audio: 7tqOtMN5hQA_0154.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
برنامه هسته‌ایش هم داره پیش می‌بره و هم از چین و هم از آمریکا داره اسلحه هم می‌گیره و این وسط آمریکا دید که پاکستان گزینه خوبیه پاکستانی که خودش هم حالا یه خرده موقعیت متزلزلی داره می‌خواد که راه ارتباطی بشه بین چین و غرب اول یه سری پیغام محرمانه از سفارت و بعد از طریق رئیس‌جمهور پاکستان بین نیکسون و نخست‌وزیر


audio: 7tqOtMN5hQA_0155.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و نهایتا هم اینطوری می‌شه که کیسینجر مخفیانه می‌ره پکن می‌ره پکن کیسینجر می‌ره اونجا ببینه چه خبره و بعد 11 جولای کیسنجر پیغام می‌فرسته به نیکسون که چین با اصل قضیه و با اصل دیدار موافقه خیلی نیکسون خوشحال می‌شه دیگه این جاه‌طلبانه‌ترین بلندپروازانه‌ترین پروژه‌ش بود پیغام می‌فرسته به کیسینجر تبریک می‌گه می‌گه برگشتی جایزه بهت می‌دم یه روز مرخصی بهت می‌دم


audio: 7tqOtMN5hQA_0156.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بعد هم می‌آد توی تلویزیون اعلام می‌کنه که من دعوت چین رو پذیرفتم دارم می‌رم چین قبل از انتخاباته خیلی برای نیکسون مهم بود که این کار مهم رو انجام بده البته بیشتر اعتبار قضیه می‌ره برای کیسینجر کیسینجر می‌شه قهرمان قصه ولی نیکسونه که می‌ره چین می‌ره با همسرش چین تلویزیون هم پخش می‌کنه از پله‌های هواپیما می‌آن پایین 25 ساله هیچ رابطه دیپلماتیکی وجود نداره یک هفته در چینه


audio: 7tqOtMN5hQA_0157.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
آمریکایی‌ها دارن چین رو برای اولین بار از تلویزیون می‌بینن می‌ره پای دیوار چین تحسین می‌کنه تمدن چین رو خود نیکسون می‌گه که این دیدار دنیا رو تغییر خواهد داد و کاملا هم درست می‌گه کاملا هم درست می‌گه دنیا رو تغییر می‌ده خیلی مهمه این قصه


audio: 7tqOtMN5hQA_0158.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
روابط قدرت در جنگ سرد به نظر نمی‌رسید گره‌ش به این زودی باز بشه و این دیدار یک شوک بزرگی بهش وارد کرد دیگه شوروی دست بالا رو نداشت که جاهای مختلف بتونه جلوی آمریکا دربیاد مجبور بود عملا که مذاکره بکنه بعد هم دنیا مدت‌ها بود دهه‌ها بود درگیر دوگانه چپ و راست بود کمونیست و سرمایه‌داری


audio: 7tqOtMN5hQA_0159.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
حالا یک راه‌حل دیگری داشت می‌ذاشت جلوش اینکه روابط دیپلماتیک بر اساس ایدئولوژی‌هاشون نباشه بر اساس منافع‌شون باشه منافع کشورها باشه یعنی این اصلا یک انقلابیه در نگاه به دیپلماسی و در نگاه به جایگاه سیاستمدارها حالا انقلابه نه اینکه هیچ‌وقت در تاریخ اینطوری نبوده ولی حداقلش اینه که نسبت به اون اتفاقی که داشت می‌افتاد یه تغییر خیلی بزرگه یه کمی فکر کنیم به این تا قبل از جنگ جهانی اول


audio: 7tqOtMN5hQA_0160.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
رابطه کشورای بزرگ با کشورای دیگه استعماری بود یعنی قدرت‌های خیلی بزرگ بریتانیا می‌رفت هند رو می‌گرفت مستعمره می‌کرد و مستعمره می‌کرد شیوه حکمرانی خودش رو اونجا حاکم می‌کرد در قرن بیستم این میل به کشورگشایی به عنوان مثلا یه روشی برای قدرت‌گیری این کم‌رنگ شد تقریبا از بین رفت هم کشورها زورشون نمی‌رسید مستعمره نگه دارن جنبش‌های ملی‌گرایانه هم تقویت شده بود استقلال‌طلبانه تقویت شده بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0161.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
داستان بریتانیا و هند رو می‌دونیم چی شده بود دنیا دیگه دنیای دیگری شده بود نمی‌شد مستعمره اداره کرد حالا مسائل اقتصادی و مالیش به کنار دیگه در این دنیا دنیای مستعمره‌داری نبود استعمارگری پرهزینه شده بود بعد از جنگ دوم هم که سازمان ملل دیگه درست شده و گفتن اصلا برنده‌های جنگ نباید دنبال کشورگشایی باشن ولی این به این معنی نیست که اینا نمی‌خواستن حوزه نفوذشون رو زیاد بکنن می‌دونین هم از اون طرف استالین و شوروی


audio: 7tqOtMN5hQA_0162.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
می‌خواستن ایده‌های کمونیستی رو تکثیر کنن ایدئولوژی رو ببرن دخالت دولت رو حداکثر کنن جاهایی که نفوذ دارن هم آمریکا و غرب اونطوری که ما می‌گیم رفتن دنبال اینکه رابطه تجاری آزاد داشته باشن هرچی بیشتر که می‌شه دخالت دولت کمتر حالا داستان بلوک غرب و بلوک شرق و این‌ها اینا دو تا مسیر کاملا متضاد بود جهان رو دوپاره کرده بود جنگ سرد بود سرد بود یه جاهایی گرم بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0163.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی کشورگشایی نمی‌کردن آمریکا و شوروی ولی از هم می‌ترسیدن و در جاهای مختلف دنبال نفوذ بودن اومده بودن که نفوذ خودشون رو بیشتر بکنن شوروی از انقلاب‌های کمونیستی در کشورهای مختلف حمایت می‌کرد


audio: 7tqOtMN5hQA_0165.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یکی از اهدافش این بود که بره جاهای مختلف دخالت کنه یه حکومتی بیاد سر کار که حداقل کمونیستی نباشه اینم رد پاش رو جاهای مختلف دیدیم ابتکار نیکسون اهمیتش اینجا معلوم می‌شه که رابطه یک ابر قدرت رو با کشور جهان سومی یه طور جدیدی تنظیم کرد چین اون موقع کشور ثروتمندی نبود ولی کشور مهمی بود جمعیتش زیاد بود ارتشش قوی بود مائو آدم مهمی بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0166.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
موقعیت ژئوپلیتیکش یه طوری بود چین که به لحاظ رابطه با شوروی هم برای آمریکا مهم بود از نظر ویتنام هم مهم بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0167.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و نیکسون و کیسینجر اینطوری فکر می‌کردن که چطوری می‌شه با چین یک طور جدیدی بازی کرد طوری که هر دومون سود کنیم چین یک بازار خیلی بزرگه موقعیت ژئوپلیتیکش هم اینه و این یک فرصت استثناییه برای اینکه معادلات رو عوض کنیم درگیر این نباشیم که این کشوره کمونیستیه مائوئیسیه افکار سوسیالیستی داره اینا هر چی که هست هست علی‌رغم اینکه ما به لحاظ ایدئولوژیک از هم دوریم به این نگاه کنیم که ما


audio: 7tqOtMN5hQA_0168.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ما فکر می‌کنیم اگه با هم رابطه داشته باشیم برامون سود داره ببینیم چی داریم که ما به اونا بدیم اونا چی به ما بدن که هر دو برنده بتونیم باشیم قطعا تو این رابطه ممکنه نگاه کنیم بگیم اینا بیشتر بردن یا اونا بیشتر بردن ولی حواس‌مون باشه که بعد از 40 سال 50 سال اینکه کی بیشتر برد کی کمتر برد فرق می‌کنه عوض می‌شه هزارتا اتفاق می‌افته و هزار تا بازی و انتخاب دیگه انجام می‌شه در اون لحظه هر دو توشون در این کار


audio: 7tqOtMN5hQA_0169.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
هر دو بتونن در این کار یک بردی یک پیروزی ببینن با این ایده چین رو برمی‌گردوندن به نقشه دنیا و البته برای آمریکا هم منافعش خیلی زیاد بود توی این نوع دیپلماسی که می‌گیم اینطوری نیست که بگیم دل کسی به حال دیگری می‌سوزه اهرم فشاری اگه داشته باشه استفاده نمی‌کنه نه


audio: 7tqOtMN5hQA_0170.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
نه نمی‌کنه آمریکا اصلا بعد از این هم خیلی جاهای دیگه جنگید همچنان اینکه کی قوی‌تره مهمه همچنان زور دو طرف مهمه ولی این ایده که یکم روابط کشورهای مهم با هم پویاتر بشه میز مذاکره از نبرد ایدئولوژیک تبدیل بشه به اینکه اینجاها تضاد منافع داریم که هست اینجاها اشتراک منافع داریم بتونیم روی این کار بکنیم اون موقع ممکن بود به نظر ناممکن و سخت و عجیب برسه ولی تاریخ ثابت کرد که


audio: 7tqOtMN5hQA_0171.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
چین و آمریکا اشتراک منافع‌شون می‌تونست خیلی زیاد باشه و زیاد شد و بعدا چقدر به نفع جفت‌شون شد یه زمانی آمریکا خیلی سود کرد یه زمانی چین سود کرد انقدری که الان بعضیا می‌گن که واقعا آیا نیکسون کار خوبی کرد که چین رو آورد باز کرد و حالا چین شد تهدیدی برای قدرت آمریکا الان بعد 40 سال تا 45 سال 50 سال اینطوری بهش نگاه می‌کنن و این نشون می‌ده که درسته که هزار تا اتفاق دیگه می‌تونه بیفته ولی برای هر دوی این‌ها در این کار پتانسیل برد زیادی وجود داشت


audio: 7tqOtMN5hQA_0172.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
سه ماه بعد از این هم نیکسون رفت شوروی حتی اگر نیکسون حالا فارغ از اینکه می‌تونست آیا نیکسون به شوروی بره اگر به چین نمی‌رفت به اینش کاری نداریم ولی حتی اگه چین نرفته بود شوروی رفتنش هم قدم بزرگی بود حرکت خیلی بزرگی بود اولین رئیس‌جمهور آمریکا بود که داشت می‌رفت شوروی تفاهم‌نامه امضا کردن فعالیت‌های موشکی رو محدود کردن پدافندها رو کم کردن جنگ سرد سردتر شد این در ادامه سیاست‌های نیکسون و کیسینجر


audio: 7tqOtMN5hQA_0173.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
جنگ سرد نوینی می‌خواستن درست کنن تنش رو کم کنن از اون وضعیتی که حالت آماده‌باش برای جنگ داشته باشن بیان بیرون قبلش هم ادامه داشت جنگ سرد یه جاهایی گرم بود در جهان سوم فجایع انسانی هم داشت کیسینجر هم توش نقش داشت این‌ها رو همه رو می‌دونیم و همه‌ش هم درسته ولی اگه تمرکز کنیم روی سیاستی که آمریکا داشت و اینکه تنش رو نمی‌خوایم انقدر بالا نگه داریم طولانی‌مدت می‌بینیم که چه کار بزرگی انجام شد


audio: 7tqOtMN5hQA_0175.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
تجربه درگیری شوروی در انقلاب‌ها در بلوک شرق و این‌ها رو داشتن می‌خواستن تمرکزشون رو بتونن برگردونن به مشکلات داخلی چون جفت اینا به هر دوی این قدرت‌ها ضربه زده بود مسئله ویتنام جنگ ویتنام برای آمریکا بد شده بود نهایتا دیگه خیلی بد شده بود ترجیح می‌داد که بتونه انرژیش رو بذاره فرض کنید ویتنامی نبود و جانسون می‌تونست تمرکزش رو بذاره روی مشکلات داخلی روی سیاست‌هاش در داخل آمریکا قبلا تو ویدیوی جانسون تعریف کردیم که جانسون چقدر خوب داشت پیش می‌رفت


audio: 7tqOtMN5hQA_0176.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و ویتنام چه ضربه بزرگی بهش زد می‌خواستن یه کاری کنن بتونن بدون اینکه مدام برای هم خط و نشون بکشن یا یه جاهایی مثل ویتنام واقعا با هم بجنگن تمرکزشون رو بذارن بخش زیادی از ریسورس‌شون رو بذارن برای جنگ داخلی برای ببخشید سیاست‌های داخلی و تونستن این کار رو بکنن و بعد اینطوری می‌رسیم به انتخابات دور دوم دور اول ریاست‌جمهوری نیکسون با این دستاوردها و این‌ها تموم می‌شه می‌رسیم به انتخابات دور دوم


audio: 7tqOtMN5hQA_0177.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و دیگه انقدر کارنامه نیکسون یه طوریه و دیگه وضع جامعه و نگاهش هم به کارها یه طوریه که در دور دوم از 50 ایالت 49 تاش رو نیکسون می‌بره می‌بره سه روز بعد از اینم که سوگند ریاست‌جمهوری رو می‌خوره در دور دوم پیمان صلح رو امضا می‌کنن اسرای آمریکایی آزاد می‌شن برمی‌گردن آمریکا ژانویه 73 نیکسون خوشحال یک مهمونی می‌گیرن بزرگترین مهمونی تاریخ کاخ سفید


audio: 7tqOtMN5hQA_0178.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
سربازها و اسرای از ویتنام برگشته می‌آن و دیگه نیکسون داره فکر می‌کنه که این دور دوم رو یه طوری بگذرونم که تاریخ‌ساز بشم برنامه‌های بزرگ در کشور راه بندازم یک روابط عمومی سنگین هم بذارم پشتش که این دستاوردها تا مدت‌ها در ذهن آمریکایی‌ها و در تاریخ آمریکا بمونه که البته خیلی خواب خوشی بود خوش‌خیالی بود نیکسون با چنان بدنامی رفت از سیاست آمریکا کنار


audio: 7tqOtMN5hQA_0179.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که مثال شد داستان شد کمی از انتخابات گذشته بود سروصدای پرونده‌ای بلند شد که بعدا شد یکی از بزرگترین رسوایی‌های سیاسی تاریخ آمریکا و آخرش هم نیکسون مجبور شد سرش استعفا بده و کلی برنامه و کارهای نکرده رو رها کنه و بره توی قصه واترگیت اینجا نمی‌شیم قصه‌ش خیلی مفصله و خیلی جالبه و جالبیش هم تو جزئیاتشه یه جای دیگه کامل تعریفش می‌کنیم امیدوارمم که زود این کار رو بکنیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0180.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
برنامه‌مون اینه که خیلی زود این کارو بکنیم ولی واقعیتش اینه که خود قصه ساده‌ست اتفاق خیلی عجیب غریبی نیست یه خطیش ساده‌ست قبل از انتخابات یک‌سری آدم می‌فرستن برن از حزب دموکرات اطلاعات جمع کنن چطوری؟ برن تو دفترشون مثلا شنود بذارن یا برن مدارک‌شون رو بدزدن بیارن معلوم هم نیست حالا واقعا نیکسون چقدر خودش در جریان بوده نبوده دستورش رو داده نداده چون خود این کاره هر چقدر هم کار داغون و زشت و


audio: 7tqOtMN5hQA_0181.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
غیرقانونی و سطح پایین و غیراخلاقی و همه اینا که باشه این نبود که باعث رفتن نیکسون شد اصل داستان بعدش بود و اونجایی بود که معلوم شد که این قضیه اومد بیرون درز کرد تحقیقات شروع شد و نیکسون شروع کرد سنگ انداختن در کار تحقیقات لاپوشونی کردن


audio: 7tqOtMN5hQA_0183.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
حاشا کردن دروغ گفتن بعد دیگه تو پیچ‌وخم این قصه واترگیت کامل می‌شه اون شخصیت نیکسون رو دید تو تاریکی شب می‌ره تو اتاق مطالعه‌ش می‌شینه نقشه می‌کشه چطوری ترتیب مخالفینش رو بده


audio: 7tqOtMN5hQA_0184.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
هم اون سمت متفکر و نقشه‌کش و ایناش رو هم اون شرارت‌هاش تو این داستان می‌ریزه بیرون واقعا آدمی بود به شدت سوءظن‌دار به هیچ‌کس اعتماد نداشت به همه مظنون بود به دموکرات‌ها مظنون بود دور اول موفق بود ولی همه‌ش نگران بود که از یه جایی ضربه بخوره که انتظارش رو نداره و همین هم شاید آخرش به فناش داد توی انتخاباتی کثافت‌کاری کردن که معلوم بود می‌برن واقعا شاید نیازی هم به این کارها نداشتن


audio: 7tqOtMN5hQA_0185.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی رفتن تو این کارها دیگه شنود بذار تو کاخ سفید شنود بذار به این باج بده این پول می‌خواد حق‌السکوت بده این رو تهدید کن می‌خواست یه سیستم اطلاعاتی خودش رو تو کاخ سفید درست کنه که به هیچ‌کی به جز خودش جواب نده بعد اسناد دروغ گفتن دولت در جنگ ویتنام درآمد


audio: 7tqOtMN5hQA_0187.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که اینا همه‌ش محدود به دوره نیکسون نبود خیلیاش برمی‌گشت به دوره‌های قبل ولی بی‌آبروی بزرگی بود برای کل دولت


audio: 7tqOtMN5hQA_0189.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
درز داره می‌کنه اطلاعات نشت می‌کنه اصطلاحا هم می‌گیم نشت دیگه مثل لوله که می‌گیم نشت می‌کنه اطلاعات هم می‌گن نشت می‌کنه گفتن اطلاعات نشت می‌کنه باید لوله‌کش بیاریم یه گروه لوله‌کشان کاخ سفید درست کنیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0191.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و اینا چیکار می‌کردن؟ اینا مثلا انقدر کاراشون کثیف بود می‌دیدن اینی که اسناد رو افشا کرده می‌ره پیش یه تراپیستی گفتن بریم ببینیم از اون تراپیسته چی درمی‌آد


audio: 7tqOtMN5hQA_0192.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
لجن در لجن بود سیاست‌ها و کارها و پول‌های پشت‌پرده بعد حالا عجیب‌ترش اینکه همه مکالمه‌ها رو ضبط می‌کردن نیکسون معلوم نیست چرا حالا شاید تو قصه واترگیت بهش برگردیم معلوم نیست ولی چرا همه مکالمات رو ضبط می‌کرد ساعت‌ها مذاکرات نیکسون با آدم‌هاش دستیارهاش وزراش حرف‌های مهم حرف‌های غیر مهم چرت‌وپرت همه‌ش هست نوارش هست


audio: 7tqOtMN5hQA_0193.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
تحقیقات به یه جایی تا یه جایی که جلو رفت گفتن نوارها رو باید بدین بررسی بشه گفتن نمی‌دیم این بکش اون بکش آخرش گفتن می‌دیم ولی فقط می‌دیم به فلان سناتوره ساعت‌ها نوار خش‌خشی رو دادن به یک سناتوری که کر بود عملا یعنی اصلا یه کمدی تراژدی عجیبیه ناشنوا بود نمی‌شنید نمی‌تونست بشنوه خیلی سختش بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0194.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
واقعا تو یک داستان عجیبی بعد نیکسون داره با یه کسایی درگیر می‌شه که عمری خودش رو در مقابل اینا دیده بچه پولدارها، هارواردی‌ها، اونایی که تو سیستم بودن نیکسون می‌گفت من از خارج سیستم اومدم بچه زرنگ‌ها امثال کندی‌ها و دوروبری‌های کندی و اینا با اینا درگیر شد و آخرش هم شکست خورد دیگه شکست بدی خورد و مجبور شد به استعفا


audio: 7tqOtMN5hQA_0195.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
شب قبل از اینکه استعفاش رو بده کیسینجر می‌گه من رو صدا کرد گفت بیا با من دعا کن بیا با هم دعا کنیم و حتی می‌گه که بغلم کرد یا دستم رو گرفت یا همچین چیزی نیکسونی که دست به کسی نمی‌زد


audio: 7tqOtMN5hQA_0196.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
عمدتا به‌خاطر همون تربیت مذهبیش در این صحنه عجیبی که کیسینجر تعریف می‌کنه حالا چقدر راست می‌گه چقدر نه می‌گفت دعایی کرد و اشکی ریخت و بعدش هم فرداش نیکسون استعفا داد و رفت


audio: 7tqOtMN5hQA_0198.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و یکی از کارای مهمی که کرد همون اول این بود که نیکسون رو عفوش کرد شامل عفو ریاست‌جمهوری شد دیگه پیگرد قانونی نشد نیکسون احتمالا این کار رو کرد به‌خاطر اینکه حالا شاید تو قصه فورد بهش برسیم ولی به‌خاطر اینکه اگه نمی‌کرد یک دادگاه دنباله‌داری نیکسون براش برگزار می‌شد و این می‌شد موضوع مهم ریاست‌جمهوری و این نمی‌خواست ریاست‌جمهوری خودش بره زیر سوال دلایل دیگه هم داشت نیکسون هم می‌گفت تو این مملکت هیچ‌کی نیست که الان بی‌موضع باشه


audio: 7tqOtMN5hQA_0199.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
نمی‌شه هیئت منصفه‌ای درست کرد تصمیم خیلی عجیبی هم نیست راستش اگر جامعه و سیاست آمریکا رو یه خرده‌ای بشناسیم گفتن وقت عبور کردنه وقت اینه که به جلو نگاه کنیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0200.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
گذشته گذشته اینم که دیگه یه رئیس‌جمهور بوده دیگه نیست همین تنبیه بزرگیه براش و همین کار رو کردن هرچند فورد بعدها گفت من می‌دونم به‌خاطر این کارم خودم رو راهی جهنم کردم به‌خاطر اینکه نیکسون رو بخشیدم ولی خلاصه این کار رو کرد و البته نیکسون از سیاست رفت بیرون ولی تا مدت‌ها مصاحبه می‌کرد می‌نوشت و


audio: 7tqOtMN5hQA_0201.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
از یه نظرایی حداقل از نظر فکری و ایده‌ای بسیار فعال بود و فعال موند خیلی نیکسون کارنامه عجیبی داره و خیلی شخصیت پیچیده‌ای داره خیلیاش رو اینجا نگفتیم خیلی


audio: 7tqOtMN5hQA_0202.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
مثلا یه چیز خیلی مهمی که اصلا نگفتیم کودتای علیه آلنده در شیلیه کودتای شیلی کودتای خیلی بدنامیه دخالت تعیین‌کننده آمریکاست در سیاست داخلی به شدت دوقطبی شده شیلی که منجر شد به استقرار یک دیکتاتوری نظامی خشن که بسیاری رو کشت و البته برای وضع اقتصادی شیلی کارای مثبتی کرد که باعث شد همچنان طرفدار داشته باشه در شیلی و در خارج از شیلی


audio: 7tqOtMN5hQA_0203.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
همین الان بعد از چند دهه نه جنایت‌هایی که اونجا کردن قابل انکاره نه دستاوردهایی که اونجا به‌دست آمد برای من قابل چشم‌پوشه دیگه حالا اینکه آدم شاقول قضاوتش رو کجا بذاره موضوع کار ما نیست اینجا منتها اون دخالت بسیار مهم آمریکا تاثیر چند دهه‌ای گذاشت نه تنها روی شیلی روی آمریکای لاتین روی خیلی جاهای دیگه و اینم از تصمیم‌ها خروجی تصمیمات کیسینجر و نیکسون بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0204.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و مثل ویتنام این رو هم اینا شروع نکردن دولت کندی شروع کرد اما اعتقادی که اینا داشتن کیسینجر یه حرف عجیبی می‌زد می‌گفت مردم شیلی اشتباه کردن آلنده رو انتخاب کردن رئیس‌جمهور منتخب مردم بود می‌گفت اینو اشتباه کردن انتخاب کردن و ما باید این رو درستش کنیم مسئله شیلی خیلی مهم‌تر از اینه که بذاریم مردم شیلی براش تصمیم بگیرن ما باید بریم کار رو درست کنیم دخالت آمریکا در آمریکای لاتین بی‌سابقه نبود زمان کندی کوبا بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0206.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی اینطوری مستقیم علنی در برابر حرف مردم واقعا اینو من فقط از تیم کیسینجر و نیکسون شنیدم و می‌شه حدس‌هایی زد که تیمی که طرز فکرش اینه مثلا اگر در زمان انقلاب ایران در قدرت بود چطوری عمل می‌کرد خود نیکسون هم بارها درباره‌ش صحبت کرده گفته که من اگر بودم طور دیگری برخورد می‌کردم و کارتر رو روش رفتار کارتر رو نقد کرده کلا فکر می‌کنم تا قبل از این دنیای اینترنت و انفجار اطلاعات و اینا


audio: 7tqOtMN5hQA_0207.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ما از هیچ آدم قدرتمندی به اندازه نیکسون سند نداشته باشیم نوشته‌ها و مکالمات ضبط شده و یادداشت‌های خودش و کیسینجر و اطرافیانش و خیلی اینا منابع جالبی شدن برای پژوهشگران تاریخ چه اونایی درباره شیلی پژوهش می‌کنن چه اونایی که درباره ایران چه اونایی که آمریکا چه ویتنام چه واقعا همه موضوعات دیگه حالا این شیلی رو گفتم ما قبلا درباره شیلی صحبت کردیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0208.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
خیلی صحبت‌های دیگه هم می‌شه کرد ویدیوهای درباره شیلی رو لینکش رو توی توضیحات می‌ذاریم درباره رابطه نیکسون و ایران و نیکسون و شاه هم دیگه تو این ویدیو جا نمی‌شد چون خیلی مفصله و به نظرم لازمه که تو یه ویدیوی دیگه‌ای یه خرده‌ای مفصل‌تر درباره‌ش صحبت کنیم اونم می‌ذاریم یه جای دیگه نیکسون وقتی مرد


audio: 7tqOtMN5hQA_0209.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یک روزنامه‌نگار مهمی یک یادداشتی براش نوشت یادنامه‌ای نوشت یا در واقع یه فحش‌نامه‌ای نوشت نوشت تابوت چنین هیولایی رو باید می‌فرستادن تو فاضلاب آدم بی‌اخلاق و بی‌اصولی که نه به کسی اعتماد داشت نه کسی بهش اعتماد داشت حتما همه آمریکایی‌ها یا حداقل همه ژورنالیست‌ها اینطوری فکر نمی‌کردن و اینطوری فکر نمی‌کنن درباره نیکسون اما اینکه نویسنده‌ای با چنین زبان تندی


audio: 7tqOtMN5hQA_0210.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
سیاستمداری رو که 20 سال پیش از قدرت رفته کنار اینطوری بدرقه کنه اگر بی‌مانند نباشه واقعا واقعا کم‌نظیره حالا ولی گذشته از قضاوت اخلاقی و انسانی که شاید گذشتن ازش درست نباشه ولی برای مطالعه تاریخی ناگزیره کارنامه نیکسون رو هم که می‌بینیم گیج‌کننده‌ست واقعا نمی‌شه راحت تصمیم گرفت دو تا نیکسون متفاوت داری سیاستمداری داری خیلی موفق که قفل رابطه با چین رو باز کرد


audio: 7tqOtMN5hQA_0211.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که در دور دومش چنان پیروزی تاریخی به‌دست آورد و البته همون رئیس‌جمهور کسیه که تنها رئیس‌جمهور آمریکاست که مجبور شد استعفا بده رئیس‌جمهور آمریکا آدمی که این همه قدرت داره رو مردم آمریکا دیدن آمد نشست جلوی دوربین گفت من دیگه نیستم و رفت آدمی که سال‌ها کار کرده بود که به اونجا برسه کریر سیاسیش عملا زود تمام شد در بی‌آبرویی و رسوایی هم تمام شد خیلی می‌شه حرف زد درباره نیکسون


audio: 7tqOtMN5hQA_0212.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
من الان واقعا به اندازه چهار تا ویدیو یک ساعته دیگه حرف و سوژه ازش دارم ولی همین آشنایی مقدماتی بسه به نظرم الان با این آدمی که هم کارای مثبتش و هم کارای منفیش بسیار بسیار اثرگذار بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0214.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که ما که من بهش علاقه دارم که مثلا اگر واتر‌گیت نبود الان نیکسون چطوری قضاوت می‌شد؟ اگر کل این قصه واترگیت یا اتفاق نیفتاده بود یا لو نمی‌رفت


audio: 7tqOtMN5hQA_0215.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
کاراش در سیاست داخلی و سیاست خارجی پایین آوردن سطح تنش در جنگ سرد اینا می‌اومد توی ارزیابی ما دیگه و می‌شه یه کمی هم حالا بعدش رو هم نگاه کرد چون از نتایج یه کم بلندمدت‌تر یا میان‌مدت رسوایی نیکسون این بود که جامعه‌ای که این سطح از بی‌اخلاقی و فساد سیاسی رو دید در دوره نیکسون و بعد دوره جانسون یعنی قبلش دوره جانسون رو دید


audio: 7tqOtMN5hQA_0216.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و اون اسناد پنتاگون درآمد اسناد دروغ گفتن‌های دولت پشت دولت آمریکا درباره ویتنام خود داستان ویتنام، واترگیت جامعه که اینا رو دید بعدش چه تصمیمی گرفت؟ تصمیم گرفت نهایتا بره سراغ یه آدمی مثل کارتر 4 سال بعدش که در نگاهش حداقل این آدم پیام‌آور اخلاق بود کارتر رو به عنوان مجسمه اخلاق دید نگاهش به سیاست اصلا از یه جای دیگری بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0217.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و در نتیجه تبعات تصمیم‌هاش و تبعات اونجور نگاهش یه چیزی شد که حالا بعدا هم مردم آمریکا هم مردم جاهای دیگه دنیا از جمله ایران خیلی واضح دیدن و تجربه کردن اونطوری آدم اخلاقی بودن خیلی خوبه ولی خب می‌تونیم الان قضاوت کنیم که نتیجه اونطوری دیدن برای کارتر چی شد برای آمریکا چی شد و برای بقیه دنیا چی شد درباره کارتر و بقیه رئیس‌جمهورهای آمریکا


audio: 7tqOtMN5hQA_0218.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ویدیوهای این پلی‌لیست رو ببینید ما داریم درباره یکی یکی رئیس‌جمهورهای قرن بیستم آمریکا ویدیو می‌سازیم


audio: UmZzi8AXhAg_0001.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ایران قرن 19 ایران قاجاری ایرانی که متوجه عقب‌موندگی شد و شروع کرد به یه تلاش‌هایی برای جبرانش برای اینکه برسه به اون چیزایی که داشت در غرب می‌دید سروصداش رو داشت می‌شنید حداقل


audio: UmZzi8AXhAg_0002.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
آزادی، عدالت، پیشرفت، حکومت قانون با همون درک‌های ناقص اون موقع داستانی که با شکست ایران شروع شد ابتدای قرن 19 از روسیه و تموم شد در انتهای قرن 19 یا ابتدای قرن 20 با صدور فرمان مشروطیت یعنی داستان اون مرحله‌ش تمام شد تو این ویدیو می‌خوایم یک نگاهی بکنیم به انقلاب مشروطه ایران و اتفاقات مهمش در قرن 19 میلادی


audio: UmZzi8AXhAg_0003.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
از اواخر دوره ناصری که کم‌کم تکان و بیداری در ایرانیان شروع شد تا وقتی که در دوره مظفرالدین‌شاه در 1906 فرمان مشروطیت رو امضا کرد مظفرالدین‌شاه چند تا اتفاق مهم افتاد ما می‌خوایم اون اتفاق‌ها رو ببینیم یه اتفاق مهم در ایران قرن 19 که از خیلی نظرها واقعا نقطه عطف بود جنبش تنباکو بود این رو زیاد ازش شنیدیم مخصوصا اونایی که می‌خوان خیلی تاکید بکنن روی نقش مذهب


audio: UmZzi8AXhAg_0004.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
روی نقش آخوندها در حرکت‌های ضد استبدادی ایران از جنبش تنباکو خیلی می‌گن و از نقش فتوای میرزای شیرازی و این‌ها حرف غلطی هم نیست


audio: UmZzi8AXhAg_0005.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ولی خب روایت کاملی هم نیست ضمن اینکه وقتی شما بخوای بری از تاریخ اون حرفی رو که دوست داری دربیاری که یک تیکه‌ای از حقیقته ناگزیر یک سری حرف‌های دیگه رو کنار می‌ذاری یا ناگزیر هم نه، می‌تونی یک سری حرفا رو کنار بذاری و نگی و این خودش می‌تونه گمراه‌کننده بشه ما سعی می‌کنیم یکمی جامع‌تر نگاه کنیم اینجا به جنبش تنباکو از اون چیزی که تا حالا خوندیم و شنیدیم مخصوصا از رسانه‌های رسمی‌تر تو مدرسه و اینا


audio: UmZzi8AXhAg_0006.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
که ببینیم جنبش تنباکو در چه ایرانی اتفاق افتاد و چرا مهمه اولین چیزی که باید برگردیم روش تاکید کنیم اینه که ایران خیلی کشور گرفتاریه در ایران قاجاری هستیم ما قبلا گفتیم که ایران قاجاری چه جور ایرانیه بعد از اینکه نادر رفت ایران افتاد به جنگ داخلی همونطور که قبل از نادر در جنگ داخلی بود بعد از این جنگ‌های داخلی کریم‌خان اومد که هر چند چیزی از ایران کم نشد در زمان کریم‌خان


audio: UmZzi8AXhAg_0007.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ولی چیزی هم بهش نیفزود به قول کسروی و بعد دوباره جنگ داخلی شد و بعد قاجاری اومد سر کار که واقعا شاهانی داشت و شاهانی تحویل داد که ناتوان بودن ناآگاه بودن مناسب نبودن برای اداره کشوری در اون دنیایی که دیگه واقعا داشت پیشرفت‌های سریع می‌کرد و قدرت‌های نیرومند توش پدیدار می‌شدن


audio: UmZzi8AXhAg_0008.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
فاصله داشت زیاد می‌شد فاصله زیاد می‌شد و واقعا قاجار شاهان قاجار شاهان مناسبی برای اون دوره در ایران نبودن فارغ از اینکه حالا ایران چقدر امکان این رو داشت می‌تونست مثلا برسه یا نرسه واقعا سیستم حکمرانیش هم بد بود مشخصه که بد بود این بود که ایران شده بود کشوری گرفتار کشوری ضعیف فتحعلی‌شاه اونطوری در برابر روسیه شکست می‌خورد محمدشاه و ناصرالدین‌شاه در برابر بریتانیا شکست می‌خوردن مردم هم چشم‌بسته‌ان عموما


audio: UmZzi8AXhAg_0009.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بی‌سوادن، ناآگاهن دولت درست حسابی نداره شاهش نه واقعا خودش آدم کننده‌ایه نه می‌ذاره دیگران کننده هستن بکنن چه قائم‌مقام باشه چه امیرکبیر باشه چه سپهسالار باشه داستان دوره قاجار همینه واقعا دهه‌های آخر حکومت هم ناصرالدین‌شاه کلا دیگه زده بود گاراژ یعنی یک صدراعظمی رو آورد اول امین‌السطان کارا رو سپرد دست اون اونم از جنس اینایی نبود که دنبال اصلاحات و مدرن کردن و این حرفا باشه همونی که بعدا به نام اتابک صدراعظم مظفرالدین‌شاه هم شد


audio: UmZzi8AXhAg_0010.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
25 سال ایشون کلا صدراعظم بود عموما در تاریخ ایران نام نیکی ازش برده نمی‌شه در نتیجه داشتن چنین حاکمانی و حکومتی ایران در آخر قرن 19 هنوز نه نظام مالی درستی داره نه منابع درآمدی کافی داره توی ویدیوهای دیگه‌ای که درباره خواسته‌های اصلی مشروطه رو می‌گیم گرفتاری‌های اصلی ایران می‌گیم این چیزا رو یه خرده‌ای گفتیم هزینه‌هاش هم رفته بالا از جمله به‌خاطر اینکه پادشاه همه‌ش هوای سفر فرنگ می‌کنه


audio: UmZzi8AXhAg_0011.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
با کلی دم‌ودستگاه پا می‌شه می‌ره اروپا برای چند ماه و این خودش یک باریه روی اون دولت ضعیف و فقیر داستان سفرا رو هم که اینجا گفتیم پول سفر رو از کجا بیاریم؟ قرض بگیریم تو 10 سال آخر ناصرالدین‌شاه دیگه سیاست خارجی قاجاریه همینه چی گرو بذاریم که وام بگیریم از خارجی‌ها و یه کاری که معمول شده بود می‌کردن این بود که امتیاز یه چیزی رو می‌دادن به یه کسی و ازش پول قرض می‌کردن


audio: UmZzi8AXhAg_0013.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
امتیاز صادرات الوار خزر رو امتیاز شیلات شمال رو یعنی ماهیگیری در دریای خزر رو امتیاز نفت رو امتیاز راه‌آهن رو گمرک رو بهره‌برداری از جنگل‌ها رو استخراج معادن رو امتیاز بانک رو امتیاز بخت‌آزمایی رو یه جور سرمایه‌گذاری خارجی بود یعنی یه راهی بود برای اینکه سرمایه خارجی وارد کشور بکنن عمدتا هم از طرف آدم‌ها شخصیت‌های انگلیسی و روسی


audio: UmZzi8AXhAg_0014.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
یعنی یه کاری در ایران ظرفیت انجامش وجود داشت مثل مثلا ماهیگیری می‌گم در شمال یا کشتیرانی در کارون یا بخت‌آزمایی یا هرچی ظرفیتش وجود داشت دولت خودش نمی‌تونست انجام بده اجازه‌ش رو می‌داد که یه شرکت خارجی بیاد این کار رو انجام بده یه درصدی مثلا از سودش رو بده به دولت ایران همون اول کار هم که قرارداد رو می‌بست یه مبلغی پول بیاره بده به دولت ایران که اینا بزنن به یه زخمی یا پاشن باهاش برن اروپا


audio: UmZzi8AXhAg_0015.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بعضی از این قراردادها خیلی بد بود شرایطش شرایطش بسیار یک‌طرفه و به ضرر ایران بود انقدری که گاهی صدای قدرت رقیب رو درمی‌آورد قدرت رقیب بازی بزرگه در ایران دیگه بازی بین انگلیس و روسیه‌ست و گاهی امتیازهایی که روس‌ها می‌گرفتن صدای انگلیس رو درمی‌آورد از اونجا معلوم می‌شد چقدر اوضاع خرابه و برعکس امتیازی که انگلیس‌ها می‌گرفتن صدای روس‌ها رو درمی‌آورد یه وقتایی هم صدای جامعه رو درمی‌آورد یه گروه‌هایی از جامعه رو حداقل


audio: UmZzi8AXhAg_0016.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
یه گروه‌هایی که مخصوصا بیشتر هم متضرر می‌شدن این خب طبعا زودتر صداشون درمی‌آمد این اتفاق تازه‌ای بود که جامعه به یه کاری که دولت داره می‌کنه اعتراض داشته باشه و کم‌کم دنبال این باشه که اعتراضش رو بگه و یه راهی بخواد پیدا کنه که اثر بذاره روی تصمیم‌های حکومت یه جایی که این رو می‌بینیم یکی از اولین جاهایی که اینو می‌بینیم امتیاز فروش و صادرات تنباکو فقط فروش هم نه


audio: UmZzi8AXhAg_0017.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
یعنی دادن این رو به یه شخص انگلیسی به نام آقای جرالد تالبوت چی می‌داد بهش؟ حق خرید و فروش همه تنباکوی ایران که یه محصول خیلی مهمی هم هست برای ایران خریدش یعنی بیاد از کشاورز ایرانی بخره


audio: UmZzi8AXhAg_0018.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و فروشش هم به مصرف‌کننده ایرانی بفروشه و هم صادرش بکنه شبیه این قرارداد رو عثمانی‌ها هم بسته بودن اون موقع ما یه معیاری که داریم این رو مقایسه کنیم قرارداد مثلا خوبی نبود قرارداد بدی بود مقایسه با این قرارداد عثمانیه عثمانی البته کمتر از ایران تنباکو داشت و قراردادش هم فروش داخلی و خارجی نبود تو قرارداد فقط فروش داخلی رو داده بود رفته بود برای اون قرارداد که مقدار تنباکوش هم کمتر بود فروشش هم فقط محدود بود


audio: UmZzi8AXhAg_0021.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
سالی 15 هزار لیره به اضافه 25 درصد سود خالص قرارداده معلوم بود که قرارداد بدیه برای ایران حتی در مقایسه با قرارداد عثمانی که اونم احتمالا قرارداد خیلی درخشانی نبود این قرارداد 20 مارس 1890 میلادی بسته شد شب عید سال 1268 130 سال پیش تقریبا زمان ناصرالدین‌شاه اولش که پخش شد یه سری اعتراض شروع شد


audio: UmZzi8AXhAg_0022.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
در شیراز، در اصفهان، در تبریز، در مشهد تجار شروع کردن یه خرده اعتراض کردن واسه جامعه کلا پذیرفتنش یه خرده سخت بود مخصوصا دیدن مردم آدمای بیگانه اومدن در ایران کشاورز ایرانی می‌دید که تنباکوش رو باید ارزون بفروشه به خارجیه بعد مصرف‌کننده ایرانی باید تنباکوش رو گرون از خارجیه بخره


audio: UmZzi8AXhAg_0024.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
شاید هم اصلا به قول کسروی پروای سود و زیان کشور رو هم نداشتن چون این تصورات امروز هم ما نباید بندازیم رو اون موقع دیگه


audio: UmZzi8AXhAg_0025.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
اینا یه چیزاییه که واقعا اون موقع نمی‌دونیم چقدر وجود داشته که مثلا نگران باشن که این قرارداد برای کشور بده مثلا برای ایران بده


audio: UmZzi8AXhAg_0026.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
نمی‌دونیم همچین درکی اصلا وجود من نمی‌دونم همچین درکی وجود داشته یا نداشته فکر می‌کنم نداشته ولی همین که می‌دیدن که مثلا کارکنان شرکت خارجی می‌آن ایران و اینا یه خرده‌ای نگران‌شون می‌کرد خارجی می‌دیدن نگران می‌شدن ولی از اون مهم‌تر تاجرا بودن بازرگان‌ها سال‌های قبل از این یک مجلسی در ایران داشتیم مجلس وکلای تجار یک نهادی متشکل از تجار یکی از تجربه‌های اولیه جامعه اون موقع ایرانه برای تشکیل دادن یه چیزهایی


audio: UmZzi8AXhAg_0027.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
تمرین کردن یه چیزهایی شبیه پارلمان یا نهادهای صنفی خیلی هم این کمک کرد به اینکه متحد بشن تجار مثلا حواس‌شون یه خرده‌ای جمع بشه البته اون نهاده کلا یه سال بود و منحل شد منتها روابطی که سر اون بین این تجار درست کرده بود همچنان بود یعنی تجار با همدیگه درست کرده بودن همچنان بود تاجرها شاکی شدن شاکی شدن اعتراض کردن اول به دربار گوش شنوایی پیدا نکردن


audio: UmZzi8AXhAg_0029.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
رفتن سراغ یه نهاد دیگری که در جامعه یه مقدار قدرت داشت حرفش می‌رفت رفتن سراغ آخوندها رفتن سراغ آخوندها که چه نشستین که بیگانه آمده اینجا ما هم درآمدمون کم شده


audio: UmZzi8AXhAg_0030.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
درآمد ما هم کم بشه وجوهات شما رو نمی‌تونیم بدیم و خلاصه آخوندها شروع کردن روی منبر صحبت کردن با مردم درباره این امتیازنامه‌ها و مخصوصا از اینکه بیگانه به امور کشور مسلط شد ای وای که غیر مسلمان بر مسلمان حاکم شد کم‌کم شایع شد در شیراز که اصلا تنباکو حرامه دیگه


audio: UmZzi8AXhAg_0031.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
تنباکویی که اینطوری همه‌ش رو می‌گن باید خارجی بخره هرچی هم می‌خوای بخری باید از خارجیه بخری اصلا این دیگه مال حرامه کلا تنباکویی که مصرفش هم کم نیست پس تجار شاکی الان آخوندها هم شاکی


audio: UmZzi8AXhAg_0032.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
از اون‌طرف روشنفکران هم مثل ملکم‌خان و اینا دارن انتقاد می‌کنن توی روزنامه‌هاشون یعنی گروه‌های مختلفی در جامعه دارن مخالف می‌شن با این تصمیم و دارن فشار می‌آرن تجار، مجتهدین، عموم مردم کم‌کم حالا به دنبال‌شون بعد در تبریز حتی مثلا روس‌ها روس‌ها در شمال ایران قلمرو انحصاری خودشون می‌دونن اونا هم شاکی می‌شن اونا هم اعتراض می‌کنن


audio: UmZzi8AXhAg_0033.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
هر کسی خلاصه با نگاه خودش با این قصه یه مشکلی پیدا می‌کنه کم‌کم موج مخالفت بزرگتر هم می‌شه تا یه جایی که یک آقایی به نام میرزا حسن آشتیانی اون موقع حوزه علمیه تهران دستشه بزرگ حوزه علمیه تهرانه یه نامه می‌زنه به میرزای شیرازی که در نمی‌دونم سامراست یا نجفه اون موقع در 1892 میلادی یادمون باشه اون موقع ما هنوز حوزه علمیه قم نداریم حالا درباره اینکه بعدا چی می‌شه قم چی شده اون موقع قم چه خبر بوده


audio: UmZzi8AXhAg_0034.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و بعدا قم اصلا از کی شروع می‌شه و مهم می‌شه و اینا بعدا صحبت می‌کنیم ولی خلاصه میرزای شیرازی اون موقع مرجع تقلید اول شیعیانه


audio: UmZzi8AXhAg_0035.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
پیشوای مذهبی شیعه‌ها شاید بشه گفت و سید جمال‌الدین اسدآبادی هم خیلی کمک کرده و نقش داره که ایشون این جایگاه رو بگیره اینطوری که عباس امانت می‌گه ولی خلاصه جایگاهش جایگاه مهمیه قدرت داره قدرتی داره که البته تا اون موقع خیلی فرصت ظهور و اثرگذاری پیدا نکرده یه تلگرافی می‌زنه به ایشون که با این وضعی که بابت تنباکو پیش آمده


audio: UmZzi8AXhAg_0036.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
حالا کشیدن قلیان شرعا به چه صورته؟ تکلیف مسلمان چیست؟ میرزای شیرازی هم جواب می‌ده به ایشون و فتوا می‌ده که اصلا تنباکو و توتون حرامه کلا


audio: UmZzi8AXhAg_0037.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بعضیا می‌گن سید جمال بود که زیر پاش نشست که این فتوا رو بده ولی هر چی که بود جواب داد که استعمال توتون تنباکو بای نحو هر طور که استفاده بکنین در حکم محاربه با امام زمانه


audio: UmZzi8AXhAg_0039.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
توتون و تنباکویی که تا پریروز همه داشتن استفاده می‌کردن رو شخصیت مورد احترام اول و مرجع تقلید اول شیعه‌ها داشت می‌گفتش که این اصلا در حکم جنگیدن محاربه با امام زمانه حرف سنگینی بود دربار رو نگران کرد می‌گن که در حرمسرای ناصرالدین‌شاه قلیون‌ها رو شکستن که آقا گفته حرامه دیگه حرامه


audio: UmZzi8AXhAg_0040.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و واقعا زنگ خطری بود برای اقتدار شاه سابقه نداشت اینطوری شاه به این میرزا حسن آشتیانی که تلگراف زده بود به اون میرزای شیرازی گفتش که نمی‌شه که شما اینطوری معامله ما رو به هم بزنی یعنی چی حرام است و اینا؟ پاشو بیا اصلا جلوی مردم قلیون بکش بیا قلیون بکش نشون بده حرام و این حرفا نیست اگر نه باید از ایران بری بیرون ایشونم گفت نه من قلیون نمی‌کشم می‌رم راه افتاد که بره بیرون مردم جمع شدن جلوش رو گرفتن


audio: UmZzi8AXhAg_0041.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بازاری‌ها مغازه‌ها رو تعطیل کردن اوضاع تهران داشت از کنترل خارج می‌شد و نشون داد جامعه که فشار زیاده یه طوری نشون داد فشار زیاده که شاه مجبور شد امتیازنامه رو لغوش کنه یه تلگرافی هم هست از ناصرالدین‌شاه فرستاده واسه همین میرزا حسن آشتیانی که می‌گه که بله هیچ‌کس عقل کل نیست و انسان گاهی یه خیالی می‌کنه و یه کاری می‌کنه بعدا ازش پشیمون می‌شه و این ماجرای دخانیات هم


audio: UmZzi8AXhAg_0042.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
من خودم می‌خواستم انحصار داخلیش رو بگیرم از خارجی دستورشم داده بودم ولی می‌خواستم مدلی این ماجرا رو پیش ببرم که ما مجبور نشیم خسارت بدیم ما مشغول این کار بودیم که حکم میرزای شیرازی رسید به اصفهان و از اونجا آمد تهران پخش شد و اینا شما که علمای عاقل و بزرگی هستی شما به جای اینکه بیاین به دولت بگی رفتی ماجرا رو بردی بین مردم پخش کردی بهتر نبود بین خودمون بگی حلش کنیم؟ بعد هم که ما شما رو صدا کردیم بیاین قرارداد رو ببینین بگید کدوم قسمتش خلاف شرعه همه اومدن شما نیومدی


audio: UmZzi8AXhAg_0043.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
جلسه دوم صدات کردیم اومدی جای اینکه درباره قرارداد صحبت کنی درباره راه‌آهن صحبت کردی درباره چیزای دیگه صحبت کردی بعد هم که ما قبول کردیم لغوش کنیم به جای اینکه پای منبر بری بگی که ما همکاری کردیم و این حرفا رفتی مردم رو شوروندی شما انگار حواست نیست همین دولت اگر نباشه بابی‌ها می‌آن می‌گیرن گردنت رو می‌زنن دولت اگه نباشه زن و بچه‌ت می‌افته دست قزاق روس و عسکر عثمانی و قشون انگلیس و افغان و ترک و


audio: UmZzi8AXhAg_0046.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ولی اینا بزرگترین هزینه‌ای نبود که دولت قاجاری داشت می‌داد بزرگترین هزینه یا بزرگترین تحول این بود که جامعه داشت گوشی می‌اومد دستش که می‌شه یه کاری کرد که شاه بکشه عقب که شاه تصمیمش رو عوض کنه تن بده به خواست جامعه و این شاید از خود قصه تنباکو مهم‌تر بود


audio: UmZzi8AXhAg_0047.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
یکی از چیزایی بود که از خود قصه تنباکو مهم‌تر بود باز یه چیز مهم دیگه این بود که دستگاه مذهبی داشت قدرت می‌گرفت در مقابل دولت اینم یه روندی داشت از ابتدای قاجاریه با یه روندی آمده بود تا به اینجا رسیده بود ولی الان دیگه یه آخوندی آمد یه نقش مهمی بازی کرد شد یکی از بازیگرهای اصلی در سیاست ایران کلا نهاد مذهبی و اینطوری که بعدا هم حالا در تحولات می‌بینیم اونطوری که آقای آجودانی هم می‌گه توی صحبت‌هاش


audio: UmZzi8AXhAg_0048.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
توی کتابش زیاد می‌گه به تشویق روشنفکرا آخوندها اومدن در کار چون روشنفکرا دیدن که بدون همراهی آخوندها حریف قاجار نمی‌شن رفتن حتی ازشون دعوت کردن که بیاین حکومت کنین حرف جالبیه حرف مهمی هم هست یه خرده‌ای با دقت بگیم می‌گه روشنفکرا رفتن باج دادن به آخوندا که بیاین بیاین همراه ما بشین باجی که دادن این بود


audio: UmZzi8AXhAg_0049.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
که این مفاهیم تجدد رو که می‌خواستن و دنبالش بودن که در ایران بیارن و یک فهم تقلیل‌یافته‌ای خودشون ازش داشتن اینا رو باز یه آب دیگه شستنش تقلیل‌ترش دادن


audio: UmZzi8AXhAg_0050.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
انقدری که به آخوند گفتن که آزادی بیانی که ما داریم می‌گیم خیلی خوبه و اینا این چیز عجیبی نیست که این همون امر به معروف و نهی از منکره که شما بلدی


audio: UmZzi8AXhAg_0051.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
آزادی بیان همون امر به معروف و نهی از منکره پارلمان چیز ترسناکی نیست که همون مجلسه که امرهم شوری بینهم این همونه


audio: UmZzi8AXhAg_0052.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
انقدر گفتن که آخوند آخرش اومد گفت اگه اینطوره ما هستیم اصلا رفت در صف رهبری مشروطه‌خواهان روایت این قسمت داستان که جنبش تنباکو یک اتفاق مهمی بود در سال‌های قبل از مشروطه خود حالا قرارداده مهم بود و خسارتی که ایران داد و اینا مهم بود ولی این اثرات جانبیش شاید از اون اصل قصه مهم‌تر بود یه خرده رو تایم‌لاین قرن 19 ببینیم ببینیم روی این مسیری که داریم می‌آیم از جنگ‌های ایران و روس اینجا تا دوره ناصرالدین‌شاه


audio: UmZzi8AXhAg_0053.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و بعد دوره طولانی ناصرالدین‌شاه نزدیک 50 سال و اینجا هم جنبش تنباکو ماجرای تنباکو حالا به یه سرانجامی رسید ولی نارضایتی از وضع حکومت پابرجا بود و نارضایتی از شاه بیشتر و بیشتر هم می‌شد ضمن اینکه مردم هم یه بار دیده بودن که می‌شه با تصمیم شاه مخالفت کرد گروه‌های مخالف هم داشتن نقد می‌کردن شاه و درباری‌ها رو وضع مملکت هم خراب بود تو روزنامه‌ها می‌نوشتن توی جمع‌ها صحبت می‌کردن


audio: UmZzi8AXhAg_0054.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
از اشتباه‌های شاه و دربار صحبت می‌کردن و اینا ادامه پیدا کرد ادامه پیدا کرد تا یکم می 1896 که می‌شه 12 اردیبهشت 75 1275 در این تاریخ ناصرالدین‌شاه ترور شد سالگرد تاج‌گذاریش بود به سال قمری رفته بود شاه عبدالعظیم اونجا مراسم و چی و اینا میرزا رضای کرمانی ترورش کرد اگه درباره این موضوع علاقه دارید یه متن جالبی که می‌شه خوند


audio: UmZzi8AXhAg_0055.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
متن بازجویی میرزا رضای کرمانیه اینو توی تاریخ بیداری ایرانیان ناظم‌الاسلام آورده متن سوال و جواب و بازجویی ایشون اونجا هست تو اون بازجویی‌ها می‌گه که من با سید جمال‌الدین ارتباط داشتم در استانبول دیدمش و باهاش حرف زدم و با ایده‌هاش موافقم و این حرف‌ها خانم هما ناطق می‌گه که از تاریخ‌نگاران برجسته دوره مشروطه‌ست یعنی تاریخ دوره مشروطه رو ایشون خیلی تحقیق کرده و نوشته


audio: UmZzi8AXhAg_0056.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ایشون می‌گه که بابیه بعدا تو یکی از اعلامیه‌هاشون اعلام کردن که ترور ناصرالدین‌شاه کار ما بوده و میرزا رضای کرمانی هم از ما بوده از اعضای ما بوده درباره جنبش بابیه هم باید یکبار صحبت کنیم اینجا خیلی کوتاه بگیم که بابیه یک جنبشی بود اجتماعی دینی


audio: UmZzi8AXhAg_0058.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
اول از دل اسلام شروع شد ولی بعدا از اسلام کلا جدا شد رفت برای خودش چیز جدیدی شد و بعدا هم از دلش بهائیت درآمد


audio: UmZzi8AXhAg_0059.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
چون داستان مذهبیه راستش حساسیت روش زیاده خیلی باید با دقت درباره‌ش صحبت بکنه آدم که چیز اشتباهی نگه من الان انقدری اطلاعات ندارم و تسلط ندارم که بتونم اونطوری صحبت کنم برای همین این رو می‌گذارم برای یه وقت دیگری اما مهمه که بدونیم این جنبش بابی‌ها که جنبش بسیار مهمی بود در قرن 19 سرکوب شد در عمل دیگه سرکوب شد در زمان قاجار از جمله به دست امیرکبیر و دیگران ولی زمان ترور ناصرالدین‌شاه می‌گفتن که


audio: UmZzi8AXhAg_0060.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
اصلا این کار کار بابی‌ها بود یعنی یک تئوری این بود که کار بابی‌ها بوده قبلا هم بابی‌ها ترورش کرده بودن و موفق نشده بودن این بار ولی در 1896 چهار سال مونده قرن بیستم شروع بشه ما بعضی وقت‌ها تصورمون از ناصرالدین‌شاه خیلی قدیمی‌تر از این حرفاست ناصرالدین‌شاه بعد از نزدیک 50 سال، نیم قرن سلطنتش تمام می‌شه بگذریم بعد از کشتن ناصرالدین‌شاه اون نیمچه ثباتی هم که در کشور بود دیگه از بین می‌ره


audio: UmZzi8AXhAg_0061.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
دیگه مظفرالدین‌شاه می‌آد به جای پدرش می‌شینه بر تخت سلطنت دوره پادشاهیش نسبتا کوتاهه ولی بسیار پراتفاق


audio: UmZzi8AXhAg_0062.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
معروفه که می‌گن خودش خسته بود و مریض بود و این‌ها بعد از ترور باباش از مخالفین هم می‌ترسید مداراگرتر از ناصرالدین‌شاه هم شده بود روش متفاوتی در پیش گرفت کنترل کمتر شد روزنامه‌ها از خارج می‌آمدن به ایران اجازه تشکیل گروه و انجمن و این‌ها می‌دادن یه شکلی از فعالیت سیاسی و مطبوعاتی شروع شد ولی


audio: UmZzi8AXhAg_0063.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
یا بود مثلا تقویت شد ولی وضع مملکت خرابه واقعا وضع خرابه مردم فقیرتر، تهی‌دست‌تر از قبل هستن سطح زندگی پایینه نارضایتی بالاست ولی تو همین دوره مدرسه یه خرده راه می‌افته روزنامه‌ها یه مقدار رونق می‌گیرن بعد مظفرالدین‌شاه امین‌الدوله رو می‌آره می‌ذاره وزیر صدراعظم و بهش می‌گه که من می‌دونم که ما عقبیم


audio: UmZzi8AXhAg_0064.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و یه بخشی از مشکل هم این قدرت مطلقه‌ایه که دست منه شما برو هر کاری که لازمه بکن برای جبران این عقب‌موندگی منم اگه قدرتم لازمه که محدود بشه مسئله‌ای نیست من راضی‌ام شما فقط بجنب که ما بتونیم این عقب‌موندگی رو یه مقدار جبران کنیم امین‌الدوله می‌گه که اول باید یک سامانی بدیم به این وضعیت مالی این بریز و بپاش دربار رو مثلا جمعش کنیم که بشه کشور رو اداره کرد قدم اول هم تایید شاه رو داشت دیگه


audio: UmZzi8AXhAg_0066.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
دریافتی ماهانه مشخص کنیم ماه به ماه شاه یه مبلغی بگیره حقوق شاهه مثلا بقیه که دیدن که اوضاع داره این سمتی می‌ره از شاه شروع کرده می‌خواد به شاه حقوق بده گفتن خب کلاه ما دیگه پس معرکه‌ست شروع کردن مخالفت و داد و بیداد که حقوق چیو بدی هرچی هست مال شاهه


audio: UmZzi8AXhAg_0067.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
تا حالا اینطوری بوده که شاه پول می‌داده به مردم حالا از کی مواجب‌بگیر مردم شده باشه جایگاه اقدس همایونی شانش این نیست شروع کردن زدن زیراب امین‌الدوله امین‌الدوله از جاهای دیگه هم البته زیرابش خورد یه کار دیگه‌ای که کرده بود این بود که سروسامانی می‌خواست به گمرک بده سه تا بلژیکی رو آورده بودن اینا قرار شده بود امورات گمرک رو رسیدگی کنن راه و چاه رو یاد بدن به ایران یکی‌شون یه آقایی بود که خیلی در تاریخ ایران معروف شد مسیو نوز، نوز بلژیکی


audio: UmZzi8AXhAg_0068.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ایشون رو گذاشته بودن مدیر کل گمرکات زیر نظر صدراعظم کار می‌کرد یکی دیگه هم بود مسیو پریم مسیو پریم بلژیکی این سرگمرک آذربایجان بود امین‌الدوله ولی فشار روش زیاد بود فشار روش زیاد بود خیلی هم براش زدن و آخرش ورش داشت مظفرالدین‌شاه آقای عباس امانت می‌گه که امین‌الدوله آخرین صدراعظمی بود که می‌خواست روند اصلاحات از بالا رو پیش ببره در قاجارها


audio: UmZzi8AXhAg_0069.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
سیاستی که صدراعظم‌های دیگه هم بودن که تلاش کرده بودن از قائم‌مقام فراهانی تا امیرکبیر تا میرزا حسین‌خان سپهسالار و همه توش ناکام مونده بودن ایشون هم ناکام موند و وقتی همه اینا شکست خوردن وقتی این سیاست‌های اصلاح از بالا شکست خورد دیگه نهضت تغییر از پایین و حرکت انقلابی بود که جون گرفت مظفرالدین‌شاه وقتی برش داشت امین‌الدوله رو


audio: UmZzi8AXhAg_0070.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
به جاش امین‌السلطان رو آورد اتابک رو که قبلا صدراعظم ناصرالدین‌شاه هم بوده ایشون برعکس امین‌الدوله با روزنامه‌ها مشکل داشت با مدرسه‌ها مشکل داشت خیلی هم دنبال این قصه پیشرفت و اینا نبود معروفه که به روس‌ها هم نزدیک بود من قبلا که می‌خوندم به روس‌ها نزدیک بود تو داستان نفت هم گفتیم قصه نزدیکیش رو به روس‌ها برام همیشه سوال بود که چطوری انگلیس‌ها گذاشتن آدمی که


audio: UmZzi8AXhAg_0071.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
انقدر به نزدیکی به روس‌ها معروفه بیاد قدرت بگیره توی این مقاله کامران آقایی می‌گفت که چون انگلیسی‌ها اون موقع درگیر جنگ بوئر هستن جنگ بور هستن در آفریقای جنوبی نمی‌تونستن اونطوری که می‌خوان در امورات ایران دخالت کنن من از اون چیزایی که نمی‌دونستم دیگه تا مثلا یه سال پیش نمی‌دونستم مثلا جنگ بوئر چیه نه می‌دونستم تلفظ درسته بوره


audio: UmZzi8AXhAg_0072.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
اینطوری که از تو کامنت‌ها از شما یاد گرفتم فهمیدم اینه تلفظش داستانش رو هم که تعریف کردیم و الان می‌دونیم چیه ماجراش رو می‌تونید تو این ویدیوها ببینید خیلی جالبه که واقعا وصل می‌شه ویدیوهامون به هم همینطوری خلاصه چون انگلیسی‌ها می‌گه درگیر جنگ‌های بور بودن در آفریقای جنوبی نتونستن اونطوری دل بدن و دخالت بکنن اونطوری که می‌خوان در ایران یک صدراعظم روس‌دوست اصطلاحا روسوفیل قدرت رو گرفت در ایران


audio: UmZzi8AXhAg_0074.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
از این کشور اون کشور وام می‌گیره یه وامی گرفت از روسیه در ازاش گمرک‌های شمال ایران رو داد بهشون تو روزنامه هم نوشتن که ما قراره با این پول از کارون آب بکشیم بیاریم تا قزوین از این پروژه‌های اینطوری که الان هم می‌شنویم


audio: UmZzi8AXhAg_0076.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
پول رو گرفتن گفتن از کارون می‌خوایم آب بکشیم بیاریم قزوین و چی و چی ولی تهش کاری که کردن این بود که شاه پا شد رفت فرنگ باهاش رفت فرنگ و خبری هم از پروژه‌های عمرانی نشد


audio: UmZzi8AXhAg_0077.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
این خبره رو اون‌وقت تو روزنامه می‌نوشتن مردم عصبانی‌تر هم می‌شدن که آره پادشاه پول رو برداشته رفته روسیه اونجا خاک خریده برای گلخونه‌ش شاه می‌خواست بره سفر امتیاز کشیدن راه از جلفا و تبریز تا تهران رو می‌داد به روس‌ها وثیقه این وام هم چی بود؟ عواید مثلا گمرکات شمال با یه بخشی از پول قرار بود ایران بدهیش رو به روسیه بده شاه یه بخشیش رو برداشت باز دوباره رفت یه سفر دیگه اینا خبرها تو روزنامه‌، تو این انجمن‌های مخفی تو این مدرسه‌ها اینا می‌چرخید


audio: UmZzi8AXhAg_0078.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
سفرها رو هم شاه با صدراعظم می‌رفت در غیاب‌شون امورات مملکت دست وزرا بود یکی از کسایی که کار دستش بود همین آقای مسیو نوز بود


audio: UmZzi8AXhAg_0079.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
شده بود وزیر گمرکات و گمرکات هم متمایل بود به سمت روسیه کلا ایران بعد از ترکمانچای خیلی نمی‌تونست عواید گمرکی رو برداره طبق قرارداد یه بخش قابل توجه‌ایش می‌رفت دست روس‌ها سر کارهای گمرکی هم خیلی با تاجرها درگیر شد مالیاتی که می‌گرفت از تاجرای ایرانی برای صادرات خیلی بالاتر از تعرفه‌های گمرکی بود که روی کالاهای وارداتی می‌بستن یعنی سیاست‌ها به نفع واردات بود عوارض گمرکی رو دو برابر کرده بودن


audio: UmZzi8AXhAg_0080.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و اینا رو باید بذاریم در کنار اینکه شرایط اقتصادی دنیا هم عوض شده بود توی نقشه جدید اقتصادی دنیا کشورهای صنعتی برنامه‌شون این بود که کالاهای مصرفی رو بفرستن توی کشورای دیگه از این کشورا کالای خام وارد کنن نقش اقتصاد ایران توی این بازی این بود که مصرف‌کننده کالاهای کشورهای صنعتی بشه به عنوان بازار مصرف بهش نگاه می‌شد سیاست‌های گمرکی هم که بلژیک‌ها برای ایران می‌چیدن و پیاده می‌کردن در این راستا بود


audio: UmZzi8AXhAg_0081.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و این البته که به تولیدکننده و تاجر داخلی فشار می‌آره تاجرا هم بعد اون قصه نهضت تنباکو یک اتحادی با آخوندها پیدا کرده بودن با واعظ‌هایی که می‌رفتن منبر و با مجتهدینی که نفوذ کلام و قدرت معنوی بیشتری داشتن با هر دوی این‌ها نزدیک شده بودن داستانی که منبریا بلد بودن چی بود؟ داستانی که بیش از همه باهاش می‌تونستن تهیج کنن این بود که غیر مسلمان بر مسلمان حاکم شد


audio: UmZzi8AXhAg_0084.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
که البته حرف کاملا غلطی هم نبود این اعتراضا گوشه گوشه و کنار ایران بود شکل گرفت از بوشهر، شیراز یزد، تهران شب‌نامه پخش می‌شد علیه صدراعظم علیه درباری‌ها همه جا صحبت بود از بی‌کفایتی دربار از اینکه دربار نمی‌تونه مملکت رو اداره کنه و اینا هم حرف‌های درستی بود حرف‌های غلطی نبود همزمان با اینا و بعد از اینا


audio: UmZzi8AXhAg_0085.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
کلی اتفاقات ریز و درشت دیگه هم هست در جاهای مختلف ایران ما دیگه دونه دونه‌ش رو اشاره نمی‌کنیم اصل حرف اینه که جو ملتهبه و کم‌کم یک نیروهایی دارن در مخالفت با این وضع موجود با هم هم‌راستا می‌شن متحد می‌شن حالا این مسیو نوز رو داشته باشیم بهش برمی‌گردیم چون یه جوری می‌شه گفت که یک عکس جنجالی از همین بزرگوار بود که جرقه انقلاب مشروطه رو زد ولی بریم یه واقعه مهم دیگه


audio: UmZzi8AXhAg_0086.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
یک نقطه مهم بعدی رو بگیم از وقایع منجر به انقلاب مشروطه و اون هم داستان به چوب بستن تجار بود قصه اینه که تو همه این اتفاقا مردم اتابک رو می‌دیدن و خواست‌شون عزل اتابک بود تا جایی که بالاخره شاه قبول کرد در 1903 و یکی از سفرهای اروپاییش که برگشت امین‌السلطان اتابک رو برداشت و عین‌الدوله رو به جاش گذاشت صدراعظم وزیر اعظم


audio: UmZzi8AXhAg_0087.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
عین‌الدوله کی بود؟ عین‌الدوله داماد شاه بود خودش از اشراف بود آدم محافظه‌کاری هم بود می‌گن که سعی کرد رابطه رو با علما بره یه سروسامونی بده و آرام‌شون بکنه و تا حدی موفق هم شد


audio: UmZzi8AXhAg_0088.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بعد هم رفت سراغ بازاری‌ها سراغ تجار که اونا رو آروم بکنه شرایط رو یه خرده برگردونه به قبل از دوران اتابک روزنامه‌ها رو باز می‌کنه می‌ذاره یه روزنامه‌هایی از خارج از ایران چاپ می‌شن بیان اینجا جو یه کمی آروم بشه چون خواسته‌ها هنوز هست خواسته‌های مردم درسته که اتابک رفته یه خواسته این بوده ولی چیزی که توی روزنامه‌ها و شب‌نامه‌ها و روی منبر و اینا می‌گن اینه که ما دو نفر دیگه رو هم می‌خوایم که برکنار بشن یکی همون مسیو نوز


audio: UmZzi8AXhAg_0089.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
یکی هم علاءالدوله حاکم تهران بعدش هم اینکه ما عدالت‌خانه می‌خوایم حالا این عدالت‌خانه دقیقا چیه که می‌خواستن اصلا می‌دونن چی می‌خوان یا نه


audio: UmZzi8AXhAg_0090.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
مجلس می‌خوان؟ یعنی برای کار پارلمانی می‌خوان؟ نظارت می‌خوان؟ قانون‌گذاری می‌خوان؟ یا دادگاه عادلانه می‌خوان یا چی می‌خوان؟ خیلی داستان داره نه اینکه حالا بگم دقیقا معلوم نیست ولی خیلی داستان داره منتها اینا هم اینو می‌خواستن عدالت‌خانه می‌خواستن درباره‌ش با جامعه صحبت می‌کردن و خواست اجتماعی داشت می‌رفت پشتش حالا با بیان‌های مختلف و با بسته‌بندی‌های متفاوت


audio: UmZzi8AXhAg_0091.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بعد این وسط می‌زنه یه درگیری هم می‌شه توش یک آخوندی رو چوب می‌زنن یا اینطوری که یه جاهای دیگه می‌نویسن یک آخوندی کشته می‌شه اینکه حالا اتفاقش چی بوده و اینا کاری بهش نداریم ولی نتیجه اینه که رابطه آخوندها با عین‌الدوله تیره‌تر می‌شه اقتصاد بده تاجرها ناراضی‌ان آخوندها ناراضی‌ان مردم ناراضی‌ان تا می‌رسیم به 1905 1283


audio: UmZzi8AXhAg_0092.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
مسیو نوز تا اینجا چیکار کرده؟ اون آقای بلژیکی که گفتیم یه قوانینی اجرا کرده یه سروسامونی به اداره گمرک داده بساط باج و رشوه و اینا جمع شده تا حدی در کشوری که یه کوچولو حجم مبادلات تجاریش رو بگیم سالی 20 میلیون دلار تقریبا صادرات داره 25 میلیون دلار واردات داره در چنین وضعی حالا این کارها رو هم کرده این مشکلات هم از قبل باهاش هست ماه محرم که شیعیان شیعه‌تر از همیشه هم هستن


audio: UmZzi8AXhAg_0095.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
که آی به اسلام توهین شد عکس چی بود؟ آقای نوز عبا پوشیده عمامه گذاشته نشسته داره قل و قل قلیون می‌کشه می‌گن اصلا در پخش این عکسه هم تجار نقش داشتن


audio: UmZzi8AXhAg_0097.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
آیت‌الله بهبهانی شروع می‌کنه روضه نوز رو خوندن یکی از شبای محرم که جمع شدن مردم برای روضه‌خونی می‌ره بالای منبر ماجرا رو می‌گه که اینا دارن اسلام رو مسخره می‌کنن جلوشون رو باید بگیریم کل محرم اینا بالای منبر هی می‌گن هی می‌گن بعد از آقای بهبهانی بقیه هم می‌گن از مسیو نوز می‌گن تا آخر محرم شاه جواب نمی‌ده عین‌الدوله جواب نمی‌دن فکر می‌کنن تموم می‌شه ماجرا بالاخره آتیش‌شون می‌خوابه


audio: UmZzi8AXhAg_0098.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ولی نمی‌خوابه پشت سر بهبهانی یک مجتهد دیگری سید محمد طباطبایی ایشون شروع می‌کنه صحبت کردن اینجا نشونه‌های اولیه اتحاد و ائتلاف بین این دو نفر رو کم‌کم داری می‌بینیم به عنوان چهره‌های مذهبی رهبری مشروطه بعدا که وقایع مشروطه رو دنبال می‌کنیم این دو تا اسم رو به عنوان رهبرهای مذهبی زیاد می‌بینیم زیاد بهش می‌خوریم


audio: UmZzi8AXhAg_0100.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ایده‌های روشنفکرها و تجددطلب‌ها در جامعه داره رشد می‌کنه این انجمن‌هایی که اینجا اونجا درست شده آدم‌هایی که دور هم جمع می‌شن درباره رساله‌هایی که نوشته شده حرف می‌زنن کتاب سیاحت‌نامه ابراهیم بیک رو می‌خونن درباره‌ش صحبت می‌کنن درباره رساله یک کلمه مستشارالدوله که می‌گه ما دوای دردمون یک کلمه‌ست و اونم قانونه حرف می‌زنن مقاله‌های میرزا آقاخان کرمانی، فتحعلی آخوندزاده اینا رو تو روزنامه‌ها می‌خونن


audio: UmZzi8AXhAg_0101.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
حرف از نیاز به تغییر و پیشرفت در سطح جامعه زیاد می‌شه جامعه‌ای که گفتیم ناراضیه خیلی زیاد از وضع موجود چرا واقعا ناراضی نباشه؟ بیماریه، هر از گاهی یه ولایتی دچار قحطی می‌شه حاکم هر ولایتی مالیات بی‌حساب و کتابی که می‌خواد رو می‌گیره می‌ذاره جیبش


audio: UmZzi8AXhAg_0102.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
مردم می‌بینن با فلاکت و بدبختی مالیات می‌دن به شاه شاه اونو می‌گیره یه پولی هم از بانک خارجی قرض می‌کنه می‌ذاره روش می‌ره سفر فرنگ پول مالیات رو هم که دارن می‌دن تازه بیشتر از اینکه برسه به جیب دولت خرج شده درآمد دولت یه بخشیش از گمرکه بخش کوچیکترش از گمرکه بقیه‌ش همه‌ش از مالیاته همین دوتا کانال درآمدی رو داره این وضعیت نارضایتی و جمع شدن نارضایتی‌ها و متحد شدن ناراضی‌ها هی ادامه پیدا می‌کنه


audio: UmZzi8AXhAg_0104.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
1284 این موقع قند گرون شد قند تا قبلش بود 5 قرون حالا شد مثلا 7 قرون یا 8 قرون علاءالدوله حاکم تهران داد 17 تا تاجر رو صدا کردن که این چه وضعشه اینا هم گفتن کار ما قند نیست قند تهران دست دو نفره آقا سید هاشم و سید اسماعیل گفت خیلی خب، چیکار کرد؟ کاری که کرد واقعا آدم رو یاد همین کاری که با سلطان سکه و سلطان خرما و این کارا اینا می‌کنن می‌ندازه حالا اون موقع یه خرده فرق می‌کرد فلک می‌کردن کتک می‌زدن


audio: UmZzi8AXhAg_0105.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
گفت این دوتا رو بگیرین بیارین اینجا ببندین به فلک برای بقیه هم درس عبرتی بشه این آقا سید هاشم رسید یکی از همینایی که تاجر قند بود علاءالدوله بهش گفتش که قند رو چرا گرون کردی؟ اینم گفت سر جنگه ژاپن و روسیه واردات قند کم شده قند کمه الان همدان هم گرون شده رشت هم گرون شده عراق هم گرون شده اصلا تهران از اونجاها ارزون‌ترم هست علاءالدوله می‌گه من این حرفا حالیم نیست یه تعهدی باید بدی قیمت رو بیاری پایین اینم می‌گه من اینطوری نیست که بخوام تعهد بدم بازار دست من نیست


audio: UmZzi8AXhAg_0106.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
دو تا صندوق من قند دارم کلا این دوتا رو می‌دم به شما پیشکش می‌کنم از تجارت کلا می‌رم کنار اینا دارن صحبت می‌کنن اون سید اسماعیل هم می‌رسه گفتیم دو تا بودن دیگه آقا سید هاشم، سید اسماعیل سید اسماعیل هم می‌رسه می‌گه سام علیکم می‌گه سام علیکم تعظیم نمی‌کنه علاء‌الدوله می‌گه تو چه داخل آدمی هستی که سلام می‌کنی به ما تعظیم نمی‌کنی؟ جوش می‌آره می‌گه یه پای اینو ببندین یه پای اونم ببندین بزنین، فلک کنین اینا می‌گیرن اینا رو شروع می‌کنن زدن


audio: UmZzi8AXhAg_0107.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
به پسر سید هاشم می‌رسه پسر سید هاشم می‌آد خودش رو می‌ندازه رو پای باباش که منو بزنین بابام رو نزنین علاءالدوله می‌گه خیلی خب باشه اینا رو باز کنین اینو ببندید بزنید اینا رو باز می‌کنن اینو می‌زنن پیش‌خدمته می‌آد می‌گه آقا ناهاره می‌گه خیلی خب دیگه الان وقت ناهاره وقت چوب باید چوب خورد وقت ناهار هم باید ناهار خورد بریم ناهار می‌رن ناهار بعد ناهار دوباره این سید هاشم


audio: UmZzi8AXhAg_0108.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
علاءالدوله به سید هاشم می‌گه که بیا تعهدی بده قیمت قند رو بیار پایین می‌گه آقا من ترک تجارت می‌کنم ولی قند رو نمی‌تونم 7 هزار بخرم 5 هزار بفروشم دوباره مشغول صحبت و اینا می‌شن یکی می‌آد به علاءالدوله می‌گه که شهر به هم ریخته


audio: UmZzi8AXhAg_0109.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
معاون صدراعظم وزیر خارجه هم بوده می‌گه که آقا تجار رو بفرستید پیش من من آروم می‌کنم شرایط رو شهر به هم ریخته یه خرده‌ای ناجوره شرایط می‌رن اونجا وزیر تجارت هم هست عین‌الدوله صدراعظم هم هست اونجا وزیر تجارت به صدراعظم می‌گه که آقا حاکم تهران چرا دخالت می‌کنه تو این کارا؟ نباید دخالت کنه عین‌الدوله می‌گه این با اجازه من این کار رو کرده مشکلی نیست هنوز نفهمیدن که چه مسئله گنده‌ای داره می‌شه این حالا این سید هاشمی که می‌گیم اینطوری فلکش کردن و اینا


audio: UmZzi8AXhAg_0110.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
این جزو تاجرایی بود که رابطه خوبی هم داشت با مجتهدین پول داده بود مدرسه ساخته بودن مسجد ساخته بودن ریش‌سفیدی هم حساب می‌شد آدم سن‌وسال‌داری هم بود این شد که صدای بقیه تاجرها دراومد یک جمعیتی جمع شدن دو هزار نفر از بازاری‌ها و طلبه‌های حوزه و اینا جمع شدن راه افتادن به سمت شاه عبدالعظیم به سمت حرم عبدالعظیم اونجا بست نشستن یعنی چی؟ یه سنتی بود در ایران


audio: UmZzi8AXhAg_0111.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
که یه کسی اگه می‌خواستن بیان بگیرنش یا معترض به چیزی بود برای اینکه نگیرنش می‌رفت یه جایی یه مقدسی بست می‌نشست دیگه نمی‌گرفتنش از تاریخ قبل از اسلام هم در ایران مثل اینکه بوده زمان ناصرالدین‌شاه بیشتر می‌رفتن جاهای مقدس و این حرف‌ها قبلا ببخشید بیشتر می‌رفتن جای مقدس و اینا زمان ناصرالدین‌شاه می‌گن که مثلا از حاکم ولایت و اینا شکایت داشتن تو تلگراف‌خونه هم ممکن بود برن بست بشینن دیگه بست که می‌شستن


audio: UmZzi8AXhAg_0112.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
اون روند پیگیری قضایی مثل اینکه یه خرده‌ای متوقف می‌شده به احترام این مکانی که بهش پناه برده اینا می‌رن اونجا بست می‌شینن تا یک ماه می‌گن ما 4 تا خواسته داریم یکیش اینه که حاکم تهران که تاجرا رو فلک کرده باید برش دارین اون مسیو نوز بلژیکی اداره گمرک هم برش دارین عدالت‌خانه هم می‌خوایم احکام شریعت هم باید اجرا بشه آقای امانت البته می‌گه که اینطوری نبود که خواسته‌های اینا یه دست باشه روشن باشه


audio: UmZzi8AXhAg_0113.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
حتی همه خواسته‌هاشون کلی باشه یه خواسته‌شون مثلا این بود که این درشکه‌چی مسیر شاه عبدالعظیم این خط رو گرفته دستش اینم باید برکنار بشه چون گرون حساب می‌کنه یعنی وزن خواسته‌ها خیلی متفاوت بود منتها بالاخره اونجا بست می‌شینن بعد یک ماه شاه می‌آد یه قول‌هایی می‌ده یه دست‌خطی می‌نویسه به صدراعظم که جناب اشرف اتابک اعظم ما قبلا هم به شما گفتیم عدالت‌خانه دولتی باید تاسیس بشه و آسایش رعیت از همه چی مهم‌تره و


audio: UmZzi8AXhAg_0114.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
من دستور می‌دم قانون اسلامی اجرا بشه و احکام شریعت مطهره فلان بشه و در همه ممالک محروسه تقریبا یه سری اون خواسته‌ها رو می‌پذیره بین طبقات رعیت فرقی نباید باشه و از این صحبت‌ها بعد هم می‌گه همین دستخط ما رو به عموم ولایات هم ابلاغ کنین یعنی خواسته‌ها رو می‌پذیریم عدالت‌خانه درست می‌کنیم و چی درست می‌کنیم و اینا نامه رو اومدن تو حرم حضرت عبدالعظیم خوندن مجتهدین هم گفتن قبوله


audio: UmZzi8AXhAg_0115.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
طلبه‌ها یه سری گفتن نه اینا قبول نیست اینا رو سفرای کشورای خارجی هم باید بیان امضا کنن گفتن نه آقا حرف شاه بالاتره وقتی می‌گه می‌کنیم می‌کنن دیگه سوار کالسکه‌هایی شدن که شاه فرستاده بود براشون رفتن عمارت گلستان در دارالخلافه برای ملاقات با شاه دارالحکومه، دارالخلافه برای اینکه شاه رو ببینن اولین جلسه‌ای هم است که انگار اینا می‌شینن رو در رو با شاه صحبت می‌کنن مظفرالدین‌شاه برمی‌گرده می‌گه که من مروج دین جد شما هستم


audio: UmZzi8AXhAg_0116.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
من توقع نداشتم شما اینطوری بکنین و خلاصه یه صحبت‌های اینطوری با هم می‌کنن ولی ما به اینجا نمی‌گیم تاریخ پیروزی مشروطه با اینکه اینا خواسته‌هاشون رو گرفتن اینجا پایان کار نیست کار هنوز ادامه داره اتفاق مهم دیگه بعدی هم اونم بست نشستنه ولی این بار بست نشستن در سفارت انگلیسه چرا؟ یک سال بعد از این راهپیمایی و این قصه و این قرارمدارها یک آخوندی به نام شیخ محمد واعظ بالای منبر صحبت می‌کنه


audio: UmZzi8AXhAg_0118.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
ایشون سخنران سرشناسی بود سال قبل هم که بست نشسته بودن اونجا سخنرانی کرده بود خیلی منبر رفته بود سخنرانی‌های پرآب و تابی کرده بود اینجا که صحبت می‌کنه می‌آن می‌گیرنش می‌آن می‌گیرنش باز دوباره یه سری طلاب جمع می‌شن که اینو چرا گرفتین؟ تجمع، درگیری، اعتراض تو درگیری دو نفر کشته می‌شن جنازه‌های اینا رو مردم برمی‌دارن می‌برن مسجد شاه می‌ذارن آقای بهبهانی هم پا می‌شه می‌ره اونجا اونجا بست می‌شینه اونجا بست می‌شینه کم‌کم یه عده دیگه‌ای هم می‌رن


audio: UmZzi8AXhAg_0119.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
اونجا حالا مراسم سوم می‌خوان بگیرن برای اینا دوباره درگیری، تیراندازی شهر شلوغ می‌شه باز شاه یه نامه‌ای دوباره می‌ده که آقا بساط لشکرکشی مردم رو جمع کنید اگر خواسته‌ای دارین بیاین بگین اینطوری مردم رو درگیر نکنین تکلیف شرعی شما غیر از این رفتاریه که دارین می‌کنین این آقایان بهبهانی و طباطبایی که بهشون نورین نیرین هم می‌گفتن اینا به مردم می‌گن که مردم برین خونه‌هاشون می‌رن و بیشتر مردم هم رفتن سر خونه زندگی


audio: UmZzi8AXhAg_0120.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بازار باز می‌شه اینا ولی با یه عده کمی تو مسجد موندن یه چند روزی می‌مونن بعد می‌گن اینجا کار ما پیش نمی‌ره پاشیم بریم قم


audio: UmZzi8AXhAg_0121.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
می‌رن قم یعنی راه می‌افتن به سمت قم یه نامه هم آقای بهبهانی اونجا می‌گن می‌ده به سفارت انگلیس که ما علما و مجتهدین و اینا چون راضی نیستیم که خونی ریخته بشه ما راه افتادیم داریم می‌ریم به سمت اماکن مقدسه از شما هم تمنا می‌کنیم که همراهی کنید ما رو سفیر انگلیس جواب می‌ده که ما با این کسانی از شما که اینجا باقی موندن همراهی می‌کنیم و هواشون رو داریم


audio: UmZzi8AXhAg_0122.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
بهبهانی همونجا به بازاری‌هایی که بودن می‌گه که من که رفتم این دولتی‌ها اگه خواستن اذیت‌تون کنن شما برید پیش سفیر بریتانیا اونجا متحصن بشین اینا به من قول همکاری دادن این می‌شه که دو روز بعد از اینکه اینا حرکت می‌کنن به سمت قم تجار که اعتصاب می‌کنن مغازه‌ها تعطیل می‌شه می‌رن سفارت انگلیس بست می‌شینن این دفعه در تاریخ بیداری ایرانیان می‌نویسه ناظم‌الاسلام


audio: UmZzi8AXhAg_0123.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
که 14 هزار نفر جمع شدن تو حیاط سفارت عکساش رو می‌بینین دیگه از روزهای بعدش دیگه اونجا شبیه مدرسه شده بود یک مدرسه باز علوم سیاسی بحث و گفت‌وگو و آموزش و حالا کنارش البته دیگ هم هست غذا هم باید بدن دیگه هزینه‌های غذا رو هم با آقای امین‌الضرب داره می‌ده اینا همه داستان داره یکی از تجار سرشناس تهرانه در روزهای بعد گروه‌های دیگه‌ای هم به اینا اضافه می‌شن متحصن سفارت‌خونه می‌شن


audio: UmZzi8AXhAg_0124.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
هرکی واسه خودش یه چادری می‌زنه شاگردهای دارالفنون این طرف چادر می‌زنن مدرسه نظامی اون‌طرف می‌زنن پست‌خونه‌ای‌ها این‌طرف تلگراف‌خونه اون‌طرف صنف شال‌فروش‌ها اینجا، نخ‌ریسان اونجا پارچه فروشان اونجا یه وضعیتی می‌شه از اون‌طرف هم حالا خبر مهاجرت این مجتهدین تهران به گوش مجتهدین شهرای دیگه رسیده اونا هم دارن تلگراف می‌دن برای دلجویی یه سری دارن راه می‌افتن اضافه بشن به این‌ها و دربار چیکار می‌کنه؟


audio: UmZzi8AXhAg_0125.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
دربار اول می‌گه اینا تروریستن اینا جیره‌خوار انگلیسن و اینا بعد کم‌کم دیدن نه داره ادامه‌دار می‌شه کوتاه می‌آد کوتاه می‌آد اعلامیه صادر می‌شه که مجلس شورای ملی تشکیل بشه پس دو دور تحصن داشتیم یکی اینجا یکی اینجا بین این‌ها تفاوت‌هایی هست یکیش اینکه خواسته‌ها دقیق‌تر شد روشن‌تر شد اون عدالت‌خانه تبدیل شد به مجلس ملی گروه بیشتری از مردم درگیر ماجرا شدن


audio: UmZzi8AXhAg_0127.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
امانت باز دوباره می‌گه ریشه‌هاش در نوشته‌های باب هست از ایده‌های آخرالزمانی برای ایجاد بیت‌العدل و این‌ها می‌آد داستان‌های دیگه‌ای هم بود که حالا این سالی که اینا هستن شیش سال قبل از هزارمین سال غیبت کبراست اینا خیلی ایده‌های اینطوری هم توش بود ناظم‌الاسلام می‌گه که بعد از اینکه امضا شد یه چیز جالبیه این یه جلسه‌ای بود وزیر دربار اونجا گفت که چرا مجلس شورای ملی گذاشتید؟


audio: UmZzi8AXhAg_0128.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
مجلس شورای اسلامی نذاشتید؟ مجلس شورای اسلامی خوب بود دیگه یه آقایی به نام میرزا محمدصادق که از طرف مردم می‌رفته مذاکره می‌کرده می‌گه که اینو مردم خواستن ما اگر که اسلامی می‌ذاشتیم فردا شما هر کسی رو که مخالف‌تون بود می‌گفتید که این صلاحیتش رده به‌خاطر اینکه اسلامی نیست اینجا مجلس اسلامیه باید آدمایی که می‌آن اسلامی باشن به این بهانه راه نمی‌دادید لفظ ملی این ایراد رو برمی‌داره ازش ما اگه این کارو نمی‌کردیم لفظ ملی نمی‌ذاشتیم


audio: UmZzi8AXhAg_0129.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
مردم از سفارت نمی‌رفتن مردم اینو می‌خواستن اینم می‌شه که تو فرمانی که مظفرالدین‌شاه می‌ده می‌نویسه که مصمم شدیم که مجلس شورای ملی از منتخبی از شاهزادگان و علما و قاجاریه و اعیان و اشراف و ملاکین و تجار و اصناف تشکیل بشه این مجلس نگهبان عدل ماست لازمه که افتتاح بشه که امور مملکت اصلاح بشه


audio: UmZzi8AXhAg_0130.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
و قوانین شرع مقدس هم اجرا بشه کی امضا می‌شه؟ 14 مرداد 1285 6 آگوست 1906 تازه اومدیم تو قرن بیستم یه ماه هم طول می‌کشه که بعد از اینکه فرمان صادر شد که اولین مجلس تشکیل بشه در مدرسه نظامیه


audio: UmZzi8AXhAg_0131.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
حالا البته این پایان داستان مشروطه نیست دیگه پایان کار ما با مشروطه هم نیست پلی‌لیست تاریخ ایران رو ببینین کم‌کم داره تکمیل می‌شه تو این ویدیو یه مروری کردیم روی چند تا از اتفاقای مهم در قرن 19 اواخر قرن 19 اوایل قرن 20 که از جنبش تنباکو شروع شد زمان ناصرالدین‌شاه و با امضای فرمان مشروطه تمام شد زمان مظفرالدین‌شاه طبق معمول خیلی چیزا رو نگفتیم از روشون پریدیم


audio: UmZzi8AXhAg_0132.opus
source: youtube
source_id: UmZzi8AXhAg
invalidation: VALID
text:
می‌خواستیم یه تصویری از این اتفاق‌ها داشته باشیم و حالا بعد به مرور تصویرمون رو کامل‌تر هم می‌کنیم امیدوارم که بکنیم خیلی ممنون که دیدید من علی بندری هستم این ویدیو در یوتیوب بی‌پلاس منتشر می‌شه اگر جالب بود براتون حتما برای دیگران هم بفرستید مرسی


audio: OZl562PVlkc_0002.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
این جایی که الان هست ایالات متحده آمریکا می‌دونیم قبلا اینجا بومی‌ها ساکن بودن بعد انگلیسی‌ها اومدن از سالای 1600 و کم رفتن از یه ساحل شرقی شروع کردن ساختن و آباد کردن و با بومی‌ها جنگیدن و اینا رو زمین‌هاشون رو گرفتن و هل‌شون دادن عقب و تا کم‌کم شدن خودشون 13 تا مستعمره‌نشین تو این حاشیه‌ی شرقی بعد هم مردمان اون مستعمره‌نشینان بریتانیایی سر مالیات و اینا مشکل پیدا کردن با دولت بریتانیا، اعتراض کردن بعدش هم اعتراض‌شون تبدیل شد به انقلاب


audio: OZl562PVlkc_0003.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
گفتن ما اصلا مشکل‌مون دیگه مالیات و پارلمان و شاه و اینا نیست ما کلا دیگه نمی‌خوایم تو سیستم بریتانیا باشیم می‌خوایم بیایم بیرون برای خودمون یک کشور بشیم اینجا یک اتفاق عجیب و جالبی افتاد چون برگردیم ببینیم درباره‌ی کی‌ایم دیگه


audio: OZl562PVlkc_0005.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
اون موقع کشورای دیگه رو نگاه کنی شاه دارن یکی اون بالا نشسته معمولا هم داره می‌گه من قدرتم رو از خدا گرفتم و بقیه شما هم کمتر و بیشتر باید به حرف من گوش کنین و گوش هم می‌کردن مردم یعنی مجبور بودن دیگه چاره دیگه‌ای نداشتن، سیستم همین بود آمریکاییا ولی این کشور جدید رو وقتی می‌خواستن درست کنن اصلا یه طور دیگه درستش کردن جمهوری درست کردن ریپابلیک درست کردن بعد هم یه نفر رو نذاشتن اون بالا بمونه واسه همیشه بعد حالا مثلا ارثی هم بخواد بشه موروثی هم بخواد بشه


audio: OZl562PVlkc_0006.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
گفتن که ما یه نفر رو می‌ذاریم اون بالا اینم قدرتش رو از خدا نمی‌گیره قدرتش رو از مردم می‌گیره خدا قدرت رو داده به مردم مردمن که یه نفر رو می‌ذارن اون بالا یه مدتی بمونه بعدش هم ورش می‌دارن یکی دیگه باید بیاد بعد هم گفتن که ما یه قوه‌ی.


audio: OZl562PVlkc_0007.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
سه تا قوه می‌ذاریم یه قوه مجریه می‌ذاریم یه قوه مقننه می‌ذاریم یه قوه قضاییه می‌ذاریم اینا باید حواس‌شون به هم باشه که یکی‌شون زیاده‌روی نکنه در اعمال قدرت این چیزا الان به گوش ما ممکنه خیلی بدیهی بیاد خیلی چیز ساده‌ای بیاد ولی قرن 18 وقتی که مدل دیگری برای این چیزا نبوده آمریکاییا اینا رو از کجا آوردن؟ چطوری 230 سال، 230 و چند سال پیش یک قانون اساسی نوشتن


audio: OZl562PVlkc_0008.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
زمانی که در ایران زندیه داره حکومت می‌کنه زندیه و قانون اساسی‌شون تا امروز داره کار می‌کنه و داره جواب می‌ده تبصره خورده، متمم بهش اضافه شده کلی بحث شده ولی اصولش ثابت مونده جامعه تغییر کرده آمریکا تغییر کرده دنیا تغییر کرده اصلا مناسبات کشورها با هم تغییر کرده زندیه گفتیم زندیه کجا، امروز کجا؟ قاجار هنوز نیومده ولی اینا این سند رو اون موقع نوشتن با این همه بالا پایین شدنا این سند جواب داده


audio: OZl562PVlkc_0009.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
این همه خود آمریکا جمعیتش رشد کرده این همه بزرگ شده آمریکا اون آمریکای اون موقعی که نوشتن کجا این آمریکای الان کجا یه جنگ داخلی دیده دوتا جنگ جهانی از سر گذرونده ولی اصول پایه‌ایش هنوز دست نخورده این چیزایی که قانون اساسی آمریکا رو قانون اساسی آمریکا کرده اینا همه سرجاشه برای این به نظر من قانون اساسی خیلی مهمه مخصوصا حالا تازه اینو دیگه در نظر نگرفتیم که بر مبنای این قانون یک کشوری درست شد


audio: OZl562PVlkc_0010.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
یک کشور پایه‌گذاری شد سیستمی پایه‌گذاری شد که الان چند دهه‌ست حداقل دو قرن و 30 سال، دیگه 230 سال گفتیم می‌گذره مدت‌هاست در جهان دست بالا رو داره یا ابر قدرته یا یکی از ابرقدرت‌هاست یکی از قدرت‌های خیلی بزرگه در اقتصاد، در سیاست به نظرم خوبه و لازمه که ببینیم که این کسایی که این قانون رو نوشتن کیا بودن؟ این آدما از کجا این ایده‌ها رو آوردن؟ درساش رو کجا خونده بودن؟ این چیزایی رو که بلد بودن از کجا یاد گرفته بودن؟


audio: OZl562PVlkc_0011.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
از کی یاد گرفته بودن؟ چطوری فکر می‌کردن؟ این فکرا از کجا آمده بود؟ و اینا با چه دیدی تونستن یک سندی رو مکتوب کنن که در کنار عوامل دیگه آمریکا رو تبدیل کنه به اون چیزی که ما امروز می‌بینیم این یه چیزی بود که من هیچی درباره‌ش نمی‌دونستم مثل خیلی دیگه از موضوعایی که توی این کانال داریم صحبت می‌کنیم یک مقدار تحقیق و یک مقدار کنجکاوی نتیجه‌ش چیزیه که تو این ویدیو هست قفسه قفسه کتاب درباره‌ی این چیزا نوشته شده ما نگاه‌مون نگاه خیلی سطحیه و نگاه خیلی مختصره


audio: OZl562PVlkc_0012.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و امیدواریم فقط که نگاه درستی باشه برای مطالعه‌ی بیشتر چند تا منبع در توضیحات می‌گذاریم خب گفتیم آمریکای مدرن با 13 تا ایالت مستعمره‌نشین شروع شد در طی جنگ‌های 7 ساله‌ای تونست در 1783 نهایتا از بریتانیا مستقل بشه اما این استقلال معنیش این نیست که بعد از اون یک کشور واحد درست شد در واقع وقتی که جنگ‌های استقلال بود یک چیزی درست شد به نام کنگره قاره‌ای صحبت کردیم ازش توی یه ویدیوی دیگه گفتیم که هر ایالتی یک نماینده فرستاد


audio: OZl562PVlkc_0013.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
این شد کنگره‌ی قاره‌ای اولین پیش‌دولت آمریکا بود در واقع بعد این کنگره یک سندی تصویب کرد بهش می‌گفتن اصول کنفدراسیون


audio: OZl562PVlkc_0015.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و با این سند ایالت‌ها یه جوری در کنار هم قرار گرفتن مادامی که دارن با یک دشمن مشترک خارجی مبارزه می‌کنن اینا در کنار هم قرار گرفتن هدف مشترک در واقع کنار هم قرارشون داده بود منتها این کافی نبود که یک کشور بخواد درست بشه اصلا حالا بعد از اینکه مستقل شدن با اون سند نمی‌شد یه کشور درست کرد از توش آمریکای واحد درنمی‌اومد اصلا صحبتی از اینکه اگه ما چسبیدیم به همدیگه یه کشور شدیم این کشور چه شکلی باید باشه


audio: OZl562PVlkc_0016.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
چطوری باید اداره بشه نمی‌کرد این سند قوه مقننه، قوه مجریه، قضاییه از این چیزا توش نبود هر ایالاتی از اون 13 تا ایالت برای خودش یه چیزایی، یه سیستمی داشت ولی این در کنار هم بودن براشون به‌خاطر هدف مبارزه با دشمن مشترک بود یه دلیلش هم اصلا این بود که تو اون اصول کنفدراسیونی که داشتن اولویت با استقلال بود و اولویت با خودمختار بودن ایالت‌ها بود واسه همین اختلاف بود بین ایالت‌ها درگیری بود بین ایالت‌ها


audio: OZl562PVlkc_0017.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و یک سند بالادستی و یک قدرت بالادستی هم نبود که بتونه این اختلافات‌شون رو حل کنه مشکلاتی که هم بین ایالت‌ها بود مثلا مشکل مرزی داشتن با همدیگه دعوا سر حد و مرز ایالت داشتن سر قانونایی داشتن که با همدیگه متفاوت بود مثلا در یک سری ایالتی مثلا در نیوجرسی سیاه‌ها حق رای داشتن ایالت‌های جنوبی می‌گفتن اینطوری نمی‌شه این قانونی که شما داری درسته که قانون خودتونه ولی این تهدیدیه برای منافع ما


audio: OZl562PVlkc_0018.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
به‌خاطر اینکه برده‌ها از ایالت‌های ما می‌خوان راه بیوفتن بیان نیوجرسی که مثلا حق رای دارن این یه اختلاف بود که وقتی که اون طوری استقلال‌ها مهم می‌شه این اختلاف‌ها هم پیش می‌آد یا در سطح کلان‌تر هم یه مشکلاتی بود چون اینا براشون مهم بود که تجارت بکنن یکی از ایده‌های پشت استقلال این بود که یک کشوری باشه که بدون دخالت بریتانیا بتونه با بقیه اروپا تجارت کنه دادوستد داشته باشه و اصلا ایده این بود که ما این کار رو بتونیم بکنیم می‌تونیم خودمون رو سرپا نگه داریم


audio: OZl562PVlkc_0019.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
مناسبات‌مون رو براساس همین روابط تجاری‌مون بازتعریف کنیم اما وقتی که مستقل شدن رفتن تجارت کنن با کشورهای اروپایی گفتن که اینطوری نمی‌شه هر ایالتی برای خودش بیاد اینجا دنبال تجارت ما قرارداد نمی‌بندیم، شما اصلا از کدوم کشور اومدی؟ شما کی هستی؟ این خودش هم باعث یه گرفتاری‌هایی در سطح کلان شده بود بعد هم یه مسئله‌ی دیگه این بود که این دولت مرکزی که درست شده بود به اصطلاح دولت مرکزی که بر اساس اون اصول کنفدراسیون درست شده بود اون اصول ضعیف کنفدراسیون درست شده بود


audio: OZl562PVlkc_0020.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
این اختیار اینکه بیاد از ایالت‌ها مالیات بگیره نداشت مالیات مردم می‌دادن ولی به دولت ایالتی می‌دادن هر ایالتی قانون خودش رو داشت تو همون ایالت مالیات می‌گرفت همونجا هم مصرف می‌شد یعنی این دولت بزرگه برای همین هم می‌گیم دولت ضعیفی بود درآمد نداشت، درآمد مالیاتی نداشت دولتی که درآمد نداره خب ارتش هم نمی‌تونه داشته باشه ارتش نداره از این دولت خیلی انتظار کاری نمی‌شه داشت تو این سیستم هم اینطوری بود هر ایالتی یه نماینده‌ای داشت


audio: OZl562PVlkc_0021.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
این 13 تا ایالت، 13 تا نماینده می‌گفتن هر تصمیمی بخواد گرفته بشه مثلا باید 9 تا حداقل رای مثبت داده بشه 9 تا رای لازمه اینم شرایطش همیشه پیش نمی‌اومد تعداد مخالفا زیاد بود توافق شکل نمی‌گرفت کنگره ضعیف بود دولتی هم که درست کرده بود ضعیف بود می‌گفتن مثلا این کنگره ما قانونا کنگره قاره‌ای می‌تونه اعلام جنگ کنه این اختیار رو بهش دادن ولی وقتی ارتش نداره وقتی پول نداره خرج ارتش بکنه


audio: OZl562PVlkc_0022.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
اصلا اختیاری نداره که پول جمع کنه این اعلام جنگ کردنش چه فایده‌ای داره؟ اعلام صلح کردنش چه فایده‌ای داره؟ چطوری می‌تونه اینو اعمال کنه؟ تصمیم می‌تونه بگیره ولی قدرت اجرایی کردن تصمیم رو نداره یک سه‌سالی وضع‌شون این بود تا اینکه در 1786 یه سری از این ایالت‌ها که بیشتر هم دنبال تجارت با اروپاییا بودن گفتن ما اینطوری نمی‌شه که هرکدوم جدا جدا بریم بیاید دور هم جمع بشیم یک راهی پیدا کنیم


audio: OZl562PVlkc_0023.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
برای اینکه ببینیم این وضع رو چطوری می‌شه حلش کرد اول شیش تا ایالت بودن که نماینده فرستادن فیلادلفیا گفتن که باید رو این اصول کنفدراسیون یه تجدیدنظری بشه رفتن گفتن سال دیگه دوباره جمع بشیم بقیه ایالت‌ها هم بیان همه ایده‌هاشون رو بیارن برای اینکه یک تجدیدنظری بکنیم دور هم جمع شدن هم اون موقع کار راحتی نبود بعضی از ایالت‌ها نماینده‌هاشون چند ماه تو راه باید می‌موندن وسیله‌ی نقلیه نبود، جاده نبود رفت‌وآمد کار سختی بود گفتن بریم سال دیگه به همه ایالت‌ها خبر بدیم


audio: OZl562PVlkc_0024.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
هر کدوم چندتا نماینده بفرستن بیان با یک پیشنهادهایی برای تجارت بین‌المللی ما ببینیم که این کارمون رو چطوری می‌تونیم پیش ببریم با این ایده جمع شدن ولی وقتی که جمع شدن دیدن که تجدید نظر کردن در اون قانون جواب نمی‌ده در واقع باید از سر همه چیو بنویسن 55 تا نماینده جمع شدن از 12 تا ایالت یکی‌شون نیومد و شروع کردن به نوشتن چیزی که بعدا شد قانون اساسی جدید آمریکا چه جور آدمایی بودن این‌ها؟


audio: OZl562PVlkc_0025.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
اینا مردایی بودن میانگین سنی 33 سال نصف‌شون تحصیلات دانشگاهی دارن بیشتریا ثروتمندن نصف‌شون مثلا 30 نفرشون اینا تو جنگای استقلال شرکت کردن هشت نفرشون کسایی‌ان که اصلا اعلامیه‌ی استقلال آمریکا رو امضا کردن بقیه‌شون هم یه کار عملی کردن در این زمینه مثلا اون قانون اساسی ایالت خودشون رو تو تدوینش بودن یا یک سری منشورهای حقوقی رو در تدوینش بودن


audio: OZl562PVlkc_0026.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
اعلامیه‌ها رو، شکایت‌نامه‌هایی رو که از بریتانیا اینا داشتن اون موقع شکایت‌نامه می‌نوشتن اونا رو تنظیم کرده بودن یا نوشته بودن یا مشارکت کرده بودن یعنی تجربه کار تدوین سند سیاسی رو داشتن اینا نشستن دور هم و می‌خوان چیکار کنن؟ یادمونه دیگه می‌خوان یک چیزی بنویسن که باهاش بشه حکومت واحد درست کرد یه چیزی قوی‌تر از اون چیزی که اون روز داشتن 55 تا نماینده 4 ماه سروکله زدن با هم


audio: OZl562PVlkc_0027.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و اون چیزی که نوشتن شد پایه‌ی همین قانون اساسی آمریکا که امروز بعد از 230 سال همچنان سر جاش هست قانون اساسی آمریکا که همون بند اولش همون سه کلمه اول بند اولش نشون می‌ده که با چه چیز تازه‌ای طرفیم سه کلمه اولش چیه؟


audio: OZl562PVlkc_0029.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
مردمن که دارن این قدرت رو می‌دن یعنی حکومت قراره به مردم سرویس بده همین خودش تازه بود تازه بود الان هم که نگاهش می‌کنی متوجه می‌شی که این متفاوته یه حکومتی می‌خواستن با این سند درست کنن که قدرتش رو داره از حکومت‌شونده‌ها می‌گیره نه از خدا قدرت رو خدا داده به مردم به حکومت‌شونده‌ها اینا دارن می‌دن یه بخشی از قدرت خودشون رو با اختیار خودشون دارن می‌دن، واگذار می‌کنن به دولت


audio: OZl562PVlkc_0030.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
این خیلی حرف بود در اواخر قرن 18 کسی اینطوری، کسی با این هدف اصلا حکومت درست نمی‌کرد فکر می‌کنم بشه اینطوری گفت که آمریکاییا جزو اولین جامعه‌هایی بودن که اصلا مردمش این فرصت رو داشتن که حکمرانی‌شون رو انتخاب کنن یعنی انتخاب کنن که ما چجور حکومتی می‌خوایم داشته باشیم حکومت‌مون چی باشه دنیا که پادشاهیه حکومت پادشاهیه اینطوری نبوده که مثلا جاهای دیگه


audio: OZl562PVlkc_0031.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
یه محدوده‌ی جغرافیایی ساکنانش بتونن بیان بشینن انتخاب کنن که کی بهشون حکومت کنه و در چه چهارچوبی بهشون حکومت کنه این کار تازه‌ای بود و همین هم البته کار رو خب خیلی سخت می‌کرد چون الگویی نداشتن بعد هدفی هم که می‌خواستن بهش برسن هدف پیچیده‌ای بود اول باید یک قدرتی رو که ایده‌شون این بود که این قدرت مال مردمه اینو می‌دادن به دولت یعنی باید یه دولت یه حکومت قوی درست می‌کردن


audio: OZl562PVlkc_0032.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
یه هیولایی باید درست می‌کردن قدرتمند بعد که این قدرت رو بهش دادن که بتونه مردم رو کنترل کنه باید مجبورش می‌کردن که از این قدرت زیادی که بهش دادن زیادی استفاده نکنه سوءاستفاده نکنه یعنی باید یه سیستمی درست می‌کردن گفتن حالا که ما این قدرت رو به تو دادیم باید این قدرت نیایی بخوای مثلا پدر ما رو دربیاری از کجا آورده بودن؟ این فکرا اصلا از کجا آمده بود تو ذهن این آدما؟ یه ساده‌سازی‌های خیلی خیلی گنده داریم می‌کنیما ولی به نظرم مفیده


audio: OZl562PVlkc_0033.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
بی‌ضرر هم نیست ولی فایده‌اش هم خیلی زیاده همین ایده اینکه حکومت قدرتش رو از مردم می‌گیره همین ایده آزادی اینا رو از کجا آورده بودن پدران بنیانگذار؟ اینا رو از متفکران دوره روشنگری اروپا گرفته بودن عصر روشنگری


audio: OZl562PVlkc_0035.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
مخصوصا ردپای فکرای برجسته‌ترین متفکران عصر روشنگری رو قشنگ می‌شه دید در فکری که پشت قانون اساسی آمریکا هست اینکه می‌گن حکومت مشروعیتش رو از مردم می‌گیره از خدا نمی‌گیره این از جان لاک می‌آد اینکه می‌گن ما یه قوه مجریه می‌خوایم یه قوه مقننه می‌خوایم یه قوه قضاییه می‌خوایم اینا باید همدیگه رو کنترل کنن تفکیک باید شده باشن این قوا اصل تفکیک قوا این از مونتسکیو می‌آد


audio: OZl562PVlkc_0036.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
اینکه می‌گن ما اصلا حق داریم که این حکومت بریتانیا رو نخوایم چون کارش رو خوب انجام نمی‌ده ما یه قراردادی با اینا داشتیم این قرارداد فسخه به‌خاطر اینکه این داره کارشو انجام نمی‌ده این از روسو می‌آد قرارداد اجتماعی طرف دولت داره کارشو انجام نمی‌ده پس این قرارداد فسخه ما می‌خوایم این کار رو بسپاریم به یکی دیگه اینکه دولت رو با کلیسا قاطی نکنیم دین جدا باشه، دولت جدا باشه این از ولتر می‌آد اینا رو خیلی ساده و استادانه این ویدیو توضیح می‌ده


audio: OZl562PVlkc_0037.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
پیشنهاد می‌کنم حتما ببینیدش من فکر نمی‌کنم ساده‌تر و بهتر از این بشه گفت برای یه مخاطبی مثل من که زمینه‌ش رو نداره ولی حالا ایده ما چیه؟ ایده ما اینه که همین رو متوجه بشیم و بدونیم که این آدمایی که شروع کرده بودن در اروپا در سال‌های 1700 فکر کرده بودن که این سیستم شاه بشینه اون بالا قدرت رو از خدا بگیره بعد هر کاری می‌گه مردم بکنن این جواب نمی‌ده این خوب نیست اینا اثر گذاشتن روی ذهن این آدمایی که


audio: OZl562PVlkc_0038.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
حالا داشتن اینور دنیا یک حکومت جدید درست می‌کردن تو ذهن اینا این اینطوری بود که مردم حق دارن حق زندگی دارن حق آزادی دارن حق مالکیت دارن جان لاک اینو گفت، گفت اینا حق مردمه کار دولت اصلا اینه که از حق مردم محافظت کنه نذاره کسی آزادی مردم رو بگیره نذاره کسی اموال مردم رو بدزده نذاره کسی زندگی مردم رو بگیره بکشدشون این وظیفه دولته مردم در سلامت عقل دارن می‌آن یه بخشی از آزادی‌شون رو


audio: OZl562PVlkc_0039.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
که خدا بهشون داده از خودشون می‌گیرن، سلب می‌کنن می‌دن به دولت که مواظب این حقوق‌شون باشه منتها خب دولت قدرت می‌خواد که این کار رو بکنه دیگه قدرت رو که داری بهش می‌دی ممکنه حالا خودش شروع کنه همون آزادی رو همون زندگی رو، همون مالکیت‌مون رو ازمون گرفتن چیکار کنیم که همچین نشه؟ منتسکیو گفت تفکیک کنیم قدرت رو سه تا قوه جدا داشته باشیم قدرت رو بین اینا توزیع کنیم اینا سه‌تایی توی یه سیستمی کنترل کنن همدیگه رو که این دولتی که هیولاش کردیم این همه قدرت بهش دادیم


audio: OZl562PVlkc_0040.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
نیاد همون حقوقی رو که قراره محافظت کنه نقض‌شون کنه این می‌شه قرار ما با دولت قرارداد اجتماعی ما با دولت ژان ژاک روسو گفت اگر دولت زد زیر این قرارش یعنی کار خودش رو در قرارداد انجام نداد مردم حق دارن از قرارداد بیان بیرون برن با یه دولت جدیدی قرار داد ببندن چون دولت داره وظیفه خودش رو که مواظبت از حقوق مردم بوده انجام نمی‌ده توماس پین هم تو اون رساله عقل سلیم که تو این ویدیو توضیحش رو دادیم برای همین داشت می‌گفت همینطوری دلیل می‌آورد


audio: OZl562PVlkc_0041.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
که ما باید از قراردادی که با دولت بریتانیا داریم بیایم بیرون حکومت به عدالت رفتار نمی‌کنه مردم حق دارن قیام کنن و قدرت رو ازش بگیرن قدرتی که دست حکومته مقدس نیست اینو مردم به حکومت دادن و مردم می‌تونن، حق دارن که پسش بگیرن اینا فکرای جدید عصر روشنگری بود دنیا رو عوض کرد دنیا رو عوض کرد فرانسه هم با همین فکرها تغذیه شد انقلابش پدران بنیانگذار هم تو این ویدیو داریم همین رو می‌گیم دیگه


audio: OZl562PVlkc_0042.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
پدران بنیانگذار هم تحت تاثیر همین فکرا بودن واسه همینم بود توجه داشتن به نیروی عقل و خرد توجه داشتن، احترام می‌ذاشتن به منزلت انسان پشتوانه نظری و فکری‌شون اونجا بود در جدیدترین دستاوردهای فکری غرب کار درخشان توماس پین همین بود که این حرفا رو که حرفای فیلسوف‌ها بود و اثر گذاشته بود رو ذهن این نخبه‌هایی که داشتن قانون اساسی می‌نوشتن این حرفا رو حالا آورده بود به زبان کوچه و بازار


audio: OZl562PVlkc_0043.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
ساده و سر راست یه طوری زده بود که تو ذهن مردم هم نشسته بود مرد هم خریدارش شده بودن و بعدا به کمک حالا همه این آمادگی‌هایی که انجام شد و کلی چیز دیگه اینا شد سیستم جدید دولت آمریکا پایه سیستم جدید دولت آمریکا حالا درسته که داریم ساده می‌گیم این‌ها رو ولی نباید فکر کنیم که همه اینا خب هم‌فکر بودن دور هم نشستن و همه‌شون هم یک کتابایی رو خونده بودن نشستن تصمیم گرفتن رفت نه، اختلاف‌نظر خیلی زیاد داشتن خیلی زیاد داشتن


audio: OZl562PVlkc_0044.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
یعنی گاهی ایده‌هاشون اصلا دوسر طیف بود توی ویدیوی جنگ داخلی هم یه اشاره کوچیک کردیم مثلا یکی از اختلاف‌نظرا یه سر طیفش الکساندر همیلتون بود که فدرالیست بود مدافع سرسخت دولت مرکزی قوی بود یه سر دیگه همون طیف توماس جفرسون بود ایشون هم یکی دیگه از پدران بنیانگذار مثل همیلتون ولی ایشون می‌گفت نه، قدرت زیاد برای دولت مرکزی این خطر اینو داره که استبدادیش بکنه دولت مستبد درست کنه


audio: OZl562PVlkc_0045.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
اصلا جفرسون مثلا با اینکه یه بانک مرکزی داشته باشه آمریکا مخالف بود با اینکه یه واحد پولی داشته باشه مخالف بود می‌گفت دولت‌های محلی داشته باشیم کوچیک و اینطوری هم نبود که بگیم این آدما حالا یه فکر مخالف هم داشتن هر کدوم‌شون یک جریان فکری رو نمایندگی می‌کردن هر دو تا هم آدمای تاثیرگذاری بودن در تاریخ آمریکا هر دو آدمای تاثیرگذاری‌ان در سندی که نهایتا تدوین شد و اصلا مسیری که آمریکا تا امروز رفت رد پای هر دوی این آدم‌ها مشخصه


audio: OZl562PVlkc_0046.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و من یه چیزی که برام خیلی جالبه و خیلی احترام برانگیزه اینه که می‌بینم یه کشوری دویست‌وخرده‌ای سال پیش که داشته سنگ بنای حکومتش رو می‌گذاشته تونسته از توان و از نظریه‌ها و استدلال و تلاش‌های دوتا آدم با ایده‌هایی انقدر متفاوت با تفسیرهایی انقدر متفاوت استفاده کنه یعنی هر دوی این‌ها ظرفیت‌شون در نهایت


audio: OZl562PVlkc_0047.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
به درد تقویت کردن یا نوشتن یه قانون اساسی قوی برای آمریکا یا درست کردن یک سیستم قوی برای آمریکا خورده ظرفیت هر دوی این آدمایی که خیلی با همدیگه متفاوت فکر می‌کنن اصلا خیلی آدمای متفاوتی هستن همیلتون زندگی خیلی جالبی هم داشت از فقر از یه جای پایینی در جامعه می‌آد بالا توی جنگ داخلی می‌ره نظامی می‌شه دید اقتصادی بعدا پیدا می‌کنه یه ویژن پیدا می‌کنه واسه آمریکا واسه آمریکایی که باید ساخته بشه خیلی سرسختانه هم برای ویژنش می‌جنگه


audio: OZl562PVlkc_0048.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
آمریکا رو صنعتی می‌خواد همیلتون دولت مرکزی قوی می‌خواد که آمریکا رو صنعتی بتونه بکنه زندگیش هم واقعا زندگی پر اتفاق پرحاشیه‌ایه آخرش هم توی دوئل تیر می‌خوره می‌میره حالا ما داستان زندگی این آدم‌ها رو و افکارشون رو احتمالا یه جای دیگه بهشون برمی‌گردیم ولی الان چون این دو نفر رو گفتم توماس جفرسون رو هم در دو خط بگم حقوقدان بود ایشون تحصیل کرده بود، حقوقدان بود بعدا رئیس‌جمهور آمریکا هم شد سومین رئیس‌جمهور آمریکا بود پیش‌نویس اعلامیه استقلال آمریکا رو جفرسون نوشته بود یعنی وقتی که می‌گیم که


audio: OZl562PVlkc_0049.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
ایده‌ش با آمریکایی که امروز می‌بینیم متفاوت بود به این معنی نیست که این آدم حذف شد بعدا اصلا رئیس‌جمهور آمریکا شد آدمی که اصلا آمریکا رو صنعتی نمی‌خواست اقتصاد آمریکا رو کشاورزی می‌خواست می‌خواست بازارای محلی کوچیک داشته باشه می‌خواست اگه آمریکا تجارت می‌کنه با همین مواد خام تجارت کنه کالا صنعتی تجارت نکنه فکر می‌کرد کشور صنعتی می‌شه انگلیس و می‌گفت ما اون مسیر رو نباید بریم در اقتصاد دولت‌های محلی باید قدرت داشته باشن نگاه اینطوری داشت جفرسون نگاه اینطوری داشت


audio: OZl562PVlkc_0054.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و کنار زندگی و گفت اینا حق مردمه حق مردمه که برن دنبال خوشبختی، سعادت و وظیفه‌ی دولته که ازین محافظت کنه و بعدا بر مبنای همین حق قانون برده‌داری لغو می‌شه یعنی لغو قانون برده‌داری تصویب می‌شه کلیات اختلاف این دو نفر رو نگاه کنیم همین کلیات اختلاف‌شون رو واقعا در همین حد نگاه کنیم سخت می‌شه پذیرفت که دوتا آدم با یه همچین تفکری، با همچین اختلافی بتونن بشینن پشت یه میز


audio: OZl562PVlkc_0055.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و یه متنی نهایتا بنویسن یا امضاشون پای متنی بیاد که هر دو موافق باشن باهاش ولی نکته جالب اینه که این کار رو تونستن بکنن یا به قول همیلتون شاید تو یکی از یادداشت‌هایی که نوشته بود یادداشت‌های فدرالیست یک مجموعه یادداشت‌هایی بود که همیلتون و همفکرانش می‌نوشتن برای دفاع از نظر خودشون و دفاع از این قانون اساسی می‌گفت یه دلیل اینکه شاید ما تونستیم موفق بشیم موافق بشیم نهایتا این بود که ما در مناظرات‌مون دنبال این نبودیم که اختلاف‌نظرمون رو برطرف کنیم


audio: OZl562PVlkc_0056.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
دنبال این نبودیم که همدیگه رو قانع کنیم که حرف‌مون درسته ما می‌خواستیم به یک نتیجه‌ی مشترک برسیم که ته‌ش متعادل باشه و این اختلاف‌نظرمون کنترل شده باشه شاید برای همین هم بود که تونستن با وجود اختلاف‌نظرایی که داشتن و براشون خیلی مهم هم بود بتونن نهایتا یک کلیت واحدی درست کنن و توافق کردن و قانون اساسی آمریکا از توش در اومد که قانون اساسی‌ای بود که فقط هم شکل حکومت رو تعیین نمی‌کرد


audio: OZl562PVlkc_0057.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
اینم شاید نکته‌ی جالب و مهمی باشه درباره‌ی قانون اساسی آمریکا که فقط نمی‌اومد شیوه‌ی کار حکومت رو توضیح بده اصول کلی رو هم می‌گفت که داره قدرت رو می‌ده دست مردم که مردم بر کار حکومت نظارت بکنن و این اصول کلی روی یه طوری هم انعطاف‌پذیر نوشته بود که بعد از بیش از دو قرن گفتیم دیگه هنوز پابرجاست و نسل‌های بعد تونستن بهش استناد کنن با آزادی عمل تفسیرش کنن و ازش استفاده کنن و البته به مرور زمان تکمیلش کنن


audio: OZl562PVlkc_0060.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
از جمله این دوتاش رو هم مثلا ما تو همین ویدیوهای کانال درباره‌ش صحبت کردیم متمم بیست‌ویکم که بعدا جایگزین متمم 18 شد درباره‌ی ممنوعیت نوشیدن الکلی بعدا آزادیش یعنی رفع اون محدودیت یا متمم 22 قانون اساسی که توش بعد از روزولت اومدن تعداد دوره‌های ریاست‌جمهوری رو محدود کردن گفتن دیگه دو دوره بیشتر نمی‌شه به جز این متمم‌ها البته کلی بحث هست


audio: OZl562PVlkc_0062.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
کلی سندهای پایین‌دستی دیگه هست کلی تفسیرها هست به مرور این سیستم به‌روز شده به مرور این سیستم تفسیرای جدید خورده و البته منشا اختلاف‌نظرهای کوچیک و بعضا خیلی بزرگی هم بوده و هست ما حالا دنبال اوناش نیستیم یعنی اینجا صحبت سر اینا نیست ما دنبال این اصل قضیه‌ایم که قانون اساسی آمریکا موضوع این ویدیو این بود دیگه قانون اساسی آمریکا عملا همونیه که 1789


audio: OZl562PVlkc_0064.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و با همون سه کلمه اولش همونطور که گفتیم یک ایده جدید رو عملی کرد این که قدرت رو خدا داده به مردم و مردم دارن می‌دن به دولت و این قدرت زیادی که داره می‌اوفته دست آدمایی که کامل نیستن و اشتباه می‌کنن این باید محدود بشه یک مقداری از حق و حقوق‌شون رو و قدرت‌شون رو مردم دارن می‌دن به دولت و این رو باید محدودش کنیم و حالا سیستمایی داشته باشیم مکانیزمایی داشته باشیم که این قدرت زیاد از حد نشه


audio: OZl562PVlkc_0065.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و خیلی از دعواها هم همیشه سر اینه دیگه که قدرت زیاد شد و واقعا هم همینطوری شده در این دو قرن و خرده‌ای گذشته یه مقداری از نگرانیا از همینه که قدرت دولت کم‌کم زیادتر و بیشتر هم شده مخصوصا حالا بعدا قدرت قوه‌ی مجریه در آمریکا حالا ما وارد اوناش نمی‌خوایم بشیم اینجا تو این ویدئو از نگاه یک آدم کم‌اطلاعی که بنده باشم ولی کنجکاو یک نگاه سطحی و کوتاه کردیم به اینکه تاریخ قانون اساسی آمریکا چیه و از کجا آمده


audio: OZl562PVlkc_0066.opus
source: youtube
source_id: OZl562PVlkc
invalidation: VALID
text:
و فکرای پشتش از کجا آمده بود درباره آمریکا و درباره‌ی بنیانگذاران آمریکا و تاریخ آمریکا توی کانال یوتیوب بی‌پلاس ویدیوهای دیگه هم هست ببینید اگر اونا رو ندیدین بعدا هم باز بیشتر از این موضوع صحبت خواهیم کرد خیلی ممنون که این ویدیو رو دیدید من علی بندری هستم و این ویدیو در یوتیوب بی‌پلاس منتشر می‌شه


audio: 3VXPo0zIgqQ_0001.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
یک مکان تاریخی رو تصور کنید مثلا میدون نقش جهان اصفهان رو در یه زمان گذشته‌ای مثلا قرن 17 میلادی تازه ساختنش تصور کنید که اونجایید چی می‌بینید شما؟ شما میدون رو می‌بینید یه تصویری می‌بینید دیگه چی دریافت می‌کنید از فضا؟ صداها رو می‌گیرید سروصداهایی که اونجا اون موقع ممکنه باشه آدما، حیوون‌ها، هر چی که هست و یه بویی هم به دماغ‌تون می‌خوره مکان‌های تاریخی، زمان‌های گذشته


audio: 3VXPo0zIgqQ_0002.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
به جز تصویرشون که ما زیاد می‌بینیم یا صداشون که بعضی وقتا برامون بازسازی می‌کنن توی مثلا فیلم‌ها و این‌ها یه بویی هم داشتن ولی تا حالا من نشنیده بودم که یه تلاشی بشه برای اینکه ببینن اون بو دقیقا چی بوده و اونو بازسازی کنن یه مقاله‌ای خوندم چند وقت پیش درباره این موضوع بود اینکه اروپای قرن شونزدهم شهرای اروپایی در قرن شونزدهم چه بویی می‌دادن؟ و اینکه آیا می‌شه اون بو رو بازسازی کرد یا نه؟ خیلی به نظرم موضوع جالبی بود


audio: 3VXPo0zIgqQ_0003.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
یه مقدار رفتم توش دقیق‌تر شدم چند تا چیز خوندم فکر می‌کنم که برای شما هم جالب باشه این ویدیو رو درست کردم این مقاله‌هایی رو که خوندم دارم کوچولو می‌خوام به شما بگم چی هست و چی دارن می‌گن لینک‌هاش رو هم توی توضیحات می‌گذارم اگر از این شکل ویدیو خوش‌تون آمد که من کنجکاوی می‌کنم نتیجه‌ش رو می‌آم برای شما تعریف می‌کنم لینک هم بهش می‌دم بگید این زیر کامنت بگذارید که بدونم بعدا هم باز از این‌ها توی برنامه بگذاریم من علی بندری هستم


audio: 3VXPo0zIgqQ_0005.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
این گزارشی که الان می‌خوام بهتون نشون بدم این یه چیزی بود که من خوندم توی اینترنت یادمم نیست راستش که کجا بهش رسیدم اول فکر کنم یه توییتی دیده بودم بعد رفتم گوگل کردم دیدم که گاردین ازش یه گزارشی داده چند ماه پیش رفتم اون گزارشه رو خوندم اینو اون گزارش اولیه که من درباره‌ش خوندم داره می‌گه که بوی اروپا، عطر اروپا یه مطالعه‌ایه که امیدواره که بتونه عطر اروپای قدیم رو بازسازی کنه مال دو ماه پیشه


audio: 3VXPo0zIgqQ_0006.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
در نوامبر 2020 دو ماه سه ماه پیش این منتشر شد یه کتابخونه‌ای از بوهای اروپا می‌خوان درست کنن مربوط می‌شه به دورانی که توی اروپا سیگار خب زیاد می‌کشیدن همه جا سیگار زیاد می‌کشیدن تو فضای باز و بسته و اینا تنباکوی مرغوبی هم احتمالا نبوده بعد بوی خوب هم بوده مثلا اشاره می‌کنه به بوی رز هم اون موقع بوده و این حرفا ولی بیشتر بوها بوهای بد بوده بوهایی که توی فضای شهری بوده


audio: 3VXPo0zIgqQ_0007.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
سیستم بهداشتی فرض کنید وجود نداره فاضلاب که نیست درست حسابی مردم خودشون رو نمی‌شورن حتی درست و تمیز نمی‌تونن بشورن بعد هر روز دوش بگیر و از این خبرا که نیست واقعا بعدشم سیگار هم هست سوخت هم هست سوخت برای گرم کردن برای روشنایی هر چیزی که می‌سوزونن بو می‌ده تو محیط شهری کارخونه اصلا بعد از اینکه صنعت می‌آد کارخونه می‌آد بوی اون چیزا هم وسط شهره شهرای قدیمی اروپا خلاصه حرف اینه که بوی خوبی نداشتن


audio: 3VXPo0zIgqQ_0008.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
آمستردام، لندن اینا شهرای خوشبویی نبودن به احتمال خیلی خیلی زیاد حالا تو این مطالعه می‌خوان برن ببینن که اون بو دقیقا چه بویی بوده؟ اروپا چه بویی می‌داده؟ و بعد اگه بتونن اون بو رو بازسازیش کنن


audio: 3VXPo0zIgqQ_0010.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
هم دانشمند، هم تاریخ‌دان، هم متخصص هوش مصنوعی در بریتانیا و بقیه جاهای اروپا فکر کنم یه پروژه مشترکیه بین دانشگاه در هلند و کمبریج اگه اشتباه نکنم یک پروژه دو میلیون و هشتصد هزار یورویی می‌خوان بررسی کنن ببینن که بوی اروپا چی بوده و می‌تونن بعضی از اون بوها رو دوباره بازسازی کنن یا نه؟ از چه بازه‌ی زمانی؟


audio: 3VXPo0zIgqQ_0011.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
قرن 16 تا اوایل قرن 20 روش کارش هم اینطوریه که می‌گه که آره می‌خوایم بریم متون گذشته رو بخونیم متون مذهبی، متون غیر مذهبی رمان، گزارش تاریخی، هرچی هرچی و همه اینا رو می‌خوایم اسکن کنیم ببینیم که کجا به بو اشاره شده کجا درباره بو حرف می‌زنن اینا رو دربیاریم عکس‌ها رو، نقاشی‌ها رو عکس که حالا از گذشته خیلی نیست ولی نقاشی‌ها رو هر تصویری که وجود داره المان‌هایی که توی اون تصاویر هست


audio: 3VXPo0zIgqQ_0012.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
اینا رو دربیاریم ببینیم بو اگه دارن چه بویی داشتن؟ با این یک کتاب یه دیتابیس خیلی بزرگ درست کنیم برای همینم توی گروه‌شون هم تاریخ‌دان هست هم مثلا متخصص عطر و بو و اینا هست هم دیتا ساینتیست هست هم متخصص هوش مصنوعی هست چون پروژه پروژه‌ایه که تخصص‌های مختلف لازم داره و بعدشم که همه رو درآوردیم می‌خوایم ببینیم چطوری می‌شه این بوها رو بازسازی کرد که مثلا می‌تونیم یه موزه‌ای داشته باشیم که


audio: 3VXPo0zIgqQ_0013.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
شما بری اونجا بتونی بوی مثلا اون بازه زمانی این منطقه رو قشنگ برداری و استشمام کنی یا نه؟ خیلی به نظرم چیز جالبیه ایده ایده خیلی جالب و جذابیه یه پروژه‌ایه پروژه سه ساله ژانویه شروع می‌شه یعنی الان احتمالا شروع شده یک دایره‌المعارف آنلاینی از بو می‌خوان درست کنن و بیوگرافی‌ها رو بخونن و همه متون رو بخونن و از این کارا اشاره هم می‌کنه به آره که بو بوی خوبی نبوده


audio: 3VXPo0zIgqQ_0014.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
بویی که تو بیشتر شهرا می‌اومده بوی خوبی نبوده قرن 18 رو می‌گه که دیگه مردم شکایت می‌کردن از بوی سیگار، بوی تنباکوی توی سالن‌های تئاتر و این‌ها


audio: 3VXPo0zIgqQ_0015.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
اینا یه بوهاییه که خیلی‌هاش الان از زندگی ما حذف شده دیگه سیگار دیگه نمی‌کشیم توی فضای بسته اصلا توی فضای باز هم کمتر بوی سیگار بوی تنباکو مخصوصا حالا اون تنباکویی که اون موقع می‌کشیدن که اصلا یه چیز دیگه‌ای هم بوده اون بوها نیست فضاها کلا بوها کم شده اون بوها کم شده برای همین به نظرم درست شدنش جذابه تصور ما رو از گذشته یه مقدار واقعی‌تر می‌کنه بعد من اینو که خوندم پروژه برام جذاب بود اسم پروژه رو برداشتم


audio: 3VXPo0zIgqQ_0016.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
اسم پروژه یه جایی این تو اومده بود اسمش رو برداشتم رفتم گوگل کردم بعد سایت پروژه رو دیدم سایت پروژه رو دیدم


audio: 3VXPo0zIgqQ_0018.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
لاتینی نمی‌دونم به چه زبانی، خلاصه بعد می‌گه که ما این خبر پروژه‌مون رو نوامبر منتشر کردیم چه پوشش رسانه‌ای خوبی داشت بعد دیدم این پسته خیلی پست جالبیه گفتم اینم بهتون نشون بدم می‌گه پوشش رسانه‌ای خوبی داشت مثال زده دونه دونه اون‌وقت این مثال‌ها جالبه دیگه می‌شه رفت دونه دونه‌ش رو دید من یه تعدادیش اسپانیایی بود اینا رو نرفتم آلمانی بود ندیدم


audio: 3VXPo0zIgqQ_0019.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
فرانسه بود فکر کنم ندیدم ولی حالا چند تا انگلیسی بود تو انگلیسیاش گاردین رو دیده بودم بی‌بی‌سیش رو رفتم دیدم چیز اضافه بر اون چیزی که تو گاردین بود به نظرم توش نبود ولی نیویورک‌تایمزش خیلی جالب بود حالا سراغ اون می‌رم می‌گم توش چی نوشته بود بعد گفت آره یه کانال یوتیوبی هم 12 میلیون سابسکرایبر داشت اونا هم یه ویدیو درست کردن اینطور و اینطور و


audio: 3VXPo0zIgqQ_0020.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
خلاصه اینا خوشحال بودن از اینکه پروژه‌شون یه همچین پوششی گرفته بعد یه خرده تو سایت خودشون چرخیدم بعد رفتم توی نیویورک‌تایمز دیدم که این جالبه یک کسی احتمالا با ایده‌ای که از همین گرفته یه کسی که کارش اینه که منتقد رستوران و غذا بوده برای نیویورک‌تایمز این موزه شخصی بوی خودش رو درست کرده و چیکار کرده یعنی؟ یعنی درباره چندتا بویی که براش مهم هستن


audio: 3VXPo0zIgqQ_0021.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
یه یادداشت‌های کوچیکی نوشته در این حد که من آره مثلا با ماشینم از اینجا که دارم رد می‌شم بوی وانیل به مشامم می‌خوره بوی وانیل مصنوعی به‌خاطر اینکه به عنوان یه شیرین‌کننده مصنوعی استفاده می‌کنن ازش بوی خوبیه، جذابه اینا


audio: 3VXPo0zIgqQ_0022.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
دیدم اه این خانم یه عکسی می‌ذاره یه توضیحی اینجا می‌ده شما درباره یه بو مثلا یک چند خطی نوشته قشنگه بعد بعدیش درباره این توضیح می‌ده که در فلان فود‌کورت کارش با غذاست دیگه می‌گه که توی مثلا فریزر دامپلینگ هست من در فریزر رو باز نکردم ولی این بو بوی سیر، بوی کلم اینا مثلا بوهاییه که اونجا می‌آد بعد با ترکیب توضیح چند خطی ایشون


audio: 3VXPo0zIgqQ_0023.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
که خودش هم یه جاییش تو همین جستار تصویریش داره توضیح می‌ده که زبان چقدر قاصره از انتقال کامل حس بویایی ولی می‌گه من حالا دارم تلاشم رو می‌کنم تلاش می‌کنه با کمک عکس، تصویر و این توضیح مختصری که اینجا داره می‌ده بو رو به ما منتقل کنه تو بعضیاش به نظرم موفقه تو بعضیاش خیلی موفق نیست ولی تجربه تجربه بامزه و جالبی بود بعد دیدم نیویورک‌تایمز حالا لینک اینم اون پایین می‌ذارم لینک همه اینایی که اینجا توضیح دادم رو


audio: 3VXPo0zIgqQ_0025.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
لینکش رو توی توضیحات می‌ذارم که ببینین بعد دیدم نیویورک‌تایمز به جز این یه کار دیگه‌ای کرده گفته که حالا که ایشون این کارو کرد ما بیایم از آدما بپرسیم که شما اگه می‌تونستید یه موزه بو داشته باشین چه بوهایی رو دوست داشتید محافظت کنید اون تو بیارید؟ از خواننده‌ها پرسیده و اینا اومدن نظر دادن بوها معمولا رابطه رابطه مثلا نوستالژیکیه دیگه یه‌خاطره خوبی رو در گذشته می‌خوایم فراخوان کنیم یادآوری کنیم می‌خوایم با بو این کار رو بکنیم


audio: 3VXPo0zIgqQ_0026.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
چون بوئه تو ذهن‌مون مونده بوی مثلا کیف مادربزرگه بوی سیگار قدیمیه بوی برندیه، کنیاکه نمی‌دونم چیه موزه، کلاهه، عطره بعد آدما نوشتن واسه‌شون نوشتن که هر کدوم چه بویی رو دوست دارن حفظ کنن چه بویی رو دوست دارن داشته باشن الان الان اگه مثلا موزه‌ی بو داشتیم دوست داشتی چیو داشته باشی دربیاری بو کنی؟ این مثلا می‌گه که من آره بوی سیر تازه سیر تازه به‌خاطر اینکه


audio: 3VXPo0zIgqQ_0027.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
به‌خاطر کرونا من 6 ماهه خونه مادربزرگم اینا نتونستم برم از دور وایمیستم تو حیاط‌شون سلام می‌کنم اینا ولی بالاخره این اون نیست دلم تنگ شده که برم تو بو رو بشنوم بو کنم به‌خاطر اینکه هر از گاهی می‌رفتم اونجا چند شب می‌موندم و بوی خونه مادربزرگم رو خیلی دوست دارم می‌گه بوش هم چیه؟ بوش یه ترکیبیه از غذا پختن، آشپزی در خونه بوی گرد و خاک و عشق


audio: 3VXPo0zIgqQ_0030.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
این نمی‌دونم چیه یه چیزیه که تو بچگی آها این یه آجیلیه فکر کنم از این آجیل سوخته‌ها شاید آجیل شیرینا به عنوان یه اسنک می‌گه که اونش خودش رو خیلی دوست نداشتم ولی بوش بوییه که دلم براش تنگ می‌شه و خیلی دوست داشتم یا اینکه این در مورد یه قهوه‌ای نوشته این می‌گه که من پدربزرگ مادربزرگم این قهوه مکس‌ول هاوس رو می‌خوردن خیلی دوست داشتن هر روز همینو می‌خوردن من هم دوست دارم منم هر روز همین قهوه رو آسیاب می‌کنم و


audio: 3VXPo0zIgqQ_0031.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
باعث می‌شه که یاد اونا بیفتم و با این دوست دارم که اونا رو به یاد بیارم کاش مثلا این بو رو می‌تونستم واسه خودم حفظ کنم بعدش خیلی جالب بود یه خانومیه 85 سالشه می‌گه اون بویی که من می‌خوام حفظ کنم الان احتمالا دیگه نیست وجود نداره


audio: 3VXPo0zIgqQ_0033.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
می‌رفتیم فلان جا مثلا اینجا این ساختمونا بتن نمی‌دونم خاک اینا یه همچین بویی می‌داد من دوست دارم اون بو رو می‌تونستم فراخوان کنم بازسازی کنم داشته باشم یا اینکه می‌گه من اسپانیا بودم یه زمانی درس می‌خوندم کالج چند ماه وایادولید بودم و اونجا بوی زباله و سیگار بعد می‌گه من این ترکیب بوی زباله و سیگار که به دماغم می‌خوره یاد اسپانیا می‌افتم یاد خاطراتم می‌افتم و


audio: 3VXPo0zIgqQ_0034.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
موزه بوی من یه همچین چیزی توشه خیلی جالبه واقعا همینطوری می‌تونی اینو اسکرول کنی بری پایین دونه دونه‌ش رو ببینید لینکش رو می‌گذارم و به جز این به جز همین دیدن این نمونه حرفایی که آدما می‌زنن برای من این جالب بود که خودم بشینم فکر کنم که بوهایی که من دوست دارم اینجا تو کمد کنار دستم داشته باشم چیه؟ که مثلا اگه دوست دارم مثلا وردارم یه کوچولو بو کنم برم به یه خاطره‌ای به یه گذشته‌ای به یه جایی چه بوهاییه؟


audio: 3VXPo0zIgqQ_0035.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
فکر کردن هم بهش جذابه و به نظرم خوش می‌گذره خلاصه این یک چیزی بود که من تازگی خوندم برام خیلی جالب بود کنجکاوی جالبی بود و اینور اونور درباره‌ش یه خرده خوندم و دوست دارم حالا این پروژه رو هم دنبال کنم جلوتر که می‌رن ببینم که به کجا می‌رسه از اینجور چیزا اگر دوست دارید ما تو این کانال بازم درست کنیم لطفا کامنت بذارید بگید بگید که این ویدیو چطور بود به نظرتون چیش خوب بود چیش خوب نبود و اگر پسندیدید بگید برای من واقعا مهمه که چی فکر می‌کنید اوایل کار این کاناله


audio: 3VXPo0zIgqQ_0036.opus
source: youtube
source_id: 3VXPo0zIgqQ
invalidation: VALID
text:
واقعا دوست دارم بدونم که چجور محتوایی اینجا بگذاریم بهتره من علی بندری این کانال یوتیوب بی‌پلاس و به ما بگید که چی دوست دارید ما سعی می‌کنیم که یه کاری کنیم که شما هم خوشحال بشید ما هم کیف کنیم مرسی


audio: 9vETSsAGkLo_0001.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
گل لاله ما این ویدیو رو که درباره هلند ساختیم یه خرده هم توش از گل لاله گفتیم چون که خیلی از ماها امروز لاله رو اصلا به هلند می‌شناسیم هلند رو هم به گل لاله می‌شناسیم اون یه خرده ولی کافی نبود و نیست داستان گل لاله هم یه خرده‌ای پیچ و خمش بیشتره هم خیلی داستان جذاب‌تریه اینجا می‌خوایم چند دقیقه داستان شگفت‌انگیز گل لاله رو تعریف کنیم


audio: 9vETSsAGkLo_0002.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
برای این کار اول باید بریم عقب بریم عقب اولش حداقل تا قرن 16 تا قرن 16 میلادی قرن 16 میلادی چه خبره؟ تو ایران چه خبره؟ دوره حکومت صفویه‌ست ولی ما نمی‌خوایم بریم ایران ما می‌خوایم بریم عثمانی عثمانی اون موقع قدرتش خیلی زیاده مرزها رو کشیده تا همسایگی اتریش تا دروازه‌های وین اروپایی که از قرون وسطی رد شده وارد عصر روشنگری داره می‌شه هم‌مرز با عثمانی هم هست


audio: 9vETSsAGkLo_0003.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
در عثمانی سلطان‌سلیم اول یک مهمانی داره اتریشی که اسمشم سخته فقط می‌نویسیم من نمی‌تونم از روش بخونم ایشون یه نوعی سفیر وین بود در بار عالی آدمی هم بود که به گیاه‌شناسی و جانورشناسی و اینا علاقه داشت جمع می‌کرد، اطلاعات گیاهان و جانوران رو جمع می‌کرد و می‌نوشت و ایشون برای اینکه مذاکره بکنه درباره مرز عثمانی و اتریش می‌ره خدمت سلطان و در واقع سفیر اتریش می‌شه مامور مذاکره می‌شه


audio: 9vETSsAGkLo_0004.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
تو راه که داره می‌آد نزدیکای قسطنطنیه که می‌رسه هوا سرده آخر زمستون مثلا اوایل بهار اینا می‌بینه که باغ‌های اینا پر از گله بعد گل‌هاش هم یه گل‌هاییه که عطر و بویی نداره مدل گلبرگ‌هاشم با گل‌های دیگه فرق داره یه خرده این شاخکاش تیز می‌شه که این گله چیه؟ این موقع سال اصلا داستان گل چیه؟ با این فکرا می‌آد تو دربار سلطان‌سلیم در دربار سلطان هم اون موقع لاله رو استفاده می‌کردن واسه اینکه این عمامه‌شون رو تزیین کنن


audio: 9vETSsAGkLo_0005.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
این نقش و نگارش توی عبای سلطانی هم انگار بوده تو لباس‌ها و اینا هم بوده لای این چین چینای عمامه انگار مثلا گل لاله می‌ذاشتن اون موقع ایشون می‌پرسه که اسم این گله چیه؟ یه چیزی بهش می‌گن یا این متوجه نمی‌شه یا اونا اشتباه می‌گیرن اینا این اسم لاله رو با عمامه اشتباه می‌گیره عثمانی‌ها به لاله می‌گفتن لاله می‌گه این چیه؟ این مثلا می‌گه لاله رو می‌گی یا عمامه رو می‌گی ایشون انگار یه خرده بد متوجه می‌شه یا مثلا یه چیزی گمشده در ترجمه می‌شه


audio: 9vETSsAGkLo_0008.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
اینو ترجمه می‌کنه به عنوان اسم گله می‌گه که آقا این یه گلیه اسمش تولیپانه اینم پیازشه پیازش رو می‌فرسته واسه دوستش دوستش یه گیاه‌شناسی بوده می‌فرسته واسه اون می‌گه که بیا این گله رو بررسی کن خیلی عجیبه این در سرما هم دووم می‌آره عطری نداره ولی خیلی قشنگه ساختارشم خیلی جالبه اینو ببین که چی به چیه لاله برای عثمانی‌ها گل معمولی نبود گل مهمی بود، فصل رویش خاصی هم داشت انقدری هم مهم بود که سلطان یه مهمونی‌ای داشت


audio: 9vETSsAGkLo_0009.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
در فصل درآمدن لاله‌ها یعنی در عثمانی گل مهمی حساب می‌شد گل لاله پیازه چی شد؟ پیازه رو این آقا فرستاد واسه دوستش که گیاه‌شناس بود اون مامور شده بود اون موقع از طرف امپراتور روم که یک باغی از گیاهان دارویی درست کنه در وین که امپراتور یه همچین باغی داشته باشه و این آقا خلاصه کارش این بوده که داشته گیاه‌های مختلف رو می‌گرفته آزمایش می‌کرده با شرایط اون موقع آزمایشگاهی اون موقع آزمایش می‌کرده روشون


audio: 9vETSsAGkLo_0010.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
این گله رو هم می‌گیره و می‌بره می‌کاره تو باغ و می‌بینه که به این عجب گلی شد شروع می‌کنه تحقیق کردن روش و یه خرده‌ای پرورش دادن و چطوری می‌شه تکثیرش کرد و چند وقت یه بار گل می‌ده و نورش چقدر باشه و آبش چقدر باشه و کم‌کم شروع می‌کنه به اهلی کردن گل لاله ایشون مشغول این تحقیق‌ها روی گل لاله و بقیه گل‌ها بود زد و این امپراتوری که سفارش داده بود مرد سفارشه هم نصف‌نیمه موند


audio: 9vETSsAGkLo_0011.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
بعد این آقا هم پاشد رفت برای یه مدتی فرانسه پیاز لاله رو هم با خودش برد اونجا اونجا هم کاشت بعد از اونجا تصمیم می‌گیره بره به هلند هلند امروز، دانشگاه لیدن


audio: 9vETSsAGkLo_0014.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
لیدن کجاست؟ یه شهر کوچکیه در هلند، نزدیک لاهه اتفاقا دانشگاهش هم امروز پابرجاست دانشگاه معتبر و مشهور و مهمی هم هست در هلند اتفاقا مطالعات خاورمیانه و عثمانی و ایران و ایناشم قویه ایشون خلاصه می‌بره می‌ره لیدن و این پیاز لاله رو هم با خودش می‌بره اونجا و مشغول کاشت و بررسی و آزمایش می‌شه متوجه می‌شه که هم آب‌وهوا و هم خاک هلند انگار خیلی برای پرورش گل لاله مناسبه


audio: 9vETSsAGkLo_0015.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
پس این آقایی که پیاز رو از عثمانی براش فرستاده بودن در وین امپراتور چون مرد دیگه بیکار شد و پاشد رفت هلند و دید که اینجا این گل لاله به نظر می‌رسه که خوب رشد می‌کنه هلند در چه وضعیه وقتی که ایشون می‌رسه؟ هلند درگیر جنگ‌های هشتاد ساله‌ست این سرزمینی که ما امروز به عنوان هلند می‌شناسیم حالا بعدا هم باید بیشتر درباره‌ش صحبت کنیم قبل از اینکه این آقا برسه به اونجا هلند تحت حکومت پادشاه اسپانیا بود


audio: 9vETSsAGkLo_0016.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
مذهبش هم کاتولیک بود قبلا چند سال قبل ساکنان ایالت‌های پایین شروع کرده بودن به اعتراض کردن مذهب‌شون رو تغییر دادن به پروتستان و یه زیرشاخه‌ای از پروتستان به نام کالوینیسم


audio: 9vETSsAGkLo_0018.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
چون که مذهب‌شون نقش مهمی داره در سبک زندگی‌شون و بعدا در اون چیزی که تبدیل شد به فرهنگ هلندی حالا بعدا درباره‌ش صحبت خواهیم کرد


audio: 9vETSsAGkLo_0019.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
ولی اینا خلاصه می‌گن که ما از زیر حاکمیت اسپانیا می‌خوایم بیایم بیرون و می‌خوایم تو اسپانیا نباشیم کاتولیک هم نیستیم نمی‌خوایم باشیم 80 سال برا این استقلال می‌جنگن از 1581 تا 1648 یک بخشیش تو اون جنگ‌های سی‌ساله‌ایه که گفتیم با وستفالیا تمام شد با صلح وستفالیا تمام شد یک بخشیش با اونه در پایان پیدا کردنش هم این وستفالیا نقش داره منتها این مال پایانشه


audio: 9vETSsAGkLo_0020.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
این پیازه در اوایل این درگیری‌هاست که می‌رسه به هلند به جز این به هلند رسیدنش جاهای دیگه هم وقتی امپراتور مرده بود مردم اومده بودن یه خرده این گل‌ها رو از تو باغ بلند کرده بودن پیازها رو برداشته بودن برده بودن تکثیر کرده بودن خودشون هم یه خرده‌ای شروع کرده بودن به کاشتن و گسترش دادنش حالا این قصه رو داشته باشیم یه خرده به این فکر کنیم که چی شد که گل لاله سر از عثمانی درآورد؟ ما گفتیم از عثمانی اومد اینجا ولی از کجا رسیده بود به عثمانی؟


audio: 9vETSsAGkLo_0021.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
مخصوصا اونایی احتمالا حواس‌شون جمع شده که 19 سال پیش، 20 سال پیش یه سری انقلاب‌های رنگی مخملی بود در آسیای میانه یکیش هم انقلاب گل لاله بود در قرقیزستان انقلاب قرقیزستان اسمش انقلاب گل لاله بود یه آقایی بود عسکر آقایف 15 سال رئیس‌جمهور بود متهم به فساد و این حرفا و انقلاب شد و این پاشد رفت روسیه پیش پوتین پناهنده شد و ادامه ماجرا


audio: 9vETSsAGkLo_0023.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
اصلا به ایران هم از همونجا اومد چون در فرهنگ ما خیلی زیاد هست لاله خیلی نقش داره دیگه قصه هم اینطوریه که ساسانیان وقتی که قلمرو حکمرانی‌شون تا آسیای میانه کشیده شده بود اونجا با گل لاله مواجه شدن از همون موقع لاله شد یکی از نمادهای فرهنگی ایران گل سرسختی هم بود تو آب‌وهوای سرد و گرم و اینا خوب دووم می‌آورد در جاهای مختلف ایران می‌آرن پیاز لاله رو می‌کارن و پرورش می‌دن


audio: 9vETSsAGkLo_0024.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
بعد تو تزئینات هم می‌آن شکلش رو می‌کشن تو سرستون‌های طاق بستان نقش گل لاله هست اون گوشه سمت راست بالاش تو ظرفای نقره دوره ساسانی طرح گل لاله هست و اصلا به عثمانی رفتنش هم انگار از همون آسیای میانه آمده پیاز لاله رو انگار ترکا با خودشون از اونجا آوردن بردن به اون منطقه همون موقعی هم هست که گل‌های تک شاخ هم خیلی مد می‌شه تو ایران


audio: 9vETSsAGkLo_0025.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
توی سفالگری‌های دوره صفویه اگه نگاه کنین گل لاله هست و گل تک‌شاخ هم هست ظرف‌ها و گلدون‌هایی هم درست می‌شه ظاهرش شبیه لاله‌ست تو طراحی باغ ایرانی هم اگه نگاه کنید لاله حضورش پررنگه خیلی جاها باغ‌های اصفهان که مثلا دوره صفویه ساخته شده توش این مشهوده یا ردش رو تو ادبیات می‌شه گرفت شما یه تک پا برید تو سایت خیلی خیلی خوب گنجور که مخصوصا واسه این کارا خیلی دیگه جالبه یه سرچ کنی کلمه لاله رو


audio: 9vETSsAGkLo_0026.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
می‌بینی از رودکی و فردوسی دارن درباره لاله حرف می‌زنن آوردن تو شعرشون تا نظامی، تا خیام، سعدی، مولوی تا دوران معاصر ابتهاج و نشان داغ دل ماست لاله‌ای که شکفت و این نمونه‌های خیلی معاصرترش که دیگه تو ذهن‌مون هست دیگه همه جا رد و نشون لاله هست معنای مشخصی هم گرفته کم‌وبیش در طول تاریخ ما حالا اون قصه‌شو نمی‌خوایم اینجا خیلی واردش بشیم فقط اینو می‌خوایم بگیم که


audio: 9vETSsAGkLo_0027.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
فرهنگ عثمانی هم در ارتباط و در مراوده با فرهنگ ایرانی بوده برای همین اونجا هم لاله نقش پررنگی گرفته از همین همسایگی و جالب اینه که همه این نشونه‌هایی که ما داریم تو فرهنگ ایرانی از لاله پیدا می‌کنیم اینا مال قبل از قرن شونزدهم میلادیه قرن شونزدهم وقتی بود که پای لاله رسید به اروپا ما داریم تو این نشانه‌ها رو قبل از اون و خیلی قبل از اون


audio: 9vETSsAGkLo_0028.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
و حتی قبل از شکل گرفتن امپراتوری عثمانی می‌بینیم در فرهنگ ایرانی این یه نکته جالبیه برگردیم ولی حالا دوباره به هلند برگردیم به اوایل سال‌های 1600 عصر طلایی هلند عصر طلایی هلند هم یه ویدیو می‌خواد واسه خودش اون دوره‌ایه که هلند در اقتصاد، در نیروی دریایی در تجارت، در هنر داره حرف اول رو می‌زنه تکثیر لاله در هلند داره خیلی کند پیش می‌ره


audio: 9vETSsAGkLo_0029.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
اینا ویژگی‌های ذاتی لاله اینطوریه ولی اقبال عمومی بهش خیلی زیاده هنوز اینجایی که ما بهش می‌گیم هلند از اسپانیا مستقل نشده جنگ هنوز ادامه داره یه سری از ایالت‌ها ولی تونستن مستقل بشن تو این ایالت‌های مستقل که بندر هم دارن الان یه طبقه‌ای شکل گرفتن از تجار، از بازرگان‌ها که اینا هم وضع مالی‌شون خوبه هم قدرت سیاسی‌شون خیلی زیاده حرف اول رو می‌زنن تا اون موقع یادمون باشه


audio: 9vETSsAGkLo_0030.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
تو اروپا قدرت همیشه دست زمین‌دارا بوده هلند الان یک دوران جدیدی رو رو کرد ماجرا در هلند عوض شده قدرت دست یه آدماییه که تجارت دارن می‌کنن این تازه‌ست این یه نقطه کلیدیه در تاریخ دنیا، تاریخ مالی تاریخ اقتصاد دنیا و بیشتر اروپا در حال جنگه دارن می‌زنن تو سروکله همدیگه هلند نیروی دریایی مسلط رو پیدا کرده و بیشترین ثروت رو هم داره تو همین محدوده جغرافیایی کوچیک خودش تولید می‌کنه


audio: 9vETSsAGkLo_0031.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
این طبقه جدید پولدار هلند علاقه هم دارن پیدا می‌کنن به یه چیزهای جدیدی به یه چیزهای عجیبی پول اومده دست‌شون دارن خرج می‌کنن برای تابلوهای نقاشی گرون‌قیمت و صدف‌های کمیاب و هر چیزی که خلاصه غیرمعمول باشه یک متفکرینی هم هستن که می‌گن اصلا علت اینکه تاجرای هلندی به چیزای عجیب غریب علاقه پیدا کردن یه مقدار به‌خاطر آموزه‌های مذهبی‌شونه


audio: 9vETSsAGkLo_0032.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
کالوینیسم خیلی تاکید داره روی سخت‌کوشی و کار کردن زیاد و این حرفا تجارت کردن، معامله کردن، کسب ثروت اینا رو درباره پول درآوردن می‌گه درباره خرج کردن هم یه سری آموزه داره مثلا اینا نمی‌تونن برن طلا بخرن پسندیده نیست که به خودشون طلا آویزون کنن یا برج و بارو بسازن چون اینا تظاهر به ثروته مدل آموزه‌های مذهبی‌شون اینطوریه انگار که شما باید کار کنی پول دربیاری ولی نباید با مدل مثلا لباس پوشیدنت ثروتت رو نشون بدی


audio: 9vETSsAGkLo_0033.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
به جاش باید بری برای چیزای طبیعی هزینه کنی مثل صدف، مثل گل و گیاه مثل تجلیل زیبایی‌های طبیعت چون اینا تجلیل پدر آسمانی حساب می‌شه و اشکالی نداره چون طبیعیه به نظر می‌رسه یه همچین حالی داشته مذهب‌شون این شرکت کمپانی هند شرقی هلند هم همین دوره ساخته شد برای اینکه تجارت رو گسترش بده درست شد شروع استعمارگری هلند هم همین دوره‌ست حالا به همه اینا بعدا جای دیگه خواهیم پرداخت


audio: 9vETSsAGkLo_0034.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
همین کمپانی هند شرقی هلند خیلی کمک می‌کنه به انباشت ثروت بیشتر در هلند یه گروه بیشتری از مردم رومی‌آرن به سرمایه‌گذاری و به تجارت و بعد مدام هم به ثروت این طبقه اضافه می‌شه شیش تا شرکت می‌گن تو این دوره تاسیس می‌شه فقط برای فروش پیاز گل لاله این جمله دو تا نکته مهم داره یکیش اینه که شرکت تاسیس می‌شه برای فروش پیاز گل لاله دوش اینه که اصلا شرکت داره تاسیس می‌شه داریم صحبت یه زمانی رو می‌کنیم که


audio: 9vETSsAGkLo_0035.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
جاهای دیگه دنیا از این خبرا نیستا بعد بین گلای لاله هم اون لاله‌هایی قیمت بالاتری دارن که گلبرگ‌شون مثلا به جای اینکه یه رنگی باشه چند رنگه یک رگه‌هایی از رنگای دیگه توی گلبرگ‌شون هست اون آقای گیاه‌شناسی که حرفشو زده بودیم ایشون می‌دونست که این یه ویروسه که باعث می‌شه که لاله‌ها این رنگی بشن یک لاله‌ای که اینطوری بشه دیگه این آخرین گل اون پیازه عمرش بعد از این تمومه ولی طبقه تجار کاری به این چیزا ندارن جذابیت لاله براشون همون قشنگیشه


audio: 9vETSsAGkLo_0036.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
و می‌دیدن اینی که گلبرگاش رگه رنگای مختلف داره قشنگ‌تره کمیاب‌تر هم هست تقاضا براش بالاتر بود انقدر می‌گن تقاضا برای لاله اون موقع رفت بالا 1636 داریم صحبت می‌کنیم می‌گن از دسامبر 36 1636 تا فوریه 1637


audio: 9vETSsAGkLo_0037.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
نزدیک 400 سال پیش قیمت پیاز لاله 12 برابر شد پیاز گل لاله تو یه مقطعی شده بود هم‌قیمت خونه‌های خوب آمستردام خیلی عجیبه، این دوره جنونه بعضی از تاجرا می‌اومدن سند خونه می‌دادن پیاز لاله می‌خریدن علاقه‌ای پیدا کرده بودن ملت به پیاز لاله و رقابتی درست شده بود تقاضا رفته بود بالا بعد تکثیرش یه طوری بود که


audio: 9vETSsAGkLo_0038.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
کمیاب بود مخصوصا اون نوع ویروس‌زده‌ش خیلی کمیاب بود، کند بود از هر طرح و مدلی فقط یه دونه بود بعد هم عمر گل تموم می‌شه همین باعث شد اولین حباب اقتصادی تاریخ یا می‌گن این اولین حباب اقتصادی تاریخ بود این درست بشه آقای چارلز مک‌کی که خیلی کار کرده روی این ماجرای جنون لاله در هلند می‌گه که یک روزهایی یک پیاز ده بار این دست اون دست می‌شد یعنی از صبح تا شب ده بار معامله می‌شد


audio: 9vETSsAGkLo_0039.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
بدون اینکه کسی پیازه رو بگیره دستش دیگه فقط یه کاغذه، یه حواله‌ست ردوبدل می‌کنن که من فروختم به فلانی من از فلانی خریدم من خریدم فروختم به فلانی و همینطور دست‌به‌دست می‌شه لاله‌ها قراره کی بیاد؟ تو فوریه بیاد بعد تعداد خریدارا خیلی بیشتر از تعداد کل پیازهاییه که موجوده برای همین یه عده‌ای ورشکست شدن این وسط یه داستانای عجیبی نقل می‌کنن همین آقا می‌گه که یه کشتی داشته یه سری پیاز لاله می‌آورده وقتی می‌رسه به بندر اون تاجری که صاحب بار بوده


audio: 9vETSsAGkLo_0040.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
می‌آد به نشانه تقدیر و تشکر یه ماهی گرون‌قیمتی می‌ده به اون ملوانی که بارها رو محافظت کرده می‌گه دستت درد نکنه ماهی رو بخور خوشحال باش ملوانه می‌خواد ماهی رو درست کنه می‌بینه خالی که حال نمی‌ده اینور نگاه می‌کنه، اونور نگاه می‌کنه یه پیازی می‌بینه پیاز گل لاله رو ورمی‌داره و نگینی می‌کنه و می‌زنه لای ماهی می‌خوره بعد تاجره می‌آد می‌بینه پیازا رو می‌شمره می‌بینه یکیش نیست معلوم می‌شه ملوانه خورده دادگاه تشکیل می‌دن ملوانه رو می‌ندازن زندان


audio: 9vETSsAGkLo_0041.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
و این خیلی حرفه به‌خاطر اینکه اون موقع قوانین خیلی سفت و سختی نیست که مثلا بگی یه کسی دزدی کنه می‌ندازنش زندان جرم خیلی تعریف محدود‌تری داره ولی این آقا رو به‌خاطر خوردن پیاز لاله انداختنش زندان دوتا چیز دیگه رو هم هلندیا تو همین معاملات پیاز لاله بهش رسیدن دوتا پدیده تازه‌ یکی معاملات فردایی یکی هم معامله مجازی گفتیم عمر لاله محدود بود معامله‌ش هم پاییز زمستون بود


audio: 9vETSsAGkLo_0042.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
برای گلی که قراره مثلا بهار دربیاد بعد خب پیاز هم که نبود دست‌به‌دست کنن پیاز رو باید می‌کاشتن گفتیم یه حواله‌ای داشتن به چه قیمتی؟ براساس انتظاری که از قیمت گلی که این پیازه می‌خواد بده در بهار صاحب گل کسی بود که این برگه دستشه کسی که لاله تو حیاط خونه‌ش هست مثلا صاحب گل نبود صاحبش کسی بود که این حواله دستشه این تقاضای زیادی درست کرده بود برای لاله خیلیا می‌گم می‌گن اولین حباب اقتصادیه


audio: 9vETSsAGkLo_0043.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
حباب وقتیه که می‌گن خریدارا انتظار دارن که افزایش قیمت یک کالا و محصولی ادامه‌دار باشه مثل این می‌مونه که دارن روی افزایش قیمتش شرط می‌بندن ما چند سال یه بار این حباب رو می‌شنویم دیگه حباب مسکن، حباب بیت‌کوین حباب خیلی چیزای دیگه تاریخچه‌ش انگار برمی‌گرده به این قصه لاله در هلند و حباب ویژگیش چیه؟ ویژگیش اینه که می‌ترکه و حباب لاله هم مثل بقیه حباب‌های اقتصادی ترکید حبابه ترکید و شد یکی از داستان‌های عبرت‌آموز تاریخ


audio: 9vETSsAGkLo_0044.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
یه چیزی البته بگم اون روایت‌هایی که درباره جنون و قیمته هم‌قیمت خونه شده بود و دوازده بار معامله می‌شد و اینا رو اینا رو بعضیا دارن الان می‌گن که اینا روایت‌های دقیق و درستی نیست من درست نمی‌دونم که هست یا نیست اینو ولی می‌دونم که تب لاله یا تقاضای شدید برای لاله واقعا در یک دوره‌ای بین گروهی از مردم هلند بوده و ردش در ادبیات و در هنر هم هست و این خیلی ثبت شده‌تر از اینه که اینش بخواد غلط باشه


audio: 9vETSsAGkLo_0045.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
ممکنه ولی توش اغراق‌هایی شده باشه یه پرتره‌هایی از این دوره هست وقتی می‌خوان آدم متمول رو مثلا نشون بدن یا لاله دستشه یا صدف دستشه نقاشا البته یه کار دیگه‌ای هم داشتن که مرتبط بود به کار لاله این تاجران پیاز لاله به نقاشا می‌گفتن که عکس لاله‌ها رو بکشن که بدونن هر پیازی چه لاله‌ای می‌ده یه کتابایی درست شده بود کاتالوگ تصویری رنگی چهارصد سال پیش چون شما پیاز رو داری می‌فروشی که


audio: 9vETSsAGkLo_0046.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
نمی‌دونی گلش چه شکلی می‌شه که می‌اومدن این کتابه رو می‌ذاشتن جلوت می‌گفتن این پیازه گلش مثلا می‌شه صورتی با خط‌های سفید بگذریم، این دوران جنون لاله دوران خیلی عجیب غریبیه ولی بالاخره تمام شد تمام شد منتها هلندی‌ها هم در پرورش لاله خیلی استاد شده بودن همینکه این سروصدای جنون لاله هلند باعث شده بود که خیلی محبوب بشه این گل بین طبقات اشراف در کشورای اروپایی دیگه در نتیجه لاله شد گیاه سلطنتی


audio: 9vETSsAGkLo_0047.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
تبدیل شد به نماد اشرافیت در اروپا توی قصرها برای تزیین برای گل‌آرایی لاله استفاده می‌کردن و همین اشتیاق فراگیر شد اصلا پایه و اساس اولین بازار صادرات هلند بعد پیاز لاله هم بیرون از خاک مدت زیادی دووم می‌آورد حملش هم راحت بود در برابر سرما و گرما هم مقاوم بود کالای مناسبی بود برای تجارت این تجارت اون وقت کی خیلی رونق گرفت؟


audio: 9vETSsAGkLo_0050.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
یعنی لاله رفت، دور زد در عصر سلطان‌احمد سوم دوباره رسید به عثمانی 70 سال بعد از تب لاله هلند ما تب لاله عثمانی داریم برای همینه که می‌گم جالبه داستان چند تا کشور و امپراتوری و پدیده مهم این دوران مدرن آغاز دوران مدرن رو به هم وصل می‌کنه عثمانی تا نیمه قرن 16 داشت قلمروش رو گسترش می‌داد اواخر قرن 17 کم‌کم شرایط عوض شد


audio: 9vETSsAGkLo_0051.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
اروپا پیشرفت کرده بود در تکنولوژی و در علم مخصوصا و این‌ها این پیشرفتا باعث شده بود قدرت نظامی بره جلو دیگه قرن 17 و قرن 18 اوایل قرن 18 عثمانی داشت جنگ‌ها رو می‌باخت به همسایه‌های اروپایی و عهدنامه‌هایی که داشت می‌بست معلوم بود که


audio: 9vETSsAGkLo_0052.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
موضع باب عالی تغییر کرده واقعا سلطان مجبور می‌شه با شاه‌های کشورای دیگه رفتار برابر داشته باشه چیزی که بهش عادت نداشتن از قبل مجبور می‌شه کم‌کم عثمانی بخش‌هایی از قلمروش رو از دست بده به اتریش، به روسیه تا قبل از اون هر وقتی که عثمانیا می‌خواستن یک تجارتی، مراوده‌ای با غرب بکنن یا یه تکنولوژی‌ای مثلا علم و دانشی از غرب یاد بگیرن علماشون صداشون درمی‌اومد که وا اسلاما، قرآن چی می‌شه؟


audio: 9vETSsAGkLo_0053.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
حکم خدا چی می‌شه؟ ما حالا بریم با کافر مراوده کنیم بیاریم ازش یه چیزی یاد بگیریم بریم تجارت بکنیم بعد از این معامله یه پولی گیرمون بیاد خیلی گرفتاری داریم یه آیه‌هایی هم از قرآن می‌آوردن استناد می‌کردن می‌گفتن خلاصه نباید این کارا رو بکنیم اما وقتی که این شکست‌ها رو خورد عثمانی عملا یه بخشایی از سرزمین اسلام رفت واگذار شد به کفر


audio: 9vETSsAGkLo_0055.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
گفتن اشکال نداره یک بخشی از علما کوتاه اومدن گفتن که بریم یه مقدار یه چیزایی یاد بگیریم از کفار چون یاد نگیریم اون وقت مملکت اسلام رو باید بدیم دست‌شون یه بخشی‌شون رو هم که کوتاه نیومدن بار عالی زد کنار دید دیگه نمی‌شه اینطوری واقعا کار رو جلو برد عثمانی شروع کرد سفیر فرستادن به کشورای اروپایی سفیر فرستاد برید ببینید اونجا چه خبره بیاید برای ما تعریف کنین


audio: 9vETSsAGkLo_0056.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
کی؟ یه دوره‌ایه در نیمه اول قرن 18 این دوره‌ایه که بهش چی می‌گیم در عثمانی؟ می‌گیم دوره اصلاحات گل لاله لاله دوری


audio: 9vETSsAGkLo_0058.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
که توش اصطلاحا دربار عثمانی گرفتار جنون لاله شد، یعنی چی؟ دوره‌ایه که طبقات بالای جامعه این گل لاله براشون شده بود نماد برخوردار بودن نماد طبقه اجتماعی زیبایی‌شناسی داشتن شیک بودن پذیرفتن المان‌های غربی و هم‌زمان بود با باز شدن درها


audio: 9vETSsAGkLo_0059.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
و اینکه عثمانی‌هایی که فکر می‌کردن مرکز دنیاست ببینن که اوه غرب چقدر از ما جلو زده حالا فقط هم دیگه صنعت و تجارت و تکنولوژی و تجهیزات نظامی و اینا نیست دیگه در هنر هم می‌دیدن پیشرفت کرده غرب بعد کنجکاو می‌شدن که ببینن چه خبر شده بریم بیشتر یاد بگیریم خودمون هم این چیزهایی شبیه این رو در فرهنگ خودمون داشته باشیم و این دوره گل لاله خیلی المان‌های جالبی داره خیلی جالب داره


audio: 9vETSsAGkLo_0060.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
چون هنر اینطوری کم‌کم از اروپا می‌آد یه چیزاییش به عثمانی نقشه قصر و کاخ و تزئینات رو از اروپا می‌آرن به عثمانی یه بخشی از نقشه ورسای رو می‌آرن از رو همین نقش شروع می‌کنن تو استانبول کاخ ساختن در همین دوره اصلاحات گل لاله در عثمانی صنعت چاپ راه می‌افته صنعت چاپ 200 ساله که توی اروپا هست دویست ساله عثمانی عقب افتاده از این نظر از غرب در حالی که توی استانبول چاپخونه هستا


audio: 9vETSsAGkLo_0061.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
چاپخونه هست ولی برای اقلیت‌های مذهبیه مسلمونا چاپخونه ندارن به فارسی و عربی هم کتابی چاپ نمی‌شه یه سری چاپخونه هست با حروف لاتین و حروف عبری می‌تونن کتاب چاپ کنن


audio: 9vETSsAGkLo_0062.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
این سفیرا رفتن واسه سلطان کتاب آوردن تعریف کردن که کتابخونه‌های غرب این شکلیه و اون شکلیه و سلطان هم خیلی خوشش آمد و بعد دید که اوه پس می‌شه کتابخونه‌هایی باشه که فقط برای سلطان نباشه کتابخونه عمومی باشه مردم بیان استفاده کنن اینا همه اتفاقاتیه که در چه دورانی افتاد؟ در دوران لاله در عثمانی افتاد کی؟ اوایل قرن 18 اوایل سال‌های 1700 این کتابخونه هم مهمه چون یکی از نشونه‌هاش اصلا اینه که


audio: 9vETSsAGkLo_0063.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
بسیار بسیار کتابخونه عمومی ساخته شد اون موقع تو خود استانبول کتابخونه ساختن چاپخونه راه انداختن علماشون البته حواس‌شون هست چیزای بد و نامناسب چاپ نشه ولی به هر حال کتاب هست و چاپ و کتابخونه و اینا داره وارد امپراتوری عثمانی هم می‌شه اینا دوره‌ی، دوره گل لاله‌ست المان‌های معماری اروپایی هم تو همین دوره می‌آد به عثمانی یا برمی‌گرده به عثمانی کنار همین اتفاقای فرهنگی که داره می‌افته یه قصرایی هم دارن می‌سازن


audio: 9vETSsAGkLo_0064.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
به تقلید از کاخ‌های امپراتورای غربی کاخ چراغان در استانبول با اون سبک و در اون دوره ساخته شده یا قصر امن‌آباد در فیندیکلی یا حالا ساختمونای دیگه‌ای که به معماریش یه نگاهی بکنیم تفاوتش با معماری کاخ‌هایی که قبل از اون ساختن مشخصه


audio: 9vETSsAGkLo_0065.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
تو تزیینات هم شروع می‌کنن تقلید کردن از تزیینات کاخ‌های غربی توی همین دوره لاله حواس‌مون هم باشه دیگه الان صد سالی تقریبا می‌گذره از زمانی که پیاز لاله رو هدیه داده بودن به اون سفیر اتریش و این برده بود اونجا اینجا تو خود عثمانیا دیگه از رونق افتاده بود کسی خیلی کاری به کارش نداشت ولی وقتی سفیراشون رفتن توی دربارای اروپایی دیدن دوباره چشم‌شون رو گرفت برش گردوندن اینور شروع کردن حالا استفاده کردن در تزیینات‌شون


audio: 9vETSsAGkLo_0066.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
خودشون رو چیدن گذاشتن تو گلدون تو کاخ‌ها کاشتنش تو ساختمونایی که می‌ساختن تو گچ‌بری‌ها، تو کنده‌کاری‌ها اینا نقش لاله رو دربیارن بعضیاش هنوز همین الانم هست توی مثلا توپکاپی رو اگه امروز ببینید در استانبول نشان لاله رو توش می‌بینین یعنی لاله‌ای که از قرقیزستان آمده بود ایران و بعد رفته بود عثمانی و از عثمانی رفته بود اروپا حالا دوباره با یک مقام و مرتبه مهم‌تر و بزرگتری برگشته بود عثمانی


audio: 9vETSsAGkLo_0067.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
گل گرونی هم شده بود گل اشراف هم بود یه بخش زیادیش همون موقع وارداتی بود که از هلند وارد می‌کردن به سفارش خود سلطان


audio: 9vETSsAGkLo_0068.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
دوران اصلاحات گل لاله در عثمانی دوران خوشی نبود یعنی فرجام خوشی نداشت آخرش علما اومدن کنترل رو گرفتن دست‌شون و اون کسی که منادی این اصلاحات پرچمدار اصلاحات بود اینا کشته شد آخرش یه سری از کاخ‌هایی که ساخته بودن تخریب شد


audio: 9vETSsAGkLo_0069.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
بعد هم سلطان هم گذاشتن کنار یه کس دیگه‌ای، سلطان دیگری گذاشتن رو تخت و این در واقع قدم اول عثمانی برای اصلاحات و الگوبرداری از غرب با پایان دوره لاله نافرجام و ناموفق تمام شد


audio: 9vETSsAGkLo_0070.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
منتها سفارش‌های عثمانی‌ها انقدری بود که این صنعت لاله در هلند رونق زیادی گرفت رونق زیادی گرفت و کم‌کم شد یک بخش جدی از تجارت در هلند خیلی سرنوشت جالبی داشته لاله شاید حالا ما اگه سراغ گل‌های دیگه هم بریم ببینیم اونا هم قصه‌شون همین قدر جالبه در لحظه‌های مختلف مثلا تو کشورا و فرهنگ‌های مختلف یه نقشی بازی کردن اما درباره خود لاله حداقلش اینه که


audio: 9vETSsAGkLo_0071.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
خب کلی ما قصه و افسانه هم داریم که توش لاله نقش داره دیگه مثلا ما لاله واژگون رو شنیدیم می‌گن که وقتی که گلوی سیاوش رو بریدن در دشت گل لاله که شاهد ماجرا بود شرمنده شد و سرش رو انداخت پایین و شد لاله واژگون یا می‌گن مثلا آدم وقتی که بعد از هبوط انقدر خون گریه کرد که از اشکش لاله دراومد یا می‌گن وقتی به فرهاد اومدن به دروغ گفتن که شیرین مرده


audio: 9vETSsAGkLo_0072.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
فرهاد خودش رو از بالای کوه انداخت پایین از خونش لاله جوانه زد نمونه زیاده نقش لاله واقعا در فرهنگ ما پررنگ بوده تو قصه، تو افسانه، تو لالایی تو اسطوره، توی آثار تاریخی تو ظرف و ظروف و حتی جلوتر که می‌آیم همچنان نقش لاله رو می‌بینیم در باغ‌آرایی می‌بینیم خیابون لاله‌زار در واقع باغ لاله جلوی عمارت کلاه‌فرنگی بوده


audio: 9vETSsAGkLo_0075.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
خیلی جاها واقعا متاثر از همین کارکرد لاله در فرهنگ ایرانی لاله شده نماد و نشانه‌ای برای عشق نافرجام این اون چیزیه که ما به ذهن‌مون می‌آد و حالا مثلا دهه شصت و اینا لاله شهیدان اینا هم هی درباره‌ش صحبت می‌شد یه المان پر‌تکراری بود منتها اینا رو توی اون بسترها تو اون فضاها بهش فکر می‌کنیم دیگه در شرایط دیگه وقتی اسم لاله به ذهن‌مون می‌آد یاد این قصه‌های تاریخی نمی‌افتیم


audio: 9vETSsAGkLo_0076.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
امروز لاله برای ما نماد هلنده و هلند اون کشوریه که تونسته لاله رو به عنوان یادآور کشور خودش جا بندازه هم تجارت مستقیم می‌کنه هم کلی توریست جذب می‌کنه خاک و شرایط آب‌وهواییش مناسب بوده برای رشد لاله الان می‌گن که 60 تا 80 درصد لاله دنیا در هلند تولید می‌شه و صادر می‌شه به کشورای دیگه اصلا یکی از جذابیت‌های هلند رفتن مخصوصا در بهار اینه که


audio: 9vETSsAGkLo_0077.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
خیلی قشنگ می‌شه و شما می‌تونی بری اونجا انواع و اقسام بیزینس‌های توریستی هست مرتبط با لاله می‌تونی بری ببینی


audio: 9vETSsAGkLo_0078.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
و خب معلومه با این حجم تولید باید هم به نام هلند سند بخوره احتمالا دیگه چون این کاریه که نه قرقیزستان تونست با لاله بکنه نه ایران تونست بکنه نه عثمانی، نه ترکیه


audio: 9vETSsAGkLo_0079.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
ما توی اون ویدئوی قبلی که درباره حل مسئله به روش هلندی صحبت کردیم یه اشاره‌ای به گل لاله کرده بودیم اگر خواستید یه جایی برای حل مسئله به روش هلندی مثال پیدا بکنین خوبه یه نگاهی به این بکنیم که قصه لاله چیه که از کوه‌های قرقیزستان جوونه می‌زنه در فرهنگ ایرانی رشد می‌کنه تو دربار عثمانی مقام و منزلتی پیدا می‌کنه راهش رو ادامه می‌ده به سمت غرب می‌آد از بین همه این کشورا می‌گذره


audio: 9vETSsAGkLo_0080.opus
source: youtube
source_id: 9vETSsAGkLo
invalidation: VALID
text:
و این همه کشوری که باهاش مواجه شدن هلنده که می‌تونه لاله رو دست‌کم در ذهن بسیاری از مردم دنیا ثبت کنه به اسم خودش این هم به نظر من یه چیزیه که ارزش فکر کردن داره


audio: bNuZn5zt734_0001.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
می‌شه قاچاق رو اقتصادی نگاه کرد؟ می‌شه کارتل‌های مواد مخدر رو مثل شرکت‌های بزرگ دید؟ شرکت‌های بزرگ که کسب‌وکارهای بزرگ دارن می‌شه اونطوری دیدشون؟ از قرار معلوم نه تنها می‌شه و خیلی هم بامزه‌ست و خیلی هم آموزنده‌ست بلکه اصلا انگار راه درستش اینه


audio: bNuZn5zt734_0002.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
توی این ویدیو درباره این صحبت می‌کنیم درباره شباهت کارتل‌های مخدر و قاچاقچی‌ها به شرکت‌های بزرگ صحبت می‌کنیم


audio: bNuZn5zt734_0003.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
هم چندتا مثال می‌زنیم هم یه خرده موضوع رو توضیح می‌دیم هم آخرش یه جمع‌بندی می‌کنیم که راهیه برای اینکه بعدا بتونیم بیشتر و عمیق‌تر وارد این صحبت بشیم من علی بندری هستم و این کانال یوتیوب بی‌پلاسه


audio: bNuZn5zt734_0004.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
اداره آمار بریتانیا که یه جاییه که آمار بیکاری و آمار نرخ تورم و اینجور چیزا رو درمی‌آره سالیانه از سال 2013 آمده داره در کنار اقتصاد رسمی و اقتصاد رو زمینی و این‌ها اقتصاد زیرزمینی رو هم اندازه می‌گیره حجم اقتصاد زیرزمینی رو هم در بریتانیا اندازه می‌گیره بازار کوچیکی هم نیست اقتصاد مواد مخدر سال 2013


audio: bNuZn5zt734_0010.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
رو هم دیگه که جمع بزنی سکس و مواد مخدر اندازه‌شون از یه بخشی مثل کشاورزی بزرگتره در بریتانیا و این یه بخشی بود در اقتصاد زیرزمینی که قبلا در آمار نمی‌آمد اینه که اینا از 2013 شروع کردن اون رو هم اندازه گرفتن اندازه گرفتنش هم یه مقدار کار بامزه‌ای می‌شه یه خرده عجیب‌غریب می‌شه به‌خاطر اینکه باید بشینن تخمین بزنن دیگه مثلا باید بشینن بگن که اینجایی که ماری‌جوانا داره می‌کاره انقدر هزینه برقشه اینو کم می‌کنیم ازش


audio: bNuZn5zt734_0011.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
یا اونایی که مثلا اونجا خرید سرویس‌های جنسی دارن مصرف مثلا کاندوم‌شون انقده اینو کم می‌کنیم از درآمدشون برای اینکه اندازه بازارشون و سودشون و اینا رو دربیاریم


audio: bNuZn5zt734_0014.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
این یکی از کارهایی بود که کشورها کردن وقتی شروع کردن به بازارهای غیرقانونی و زیرزمینی همونطوری نگاه کنن که به بازارهای قانونی و روزمینی نگاه می‌کنن از نظر آمار، از نظر تحلیل برای اینکه بیشتر و بهتر بفهمن‌شون الان همه کشورهای اتحادیه اروپا این تجارت‌های زیرزمینی رو هم مواد مخدر رو، هم سکس و هم نرم‌افزارهای دزدی رو، فیلم‌های دزدی رو اینا رو همه رو توی حساب‌کتاباشون می‌آرن


audio: bNuZn5zt734_0015.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
این تغییر بزرگیه چون تا قبل از اون همیشه درباره اینجور چیزا وقتی صحبت می‌شد با ادبیات جنگ و مبارزه صحبت می‌شد مبارزه با مواد مخدر بود


audio: bNuZn5zt734_0017.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
الان اما نگاه انگار فرق کرده قصه اینه که اول بفهمیمش به عنوان یه ساز و کار اقتصادی بفهمیم چطوری کار می‌کنه بعد هم به عنوان یه بنگاه اقتصادی بریم باهاش مقابله کنیم همون چیزی رو فشار بدیم که وقتی می‌خوایم با یه بنگاه اقتصادی مقابله کنیم فشار می‌دیم نه طوری که مثلا لشکرکشی می‌کنیم به یه کشور دیگری وقتی می‌خوایم بجنگیم ها ادبیات رو وقتی عوض می‌کنی استراتژی مقابله باهاش هم نتیجتا می‌تونه عوض بشه


audio: bNuZn5zt734_0018.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
وقتی شما اینو نگاه کنی که یه بیزینسیه خب هدفت رو می‌ذاری رو چی؟ هدفت رو می‌ذاری اینکه این بازار رو کوچیکش کنی بیزینسه رو کوچیکش کنی چطوری؟ همونطوری که با بیزینس‌های دیگه برخورد می‌کنی بری ببینی این بیزینسه چیه که بزرگه کجاهاشه که بزرگه چطوری می‌شه کوچیکش کرد استراتژی‌ها و سیاست‌گذاری‌های اونطوری انجام بدی این حرفا رو ما داریم از کجا می‌گیم؟ از کتاب نارکونومیکس چطوری یک کارتل مواد مخدر رو اداره کنیم؟


audio: bNuZn5zt734_0019.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
نوشته آقای تام وینرایت ایشون نویسنده‌ست، خبرنگاره خبرنگار اقتصادی هم هست نگاهش هم به کارتل‌ها و صنعت مواد مخدر واقعا یک نگاه بیزینسی بوده تحلیل اقتصادی کرده کتابش بسیار کتاب آموزنده‌ایه خوندنش هم خیلی جذابه کلی به آدم قصه و حکایت می‌ده که می‌تونی اینور اونور بشینی تعریف کنه و ذهن آدمای دیگه رو عوض کنه چیزایی که می‌چسبه تو ذهن چون واقعا نگاه تازه‌ای داره توش کتاب نارکونومیکس


audio: bNuZn5zt734_0020.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
که ما در اپیزود 13 پادکست بی‌پلاس خلاصه‌ش رو تعریف کردیم حالا حرف می‌شه این که اگر ما بیایم کارتل‌های مواد مخدر رو، قاچاقچی‌های بزرگ رو اینا رو واقعا به عنوان کسب‌وکار بهشون نگاه کنیم چی عوض می‌شه؟ در سیاست‌گذاری ما چی تغییر خواهد کرد؟ کتاب می‌گه که ما در مقابله با مواد مخدر چند تا خطای بزرگ داریم در سیاست‌گذاری که اینا به‌خاطر همین عینک غلط‌مونه به اینا اگر با این عینک بیزینسی نگاه کنیم


audio: bNuZn5zt734_0021.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
اینا رو کلا توشون بازنگری خواهیم کرد نمونه‌ش چیه؟ یه نمونه‌ش اینه که ما تمرکز خیلی زیادی داریم روی تامین


audio: bNuZn5zt734_0025.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
اون جای اول زنجیره تامین اونجایی که دارن مثلا خشخاش می‌کارن اونجایی که دارن گیاه کوکا می‌کارن اونایی که برگ‌های گیاه کوکا رو دارن که بعدا می‌خوان ازش کوکائین گرفته بشه می‌گه تمرکز زیادی رو سیاست‌گذار ما و دولت ما می‌گذاره روی اینکه اونجا رو ببنده و اونجا رو کنترل کنه و اینطوری می‌خواد بازار مواد مخدر رو کنترل کنه ولی چی این کار غلطه چرا غلطه؟ یکی به‌خاطر اینکه کارتل‌ها زورشون زیاده


audio: bNuZn5zt734_0026.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
مثل مثلا والمارت کتاب مثال می‌زنه مثل یه فروشگاه بزرگ که کلی تامین‌کننده داره می‌گه آقا من این جنس رو از شما می‌خرم به قیمت 5 دلار


audio: bNuZn5zt734_0027.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
می‌خوای بفروش اگه نمی‌خوای من می‌رم از یکی دیگه می‌خرم به قیمت 5 دلار ولی قیمتی که من می‌خرم اینه حالا تو برو یه کاری کن که اینو به زیر این قیمت دربیاری که بتونی سود کنی به من بفروشی دیگه ولی قدرت کارتل در برابر قدرت تامین‌کننده‌ش خیلی زیاده به همین خاطر اینکه شما بری با کلی هزینه سمپاشی کنی مثلا اونجایی که مزارعی رو که برگ گیاه کوکا توش به عمل می‌آرن اینا برای اینکه کلی از بین ببری


audio: bNuZn5zt734_0028.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
که هزینه برگ‌ها رو واسه اینا ببری بالا این خیلی جواب نمی‌ده چون کارتل فشار می‌آره به مزرعه و همون قیمتی که می‌خواد بخره می‌خره این یه نکته نکته دیگه چیه؟ نکته دیگه اون چیزیه که شما وقتی بیزینسی نگاه کنی خیلی برات واضح می‌شه وقتی به اقتصاد کارتل نگاه کنی خیلی واضح می‌شه یه باندل برگ کوکا رو می‌گه که اینا می‌خرن مثلا چند صد دلار بگو 200 دلار، 300 دلار از مزرعه در کلمبیا


audio: bNuZn5zt734_0033.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: INVALID_CHARS
text:
به اون Supplier به اون تامین‌کننده برگ‌های کوکا اون قیمت مثلا 200-300 دلاری رو می‌خوای دو برابر کنی دیگه


audio: bNuZn5zt734_0036.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
انقدر هزینه اون مواد اولیه پایینه اونجایی که شما داری فشار می‌آری سیاست‌های تو داره فشار می‌آره می‌گم به مزرعه دیگه انقدر سهم اون هزینه مواد اولیه‌ای که تو مزرعه داره تولید می‌شه پایینه در قیمت نهایی که جنس می‌رسه دست مصرف‌کننده که واقعا بیشترین تلاش شما اونجا کمترین اثری توی بازار نشون نمی‌ده اصلا مصرف‌کننده اینجا ممکنه نبینه اون تغییر قیمت رو انقدر که گمه


audio: bNuZn5zt734_0037.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
پس اینم یه دلیل دیگه ولی شما اینا رو نمی‌دونی و ادامه می‌دی به فشار آوردن روی مزرعه به‌خاطر اینکه به عنوان مبارزه داری نگاه می‌کنی می‌گی من باید برم پشت جبهه اینا رو بزنم فکر نمی‌کنی یه بیزینسه شما به اونجا فشار بیاری ته‌ش روی محصول خروجی اثری نداره


audio: bNuZn5zt734_0038.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
بعد تازه مواد مخدر از نظر اقتصادی می‌گن الاستیک نیست یعنی قیمتش اگه بره بالا تقاضاش یهو نمی‌افته خیلی پایین خیلی الاستیسیته کمی داره دونه‌دونه مطالعه کردن یه خرده البته مطالعه‌ش سخته به‌خاطر اینکه عدد و ارقامش دقیق نیست روزمینی نیست ولی مطالعه‌ای که کردن نشون می‌ده که واقعا اثرش کمه شما حالا قیمت رو هر چقدر هم ببری بالا اونی که باید بکشه می‌کشه گرون‌تر می‌خره می‌کشه اگر اونو نخره اصلا می‌ره یه چیز دیگه می‌خره می‌کشه


audio: bNuZn5zt734_0039.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
شما که هدفت کلا این نبوده که بازار کوکائین رو مثلا کوچیک کنی که شما می‌خواستی مصرف مواد مخدر رو بیاری پایین دیگه تازه ضرر هم داره این کار به‌خاطر اینکه اگر هم بتونی قیمت رو یه مقدار ببری بالا ته‌ش چیکار کردی؟ ته‌ش اومدی این بازار رو یه مقدار بزرگ کردی


audio: bNuZn5zt734_0040.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
چون شما استراتژیت رو از اول برای مبارزه و جنگ گذاشتی حواست نیست بابا داری با یه بیزینس مبارزه می‌کنی با بیزینس مبارزه می‌کنی هدفت باید چی باشه؟ هدفت باید این باشه که بازارش رو کوچیک کنم چیکار کنم که این اقتصاد کلا کوچیکتر بشه؟ با این کاری که کردی قیمت رو یه خردی بردی بالا اقتصادشون رو کلا بزرگتر کردی پس چیکار کنیم اگه این کارو نکنیم؟ کتاب می‌گه به جای اینکه به تامین نگاه کنی


audio: bNuZn5zt734_0041.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
به عرضه نگاه کنی و اونم بری اول اول زنجیره تامین اونجا بخوای فشار بیاری که گفتیم کم‌اثره بیا به تقاضا نگاه کن


audio: bNuZn5zt734_0042.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
ببین تقاضا چطوری رفته بالا و چرا بالاست و اونو سعی کن بیاری پایین با کمپین‌های سلامت عمومی‌ با برنامه‌های بازپروری بهتر با تفریحات و اوقات فراغت و ورزش و امکانات و اینا برای جوون‌ها اینطوری تقاضا رو بیاری پایین تامین‌کننده‌ها و کارتل‌ها برای اینکه بتونن بیزینس خودشون رو حفظ کنن قیمت رو ممکنه مجبور شن بیارن پایین


audio: bNuZn5zt734_0043.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
قیمت رو بیارن پایین و اینطوری خب اقتصادشون کوچیکتر می‌شه بازارشون کوچیکتر می‌شه درآمدشون کمتر می‌شه ممکنه از سودشون مجبور بشن بزنن همه اینا باعث می‌شه که شما به هدفت برسی اگر هدفت رو از اول اقتصادی تعریف کرده باشی که چی باشه؟ کوچیک کردن بازار مثلا اقتصاد مواد مخدر باشه به جای مبارزه و جنگ با مواد مخدر جالبه واقعا کتاب چند تا نکته اینطوری داره که می‌شه ازش درآورد مثال‌های بامزه‌ای داره


audio: bNuZn5zt734_0044.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
من سعی می‌کنم تو بقیه ویدیوها هم بگم این ولی مقدمه‌ش بود مغز حرف چیه؟ یه جمع‌بندی بکنیم اصل اصل حرفی که داره می‌زنه چیه؟ مغز حرف اینه که ما یه علت اینکه سیاست‌گذاری‌مون در برابر مواد مخدر به نتیجه نمی‌رسه شاید اینه که به جای اینکه مثل یه بیزینس بهش نگاه کنیم داریم باهاش می‌جنگیم و مبارزه می‌کنیم و استراتژی جنگی و حمله و این‌ها می‌گذاریم در حالی که این در ذات خودش یه کسب‌وکار خیلی بزرگه و کتاب، یه بخش زیادی از کتاب


audio: bNuZn5zt734_0050.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
وقتی که اینا رو با این عینک ببینی با این ادبیات بررسی کنی اون‌وقت سیاست‌گذاریت هم هم سیاست‌گذاری‌هاییه که قبلا جای دیگه تمرین کردی و جوابش رو گرفتی


audio: bNuZn5zt734_0051.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
همین که ادبیات برخوردت باهاش اصلا متفاوت می‌شه می‌ری دنبال اینکه این اقتصاد رو کوچیک کنی این بیزینس رو کوچیک کنی حاشیه سود کسایی رو که توش فعال هستن کوچیک کنی ریسک‌شون رو ببری بالا اینطوری اون‌وقت ممکنه که توفیق بیشتری هم داشته باشی مفصل‌تر و کامل‌تر این حرف در کتاب نارکونومیکس هست


audio: bNuZn5zt734_0052.opus
source: youtube
source_id: bNuZn5zt734
invalidation: VALID
text:
خلاصه نارکونومیکس رو ما توی اپیزود 13 بی‌پلاس تعریف کردیم اگر این جالب بود براتون اونجا رو گوش بدین اگر هم شما هم مثل من ازین نکته‌ای که تو این ویدیو گفتم یه چیزی یاد گرفتین و براتون جالب بود کامنت بذارید بگید که من بدونم بازم درباره نکات اینطوری که توی این کتاب هست ویدیو درست کنم و براتون تعریف کنم من علی بندری این کانال یوتیوب بی‌پلاسه


audio: uGKbWSDIQuo_0002.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
اینکه یه عده‌ای خیلی خیلی فقیرن یه عده‌ای خیلی خیلی پولدارن این دلیلش چیه؟ آیا به‌خاطر اینه که ثروتمندا به فقرا خیلی ظلم کردن و خیلی پولدار شدن در حالی که اینا نتونستن پولدار بشن یا اینکه به‌خاطر اینه که فقرا خیلی تنبل بودن و نتونستن به اندازه ثروتمندا تلاش کنن و پولدار بشن اصلا چی شده که ثروت در دنیا اینطوری توزیع شده؟ یه راه فهمیدنش اینه که


audio: uGKbWSDIQuo_0003.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
تصور کنیم مثلا ما می‌تونیم بریم اول اول تاریخ اون موقعی که تازه داره مبادله‌ها شروع می‌شه اون موقعی که پول و ثروت تازه داره می‌آد توزیع ثروت تازه داره انجام می‌شه اونجا رو نگاه کنیم شاید بتونیم جواب این سوال رو پیدا کنیم ها چون بالاخره از اولش که اینطوری نبوده که یه وقتی اینطوری شده، یه وقتی تشدید شده اینو بتونیم نگاه کنیم درسته که این کار رو نمی‌شه کرد نمی‌شه رفت از اول تاریخ رو دید فیلمی نداریم که بزنیم عقب


audio: uGKbWSDIQuo_0004.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
ولی یه کار دیگه‌ای هست که می‌شه کرد و خیلی هم سخت نیست یعنی یه کسایی کردنش و دید خوبی به ما می‌ده در مقیاس خیلی بزرگ اون کار هم مدل کردنه اینه که یک مدل کامپیوتری درست کنیم مدل اجتماعی با هوش مصنوعی درست کنیم و ببینیم اگر می‌خواستیم از اول اقتصاد رو شروع کنیم چی می‌شد؟ یا وقتی اقتصاد از اول شروع می‌شه چی می‌شه، چطوری می‌شه که چطوری شده که نابرابری به وجود اومده؟ اصلا نابرابری رو بذار کنار


audio: uGKbWSDIQuo_0005.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
اگر اقتصاد از اول اول اولش بخواد شروع بشه چطوری کار می‌کنه؟ چی می‌شه که می‌شه این شکلی که الان شده؟ اقتصاد هم که می‌گیم هم منظورمون رفتار آدم‌هاست رفتار اقتصادی آدم‌ها و مبادلاته هم پدیده‌های اجتماعی اقتصادیه هم اصلا توزیع ثروته تو این ویدیو یک همچین مدلی رو می‌خوام معرفی کنم و درباره‌ی این صحبت کنم که چی ازش یاد می‌گیریم من خودم هم نه مدل‌سازی بلدم، نه اقتصاددانم اینا هم واقعا حرفای تخصصی من نیست


audio: uGKbWSDIQuo_0008.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
و چند تا ویدیو یوتیوب که لینکش در توضیحات هست اینا رو دیدم و خوندم و یاد گرفتم و دوست دارم که برای شما هم تعریف کنم امیدوارم اشتباهی هم توی حرفام نباشه حالا اگر هم که بود کامنت بذارین بگین که یاد بگیریم و دیگه اشتباه رو تکرار نکنیم خب، ایده چیه؟ می‌خوایم یه مدل کامپیوتری داشته باشیم برای اینکه ببینیم ثروت چطوری تولید می‌شه؟ چطوری توزیع می‌شه؟ و اصلا اقتصاد چطوری درست می‌شه؟ رفتار آدم‌ها، نهادها، رابطه‌ها اینا رو چطوری از کجا اومده؟


audio: uGKbWSDIQuo_0009.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
چطوری درست شده؟ مدل کردن چجور کاریه؟ مدل کردن به قول آقای جاشوا اپستین که ما این مدلو از ایشون یاد گرفتیم یه جورایی مثل نقاشی‌های امپرسیونیستیه می‌گه این نقاشی بازار رو مثلا نگاه کنین ما می‌بینیمش می‌فهمیم آره یه بازاریه، دکه‌هایی هست مردم هستن دارن می‌رن یا چیز می‌خرن یا مثلا گشت‌وگذار می‌کنن و اینا ولی اینو فقط تو تصویر کلی می‌بینیم اگه زوم کنیم می‌بینیم که این جزئیات نقاشی پرت‌وپورته صورت ندارن آدما اصلا چیزی‌شون شبیه آدم نیست نقاشی معروفیه، این نقاشی پیزاروئه


audio: uGKbWSDIQuo_0010.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
ولی نکته‌ش چیه؟ نکته‌ش اینه که تصویر کلی درسته در حالی که جزئیاتش اصلا به نظر می‌رسه یا غلطن یا پرتن یا اصلا جزئیات نداره ایشون می‌گفت مدل‌سازی هم، مدل خوب هم خیلی وقت‌ها مثل همین نقاشی‌های امپرسیونیست‌هاست جزئیاتش ممکنه که چیز نباشن دقیق نباشن اصلا جزئیاتش خیلی پرت حتی به نظر بیان ولی ولی اون کلیت رفتار رو به ما نشون می‌دن


audio: uGKbWSDIQuo_0013.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
سرزمین شکر مثلا یه جزیره‌ایه فکر کن، هیچی توش نیست هیچی توش نیست فقط یه سری منابعه یعنی یه سری هم از یک جور منبع طبیعی یه مقداری توش هست و یه سری آدم رو می‌ندازیم توی این شرکت پس ما یک محیط داریم


audio: uGKbWSDIQuo_0015.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
یه سری آدم داریم و یه سری منابع طبیعی چند قانون ساده هم می‌ذاریم بعد ببینیم اینا شروع کنن کار کردن ببینیم چی می‌شه در چارچوب قوانین ما کار کنن محیط‌مون چیه؟ یک صفحه شطرنجی چهارخونه‌ست جزیره رو فرض کنین یه صفحه شطرنجی چهارخونه‌ست هر خونه‌ای رو توش یه مقداری از این منبع طبیعی‌مون که گفتیم می‌ذاریم منبع‌مون هم مثلا می‌گیم شکره تو یه صفحه چهارخونه‌ای تو هر خونه‌ش یه مقدار شکر می‌ذاریم تو بعضیا یکی، تو بعضیا هیچی تو بعضیا دو تا، تو بعضیا سه‌تا


audio: uGKbWSDIQuo_0016.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
تو بعضیا هم چهار تا فقط هم تو این جزیره شکر درمی‌آد توزیع شکر هم یکسان نیست یه خونه‌ای بیشتر داره، یه خونه‌ای کمتر داره یه جاهایی اصلا شکرخیزتره مثلا دو تا قله پرشکر داریم یه جاهایی هم بین این دوتا مثلا اصلا برهوت شکره هیچ شکری نیست هستین با من دیگه، داریم مدله رو باهاش آشنا می‌شیم سه‌تا چیز رو لازمه درباره مدله بدونیم ایجنت‌ها، عامل‌های بازی که مثلا آدما هستن ساکنین جزیره هستن محیط بازی که یه جزیره‌ایه گفتیم مثلا


audio: uGKbWSDIQuo_0017.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
یه صفحه‌ی چهارخونه‌ایه 51 خونه در 51 خونه و یه سری قانون که نشون بده که این ایجنت‌ها با همدیگه چطوری می‌تونن رابطه داشته باشن و با محیط رابطه‌شون چطوری باید تنظیم بشه هر خونه‌ای دو تا خصوصیت داره یکی، مقدار شکری که توشه دو، ظرفیتش که نهایتا چقدر شکر می‌تونه توش باشه اینکه چقدر شکر توی خونه هست اینو رنگش نشون می‌ده سفید که باشه یعنی مثلا هیچی شکر نیست


audio: uGKbWSDIQuo_0018.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
نارنجی که باشه یعنی چهارتا شکره، دیگه ماکسیمومه ایجنت‌ها هم گفتیم آدم‌هایی هستن که مثلا ما ریختیم ساکن جزیره می‌خوایم بکنیم اینا رو تصادفی، رندوم پخش می‌کنیم تو این جزیره اینا کارشون چیه؟ اینا در هر مرحله‌ای از کار خونه‌های دوروبرشون رو باید نگاه کنن ببینن که کجا شکر هست برن به سمت اینکه شکر پیدا کنن و مشغول مصرف شکر بشن ها مشغول بشن شکر مصرف کردن هر آدمی می‌تونه از خونه‌ای که هست


audio: uGKbWSDIQuo_0019.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
یه خونه بره به چپ یا به راست یا به شمال یا به جنوب و شکر برداشت کنه و شکر مصرف کنه مقداری که لازمه مصرف کنه مقداری که لازم نداره رو ذخیره کنه آدما هم توانایی‌هاشون یکسان نیست دو تا خصوصیات ژنتیکی هم به اینا می‌دن به این ایجنت‌ها یکی وسعت دیدشونه که تا کجا، تا چند تا خونه اون طرف‌تر رو می‌تونن ببینن مثلا بعضیا فقط خونه کناریش رو می‌تونن ببینن بعضیا چهارتا اونورتر رو هم ممکنه بتونن ببینن


audio: uGKbWSDIQuo_0020.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
یکی دیگه هم متابولیسم‌شونه، سوخت‌وسازشونه بعضیا شکرسوزی‌شون مثلا بالاتره بعضیا نرخ مصرف شکرشون پایین‌تره این دوتا هم ژنتیکه این دو تا خصوصیت هم در طول زندگی‌شون ثابته پس محیط رو گفتیم چهارخونه‌ی 51 در 51 منابع طبیعی رو هم گفتیم چیه شکره که رندوم توزیعش کردیم و ناهمسان توزیعش کردیم رندوم نه، ناهمسان توزیعش کردیم یه جا کمتر، یه جا بیشتر


audio: uGKbWSDIQuo_0021.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
و آدما رو گفتیم که رندوم پخش‌شون کردیم توی این جزیره وقتی رندوم پخش‌شون می‌کنیم هر ایجنتی یه جایی فرود می‌آد دیگه تو یکی از این چهارخونه‌ها فرود می‌آد و شروع می‌کنه شکر برداشت کردن هر چی گیرش می‌آد اونقدری که نیاز داره مصرف می‌کنه با توجه به سوخت‌وسازش مازادش رو هم ذخیره می‌کنه هر وقت برداشتش کم شد مصرف می‌کنه این ایجنت‌ها یک ماکسیموم طول عمری هم دارن اگر از بی‌شکری نمیرن چون اگه شکر ذخیره‌شون تموم بشه


audio: uGKbWSDIQuo_0022.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
و شکر لازم داشته باشن خب می‌میرن ولی اگه از بی‌شکری نمیرن برسن به اون نقطه‌ی پایان دیگه از کهولت می‌میرن یه مدل خیلی خیلی ساده‌ایه دیگه فضا تعریف کردیم، امکان حرکت دادیم خونه‌ها رو هم از هم متمایز کردیم آدما رو هم با یه خصوصیت‌های ژنتیکی از هم متمایز کردیم و برو بریم در جزئیات واقعا ربطی و شباهت زیادی به جامعه نداره دیگه مثل همون نقاشیه ولی ایده اینه که در رفتار کلی


audio: uGKbWSDIQuo_0023.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
و به شرط اینکه به اندازه کافی تکرار بشه تعامل‌ها و زمان بهش بدیم رفتاری که ازش می‌بینیم شبیه رفتار جامعه‌ست ایده اینه مدل رو ران کردن یعنی ایجنت‌ها رو رندوم پخش کردن تو این خونه‌ها و نشستن به تماشا ببینن چی می‌شه هر کدوم این ایجنت‌ها بر اساس داده‌هایی که از محیط و از بقیه‌ی ایجنت‌ها می‌گیرن طبق یه برنامه کامپیوتری دارن می‌رن دنبال کار خودشون کار خودشون هم سه‌تاست دنبال شکر گشتن


audio: uGKbWSDIQuo_0024.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
حرکت کردن، رفتن به سمت شکر و شکر مصرف کردن پس می‌گرده ایجنته ببینه خونه‌ای که در دیدش هست کدوم‌شون بیشترین شکر رو بهش می‌ده می‌ره اونجا و شکرهاشو می‌خوره و اگه اونی که می‌خوره از اونی که مصرف می‌کنه بیشتر باشه ذخیره می‌کنه اگه کمتر باشه از ذخیره‌ش مصرف می‌کنه، از جیب می‌خوره اگر هم که ذخیره‌ش تموم بشه که خب می‌میره 250 تا ایجنت رو پخش کردن تو جزیره و نشستن به تماشا یه سری‌ها در سرزمین پرشکر به دنیا اومدن یه سری تو بیابون به دنیا اومدن


audio: uGKbWSDIQuo_0025.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
اونا که تو بیابون فرود اومدن یه تعدادی‌شون مردن خیلی زود بقیه هم یه خرده‌ای همینجوری پرت‌وپلا اینور و اونور دارن می‌دون دنبال شکر کم‌کم ولی متوجه قله‌ها می‌شن اونجایی که شکر زیاده تجمع می‌شه خیلی سریع افیشنت می‌شن دیگه شکری پراکنده اینور اونور نمی‌مونه تا شکر مصرف می‌شه شکر جدید تولید می‌شه توی اون خونه یکی می‌پره می‌گیردش و بعد کم‌کم سروکله‌ی یک الگوهایی پیدا می‌شه


audio: uGKbWSDIQuo_0026.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
تا یه جایی شکر کم می‌شه عامل‌ها حرکت می‌کنن، ایجنت‌ها و می‌رن جای دیگه بعد که شکر اینجا رشد می‌کنه دوباره سریع برمی‌گردن بعد کم‌کم نتیجه‌های جالب‌تر درمی‌آد من جزئیات مدلو اون چیزایی که بهش اضافه کردن و پیاده‌سازیاشو، زبان‌هاشو اینا رو توش نمی‌رم واقعا مستقیم می‌رم توی نتیجه جزئیاتش رو توی لینک‌هایی که توی توضیحات می‌دم می‌تونید ببینید نتیجه‌ها، نتیجه‌ها مهم‌ترین نتیجه برای من این بود که


audio: uGKbWSDIQuo_0027.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
با یه سری قوانین خیلی خیلی ساده یه مدل فوق‌العاده ساده درست شده ولی همینم می‌تونه الگوهای رفتاری پیچیده درست کنه قانون خیلی ساده‌ست دوروبرت رو نگاه کن نزدیک‌ترین شکر رو پیدا کن برو بزن به بدن ولی بیا ببین همین چه روابط پیچیده‌ای درست می‌کنه اون وقت تو این سیستم پیچیده رفتارایی می‌بینی که اصلا انتظارشو نداشتی مثلا می‌بینی که


audio: uGKbWSDIQuo_0028.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
گروه جامعه رفتاری می‌کنن که تک‌تک اعضا اصلا نمی‌تونن بکنن مثل حرکت قطری اعضا فقط می‌تونن شرق، غرب، شمال، جنوب برن ولی گروه داره انگار از جنوب غربی می‌ره به سمت شمال شرقی اصلا یه حرکت اریبی، قطری داره انجام می‌ده از همه جالب‌تر، از همه جالب‌تر توزیع ثروته این اون چیزیه که به موضوع این ویدیو هم مربوطه نتیجه مهمی که اینجا می‌خوایم ازش بیشتر صحبت کنیم


audio: uGKbWSDIQuo_0030.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
توزیع پرتو یه مشاهده جالبی که اینا کردن درباره‌ی توزیع ثروت بود در طول زمان اولش دیدن که کمابیش برابری هست یه جامعه برابری داریم ثروت برابره، ثروت چیه؟ ثروت مقدار شکریه که یک ایجنت تو جیبش داره، تو حسابش داره یه نمودار زنگوله‌ایه یک توزیع نرمالی هست یه عده خیلی کمی هستن که خیلی پولدارن یه عده کمی هم هستن که خیلی فقیرن ولی بیشتر ایجنت‌ها طبقه متوسطن، اون وسطن


audio: uGKbWSDIQuo_0031.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
بیشتر عامل‌ها یه حد متوسطی از ثروت رو دارن فاصله پولدار و فقیر هم نسبتا کمه اما به مرور زمان این توزیع عوض شد شدید هم عوض شد عامل‌ها، ایجنت‌ها متمرکز شدن حول اون قله‌های شکرخیز متوسط ثروت رفت بالا توزیع ثروت نامتقارن شد خیلی هم نامتقارن شد یه عده ظاهر شدن ابرپولدار بودن بعد در یه دنباله‌ی طولانی از اون طبقه‌ی بالا


audio: uGKbWSDIQuo_0032.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
یه طبقه متوسطی درست شد رو به کاهش و یه عده زیادی هم فقیر اینجا می‌شد دید که دوتا ایجنت که ویژگی‌های ژنتیکی‌شون شبیه هم بود ویژگی‌های ژنتیکی‌شون، سوخت‌وسازشون و ویژن‌شون، دیدشون شبیه هم بود و هر دو هم در ناحیه‌های مشابه به دنیا اومده بودن سرنوشت متفاوت پیدا کردن چون مثلا یکی‌شون حرکت اولش رو به سمت شمال کرده بود چون فقط خونه بالاییش خالی بود اون یکی خونه بالاییش پر بود


audio: uGKbWSDIQuo_0033.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
چپ و راستش هم پر بود مجبور شده بود جنوب حرکت کنه معنی این تفاوت در ظاهر جزئی در نهایت این شده بود که اولیه رفته بود نزدیک معدن شکر و تا تونسته بود انبار کرده بود اون یکی تا به خودش بیاد و راه بیوفته به سمت معدن بقیه جا خوبا رو گرفته بودن این کلا عقب مونده بود این اون چیزیه که مدله به ما می‌گه و بسیار بسیار نکته مهمیه


audio: uGKbWSDIQuo_0035.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
رندوم‌نس مال خونه اول‌شون بود بر اثر اون رندوم‌نسه به‌خاطر ویژگی‌هایی که این سیستم پیچیده اقتصاد داره یه دره بزرگی درست شده بین سرنوشت این دو تا یعنی یک تفاوت کوچک، یک تفاوت جزئی می‌تونه باعث تفاوت‌های خیلی خیلی خیلی بزرگی بشه اون نمودار زنگوله‌ای که اولش بود انگار یکی دمش رو گرفته کشیده منتها از دو طرف مثلا کشیده ها ولی دیگه از صفر که کمتر نمی‌تونه بشه


audio: uGKbWSDIQuo_0036.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
از صفر فقیرتر که نمی‌تونه بشه، می‌میره پس نموداره از اون نمودار زنگوله‌ای تبدیل شده به یک همچین نموداری این توزیع چیزیه به نام توزیع پرتو


audio: uGKbWSDIQuo_0038.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
در صد سال گذشته واقعا اقتصاددان‌ها این رو دیدن که ثروت در عمل به صورت توزیع پرتو توزیع می‌شه در طیف خیلی گسترده‌ای از کشورها این توزیع نسبتا دقیقه و در طول زمان هم نسبتا پایداره خیلی جالبه خیلی جالبه جالب‌تر از این اینه که چرا اینطوری شده؟ چرا حتی در سرزمین شکر اینطوریه که پولدارا پولدارتر می‌شن فقیرا فقیرتر می‌شن؟ مدل خیلی ساده‌ایه سرزمین شکر دیگه


audio: uGKbWSDIQuo_0039.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
ما فرضیه‌های مختلف رو می‌تونیم توش آزمایش کنیم همین کار رو هم کردن گفتن خب ببینیم طبیعت مثلا نقش داشته توی این توانایی‌های ژنتیک اینا نقش داشته توی این یا همه اینایی که مثلا عامل‌هایی که دید قوی‌تری دارن می‌تونن چند تا خونه اون طرف‌تر رو ببینن اینا بودن که پولدار شدن؟ دیدن نه توزیع ژنتیک تصادفی بود اگر ژنتیک تعیین‌کننده بود توزیع ثروت هم باید تصادفی می‌بود دیگه میزان پولدار و متوسط و فقیر اینا تقریبا باید مساوی می‌شد ولی اینطوری نیست


audio: uGKbWSDIQuo_0040.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
یا مثلا فرضیه دیگه، کار محیطه؟ یعنی کار شرایطیه که عامل‌ها توش متولد می‌شن؟ همه عاملایی که پولدار شدن اونایی‌ان که تو مناطق شکرخیز به دنیا اومدن؟ بازم نه، عامل‌ها تصادفی در زمین پراکنده بودن و اگر محل تولد علت و تعیین‌کننده ثروت نهایی‌شون بود چون توزیع عامل‌ها اول یک‌دست بود و تصادفی بود توزیع نهایی‌شون هم باید یکدست می‌شد ولی اینطوری نیست نویسنده این کتاب خاستگاه ثروت از این مدل استفاده می‌کرد


audio: uGKbWSDIQuo_0041.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
از یافته‌های این مشاهده‌ها استفاده می‌کرد و می‌گفت ببین اقتصاد تعادل ایستا نداره یعنی در ایجاد فقر و در نابرابری یه عامل ساده، یه علت و معلولی ساده نداریم یک ترکیب پیچیده‌ای از عوامل توش دخیلن حتی در یه دنیای خیلی ساده‌ای مثل سرزمین شکر حتی اونجا هم حل کردن مسئله فقر و نابرابری کار راحتی نیست سرزمین شکر خیلی دنیای ساده‌ایه


audio: uGKbWSDIQuo_0042.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
نمی‌تونی ازش نتایج علمی بگیری درباره مثلا نابرابری در دنیای واقعی ولی نشونت می‌ده که تحلیل‌های ساده‌ی تک‌علتی چقدر پرتن چه حالا اون چپ‌هایی که مثلا می‌گن که فقر به‌خاطر اینه که ثروتمندا دارن از فقیرا سوءاستفاده می‌کنن چه این راست‌هایی که می‌گن که فقرا حتما تنبلن یا کودنن یا جفتش هستن اینا معلومه که خیلی خیلی ساده کرده مسئله رو و اینا هیچ‌کدوم جواب درستی نیست


audio: uGKbWSDIQuo_0043.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
این مدل رو بعدا تو آزمایش‌های دیگه اومدن پیچیده‌تر کردن محصول دیگه مثلا اضافه کردن جنسیت اضافه کردن بعد اینا می‌تونستن ایجنتا تولید مثل کنن مریضی می‌تونه بیاد پخش بشه نمونه‌هاش رو تو صفحه ویکی‌پدیاش ببینید بازی نیست یک مدل هوش مصنوعیه سورس کدش رو هم می‌تونید دانلود کنید لینکشو می‌ذارم اگر کسی علاقه‌مند بود می‌تونه روش کار هم بکنه ولی تو اون مدلای پیچیده‌تر تو مدلای یه مقدار پیچیده‌تر دیدن که اصلا موج‌های جمعیتی ایجاد می‌شه که بالا پایین می‌ره


audio: uGKbWSDIQuo_0044.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
مهاجرت، پناهنده می‌شن پناهندگی به‌خاطر شرایط اقلیمی پیدا می‌شه اینا جمعیت زیاد می‌شه منابع کم می‌شه قحطی به وجود می‌آد کاهش جمعیت داری رشد منابع داری دوباره رشد جمعیت داری و جالب‌تر اینکه وقتی این عوامل رو اضافه می‌کنن شکاف بین پولدار و فقیر حتی بیشتر هم می‌شه خیلی با این مدلا کار شده در سال‌های بعد هم پخته‌تر شده هم روش خیلی مطالعه شده هم رو اون مطالعه‌ها مطالعه شده


audio: uGKbWSDIQuo_0045.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
برا ما ولی همین کافیه به نظرم که ببینیم از این مدل در ظاهر ساده چه چیزهای زیاد و جالبی فهمیدن درباره شکل‌گیری اقتصاد درباره منشا ثروت و از جمله اینکه این رو هم بعدا نشون دادن به ما که فقر و نابرابری در سیستم پیچیده چطوری ایجاد می‌شه یه چیز دیگه‌ای هم که می‌شه بهش فکر کرد اینه که ما اینجا چی داشتیم؟ یه سری قوانین خیلی ساده‌ای داشتیم و دیدیم با این قوانین خیلی ساده یه سیستم پیچیده درست شد


audio: uGKbWSDIQuo_0046.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
که شاید از اول انتظارشو نداشتیم حالا اگه یه سیستم پیچیده‌ای مثل بازار سهام رو برداریم و بهش نگاه کنیم، مطالعه‌ش کنیم می‌تونیم بریم اون قوانین ساده‌ای رو که تعریفش می‌کنن دربیاریم؟


audio: uGKbWSDIQuo_0048.opus
source: youtube
source_id: uGKbWSDIQuo
invalidation: VALID
text:
من در قالب یک مثالی در کتاب خاستگاه ثروت بی‌پلاس بهش برخوردم خیلی برام جالب بود سعی کردم در حدی که خودم با فهم ناقص خودم می‌فهمم برای شما هم تعریفش کنم اگر کنجکاو شدید لینک‌های توی توضیحات رو حتما ببینید اپیزود خاستگاه ثروت بی‌پلاس رو هم بشنوید و از اون مهم‌تر و کامل‌تر


audio: G15IAkbZA0s_0001.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
یک نمودار‌هایی هست اینا آمار افسردگی و اضطراب رو نشون می‌ده در جوامع مختلف دوروبر سال 2012 این نمودارها یک رشد، یک جهش بزرگ داره هم بزرگه، هم ناگهانیه در آمریکا هست، در بریتانیا هست، در کانادا هم هست در پسرا هست در دخترا هم هست ولی در دخترا خیلی بیشتره این خیلی اتفاق عجیبیه و شایسته‌ی توجه خیلی خیلی زیاد یک گروهی از محققین از جمله آقای 


audio: G15IAkbZA0s_0002.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
دارن این فرضیه رو بررسی می‌کنن که سوشال‌مدیا نقشش در این چیه؟ فرضیه اینه که نقش مهم و موثری داره در این اتفاق خطرناک


audio: G15IAkbZA0s_0003.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
جاناتان هایت می‌گه که شوخی نیست، این یه همچین رشدی تو نمودار خودکشی، تو نمودار آسیب‌های روانی خیلی رشد بزرگیه خیلی باید حواس‌مون بهش باشه و اگه این فرضیه‌ی ما درست باشه که به نظر می‌رسه درسته اینستاگرام به نظر می‌رسه حتی رو دخترهایی که خیلی ازش استفاده نمی‌کنن هم اثر خیلی بدی داره مشکل خیلی بزرگیه مشکلی هم نیست که حل بشه یعنی اینطور نیست که مثلا بگی که حالا اگه این کارو بکنه اون کارو بکنه درست می‌شه


audio: G15IAkbZA0s_0004.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
خود هایت می‌گه هر جایی باشه که نوجوونا بتونن عکس از خودشون بذارن که بقیه آشنا و غریبه بیان نظر بدن رتبه‌بندیش کنن و اینا این احتمالش خیلی زیاده که آسیب بزنه به اون نوجوونا می‌گه من آرزومه که می‌تونستم دخترم رو توی دنیایی بزرگ کنم که اصلا همچین پلتفرمی توش وجود نداشته باشه انقدر اینستاگرام چیز خطرناکیه فیسبوک چی می‌گه؟ فیسبوک مالک اینستاگرام می‌گه که ما اومدیم یه سری تحقیق کردیم دیدیم که نه اینطوری نیست


audio: G15IAkbZA0s_0005.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
اینم تحقیقات‌مونه اینم نتایجشه بیاید صحبت کنیم تحقیقات نشون می‌ده که آره اسکرین‌تایم رو میزان استفاده از اینترنت رو با افسردگی مثلا کنار هم گذاشتن یه مطالعاتی رو گزارش می‌کنن، تحقیق کردن روی تعداد محدودی از نمونه‌ها بررسی کردن نوجوونا رو بررسی کردن چند هزار نفر اگه اشتباه نکنم و به این نتیجه رسیدن که از این خبرا نیست من گیر خودم با این گزارش‌ها و مطالعاتی که خود فیسبوک مثلا پشتشه اینه که همه‌اش یاد اون تحقیقات دانشگاهی


audio: G15IAkbZA0s_0006.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
و علمی می‌افتم که پول‌های چاق و چرب صنعت دخانیات پشتش بود تو قرن بیستم و الان اونا گندش دراومده که تحقیقات جهت‌دار بوده و با هدف رشد و حفظ بازار سیگار بوده تحقیقاتی که نشون می‌داده که سیگار خوبه یا چیزای دیگری که رقیب سیگار شناخته می‌شدن خوب نیست و سیگار این ضررها رو نداره و چی و چی و چی بعدا یعنی الان می‌دونیم که شرکت‌های دخانیات پول می‌دادن برای اون تحقیقات


audio: G15IAkbZA0s_0007.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
هایت بجز این دو تا اشکال دیگه هم می‌گیره یکی می‌گه که آقا اصلا فیسبوک و اینستاگرام لازم نیس مطالعه موردی بکنن برن چند هزار تا نمونه رو بررسی کنن فیسبوکی که این همه از ما اطلاعات داره خیلی بعیده که نتونه دقیق بگه که کدوم کاربرش بعد از چقدر استفاده بعد از کدوم روز مودش چقدر رفته بالا چقدر اومده پایین، چه حالی داشته همه‌ی اون دیتا رو داره بیاد اون دیتا رو آزاد کنه برای تحقیقات بعدشم همین تحقیقاتی که کرده و ازش صحبت می‌کنه


audio: G15IAkbZA0s_0008.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
هم ضعیفه هم بدفهمی داره یعنی مفاهیم توش سر راست اصلا تعریف نشدن یا دقیقا اون مفاهیمی نیستن که ما داریم درباره‌شون صحبت می‌کنیم، یعنی چی؟ می‌گه مثلا فیس بوک اومده می‌گه که ما در تحقیقات دیدیم که افزایش اسکرین‌تایم مثلا چه اثری داشته روی افسردگی یا نداشته می‌گه ما درباره‌ی اسکرین‌تایم صحبت نمی‌کنیم هایت می‌گه می‌گه اسکرین‌تایم زوم هم توش هست مثلا فیس‌تایم هم می‌کنی با دوستت توش هست ماینکرافت هم بازی می‌کنی توش هست نتفلیکس هم توش هست


audio: G15IAkbZA0s_0009.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
ما داریم درباره‌ی اینستاگرام صحبت می‌کنیم درباره‌ی این سوشال‌مدیا این شبکه‌ی اجتماعی که این کار رو می‌کنه صحبت می‌کنیم اثر شبکه‌ی اجتماعی اینطوری رو روی مشخصا دخترهای نوجوان داریم حرف می‌زنیم یعنی چی؟ یعنی اون تحقیقاتی که اونا کردن و دارن بر اساسش می‌گن که نه مشکلی نیست یا همه چی تحت کنترله اونا واقعا مسئله رو اینجا حل نمی‌کنه یکی یک مثال جالب می‌زنه می‌گه ما یه صحنه جرم داریم یه جنازه هم رو زمینه و باید بریم بررسی کنیم ببینیم چی به چیه


audio: G15IAkbZA0s_0010.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
منتها صحنه‌ی جرم تو حیاط فیسبوکه و نمی‌ذاره کاراگاها برن تحقیقات کنن اون باید آزاد بشه فیسبوک راه‌حل داره می‌گه ما راه‌حل داریم، داریم روش کار می‌کنیم هایت می‌گه من با زاکربرگ خودم صحبت کردم گفت داریم روش کار می‌کنیم ولی من می‌دونم دارن رو چی کار می‌کنن اولا تلاش می‌کنن ادامه بدن به کشیدن بچه‌ها به اینستاگرام بعدش هم دارم روی یه نسخه‌ی اینستاگرام برای کودکان کار می‌کن


audio: G15IAkbZA0s_0012.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
این بده می‌گه جاناتان هایت که ما اون اول که سوشال‌مدیا آمد شبکه‌های اجتماعی اومدن نمی‌دونستیم نمی‌تونستیم مطمئن باشیم که اینا خوبن یا بدن گفتیم شاید این اصلا بیاد و باعث بشه بچه‌ها بیشتر با هم ارتباط داشته باشن سوشال‌تر بشن، نمی‌دونستیم الان ولی داده داریم این تجربه چند سال رو داریم داریم می‌بینیم که چقدر بچه‌ها نگرانن چقدر وقت می‌ذارن، فکر می‌کنن به یه سلفی که می‌خوان بگیرن چطوری بگیرن، چطوری ادیت کنن کی بذارن


audio: G15IAkbZA0s_0013.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
حالا گذاشتیم کی چی گفت کی چی نگفت این نوجوونی اینها رو نابود می‌کنه در ابعادی بی‌سابقه نمودارهای افسردگی بچه‌ها یه طوری از 2012 صاف می‌ره بالا که واقعا هرکی ببینه باید نگران بشه تقریبا همیشه نمودارهای دخترا خیلی نگران‌کننده‌تر از نمودارای پسراست یه گوگل داکی هست یه داکیومنتیه توی گوگل، آزاده همه می‌تونن ببینن، باز در اختیار همه می‌تونید ببینیدش، لینکش همین پایین هست همه مقاله‌هایی رو که درباره‌ی


audio: G15IAkbZA0s_0014.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
این موضوع منتشر داره می‌شه دارن اونجا جمع می‌کنن اینا مطالعه‌های جدی هستن بزرگترین بحران روانی تاریخ معاصره حداقل در این سه کشور آمریکا، کانادا، بریتانیا خیلی بعیده که جاهای دیگه خیلی متفاوت از این باشه تجربه در حالی که دنیا امن‌تر از همیشه شده زندگی حداقل تو این سه تا کشور حداقل تو این سه تا کشور برای بیشتر آدما خیلی بهتر شده تو این دنیایی که


audio: G15IAkbZA0s_0015.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
ما با سوشال‌مدیا از 2012 رفتیم توش یهو همه چی خیلی نگران‌کننده است و البته که سوال اینجا می‌شه که چه کار می‌شه کرد؟ یک راه روش چینیه، بستن کلا ممنوع کردنش که البته تجربه نشون داده که واقعا هیچ‌وقت روش موفقی نیست بچه‌ها حداقل راه دور زدنش رو خیلی زود پیدا خواهند کرد محدودیت و ممنوعیتی اگر می‌خواد اعمال بشه باید از طرف خود این پلتفرم‌ها باشه


audio: G15IAkbZA0s_0016.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
و جدی هم باشه چون نکته اینه که این اپ‌ها واقعا برای بچه‌ها ساخته نشده مناسب بچه‌ی حداقل هایت می‌گه زیر 16 سال نیست مخصوصا برای دخترا که انگار خیلی حساس‌ترم هستن نسبت به اینکه بقیه‌ی دخترا چیکار دارن می‌کنن این توی پسرها به نظر می‌رسه کمتره یعنی محدودیت سنی قطعا باید یک مرحله‌ای از این اصلاح باشه و اگر فکری به حالش نکنیم این خیلی بدترش می‌کنه این مشکلاتی که داریم تجربه می‌کنیم گنده‌تر می‌شن


audio: G15IAkbZA0s_0017.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
آسیب‌هاشون بزرگتر می‌شن اینکه هر بار اینستاگرام رو باز می‌کنی احساس می‌کنی که به بقیه داره بیشتر از تو خوش می‌گذره ما می‌دونیم که این اتفاقی نیست اینکه هر بار عکسای مهمونی رو توش می‌بینی فکر می‌کنی مثلا من چقدر لوزرم که اونجا نبودم وقتی اینا این همه داشتن حال می‌کردن این اتفاقی نیست از کجا می‌گم اتفاقی نیست به خاطر اینکه ما داستان اینستاگرام رو می‌دونیم داستان اینستاگرام رو خوندیم توی پادکست بی‌پلاس قصه‌اش رو تعریف کردیم این اپ اصلا ساخته شد که همین حس رو درست کنه


audio: G15IAkbZA0s_0018.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
فکرای شیطانی پشتش نبوده‌ها با ذهنیت خوب، با انگیزه خوب ولی ساخته شد اون جوون، اون سیستروم و اون همکارش که داشتن می‌ساختنش با این دید، با این ایده ساختنش که واقعیت رو قشنگ‌تر، فان‌تر و جالب‌تر از اونی که هست نشون بدن اپیزود بی‌پلاس رو بشنوید داستان اینستاگرامه دیگه از اول اصلا دنبال ساختن همچین چیزی بودن نه واقعا برای اینکه آدمای بدی بودن نمی‌دونستن که این چقدر می‌تونه خطرناک باشه هم در ایجاد نارضایتی از زندگی هم در 


audio: G15IAkbZA0s_0021.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
همه رفتن من موندم همه داره بهشون خوش می‌گذره من اینجا نشستم واسه خودمم هم مسئله‌ی اعتیاد به دوپامین و اون سیکلی که ایجاد می‌کنه که حالا توی اپیزود  درباره‌اش صحبت کردیم این خیلی موضوع مهمیه و به نظر من همه باید درباره‌اش بدونیم و آگاه باشیم شاید واقعا موضوع یوتیوبی نباشه ولی من دوست دارم این حرف رو بزنم و دوست دارم که موثر هم بزنمش یعنی امیدوارم تونسته باشم از اون چیزاییه که باید همراه با آخرین یافته‌های دنیا باهاش حرکت کنیم


audio: G15IAkbZA0s_0022.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
چون همه چی داره همین الان اتفاق میوفته اگر بخوایم صبر کنیم تا چند سال دیگه تکلیف ماجرا مشخص بشه ممکنه آسیبی که به ما و به زندگی‌مون بخوره دیگه واقعا بیرون اومدن ازش راحت نباشه خیلی دنیای سختیه خیلی فکر کردن لازم داره این کار راحتی هم نیست اینطوری نیست که اگه شکست خوردیم خواستیم بذاریم کنار نتونستیم خودمون رو سرزنش کنیم میلیون‌ها میلیون دلار داره هزینه می‌شه


audio: G15IAkbZA0s_0023.opus
source: youtube
source_id: G15IAkbZA0s
invalidation: VALID
text:
برای اینکه ما رو برگردونن اون تو باهوش‌ترین و درخشان‌ترین ذهن‌های امروز دنیا خیلی‌هاشون دارن کار می‌کنن که چطوری ما رو برگردونن اون تو نگه دارن اون تو طولانی‌تر نگه دارن اون تو عجیب نیست که ما از پسش برنمیایم ولی باید بیشتر تمرین کنیم و بیشتر بدونیم ما توی بلاگ درباره‌اش دو سه تا پست خوب داریم این زیر لینک‌هاش هست لینک‌های بیشتری هم هست که باز از همون پست‌ها می‌شه پیدا کرد لطفا ببینید دوستانه و حواس‌تون به خودتون باشه


audio: gUY8CGcnEhE_0001.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
دیدیم بعضیا معذرت‌خواهی‌شون اینطوریه که ببخشید اگه حرفی که من زدم باعث سوء‌تفاهم تو شد یا ببخشید اگر از حرف من رنجیدی یا بعضی از شرکت‌ها وقتی یه کاری می‌کنن یه اشتباهی می‌کنن، یه خرابکاری بالا می‌آرن بعد می‌خوان عذرخواهی کنن یه طوری عذرخواهی می‌کنن که آخرش بدهکار می‌شی بهشون من علی بندری هستم این کانال یوتیوب بی‌پلاسه تو این ویدیو می‌خوام درباره اینکه عذرخواهی درست چطوریه صحبت کنم


audio: gUY8CGcnEhE_0003.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
سایتی که می‌خوام بگم در واقع یه بازیه انگار یه جستاره یه مقاله اینتراکتیوه تعاملیه درباره اینکه چطوری باید معذرت‌خواهی کرد فکر کن یه مقاله‌ایه منتها مقاله رو ننشسته از اول تا آخر بنویسه یه طوری درستش کرده که مثل یه بازیه دستت رو می‌گیره قدم‌به‌قدم می‌بردت جلو شما می‌آی اینجا به عنوان یه کسی که یه کاری کردی که یه کس دیگری از کار شما آزار دیده اذیت شده شما می‌آی اینجا و مواجه می‌شی با این صفحه


audio: gUY8CGcnEhE_0004.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
اینجا بهت می‌گه که خیلی خوبه که اومدی اینجا حالا کلیک می‌کنی همینطوری با هایپرلینک به همدیگه وصل می‌شه از صفحه‌ای می‌ری به صفحه دیگه چیز جالبیه حالا می‌گم واقعا اسمش رو نمی‌دونم چی می‌شه گذاشت


audio: gUY8CGcnEhE_0006.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
این خانم الیزابت سمپت از این کارای دیگر هم کرده شبیه این کارای دیگر هم کرده اونا رو هم شاید یه وقتی نشون بدیم می‌گه که بسیار خب شما اطلاعاتی که اینجا می‌دی رو ما به کسی نمی‌دیم حتی ضبطش هم نمی‌کنیم برای خودمون هم سیو نمی‌کنیم چون اصلا دنبال این نیستیم که مثلا شما با این احساس بخشیدگی پیدا کنی بخشیده شدن پیدا کنی یا کسی شما رو ببخشه ما فقط می‌خوایم دستت رو بگیریم قدم‌به‌قدم ببریمت جلو ببینی که اصلا مرحله بعدی در این مسیری که انتخاب کردی بری چیه مسیر هم چیه؟


audio: gUY8CGcnEhE_0007.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
شما یه کاری کردی که یه کسی از دستت ناراحت شده حالا می‌خوای ببینی چه باید کرد می‌گه آره شما اومدی اینجا به‌خاطر اینکه یه کاری کردی که کسی اذیت شده مهم هم نیست که می‌خواستی اذیت بکنی یا نه من قصدم اذیت شما بود یا نبود خیلی مهم نیست


audio: gUY8CGcnEhE_0009.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
فارغ از اینکه قصد شما چی بوده اون کسی که طرف شماست آزار دیده از کار شما البته که نیت شما مهمه البته که موثره ولی ایمپکت ممکنه که از اون اینتنت جدا باشه بعد می‌گه که خب حالا شما باید اینجا انتخاب کنی که


audio: gUY8CGcnEhE_0011.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
من می‌خواستم که به یه کسی آسیب بزنم من نمی‌خواستم کسی رو اذیت کنم من دومی رو می‌زنم اینجا می‌گم اگه مثلا دومی باشه خب چی می‌شه؟ می‌گه خب پس شما نمی‌خواستی کسی رو اذیت کنی اون کسی که اذیت شده عمدی نبوده دیگه، غیر عمدی بوده چی بوده یعنی غیر عمدی بوده؟ توضیحت چیه؟ شما ممکنه بگی که شوخی داشتم می‌کردم ممکنه بگی که نه من فقط می‌خواستم ازش تعریف کنم ممکنه که بگی که نه


audio: gUY8CGcnEhE_0015.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
من کنترل صحبت‌هام دست خودم نبود یا نه فقط حواسم به خودم بود اصلا حواسم به آدم دیگه نبود یا اصلا نمی‌دونم چرا این کارو کردم یا اینکه یه دلیل دیگری داشتم برای این کار شما باز اینجا انتخاب می‌کنی که این کاری که کردی می‌گی قصد آزار نداشتم پس قصدت چی بوده؟


audio: gUY8CGcnEhE_0017.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
شما یه حرفی زدی فکر کردی داری مثلا یه فلرتی می‌کنی ولی طرفت آسیب دیده ازش چون که برای اون یه آزار بوده شما مثلا فرض کن اینو می‌زنی بعد می‌گه که خب شما نمی‌خواستی آسیب بزنی ولی ایمپکتت یعنی اثر عمل شما روی دیگران آسیب بوده آزار بوده خب ما اینجا درباره اثر کار شما صحبت می‌کنیم برای همینم می‌گه ما از شما نمی‌پرسیم که اصلا کاری که کردی چی بوده


audio: gUY8CGcnEhE_0018.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
چون مهم نیست تو کانتکس این بازی تو این گیم مهم نیست حالا شما بگو کدوم یک از این گزینه‌ها درباره شما صدق می‌کنه من نگرانم فکر می‌کنم که مثلا آدم بدی هستم من نمی‌دونم که باید معذرت‌خواهی کنم یا نه نه من می‌دونم و می‌خوام که معذرت‌خواهی کنم نه من نمی‌تونم اصلا معذرت‌خواهی کنم فرض می‌کنیم که این باشه گزینه می‌زنیم من نمی‌تونم اصلا معذرت‌خواهی کنم می‌گه خب


audio: gUY8CGcnEhE_0019.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
سه جور اصلاحیه شما می‌تونی داشته باشی می‌تونی اصلاحیه مستقیم داشته باشی می‌تونی غیر مستقیم داشته باشی می‌تونی هم یه اصلاحیه زنده مثلا داشته باشی


audio: gUY8CGcnEhE_0020.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
اصلاحیه مستقیم اینه که می‌تونه این یک گفت‌وگویی باشه شما مستقیم بشینید و با هم صحبت کنین و هر کاری که اون بخواد اون ممکنه یه سری کارهایی از شما بخواد بگه که جهت اینکه اون آسیبی رو که زدی اصلاح بشه باید این کار این کار این کار رو بکنی


audio: gUY8CGcnEhE_0022.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
مثلا یه لاسی من داشتم می‌زدم خواستم یه حرف اینطوری بزنم بسیار خوب با همه کسایی که شاهد اون قضیه بودن باید صحبت کنی و بگی که کاری که کردم اشتباه بود یا ممکنه ازت بخوان که این رفتارت رو در آینده اصلاح کنی ممکنه ازت بخوان که بری یه مشاوری ببینی چیزای مختلفی ممکنه ازت بخوان بعد از اینکه معذرت‌خواهی شما پذیرفته شد اصلاحیه مستقیم ممکنه که مثلا قدم بعدی باشه یا اصلاحیه ممکنه غیر مستقیم باشه


audio: gUY8CGcnEhE_0023.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
به‌خاطر اینکه مثلا اون آدمی که از شما آزار دیده نمی‌خواد با شما مستقیم کنه یا به‌خاطر اینکه اصلا آسیبی که شما زدی مستقیم قابل جبران نیست مثلا می‌گه شما ممکنه که ببینی که


audio: gUY8CGcnEhE_0025.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
چه خیری براش مهمه شما بری به یه خیریه‌ای که اون کارو می‌کنه که برای اون آدم مهمه می‌تونی بری بهش کمک کنی بری بهش پول بدی یا بری یه کاری بکنی که به یه موسسه‌ای کمک کنی که کمک می‌کنه جلوگیری کنه از اون آسیبی که اون آدم دیده و دوست نداره دیگران ببینن یا ممکنه که بگی که از این به بعد یا ممکنه مثلا اصلاحی که شما می‌کنی این باشه که از این به بعد اگه اون رفتار رو از کس دیگری در جایی دیدی


audio: gUY8CGcnEhE_0026.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
شما اون آدمی باشی که صداتو بلند می‌کنی و می‌گی که نه این رفتار اشتباهیه این حرف رو نباید بزنی این کارو نباید بکنی چطور؟ مثلا می‌گه که می‌تونه سوال این باشه که من به عنوان یک آدمی که حالا این اشتباه رو کردم چه می‌تونم بکنم که در آینده این اتفاق برای دیگری نیفته؟ این می‌تونه مثلا یه اصلاحیه غیر مستقیم باشه یا اینکه حالا مثلا یه اصلاحیه زنده باشه که شما یه طوری زندگی کنی که این نمونه‌ای بشه برای دیگران که مثلا بدونن که دیگه این کار رو نباید بکنن


audio: gUY8CGcnEhE_0027.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
یه تغییری در زندگی خودت بدی می‌دونی قدم‌به‌قدم می‌گه آها اوکی برای کسی که نمی‌دونه چه باید کرد که بیشتر ما واقعا نمی‌دونیم اینا رو می‌خونیم متوجه می‌شیم مثل یه دوست خوبه یه مشاور خوب فرض کن که ما مثلا تو اینجور مواقع خیلی وقتا به عنوان مشاور به عنوان دوست به یه مقاله‌ای مراجعه می‌کنیم به یه چیزی که یه کسی نوشته مراجعه می‌کنیم این همونه منتها تعاملیه یه طوری طراحی شده که


audio: gUY8CGcnEhE_0030.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
بعد کلا می‌گه که حالا اگه بیشتر می‌خوای درباره این بدونی می‌تونی این مقاله رو بخونی بعد اونجا دیگه لینک می‌شه می‌ره یه مقاله دیگه مثلا در گاردینه


audio: gUY8CGcnEhE_0034.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
مثلا اینجا باشی که من نمی‌دونم اصلا باید معذرت‌خواهی کنم یا نه خب مثلا اینجا رو کلیک کرده باشی می‌گی اوکی برای اینکه ببینیم که شما باید معذرت‌خواهی کنی یا نه چند تا سوال من باید بپرسم از شما واقعا آیا شرمنده هستی مثلا احساس شرمندگی می‌کنی یا نه؟


audio: gUY8CGcnEhE_0036.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
من نه من واقعا احساس شرمندگی نمی‌کنم می‌تونی این رو بزنی مثلا ببینیم چی می‌شه می‌گه خب حالا فارغ از اینکه شما چه احساسی داری مایل هستی که عذرخواهی کنی؟ مایل هستی اصلاحی اصلاحیه‌ای انجام بدی؟ اگر مایل نیستی عذرخواهی رو فعلا بذار کنار بذار کنار تا یه وقت دیگری که احساس کردی واقعا عذرخواهی باید کرد یعنی درونی خودت شخصا احساس کردی عذرخواهی لازمه اون موقع برگرد سراغش


audio: gUY8CGcnEhE_0037.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
بیشتر برای خودت ناراحتی یا برای اون یکی آدم ناراحتی؟ اگر بیشتر برای خودت ناراحتی اینجا رو بخون من نگرانم که من رو نبخشه اگه نگرانی تو رو نبخشه اینجا رو بخون حالا من نمی‌خوام دونه دونه اینا رو برم توش نکته ولی اینه که واقعا مثل یه دوست آگاه که ممکنه اشتباه هم بکنه ها من نمی‌گم که مثلا یه دوستیه که 100 درصد همه حرفاش درسته ولی یه دوستیه دیگه یه دوستیه که شما در شرایط سخت می‌خوای باهاش مشورت کنی اطلاعات زیادی داره سبک فکریش تقریبا مشخصه


audio: gUY8CGcnEhE_0038.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
مثلا من دوستایی دارم با سبک‌های فکری مختلف وقتی از یه کسی مشورت می‌گیرم می‌دونم که اون آدم چارچوب فکریش چیه این رو هم بعد از اینکه یه خرده‌ای باهاش سروکله زدم چارچوب فکریش رو متوجه می‌شم دوست محترم منه که اینطوری فکر می‌کنه پس من می‌خوام با این مشورت کنم ببینم این چی داره برای من چه پیشنهادایی برای من داره چه حرفایی داره به من بزنه من خیلی خوشم اومد از این هم از شکل ارائه‌ش خوشم آمد خیلی زیاد هم از خلاقیتش


audio: gUY8CGcnEhE_0040.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
می‌گم یه مقاله بلندی باشه اینو تعاملیش کرد عملا جواب‌ها محدوده یعنی می‌دونم که یه لوپه هی از اینجا برمی‌گرده اونجا، از اونجا برمی‌گرده اونجا یه تکست محدودیه که در مقابل من گذاشته شده ولی اینکه هر لحظه دست من رو می‌گیره می‌بره یه جای این تکست برای من تجربه جالبی بود ضمن اینکه کلا هم می‌گم فرمتش خیلی کوتاه و


audio: gUY8CGcnEhE_0042.opus
source: youtube
source_id: gUY8CGcnEhE
invalidation: VALID
text:
فکر کردم که به شما هم نشون بدم به جز اینکه فکر می‌کنم به درد خیلی‌هامون در مواقع مختلف ممکنه بخوره که یاد بگیریم معذرت‌خواهی چطوریه کلا هم فکر کردم چیز جالبیه دیدنش خالی از لطف نیست من علی بندری هستم این کانال یوتیوب بی‌پلاسه اینجا من چیزای جالبی رو که ببینم برای شما هم تعریف می‌کنم بعضی وقت‌ها از کتاباست بعضی وقت‌ها هم یه چیزای جالبیه که اینطوری خودم در اینترنت بهش برخوردم امیدوارم خوش‌تون بیاد اگر خوش‌تون آمد سابسکرایب کنید


audio: d_EW_ycb4bc_0001.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
این ویدیو درباره سیاست‌مداریه که همه اون ویژگی‌هایی رو داره که بهشون می‌گیم اینا آدمای بدی‌ان در سیاست کارش چه با تهدید و تطمیع و از آدما پرونده داشتن و رگ خواب نماینده‌ها رو بلد بودن و این چیزا پیش می‌بره کارایی که ناپسندن معمولا تحسین نمی‌کنیم همچین سیاست‌مداری رو ولی چی می‌گین اگه بهتون بگم همین آدم بیشتر از هر رئیس‌جمهور دیگری در آمریکا یک سری از محروم نگه‌داشته‌شده‌های جامعه رو


audio: d_EW_ycb4bc_0002.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
حقوق‌شون رو بهشون برگردوند از رسیدگی به طبقات پایین تا رسیدگی به حقوق سیاهان در آمریکا اون‌وقت می‌بینیم که اینجا هم مثل خیلی جاهای دیگه واقعیت از این دنیای سفید و سیاه و خیر و شر گاهی زیادی ساده‌ای که ما می‌بینیم هم پیچیده‌تره و هم جالب‌تر رئیس‌جمهور سی‌وششم آمریکا کسی بود که قوانین مدنی رو اصلاح کرد کسی بود که سیاه‌ها در دوره‌ش به یک سری از حقوق مهم‌شون رسیدن آدمی اجرایی بود که 5 سال رئیس‌جمهور بود


audio: d_EW_ycb4bc_0005.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و آدمی بود که می‌گن فحش از دهنش نمی‌افتاد آدمی بود که تو کاخ سفید وسط جلسه می‌رفت توالت در باز می‌ذاشت از همونجا شرکت می‌کرد در جلسه


audio: d_EW_ycb4bc_0006.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و از همه اینا مهم‌تر از همه اینا جنجال‌برانگیزتر رئیس‌جمهوری بود که پای آمریکا رو کامل کشید در باتلاق جنگ ویتنام این ویدیو داستان یکی از مناقشه‌برانگیزترین رئیس‌جمهورهای آمریکاست لیندن جانسون لیندن جانسون 1908 به دنیا آمد در تگزاس‌هیل، یک شهر دورافتاده‌ای که نه برق داشت نه آب لوله‌کشی داشت اون موقع پسر اول خانواده هم بود باباش یه دوره‌ای در مجلس نمایندگان آمریکا عضو بود


audio: d_EW_ycb4bc_0007.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
در سیاست یک مقام و نفوذی داشت ولی عقل اقتصادیش خیلی موفقیت‌آمیز کار نکرده بود براش در صنعت نساجی سرمایه‌گذاری کرده بود که در نتیجه‌ش کلی بدهی بالا آورده بود و خانواده واقعا در فقر بودن یعنی سر و وضع زندگی اینا رو نگاه می‌کردی اصلا معلوم نبود که خانواده تحصیل کرده‌ای‌ان در سیاست بودن مثلا اینا بچگی لیندن جانسون هم به این گذشت که باباش بتونه یک مقداری از این پول از دست رفته رو دوباره بازیابی کنه 10 سالش هم بود که


audio: d_EW_ycb4bc_0008.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
باباش دوباره در انتخابات مجلس نمایندگان شرکت کرد اینم رفت توی کمپین‌های تبلیغاتی و خوشش هم آمد از این فضای سیاسی انتخاباتی خوشش اومد به همکلاسی‌هاش همون موقع تو 10 سالگی می‌گفتش که من یه روزی رئیس‌جمهور می‌شم و البته اون وقتی که رئیس‌جمهور شد در سخنرانی تحلیفش گفت من الان هر کاری می‌خواستم بکنم به جز اینکه اینجا وایساده باشم


audio: d_EW_ycb4bc_0009.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
الان خیلی مونده برسیم به اون روزا الان در دوره نوجوونیش هستیم دوره‌ای که آمریکا در رکود بزرگه پدر جانسون ورشکسته‌ست خود جانسون هم رفت که بره کالج معلم بشه قبول نشد سه سالی رفت واسه خودش کالیفرنیا چرخید دوباره اپلای کرد این بار قبول شد رفت یه مدتی یه مدرسه‌ای مکزیکی به مکزیکی آمریکایی‌ها درس می‌داد و 23 سالش بود دوست باباش می‌خواست نامزد کنگره بشه اینم دوست داشت کار سیاسی و اینا رو دید فرصت خوبیه


audio: d_EW_ycb4bc_0010.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
رفت تو ستاد تبلیغاتی این آقا درگیر کمپین انتخاباتی شد درگیر شد برای اولین بار جدی و هم بیشتر خوشش آمد هم اینکه این طرف برنده شد رفت واشنگتن جانسون هم باهاش پا شد رفت واشنگتن واشنگتن خیلی براش جای مناسبی بود اونجا دیگه دل به کار داد می‌نشست این پروتکل‌های کنگره رو می‌خوند با آدما حرف می‌زد هی اطلاعات می‌گرفت هی اطلاعات جمع می‌کرد حالا اینجا هم داره بوی قدرت یه خرده به مشامش می‌خوره


audio: d_EW_ycb4bc_0015.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
حالا از نزدیک از واشنگتن این آدمو داشت کار کردنش رو می‌دید یه الگویی پیدا کرده بود انگار یه رل مدلی پیدا کرده بود یکی از طرح‌های روزولت هم در نیو دیل این بود که نیو دیل رو درباره‌ش صحبت کردیم تو ویدیوی روزولت دیگه یکی از طرح‌های رزولت هم این بود که در هر ایالتی یک دفتری باشه که کارش این باشه که به جوانان آموزش بده اینا آماده وارد شدن به بازار کار بشن جانسون دید این فرصت خوبیه خودش رو تو یکی از این برنامه‌ها جا کرد


audio: d_EW_ycb4bc_0016.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
شد رئیس اداره ملی جوانان در تگزاس هم جاه‌طلب بود هم خیلی پرکار بود انقدری کار می‌کرد که در ایالت تگزاس برنامه‌ش از بقیه برنامه‌ها جلوتر بود حتی از برنامه فشرده و سختگیرانه‌ای که خود روزولت گذاشته بود جلوتر داشت حرکت می‌کرد نتیجه اینکه 30 سالش نشده بود وقتی یک نماینده کنگره‌ای از دنیا رفت جانسون جوان جاه‌طلب رفت توی انتخابات و تونست برنده بشه


audio: d_EW_ycb4bc_0017.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
با برنامه حمایت از نیو دیل و حمایت از رئیس‌جمهور و این حرف‌ها و نه تنها بره در کنگره بلکه شروع کنه با روزولت از نزدیک‌تر کار کردن با کسی که هم الگوش بود هم اینکه می‌خواست که از طریق اون برسه به مرکز قدرت رفت و اونجا هم باز دوباره نشون داد چقدر فعاله و چقدر جاه‌طلبه جاه‌طلب وقتی که می‌گیم مثلا می‌گیم جاه‌طلبه دنبال پیشرفته اینا خب کسی نیست که رئیس‌جمهور آمریکا شده باشه و جاه‌طلب نباشه


audio: d_EW_ycb4bc_0018.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
به قدرت رسیده باشه اصلا هرجایی و جاه‌طلب نبوده باشه قطعا همه هستن همه اینایی که به اینجا می‌رسن هستن ولی وقتی که درباره جانسون اینو می‌گیم یک لیگ دیگریه واقعا


audio: d_EW_ycb4bc_0020.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
زندگی‌نامه‌نویسش می‌گه که هیچی تو این آدم نبود خالی بود از ایدئولوژی خالی بود از اصول فلسفه، باور از همه چی خالی بود فقط برم بالاتر و باز این برای ما زنگ منفی داره دیگه این جالب نیست اینو درباره یه آدمی بشنویم ولی موضوع پیچیده‌تر می‌شه وقتی که می‌بینیم که با این وضعیت با این تلاش و عطش سیری‌ناپذیر رفت به قدرت برسه و وقتی به قدرت رسید بعد باهاش چیکار کرد


audio: d_EW_ycb4bc_0021.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
کارایی که با قدرت کرد خیلیاش کارای ماندگار و خیلی مثبتی بود اتفاقا همین آدمی که اینطوری به قدرت رسید ولی حالا قبل از اینکه به قدرت و ریاست‌جمهوری برسه قدم‌به‌قدم بیایم جلو سال 41 هم یک صندلی سنا خالی شد این اصلا رفت توی انتخابات سنا شرکت کرد شرکت کرد و البته شکست خورد شانسش کلا کم بود انتخابات خاصی هم بود خیلی هم کار کرد براش جانسون منتها رایش با اینکه رشد کرد انقدری کافی نبود که به سنا برسه


audio: d_EW_ycb4bc_0022.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ولی چیزای مهم و خوبی از اون شکست میلی‌متریش یاد گرفت و بعد آمریکا وارد جنگ جهانی دوم شد حمله پرل هاربر و ورود آمریکا به جنگ و جانسون هم رفت جنگ خیلی کوتاه رفت جنگ ولی اونجا هم یه مدال نقره افتخاری از ژنرال مک‌آرتور گرفت که اونم باز در آینده شغلی سیاسیش بهش کمک کرد تا آخر عمر افتخار می‌کرد به این مدالش هم طبیعتا ضمن اینکه تو این جنگ که رفت متوجه شد که تجهیزات جنگی بازار خوبی هم دارن


audio: d_EW_ycb4bc_0023.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
تکنولوژی‌های جدید جنگی آمده باید بره توش سرمایه‌گذاری کنه برعکس باباش که در صنعت رو به افول نساجی سرمایه‌گذاری کرده بود لیندن جانسون واقعا از سرمایه‌گذاریش سود هم کرد تا رسیدیم به سال 48 انتخابات سناتوری تگزاس بود


audio: d_EW_ycb4bc_0024.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و یه کرسی در تگزاس خالی شده بود جانسون آدمی نبود که صندلی خالی رو رها کنه نگاه بهش نکنه جوون بود ولی انتخابات دوم سناش بود درس‌هاش رو هم یاد گرفته بود تا می‌تونست حریفش رو تخریب کرد


audio: d_EW_ycb4bc_0027.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
سه روز هم طول کشید آخرش در انتخاباتی که یک میلیون نفر رای داده بودن با 87 رای اختلاف برنده شد و وقتی برنده شد دیگه پشت سرش رو نگاه نمی‌کرد که چی شد برنده شد چطوری اینجا رسید


audio: d_EW_ycb4bc_0028.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
با همون سرعت شگفت‌انگیز داشت رشد می‌کرد و می‌رفت جلو تو این دوره انتخابات بعضی از زندگی‌نامه‌نویس‌هاش و بعضی از مورخین می‌گن صحبت‌هاش رو نگاه کنی


audio: d_EW_ycb4bc_0030.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
برتری سفیدان بر سیاه‌ها و این‌ها داره یعنی حداقلش اینه که برابری حقوق سیاهان نیست در زبانش هم نیست در صحبت و برنامه‌هاش هم نیست حالا یا چون رای سفیدهای جنوب رو می‌خواسته یا واقعا اینطور فکر می‌کرده یا حالا هرچی ولی این نکته نکته مهمیه به‌خاطر اینکه این آدم بعدا پیگیری حقوق سیاهان می‌شه یکی از برجسته‌ترین دستاوردهای زندگی سیاسیش ولی تو اولین انتخاباتی که در سنا شرکت کرد همچین فازی نداره


audio: d_EW_ycb4bc_0033.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و سنای آمریکا جاییه که من درباره‌ش خیلی کم می‌دونم درباره نقشش واقعا کم می‌دونم ما معمولا رئیس‌جمهور رو می‌شناسیم و در هر دوره‌ای سیاست‌های آمریکا رو از چشم رئیس‌جمهور می‌بینیم و نهایتا دیگه از چشم حزب حاکم بر کاخ سفید ترامپ رئیس‌جمهوره جمهوری‌خواها این کارو کردن اوباما رئیس‌جمهوره اوباما این کارو کرده واقعیتش اینه که سنا تصویر ما رو از سیاست آمریکا خیلی کامل‌تر می‌کنه


audio: d_EW_ycb4bc_0034.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
تو بعضی از سال‌هایی که جانسون رهبر اکثریت سناست اکثریت مجلس سناست مجلس سنا می‌شه مرکز سیاست آمریکا اون جایی که اتفاقا می‌افته اونجاست استاد سنا بود زندگی‌نامه‌نویسش می‌نویسه وقتی می‌گن اصلا استاد سنا بود یعنی چی؟ یعنی یه سری چیزایی می‌خواست این آدم می‌گه اون چیزایی که می‌خواست از یک مهربانی


audio: d_EW_ycb4bc_0037.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ولی این کافی نیست این از تو سناتور خوبی نمی‌سازه که تو دلت به حال مردم بسوزه یا مثلا به فکر محرومان باشی از تو سیاست‌مدار خوبی نمی‌سازه اینکه بتونه این رو تبدیل بکنه به لایحه تبدیل بکنه بعدا به طرح قانونی این خیلی بیشتر کار کرده خیلی بیشتر جلو برده موضوع رو تا کسی که در دلش خیلی هم به فکر محرومانه با همه تبعیض‌ها هم مخالفه و هرچی من بیشتر تاریخ رو می‌خونم اینو بیشتر متوجه‌ش می‌شم


audio: d_EW_ycb4bc_0040.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
بی‌ربط باشه کلا اینکه من آدم خوبی هستم یا آدم بدی‌ام اونی که مهم‌تره بعضی وقتا اونی که در تاریخ و آینده اثرگذارتره اینه که من می‌تونم اون کار خوبه رو کار درسته رو بکنم یا نه و من ممکنه آدم خوبی نباشم و اون کار درسته رو بکنم برای من خیرم ممکنه در نهایت برای جامعه بیشتر هم باشه حالا درباره این آخر ویدیو یه خرده بیشتر صحبت می‌کنیم وقتی داستان جانسون کامل شد


audio: d_EW_ycb4bc_0041.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
این دهه‌ای که جانسون در سنا هست برای دموکرات‌های هم‌حزبیش دهه درخشانی کلا نیست رئیس‌جمهور آیزنهاوره تو ویدیوش گفتیم آیزنهاور جمهوری‌خواه خیلی هم محبوبه دوره خوبی هم داره اصلا اوایل در سنا بودن جانسون اکثریت هم در مجلس سنا با ریپابلیکن‌هاست


audio: d_EW_ycb4bc_0042.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
دوره افول حزب دموکراته و در دوره افول معمولا فرصت می‌شه یه چهره جدیدی مثلا بیاد بالا قدیمی‌ها و برجسته‌ترها و اینا ارتباط‌شون رو یه مقدار از دست می‌دن و یه مقدار می‌رن کنار اینجا هم اینطوری می‌شه و جانسون از اون تازه‌رسیده‌های پرانرژی تازه‌نفس جاه‌طلبه که 1954 اومده می‌شه اصلا از سران اصلی حزب دموکرات 46 سالشه


audio: d_EW_ycb4bc_0046.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
خیلی هم در این پست می‌گن موثر بود یک مورخینی می‌گن که در این پست هیچ‌کس دیگری به اندازه جانسون در طول تاریخ نتونست کار بکنه و موفق باشه اصلا یه حرف‌هایی بود قبلش که این سنا اصلا کارکرد خاصی در سیاست آمریکا نداره می‌خوایمش؟ نمی‌خوایمش؟


audio: d_EW_ycb4bc_0050.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
بسیار مصر بود خیلی خوب بود در اطلاعات جمع کردن از سناتورها فهمیدن اینکه هر سناتوری داستانش چیه؟ گرفتاریش چیه؟ گیرش کجاست؟ دنبال چی می‌گرده؟ نقطه ضعفش چیه؟ نقطه قوتش چیه؟


audio: d_EW_ycb4bc_0051.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و از این اطلاعاتی که جمع می‌کرد می‌تونست باهاشون معامله کنه و کارش رو پیش ببره چیزی رو که می‌خواست ازشون بگیره


audio: d_EW_ycb4bc_0053.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
می‌رفت فیزیکی می‌رفت جلوی طرف وایمیستاد روبه‌رو صورت‌ها تو فاصله نزدیک با هم با یک لحن ترکیبی باهاش حرف می‌زد که هم توش استمداد داشت هم سرزنش داشت هم شکایت کردن داشت هم آه و ناله داشت هر طوری بود تلاش می‌کرد قانعش کنه هم بگی نگی تهدیدش می‌کرد می‌گن سریع حرف می‌زد می‌گن محکم حرف می‌زد تو این رودررویی دوطرفه ممکن بود حالا 5 دقیقه طول بکشه ممکن بود دو ساعت طرف رو نگه داره حرف بزنه همینطوری باهاش


audio: d_EW_ycb4bc_0054.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
تند و تند حرف می‌زد ابرو بالا پایین می‌نداخت و در یه حال هیپنوتیزم‌طوری می‌برد مخاطبش رو و خیلی وقتا جواب می‌گرفت زد و بند می‌کرد با این‌ها اینا باز چیزاییه که ما معمولا می‌گیم زد و بند کردن خوب نیست سیاسی‌کاری اینا خوب نیست ولی باید ببینیم که اینا برای چی این کارو می‌کنن اصلا مکانیسم کار کردن این‌ها در کنگره در سنا این‌ها چیه


audio: d_EW_ycb4bc_0055.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جانسون برداشته بود یه سیستم انتصابی اینا داشتن در کمیته‌های مختلف قبلا بر اساس سابقه بود پیشکسوتی و اینا بود اینو عوض کرد و اینو تبدیل کرد به یه چیزی که خودش می‌تونست کمک بکنه که یه کسی در این کمیسیون بره یا نره


audio: d_EW_ycb4bc_0056.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و در نتیجه حالا یه ابزاری دستش داشت که می‌تونست باهاش به اینا امتیاز بده و در نتیجه می‌تونست ازشون یه چیزایی بگیره اینطوری می‌تونست اینا رو یه مقداری اداره بکنه بسیار موثر بود دوره‌ش در اونجا من صحبتم درباره این نیست که کاراش درست بود یا نبود صحبتم درباره اینه که موثر بود مفصل درباره دوره سنای جانسون صحبت شده و کتاب نوشته شده تو همین دوره سکته هم کرد برای آدم 46 ساله خوب زوده که سکته کنه


audio: d_EW_ycb4bc_0058.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
سکته کرد و چند ماهی هم افتاد ولی سیگار رو ترک کرد وزن هم کم کرد دوباره برگشت به میادین یه خرده هم می‌گن این ماجرای سکته تاثیر هم روش گذاشته بود که تخته گاز وقتی اینطوری بری صاف ته تهش معلوم نیست که چی می‌شه ولی از این حرفا گذشته در سنا چه کار کرد که می‌گیم موثر بود؟ از جمله کارای خیلی مهمش دو تا لایحه هست درباره حقوق مدنی که تونست اینا رو تصویب بکنه در سنا اینا قدم‌های خیلی بزرگی نبود برای آزاد شدن حقوق سیاه‌ها


audio: d_EW_ycb4bc_0059.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یعنی برای برگردوندن یه سری حقوق انسانی سیاه‌ها بهشون قدم‌های خیلی بزرگی نبود ولی قدم‌های بسیار مهمی بود و جانسون نقش انکارنشدنی داشت در اینکه نماینده‌ها قانع بشن و جامعه بیاد پشت سر این‌ها می‌شه گفت که دیر بود می‌شه گفت که کم بود و درست هم هست ولی نمی‌شه گفت که مهم نبود مخصوصا در سنا


audio: d_EW_ycb4bc_0060.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
سال‌ها بود سنا سدی شده بود در برابر هرجور اصلاح حقوق مدنی یعنی چی؟ یعنی چی سنا سدی شده بود؟ اصلا یعنی چی حقوق سیاهان سیاهان حقوق‌شون رو نداشتن یه کم تصویرمون از این اصلا چیه؟ من نمی‌دونم چقدر واقعی می‌فهمیم می‌گن که سیاه‌ها خب رای نمی‌تونستن بدن خب بسیار خوب همه‌شون نه بیشترشون نمی‌تونستن رای بدن ولی یه تعدادی‌شون می‌تونستن رای بدن یکی توضیح داد می‌گفت برای من جالب بود که برم ببینم خب اونایی که می‌تونستن رای بدن چرا نمی‌دادن


audio: d_EW_ycb4bc_0061.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
چون اینا هم ثبت‌نام نمی‌کردن خیلیاشون حتی اونایی هم که ثبت‌نام هم می‌کردن از سیاه‌ها خیلیاشون نمی‌رفتن رای بدن یعنی از همه موانع می‌گذشتن ثبت‌نام هم می‌کردن باز کلی‌شون رای نمی‌دادن روز رای‌گیری چرا؟


audio: d_EW_ycb4bc_0062.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
درآورده بود می‌گفت چون اگه رای می‌دادن اون سفیدی که علیه‌ش رای داده بودن زندگی رو می‌تونست براشون تباه بکنه به گرسنگی بندازتشون در آمریکای دهه پنجاهی که یه جاهاییش هیچ جایی رو هم نداشتن برن پلیس هم حامی‌شون نبود هیچ حمایتی هم از طرف سیستم نمی‌شدن


audio: d_EW_ycb4bc_0064.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
سنا واقعا هم این قدرت رو داره از اول پدران بنیان‌گذار سنا رو یه طوری طراحی کردن که جلوی سرکوب شدن اقلیت رو بگیره حتی یه کسایی که اقلیت هستن اکثریت نتونن اینا رو سرکوب‌شون بکنن


audio: d_EW_ycb4bc_0065.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
این مهمه این یه چیزیه که تو دموکراسی شما لازم داری دموکراسی فقط این نیست که اکثریت حرف‌شون رو بتونن پیش ببرن اونم هست ولی باید اینم باشه که اقلیت رو نتونن له کنن و سنا یه مقداری از کارکردش همین بود اصلا قراره یه کاری کنه که رئیس‌جمهور نتونه خیلی قدرت بگیره قدرت رو محدود کنه قدرت رئیس‌جمهور رو محدود کنه حتی در یه شرایطی قدرت مردم رو محدود بکنه حالا یه بار درباره تاریخچه سنا و کارکردش اگر دقیق‌تر بتونیم حرف بزنیم بهتر می‌شه فهمید این‌ها یعنی چی


audio: d_EW_ycb4bc_0066.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ولی یه همچین نهاد مهمی در سیاست آمریکا داشت جلوی قوانینی رو که می‌تونستن وضع سیاه‌ها رو بهتر بکنن می‌گرفت عملا تا وقتی که خود جانسون آمد پشت این قصه چرا جانسون آمد پشت قصه؟


audio: d_EW_ycb4bc_0067.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
شاید بشه ریشه‌ش رو در کودکی خودش دید در اینکه محرومیت دیده بود در اینکه آدمی بود که علی‌رغم همه شهرتی که در سیاست داشت و جاه‌طلبی و روش سیاست‌ورزیش و اینا آدمی بود که وقتی به قدرت رسید کاری که با قدرت می‌کرد خیلی وقتا برای آدم‌های محروم بود و برای آدم‌های ضعیف بود البته از جنوب هم آمده بود اینم حواس‌مون باشه با رای دموکرات‌های جنوب آمریکا رسیده بود واشنگتن سناتورهای جنوب همونایی بودن که


audio: d_EW_ycb4bc_0068.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
80 سال بود نمی‌ذاشتن هیچ لایحه‌ای برای حقوق مدنی سیاه‌ها تصویب بشه جلوش رو می‌گرفتن خود جانسون هم جزوشون بود ها نه که بگم این آدم متفاوتی بود خودش هم بود بیوگرافی‌نویسش می‌گه که تا سال 1956 خودش هم همون‌طوری عمل می‌کرد خیلی هم موثر بود در این کارش بک سناتور مهمی رو که دنبال یک لایحه حقوق مدنی بود به گریه انداخت توی سنا


audio: d_EW_ycb4bc_0071.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
هم اون جاه‌طلبیه هست هم این مهربانیه هست و با مانورهای واقعا حیرت‌انگیز سیاسی این دو تا لایحه رو از تصویب سنا می‌گذرونه هم خودش در نوشتن لایحه در درست کردن لایحه خیلی شدید مستقیم درگیره یعنی وقتی می‌گیم استاد سنا بود یعنی نه اینکه فقط می‌رفت با اینا چونه می‌زد اینا رو تهدید می‌کرد نه در اون خیلی کارش مهم بود در اینکه سناتورها رو بیاره پشتش در اینکه خودش هم بشینه و بنویسه این رو


audio: d_EW_ycb4bc_0074.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
حاضر نمی‌شدن بگن همچین کار وحشیانه‌ای جرمه همین سال 1956 در همون سنا این لایحه رو تصویب می‌کنن که یک قدم موثره در مسیر درست می‌گن نبوغ پارلمانی بوده این کار از نظر ریاضی شدنی نبوده این کار ولی کرد و اسمش رو هم برای همیشه کنار این دستاورد ماندگار کرد در تاریخ می‌گه ما اینجاها دو جور رهبری موفق داریم یه جور رهبری بازتعریف‌کننده داریم


audio: d_EW_ycb4bc_0075.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یه جور متحول‌کننده یکیو داریم یه رهبرایی رو داریم که توی یه سیستمی‌ بدون اینکه سیستم رو تغییر بدن آمدن غیرممکن رو ممکن کردن بازتعریف کردن سیستم رو


audio: d_EW_ycb4bc_0077.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
هیچ‌کس فکر نمی‌کرده که بشه در اون زمان حقوق مدنی، قانون حقوق مدنی برای سیاهان آمریکا تصویب کرد ولی لیندن جانسون کسی بوده که آمده و تونسته از اون سیستم این کار رو بگیره در اون سیستم این کار رو بکنه


audio: d_EW_ycb4bc_0079.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
بازتعریف‌کننده‌ست چون غیرممکنی رو در سیستم ممکن کرده روزولت اینطوریه مارگارت تاچر اینطوریه یکی هم هست می‌گه که نه اون اصلا می‌آد سیستم رو متحول می‌کنه


audio: d_EW_ycb4bc_0081.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
می‌آد سیستم رو تغییر می‌ده نه با انقلاب انقلاب رو فصلش رو جدا می‌کنه درباره رهبر انقلابی نیست اینجا درباره اون کساییه مثل ماندلا مثل گورباچف، مثل دنگ شیائوپینگ


audio: d_EW_ycb4bc_0082.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
مسیر حرفه‌ای جانسون خلاصه اینطوری پیش می‌ره ساخته می‌شه تا سال 1960 که دیگه جانسون کم‌کم شاخص‌ترین سناتور حزب دموکراته معروفه که آدما رو بولی می‌کنه معلومه که هر کی می‌خواد درجه‌ش در حزب بره بالا باید یه جوری با این جانسون مواجه بشه یه قلدری تو رفتارش هست می‌گن می‌رفت توالت می‌شست لنگش رو باز می‌کرد جلوی منشی‌هایی که داشتن نت‌برداری می‌کردن رفتارهای خیلی زننده اینطوری ازش می‌گن


audio: d_EW_ycb4bc_0083.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
اون تریتمنتش رو گفتیم با همکاراش در صحن علنی سنا اینطوری بود یه گوشه گیر می‌نداخت سناتورها رو می‌زد اینطوری به سینه‌شون باهاشون صحبت می‌کرد بعد هیکلش هم کمک می‌کرد که به اینکه این رفتار اینطوری رو بکنه و می‌شه هم واقعا گفت که این رفتارش در شان اون جایگاه نبوده ولی خب می‌تونی هم نگاه کنی که چقدر با همون رفتار جواب می‌گرفت و کارش رو در واقع کار یه گروهی از مردم رو حداقل که نمایندگی‌شون می‌کرد پیش می‌برد منافع‌شون رو پیش می‌برد


audio: d_EW_ycb4bc_0084.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
واقعا نظم و دیسیپلین داده بود به سناتورهای دموکرات اینطوری خلاصه جانسون سنا رو تبدیل کرد به یک جای مهمی در سیاست آمریکا جایی که دیگه نقشش فقط این نیست که مانع قدرت اجرایی بشه فقط واکنشی نیست کارش از سنا حالا پروژه سیاسی می‌آد بیرون از سنا طرح جدید می‌آد بیرون نیروی سیاسی درست می‌شه کارای بزرگ می‌تونه شروع کنه سنای آمریکا و دم انتخابات ریاست‌جمهوری 1960


audio: d_EW_ycb4bc_0087.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
کندی که در واقع سایه‌ش تا ابد هم روی سر جانسون موند کندی از اون آدمایی بود که جانسون راحت مسخره‌ش می‌کرد راحت بولیش می‌کرد جوون بود، کاتولیک بود هیکل نزار و نحیفی داشت بچه پولدار بود واقعا خوراک این بود که یکی با قد و هیکل و رفتار و سابقه جانسون دستش بندازه یه آدم خودساخته جلوی یه بچه پولداری که تازگی شده ستاره آمریکا یه خرده هم دست کم گرفت کمپینش رو دیر شروع کرد یعنی هم کندی رو دست کم گرفت


audio: d_EW_ycb4bc_0088.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
هم تلاش و کاری رو که کندی در کمپین می‌خواست بکنه دست کم گرفت و البته کندی هم واقعا غافلگیرکننده خوب بود در کمپین و پول بسیار زیادی هم خرج کرد و انتخابات رو برد آمریکا هم دنبال چهره جدید بود دنبال چهره جوون بود و کندی دل آمریکا رو برده بود دل دنیا رو هم برده بود تا یه حد زیادی دل آمریکا رو هم برده بود توی ویدیوی کندی داستانش رو تعریف کردیم بعدا که در انتخابات مقدماتی رو برد از جانسون


audio: d_EW_ycb4bc_0089.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
بعدا برای اینکه بره در انتخابات مرحله نهایی می‌دونست رای تگزاس رو لازم داره و رای تگزاس رو نداشت در مقدماتی و برای اینکه این رای رو بیاره چون جانسون سناتور تگزاس بود و نفوذ زیادی داشت رفت و در کمال تعجب همگان کندی جانسون رو کرد نامزد معاونت ریاست‌جمهوری خیلی حرکت عجیبی بود از کندی که جانسون رو کرد معاون خودش و حرکت عجیب‌تر بود از جانسون


audio: d_EW_ycb4bc_0090.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
که قبول کرد بیاد بشه معاون کندی با اون همه جاه‌طلبی واقعا یه مقدار ازش بعید بود ولی قبول کرد قبول کرد و آمد و انتخابات رو هم بردن و ژانویه 1961 لیندن جانسون شد معاون رئیس‌جمهور آمریکا یعنی معاون کسی که همیشه آرزو داشت بشینه روی صندلیش معاون رئیس‌جمهور آمریکا یه خرده پست عجیبیه چون می‌تونه کلا هیچ‌کاره باشه یعنی اصلا تو بازی راهش هم ندن سر ترومن هم دیدیم اینو


audio: d_EW_ycb4bc_0091.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جانسون البته آدمی نبود که بخواد بشینه یه گوشه‌ای و یه قل دو قلوش رو بازی کنه راهش ندن از همون اول تلاش کرد که همون کارایی رو که اصلا تو سنا می‌کرد از این آفیس جدیدش هم بکنه که نتونست بعد یه امضا از کندی گرفت که در خیلی از کارا بتونه نظارت داشته باشه نهادها بتونن بهش گزارش بدن


audio: d_EW_ycb4bc_0094.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و دوروبری‌های کندی هم خیلی تحویلش نمی‌گرفتن مخصوصا بابی کندی، برادر کندی اصلا تحویلش نمی‌گرفت جنسش هم خیلی فرق می‌کرد


audio: d_EW_ycb4bc_0095.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جانسون همچین نخراشیده بود نسبت به این‌ها یه خرده مسخره‌ش می‌کردن و نگرفت با اینا جور نشد یه سری برنامه‌های فضایی و برنامه‌های نظامی جنگ سرد و اینا رو بهش دادن ولی واقعا در حلقه نزدیکان کندی نبود


audio: d_EW_ycb4bc_0097.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
واقعا هم می‌گم رابرت کندی هم نگاه از بالا به پایین داشت به نظرش جانسون یک روستایی بی‌سوادی بود مثلا اهمیت نداشت برای اینا که این معاون رئیس‌جمهوره دهه‌ها تجربه کار سیاسی داره اینا به نظرشون این دوره‌ش تمام شده بود و جانسن هم کم‌کم به آینده سیاسیش دیگه داشت شک می‌کرد فکر می‌کرد که قدرت رو تاثیرگذاری رو همه چی رو اینطوری داره از دست می‌ده اما تاریخ بازی‌های پیچیده‌ای داره بعضی وقتا بازی‌های عجیبی داره


audio: d_EW_ycb4bc_0098.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جانسون به آرزوش رسید و رئیس‌جمهور آمریکا شد اما نه اونطوری که خیال می‌کرد ساعت 12.5 ظهر روز 22 نوامبر 1963 زندگی جانسون برای همیشه عوض شد دو تا ماشین پشت سر ماشین کندی بود که رئیس‌جمهور تیر خورد دو ساعت بعد جانسون نرسیده بود به بیمارستان جان اف کندی مرده بود همه چی اون روز خیلی سریع اتفاق افتاد توی هواپیما بودن


audio: d_EW_ycb4bc_0102.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
که گفتیم رابطه‌شون با هم خیلی شکراب بود و اون بهش گفت که بهتره شما همون دالاس که هستین قبل از اینکه هواپیما بپره سوگند رو بخورین و رئیس‌جمهور بشین یه قاضی آوردن همونجا تو هواپیمایی که روی زمین نشسته یه موتورش رو روشن کردن که فقط سیستم‌های تهویه کار کنه


audio: d_EW_ycb4bc_0103.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و جمعیت هم حالا چپیدن همه تو هم صدای هق‌هق گریه هم می‌آد اونجا سوگند خورد تمام اتفاقات اون روز واقعا صحنه به صحنه‌ش تاریخیه عجیبه فرستاد ژاکلین کندی رو گفت ببین اگه که بخواد می‌تونه بیاد کنار من بایسته موقع سوگند اونم اومد خیلی مسلط به خودش واقعا چند ساعت هنوز نیست که شوهرش یهو اینطوری ترور شده از دنیا رفته و رو دامن خودش، رو پاش قطره‌های خون هست


audio: d_EW_ycb4bc_0104.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
خرده‌های استخوون کندی هست هنوز ولی آوردنش جانسون آوردش وسط صحنه خودش ایستاد کنارش کنار اون و کنار همسر خودش در واقع بین بانوی اول سابق و بانوی اول جدید ایستاد و سوگند ریاست‌جمهوریش رو خورد انقدر هم همه چی عجله‌ای بود سه ساعت نشده بود کندی مرده بود دیگه اصلا روی کتاب اشتباهی هم می‌گن قسم خورد


audio: d_EW_ycb4bc_0105.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و بعدش هم نذاشت اونجا کسی بیاد بهش تبریک بگه اینا مجلس رو مجلس عزا نگه داشت همونطوری برگشتن واشنگتن اولین سخنرانیش رو هم انجام داد


audio: d_EW_ycb4bc_0108.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
گفت زمانه‌ی سوگه و گفت من در این شرایط بیشترین تلاشم رو می‌کنم هر کار از دستم بیاد می‌کنم و این کاریه که از دستم برمی‌آد


audio: d_EW_ycb4bc_0110.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و از همین فرصت سخنرانی هم استفاده کرد همینجا کارش رو شروع کرد گفت هیچ یادمانی هیچ یادبودی برای کندی بهتر از این نیست که این قانون حقوق مدنی رو که اینقدر براش مهم بود انقدر براش جنگیده بود تصویبش کنین یعنی سعی کرد تو این جو احساسی که درست شده این کارو ببره جلو به کابینه کندی هم دست نزد یعنی نمی‌خواست یه کاری کنه که مثلا به نظر بیاد یه فرصت منتظر فرصت بوده می‌خواد حالا قدرت خودش رو تحمیل کنه


audio: d_EW_ycb4bc_0111.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
گفت من فرزند خدمتکار ملتم و معاونی وفادار و حالا همه البته می‌دونستن بالاخره چه تغییری داره اتفاق می‌افته


audio: d_EW_ycb4bc_0112.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
این کندی نبود واقعا ربطی به کندی نداشت کندی آدمی بود که روی این صندلی گهواره چوبی‌ها می‌نشست جانسون از رو زین اسب آمده بود و در آینده هم این تفاوت‌ها رو نشون داد ریاست‌جمهوری جانسون البته در شرایط خیلی خوبی شروع شد یعنی اقتصاد در رشده رشد خوب پایداره نرخ بیکاری پایینه و هیچ بحران بین‌المللی هم در کار نیست یعنی حداقل تا وقتی جنگ ویتنام اونطوری نشده جدی نشده بحران بین‌المللی هم در کار نیست


audio: d_EW_ycb4bc_0113.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جانسون توجه‌ش اینجا رفت به سمت مسائل داخلی که براش مهم بود حقوق مدنی خدمات عمومی درمانی آموزش هنر، مبارزه با فقر رسیدگی به طبقات محروم‌تر اینجور چیزا الان هم قانون‌گذار اصلی شده بود دیگه دیگه رئیس‌جمهور بود ولی متوجه بود که دورنما دورنمای خیلی خوبی نیست قبلا دیده بود که در دوره ترومن محافظه‌کارا چقدر برای مثلا همین خدمات بیمه


audio: d_EW_ycb4bc_0114.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
برای اینکه اینو بخواد بهبود بده ترومن سنگ انداخته بودن جلوش سر دوره کندی دیده بود این کار لایحه‌های حقوق مدنی و لایحه‌های اصلاح مالیات و اینا رو نمی‌شد جلو برد سخت بود انقدر سخت بود کندی بعد دو سال گفته بود که موانعی که سد راه ما هستن که به نتیجه برسیم از تصور من خارجن واقعا و جانسون هم که آمد می‌گفت از دوره‌ای که من کنگره بودم اینا رو میز رئیس‌جمهور موندن منتها خب جانسون بالاخره مدت‌ها کنگره کار کرده بود می‌دونست موانع رو چطوری برطرف بکنه


audio: d_EW_ycb4bc_0117.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یک جامعه عالی ساختنه فقر کم بشه تحصیل و خدمات بهداشتی در اختیار همه باشه شهرها رو مخصوصا شهرهای جنوبی رو توانمندتر کنیم خانه‌های ارزان در اختیار طبقات محروم مردم بگذاریم هدف خلاصه یک همچین چیزهایی بود چطوری دنبال این هدف می‌رفت؟ با همون روش‌های همیشگی همون کارهایی که سال‌ها در سنا و کنگره و جاهای دیگه کرده بود دور زدن قانون فشار آوردن به آدم‌ها قلدری تهدید


audio: d_EW_ycb4bc_0118.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یعنی با همون روش‌های ناپسند که قبلا هم رفته بود برای رسیدن به اهداف پسندیده این چیزیه که واقعا از دوره جانسون هی تو گوش من موند و حالا آخر ویدیو هم درباره‌ش صحبت می‌کنم یه مثال خیلی جالبه برای این دیگه آدمی بود جاه‌طلب به شدت دنبال قدرت و وقتی که به قدرت رسیده بود خیرش می‌رسید به محروم‌ترین و ستم‌دیده‌ترین گروه‌های جامعه خیلی پیش‌فرض‌های ما رو به هم می‌زنه واقعا یه همچین شخصیتی


audio: d_EW_ycb4bc_0119.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ژانویه 1964 سخنرانی کرد گفت کنگره باید برای حقوق سیاه‌پوستان همون کارهایی رو بکنه که در این سال‌ها نکرده طرح‌هاش بی‌شباهت به طرح‌های نیو دیل روزولت نبود


audio: d_EW_ycb4bc_0120.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
مدام خودش پای تلفن بود زنگ می‌زد به اعضای کنگره ارعاب و وعده و وعید و تندی و نرم‌خویی و هر طوری که بود می‌گرفت و قوانین رو تصویب می‌کرد سابقه می‌گن نداشت تا اون موقع رئیس‌جمهوری در آمریکا بیاد انقدر برای بهبود وضع اقتصادی فقرا قانون تصویب بکنه و البته فقط قانون تصویب کردن نبود خب بالاخره بودجه هم لازم بود 11 میلیارد دلار بودجه می‌خواست از کنگره ته‌ش یه میلیارد گرفت ولی با وجود اینا قوانینی که گذاشت بی‌تاثیر نبود


audio: d_EW_ycb4bc_0121.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
1959 21 درصد جمعیت آمریکا در فقر بودن بعد از یک دهه این رسید به 12 درصد تا 1965 یک میلیون از جمعیت بیکار آمریکا وارد نیروی کار شده بودن یعنی اثرگذاریش هم در این زمینه‌ها مشهود بود ولی از این‌ها مهم‌تر میراثی که مونده حقوق مدنیه که البته اونجا هم روشش همین بود اونم یه پروژه‌ای بود که مدت‌ها بود رئیس‌جمهورهای آمریکا سرش دست دست کرده بودن


audio: d_EW_ycb4bc_0122.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
وضع تبعیض و دوپارگی جامعه بحرانی شده بود 1964 قانون رو داد به مجلس سنا قانونی که از اون چیزی که کندی می‌خواست تصویب کنه هم قوی‌تر بود چون کندی کلا یه خرده دست دست کرده بود نگران بود مخصوصا واکنش بخش‌هایی از جامعه سفید رو نمی‌دونست که می‌تونه هندل بکنه یا نه ولی این لایحه رو جانسون آورد لایحه‌ای که باهاش هم سیاه‌ها و هم زنان می‌تونستن فرصت کاری برابر پیدا بکنن


audio: d_EW_ycb4bc_0123.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یک سری قوانین تبعیض‌آمیزی که تو بعضی از ایالت‌ها بود مثل جداسازی‌ها این‌ها از بین بره بتونن تو اتوبوس کنار هم بشینن تو رستوران، موزه، کتابخونه، زمین بازی اینا جداسازی‌شده نشده باشه قانونش در واقع هر جداسازی رو ممنوع می‌کرد و از این قوانین قبلا هم تصویب شده بود منتها دولت فدرال چیزی که جنبش مدنی هم دنبالش بود این بود که دولت فدرال بیاد قانون بذاره که ایالت‌های محافظه‌کارتر نتونن کار خودشون رو بکنن


audio: d_EW_ycb4bc_0124.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و جانسون که رئیس‌جمهوری بود که خودش از ایالت تگزاس آمده بود خودش تبعیض رو می‌شناخت خودش سفیدهای جنوب رو می‌شناخت و محرومیت رو هم می‌شناخت و انگار قلبا آدم مهربونی هم بود


audio: d_EW_ycb4bc_0125.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
اینو جاهای دیگه هم دیدیم می‌گم قلبا آدم مهربونی بود باز یه شاهدش اون مدرسه‌ای که گفتیم جوونی می‌رفت درس می‌داد به دانش‌آموزهای مکزیکی آمریکایی زندگی‌نامه‌نویسش می‌گفت هیچ‌کس براش مهم نبود هیچ‌کس از این آدمایی که رفت اونجا درس می‌داد براش مهم نبود که این بچه‌ها چیزی یاد می‌گیرن یا نمی‌گیرن می‌رفتن درس‌شون رو می‌دادن می‌اومدن جانسون ولی براش مهم بود تا سال‌ها بعد هم درباره‌ش صحبت می‌کرد و به جز همه این‌ها مهربونی و خوش‌قلبی و نیت خوب هرچی داشت یا نداشت


audio: d_EW_ycb4bc_0126.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
اینم فهمیده بود که از نظر سیاسی این کار درستیه همه هم‌حزبی‌هاش باهاش موافق نبودن بعضیا فکر می‌کردن این رای‌شون می‌ریزه اگه این کار رو بکنن انتخابات رو می‌بازن ولی جانسون گوشش به این حرفا بدهکار نبود نشست دوم جولای 64 جلوی جمعیتی که مارتین لوترکینگ رهبر مبارزات مدنی هم جزوشون بود و قانون حقوق مدنی رو امضا کرد و نه تنها این کار درست رو انجام داد بلکه تاریخ نشون داد که


audio: d_EW_ycb4bc_0127.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
درباره تاثیرش در انتخابات هم حق با جانسون بود در نوامبر 64 دوباره با 61 درصد رای مردم رای الکترال نه، رای مردم رئیس‌جمهور شد که هنوزم که هنوزه بیشترین رای مردمیه‌ که یک رئیس‌جمهور در آمریکا به دست آورده


audio: d_EW_ycb4bc_0131.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
سیاه‌پوستان رو وارد کابینه کرد وارد دادگاه عالی کرد بعد از انتخابات هم ادامه داد به تصویب قانون برای حقوق مدنی حق رای رو باز نگرانی‌هایی بود که سیاه‌ها اگه حق رای پیدا کنن واسه دموکرات‌ها خوب نمی‌شه ولی فشار هم بود از طرف سیاه‌ها از طرف مارتین لوترکینگی که حالا جایزه صلح نوبل رو هم گرفته بود اعتراض، تظاهرات تظاهرات‌های طولانی تظاهرات‌های صلح‌آمیزی که پلیس باهاش برخورد خشن می‌کرد مخصوصا یه بار تلویزیون پخش کرد


audio: d_EW_ycb4bc_0132.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
از سلما رفتن به سمت مونتگمری در آلاباما می‌دونیم داستان یه خرده معروفیه تصاویرش رو تلویزیون پخش شد خشم عمومی واقعا بلند شد در سلما 4 تا مرد سفید پوست افتادن یکی از هوادارهای لوترکینگ رو با ضرب و شتم کشتن اوضاع خیلی پیچیده شد جانسون سخنرانی کرد گفت یک پیچ‌هایی در تاریخ بعضی وقت‌ها هست سرنوشت یک ملت عوض می‌شه بعد ارجاع داد به ارزش‌های آمریکا گفت ما اگه می‌خوایم دشمنان‌مون رو شکست بدیم


audio: d_EW_ycb4bc_0133.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ما اگه می‌خوایم ثروت‌مون رو دو برابر کنیم اگر می‌خوایم خوشبخت بشیم نمی‌تونیم جلوی این خشونتی که داره اتفاق می‌افته بی‌تفاوت باشیم ما اینطوری باشه می‌بازیم ملت آمریکا با اینطوری ادامه دادن می‌بازه


audio: d_EW_ycb4bc_0135.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
خیلی تاکید کرد بر اهمیت حق رای برای سیاه‌ها و گفت مبارزه ما اینجا تمام نمی‌شه سیاه‌پوست‌ها باید از موهبت زندگی در آمریکا برخوردار باشن مسئله اونا مسئله ما هم هست


audio: d_EW_ycb4bc_0137.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
حالا زبانش و اینا رو وقتی دقت کنیم می‌بینیم که هم حساسیت شاید اون موقع روی زبان به اندازه الان نبوده رو کار حساسیت بیشتر بوده و همین که شاید یه قصدی هم داشته اینم باز داستان داره که با چه ادبیاتی صحبت می‌کرده در این باره ولی این دیگه داستان نداره که بسیار کارهاش موثر بود واقعا برای این قانون جنگید طبق قانون اگر در یه ایالتی از قوانین سرپیچی بشه دولت فدرال می‌تونه خودش بره رای آدم‌ها رو بگیره جانسون این قانونه رو امضا کرد


audio: d_EW_ycb4bc_0138.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
در همون اتاقی که آبراهام لینکلن قوانین پایان برده‌داری رو امضا کرده بود در طول سه سال مشارکت سیاه‌پوست‌ها در ایالت می‌سی‌سی‌پی از 6 درصد و 7 درصد رسید به 59 درصد و این شد بزرگترین یادگاری مثبت حداقل لیندن جانسون در تاریخ آمریکا ولی خب سرنوشت جانسون همه‌ش مثبت نیست اتفاقا نقاط منفی کارنامه‌ش هم بسیار بزرگه


audio: d_EW_ycb4bc_0139.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و اونم بسیار ماندنی و اون هم خیلی اثرگذار شد هم روی زندگی سیاسی خودش هم روی تاریخ آمریکا و بسیاری آدم‌های دیگه این طرف دنیا داستان جانسون و جنگ ویتنام رو هم باید بگیم جانسون البته اولین رئیس‌جمهوری نبود که نیرو فرستاد ویتنام زمان کندی نیرو رفته بود ویتنام از آمریکا ولی در حد مشاوره و کمتر از 20 هزار نفر و این‌ها اشتباه بزرگ جانسون از نظر خیلی از آمریکایی‌هایی که الان بررسیش می‌کنن


audio: d_EW_ycb4bc_0141.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
بالا بردن سطح درگیری آمریکاست در ویتنام و هم اینکه این کار رو با دروغ و با فریب کرد داستان ویتنام رو جای دیگه می‌گیم حالا ولی مثلا اینجا اتفاقی که افتاد این بود که 1964 گزارش آمد که نیروهای هوچی‌مین حمله کردن به کشتی‌های آمریکایی حالا هوچی‌مین خودش انتظار این حمله رو نداره دنبال اینه که بفهمه چی شده ولی جانسون در واشنگتن تحت فشاره که دخالت کنه می‌خواد هم نشون بده که در سیاست خارجی هم قویه رقیب انتخاباتیش یه خرده از این نظر بهش حمله هم می‌کنه


audio: d_EW_ycb4bc_0142.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و از اون طرف هم نمی‌خواد مثل ترومن بشه ترومن موافقت کنگره رو نگرفت و رفت درگیر جنگ کره شد بدنامیش برای خودش موند تنهایی جانسون رفت از کنگره یک قانونی گرفت که رئیس‌جمهور حق داره از همه اختیاراتش استفاده کنه تا این غائله ختم بشه جامعه هم اون موقع حامی این بود که آمریکا قوی‌تر دخالت کنه جنوب ویتنام رو حفظ کنه که دومینو اتفاق نیفته اینا یکی یکی بیفتن دست کمونیست‌ها خود جانسون هم به این تئوری دومینو اعتقاد داشت می‌گفت من نمی‌خوام رئیس‌جمهوری باشم که


audio: d_EW_ycb4bc_0143.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
اجازه می‌ده سرنوشت جنوب شرق آسیا بشه مثل چین و خلاصه اینکه قصه تصمیم فاجعه‌بار درگیر شدن آمریکا در ویتنام رو جانسون گرفت شروع کرد در 65 به بمباران ویتنام شمالی


audio: d_EW_ycb4bc_0144.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
حمله‌ای که در سنا مخالف‌هایی داشت در کاخ سفید مخالف‌هایی داشت خود جانسون می‌گه من می‌دونستم که هر کار بکنم به صلابه کشیده خواهم شد


audio: d_EW_ycb4bc_0147.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
طرح داخلی من اون زنی بود که دوستش داشتم جنگ اون زن تن‌فروشی بود که من نمی‌خواستم به خاطرش زندگیم رو و خونه‌ای که ساخته بودم رو و زنی رو که دوست داشتم خراب کنم از بین ببرم ولی آخرش واقعا همین کار رو کرد عملیات تندر غلتان عملیاتی بود که جانسون طراحی کرد که پیغام بده به هوچی‌مین خلاصه عملیات این بود که از طریق دریا و هوا مقر استراتژیک ویتنام شمالی رو بزنن


audio: d_EW_ycb4bc_0148.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
زدن زدن یک سال زدن اوضاع بهتر نشد نیروهای ویتنام جنوبی به شدت آسیب‌پذیر بودن هیچ حکومتی دوام نمی‌آورد جانسون هم اعتمادی رو که ساخته بود از دست رفته داشت می‌دید


audio: d_EW_ycb4bc_0150.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
باتلاقی که از توش معلوم نیست چطوری می‌خوان دربیان و جامعه آمریکا هم ناراضیه دیگه دو تا راه بیشتر نداره یا اینکه جلوی ضرر رو بگیره از جنگ بکشه بیرون که نشون‌دهنده ضعف آمریکاست


audio: d_EW_ycb4bc_0151.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یعنی تاثیرش رو اصلا در جامعه جهانی کم می‌کنه یا اینکه همین وضع رو ادامه بده یعنی تصمیم‌گیری رو به عقب بندازه این کار رو کرد تا یه مدت بعد دید اینم نمی‌شه گفت پس اصلا فشار آمریکا رو در جنگ بیشتر می‌کنیم که تمامش کنیم نیمه اول سال 66 نیروهای آمریکایی در ویتنام شدن 600 هزار نفر و البته که جانسون اینو به جامعه آمریکا نمی‌گفت حتی از کنگره هم اینو مخفی کرده بود


audio: d_EW_ycb4bc_0152.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
که آمریکا داره بیشتر و بیشتر وارد جنگ می‌شه نمی‌گفت نیروهای آمریکایی بیشتر شدن نمی‌گفت نیروهای آمریکایی اجازه پیدا کردن حملات‌شون رو تشدید کنن خودش بعدا می‌گفتش که ما داشتیم گمراه می‌کردیم اما در واقع برای این بود که رای جانسون در انتخابات نریزه


audio: d_EW_ycb4bc_0153.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
آمریکا داشت حضورش رو در ویتنام بیشتر می‌کرد ولی کمکی بهش نمی‌کرد گیر کرده بودن اونجا نیروهای هوچی‌مین هم مسلط‌تر شده بودن به جنگ‌های پیچیده به جنگ‌های چریکی جانسون از تک و تا خودش رو نمی‌نداخت مدام می‌گفت ما پیروز می‌شیم با مردم ویتنام جنوبی همراهیم این حرف‌ها ولی دوباره که مطرح شد که آمریکا نیرو بفرسته ویتنام دیگه جانسون هم شک کرده بود می‌گفت ما اگه هی نیرو زیاد کنیم چه تضمینی هست که دشمن زیاد نکنه


audio: d_EW_ycb4bc_0154.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و دشمن هم همینطوری زیاد کنه ما هم زیاد کنیم واقعا ته این قصه کجاست؟ سربازان آمریکایی دارن می‌میرن ویتنامی‌ها دارن مثل چی کشته می‌شن و جنگ هم ادامه پیدا می‌کنه بیش از 2 میلیون آمریکایی در دوره جانسون در ویتنام جنگیده بودن دیگه سال 67 تظاهرات در واشنگتن و شهرای دیگه آمریکا زیاد شد اومده بودن تو خیابون


audio: d_EW_ycb4bc_0156.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جانسون چند تا بچه امروز کشتی؟ مدام تصاویر جنگ از تلویزیون‌ها پخش می‌شد تصاویر دلخراشی بود آمریکایی‌ها کفری می‌شدن غمگین می‌شدن


audio: d_EW_ycb4bc_0158.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ما جامعه مریض شدیم به جای اینکه بشیم اون جامعه درخشان بزرگ این حرف‌ها راست‌های افراطی هم حالا جانسون رو محکوم می‌کردن که مثلا به اندازه کافی قاطع عمل نکرده صدها هزار مردم عادی در ویتنام شمالی کشته شده بودن باتلاقی شده بود ویتنام که نه فقط میلیون‌ها ویتنامی رو بلکه کلی سرباز آمریکایی رو هم و آخرش رئیس‌جمهور آمریکا رو هم کشید در خودش و با خودش غرق کرد جانسون می‌تونست یه دور دیگه هم کاندیدای ریاست‌جمهوری بشه


audio: d_EW_ycb4bc_0161.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
رئیس‌جمهوری بود که دستش اینطوری به خون آلوده بود نمی‌خواستن اعتبارشون رو سر این از دست بدن یا به خطر بندازن در ملاعام مدام هوش می‌کردن برادر کندی، رابرت کندی اعلام کرد که می‌خواد بیاد کاندیدای انتخابات ریاست‌جمهوری بشه و دیگه به نظر می‌رسید که ریاست‌جمهوری برای جانسون تمام شده‌ست قبل از اینکه بریم سراغ پایان کار و جمع‌بندی و این‌ها چون درباره رئیس‌جمهورهای دیگه هم اینو می‌گیم درباره رابطه جانسون با ایران هم چند دقیقه صحبت کنیم


audio: d_EW_ycb4bc_0162.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جانسون دوره‌ای که معاون کندی بود یه بار ایران آمده بود در واقع یه کاری بود که کندی کرده بود که هم مشغولش نگه داره هم از کاخ سفید دورش نگه داره می‌فرستادنش این‌طرف اون‌طرف دنیا ماموریت تهران هم آمده بود سال 41 تو خیابون ملت به صف شدن و از ماشین پیاده شد و دیدار و ضیافت شام کاخ سعدآباد و رفت آرامگاه رضاشاه و ادای احترام و قرآن و یه سر هم بردنش امیریه یه لوستر خرید اونجا و


audio: d_EW_ycb4bc_0163.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
با میوه‌فروش‌ها و سبزی‌فروش‌های راه‌آهن یه گپی زد و گزارش تلویزیونی اون موقع رو واقعا تو این ویدیوئه ببینید جالبه بعد هم رفت ورامین زندگی روستایی رو دید به مردم وعده داد که کمک می‌کنیم وضع‌تون بهتر بشه مدرسه و بهداشت و اینا که برای شما مهمه برای ما هم مهمه و خلاصه خداحافظی کرد و رفت آمریکا ولی خلاصه این سفر رو داشت در سال 41 بین این سفر و رئیس‌جمهور شدن جانسون


audio: d_EW_ycb4bc_0164.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
15 خرداد اتفاق افتاد درگیری و سرکوب و کشتار و بعد دیگه شاه قدرتش رو تثبیت کرده بود مخالفین مذهبی رو هم به نظر می‌رسید که دیگه سرکوب کرده در آستانه دهه چهله که البته ما حالا الان می‌دونیم که دهه 40 چه دهه‌ی درخشان و بی‌مانندی شد برای اقتصاد ایران ولی موقعیت زمانیش اون موقع‌ست سیاست‌های جانسون اولش جلوی شاه تغییری نکرد همون سیاست‌های کندی بود


audio: d_EW_ycb4bc_0165.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
شاه رو به عنوان چهره‌ای که همراه با سیاست‌های آمریکا در منطقه در ایران پذیرفته بود و کمک‌هاش به شاه تقریبا بی‌محدودیت بود یعنی هم نیازهای مالی هم نیازهای نظامی رو هرچی بود برطرف می‌کرد یه قانونی هم تصویب کرده بود که ایران می‌تونست تا سقف 200 میلیون دلار از آمریکا سلاح بخره و تا سال 46 هم این‌ها ادامه داشت ولی وقتی که آمریکا رفت وارد جنگ ویتنام شد اونطوری


audio: d_EW_ycb4bc_0167.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
می 65 بود که آمریکا دیگه ایران رو رسما از کشورهایی که کمک مالی می‌گرفتن حذف کرد شرایطی بود که آمریکا خودش وارد جنگ شده فروش سلاح به ایران قطع شد شاه هم که واقعا می‌خواست هرجور هست قوای نظامیش رو تقویت کنه رفت سراغ شوروی و فوریه 66 رسما با مسکو قرارداد بست که سلاح از شوروی بگیره حالا این سیاست خارجی شاه در دهه 40 هم چیزیه که باید بعدا بهش برگردیم ولی حداقل تو یه مقطعی دنبال این بود که نشون بده که


audio: d_EW_ycb4bc_0168.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
می‌تونه با شوروی هم کار بکنه و نشون هم داد که این شد یک مقدمه‌ای برای دور جدیدی از روابط ایران و آمریکا در زمان رئیس‌جمهور بعدی، نیکسون که دیگه اون هم نزدیک‌تر بود هم کمک‌های آمریکا بهش خیلی بیشتر شد یعنی به ایران توش خیلی بیشتر شد درباره برخورد جانسون با آدم‌ها حرف زدیم یه نمونه جالبش رو هم بگیم حالا که توی قصه ایران هستیم یه تماس تلفنی جانسونه با شاه مکالمه خیلی کوتاهیه


audio: d_EW_ycb4bc_0169.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ولی به طور خلاصه نشون می‌ده که هم رابطه جانسون با شاه چطور بود همینکه چطوری صحبت می‌کرد واقعا با آدم‌ها تلفنی کیه داستان؟ بهار سال چهل‌وچهاره شاه ترور شده در واقع یکی از اعضای گارد شاهنشاهی سعی کرده شاه رو ترور کنه که البته می‌دونیم موفقیت‌آمیز نیست بعد از این ترور شاه و فرح یک ماه می‌رن مسافرت آمریکای جنوبی و برزیل و آرژانتین و یه سر هم می‌رن کانادا و وقتی دارن برمی‌گردن از نیویورک برمی‌گردن


audio: d_EW_ycb4bc_0170.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
اونجا شاه زنگ می‌زنه به جانسون جانسون می‌پرسه که شما آقا رفتی برزیل و آرژانتین و اینا اونجا نظرات نسبت به ما چگونه بود؟ به خصوص درباره ویتنام که شاه هم می‌گه نه همه خیلی حامی بودن ته دل‌شون همه راضی هستن و همه چی کلا عالیه مکالمه جالبیه واقعا هم تبریک می‌گه به شاه به‌خاطر پیشرفت‌های ایران و هم خیلی شفافه که جانسون چی می‌خواد از شاه


audio: d_EW_ycb4bc_0171.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یعنی در مقابل حمایت از شاه ازش حمایت می‌خواد از جمله در ویتنام ضمن اینکه البته اون موقع مجادلات اسرائیل و فلسطین هم بالا گرفته آمریکا نمی‌خواد یکی از مهم‌ترین حامیانش در منطقه رو از دست بده و شاه هم می‌خواسته همزمان با سرکوبی که در داخل کرده ایران رو از نظر نظامی هم تبدیل بکنه به قدر قدرتی که بتونه در منطقه تاثیرگذار باشه که بعد می‌بینیم که این کار رو هم تونست بکنه


audio: d_EW_ycb4bc_0172.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
وقتی بعدا ایران دهه 40 شمسی رو مرور کنیم می‌بینیم که شاخص‌های اقتصادی چه وضعیت درخشانی دارن قبل از گرون شدن نفت


audio: d_EW_ycb4bc_0173.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و این دوره‌ایه که می‌گم حالا بعدا بهش برخواهیم گشت جمع‌بندی کنیم ولی دوره جانسون رو دوره جانسون می‌تونست با نام نیک واقعا تمام بشه یعنی اگر جنگ ویتنام نبود جانسون اولین رئیس‌جمهور آمریکا بود که واقعا به حقوق اقلیت‌ها اهمیت داده بود دغدغه گسترش سواد و بهداشت عمومی داشت براش سخت جنگیده بود دستاوردهایی داشت که هنوز هم که هنوزه مونده این عملگرایی جانسون، شخصیت مقتدرش یا به نوعی قلدرش


audio: d_EW_ycb4bc_0174.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
واقعا باعث شد که چند سال اولش رویایی باشه دوره اوج لیبرالیسم آمریکایی هم بود یه نگاه به لیست طرح‌ها و لایحه‌هایی که تو تصویب‌شون نقش مهم داشت بکنیم دست‌مون می‌آد واقعا این لیست رو یه خرده‌ای ببینین اینا خیلی طرح‌های مهم و بزرگی‌ان اسماشون خیلی مهمه حداقل آشناست برای ما الان اسمش


audio: d_EW_ycb4bc_0178.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
جنگ با تروریسم رو شروع کرد اونا تکلیف‌شون چی شد؟ چقدر موفق بودن از نظر جامعه از نظر همه تحلیل‌گران؟ چقدر اونا موفق بودن؟ آمریکا تا دهه‌ها بعد با عواقب‌شون درگیره


audio: d_EW_ycb4bc_0179.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
یه مقدار هم اگه با آمریکا و جامعه‌ش آشنا باشیم می‌بینیم که اثر خیلی از این طرح‌های جانسون ماندگار بود و همچنان هست ولی شهرتش گره خورده مثل خیلی‌های دیگه به اشتباهات بزرگش و شانسی هم نیست که اینطوریه بدشانسی نیاورد که اشتباه کرد در ویتنام همون قلدری همون بی‌گدار به آب زدن‌هایی که در سیاست داخلی رسید به تصویب قوانینی که خیلی وقت بود که باید تصویب می‌شدن


audio: d_EW_ycb4bc_0180.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
در سیاست خارجی اون روش رسید به اینکه فکر کرد می‌تونه وارد ویتنام بشه و جنگ رو ببره جانسون از جنگ عقب‌نشینی نکرد هی بیشتر فرو رفت در جنگ و در نهایت دید که هیچ بازگشتی نداره رئیس‌جمهوری که آمده بود جامعه بزرگی بسازه مواجه شد با شورش‌های خیابانی ننگ جنگ ویتنام هیچ‌وقت از کارنامه‌ش پاک نمی‌شه حتی بین آمریکایی‌ها هم محبوبیتش از بین رفت و مجبور شد خیلی زودتر از اون چیزی که آرزوش رو داشت


audio: d_EW_ycb4bc_0183.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
زندگی‌نامه‌ای نوشته از جانسون در 5 جلد رو هم بیش از 3000 صفحه کتابه 40 سال تقریبا گذاشته روی تحقیق و فکر کردن و نوشتن درباره لیندن جانسون من یه چند تا مصاحبه ازش دیدم درباره این حرف می‌زنه درباره جانسون صحبت می‌کنه خیلی از دید من نسبت به جانسون بر اساس کتاب ایشون که البته کتابش رو نخوندم تقریبا هیچیش رو نخوندم ولی مصاحبه‌هاش رو دیدم و سخنرانی‌هاش رو دیدم خیلی از دید من اینطوری شکل گرفته


audio: d_EW_ycb4bc_0184.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
و مطمئنم برای خیلی‌های دیگه هم مستقیم و غیرمستقیم همینطوری بوده هم خیلی جذاب نوشته و خب خیلی جزئیات داره چهار جلد نوشته هنوز به دوره ریاست‌جمهوریش نرسیده در واقع جلد پنجم رو همچنان داره در 87 سالگی می‌نویسه بیش از 10 ساله می‌گه دارم کار می‌کنم


audio: d_EW_ycb4bc_0186.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
می‌گه حقیقت رو گفتن طول می‌کشه و واقعا هم چقدر هم درست و زیبا می‌گه اسم چهار جلدش رو ببینیم یه مروری هم هست روی زندگی جانسون


audio: d_EW_ycb4bc_0189.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
از خلال این زندگی‌نامه تاریخ سنا هم هست که در دهه 50 چطوری کار کرد چطوری قوانین مهمش تصویب شدن و از اون مرجع‌ها می‌شه که تا دهه‌ها و شاید قرن‌ها بعد بیان آدما نگاهش کنن ببینن که سیاست آمریکای میانه قرن بیستم چطوری کار می‌کرده و به جز این برای من یه یادآوری هم هست که


audio: d_EW_ycb4bc_0191.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
کار حسابی کردن طول می‌کشه باید به این فرایندش احترام گذاشت و یه یادآوری دیگه هم هست که حواس‌مون باشه این ویدیوها چی هستن ویدیو یه ساعته ممکنه طولانی به نظر بیاد ما مثلا ممکنه چند هفته چند ماه روی ویدیویی کار کنیم و فکر کنیم دیگه خیلی تحقیق کردیم


audio: d_EW_ycb4bc_0192.opus
source: youtube
source_id: d_EW_ycb4bc
invalidation: VALID
text:
ولی یک نفر آدم محقق مطلع به اندازه بیش از طول عمر من داشته روی همین یک رئیس‌جمهور کار می‌کرده و زندگی‌نامه‌ش رو می‌نوشته و هنوز تمام نشده یعنی چی؟ یعنی همون لحظه‌ای که فکر می‌کنیم دیگه خیلی چیز می‌دونیم دقیقا همون حس نشون‌دهنده اینه که احتمالا چیز خاصی نمی‌دونی دم شما گرم من علی بندری هستم این کانال یوتیوب بی‌پلاسه


audio: iguCUWY6EM4_0001.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
تو این ویدیو می‌خوام درباره‌ی واتیکان صحبت کنیم واتیکان پایتخت کلیسای کاتولیک کوچک‌ترین کشور دنیا کم‌جمعیت‌ترین جمعیت کشور دنیا می‌خوایم ببینیم که این چه جور جاییه این کشوری که پیاده می‌تونیم همه‌ش رو ظرف مثلا زیر یه ساعت بچرخیم اگر کسی نباشه و خلوت باشه اصلا چرا کشوره؟ چطوری شده که یه همچین استقلالی پیدا کرده؟ چی شده که شده یکی از بزرگترین مجموعه‌های آثار هنری در دنیا؟ چرا چند میلیون نفر آدم در سال


audio: iguCUWY6EM4_0003.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
می‌رن توی این کشور و یه چیزهایی رو می‌بینن آدمایی که خیلیاشون اصلا کاتولیک که نیستن هیچی مسیحی که نیستن هیچی اصلا مذهبی هم نیستن داستانش چیه؟ داستان واتیکان چیه؟ و چرا برای ما مهمه؟ چرا دوست داریم که بریم درباره واتیکان یک مقدار بدونیم و فکر می‌کنیم لازمه؟ به‌خاطر اینکه ما داریم یه مقدار تاریخ ایتالیا رو مرور می‌کنیم تاریخ مذهب در ایتالیا رو یه خرده داریم بهش نگاه می‌کنیم به‌خاطر اینکه می‌خوایم بدونیم که سرنوشت مذهب در اروپا چطوری به این نقطه‌ای رسیده که امروز هست؟


audio: iguCUWY6EM4_0004.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
من متوجه شدم که من وقتی می‌خوام اینو بدونم باید یه مقداری درباره‌ی حالا تاریخ اروپا رو بدونم یه مقدار باید ایتالیا رو بشناسم که الان ما به عنوان مرکز کاتولیک می‌شناسیم و یه مقداری هم واتیکان رو


audio: iguCUWY6EM4_0005.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
واتیکان الان یکی از نمادهای مذهبه در اروپا اروپایی که به نظر می‌رسه که نقش مذهب توش خیلی کمه دیگه ولی واتیکان همچنان توش هست و یک اهمیت‌هایی هم داره واتیکان رو ببینیم روی نقشه اینجاست چسبیده به رمه کل کشور اینه چسبیده به رم مثل یک شهری یه بخشی از شهر اصلا این واتیکان که الان کشوره رو موسولینی کشورش کرد یعنی اگه یه نفر رو بخوایم ببینیم که مهم‌ترین آدمه در اینکه این کشور الان شده کشور


audio: iguCUWY6EM4_0006.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
موسولینیه نخست‌وزیر فاشیست ایتالیا در نیمه‌ی اول قرن بیستم فاشیست هم فحش نیست دیگه فاشیست اون موقع اسم حزب. حزبی که موسولینی رهبرش بود حزب فاشیست بود ایتالیا می‌دونیم قرن‌ها کشور نبود یک مجموعه‌ای از ملت‌ها بودن کنار هم که این‌ها ایتالیایی صحبت می‌کردن فرهنگ مشترک داشتن ولی کشور واحد نبودن از قرن پنجم بعد از سقوط امپراتوری روم تقریبا تا قرن نوزدهم میانه قرن 19


audio: iguCUWY6EM4_0007.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
و تشکیل پادشاهی ایتالیا ما یک کشور یکپارچه‌ای اینجا نداشتیم داستان ایتالیا رو ما قبلا گفتیم توی یک ویدیوی دیگه‌ای خیلی خیلی خلاصه‌ش رو تو اون دوره‌ی طولانی یکی از دولت‌ها هم


audio: iguCUWY6EM4_0009.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
که از قرن 8 تا قرن 19 حکومت می‌کرد بر یه منطقه‌ای که این واتیکان هم توش بود واتیکان همیشه توش بود رم هم وقتای خیلی زیادی توش بود یا منطقه‌ی لاتزیو مثلا که رم توش واقع شده


audio: iguCUWY6EM4_0011.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
یه وقتایی ضعیف‌تر بود یه وقتایی قوی‌تر بود یه وقتایی یه بخش بزرگی از مرکز ایتالیای امروز اصلا در فرمانش بود و نکته‌ش چیه؟


audio: iguCUWY6EM4_0015.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
می‌گیم که رم توشه اینا تقریبا همیشه داشتن یعنی در حکومت پاپ بود اینجا تاریخ ایتالیا رو وقتی که خیلی بریم عقب دو هزار سال بریم عقب برسیم دور و بر میلاد مسیح می‌رسیم به امپراتوری روم که قبلا درباره‌ش صحبت کردیم دیگه امپراتوری روم ما ممکنه فکر کنیم یک امپراتوری مسیحی بوده ولی الان می‌دونیم که اینطوری نیست سیصد سال اول مسیحیت اصلا مسیحی بودن جرم بود در امپراتوری روم مجاز نبود کسی مسیحی باشه بعد البته جبران کردن


audio: iguCUWY6EM4_0016.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
یک دوره‌هایی هم بود که مجاز نبود کسی مسیحی نباشه یعنی کسی غیرمسیحی باشه مسیحیت از دینی که به رسمیت شناخته نمی‌شد رسید به جایی که شد تنها دینی که به رسمیت شناخته می‌شد ولی از همون زمان امپراتوری روم هم این واتیکان بود واتیکانوس یه جایی کنار رودخانه‌ی تایبر اون طرف کرانه غربی رودخانه تایبر این بود منتها چرا مهم شد این وسط؟


audio: iguCUWY6EM4_0017.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
چرا مخصوصا برای مسیحیا اینجا جای مهمی شد؟ این خیلی سوال مهمیه به‌خاطر اینکه الان می‌دونیم مهم‌ترین جای دنیاست برای کاتولیک‌ها و یکی از مهم‌ترین جاهای دنیاست برای همه‌ی مسیحیا ولی چرا؟ چرا ایتالیا و چرا واتیکان؟ چون مسیح که مال اونجا نبود مال اون منطقه نبود که داستان اینه که واتیکان از همون دوران ممنوعیت مسیحیت یعنی از قرن اول میلادی یک اتفاقایی توش افتاد که بعدا باعث شد اینجا جای خیلی مهمی بشه


audio: iguCUWY6EM4_0018.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
برای یه گروهی از مومنین مسیحی از جمله اینکه سنت پیتر اونجا کشته شد و اونجا دفن شد سنت پیتر که معروفه به اینکه از حواریون نزدیک مسیح بود از اولین کسانی بود که به مسیح ایمان آورده بودن پیتر مقدس یا پتروس حواری هم در فارسی بهش می‌گیم گاهی پتروس یا شمعون حتی داستان ایشون این بود که به یک روایتی ایشون از اورشلیم می‌آد به رم


audio: iguCUWY6EM4_0020.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
اولین اسقف رم و به عبارتی اولین پاپ چون پاپ عملا یه اسقفیه مثل اسقفای دیگه منتها چون اسقف رمه و رم جای مهم‌تری بوده از جاهای دیگه این یک مقامش برتری می‌گیره به بقیه‌ی اسقف‌ها می‌شه پاپ و الا تکنیکی اگه بخوای صحبت بکنی بیشاپ رمه خب و این البته یکی از روایت‌هاست ولی داستان اینه که ایشون آمده و در زمان نرو امپراتور خیلی خشن روم ایشون مصلوب شده


audio: iguCUWY6EM4_0021.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
به صلیب کشیده شده در همین واتیکان امروز در ساحل غربی رودخانه تایبر چرا؟ چون با مسیحی‌ها بدرفتاری می‌کرده نرو و سرزنش‌شون کردن که مثلا آتیش رو شما زدین شهر رم رو آتیش زدین و حالا قصه‌هایی که ما واردش نمی‌شیم نکته برای ما اینه که سنت پیتر یکی از حواریون مسیح از مهم‌ترین شخصیت‌های تاریخ مسیحیت که اسمش بارها در کتاب مقدس آمده و از رهبران اولیه‌ی مسیحیت بوده و اصلا به یه روایتی وصی مسیح بوده


audio: iguCUWY6EM4_0022.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
پیشوای مسیحیان بوده بعد از ایشون اونجا کشته شده و بعد این کشته شدنش و دفن شدنش اونجا باعث شده که اونجا یک مقام دیگری هم پیدا کنه یه نقاشی خیلی معروفی هست که این داستان رو می‌شه از روش دنبال کرد تک تک المان‌های این نقاشی نقاشی قرن پونزدهمیه تک تک المان‌هاش نکته دارن واقعا از یکی از داستان‌های انجیل هم کشیده شده تقریبا اون چیزایی که تو پس زمینه‌ی تصویر می‌بینم مهم‌ان از معبد سلیمان و اون معبد پگانیسم که


audio: iguCUWY6EM4_0023.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
مذهب چندخدایی رومی‌ها بود قبل از مسیحیت اینا مهم‌ان تا کلیدها، تا آدم‌ها ما حالا توش نمی‌ریم اینجا جزئیاتش رو اینجا تعریف نمی‌کنیم فقط اینو بگیم که جلوی تصویر اینو می‌بینیم که مسیح به نمایندگی از خدا داره کلید رو می‌ده به سنت پیتر کلید چیو داره می‌ده؟ همون کلیدی رو که الان رو پرچم واتیکان هم می‌بینیم همون کلیدی رو که الان رو سکه‌های رسمی واتیکان، یوروی واتیکان رو مدارک رسمی واتیکان می‌بینیم نمای کلیسای سنت پیتر هم از بالا اگه بهش نگاه کنی


audio: iguCUWY6EM4_0024.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
شکل کلید توش معلومه تو یه سری از طرحاش حداقل معلوم بوده و هست خیلی جاهای دیگه هم این کلید هست کلید بهشته در واقع به یک شکلی این صحنه‌ی تولد کلیسای کاتولیک هم هست حداقل کلیسای کاتولیک رم مسیح داره قدرت الهی رو و قدرت زمینی رو کلید طلایی رو و کلید آهنی رو می‌ده به پاپ می‌ده به سنت پیتر که می‌شه اولین پاپ که در واقع یعنی ایشون تنها قدرت مشروع اروپاست از نظر مذهبی


audio: iguCUWY6EM4_0025.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
نقطه‌های رفرنسی هم که توی این نقاشی می‌بینیم بهمون نشون می‌ده که پایه مشروعیت جدید داره از دو جا می‌آد هم داره از یهودیت می‌آد هم داره از امپراتوری روم می‌آد ترکیب می‌شه اینا با همدیگه و این قدرت جدید رو می‌سازه که کلیسای کاتولیک رمه یک یادآوری خیلی مهمی فقط اینا برای من خیلی موضوعات جدیدی هستن و منم توشون خیلی کم اطلاعم امیدوارم مثل همیشه که چیز اشتباهی نگم اگر گفتم لطفا در کامنت‌ها تذکر بدید اصلاح کنید


audio: iguCUWY6EM4_0026.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
داریم درباره‌ی موضوع مهمی صحبت می‌کنیم همه‌ی موضوع‌ها البته مهم‌ان ولی این موضوع‌ها برای بعضیا خیلی خیلی مهم‌ان و شاید باید بیشتر از همیشه هم مواظب باشیم که چیز اشتباهی نگیم من سعی کردم که حرفم دقیق باشه ولی خلاصه اگر که اشتباهی گفتم لطفا حتما کامنت بگذارید خلاصه‌ش ولی اینکه سنت پیتر شد کسی که کشته شدنش و دفن شدنش در واتیکان در کنار رم اونجا رو مهم کرد بعد براش یه مقبره‌ای اونجا درست شد و اینا منتها مقبره خیلی بزرگ و مفصلی نبود


audio: iguCUWY6EM4_0027.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
اصلا تو اون قرن‌های ممنوعیت مسیحیت اینا خیلی اجازه‌ی کارای اینطوری نداشتن حتی اجازه اینکه زمین داشته باشن و این‌ها هم نداشتن هر چی هم داشتن مصادره می‌شد مسیحیت هنوز ممنوع بود ممنوع بود مسیحیت تا گفتیم 300 سال سیصدوخرده‌ای سال بعد از میلاد مسیح در قرن چهارم که کنستانتین اول امپراتور روم شد سال سیصدوخرده‌ای ایشون مسیحیت رو پذیرفت که داستانی هم داره خوابی دید و چی شد و چی شد ایشون مسیحی شد


audio: iguCUWY6EM4_0028.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
و بعد زمین‌های اینا رو هم بهشون پس داد بعد اصلا خودش هم یه قصری اونجا اهدا کرد و بعد اون مزار سنت پیتر رو روش یک کلیسای تازه‌ای ساختن یک کلیسای عظیمی در فرم باسیلیکا سبک باسیلیکا با ستون‌ها و سقف‌های بلند و کم‌کم همون مقبره همون باسیلیکا تبدیل شد به یک زیارتگاهی که مردم می‌اومدن برای زیارت و مزار سنت پیتر رو زیارت می‌کردن و و بعد هم چون آدم زیاد می‌اومد بازار و خرید و فروش و اینا هم کنارش راه افتاد


audio: iguCUWY6EM4_0029.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
رونق اینطوری هم گرفت چند قرن این ساخت‌وسازها در واتیکان ادامه داشت از کاخ پاپ اونجا ساخته شد کتابخونه ساخته شد تا چیزهای دیگه و اینطوری در طی قرن‌ها تشکیلات واتیکان تشکیلات کلیسا هم در خود واتیکان هم جاهای دیگه‌ی ایتالیا داشت ملک و املاک هم جمع می‌کرد و می‌ساخت ساختمون و زمین و این‌ها منتها اینا زمین‌دار بودن دیگه حتی تو واتیکان هم که داشتن می‌ساختن و آباد می‌کردن


audio: iguCUWY6EM4_0030.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
زمین‌دار بودن مالک بودن حاکم اون زمین‌ها نبودن بعد در قرن پنجم میلادی امپراتوری روم پوکید و کم‌کم همینطوری که قدرت بین حکومت‌های مختلف در ایتالیا دست‌به‌دست می‌شد در مناطق مختلف این تشکیلات کلیسا هم شد یکی از بزرگ‌ترین زمین‌داران کل شبه‌جزیره خب کی پس؟ قرن پنجم میلادی حالا ما می‌خوایم یک پرش خیلی بلند بکنیم از قرن پنجم


audio: iguCUWY6EM4_0033.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
تو این هزار سال طبعا خیلی اتفاق افتاده ولی یه سری چیزا اتفاق نیوفتاده این کلیسای سنت پیتر بلایی سرش نیومده این همچنان رو پا مونده نگرانش هستن که یه خرده بریزه و اینا ولی نریخته یه کاری هم که کردن تو همین دوره


audio: iguCUWY6EM4_0035.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
یه دیواری هم شروع کردن کشیدن دور یک منطقه‌ای دور منطقه‌ی این واتیکان که محافظت کنن ازش و البته گسترشش هم دادن و تقویتش هم کردن و این‌ها ادامه داشته تو این هزار سالی که ما داریم از روش می‌پریم دیگه وارد جزئیاتش نمی‌شیم فقط یه کوچولو درباره‌ی اوضاع سیاسی این هزار سال هم بگیم چون در این منطقه‌ای که مرکزش واتیکانه قدرت دست پاپ بود تقریبا همه‌ی این دوره تقریبا حالا منطقه‌ای که در حاکمیت پاپ بود کوچیک و بزرگ می‌شد


audio: iguCUWY6EM4_0036.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
ولی پادشاهی رو عمدتا نگه داشتن پاپ‌ها پادشاهی پاپ‌ها دورانی که قدرت بیزانس یا امپراتوری روم شرقی کمتر می‌شد پاپ دیگه عملا پادشاه منطقه بود پادشاه معمولی نبود البته به‌خاطر اینکه منطقه‌ای که داشتن کوهستانی بود اداره‌ش سخت بود محلی‌ها اینا کار خودش رو می‌کردن بعد هر وقت هم قدرت بزرگتری می‌آمد اینا قدرت‌شون کم می‌شد ولی اون تیکه رو برای خودشون داشتن کم یا زیاد، قدرت قوی یا ضعیف داشتن برای خودشون


audio: iguCUWY6EM4_0037.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
در کشمکش هم بودن با پادشاهی‌های مختلف با امپراتوری‌های مختلف امپراتوری بیزانس امپراتوری مقدس روم که می‌شه آلمان‌ها فرانسه‌ی ناپلئون ولی تمام این مدت پاپ در کنار قدرت مذهبی و رهبری دینی که داشت رهبر سیاسی هم بود و پادشاه هم بود و البته خب در قبال اینکه این حکومتش رو می‌تونست نگه داره باید یه امتیازاتی هم می‌داد از جمله اینکه مثلا باید یک امپراتوری‌هایی رو تایید می‌کرد و بهشون مشروعیت دینی می‌داد


audio: iguCUWY6EM4_0038.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
اونطوری که من ناوارد متوجه شدم اینطوریه که یک حدی از استقلال و قدرت سیاسی رو می‌گیره در مقابل می‌آد مهر تاییدشو می‌زنه پای حکومتی که این استقلالش رو به رسمیت شناخته و تضمین می‌کنه این ممکنه امپراتوری روم باشه می‌تونه امپراتوری مقدس روم باشه می‌تونه کشور ایتالیا باشه، پادشاهی ایتالیا باشه حالت به اینا می‌رسیم در طول تاریخ ولی مثلا حالا همین امپراتوری مقدس روم که گفتیم اینا تاجگذاری‌شون رو پاپ انجام می‌داد اسم‌شون هم امپراتوری مقدس روم بود


audio: iguCUWY6EM4_0039.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
مقدس بودنش به خاطر همین تایید و اتحادی بود که با پاپ داشت ولی در واقع ربطی به شهر رم نداشتن اینا به امپراتوری باستانی روم هم ربطی نداشتن اینا نزدیک‌ترین تقریبی که می‌تونیم بزنیم که بفهمیم که امپراتوری مقدس روم کی بوده، کجا بوده اینه که بهشون بگیم آلمان آلمان قدیم بودن اینا اینو وقتی حالا تاریخ آلمان رو نگاه کنیم یه کمی بهتر متوجه‌ش می‌شه شد اصل حرف ولی اینه که امپراتوری روم وقتی که قدرتمند بود کلیسای کاتولیک اومد سوارش شد


audio: iguCUWY6EM4_0040.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
باهاش قدرت گرفت بزرگ شد بعد که امپراتوری روم افتاد قدرتش رو از دست داد کلیسای کاتولیک قدرتش رو حفظ کرد و بعد تقویت هم کرد پادشاها هم برای اینکه حمایت مردمی داشته باشن حمایت پاپ رو لازم داشتن برای اینکه حمایت پاپ رو داشته باشن یک حدی از قدرت و استقلال سیاسی و حاکمیت ارضی رو به دولت پاپ‌ها می‌دادن یا می‌ذاشتن که دست‌شون بمونه این 1100 سالی که ما داریم از روش می‌پریم خب طبعا خیلی جزئیات و پیچیدگی داره یکیش هم همین امپراتوری مقدس روم و


audio: iguCUWY6EM4_0041.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
نقشش و رابطه‌ی واتیکان با اون‌ها ولی حالا ما از روی اینا رد می‌شیم تا برسیم به دوره‌ی رنسانس یه خرده اینجا باید از تاریخ سیاسی فاصله بگیریم یه گریز خیلی خیلی کوچیک بزنیم در تاریخ هنر دوره رنسانس قرن 15 و 16 یک پاپی آمد که خیلی پروژه‌های هنری و معماری بزرگی رو شروع کرد مخصوصا اون پاپی که درباره‌ش صحبت می‌کنیم به نام. یه پاپی بود اسمش هم از روی جولیوس سزار برداشته بود به‌خاطر اینکه اصلا پاپ جنگجو


audio: iguCUWY6EM4_0042.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
معروف هم هست پاپ مبارزی بود پاپ جولیوس دوم از نظر سیاسی و نظامی هم پادشاه مهمی بود پاپ مهمی بود هم‌عصر شاه‌اسماعیل صفوی هم می‌شه تقریبا اگه می‌خوایم بدونیم مال کیه سال هزاروپونصد و یه رقمیه موزه واتیکان رو ایشون بنیان گذاشت و پروژه بازسازی کلیسای سنت پیتر رو هم بعد از 1100 سال دیگه ایشون شروع کرد بعد از 1100 سال که اون ساختمان قبلی بود نگرانش هم بودن یه مقدار دیگه وقت نوسازیش هم بود ایشون شروع کرد یه کار مهم دیگه‌ای هم کرد خیلی کار مهم دیگه‌ای کرد


audio: iguCUWY6EM4_0043.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
ولی یه کار مهم دیگه‌ای که اثرش هنوز هست اینه که ارتش سوئیس رو برای محافظت از خودش در خدمت گرفت یه سربازانی رو از ارتش سوئیس این داستان جالبی داره سنتی هم هست که هنوز هم ادامه داره یعنی هنوز هم شما می‌ری واتیکان سربازهای سوئیسی رو ممکنه ببینی حالا آخر ویدیو درباره‌ش توضیح می‌دم که هم چرا و هم اینکه اصلا سیستمش چیه یه خرده عجیب غریبه درباره اهمیت این پاپ جولیوس دوم فقط ولی الان اینو بگم که ایشون همون کسیه که اولین بیشاپ‌ها رو فرستاد به آمریکا


audio: iguCUWY6EM4_0044.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
یعنی نقش مهمی داره در کاتولیک شدن آمریکای لاتین ایشون همون کسیه که هنرمندانی مثل رافائل رو مثل میکل آنژ رو با اینا قرارداد بست


audio: iguCUWY6EM4_0046.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
سقفش رو که میکل آنژ اونطوری نقاشی کرده تبدیل شد به یکی از بزرگترین آثار هنری حداقل در غرب و اینطوری که من فهمیدم خود پاپ هم در طراحیش با میکل آنژ هم‌فکری‌هایی می‌کرده خیلی شخصیت عجیبیه واقعا در تاریخ کلیسای کاتولیک ایشون آدمیه بار روحیاتی بسیار خشن تندمزاج ولی مستقل از نظر فکری از اینایی که از کسی تاثیر نمی‌گیرن و من حالا دوست دارم درباره‌ش یک جایی بیشتر کار کنیم ولی اینجا جاش نیست خلاصه‌ش ولی اینکه یه کار مهم دیگر ایشون این بود که


audio: iguCUWY6EM4_0047.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
ایشون دستور داد کلیسای سنت پیتر رو خراب کنن از نو بسازن بهتر و مقاوم‌تر طراحی 1100 سال پیش بود وقت بازسازی بود یه بنایی هم می‌خواستن که نشون بدن که مسیحیت دیگه پیروز شده دیگه دیگه حاکم شده شکوه و عظمت مسیحیتی که دنیا رو فتح کرده رو می‌خواستن به تصویر بکشن و همین کار رو هم کردن می‌گفتن این معبد سلیمان جدید باید بشه کلی هم پول جمع کردن براش از همین پول جمع کردنش هم باز دوباره داستان دراومد


audio: iguCUWY6EM4_0048.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
به‌خاطر اینکه همین عواقب دیگری داشت از جمله اینکه همین پول جمع کردنا سروصدایی رو بعدا در آلمان بلند کرد و بعدا منجر شد به جدا شدن شاخه‌های دیگری از مسیحیت لوتری‌ها همین بود این پولایی بود که می‌گرفتن یه بخشیش هم برای ساختن کلیسای سنت پیتر بود حالا به اونا جای دیگری می‌پردازیم اون تاریخ شکل‌گیری مذهب پروتستانه خیلی چیزایی که ولی ما امروز اگه بریم واتیکان می‌بینیم یا با شنیدن واتیکان تصویرهایی که می‌بینیم به چشم‌مون می‌آد اینا یا اون موقع ساخته شدن


audio: iguCUWY6EM4_0051.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
کارهای میکل آنژ معمارای خیلی معروف دیگه که حالا من دونه دونه اسم نمی‌برم از جمله این باسیلیکایی هم که امروز که می‌بینیم گفتیم ساختش از زمان پاپ جولیوس دوم شروع شد اما تموم کردنش افتاد به چندین سال بعد آخرش دوباره میکل آنژ هم بود که آمد بعد از چند تا آرشیتکت که آمدن و رفتن این کار رو تمام کرد این یه میدان بزرگی هم جلوشه اینم خیلی مهمه که درباره‌ش حداقل اینو بگیم این پلازای بزرگی که جلوی کلیسای سنت پیتر هست اینم خیلی جای مهمیه


audio: iguCUWY6EM4_0052.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
اولا که وسطش یه دونه از این ستون‌های سنگی هست که از مصر می‌آوردن ابلیسک‌ها این برج‌ها نمادهای مهمی بودن در مصر باستان وقتی که رومی‌ها مصر رو فتح کردن اینا رو از مصر بار زدن با امکانات 2000 سال پیش اینا رو آوردن رم و بعضیاشون هنوز که هنوزه در میدان‌هایی در رم هستن از جمله معروف‌ترین‌هاشون یکیه که جلوی همین کلیسای سنت پیتره یک برج سنگی نحیف 25 متریه بالاش هم یه صلیب گذاشتن که مثلا پرچم مسیحیت بالاست


audio: iguCUWY6EM4_0053.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
اون میدونی هم که این وسطش نصب شده که همون میدون جلوی کلیسا هست طراحی برنینیه معمار و مجسمه‌ساز سبک باروک در قرن 17 جاییه که دویست هزار نفر یا بعضی جاها هم بیشتر نوشتن می‌تونن توش جمع بشن کلا هم بناهای شکوهمندیه هم معماری‌ایه که باید یه خرده درباره‌ش بدونیم هم اجراش، هم طراحیش هم تغییراتش نمونه‌های آموزنده‌ای هم هست از هنر رنسانس


audio: iguCUWY6EM4_0054.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
کلیسای سنت پیتر هم خودش نماد کلیسای کاتولیکه و احتمالا خواهد بود شاید برای همیشه بگذریم، به اینا شاید بعدا پرداختیم اینا اتفاقات قرن 16 هستن که در واتیکان افتادن قرن 16 و 17 این باسیلیک‌ها تکمیل می‌شه یک بنایی می‌شه عظیم و باشکوه و خیلی چشمگیر هم از بیرون و هم مخصوصا مخصوصا توش ابهتش واقعا نفس‌گیره چند قرن هم بزرگترین کلیسای دنیا بوده


audio: iguCUWY6EM4_0055.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
هنوز هم از بزرگترین کلیساهای دنیا هست نکته‌ی جالبی که ولی نباید ازش بگذریم اینه که از یک جایی پاپ‌ها شروع می‌کنن به جمع کردن آثار هنری مجسمه و نقاشی و اینا از اون به بعد هم این سنت رو ادامه دادن و گسترشش هم دادن به هنرهای معاصر می‌رن و کارهای هنری رو می‌خرن می‌آرن واتیکان یا بهشون اهدا می‌کنن می‌آرن واتیکان و می‌ذارن به نمایش برای عموم یک مجموعه‌ی عظیم و خیلی ارزشمندیه که همینطوری هم بهش اضافه می‌شه


audio: iguCUWY6EM4_0056.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
پس دیدیم همون قرن اول میلادی سنت پیتر اونجا مصلوب شد بعد از قرن چهار میلادی اونجا مقبره‌ای ساختن و کلیسایی ساختن و این‌ها در دوره‌ی رنسانس کلیسا بازسازی شد تمام این مدت هم پاپ اونجا شاه بود و قدرتی داشت و کم و زیاد داشت حکومت می‌کرد دوباره یه چند قرنی بپریم بیایم جلو برسیم به قرن 19 وقتی که ایتالیای متحد داره شکل می‌گیره باز دوباره یادآوری کنم ما از رو خیلی چیزا داریم می‌پریم از جمله از رو ناپلئون، خب ولی بپریم برسیم به اواسط قرن 19


audio: iguCUWY6EM4_0057.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
که بعد از اختلافات و جنگ با آلمان‌ها و بعد با فرانسه‌ی ناپلئون و اشغال و استقلال و همه چی ایتالیا درگیر یک نزاع داخلی می‌شه از زمان ناپلئون در قرن 18 تمایلات میهن دوستانه‌ی ایتالیایی ایتالیای یکپارچه داشتن و اینا داشت رشد می‌کرد در شبه‌جزیره رسید به جنگ‌های داخلی و شورش‌ها و گاریبالدی و اینا رو هم ما الان باهاش کاری نداریم وسطای قرن 19 ایتالیا متحد شد شد پادشاهی ایتالیا


audio: iguCUWY6EM4_0059.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
بعد گفتن ما با پایتخت‌مون رو هم می‌خوایم بیاریم بذاریم رم بالاخره رم بیش از دو هزار ساله که شهره شهر مهمی هم هست تمام این تاریخ پایتخت دولت‌های مهم و بزرگی بوده موقعیت خوبی هم داره تاریخ غنی هم داره اونجا می‌خوایم بشه پایتخت ایتالیای جدید مشکل ولی هست مشکل هم چیه؟ اینه که رم دست پاپه یعنی نقشه اینطوریه که همه ایتالیا الان شده یک پادشاهی یکپارچه به‌جز این یه تیکه


audio: iguCUWY6EM4_0061.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
یعنی حمله می‌کنه به این پادشاهی پاپ و حمله می‌کنه به رم و بدون مثلا زحمت خیلی زیادی هم می‌تونه بگیرتش پاپ می‌ره کنار رم می‌افته دست ایتالیایی‌ها


audio: iguCUWY6EM4_0063.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
می‌افته دست حکومت جدید ایتالیا که نکته‌ی بسیار مهم تفاوت خیلی مهم الان با قبل اینه که این حکومت جدید چیه؟ سکولاره نهاد دین دیگه توش نقشی نداره سر پاپ چه بلایی می‌آد؟ هیچی اون منطقه‌ی کوچیکی رو که داشت تو واتیکان پشت دیوارها اونو برای خودش نگه می‌داره اون تو می‌مونه در واقع اون تو زندانی می‌شه چون همه جای دیگه رو ایتالیایی‌ها گرفتن این وضعیت 60 سال ادامه پیدا می‌کنه وضعیت خیلی عجیبی هم هست


audio: iguCUWY6EM4_0064.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
پاپ پشت دیوارهای واتیکان می‌گه ای مردم من زندانی‌ام زندانی پادشاهی ایتالیایی هستم که از اونور پادشاهی ایتالیا رو اصلا به رسمیت نمی‌شناسه و قبول نداره اگر پاپ فقط قدرت سیاسی بود این وضعیت خب می‌شد یک جنگ داخلی یا بالاخره یه ارتشی می‌آوردن می‌زدن تمومش می‌کردن می‌رفت دیگه ولی پاپ فقط قدرت سیاسی نبود قدرت سیاسی بود و قدرت مذهبی هم بود قدرت مذهبیش خیلی هم زیادتر بود و این کار رو پیچیده می‌کرد


audio: iguCUWY6EM4_0065.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
برای همین هم تو این 60 سال پنج تا پاپ آمدن و رفتن و عملا چیزی عوض نشد سفت نشسته بودن پاپ‌ها و می‌گفتن نه شما اشغال‌گرین و ما با اشغال‌گر مذاکره نمی‌کنیم بود این وضعیت تا رسیدیم به قرن بیستم 1929 و موسولینی موسولینی وقتی نخست‌وزیر ایتالیا شد یه کار خیلی مهمی که کرد این بود که گفت من این مسئله رو می‌خوام حل کنم و حل هم کرد


audio: iguCUWY6EM4_0066.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
به نمایندگی از پادشاه ایتالیا با پاپ به توافق رسید یک قرارداد مهمی امضا کرد موسولینی با پاپ در 1929 که چی می‌داد به پاپ؟ حق حاکمیت بر واتیکان رو بهش می‌داد به‌اضافه 92 میلیون دلار پول پول برای چی؟ به جبران اون چیزی رو که ازش گرفته بودن


audio: iguCUWY6EM4_0068.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
حاکمیت اونجاها رو ازش گرفته بودن 92 میلیون دلار هم خسارت یا غرامت اونو داشت بهش می‌داد به‌اضافه‌ی حاکمیت بر منطقه واتیکان در مقابل پاپ ایتالیا رو به رسمیت می‌شناخت این حکومت جدید ایتالیای یکپارچه مهر تایید پاپ رو هم می‌گرفت و از اونور هم متعهد می‌شد که در جنگ‌ها و اینا بی‌طرف بمونه یعنی می‌بینم اون مهر تایید پاپ برای اینکه مشروعیت پادشاهی ایتالیا هم کامل بشه انگار همچنان لازم بوده برای همین هم طرفین تونستن هر کدوم


audio: iguCUWY6EM4_0069.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
یک مقداری از خواسته‌های خودشون بیان عقب یک مقداری از خواسته‌های طرف مقابل رو بهش بدن و برسن به نقطه‌ای که برای هر دو قابل پذیرش باشه یه مقداری هم پیچیده‌ست جزئیات توافق طبیعتا ولی به نظرم مهمه همین کلیتش رو ما بدونیم بالاخره یک میلیارد و 200 میلیون نفر کاتولیک در دنیا هستن یک درصد بزرگی از جمعیت دنیا هستن واتیکان مرکز مذهبی خیلی مهمیه و اینطوری به کمک موسولینی


audio: iguCUWY6EM4_0070.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
این کوچکترین دولت مستقل دنیا شکل گرفت در جایی که برای این جمعیت کاتولیک دنیا معنای مهم مذهبی هم داره کشوریه که هر چند خیلی کوچیکه هر چند در دل ایتالیاست هر چند واقعا هیچیش شبیه هیچ کشور دیگری نیست ولی خیلی از چیزهایی رو که از کشوری انتظار داریم داره دولت داره، قانون اساسی داره پولش که یوروئه ولی خب یورو خودش رو داره تمبر داره، پلیس داره، زندان داره، بانک داره ماشین پلاک می‌کنن


audio: iguCUWY6EM4_0072.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
و اینجور چیزها از پاپ کی محافظت می‌کنه؟ گارد محافظت پاپ کیه؟ گفتیم از ارتش سوئیسه این داستانیه که گفتیم از زمان پاپ جولیوس دوم باب شد از 1506 هم‌زمان با حکومت صفویه شاه‌اسماعیل صفوی در ایران 500 سال پیش ارتش سوئیس اون موقع شهرتی پیدا کرده بود به اینکه جنگجویان قوی‌ای داره که می‌تونه بفرسته به کشورهای دیگه به ارتش اونا کمک کنن هم قوی هم خیلی وفادار دلاوران وفادار و قوی


audio: iguCUWY6EM4_0074.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
تو فارسی من فکر کنم کلمه‌ی خیلی خوبی براش نداریم ما مثلا می‌گیم مزدور یا اجیر یه کسی که در قبال پول می‌ره برای ارتش دیگری کار می‌کنه تو انگلیسی فکر می‌کنم این معنی منفی که تو فارسی داره رو نداره اینا دلاورانی بودن که می‌رفتن در جنگی که جنگ خودشون نبود در ازای پول شرکت می‌کردن و به یک طرفی که ازش پول می‌گرفتن کمک می‌کردن در قرون وسطا و در دوران رنسانس خانواده‌های سلطنتی در اروپا خیلی از ارتش سوئیس


audio: iguCUWY6EM4_0075.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
از این مزدورها می‌گرفتن واقعا هم نجات دادن خیلی وقتا جان خانواده‌های سلطنتی رو نجات دادن از جمله در موقعیت‌های مهمی جان پاپ رو نجات دادن پاپ هم همین کار رو کرد اینا رو آورد و این سنت همچنان هم ادامه داره از چند تا جای مشخص هم هست انگار در سوئیس یه آدمایی با یه معیارهای مشخصی انتخاب می‌کنن می‌آن هر کدام هم دو سه سال بیشتر نیستن دو سه سال می‌آن و در واتیکان مستقر می‌شن و می‌شن گارد حفاظت پاپ سفرها هم باهاش می‌رن این سنت 500 ساله‌ست


audio: iguCUWY6EM4_0076.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
هم دوران هم قدیمه سنت قدیمی حساب می‌شه الان هم یادگاری از اون دورانیه که پاپ شاه بود دیگه چون این برای من یه نکته‌ی جدیدی بود که آره درسته که پاپ در راس تشکیلات کاتولیکه ولی پادشاه سیاسی هم هست یعنی پادشاه سیاسی واتیکان هم هست همین امروز پادشاه واتیکان پاپه در راس اون حکومت پاپه این یه خرده شاید برای ما جالب باشه که در دنیای مسیحیت و کاتولیک اینطوریه که یک تشکیلات فراگیری هست


audio: iguCUWY6EM4_0079.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
همون شرکت بزرگیه که تشکیلات کلیسای کاتولیکه رومن کاتولیکه چون کلیسای کاتولیک دیگه هم داریم که مدیرعاملش پاپه انگار منتها این مدیرعامل یا در واقع پادشاه یک پادشاه مطلقه‌ست


audio: iguCUWY6EM4_0081.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
مشروطه نیست مجلس و اینا نداره که قدرتش رو مشروط کنن از این نظر مثل عربستانه مثل قطره منتها با اونا فرق می‌کنه از این نظر که موروثی نیست یعنی پادشاه مطلقی داره که انتخاب می‌شه توسط یک گروه محدودی البته شاید به‌خاطر همینم هست که مثلا تو اتحادیه اروپا نیست چون تو اتحادیه اروپا فقط دموکراسی‌ها رو راه می‌دن و واتیکان دموکراسی نیست شهروندای واتیکان کی‌ان؟


audio: iguCUWY6EM4_0083.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
هیچکس هم متولد واتیکان نیست یعنی هیچکس اونجا به دنیا نمی‌آد که شهروند اونجا بشه هیچکس واتیکانی اصلا به دنیا نمی‌آد هر کی شهروند واتیکانه پاپ بهش داده شهروندی رو چون داره برای پاپ کار می‌کنه به کسانی می‌ده که براش کار می‌کنن وقتی هم که کارشون تموم بشه شهروندی‌شون رو از دست می‌دن


audio: iguCUWY6EM4_0085.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
یه کم بیشتر شاید کاردینال و دیپلمات و امور کاتولیکی و کلیسایی و این صحبتا اینطوریه که واتیکان می‌شه یه کشوری با جمعیت زیر هزار نفر که سالانه چند میلیون بازدیدکننده داره آب و غذا و برق و اینا رو از کجا می‌آرن؟ اینا همه‌ش با ایتالیاست در عمل اون قرارداد بندهای مختلفی داره و البته اختلافاتی هم بعدا بوده مثلا سر فاضلاب و این چیزا ولی بیشتر چیزها رو ایتالیا موظفه که تامین کنه براشون


audio: iguCUWY6EM4_0086.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
و البته خب از نذورات و اهدایی کاتولیک‌های سرتاسر جهان درآمد زیادی هم دارن فقط یادمون باشه که درباره‌ی کلیسای کاتولیک رم داشتیم اینجا صحبت می‌کردیم کلیسایی که قدرت سیاسی امپراتوری روم تقویتش کرد سوار قدرت اون شد و رفت بالا ولی بعد که امپراتوری روم افول کرد قدرت کلیسا کم که نشد هیچ بیشتر هم شد و بعد هم تونست بعد از امپراتوری روم به حیات خودش ادامه بده کم‌وزیاد و کم‌وزیاد


audio: iguCUWY6EM4_0087.opus
source: youtube
source_id: iguCUWY6EM4
invalidation: VALID
text:
و نهایتا خودشو برسونه به قرن بیستم و قرن بیست‌ویکم و همچنان هر چند منطقه‌ای که تحت کنترل داره کوچیکه ولی بالاخره پادشاهی خودش رو حکومت خودش رو حفظ کرد هر چقدر هم کوچیک و اثرش رو هم در دنیا تا حدی تونست نگه داره


audio: y4_2p2IkSCE_0002.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
چی می‌شه که عوض می‌شه؟ چون این چیزا در جامعه عوض می‌شن با چه الگویی عوض می‌شن؟ این کتاب درباره اینه درباره فرایند تغییر در جامعه چطوری ایده‌ها، باورها و رفتارهایی در جامعه فراگیر می‌شن؟


audio: y4_2p2IkSCE_0004.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
منتها زاویه‌ای که کتاب به این موضوع نگاه می‌کنه یه خرده زاویه خاصیه نویسنده کتاب جامعه‌شناسه منتها جامعه‌شناسیه که روی این شبکه‌های اجتماعی کار می‌کنه شبکه‌های اجتماعی منظورم این پلتفرم‌ها نیست توییتر و اینستاگرام و اکس و اینا نیست شبکه‌ها، نتورک‌هایی از آدم‌ها در اجتماع شبکه روابط بین این آدم‌ها منظورمون اینه سوشال‌مدیا رو نمی‌گیم و وقتی که می‌گه از این زاویه نگاه کنیم یک چیزهای جالبی می‌بینیم سرنخ‌های تازه‌ای دست‌مون می‌آد


audio: y4_2p2IkSCE_0006.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
و این خیلی به دردمون می‌خوره به‌خاطر اینکه اگر ما یه چیزی داریم که دوست داریم جا بیفته می‌خوایم حالا یک محصول تازه‌ای معرفی کنیم می‌خوایم یک سرویس جدیدی رو معرفی کنیم


audio: y4_2p2IkSCE_0007.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یا می‌خوایم یک هنجار اجتماعی رو جلوی گسترشش رو بگیریم یا یک هنجار اجتماعی رو ترویج بکنیم یا یک ایده سیاسی رو ترویج بکنیم یا جلوی گسترشش رو بگیریم


audio: y4_2p2IkSCE_0008.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یا حداقل وقتی شاهد هستیم که این همه ایده تلاش می‌شه که گسترش پیدا بکنه ما یه مقدار چشم‌مون بازتره که چه اتفاقی داره می‌افته هر جای این قصه که باشیم که همه‌مون یک جایی در این قصه هستیم یه خرده چشم‌مون به مکانیزمی که این دنیا داره توش کار می‌کنه بازتر می‌شه


audio: y4_2p2IkSCE_0009.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
چی می‌گه حالا کتاب؟ کتاب ته ته حرفش یه حرفه اینه که این تشبیه این استعاره‌ی ایده‌ها مثل ویروس‌ها پخش می‌شن این حرف درستی نیست می‌گه چند دهه ازش استفاده کردیم فکر کردیم استعاره خوبیه استاندارد بود محبوب بود در علوم اجتماعی می‌گفتیم بله تغییر در اجتماع مثل انتشار ویروس اتفاق می‌افته


audio: y4_2p2IkSCE_0011.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
مثلا می‌گه کار تبلیغات‌چی‌ها رو نگاه کنید کسایی که کار تبلیغات می‌کنن می‌گه اینا خیلیاشون از قدیم باور داشتن سفت و سخت که فرایند قبولوندن محصول، محصول جدید به یک آدمی این یک فرایند یک‌طرفه‌ست یعنی از بالا به پایینه شرکت تولیدکننده محصولش رو تبلیغ می‌کنه آدمای معروف می‌آره آدمای اثرگذار می‌آره


audio: y4_2p2IkSCE_0012.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
آدمای اینفلوئنسر می‌آره که از محصولش استفاده کنن که حرفش برسه به مخاطبی که از خودش اکشنی نداره خیلی پسیو غیرفعال نشسته و این اطلاعات رو داره می‌گیره از زمان روزنامه و رادیو و تلویزیون و اینا بود هنوز هم هست خیلیا هم که می‌خوان تبلیغات بکنن وقتی یه ایده جدیدی دارن محصول جدیدی دارن خیلی هیجان دارن که اینو برن معرفیش بکنن می‌رن دنبال یه ستاره بزرگی


audio: y4_2p2IkSCE_0013.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
دنبال یک اینفلوئنسری باز اینفلوئنسر به معنی هر کسی که چند تا فالوور داره منظورمون نیست اینفلوئنسر کسیه که می‌تونه اثر بگذاره آدمای خیلی گنده آدمی که انگار وسط یک شبکه اجتماعی خیلی بزرگی نشسته می‌رن سراغ یه همچین آدمی و می‌گن که تو این محصول ما رو یا تایید کن یا معرفی کن یا بگی دستت یا تبلیغش بکن چون ایده اینه چون این آدم نشسته وسط کلی آدم


audio: y4_2p2IkSCE_0016.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
پس شنونده داره پس به حرفش گوش می‌دن و نویسنده می‌گه یکی از قدیمی‌ترین و با دوام‌ترین اشتباه‌هاییه که در این مورد می‌کنیم و ریشه‌ش هم در خطاهاییه در علوم اجتماعی از همون جا هم وارد دنیای تبلیغات و فروش و بازاریابی و روابط عمومی و حتی سیاست شده


audio: y4_2p2IkSCE_0017.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اینو داره کلا زیرابش رو می‌زنه اینکه شما بری یه آدمی رو پیدا کنی که خیلی فالوور داره خیلی بهش وصلن حرفت رو بذاری تو دهن اون یا محصولت رو بذاری تو دست اون و بعد دیگه مطمئن بشی که این می‌گیره یا خیلی شانست رو برده باشی بالا که این می‌گیره


audio: y4_2p2IkSCE_0020.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یک پلتفرم بازی آنلاین بود می‌رفتی توش یک زندگی مجازی بود شما یه شخصیتی داشتی امکاناتی داشتی کار باید می‌کردی و روابطی درست می‌کردی و پول در می‌آوردی حالا همون پول مجازی اونجا رو در می‌آوردی و زندگی می‌کردی اونجا دیگه بعد یه سری آپشن می‌شد خرید


audio: y4_2p2IkSCE_0021.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یعنی شما به عنوان مثلا یه شخصیتی می‌رفتی لباس می‌خریدی یا یک حرکتی یه رفتاری یه چیزایی اینطوری می‌خریدی مثلا مدل سلام کردنت رو مدل خندیدنت رو می‌تونستی از این کارا بکنی اینجا چون عادت رفتاری به عنوان یک چیزی بود که می‌شد خریدش و اضافه‌ش کرد یه جایی بود که می‌شد یه تحقیق جالبی انجام داد


audio: y4_2p2IkSCE_0022.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
آمدن چیکار کردن؟ گفتن که شخصیت‌های این بازی اینطوری بود که مثلا به همدیگه می‌رسیدن سرشون رو تکون می‌دادن به هم سلام می‌کردن مثلا خب


audio: y4_2p2IkSCE_0025.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
خیلی اتفاق جالبی بود دیگه چون می‌شد نقطه به نقطه این الگوی گسترش رفتار رو دنبال کرد در دنیای واقعی نمی‌شد یه چیزی رو از لحظه صفرش اینطوری دنبال کرد ولی اینجا می‌شد رفتار رو می‌شد از لحظه صفرش اینطوری دنبال کرد


audio: y4_2p2IkSCE_0026.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
دیدگاه رایج هم اون موقع چیه؟ اینه که تو این شبکه روابط بازیکن‌ها باید بگردیم دنبال اینفلوئنسرها دنبال اپرا وینفری‌های بازی فرض اینه که یکی از این اینفلوئنسرها یک رفتار جدید رو انجام بده دست بده به جای سر تکون دادن بقیه هم شروع می‌کنن اونایی که دنبالش می‌کنن دنبال این انجام دادن و دیگه موج از اونجا می‌گیره


audio: y4_2p2IkSCE_0027.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
نتیجه ولی چی نشون داد؟ برعکسش رو نشون داد نتیجه نشون داد که اپراها که کسایی که بیشترین ارتباطات رو دارن کسایی که مرکز شبکه هستن آدمایی که به آدمای خیلی زیادی وصلن اینا اتفاقا اثرشون در گسترش رفتارها خیلی کمه چون دیدن که هرچی من آدم بهم بیشتر وصل باشه در برابر انجام دادن یک رفتار جدید یه خرده محافظه‌کارترم


audio: y4_2p2IkSCE_0028.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
سخت‌تر حاضرم ریسک کنم برم یه کار تازه بکنم چون کار تازه یعنی کاری که بیشتر آدمایی که به من وصلن انجام نمی‌دن دیگه برای همینه که تازه‌ست و من معمولا خودم رو تو همچین موقعیتی قرار نمی‌دم


audio: y4_2p2IkSCE_0029.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
کی من خودم رو می‌ذارم شروع می‌کنم اون رفتارا رو انجام دادن؟ وقتی که روند اجتماعی راه افتاده این چیزیه که به اسم مسئله هماهنگی می‌شناسیمش هر حرکت و رفتاری که ما می‌کنیم یا شروع به استفاده‌ش می‌کنیم رفتاریه که قراره ما رو با بقیه هماهنگ بکنه توی این دنیای مجازیه این بازیه سوال محققا این بود که چقدر آدم باید یک حرکت تازه مثل مثلا دست دادن رو انجام بدن


audio: y4_2p2IkSCE_0030.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
تا چند نفر دیگه هم تصمیم بگیرن انجامش بدن و جواب این بود که بستگی داره بستگی داره به اندازه شبکه اجتماعی شما یعنی چی؟ یعنی شما فکر کن دو نفر شروع کنن صبح به صبح که همدیگه رو می‌بینن با هم دست بدن به جای اینکه سر تکون بدن به همدیگه آیا دو نفر عدد کافی‌ایه که من ازش اثر بگیرم یا عدد کمیه؟ بستگی داره بستگی داره من کلا چند نفر رو می‌بینم بستگی داره من چند نفر رو می‌شناسم


audio: y4_2p2IkSCE_0032.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
من 10 نفر دارم دور خودم یا هزار نفر دارم دور خودم؟ یعنی اون چیزی که روی نظر من و رفتار من و عقیده من و این‌ها تاثیر می‌ذاره نسبت داره با درصد آدم‌هایی که دوروبر من این کاره رو انجام می‌دن یا ایده جدیده رو گرفتن یا پذیرفتن یا ایده قدیمیه رو گذاشتن کنار اصلا مشروعیت یک نظر یا یک رفتار یا یک عقیده جدید برای ما از اینجایی می‌آد که چقدر آدمای دوروبر ما


audio: y4_2p2IkSCE_0033.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
این چیز جدید رفتار جدید رو پسندیده باشن پذیرفته باشن یا اون رفتاری رو که تا دیروز می‌پسندیدن و می‌پذیرفتن دیگه گذاشته باشن کنار دیگه نپذیرن


audio: y4_2p2IkSCE_0035.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
درباره دیوار برلین مثلا می‌گه که همون موقعیه که دیوار داشت می‌اومد پایین یک جامعه‌شناسی رفته بود آلمان شرقی و با مردم مصاحبه می‌کرد که چی شد شما رفتید به اعتراضات ملحق شدید؟ نمی‌ترسیدید بکشنتون؟ نمی‌ترسید زندانی‌تون بکنن؟ با بیشتر از هزار نفر صحبت کرد و جواب‌های پرسش‌نامه‌هاش رو منتشر کرد یه چیز جالبی که مشخص شد این بود که


audio: y4_2p2IkSCE_0036.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اینکه آدما به اعتراضات ملحق بشن بپیوندن یا نپیوندن فقط به این ربط نداره که چقدر از وضعیت ناراضی هستن یا نیستن فقط خشم و فقر و خستگی و بی‌عدالتی و اینا نیست اینا احساسیه که خیلی‌ها داشتن تقریبا همه داشتن اصلا اون چیزی که تعیین می‌کرد یه نفر به اعتراض‌ها می‌پیونده یا نمی‌پیونده شبکه اجتماعیش بود یعنی وقتی یه نفر می‌دید


audio: y4_2p2IkSCE_0037.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
خانواده‌ش دوستاش دارن می‌رن راهپیمایی او هم تشویق می‌شد که بره همه انگار به همدیگه نگاه می‌کنن همه به دوروبرشون نگاه می‌کنن همون مسئله هماهنگی خیلی جاهای دیگه هم این هست نویسنده می‌گه در جنبش حقوق مدنی در آمریکا که از نظر تاریخی و فرهنگی و سیاسی و همه چی خیلی فرق داره با وضعیت آلمان شرقی


audio: y4_2p2IkSCE_0038.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
این نکته مشترک رو با اون داره اینجا هم عامل کلیدی برای اینکه شهروندای آمریکایی بیان در اعتراضات شرکت بکنن این بود که آدمای دیگری در شبکه اجتماعی‌شون مشغول اعتراض باشن


audio: y4_2p2IkSCE_0041.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یا فروریختن دیوار برلین اینا اینه که این یکی در عصر اینترنت اتفاق افتاده و ما الان می‌تونیم برگردیم با یه تخمینی رد پای تحولات آدم‌ها رو از حضورشون در سوشال‌مدیا ببینیم دقیق نیست کامل نیست جامع نیست ولی می‌تونیم یه بررسی‌هایی بکنیم ببینیم که از کجا از چه زمانی شروع کردن اینا به یه رشدی کردن واقعا هم آمدن این کار رو کردن


audio: y4_2p2IkSCE_0042.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
واقعا هم آمدن بیش از 13 میلیون توییت رو بررسی کردن ببینن الگویی که ازش در می‌آد چیه و الگویی که دراومد ازش خیلی شبیه بود با الگویی که در تونس بود در مراکش بود یا در لیبی بود همه این موارد در همه این موارد وقتی فعالیت در سوشال‌مدیا به نتیجه عملی رسیده بود یعنی باعث شده بود که آدما بیان توی خیابون ترجمه شده بود به اینکه آدما بیان تو خیابون


audio: y4_2p2IkSCE_0043.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
که بیشتر پیام‌ها بیشتر توییت‌ها از یه نقطه مرکزی یا از نقاط مرکزی نمی‌آمدن از حاشیه‌ها می‌آمدن یعنی چی؟ یعنی اون موقعی نبود که اینفلوئنسرهای خیلی شاخ یک حرفی رو بزنن اون موقعی بود که آدمای عادی آدمای حاشیه پیامه رو بگن توییته رو بکنن


audio: y4_2p2IkSCE_0044.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یعنی شما اگه می‌خواستی ببینی حالا الان که همه اتفاقا افتاده می‌خواستی ببینی کدوم یکی از این فراخوان‌ها تبدیل می‌شه به یه چیزی که آدمای زیادی توش جمع می‌شن واضح هم هست شاید طبیعی هم هست ولی یه خرده‌ای با طرز فکر جاافتاده ما متفاوته باید برمی‌گشتی می‌دیدی کی بود اولش کدوم یکی از این فراخوانا بود که از اولش آدمای زیادتری در حاشیه‌ها داشتن توییتش می‌کردن


audio: y4_2p2IkSCE_0045.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
بیشترین تاثیر رو آدم مهما و اینفلوئنسرها و پرفالوورا ندارن بیشترین تاثیر مال آدمای معمولیه آدمای معمولی بیشترین اثر رو روی هم می‌ذارن رشد اصلی در حاشیه‌های شبکه‌ی روابط اجتماعی شروع می‌شه اونجایی که آدما بیشتر با همین دوروبری‌های خودشون در تماسن این اثرگذاریه که باعث تغییر می‌شه رفتار رو تغییر می‌ده باور رو تغییر می‌ده اینکه یه سلبریتی خیلی پرفالووری دعوت به اعتراض بکنه


audio: y4_2p2IkSCE_0046.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یا یک فعال سیاسی فعال اجتماعی دعوت به اعتراض بکنه ما وقتی داریم درباره تغییر در اجتماع صحبت می‌کنیم اون به این اندازه ملاک نیست که اتفاقاتی که در حاشیه‌های شبکه می‌افته ملاکه


audio: y4_2p2IkSCE_0047.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یادمون هم باشه نویسنده داره می‌گه اینا نتایج تحقیقات علم شبکه‌ست در این 50 سال گذشته چیزی که تایید کردن این‌ها چیزی که تکرار کردن اینه که تغییر واقعی از شبکه‌های اجتماعی آدما می‌آد در خانواده‌شون، در دوستان‌شون، در همسایه‌هاشون درس بزرگ اول اینه که برای اثرگذاری نقش عمده نقش اصلی مال آدمای معمولیه


audio: y4_2p2IkSCE_0049.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یه چیز خیلی جالبی می‌گه درباره شبکه‌ها می‌گه ما شبکه روابطی داریم هر کدوم‌مون خانواده نزدیک‌مون هستن خانواده گسترده‌تر فامیلامون هستن مثلا خانواده هستن فامیلا هستن دوستان هستن همکاران هستن همسایه‌ها، آشناها آشناهای آشناها می‌گه همه اینا اینا دو جور اتصالن این اتصال‌ها یا قوی‌ان یا ضعیفن یا محکمن یا یه خرده شلن اتصال قوی می‌شه خانواده


audio: y4_2p2IkSCE_0050.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
می‌شه دوستان صمیمی می‌شه اون حلقه اجتماعی نزدیک اتصال ضعیف هم می‌شه همکلاسی سابق کسی که مثلا تو جلسه می‌بینیمش کسی که تو سفر می‌ریم ممکنه بهش بربخوریم بعد می‌گه مثلا یه چیزی مثل طاعون این در شبکه اتصال‌های قوی منتشر می‌شه یعنی بین آدمایی که نزدیک به هم زندگی می‌کنن حالا قرن 14 البته اتصال‌های ضعیف خیلی زیاد نیست چون آدما بیشتر اصلا


audio: y4_2p2IkSCE_0051.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
بیشتر عمرشون رو تو یک شهرن و تو یک محله‌ان سفر خیلی اتفاق نادریه دنیا خیلی ساکنه ولی باز همون مدل طاعون رو که نگاه بکنیم می‌بینیم که اتصال‌های ضعیفه که انتقال طاعون رو ممکن می‌کنه آدما آره با اتصال‌های قوی‌شون دارن زندگی می‌کنن ولی هر تماسی که با دنیای خارج از این شبکه خودشون دارن یعنی هر کدوم از اتصال‌های ضعیف که برقرار می‌شه جغرافیایی باعث گسترش طاعون می‌شه


audio: y4_2p2IkSCE_0052.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
هر شهری که درگیر می‌شه به تدریج شهرا و روستاهای اطرافش هم درگیر می‌شن اون چیزی که انتقال رو ممکن می‌کنه اون اتصال‌های ضعیفه


audio: y4_2p2IkSCE_0053.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
از طاعون بیایم بیرون بیایم به دنیای خودمون وقتی شما دنبال کار می‌گردی کار اگر پیدا بکنی اون چیزی که به دردت خورده در بیشتر مواقع از طریق یکی از اتصال‌های ضعیفت بهت رسیده از یه آدمی که دورادور می‌شناسین همدیگه رو از یه آدمی که یه زمانی با هم همکار بودین این قدرت اتصال‌های ضعیفه


audio: y4_2p2IkSCE_0057.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
احتمالا اطلاعات‌شون همون اطلاعاتیه که من دارم ما به یک اطلاعات دسترسی داریم یعنی این شبکه احتمال اینکه بتونه خبر تازه‌ای به من بده کمه هر چی اینا می‌خوان به من بگن رو من می‌دونم برای همینه که بیشتر فرصت‌های شغلی رو من از اتصال‌های ضعیفم می‌تونم پیدا بکنم


audio: y4_2p2IkSCE_0058.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
این رو بهش می‌گه قدرت اتصال‌های ضعیف یعنی یه اطلاعاتی که می‌خواد منتشر بشه چیزی که گسترشش رو سریع می‌کنه چیه؟ اتصال‌های ضعیفن


audio: y4_2p2IkSCE_0059.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
و از همین استفاده می‌کردن جامعه‌شناس‌هایی و می‌گفتن که با همین اتصال‌های ضعیفه که همه چیز منتشر می‌شه پخش می‌شه در شبکه‌ها ایده این اتصال‌های ضعیف قدرت اتصال‌های ضعیف از مشاهده انتشار بیماری‌ها هم می‌آد عوامل بیماری‌زا ویروس‌ها، باکتری‌ها اینا با یه تماس ساده‌ای گاهی از فرد مبتلا به فرد سالم منتقل می‌شن هرچی هم اتصال‌های ضعیف بیشتر باشه


audio: y4_2p2IkSCE_0060.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یعنی یه آدمی باشه که تو کوچه و تو خیابون و مغازه و اینا با آدمای پراکنده بیشتری تماس داشته باشه خب احتمال اینکه بتونه منتقل بکنه بیشتره بیماری هم بیشتر منتقل می‌شه هرچی از این اتصالات زیاد باشه برای همین هم توضیح می‌داد چرا در یک همه‌گیری مثل طاعون سیاه شهر به شهر بیماری می‌رفت جلو یه نفر بیمار از یک روستا می‌رفت یک روستای دیگه بیماری رو با خودش می‌برد یعنی قدم‌به‌قدم بیماری می‌رفت جلو


audio: y4_2p2IkSCE_0061.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اطلاعات هم می‌گفتن همین‌طوری می‌ره جلو آزمایش میلگرام هم همین رو نشون می‌داد چندین دهه هم همین‌طور فکر می‌کردن


audio: y4_2p2IkSCE_0062.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
که همه چی از مصرف یک محصول تا یک هنجار اجتماعی تا جنبش‌های سیاسی تا تکنولوژی‌های اجتماعی، اطلاعات همه چی مثل ویروس منتشر می‌شه


audio: y4_2p2IkSCE_0063.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
در حالی که ما حالا دیدیم که توییتر اینطوری نبود و نویسنده توضیح می‌ده که من هم تحقیقات خودم هم تحقیقات دانشمندان علوم اجتماعی و شبکه نشون می‌ده که اینطوری نیست همه چیز مثل ویروس یا مثل اطلاعات منتشر نمی‌شه این چیزایی که ما تا حالا دیدیم درباره قدرت اتصال‌های ضعیف بود


audio: y4_2p2IkSCE_0066.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
چیه حرف اینا؟ حرف اینا اینه که همه چیز مثل ویروس منتقل نمی‌شه منتشر نمی‌شه اطلاعات داستانش با رفتارها و باورها فرق می‌کنه اطلاعات می‌تونه از یک نفر جهش کنه بره به آشنای دورش اونطوری منتشر بشه


audio: y4_2p2IkSCE_0067.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اما یک باوری یا یک رفتاری اگر بخواد تغییر بکنه اینکه ببینی یه آدم آشنایی داره این کار رو می‌کنه اینکه یک اینفلوئنسری داره این کار رو می‌کنه اینا کافی نیست باید مدام ببینی که آدمای دوروبرت دارن این کار رو می‌کنن یا دارن این کار رو نمی‌کنن


audio: y4_2p2IkSCE_0068.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یا دارن این باور رو این عقیده رو می‌پذیرن یا باور و عقیده‌ای رو که داشتن می‌گذارن کنار اینو باید در آدمای نزدیکت ببینی


audio: y4_2p2IkSCE_0069.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اتصال‌های ضعیف در این کار ضعیفن در انتقال اطلاعات قوی‌ان ولی در اینکه بخوان انتشار بدن رفتارها رو یا عقیده‌های جدید رو اینجا ضعیفن برای انتقال رفتار و باور خوب نیستن


audio: y4_2p2IkSCE_0070.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
توضیح می‌ده که چرا توییتر جغرافیایی رشد می‌کرد محله به محله پیش می‌رفت اینکه من تصادفی یه نفر رو ببینم که داره توییتر استفاده می‌کنه خیلی اهمیتی نداره اون جایی مهم می‌شه که من ببینم آدمای دوروبر من آدمای مهم و نزدیک و وصل دوروبر من دارن از توییتر استفاده می‌کنن


audio: y4_2p2IkSCE_0071.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
و البته می‌بینیم که توییتر هم توی مسیر رشدش یه جهشایی داره یهو جابه‌جا می‌شه می‌ره تو یه شهر دیگری سر بلند می‌کنه گفتیم تا دم شهر پورتولا آمده بود ولی یک سال طول کشید بره اون تو پا بگیره اون تو نه اینکه هیچ‌کی استفاده نمی‌کرد منظور اینه که اونجا پا بگیره گسترش پیدا کنه خیلیا استفاده کنن ولی پریده بود از سانفرانسیسکو پریده بود رفته بود کمبریج چرا؟ به‌خاطر اینکه این ویژگی دنیای مدرنه یک سری اتصال‌های قوی دارن آدم‌ها


audio: y4_2p2IkSCE_0072.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
که کنارشون نیستن جغرافیایی توییتر داشت از یک شبکه پنهانی از اتصال‌های قوی استفاده می‌کرد که اینا پراکنده بودن در سرتاسر آمریکا آدمایی که به هم خیلی نزدیک هستن ولی جغرافیایی از هم دورن چی بود این شبکه؟ آدمای سانفرانسیسکو چه چیز مشترکی دارن به اهالی کمبریج؟ که مثلا با اهالی پورتولا ندارن ام‌آی‌تی و استنفورد و هاروارد و برکلی و بوستون یونیورسیتی و


audio: y4_2p2IkSCE_0073.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
این دانشگاه‌هایی که اواخر دهه 90 اوایل دهه 2000 اینا ده‌ها هزار فارغ‌التحصیل تازه داده بودن بیرون به جامعه که ذهن‌شون به تکنولوژی آشنا بود خیلیاشون در همون بوستون و اطرافش داشتن کار می‌کردن اینا در سال‌های جوانی و در سال‌هایی که خیلی تاثیرپذیر بودن در یک فضای دانشگاهی شبیه هم بودن الان هم داشتن در یک مجموعه بزرگی از شرکت‌های تک کار می‌کردن


audio: y4_2p2IkSCE_0074.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
و واقعا شبکه بین این‌ها یک اتصال خیلی نزدیک خیلی محکمی بود با اینکه جغرافیایی کنار هم نبودن مخصوصا وقتی پای یک سوشال‌مدیای جدید وسط بود خیلی دیگه شبکه اینا قوی می‌شد خیلی به کار می‌آمد قدرتش


audio: y4_2p2IkSCE_0075.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
می‌بینیم یعنی دو تا اتصال مختلفی که آدم‌ها دارن در شبکه‌های اجتماعی‌شون در جاهای متفاوتی به درد می‌خورن اینطوری نیست که مدل انتقال ویروس فقط مال خودش باشه نه اطلاعات اطلاعات یعنی چی؟ یعنی خبر، اخبار، شایعه اینا چیزایی هستن که مثل ویروس پخش می‌شن اطلاعات و شایع و خبر مثل ویروس پخش می‌شن


audio: y4_2p2IkSCE_0076.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
رفتار، عقیده، الگوی مصرف ایناست که روش پخش شدن‌شون فرق داره در واقع کتاب داره درباره یک تفاوتی صحبت می‌کنه بین الگوی شیوع خبر و الگوی رایج شدن یک عقیده یا یک رفتار


audio: y4_2p2IkSCE_0077.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یه چیزایی مثل ویروس منتقل می‌شن یک سری ایده‌های ساده اینا مثل ویروس منتشر می‌شن همون اتصال‌های ضعیفن که پخش‌شون می‌کنن اما یه سری ایده‌ها اینطوری نیستن ایده‌هایی که یه مقدار سرمایه‌گذاری لازم دارن سرمایه‌گذاری پولی ممکنه لازم داشته باشن سرمایه‌گذاری وقتی ممکنه لازم داشته باشن اعتبار اجتماعی شاید باید لازم باشه سرمایه بشه براشون اینا رو که نگاه می‌کنم من می‌فهمم که اینا داستان‌شون فرق می‌کنه


audio: y4_2p2IkSCE_0078.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
دو تا مکانیزم شیوع مختلف داریم انگار یک دونه شیوع ساده یک دونه شیوع پیچیده ساده همونیه که مثل ویروسه یه نفری که ویروس رو داره تماس داره با یه نفر و منتقلش می‌کنه و می‌ره اتصال‌های ضعیف راه شیوع گسترده رو فراهم می‌کنن


audio: y4_2p2IkSCE_0079.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
شایعه هم می‌گه همین‌طوریه اخبار هم همین‌طوریه فرصت‌های شغلی هم همین‌طوریه گفتیم همه اینا شیوع ساده دارن


audio: y4_2p2IkSCE_0081.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اما اوضاع برای شیوع پیچیده فرق می‌کنه اونجاهاست که می‌بینیم اینفلوئنسرها و ستاره‌ها و مرکز شبکه اونقدری نقشش مهم نیست و طبعا یه سوالی که پیش می‌آد اینه که خب فرق اینا با همدیگه چیه؟ یعنی چی می‌شه که یک چیزی شیوعش پیچیده می‌شه؟ تفاوت این‌ها از کجا می‌آد؟ نویسنده می‌گه که جایی که در برابر گسترش یک چیزی مقاومت وجود داشته باشه در برابر اخبار مقاومتی وجود نداره


audio: y4_2p2IkSCE_0082.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
در برابر شایعه مقاومتی وجود نداره اینا ساده منتشر می‌شن ولی اگر شما یک باور تازه‌ای یک رفتار تازه‌ای عقیده تازه‌ای داری که مقاومتی در برابرش هست اینجا شیوع پیچیده می‌شه مقاومت مثل چی؟ چهار جور منشا مقاومت رو می‌گه می‌گه مثلا بعضی از رفتارها و عقیده‌های تازه اینا مسئله مقاومت هماهنگی جلوشونه اینا فقط وقتی جا می‌افتن


audio: y4_2p2IkSCE_0083.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
که آدما با هم شروع کنن استفاده کردن یعنی اصلا ارزش‌شون بستگی داره به تعداد آدمایی که ازش استفاده می‌کنن خیلی از تکنولوژی‌های ارتباطی اینطورین من یه اپی داشته باشم برای تماس تلفنی خیلی هم عالی باشه ولی هیچ‌کی نداشته باشه خب این به چه درد من می‌خوره؟ اگه همه از اینا استفاده نکنن اینا عملا به دردی نمی‌خورن و ازون طرف هرچی آدمای بیشتری استفاده کنن ارزش‌شون بیشتر می‌شه این یه جور مقاومتی در برابر گسترش اینا درست می‌کنه یا یه مسئله دیگری که مقاومت درست می‌کنه


audio: y4_2p2IkSCE_0085.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
و هرچی آدم ببینه که آدمای بیشتری دوروبرش دارن ازش استفاده می‌کنن این کار تازه‌هه رو دارن می‌کنن یه خرده خیالش راحت‌تر می‌شه اعتمادش جلب می‌شه


audio: y4_2p2IkSCE_0087.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
مخصوصا یه جایی که یه کار تازه ممکنه اعتبار اجتماعی ما رو یه خرده ریسک توش بیاره مسئله خطر یا اصلا مطرح باشه این تایید اجتماعی برای ما خیلی مهمه


audio: y4_2p2IkSCE_0088.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یا یه جور دیگری از مانع مانع سومی که می‌گه می‌گه مشروعیته می‌گه یه سری چیزایی قبل از اینکه همه‌گیر بشن باید تایید اجتماعی بیاد پشت‌شون یعنی مانعی که هست خطر اینه که من آبروم بره من خجالت بکشم سرافکنده بشم و من هرچی ببینم آدمای بیشتری این رفتاره رو دارن می‌کنن متوجه می‌شم که خب احتمال اینکه من شرمنده بشم یا اعتبار اجتماعی من بخواد از بین بره یا بیاد پایین کمه دیگه


audio: y4_2p2IkSCE_0089.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
بیشتر تمایل پیدا می‌کنم که منم حالا دیگه اون کار رو بکنم به نظر می‌رسه که مثلا فحش دادن مثلا می‌گم مثلا فحش دادن در عموم در جلوی بقیه دیگه کار بدی نیست انگار دیگه باعث خجالت نیست مشروعیت داره شاید مثال خوبی نزده باشم ولی الان به ذهنم آمد گفتم کتاب مثالایی که می‌زنه مثلا مدای جدید لباس می‌گه خیلی وقتا اینطوری‌ان یا از یک ایده‌های سیاسی یا اجتماعی طرفداری کردن اینطوری هست


audio: y4_2p2IkSCE_0090.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
ایده‌های تازه‌ای طرفداری کردن اینطوری هستن یا یه چیز دیگری که می‌تونه تغییر بده دیگه شیوع، انتشار ساده نباشه پیچیده باشه هیجانه مثل مثلا یه رویداد ورزشی یا اعتراض‌های اجتماعی وقتی که می‌بینیم دیگران شوقی دارن و هیجان دارن ما هم تشویق می‌شیم که اون رفتار خاص رو یا اون کار خاص رو انجام بدیم اینا هم شیوعش شیوعیه که یه مقداری پیچیده‌ست حرف مهم حرف اصلی اینه که


audio: y4_2p2IkSCE_0091.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
وقتی که یک موضوعی با یک یا چند تا از این موانعی که گفتیم روبه‌رو بشه دیگه شیوعش در جامعه مثل ویروس ساده نیست فقط وقتی شایع می‌شه که آدما ببینن دوروبریاشون یعنی همون اتصال‌های قوی شبکه اجتماعی‌شون دارن این تصمیمه رو می‌گیرن دارن این باور جدیده رو این رفتار تازه‌هه رو می‌گیرن برای خودشون می‌گیرن اینو برمی‌گزینن و نکته خیلی جالب‌تر دیگه اینه که


audio: y4_2p2IkSCE_0092.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
چیزهایی که اینطوری پیچیده شایع می‌شن و این موانع هم پشت سر در واقع اول جلوشون بوده این‌ها ماندگارتر هم می‌شن شایعه می‌تونه زود فراموش بشه چون من یه بار از یه نفری یه شایعه‌ای می‌شنوم و رد می‌شم و می‌رم دیگه


audio: y4_2p2IkSCE_0093.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اما رفتار یا عقیده‌ای که تعداد قابل‌توجهی از آدم‌های نزدیک در شبکه اجتماعی من اون رو اقتباس کرده باشن برای خودشون این یعنی مدام داره برای من جلوی من تکرار می‌شه و این باعث می‌شه که این موضوع این موضوعی که حالا شایع هم شده ماندگار هم بشه


audio: y4_2p2IkSCE_0094.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یک پارادوکس یک مناقض‌نمای خیلی جالبی انگار اینجا هست دیگه همون چیزایی که مانع هستن سخت می‌کنن کار شایع شدن یک تغییر جدید رو همونا بعد از اینکه این تغییره جا افتاد باعث می‌شن که جاش سفت بشه و ماندگارتر هم بشه


audio: y4_2p2IkSCE_0095.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یه مثالیه که توش این مانع‌ها و اینا خیلی جالب نشون داده می‌شه و اینکه چطوری شکسته می‌شه داستان ارتش انگلستانه در جنگ جهانی دوم وقتی جنگ شروع شد می‌گه که جنگ انگلستان، ارتش انگلستان نیرو کم داشت بسیج کردن نیرو هم براش سخت بود جامعه انگلیس ساختار طبقاتی داشت به صورت سنتی فقط از افراد طبقات بالای جامعه بودن که می‌رفتن افسر می‌شدن


audio: y4_2p2IkSCE_0096.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
طبقات حرفه‌ای، صنعتگران، بازرگان‌ها، بانکدارها اینا اصلا تو ارتش نمی‌رفتن و دولت یا ارتش می‌خواست که مردم رو تشویق کنه به ثبت‌نام می‌خواست یک رفتاری رو شایع کنه که در برابرش مقاومت‌هایی بود مقاومت اولیه خب اصلا جنگ خودش ترس داشت مقاومت دیگه از نظر اجتماعی برای خیلیا پذیرفته نبود که برن جنگ آدم‌های طبقات حرفه‌ای سنتی راحت نبودن که پاشن برن جنگ


audio: y4_2p2IkSCE_0098.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اینا گفتن خب چیکار کنیم؟ گفتن که آقا هر کی می‌تونه با رفیقاش پاشه بیاد ارتش اگه با هم بیان ما می‌ذاریم‌شون کنار هم کنار هم با هم بجنگن نتیجه چی شد؟ نتیجه این شد که یه چیزایی درست شد به نام گردان‌های رفقا


audio: y4_2p2IkSCE_0100.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یعنی آدمایی که مثلا هم‌شغل بودن همکار بودن یا آدمایی که هم‌محله بودن اینا همدیگه رو تشویق می‌کردن که با همدیگه برن ثبت‌نام بکنن گردان کارگزاران بورس 1600 نفر کارگزاران بازار سهام لندن بودن توش


audio: y4_2p2IkSCE_0101.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
یا گردان‌هایی از شهرهای مختلف که اینا همه بچه‌محل بودن 50 تا شهر در یک ماه می‌گن گردان خودشون رو درست کردن بازیکنای فوتبال گردان درست کردن تیم فوتبال اسکاتلند همه‌ی بازیکنای اصلی و ذخیره و تیم مربیگری و همه کارکنان و خدمه تیم فوتبال همه‌شون با هم رفتن تو ارتش


audio: y4_2p2IkSCE_0102.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
تا پایان سال اول نیم‌میلیون نفر می‌گن ثبت‌نام کردن شهرا رقابت می‌کردن که کی می‌تونه بیشترین تعداد نفرات رو اعزام بکنه


audio: y4_2p2IkSCE_0103.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
من الان مثال انگلستان رو می‌زنم چون مثالیه که توی کتاب آمده دیگه انقدری موفق بود پول کم آوردن بعد گفتن پول کم آمد همین‌طوری از مردم پول هم جمع بکنیم گفتن پول که هر کسی بده می‌تونه بگه که این پوله بره واسه کدوم گردان مثلا خرج بشه خرج نیروهای کدوم شهر بشه


audio: y4_2p2IkSCE_0104.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
ما داریم می‌بینیم که همه چی مثل ویروس منتشر نمی‌شه ما داریم می‌بینیم اگر بخوایم یک ایده جدیدی، محصول تازه‌ای یک رفتاری، یک عقیده‌ای، باور تازه‌ای در جامعه منتشر بکنیم خیلی حواس‌مون باید باشه که با چه مقاومت‌هایی روبه‌رو هستیم چطوری می‌تونیم زمینه رو فراهم کنیم برای انتشارش فرض کنید یک سازمان بهداشتی می‌خواد یه داروی تازه‌ای رو ترویج کنه


audio: y4_2p2IkSCE_0105.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
کتاب توضیح می‌ده درباره قرص پیشگیری از بارداری در کره جنوبی اینو می‌خواستن ترویج بکنن می‌گه اینکه واسه این کار مثلا آدم معروف‌ها رو بیاری در رسانه و این‌ها تشویق بکنن آدم‌ها درباره این محصول حرف بزنن این کافی نیست حالا ما الان که کتاب رو یه خرده باهاش آشناییم می‌دونیم که این موانعی در مقابلش هست و مکانیزم انتشاری که داره باید متناسب با اون موانع باشه خیلی چیزای دیگه مثل دعوت به مشارکت‌های اجتماعی


audio: y4_2p2IkSCE_0106.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
مثل ایجاد سازمان‌های اجتماعی تازه یا ایده‌های مذهبی یا ایده‌های سیاسی عقیده‌های تازه اینا هم همین‌طوری هستن و بعد که اینا رو بفهمیم یه خرده راحت‌ترم متوجه می‌شیم چرا یه سری چیزایی انقدر راحت پخش می‌شه یک سری حرف‌هایی واقعا انگار در گوش جامعه نمی‌ره یه خرده‌ای مکانیزم اینکه چی می‌تونه اصلا منتشر بشه چی می‌تونه اینطوری در گوش جامعه بره یا دریافت بشه توسط جامعه چی اصلا نمی‌تونه اینطوری دریافت بشه


audio: y4_2p2IkSCE_0108.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
آخرش کتاب یه استراتژی‌هایی هم پیشنهاد می‌ده می‌گه اینا رو که بدونیم با دانش شبکه که آشنا بشیم به چیا باید توجه کنیم؟ حواس‌مون باید به چیا باشه؟ وقتی می‌خوایم تغییری ایجاد کنیم چه کار باید بکنیم موفق‌تر می‌شیم؟


audio: y4_2p2IkSCE_0109.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
درس اولش همون حرف اوله که تغییر اجتماعی مثل ویروس منتشر نمی‌شه کمپین تبلیغاتی شما ایده تازه رو نمی‌ذاره تو ذهن آدما


audio: y4_2p2IkSCE_0110.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
فقط توجه آدم‌ها رو بگیری کافی نیست حتی ممکنه نتیجه عکس بده اگه شما یه محصول تازه‌ای داشته باشی همه ازش خبردار بشن ولی کسی نخردش این در واقع یک شکست معروف و شناخته شده طراحی کردی دیگه یا نکته مهم دیگرش اینه که این اینفلوئنسرها که اتصال‌های خیلی زیادی دارن در مرکز شبکه هستن نه تنها ممکنه کمکی نکنن بلکه ممکنه مانع ایجاد تغییر بشن به‌خاطر اینکه اینا چون خیلی به خیلیا وصلن


audio: y4_2p2IkSCE_0111.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
خیلی ورودی‌شون زیاده با حجم زیادی از داده اینا طرف هستن کلید ایجاد تغییر در شبکه اجتماعی به زبان کتاب اینه که از حاشیه شبکه شروع کنی از آدمایی که نزدیک همن ارتباطات‌شون محدوده خیلی به همه وصل نیستن ولی به همدیگه خیلی نزدیکن اونجا پیام سریع‌تر جابه‌جا می‌شه نتیجه هم نتیجه موثرتریه در واقع حرف کتاب اینه که دنبال آدم کلیدی لازم نیست باشی خیلی دنبال جای کلیدی باید باشی


audio: y4_2p2IkSCE_0112.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
شما بالاخره منابعت محدوده دیگه باید بری اون رو اونجایی استفاده کنی که اثرگذاری بیشتری داره و جایی که کتاب داره می‌گه آدمایی‌ان که حاشیه شبکه هستن ارتباطات‌شون کمتره اینا اگر تغییر رو بپذیرن تاثیرات بقیه شبکه نمی‌تونه نظرشون رو راحت عوض بکنه برای همین امید هست که اینا بتونن هل بدن و جلو ببرن


audio: y4_2p2IkSCE_0113.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
و کلیدش هم اینه کلید اینکه بخوایم از این نکته‌ها و استراتژی‌های پیشنهادی کتاب استفاده کنیم اینه که یه خرده روش فکر کردن‌مون رو عوض کنیم بفهمیم که رفتاری رو ترویج دادن فرق می‌کنه با اطلاعات پخش کردن اینا دو تا چیز متفاوتن شاید قرن‌ها آدم‌ها فکر می‌کردن که اطلاعات درست رو بدن به یه کسی کافیه دیگه اطلاعات منتقل بشه دیگه بقیه چیزا درست می‌شه ولی اینطوری نیست الان می‌دونیم اینطوری نیست


audio: y4_2p2IkSCE_0114.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
به تجربه می‌دونیم به کمک این کتاب حالا یه خرده دقیق‌تر هم می‌بینیم که اصلا همین پذیرفتن اطلاعات درست خودش به معنی تغییره و همه این پیچیدگی‌هایی که گفتیم درباره‌ش صدق می‌کنه


audio: y4_2p2IkSCE_0115.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
اصلا بدون اینکه این شبکه اجتماعی رو درست بفهمیم و در نظرش بگیریم خیلی نمی‌تونیم درست به تغییر اجتماعی فکر بکنیم مخصوصا نمی‌تونیم به منتشر شدن ایده‌هایی و فکرهایی خیلی امید داشته باشیم که توشون ابداع هست توشون وضعیت فکری الان ما رو داره به چالشی می‌کشه چون یه چیزایی هست که راحت پخش می‌شه و اون چیزایی که راحت پخش می‌شه شایعه‌ست


audio: y4_2p2IkSCE_0116.opus
source: youtube
source_id: y4_2p2IkSCE
invalidation: VALID
text:
و اون چیزایی که راحت پخش می‌شه خبره و اون چیزایی که راحت پخش می‌شه همون ایده‌ها و باورها و سوگیری‌ها و همین بایاس‌های فعلی ما رو تقویت می‌کنه اینا راحت منتشر می‌شن در شبکه‌ها خوب پخش می‌شن اما اون ایده‌هایی که توشون نوآوری هست اون ایده‌هایی که موضوع رو وضعیت رو به چالش می‌کشن اینا انتقال‌شون و انتشارشون پیچیده‌تره


audio: za6beaIJ5L8_0001.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
می‌خوایم ببینیم کشور ترکیه داستانش چیه؟ تاریخ ترکیه داستان ترکیه رو هم وقتی می‌خوایم ببینیم باید از داستان امپراتوری عثمانی شروع کنیم طبیعتا دیگه


audio: za6beaIJ5L8_0003.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
این سرزمینی که الان ترکیه، کشور ترکیه توش واقع شده ولی ما حالا اونقدر قدیم نمی‌خوایم بریم ترکیه کشوریه که هم در آسیاست، هم در اروپا یعنی مرز دو قاره از تو خاک ترکیه می‌گذره یه جایی که یکی از قسمتای مرز از تو خاک ترکیه می‌گذره یا به عبارتی اونطوری که بیشتر توجه می‌کنیم معمولا بهش از وسط این پل در استانبول می‌گذره روی تنگه بسفر یک شهره که در دو قاره هست یه کشوره که در دو قاره هست


audio: za6beaIJ5L8_0004.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و خیلی خیلی وقت پیش هم این سرزمینی که ما الان بهش می‌گیم ترکیه اصلا دو قسمت بود یکی آناتولی بود که اون قسمتیه که در آسیاست و بعد هم یک ترکیه اروپایی در زمان امپراتوری روم بود که اینا یکی شدن و شدن یک بخشی از امپراتوری روم کی؟ قبل از میلاد مسیح


audio: za6beaIJ5L8_0005.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
امپراتوری روم بعضی وقتا فکر می‌کنیم یه چیزیه خیلی دور از ما ولی امپراتوری روم قرن‌ها همسایه ایران بود


audio: za6beaIJ5L8_0006.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
همسایه‌های همیشه در جنگ هم بودن امپراتوری روم با پارت‌ها می‌جنگید در جنگ‌هایی که معروفه به جنگ‌های 682 ساله


audio: za6beaIJ5L8_0007.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
ببین مثلا ما جنگ هشت ساله می‌گیم جنگ 30 ساله می‌گیم جنگ 7 ساله می‌گیم اینا جنگ‌های 682 ساله بود سلسله‌های مختلف، حکومت‌های مختلف آمدن و رفتن و این درگیری ادامه داشت امپراتوری روم با پارت‌ها می‌جنگید یه زمانی روم با ساسانیان یه زمانی ساسانیان با امپراتوری بیزانس یا روم شرقی


audio: za6beaIJ5L8_0009.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
682 سال اینا می‌جنگیدن تا اینکه آخرش هم اعراب مسلمان آمدن و هر دو رو شکست دادن و حکومت ساسانیان هم جمع شد و مناطق زیادی رو هم کم‌کم از بیزانس گرفتن منتها تو این 682 سال خیلی اتفاقای دیگه هم افتاد


audio: za6beaIJ5L8_0010.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
از جمله اینکه همونطوری که ما تو چندتا ویدیوی دیگه گفتیم پایتخت امپراتوری روم منتقل شد به شهر بیزانتیوم


audio: za6beaIJ5L8_0013.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و خیلی هم تغییرات ساختاری ایجاد کرد در نگاه بعضی از مسیحی‌ها اصلا قدیس حساب می‌شه ایشون ما اینجا کاری که باهاش داریم همینه که پایتخت رو از رم آورد به شهر بیزانتیوم و اسم این شهر هم به افتخار این امپراتور کنستانتین شد کنستانتینوپل یا همون قسطنطنیه یا به قول امروزی‌ها استانبول


audio: za6beaIJ5L8_0016.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
بعدا ولی در امپراتوری روم اختلاف شد و جدا شدن و دو تیکه شدن و یکی شد امپراتوری روم شرقی یکی امپراتوری روم غربی بعدا هم اصلا امپراتوری روم غربی جمع شد همین امپراتوری روم شرقی موند خودشون می‌گفتن ما امپراتوری رومیم شرقی غربی نمی‌دیدن ما ادامه همونیم


audio: za6beaIJ5L8_0017.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
در ایران هم بهشون می‌گفتن امپراتوری روم منتها این اواخر دیگه مورخین به اونا می‌گن امپراتوری بیزانس نمی‌گن روم شرقی می‌گن بیزانس به‌خاطر همون اسم سابق شهر استانبول حتما دیگه


audio: za6beaIJ5L8_0019.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
ولی خلاصه‌ش اینکه این قسطنطنیه شد مرکز امپراتوری بیزانس بخشی از ترکیه امروز تو این امپراتوری بیزانس بود یه بخشیش هم مال ساسانیان بود یعنی همون جنگایی که گفتیم سر همین چیزا بود دیگه


audio: za6beaIJ5L8_0020.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
همین جا هم هی با هم جنگیدن جنگیدن و همون 682 سال و بعدشم که اعراب آمدن و هر دو رو شکست دادن و یعنی شکست‌های سختی به روم هم تحمیل کردن ساسانیان هم که جمع شدن


audio: za6beaIJ5L8_0021.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
اما ما داریم می‌گیم امپراتوری روم داریم می‌گیم رومی‌ها داریم می‌گیم این بیزانتیوم یه شهر یونانی بود چرا این شد ترکیه؟


audio: za6beaIJ5L8_0023.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
درباره این بحث زیاده عموما ولی می‌گن که از آسیای مرکزی آمدن بعضیا می‌گن که خان‌ها و آتیلا اینا ترک بودن که آمدن اروپا رو گرفتن در قرن پنج من وارد اونش نمی‌شم تخصصش رو ندارم واقعا اونقدر هم مطالعه ندارم که بتونم مثلا یه خرده مطمئن بگم توی کامنت‌ها احتمالا همه جور نظریه‌ای مطرح می‌شه همونجا می‌تونید چیزای مختلفش رو ببینین اون چیزی که من فهمیدم از تاریخ


audio: za6beaIJ5L8_0030.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
امپراتوری سلجوقیان که در اوجش برای اینکه مثلا بخوایم منطقه‌ش رو ببینیم همه ایران رو داره، افغانستان رو داره ترکیه رو داره یه بخش بزرگی از عراق امروز رو داره یه همچنین امپراتوری رو داریم درباره‌ش صحبت می‌کنیم در جنگ‌های صلیبی هم خیلی فعاله


audio: za6beaIJ5L8_0031.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
سلجوقیان جایگزین می‌شن بعدا با خوارزمشاهیان و آل بویه و بعدا همه اینا رو در کنار خلافت عباسی که اون طرف‌تر در بغداد بود و اینا همه اینارو مغول‌ها می‌آن جمع می‌کنن


audio: za6beaIJ5L8_0032.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و بعد این وسط مسطا یه گوشه‌ای در یک بیلوکی در آناتولی، یک عمارتی یک قدرت محلی درست می‌شه به دست جنگاوری به نام عثمان ما می‌خوایم ببینیم داستان امپراتوری عثمانی شروعش چیه دیگه


audio: za6beaIJ5L8_0033.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
درباره خود بزرگوار ما چیز زیادی نمی‌دونیم هر چی هم که می‌دونیم انگار خیلی بعد از مرگش نوشته شده اون موقعی که می‌خواستن بگن که بنیان‌گذار ما چنین بود و چنان بود و اینا اون موقع اینا رو نوشتن


audio: za6beaIJ5L8_0037.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
امپراتوری عثمانی می‌گیم همه‌ش داریم برمی‌گردیم به اون عثمان دیگه ولی از خودش تقریبا هیچی نمونده به جز همین اسمش به جز اسمش چیز زیادی نمونده و اسمش هم کم چیزی نیست دیگه 623 سال این امپراتوری دوام داشته 623 سال


audio: za6beaIJ5L8_0042.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
قرن 14 وقتی می‌گیم شروع شده یه دیدی داشته باشیم قبل از اینه که اروپاییا به آمریکا برسن امپراتوری عثمانی شروع می‌شه


audio: za6beaIJ5L8_0045.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و هست و هست و قدرت داره تا قرن بیستم تو ذهن ما ممکنه امپراتوری عثمانی که بگیم خیلی فکر کنیم مال خیلی خیلی قدیمه ولی به قول این توییته می‌گه شرکت نینتندو و امپراتوری عثمانی اینا 33 سال در کنار هم همزمان در جهان حضور داشتن ربطی به هم نداشتنا ولی همزمان تو این دنیا هم نینتندو بوده هم امپراتوری عثمانی بوده


audio: za6beaIJ5L8_0046.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
این حالا هم درباره عثمانی کلی چیز بهمون می‌گه هم درباره نینتندو ولی حالا اینجا صحبت صحبت عثمانیه خلاصه‌ش اینکه این آقای عثمان و مردانش راه افتادن جنگاور هم بودن شروع کردن شمشیر زدن و بعد اینا کم‌کم قوی شدن و یک پیروزی‌هایی به‌دست آوردن همزمان هم شد قدرت گرفتن این‌ها و پیروز شدن این‌ها در اطراف خودشون با ضعیف شدن امپراتوری بیزانس


audio: za6beaIJ5L8_0047.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
بیزانس قدرت مرکزی بزرگ بود اینا از تو اومده بودن جنگجویان ماهری بودن اومدن و گرفتن و اومدن و گرفتن درست هم نمی‌دونیم واقعا رمز موفقیت‌شون چی بود منابع دست اول هم کم داریم ولی می‌دونیم شمشیر زدن و پیش رفتن و پیش رفتن


audio: za6beaIJ5L8_0048.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
تا اینکه خیلی بپریم جلو در 1453 در زمان سلطان محمد فاتح یکی از معروف‌ترین سلطان‌ها، امپراتورهای عثمانی دیگه پایتخت بیزانس رو هم گرفتن یعنی قسطنطنیه افتاد دست مسلمونا مسلمونا شدن حاکم استانبول خیلی خیلی خیلی این تاریخ مهمیه 1453


audio: za6beaIJ5L8_0050.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و بعد هم جالبه دیگه وقتی سلطان محمد فاتح آمد فاتح هم به‌خاطر همینه که قسطنطنیه رو فتح کرد وقتی که آمد اینجا رو گرفت پایتخت امپراتوری روم رو داره می‌گیره این خیلی حرف بود گفت من اصلا قیصر رومم من امپراتور رومم تا آخر عمرش هم اینطوری بود که ما جانشین امپراتوری بیزانس نشدیم که ما ادامه اونیم حالا من شدم امپراتور بیزانس و اصلا بعدش عزم خود رم کرد گفت حالا اینجا رو گرفتیم باید بریم رم


audio: za6beaIJ5L8_0051.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
سال‌ها ترکان عثمانی تلاش کردن که از جنوب ایتالیا وارد بشن برن رم رو بگیرن در زمان ایشون اینا رفتن صربستان رو گرفتن بوسنی رو گرفتن مولداوی رو گرفتن آلبانی رو گرفتن یک نواحی از جنوب ایتالیا رو رفته بودن توش ولی دیگه اونجا گیر کردن و بعدا هم که سلطان محمد فاتح مرد این سپاه‌شون هم که می‌گم توی شبه‌جزیره ایتالیا رفته بودن جلو سرشون رو انداختن پایین و از همون راه دریا برگشتن داریم درباره چه دورانی صحبت می‌کنیم؟


audio: za6beaIJ5L8_0052.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
در ایران اون موقع چه خبره؟ شاه اسماعیل هنوز نیومده شاه اسماعیل 1500 می‌آد صفویان هنوز نیومدن 50 سال مونده وقتی که عثمانی می‌ره استانبول رو می‌گیره صفویان هنوز 50 سال مونده که کارشون شروع بشه حکومت مرکزی قدرتمندی هنوز در ایران نداریم


audio: za6beaIJ5L8_0053.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
در غرب ایران ولی همسایه قدرتمندی داریم که هم در اروپا و هم در شمال آفریقا داره عمیق نفوذ می‌کنه و مرزهاش رو می‌بره جلو


audio: za6beaIJ5L8_0054.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
رفته با بلغارها جنگیده، با صرب‌ها جنگیده گفتیم بالکان رو گرفته مقدونیه رو گرفته لهستان، مجارستان و داره پیشروی می‌کنه به سمت اروپا البته این اسمایی که من می‌گم دقیقا منطبق نکنیم به نقشه امروز دیگه ما می‌گیم برای اینکه تقریب به ذهن بشه که داریم درباره چه منطقه‌ای صحبت می‌کنیم این واقعا اینطوریه که مرزها اینجایی که امروز هست طبعا می‌دونیم دیگه اینا اینجا نبود


audio: za6beaIJ5L8_0059.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
خب این سرزمین‌ها هستن بعد این شاهراه ارتباطی شرق و غرب هم دستشه دیگه دوران شکوه و ثروت عثمانی شروع می‌شه در زمان سلطان سلیم فتوحات رو یه خرده حالا از شرق هم ادامه می‌دن این دیگه اون وقتیه که شاه‌اسماعیل هم این طرف شاه شده یه مقدار داستان کل‌کل این دوتا رو گفتیم در ویدیوی شاه‌اسماعیل


audio: za6beaIJ5L8_0060.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
که اون برای این نوشته بود که تو این منشی‌های تو چی می‌زنن که اینطوری نامه می‌نویسن واسه من بده تریاک ناب رو بکشن حال‌شون جا بیاد و بعد هم داستان چالدران و شکست شاه‌اسماعیل و بعد گرفتن مصر بعد قدرت گرفتن بیشتر نیروی دریایی عثمانی در دریای سرخ و سرشاخ شدن عثمانی با پرتغالی‌ها در دریا


audio: za6beaIJ5L8_0062.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و بعد هم از اونجا دوباره راه باز شد رفتن سمت الجزایر الجزایر هم شد یکی از ایالت‌های عثمانی همینطوری عثمانی داره بزرگ می‌شه


audio: za6beaIJ5L8_0066.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
چون این دوره رو اون وقت تبدیل می‌کنه به یه دوره طولانی خیلی قدرتمند و خیلی درخشانی سلطان سلیمان اون کسیه که بلگراد رو می‌گیره یه بخشایی از مجارستان امروز رو می‌گیره و راهی وین هم می‌شه دو بار خیز برمی‌داره که وارد وین بشه ولی موفق نمی‌شه و دیگه هم همون دروازه‌های وین می‌شه ته پیشروی عثمانی در اروپا از اون توتر دیگه هیچ‌وقت نمی‌تونن برن


audio: za6beaIJ5L8_0068.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
از قفقاز، ارمنستان و گرجستان و آذربایجان و اینا تا کردستان و شرق عراق امروز و بغداد و بین‌النهرین و براشون هم مهمه که دسترسی کشتیرانی داشته باشن به خلیج فارس بتونن با کشتی برن پایین تا خلیج فارس دعوای مرزی، دعوای بین عثمانی و ایران یه مقدار زیادیش هم سر همین کشتیرانی در رودخانه بوده


audio: za6beaIJ5L8_0071.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
امپراتوری عثمانی قشنگ در سه قاره گسترده بود با فرانسه متعهد شده بود رفته بودن نیس رو برای فرانسه گرفته بودن یه بخشایی از مجارستان رو به کمک هم برای عثمانی گرفته بودن نیروی دریایی قوی، کنترل زیاد عثمانی روی دریای مدیترانه و پنجه به پنجه‌ی در سطح جهانی پنجه به پنجه‌ی اتحادیه ایبری


audio: za6beaIJ5L8_0074.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
اسپانیا و پرتغال یه دوره‌ای هم شده بودن یه کشور با هم خیلی هم قوی بودن و از نظر جمعیت و از نظر سطح تکنولوژی و امکانات اقتصادی و این‌ها این ایبری‌ها و عثمانی واقعا شونه‌به‌شونه هم بودن و از اونور هم اینا می‌گفتن که ما خلیفه‌ایم سلطان ما خلیفه‌ست جانشین پیغمبر اسلامه اونا هم می‌گفتن در جنگ‌های صلیبی صلیب دست ما بوده


audio: za6beaIJ5L8_0075.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
پس همین این جنگه یه خرده‌ای اون حالتم به خودش گرفته بود زورشون هم به هم نمی‌رسید ولی بالاخره پنجه در پنجه هم بودن


audio: za6beaIJ5L8_0079.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
اینجا با هم سرشاخ می‌شدن در مدیترانه با هم می‌جنگن در مالت با هم می‌جنگیدن در اقیانوس هند با هم می‌جنگیدن فیلیپین مسلمون بود اینا رفته بودن مسیحی‌شون کرده بودن تو اندونزی یه سلطنت مسلمانی بود سر اون با همدیگه می‌جنگیدن همیشه در حال رقابت بودن در جاهای مختلف و حواس‌مون باشه که عثمانی وزن دینیش هم زیاده وزن اسلامیش هم زیاده


audio: za6beaIJ5L8_0080.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
عثمانی یک حکومتیه، یک کشوریه که قبله اول مسلمونا و قبله دوم مسلمونا توشه یعنی هم اورشلیم یا بیت‌المقدس توشه هم مکه توشه هر دو در قلمرو عثمانی‌ان به اضافه کلی جاهای دیگه


audio: za6beaIJ5L8_0081.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
برای همین جای مهمیه برای مسلمونا خیلی خیلی کشور، امپراتوری خیلی خیلی مهمیه خیلی سرزمین‌های اسلامی توشه کجای تاریخ هستیم؟ قرن 15 و 16 ایم و داریم می‌گیم قرن 15 و 16 مجموعا خوب بود برای ترکیه امروز تا اینکه امپراتوری عثمانی تا اینکه در قرن 16 عثمانیا هم مثل دولت‌های دیگه درگیر تورم شدن و بحران‌های اقتصادی


audio: za6beaIJ5L8_0082.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
البته خوب تونستن یه مانورایی بدن قدرتمند از بحران‌ها بیان بیرون ولی اون دوره‌ایه که چون کشورای اروپایی دست‌شون رسیده بود به منابع جدید ثروت در دنیای جدید اونایی که دست‌شون نرسیده بود و مستعمره نداشتن اونا یه خرده‌ای دچار مشکل شده بودن


audio: za6beaIJ5L8_0083.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
عثمانی یه کار مهمی که اون مقطع کردن اینه که می‌گن مرکززدایی کردن یعنی اختیارات حکومت‌های محلی رو زیاد کردن قبلا انگار می‌گفتن که این دوره دوره‌ی افول عثمانیه الان ولی نگاه اهل تاریخ، تاریخ‌دان‌ها یه خرده عوض شده می‌گن نه، اتفاقا این دوره دوره‌ایه که با این کاری که کردن قوی‌تر شدن هم قدرت کلی‌شون زیاد شد


audio: za6beaIJ5L8_0084.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
هم یک شهرایی توی امپراتوری عثمانی خیلی اهمیت پیدا کردن مثلا ما قبلا تو یه ویدیوی دیگه‌ای گفتیم که قهوه چطوری در قرن 17 عالم‌گیر شد


audio: za6beaIJ5L8_0085.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
قهوه مرکز تجارتش در قاهره بود قاهره در مصر امروز اون روز یکی از شهرای مهم عثمانی بود به‌خاطر تجارت قهوه رونق خیلی زیادی گرفت ها پس یه سری شهرایی تو عثمانی به جز اینکه عثمانی کلیتش قدرتمند داشت می‌شد قدرتش رو حفظ کرده بود یک سری شهرهاییش هم رونق خیلی خوبی گرفتن


audio: za6beaIJ5L8_0087.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
سرشاخ شدن عثمانی با روس‌ها هم در قرن 16 یک اوجی گرفت دوبار خیلی جدی، خیلی بد با هم درگیر شدن یه بار اصلا رفتن مسکو رو در 1571 آتیش زدن


audio: za6beaIJ5L8_0088.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
یه مدتی خلاصه می‌تازوندن در شرق اروپا از روسیه تا قبرس تا مالت تا ونیز در حال جنگ و مبارزه بودن قبرس رو همون موقع گرفتن قبرسی که الان هم سرش یه خرده‌ای دعوا و درگیری هست مالت رو همون موقع رفتن که بگیرن و البته نکته مهم اینه که چهار ماه محاصره کردن مالت رو و موفق نشدن بگیرنش


audio: za6beaIJ5L8_0089.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و همین شکست عثمانی‌ها در مالت اون تصویر شکست‌ناپذیری رو که عثمانی‌ها در چشم اروپاییا داشتن شکست این نبرد مالت یا محاصره ناموفق مالت یک فصل مهمیه  در جنگ‌های مسلمونا و مسیحیا در دریای مدیترانه


audio: za6beaIJ5L8_0091.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
اواخر قرن 16 دیگه معلوم بود که این همه توسعه‌طلبی در شرق و غرب با این فاصله زیاد جنگیدن داره خیلی فشار می‌آره به عثمانی ضمن اینکه اروپایی‌ها هم کم‌کم داشتن مسیرهای جایگزین رو پیدا می‌کردن برای تجارت ادویه که مهم بود دیگه الان کاملا وابسته به عثمانی نبودن اون دماغه امید نیک رو پرتغالی‌ها الان پیدا کرده بودن یعنی فهمیده بودن شما همین کنار آفریقا رو


audio: za6beaIJ5L8_0093.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و این خب خیلی مهم بود در دنیایی که کانال سوئز هنوز نداره اینکه شما یه راه پیدا کنی که از اون زیر بتونی بری به هند که مسیر تجارت خیلی مهمی بود کشف آفریقای جنوبی یا کشف دماغه امید نیک اصطلاحا کشف چون بالاخره اونکه اونجا بود ولی کشفش به دست پرتغالی‌ها اتفاق مهمی بود و اتفاقا باز دوباره این باعث جنگ‌هایی بین‌شون شد این همون نقطه‌ایه که آفریقای جنوبی رو واسه دنیا مهم می‌کنه دیگه


audio: za6beaIJ5L8_0095.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
این سال‌های ابتدای قرن 17 سال‌هاییه که یک تغییری هم اتفاق می‌افته در مرزهای شرقی عثمانی اینجا سال‌های شاه عباس صفویه


audio: za6beaIJ5L8_0098.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
جنگ‌های 13 ساله از اونور مشکلات و شورش‌های داخلی هم داره اذیتش می‌کنه منتها همچنان شکست خاصی نمی‌خوره چیز خاصی از دست نمی‌ده تا اینکه در نبرد با شاه عباس صفوی که انگار مثلا منتظر بوده ببینه کی موقعیت مناسب پیش می‌آد برای حمله دیگه وقتی که می‌بینه که می‌شه با فرماندهی الله‌وردی‌خان حمله می‌کنه و مرزهای ایران و عثمانی رو جابه‌جا می‌کنن و یک شهرایی در این مقطع


audio: za6beaIJ5L8_0099.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
یک شهرایی از عثمانی منتقل می‌شه به ایران دیگه برای همیشه این اون زمانیه که اولین عهدنامه‌ای نوشته می‌شه بین ایران و عثمانی که توش عثمانیا یک سری سرزمین از دست می‌دن


audio: za6beaIJ5L8_0100.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
اروپایی‌ها 80 سال بعد تونستن که در یک معاهده‌ای از عثمانی زمین بگیرن این عهدنامه خیلی مهمی هم هست برای ایران نکته جالبش برای من اینه که صفحه ویکی‌پدیای فارسیش عهدنامه دوم استانبول صفحه ویکی‌پدیای فارسیش در واقع ترجمه صفحه ویکی‌پدیای انگلیسیه که خیلی هم مختصر و خیلی هم کوتاهه


audio: za6beaIJ5L8_0103.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
توی این قرن 17 عثمانی‌ها یه کار مهم دیگه هم کردن در واقع بعضیا می‌گن اگه این کار رو نکرده بودن با این وسعت و این همه دشمن و این پراکندگی و تنوع همون موقع کار عثمانی ساخته شده بود اما عثمانی‌ها شروع کردن دست زدن به یک تغییرات بزرگی درباره تجربه‌های اصلاحات در عثمانی روند توسعه و اصلاحات و نوسازی در عثمانی ترکیه حالا باید بعدا یک جای دیگری صحبت کنیم چون به ما خیلی مربوطه


audio: za6beaIJ5L8_0104.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
ولی الان فقط خیلی خلاصه اینو بگیم که این دوره شروع کردن به یه تغییراتی دادن این همون دوره‌ایه که توش مثلا یه چند ده سال هم زن‌ها قدرت می‌گیرن در دربار عثمانی بهش می‌گن سلطنت زنان


audio: za6beaIJ5L8_0105.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
یه دوره‌ای داریم که وزیرها، وزیراعظم‌ها خیلی قدرت می‌گیرن و بعد در پایان همین دوره برای سومین بار و آخرین بار ترک‌ها دوباره خیز برمی‌دارن که برن وین رو بگیرن این دفعه دیگه شکست خیلی بدی می‌خورن


audio: za6beaIJ5L8_0106.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و اصلا در نتیجه‌ش یه سری شهرهای اروپایی رو که داشتن دیگه برای همیشه از دست می‌دن از جمله یک سری بخش‌هایی از مجارستان رو از اسلواکی رو، از صربستان امروز و ترنسیلوانیا و ترنسیلوانیایی که اسمش برای


audio: za6beaIJ5L8_0109.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
قرن 18 برای عثمانی می‌شه دوران جدیدی اون درگیری‌های قدیمی و چندقرنه‌شون با اتریش ادامه‌دار هست یه گرفتاری جدیدی هم پیدا شده به نام روسیه امپراتوری روسیه بریتانیا هم از اونور قدرتش داره زیاد می‌شه مستعمره‌دارهای بریتانیایی و فرانسوی می‌آن شمال آفریقا رو هم الجزایر رو هم، مصر رو هم اینارو هم کنترلش رو از عثمانی می‌گیرن


audio: za6beaIJ5L8_0110.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و کم‌کم قدرت عثمانی از اونور شروع می‌شه محدود شدن و هی برمی‌گردن اینا به سمت همین منطقه‌ی ترکیه امروز ولی یه خرده بریم از جنگ و کشورگشایی و اینا فاصله بگیریم ببینیم که به غیر از این‌ها در ترکیه چه خبره؟ چون اینم جالبه مخصوصا برای ما


audio: za6beaIJ5L8_0111.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
جالبه که ببینیم که بقیه چیزها در ترکیه داشته چطوری تغییر می‌کرده؟ مثلا چی؟ مثلا ماشین چاپ رو ببینیم ماشین چاپ کی اختراع شده در غرب؟ قرن 15 حالا به چینش کاری نداریم در غرب، در اروپا قرن 15 ماشین چاپ اختراع شده


audio: za6beaIJ5L8_0113.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
کی ولی اولین کتاب رو مسلمون‌ها چاپ می‌کنن؟ قرن 18 یعنی تا سیصد سال بعد از اینکه ماشین چاپ به عثمانی می‌رسه کتابی چاپ نمی‌کنن مخالف شرعه همون قرن هیجده هم باز مخالفت هست مخالفت علما هست علما که می‌گیم منظورمون دانشمندا نیستن دیگه می‌دونیم علما که می‌گیم یعنی آخوندا یعنی اهل عمامه


audio: za6beaIJ5L8_0116.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
ولی یک وزیری دیگه بعد از 300 سال مخ یه سلطانی رو می‌زنه و اینا شروع می‌کنن به کتاب چاپ کردن از جمله کتاب‌های مذهبی 300 سال ماشین چاپ داشتن ولی مسلمون‌ها ازش استفاده نمی‌کردن در عثمانی


audio: za6beaIJ5L8_0117.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
یا تو همین دوره، دوره اصلاحات دوره اصلاحات شکست خورده البته دانشگاه فنی استانبول راه می‌افته برای اینکه مقایسه کنیم مثلا در ایران صد سال بعدش هم ما هنوز دانشگاه نداریم


audio: za6beaIJ5L8_0118.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
اونجا هم البته باز می‌کنن علما مخالفت می‌کنن می‌گن این کفره یه مدت تعطیل می‌شه یه مدت مخفی‌بازی داره تا اینکه بالاخره درست حسابی راه می‌افته ولی یک سری اصلاحاتی دارن که عمدتا موفق نیست


audio: za6beaIJ5L8_0120.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
شکست‌های زیادی هم می‌خورن تو این قرن 18 از روس‌ها پتر کبیر و کاترین کبیر و اینا اومدن در روسیه یک سری اصلاحاتی کردن ما نکردیم و عقب افتادیم


audio: za6beaIJ5L8_0121.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
ولی حتی اصلاحاتی که اینطوری بهش رسیدن هم به راحتی نتونستن اجرا کنن مشکلات و مخالفت داخلی بود می‌گفتن می‌خواین غربی بشین، کفره و


audio: za6beaIJ5L8_0122.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
هم حالا این مشکلات بود هم حسادت بین نیروهای مختلف بود وقتی وارد قرن 19 شدیم اصلاحات مختلف هم شکست خورده بود عثمانی دیگه مشکلاتش کم‌کم یک شکل دیگه پیدا کرد این داستان از سر درگیری با روسیه متوجه فاصله‌ای که بین ما و غرب افتاده شدن و بعد میل اصلاحات، اراده اصلاحات پیدا کردن و بعد مخالفت‌های داخلی علیه‌ش این باز دوباره برای ما ممکنه خیلی آشنا باشه


audio: za6beaIJ5L8_0123.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
حالا ما بعدا که داستان ایران رو هم بخوایم بگیم می‌بینیم که چقدر شباهت زیاده تفاوت هم زیاده ولی شباهت هم چقدر زیاده


audio: za6beaIJ5L8_0124.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
مشکلات عثمانی ولی چطوری شد در این قرن؟ اینطوری شد که در بالکان اول صرب‌ها بعد بقیه دیگه شروع کردن ساز استقلال کوک کردن صربستان و مونته‌نگرو و مولداوی و اینا یکی یکی رفتن به سمت استقلال و از همین موقع‌هاست در نیمه اول قرن 19 که به عثمانی می‌گن


audio: za6beaIJ5L8_0128.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
سیستم قضایی دینی رو با یه سیستم سکولاری جایگزین کردن حقوق برابر برای همه از دل همین تعلیمات و تنظیمات و آموزش‌ها و فکرا هم هست که بعدا یکی مثل آتاتورک درمی‌آد


audio: za6beaIJ5L8_0129.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
در واقع مصطفی کمال آتاتورک فارغ‌التحصیل همین مدرسه‌ست که بعدا بعد از جنگ جهانی اول از باقی‌مانده امپراتوری عثمانی این جمهوری ترکیه رو درست می‌کنه این دوره قرن 19 هرچند اصلاحاتش خیلی اصلاحات شکست خورده حساب می‌شه میوه‌ش درسته که به عثمانی نمی‌رسه ولی فهرست کارهایی رو که برای مدرن کردن انجام دادن اگر نگاه بکنیم


audio: za6beaIJ5L8_0132.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و این یه چیزی که وقتی ما گاهی آتاتورک رو با رضاشاه مثلا مقایسه می‌کنیم که طبیعتا همه‌ش می‌کنیم خیلیامون یه اندکی هم که بدونیم شروع می‌کنیم این مقایسه رو انجام دادن پروژه نوسازی ترکیه رو با نوسازی ایران مقایسه می‌کنیم و بعد مثلا فکر می‌کنیم چرا یکی موفق‌تره یکی ماندگارتر از اون یکیه


audio: za6beaIJ5L8_0133.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
باید بهش به نظرم توجه کنیم که در ترکیه قبل از اینکه عثمانی فروبپاشه یک نهادسازی‌هایی، یه کارهایی شروع شده بود و پیش رفته بود جلو رفته بود از چاپ اسکناس تا مثلا باز شدن اداره پست


audio: za6beaIJ5L8_0134.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
تا سیستم مالی تا اینکه یه مجلس مانندی وجود داشته باشه که بعدا بشه پارلمان تا پرچم، تا سرود ملی اینا همه در نیمه قرن 19 اتفاق افتاد در عثمانی سرشماری ملی همون نفوس و مسکن


audio: za6beaIJ5L8_0135.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
کارت ملی، دارالفنون، دارالمعلمین وزارت بهداشت، وزارت آموزش، آکادمی علوم دادگاه، شهرداری برنامه‌ریزی شهری برای استانبول یه جای دیگه‌ای ما درباره این اصلاحات ساختاری باید حرف بزنیم چون خیلی جالبه خیلی از نهادها رو تو اون دوره بنیان گذاشتن


audio: za6beaIJ5L8_0136.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
هرچند می‌گن اینا نتونست جلوی از بین رفتن عثمانی رو بگیره ولی پیشرفت داشت یعنی خیلی از نهادهاش ساخته شد


audio: za6beaIJ5L8_0137.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و این همزمانه با اون دوره‌ای که مثلا امیرکبیر هم در تهران دارالفنون تاسیس می‌کنه البته خب، طول دوره‌ای که در ایران پروژه‌های اصلاحات و نهادسازی و اینا یه مقدار در ثبات موفق می‌شه با طول دوره‌ای که در عثمانی می‌تونن این کارا رو بکنن و موفق بشن فرق می‌کنه نتایجش هم فرق می‌کنه


audio: za6beaIJ5L8_0138.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
منم حالا اون قدری نمی‌دونم که بخوام مقایسه دقیق بکنم ولی یه چیزی که به ذهنم رسید و اینو از خودم دارم می‌گم اینه که حواس‌مون باشه اگه مقایسه می‌کنیم مثلا دست‌آورد آتاتورک رو با رضاشاه در قرن بیستم حواس‌مون هم باشه که نقطه شروع‌شون چی بود یعنی اون اصلاحات و نهادسازی که در قرن 19 انجام شده بود هر کدوم از این کشورها رو به چه نقطه‌ای رسونده بود و بعد وقتی که چوب رسید


audio: za6beaIJ5L8_0141.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
تو عثمانی تلگراف راه می‌افته راه‌آهن، کارخونه، بانک مرکزی، بانک عثمانی جواز انتشارات خصوصی قانون اساسی ولی با همه اینا این اصلاحات قرن نوزدهمی کافی نبود یعنی حال مرد بیمار اروپا بد بود همه منتظر افتادنش بودن و همه که می‌گیم یعنی همه همه از جمله ایالت‌های داخلی‌شون از عرب‌ها تا بالکانی‌ها


audio: za6beaIJ5L8_0143.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
جنگ کریمه اصلا یه نگاه بهش اینه که سر این بود که ماترک این مرد بیمار اروپا این به کی می‌رسه؟ این تیکه‌ش مال کیه؟ فرانسه و انگلیس آمدن کمک ترکیه کردن در جنگ کریمه کمک عثمانی کردن که جنگ رو به روسیه نبازه نه به‌خاطر اینکه عاشق چشم و ابروی ترکیه بودن به‌خاطر اینکه خودشون می‌خواستن نمی‌خواستن همه‌ش به روسیه برسه


audio: za6beaIJ5L8_0144.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
حالا این جنگ کریمه یه نکته خیلی جالب هم که داره برای من اینه که باعث شد تاتارهای بومی کریمه منتقل بشن یا مهاجرت داده بشن به عثمانی و این در کنار مهاجرت بقیه مسلمونای صربستان و بوسنی و یونان و قفقاز و اینا این خیلی بعدا انگار نقش داره در شکل دادن ترکیب جمعیتی ترکیه امروز وقتی در 1922 ترکیه درست شد


audio: za6beaIJ5L8_0145.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
نصف جمعیتش فرزندان مسلمونای مهاجر از همین منطقه‌ها بودن و این خودش خیلی به نظرم داستان جالبیه من پیشنهاد می‌کنم اگر دوست دارید یه لینکی پایین صفحه هست توی اون بخونیدش این داستان رو یه خرده به نظرم دیدمون رو دید من رو یه خرده‌ای تغییر داد درباره شکل‌گیری ترکیه


audio: za6beaIJ5L8_0147.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
مرد بیمار اروپا بیمارتر شد ضعیف‌تر شد و وقتی در 1914، در اوایل قرن بیستم جنگ جهانی اول شروع شد جنگ اول، جنگ بزرگ شروع شد


audio: za6beaIJ5L8_0148.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
عثمانی دیگه واقعا نه در اروپا جایگاهی داشت نه در شمال آفریقا جایگاهی داشت 28 میلیون جمعیت داشت 17 میلیون‌شون تو همین ترکیه امروز بودن


audio: za6beaIJ5L8_0149.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
28 میلیون جمعیت 17 میلیون‌شون تو همین مرزهای ترکیه امروز بودن بقیه‌شون هم در عراق و فلسطین و لبنان و سوریه و اردن و البته شبه‌جزیره عربستان


audio: za6beaIJ5L8_0150.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
داستان جنگ جهانی اول رو جاهای دیگه گفتیم و می‌گیم یه ویدیو هم داریم که عثمانی چطوری وارد جنگ جهانی اول شد؟ یه ویدیو هم داریم درباره آتاتورک و حالا بازم درباره ترکیه صحبت می‌کنیم این بقیه ویدیوهای مربوط به ترکیه رو هم اگه تونستیم اینجا لینک کنیم پیشنهاد می‌کنم که ببینید اگه نه، تو کانال یوتیوب بی‌پلاس یه کم بگردین پیداشون می‌کنین این یک مثل همیشه نگاه نه‌چندان عمیق نه کاملا گسترده بود


audio: za6beaIJ5L8_0156.opus
source: youtube
source_id: za6beaIJ5L8
invalidation: VALID
text:
و چیز اشتباهی دیدید من خیلی خوشحال می‌شم که توی کامنت‌ها بگید منم خوشحال می‌شم و یاد می‌گیرم و برای بعد هم اشتباهات رو سعی می‌کنیم کمتر کنیم


audio: r2tftZ1DH0I_0001.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
هر چند سال یه بار یه قصه‌ای پیش می‌آد که آدمایی فکر می‌کنن که با این می‌تونن یه شبه پولدار شن یه چیزی اومده تا دست زیاد نشده اگه بجنبی بیای تو بازارش بارت رو بستی یکی از تکرارشونده‌ترین تم‌هاش و قالباش هم


audio: r2tftZ1DH0I_0003.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
کلاهبرداری‌های هرمی تو این ویدیوی کوتاه می‌خوام خیلی کوچولو درباره این توضیح بدم که این کلاهبرداریای هرمی چیه؟ چطوری کار می‌کنه؟ چرا بعضی از آدما توش پول درمی‌آرن؟ و چطوریه که ما هر دفعه که اینو می‌بینیم می‌گیم نکنه این همون شانسی باشه که قراره در زندگی من یه بار در خونه‌م رو بزنه و این بار اگه به موقع بجنبم من جا نمونم و بتونم بپیوندم به قافله پولدارها چیه که باعث می‌شه این تکرار بشه؟ هر دفعه کلی آدم واردش بشن


audio: r2tftZ1DH0I_0004.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
و بسیار بسیاری‌شون هم متضرر بشن برن بیرون ولی باز هم ما به عنوان آدم به عنوان کل جامعه درس نگیریم دفعه بعد هم که پیش بیاد دوباره بیفتیم تو دامش قصه این هرمی‌ها چیه؟


audio: r2tftZ1DH0I_0007.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
تو این کتاب می‌گفتش که یه سری روایت‌های اقتصادی هستن این‌ها مثل ویروس چطوری منتشر می‌شه می‌آد اپیدمی می‌شه فراگیر می‌شه یهو می‌بینی همه درباره‌ش حرف می‌زنن همه دارن درباره‌ش فکر می‌کنن خیلی‌ها عمل می‌کنن می‌گیره همه جا رو و بعد ضعیف می‌شه بعد از یه مدتی ضعیف می‌شه منتها خیلی وقتا از بین نمی‌ره بعد یه مدت دوباره یه واریانت جدیدی ازش می‌آد آقای رابرت شیلر توی اون کتاب اقتصاد روایی رابرت شیلر نوبل اقتصاد هم برده بود


audio: r2tftZ1DH0I_0008.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
می‌گفتش که این شرکت‌های هرمی‌ این یکی از اون روایت‌هاییه که از بین نمی‌ره هی پرتکراره هی می‌آد در قالب جدیدی آدمایی هم می‌افتن توی دامش و آدمایی هم البته ازش پول درمی‌آرن و بعد می‌ره تا دوباره در شکل جدید دوباره بیاد سراغ ما داستان این هرمیا چیه؟ شرکت‌های هرمی که ما درباره‌شون صحبت می‌کنیم عموما هیچ کالای ارزشمندی ندارن خیلیاشون اصلا کالا ندارن


audio: r2tftZ1DH0I_0009.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
یا اینکه یه چیز کم‌ارزشی رو یه ارزش بالایی بهش اطلاق می‌کنن بعدش هم سیستم اینطوریه که من می‌رم تو و بعد مثلا من راضی هستم به دو نفر دیگه هم پیشنهاد می‌دم این دو نفر هم که می‌آن از آمدن این‌ها توی این شبکه یه سودی هم به من می‌رسه اونا هم هر کدوم می‌رن یه چند نفر رو می‌آرن از اضافه شدن اون‌ها به این شبکه یه سودی هم به معرف‌های اونا می‌رسه هم به من که سرشاخه اونا بودم می‌رسه برای همین هرچی ما بیشتر بشیم


audio: r2tftZ1DH0I_0010.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
به نفع‌مون هست که آدمای بیشتری رو بیاریم تو که بتونیم بیشتر سود کنیم مکانیزم‌شون اینطوریه اینا این‌ها رو شما ممکنه اسمش رو به عنوان پانزی اسکیم یا طرح پانزی یا کلاهبرداری پانزی هم شنیده باشین پانزی یه آدمی بود می‌گفت من سرمایه‌گذارم اولین کسی بود که اینطوری کلاه مردم رو برداشت پول‌تون رو بدین به من مثلا من دو برابر می‌کنم بعد آدما هم پول‌شون رو می‌دادن بعد می‌دیدن دو برابر کرد تو همین 20 سال گذشته من یادمه تو ایران دو بار، سه بار، چهار بار یه موج‌های فراگیری از این‌ها آمد


audio: r2tftZ1DH0I_0011.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
هر کدوم‌شون هم وقتی کلپس می‌کنه یه بحران بزرگی درست می‌کنه شروعش ولی اینطوریه که پول بذار اینجا ما پول شما رو دو برابر می‌کنیم 50 درصد سود می‌دیم یه سودهای غیرمتعارف و شما هم می‌ری پول رو می‌دی معلوم هم نیست که این مثلا تو چه کسب‌وکاریه که می‌تونه چنین سودی بده منتها واسه خیلیا مهم هم نیست می‌گن که برای ما اونی که مهمه اینه که پسرخاله‌مون رفت پول گذاشت و گرفت پولش رو گرفت سودش رو هم گرفت هی اینا رو می‌شنوی می‌شنوی می‌شنوی بعد پول رو می‌ری می‌ذاری


audio: r2tftZ1DH0I_0012.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
پول رو می‌ذاری واقعا هم بعد از مثلا 6 ماه سودت رو می‌ده بعد از یک سال سودت رو می‌ده تا کجا؟ تا یه جایی که یهو می‌بینی نمی‌ده سود نمی‌ده یا پول بیرون کشیدن از سیستم سخت می‌شه یه نشانه‌های اینطوری شروع می‌کنه بروز کردن این چیه؟ دلیلش اینه پانزی اسکیم سرمایه‌گذاری نیست کلاهبرداریه سود شما رو اگه داره می‌ده به‌خاطر اینکه یه سری آدمی دارن وارد هرم می‌شن از پایین این پولی رو که سرمایه ایناست می‌گیره با اون سرمایه سود شما رو می‌ده


audio: r2tftZ1DH0I_0013.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
یه میلیون تومن از این سرمایه‌گذار تازه می‌گیره اینو 10 تا 100 هزار تومن سود سرمایه‌گذارای قبلی رو می‌ده تا وقتی که می‌تونه پایین هرمش رو چاق کنه می‌تونه پول بالایی‌ها رو هم بده تا وقتی که پول تازه به سیستم اضافه می‌شه می‌شه سود طبقات بالاتر رو داد تا کجا؟ تا وقتی که دیگه ورودی که شروع می‌کنه به خشک شدن یا ورودی که شروع می‌کنه به کوچیکتر شدن از تعداد دهن‌هایی که قراره سود بگیرن شما وقت رفتنته


audio: r2tftZ1DH0I_0014.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
اون موقعیه که کلاهبردار شروع می‌کنه به یا آروم آروم محو شدن یا مثل خیلی از این‌ها یهو غیب شدن یهو می‌بینی این موسسه‌هه که همه جا تابلو داشت همه جا بود تو تلویزیون تبلیغ می‌کرد سروصداش همه جا بود یهو غیب شد آدما از هم می‌پرسن آقا شما سود ماه پیشت رو گرفتی؟ می‌ره نگاه می‌کنه می‌گه نگرفتیم شاید این ماه مشکلی پیش اومده یه ماه و دو ماه و سه ماه و کم‌کم با هم صحبت می‌کنن می‌بینن که نه خیر دیگه تموم شد طرف رفته همه هرمی‌ها اینطوری فرومی‌پاشه سرمایه‌گذاری که نبود که


audio: r2tftZ1DH0I_0015.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
از اول هم کلاهبرداری بود و اینطوری هرم می‌پاشه یه سری آدم مال‌باخته می‌مونن خیلی وقتا می‌گم تبدیل می‌شه به یه بحرانی بحران اجتماعی بزرگ می‌شه خیلی وقتا دولت مجبوره بیاد و ضرر آدم‌ها رو بده خیلی وقت‌ها هم کسی نیست که ضرر آدما رو بده چرا؟ چون آدم‌ها گرفتار این روایت تکراری اقتصاد شدن که یه راه میان‌بری هست برای شما که چند بار جا موندی موج‌هایی اومده آدمایی پولدار شدن تو نشدی


audio: r2tftZ1DH0I_0016.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
الان یه راه میان‌بری هست اگر زود بهش بپیوندی می‌تونی این دفعه تو پولدار بشی غافل از اینکه دیگه برای پیوستن به این قافله دیر شده اونایی که قرار بوده با این موج پولدار بشن الان نشستن دارن به ریش شما می‌خندن هرمی داستانش اینه منتها همه هرمی‌ها اینطوری نیست بعضیا شروع کردن برای بازاریابی کالاهای واقعی هم از این روش هرمی استفاده کردن این کار تو بعضی از کشورها غیرقانونیه


audio: r2tftZ1DH0I_0017.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
توی بعضی از کشورها هم غیرقانونی نیست می‌آن می‌گن شما از محصول ما استفاده کن اگه مثلا به دو نفر پیشنهاد کردی تو انقدر تخفیف می‌گیری اگر اونا به انقدر نفر پیشنهاد کردن هر کدوم انقدر تخفیف تویی که بالای هرم نشستی انقدر تخفیف منتها حتی توی این موارد هم بعضی وقتا معلوم می‌شه دو تا مورد معروفش رو ما توی بلاگ بی‌پلاس نوشتیم اشاره کردیم تو یه پستی معلوم می‌شه که نه اینم باز یه پوششی بوده برای فروختن کالا


audio: r2tftZ1DH0I_0018.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
و یه ارزشی بیشتر از اونی که ارزش اون کالا بوده بهش دادن و وانمود کردن به اینکه این یه کالای نایابیه یه کالای لوکسیه و اینطوری با بازاریابی هرمی پمپش کردن و در واقع کلاه مردم رو برداشتن منتها فارغ از اینکه کلاهبرداری هست یا نیست چیزی که دارن می‌فروشن واقعی هست یا نیست مکانیزمش و اون نقطه‌ای که متوقف می‌شه کارش تو این بازاریابی‌های شبکه‌ای هم مثل همون هرمیاست چون یه نقطه‌ای می‌رسه که دیگه ورودی شما اونقدری نیست


audio: r2tftZ1DH0I_0019.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
که بتونه سود بالای هرم رو بده یعنی دیگه بازار اشباع شده یعنی همه اونایی که شما قرار بوده بری بهش این لوازم آرایش رو بفروشی این سکه رو بفروشی این ساعت رو بفروشی دیگه همه خریدن تموم شد اونا همه حالا خودشون فروشنده‌ن یهو اینور اونور نگاه می‌کنی می‌بینی همه دلالن همه دست‌شون جنسه برای فروختن خب من به کی بفروشم؟ دیگه کسی نیست که بخره که تموم می‌شه یه سری آدم می‌مونن با یه سری جنس روی دست‌شون و دست‌شون هم عموما به جایی بند نیست


audio: r2tftZ1DH0I_0020.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
چرا هی هر دفعه که یک بابی باز می‌شه که آقا یه راهی هست که می‌تونی یه شبه پولدار بشی باز یه عده‌ای هستن که دنبالش راه می‌افتن و می‌رن و بعدش اینور اونور نگاه می‌کنن می‌بینن مال‌باخته شدن چرا اینطوری می‌شه؟ به‌خاطر اینکه این روایت یک شبه پولدار شدن از قدرتمندترین روایت‌هاییه که توی اقتصاد وجود داره و مثل اپیدمی که از بین نرفته یه ویروسی که از بین نرفته هر از گاهی سر بلند می‌کنه اینم سر بلند می‌کنه


audio: r2tftZ1DH0I_0021.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
و می‌آد و آدما فکر می‌کنن که اوه الان می‌تونم بدون تلاش الان می‌تونم بدون کار پیشرفت کنم می‌تونم یهو خیلی موفق بشم و موفق هم یعنی چی؟ یعنی یه پول خیلی گنده قلمبه به دست بیارم این واقعا روایته به نظر می‌رسه که تا بشر هست این روایت هم با ما هست راه نجات ما اینه که یا فکر کنیم که موفقیت رو شکل‌های دیگری تعریف کنیم یا اینکه این دندون طمع رو اصلا بکنیم که راهی برای اینکه یه دفعه یه شبه


audio: r2tftZ1DH0I_0022.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
بدون کار بدون زحمت بدون اینا پولدار بشم وجود نداره اگه یکی داره به من این راه رو می‌فروشه اولین چیزی که باید حواسم بهش باشه تو دامش نیفتم همین آدمه و همون جایی که این منو می‌خواد ببره به‌خاطر اینکه همون دوزاری هم که ته جیبمه این می‌خواد از من بزنه این روایت یه شبه پولدار شدن و شرکت‌های هرمی‌ از اون سری روایت‌های اقتصادی تکرارشده در طول تاریخه توی کتاب اقتصاد روایی هم درباره این روایت صحبت شده


audio: r2tftZ1DH0I_0023.opus
source: youtube
source_id: r2tftZ1DH0I
invalidation: VALID
text:
هم درباره چند تا روایت قدیمی و ماندگار دیگه و هم درباره اینکه اصلا مکانیزم کار کردن اینا چیه و چه اثری روی اقتصاد دارن و چه اثری روی جامعه دارن من علی بندری این ویدیو از کانال یوتیوب پادکست بی‌پلاس به کمک یک متنی که توی بلاگ بی‌پلاس داشتیم و می‌تونید کامل‌ترش رو توی وبلاگ‌مون بخونید


audio: GhLT4k1RDc0_0001.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
یک توصیه‌ی اخلاقی که از قدیم به ما رسیده اینه که خودمون رو باید بشناسیم ولی یه آدمایی هم هستن که می‌گن که نه می‌گن یه گوشه‌هایی در ما هست که نشناسیم‌شون حواس‌مون بهشون نباشه بهتره یه مقدار حرف عجیبی به نظر می‌رسه ولی من فکر می‌کنم ارزش شنیدن و فکر کردن داره تو این ویدیو درباره‌ی این ایده حرف می‌زنیم که حالا لازم هم نیست که از همه چی خودمون سردربیاریم


audio: GhLT4k1RDc0_0002.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
چرا بعضی از عواطف ما بعضی از ایده‌ها، بعضی از محرک‌ها احساس‌ها، آرزوها چرا بعضی از اینا سرکوب می‌شن؟ از هوشیاری دور نگه داشته می‌شن؟ مزیت تکاملی این چیه؟ در طول تکامل چرا مکانیزم سرکوب پابرجا مونده؟ چرا ناهوشیار باعث شده که ما خودمون رو کامل نشناسیم؟ مگه نمی‌گن خودت رو بشناس چرا پس ناهوشیار نمی‌ذاره خودمون رو بشناسیم؟ چرا نمی‌ذاره؟ مگه شناختن خودمون خوب نیست؟


audio: GhLT4k1RDc0_0004.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
حرفش یه مقدار واقعا عجیب ممکنه باشه ولی برای من جالب بود شاید واقعا برای شما هم جالب باشه یک کتابی سال 1976 منتشر شد به نام 


audio: GhLT4k1RDc0_0006.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
آقای ریچارد داوکینز خیلی کتاب معروف و پرسروصدایی هم هست توی این 45 سال هم خیلی درباره‌اش صحبت شده اون‌موقع حرفش واقعا تازه بود برای خیلیا هنوز هم از خیلیا می‌شنویم درباره‌ی کتاب دیگه از جمله ایده‌های اون کتاب این بود که ژن‌های ما خودخواهن بعدم در ادامه‌ی کتاب و تفسیر این حرفا اصلا رفت سمت اینکه تعمیم دادن این صفت رو از ژن‌ها به انسان‌ها نتیجه‌گیری این شد که ما انسان‌ها خودخواهیم پشت همه‌ی رفتارهامون حتی رفتارایی که خیلی دیگه ظاهر دیگرخواهانه دارن


audio: GhLT4k1RDc0_0008.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
اصلا عامل بقا و حیات نوع بشر در طول تکامل همین خودخواهیه مفهوم فرگشت رو خیلیا اصلا همینطوری فهمیدن که فهم نادرست و نادقیقی هم هست ایده این بود ولی که ژن ما خودخواهه یه کارایی که ما می‌کنیم همه انگیزه‌های خودخواهانه دارن ولی ناهوشیار ما میاد اینا رو قایم می‌کنه یا میاد فریب می‌ده دیگران رو یک چیز دیگری مثلا یک جلوه‌ی دیگری از دلایل رفتارهای ما برای دیگران به وجود میاد


audio: GhLT4k1RDc0_0009.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
که حالا کاری دیگه به تفسیر اون ایده نداریم ولی آقای نسه چی می‌گه می‌گه که آره درسته ما یه بخش ناهوشیاری داریم ولی اینطوری نیست که کمک‌مون می‌کنه ما بقیه رو گول بزنیم می‌گه ما انگیزه‌های اصلی‌مون بعضی وقتا یک آرزوهایی یک احساس‌هایی، یه خواسته‌هایی یه خاطره‌هایی اینا رو داریم که سرکوب می‌شن یک کوهی از اینها در ناهوشیار ما تلمبار شدن یه مثالی بزنم یه قصه‌ی خود این آقای نسه تعریف می‌کنه می‌گه یه خانمی بود


audio: GhLT4k1RDc0_0011.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
هیچ مشکل عضلانی ماهیچه‌ای خاصی هم نداشت ولی بازوی راستش فلج شده بود کار نمی‌کرد بازوی راستش یا چپش یادم نیست بعد می‌گه که همه جور معاینه و اینها هم کردن و به جایی نرسیده بودن و به من گفتن که حالا شما هم بیا با ایشون صحبت کن می‌گه من رفتم که حالا ببینم از نظر روانی وضعیت چطوریه شما مسئله مثلا اضطراب داری؟ استرس داری؟ فلان داری؟ نه، زندگی چطوره؟ خوبه و اینا شروع کردم درباره‌ی زندگیش پرسیدن و


audio: GhLT4k1RDc0_0012.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
چی‌کار می‌کنی و شوهر و بچه و بچه‌هام اینطوری و اینا دیدم نه شکایتی، مشکلی از چیزی نداره لابه‌لای صحبت فهمیدم از شوهرش دل خوشی خیلی نداره مثلا می‌گه من شوهرم به این مسئله‌ی دست من خیلی توجهی نمی‌کنه و اینا ولی من که مثلا شروع کردم بیشتر کنکاش کردن خودش گفت من نمی‌خوام من نیومدم درباره‌ی شوهرم صحبت کنم من اومدم درباره‌ی دستم صحبت کنم


audio: GhLT4k1RDc0_0013.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
می‌گه منم دیگه ناامید شده بودم که این صحبت ما به جایی نرسید منم نتونستم دکترا که در جسمش نتونسته بودن دلیلی پیدا کنن منم از نظر روانی کاری که بلد بودم رو کردم نتونستم دلیلی پیدا کنم می‌گه ازش پرسیدم که حالا اگه یه معجزه‌ای بشه و شما این دستت بزنه و خوب بشه چی‌کار می‌کنی؟ این دست فلجی که نمی‌تونی تکون بدی چی‌کار می‌کنی؟ گفت چاقو برمی‌دارم فرو می‌کنم تو کمر شوهرم


audio: GhLT4k1RDc0_0014.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
بعد همینطوری که من گفتم هم گفت گفت همون دست فلج رو آورد بالا اینطوری زد بعد می‌گه من گفتم که دستت تکون خورد که خودش متوجه نشده بود نسه از این چه استفاده‌ای می‌کنه؟ می‌گه این فکر، این خواسته تو ناهوشیارش بود از این خواسته‌ها و میل‌ها می‌گه تو ناهوشیار ما کم نیست اصلا یکی از کارکردهای یکی از ساز و کارهای دفاع روانی ما همینه این چیزها رو می‌فرسته در ناهوشیار که از آگاهی ما دور باشه


audio: GhLT4k1RDc0_0015.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
این یه خرده فرق می‌کنه با اینکه بگیم ناهوشیار اونجا هست که گول‌مون بزنه یا انگیزه‌های قلابی درست کنه واسه کارهامون می‌گه کارکرد دفاعی داره این یه مثالشه این خانوم یه همچین انگیزه‌ای یه همچین فکر و ذهنیتی داشت ولی این در ناهوشیارش بود برای همین نمی‌اومد تبدیل به عملی بشه چطوری؟ اینکه دستش مثلا فلج شده بود نسه می‌گه ناهوشیار ما از این فایده‌ها چندتا داره از این کارکردها چندتا دیگه هم داره


audio: GhLT4k1RDc0_0017.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
می‌گه چند تا براش پیدا کردم توی لابه‌لای حرفای نسه من سه تا رو که به نظرم جالب بود اینجا می‌گم به نظرم دونستنش کمک می‌کنه که ما کارمون رو در زندگی بهتر پیش ببریم به خاطر اینکه درسته که مخالف اون توصیه‌ی حکمت باستانی خودت را بشناس


audio: GhLT4k1RDc0_0019.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
ولی در واقع به من داره کمک می‌کنه که خودم رو به یه معنی دیگه‌ای بهتر بشناسم به یه معنی‌ای که به نظرم خیلی لازم‌تر و دقیق‌تره کارکردهاش که می‌گه چیه ولی؟ یک می‌گه که ناهوشیار ما قبرستان آرزوهای محال ماست


audio: GhLT4k1RDc0_0020.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
می‌گه ما خیلی چیزا هست که می‌خوایم ولی بهش نمی‌رسیم نرسیدن هم سخته نرسیدن حسرت داره اضطراب داره غصه داره کلی می‌گه ناخودآگاه ما میاد اونا رو از جلوی چشم‌مون می‌بره کنار اینطوری ما به جای اینکه بریم دنبال آرزوهای محال و دست نیافتنی می‌تونیم تمرکزمون رو بذاریم رو چیزی که امکان رسیدن بهش رو داریم من آرزو دارم برم رو ماه قدم بزنم ولی چه خوب که نرسیدن به این آرزو منو فلجم نکرده


audio: GhLT4k1RDc0_0021.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
از کار و زندگیم ننداخته این آرزو رفته در قبرستان آرزوهای محال من در ناهوشیار من و من می‌تونم به زندگی خودم برسم به کارای خودم برسم دنبال چیزهایی برم که برام قابل رسیدن هست دیگه چی هست تو ناهوشیار ما؟ کارکرد دیگه‌اش چیه به جز آرزوهای محال؟ ناهوشیار ما مرهم زخم‌های ماندگار ما هم هست یک بخشی از احساسات ما معمولا در ناهوشیارمون ذخیره می‌شه مثل احساسی که مثلا


audio: GhLT4k1RDc0_0022.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
بعد از تجربه‌ی اولین خیانت ممکنه بهمون دست بده اگر اون احساس مثل روز اول تر و تازه و سفت و تیز باهامون بمونه ما چطوری می‌خوایم ادامه بدیم به زندگی؟ با اولین خیانت، با اولین بی‌وفایی با اولین ناملایمت کوچیکی که از خلف وعده‌ای که از یه دوست‌مون می‌بینیم نه تنها به اون بی‌اعتماد می‌شیم بلکه ممکنه به نوع بشر بی‌اعتماد بشیم بعد با اون همه بی‌اعتمادی


audio: GhLT4k1RDc0_0023.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
ما چطوری می‌خوایم با هم همکاری کنیم؟ کار گروهی کنیم با هر کسی، نمی‌تونیم ناخودآگاه ما این زخم‌های ما رو هم با دور کردنش از جلوی چشم‌مون خوب می‌کنه اینا رو نمونه‌هاش رو دیدین احتمالا دیگه یعنی هر کسی اگه به خودش فکر کنه می‌بینه که از یه سری چیزای اینطوری گذر کرده بعضیا نمی‌تونن گذر کنن توی کتابش خیلی مفصل‌تر اینارو توضیح می‌ده بعضیا دیدین مثلا هر چیزی رو که انتخاب کنن یه مکانیزمی دارن که حتی اگه بعدا مثلا فرض کن


audio: GhLT4k1RDc0_0024.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
شما دو تا ماشین مثلا می‌خواستی بخری یکی رو خریدی، یکی رو نخریدی بعدا اون ماشینی رو که خریدی معلوم می‌شه یه اشکالی داره یه مکانیزمی در شما هست که توجیه می‌کنه برات که این ماشینی که خریدی این اشکال رو داره انتخاب خوبی بوده کار درست رو کردی این از اون مکانیزمایی که کمکت می‌کنه که ادامه بدی و همه اینو ندارن کاری به اون نداریم، این پس شد دوتا دوتا از کارکردها یک اینکه قبرستان آرزوهای محاله دو اینکه زخم‌های اینطوری ما رو خوب می‌کنه اینا می‌ره اونجا ما یه کم اینها رو فراموش می‌کنیم


audio: GhLT4k1RDc0_0025.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
سومین کار مهمی که اینجا ازش می‌خوایم بگیم اینه که توانایی مغزمون رو کمک می‌کنه اولویت‌بندی کنیم درسته که ناخودآگاه میاد یه سری چیزایی رو سرکوب می‌کنه ولی اون سرکوب باعث می‌شه یه بخشی از افکار ناراحت‌کننده از خودآگاه ما دور بمونه از هوشیار ما دور بمونه و ما اینطوری تمرکز کنیم رو اتفاقی که الان داره پیش میاد شما فکر کن امروز امتحان داری یه امتحان خیلی مهمی داری یا مصاحبه داری مثلا مصاحبه کاری مهمی داری بعد صبح با بابات هم دعوات شده با اون اعصاب داغون


audio: GhLT4k1RDc0_0026.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
ذهنت اگه درگیر اون مشاجره باشه هی بخواد اونو مرور کنه که ترتیب امتحان داده است که ناهوشیار اینجا میاد بهت کمک می‌کنه که به جای اینکه مشاجره رو مرور کنی بتونی روی مصاحبه متمرکز بشی در واقع حرفی که آقای نسه می‌زنه اینطوری که من می‌فهمم اینه که آره ناهوشیار ما داره یه چیزایی رو سرکوب می‌کنه ولی این همیشه هم برای فریب دیگران نیست می‌گه دمش گرم که یه چیزایی رو پنهان می‌کنه دمش گرم که کمک می‌کنه که ما گاهی چشم‌مون رو روی یک


audio: GhLT4k1RDc0_0027.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
خلف وعده‌ی کوچیکی از دوست‌مون ببندیم روابط‌مون رو حفظ کنیم وقتی یک بی‌وفایی دیدیم به هم نزنیم حفظ کنیم رابطه‌مون رو کار کنیم روش درستش کنیم دمش گرم که آرزوهای محال رو از جلوی چشم‌مون دور می‌کنه که انرژی‌مون رو صرف هدف‌های ممکن‌تر بکنیم در واقع این حرفش می‌گم برخلاف اون توصیه‌هاییه که خیلی می‌شنویم که برو خودت رو بشناس برو ببین در ناخودآگاهت چی می‌گذره


audio: GhLT4k1RDc0_0028.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
ایشون می‌گه نه، شاید بهتر باشه فقط یه نیمی از خودت رو مثلا بشناسی اون بخشی از کوه یخ رو که بیرون از آبه و نسبت بهش هوشیاری یا نیمه‌هوشیار هستی بشناسی بقیه‌اش که زیر آبه بذار همون زیر بمونه زیر آب بودنش در ناخودآگاه بودنش یه فایده‌هایی داره مثل اینکه کمک‌مون می‌کنه آرزوهای دست نیافتنی رو بهش زیاد فکر نکنی مثل اینکه ذهنتو همه‌اش تو زخم‌هایی که خورده نگه نمی‌داره و مثل اینکه توانایی تحلیلی مغزت رو


audio: GhLT4k1RDc0_0029.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
صرف اون چیزی که برات اولویت بالا نداره نمی‌کنه و اینطوری در یک کلام می‌گه خیلی در خودت کندوکاو نکن خیلی هم نرو که درون ضمیرت رو بشناسی


audio: GhLT4k1RDc0_0031.opus
source: youtube
source_id: GhLT4k1RDc0
invalidation: VALID
text:
این اونجوری هم من بهش خیلی باور ندارم الان می‌گم درباره‌ی خودت و ناهوشیارت یه چیزایی رو حالا نفهمیدی هم، نفهمیدی طوری نیست این حرف با همه‌ی عجیب بودنش برای من چند تا نکته بسیار جالب داشت که حیفم اومد به شما نگم


audio: FkxGKk4daSE_0001.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
از هر سه تا آمریکایی دوتاشون تو ایالتی زندگی می‌کنن که مصرف ماری جوآنا توش قانونی شده البته کلا آزاد نشده و به نظر هم نمیاد که بشه چون از نظر دولت فدرال هم‌چنان غیرقانونیه آمریکا یه دولت فدرال مرکزی داره بعد هرکدوم از ایالت‌ها هم برای خودشون دولت ایالتی و فرماندار دارن ماجرای اینم که دولت فدرال قانونیش نمی‌کنه برمی‌گرده به شکل کار کردن سیاست در آمریکا اکثر مردم الان طرفدار آزاد شدن ماری جوآنا هستن


audio: FkxGKk4daSE_0002.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
منتها مساله براشون مساله‌ی مهمی نیست برای بیش‌تر مردم نیست برای همین روش کمپین سیاسی نمی‌شه کسی که انتخاب می‌شه این تو لیست کارهاش نیست کسی یقه‌ی سیاست‌مدارا رو نمی‌گیره که چرا ماری جوآنا رو قانونی نکردین منتها اگه از مردم بپرسی نظرت چیه می‌گن آزاد کن بره واسه همین فعالان طرفدار آزاد شدن ماری جوآنا دور زدن گفتن ما از این به بعد تلاش می‌کنیم که این سوال مستقیم بیاد رو برگه‌ی رای


audio: FkxGKk4daSE_0003.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
یعنی مردم درباره‌ی این موضوع رای بدن نه این‌که موضوع لازم باشه بره از طریق کنگره و دولت مستقیم مردم حرف بزنن. واسه همین ایالت به ایالت داره رای‌گیری می‌شه و میاد جلو ازدواج هم‌جنس‌گراها هم همین‌طوری شد در آمریکا خلاصه به نظر می‌رسه آمریکا داره ایالت به ایالت می‌ره به سمت قانونی کردن ماری‌جوآنا


audio: FkxGKk4daSE_0004.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
ولی چرا ماری جوآنا اصلا باید قانونی بشه؟ قبل از این‌که برسیم به آمریکای 2020 اول باید قصه‌ی جرم‌زدایی از مواد مخدر رو بگم یه جای دیگه‌ی دنیا کجا؟ در پرتغال


audio: FkxGKk4daSE_0005.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
کشور پرتغال سال 2001 کلا از مصرف مواد مخدر جرم‌زدایی کرد فقط هم ماری جوآنا نه همه‌چی حتا هرویین یعنی چی؟ در دهه‌ی 80 و 90 میلادی، پرتغال گرفتار اعتیاد هرویین شده بود دلایلش یه مقدار مفصله یه مدت طولانی اینا دیکتاتوری داشتن از 1933 یه آقایی به نام آنتونیو سالازار دیکتاتور بود اون‌جا و کشور رو بسته بود


audio: FkxGKk4daSE_0006.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
بعد وقتی دهه‌ی 60 دنیای غرب و اروپا رفت تو یه دگرگونی فرهنگی و تجربه‌های جدید پرتغالیا از مهمونی جا موندن کشور در این حد بسته بود که کوکاکولا ممنوع بود اگر کسی فندک می‌خواست بخره باید براش مجوز می‌گرفت، این‌طوری بسته بود بعد یهو رژیم عوض شد سال 1974 پنج سال قبل از انقلاب ایران در پرتغال کودتا شد بعد که فضا باز شد اینا دیگه رها شده‌بودن خدا رو بنده نبودن


audio: FkxGKk4daSE_0007.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
جامعه اصلا آماده نبود حالا که دیکتاتوری‌ای نیست که ممنوعیت رو اعمال کنه ما با این پدیده‌ی مواد مخدر و مواد محرک چه‌طوری برخورد کنیم این شد که وقتی پای مواد مخدر به پرتغال باز شد کشور رفت هوا در دهه‌ی 90 هر خانواده یک نفر گرفتار هروئین داشت از هر صد نفر یک نفر معتاد به هروئین شده بود.رقم وحشتناکیه


audio: FkxGKk4daSE_0008.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
در سرتاسر کشور هم بود ولی در جنوب پرتغال بدتر فقط هم در طبقات پایین و فقرا نبود، همه‌گیر بود این‌قدر همه‌گیر بود که همه می‌فهمیدن این یه مشکل سراسریه


audio: FkxGKk4daSE_0009.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
و همه‌ی خانواده‌ها واقعا گرفتارن اگر روی نقشه پرتغال رو ببینیم یه مقدار معلوم می‌شه که موقعیتش آسیب پذیره لب دریا، ساحل بزرگ، دست‌رسی عالی اول هم مواد از جنوب کشور وارد شد بعد نرخ اوردوز و جرم و جنایت می رفت بالا واکنش اولیه‌ی دولت این بود که این شره حمله حمله باید مبارزه کنیم منتها سال2001پرتغال شد اولین کشوری که


audio: FkxGKk4daSE_0010.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
از همراه داشتن و مصرف همه‌ی مواد جرم‌زدایی کرد تا وقتی که برای مصرف شخصی باشه یعنی گفتن اگه کسی رو با مواد بگیرن دیگه نمی‌برنش بهش تذکر می‌دن ممکنه جریمه‌ی مختصری بکنن معرفیش می‌کنن به دکتر یا مشاور بهش خدمات می‌دن ولی می‌گن معتاد مجرم نیست معتاد مشکل داره و نیاز به کمک داره نتیجه چی شد؟ نتیجه این شد که در سال‌های بعد


audio: FkxGKk4daSE_0011.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
میزان مصرف‌های مشکل‌ساز خیلی خیلی کم شد اوردوز، ابتلا به اچ.آی.وی، جرم و جنایت مرتبط با مواد اینا خیلی کم شد این سیاست پرتغال و آثارش خیلی هم مطالعه شد دولت‌ها اومدن و رفتن و این روند مثبت هنوز حفظ شده


audio: FkxGKk4daSE_0012.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
حتی دولت‌های محافظه‌کار اومدن که دوست داشتن مبارزه با مواد رو با مدل آمریکایی انجام بدن منتها فرهنگ مردم دیگه عوض شده‌بود در جامعه هم امکانات و خدماتی برای معتادها آزاد شده‌بود که قبلا نبود و جای دیگه هم نبوده و نیست مثل مسکن، پشتیبانی روانی و پزشکی حتی در زبان تغییر ایجاد کردن دیگه نمی‌گفتن جانکی و عملی می‌گفتن کسی که با مواد مشکل داره البته اینا به این معنی نیست که مساله‌ی پرتغال حل شد


audio: FkxGKk4daSE_0013.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
پرتغال هنوز با عواقب بلندمدت پزشکی مصرف مواد درگیره بارش هنوز رو دوش سیستم پزشکی هست ولی جلوی اون روند وحشتناک و عواقبش در زمینه‌های دیگه گرفته شد تغییر هم از یک قاضی شروع شد که می‌گفت چرا باید دولت کسی رو که گرفتاره و خودش مصرف می‌کنه تنبیه کنه؟ نصف زندانی‌ها اون موقع به‌خاطر مواد زندان بودن واقعا هم به‌نظر می‌رسید راه حلی وجود نداره


audio: FkxGKk4daSE_0014.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
این آقای قاضی هنوز هم سلطان مواده در پرتغال سزار مواده در معنی مثبتش دولت‌ها اومدن و رفتن و نگاه علمی به مساله عوض شده و دنیا عوض شده ولی ایشون هنوز سر جاشه همه‌جا هم می‌ره سخنرانی می‌کنه مخصوصا کشورهایی که مشکل دارن ایده‌ش هم اینه که طرفدار جرم‌زدایی کامله


audio: FkxGKk4daSE_0015.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
روش کارشونم جالبه حتا آدما رو هدایت نمی‌کنن به سمت مداوا می‌گن خودشون باید بخوان تا وقتی که بخوان مصرف کنن می‌تونن از مراکزی که هست برن و مواد بگیرن نمی‌خوان کاری کنن که اگه طرف رفت تو ترک بعدا نتونست یا کم آورد و خواست دوباره مثلا هروئین تزریق کنه روش نشه بیاد بگیره می‌گن در این‌جا به روی شما بازه هروقت خواستی بیا


audio: FkxGKk4daSE_0016.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
حتا تیم‌هایی دارن که با ون می‌رن تو جاهایی که مصرف‌کننده‌ها جمع می‌شن براشون تزریق می‌کنن می‌گن تا وقتی خواستی مصرف کنی ما بهت می‌دیم بیا این‌جا درست مصرف کن نه خشونت باشه نه آلودگی باشه نه هیچی ولی اگر هم خواستی متوقفش کنی اینم راه و سیستم حمایت ما زاویه‌ی نگاه پرتغال به موضوع از نظر بهداشت و سلامت بود کتابهمین مساله رو از نظر اقتصادی بررسی کرده‌بود


audio: FkxGKk4daSE_0017.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
اون‌جا نویسنده می‌گفت جرم‌زدایی از مواد مخدر و آزاد کردنشون کنترل بازار رو از دست کارتل‌ها می‌گیره شرکت‌های محلی شناسنامه‌دار شروع می‌کنن تولید کردن بعد می‌تونن با دقت و کیفیت بیش‌تر تو آزمایش‌گاه‌های مجهز توسعه بدن روی تولید و فرآوری کنترل بیش‌تر دارن قیمت میاد پایین و سود دولت زیاد می‌شه همه‌ی این‌ها به کنار جرم و جنایت و خشونت کم می‌شه


audio: FkxGKk4daSE_0018.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
اینا برای دولت مهمه دیگه زندانی کم می‌شه بار روی دوش پلیس کم می‌شه کلی کسب و کار جانبی درست می‌شه توی کتاب نارکونومیکس درباره‌ی دنور که یکی از اولین ایالت‌های آمریکا بود که ماری‌جوآنا توش قانونی شده‌بود می‌گفت این جا ایر بی اند بی ماری‌جوانا باز شده اوبر علف آزاد باز شده حتا می‌گفت چون فرودگاهش شلوغه آدما چند ساعت بین پروازا وقت دارن یه سرویس هست سوارت می‌کنه پشت لیموزین شما بشین اون‌جا بکش من دور می‌زنم تو سیر آفاق و انفس کن


audio: FkxGKk4daSE_0019.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
مخاطبشم کسیه که غریبه دفعه‌ی اولشه هیجان داره مسافره کسی رو هم نمی‌شناسه می‌خواد یه خلاف کارمندی ریزی هم کرده‌باشه قبل از این که برگرده خونه کتاب می‌گفت تو دنور موادفروش‌ها الان مزیت رقابتی‌های کمی براشون مونده این‌که مثلا می‌تونن بیان دم خونه تحویل بدن یا این‌که بیست و چهار ساعته می‌تونن بفروشن و گرنه بخش اصلی بازار از دست اینا رفته یا می‌ره به زودی اونم بازاری که بازار خیلی جذابیه


audio: FkxGKk4daSE_0020.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
تولیدکننده‌ش داره گرمی دو دلار تولید می‌کنه بیست دلار می‌فروشه با این مالیات سنگین کتاب مال سال2015بود اون موقع فقط دو ایالت قانونی کرده‌بودن الان شده پونزده ایالت پیش‌بینی کتاب این بود در مرحله‌ی بعد بیزینس‌های بزرگ میان تو کار می‌گفت الان از نظر روابط عمومی برای شرکت‌های بزرگ ریسکه که بیان تو این کار


audio: FkxGKk4daSE_0021.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
حتا شرکت‌های سیگار سازی که ما می‌دونیم از دهه‌ی شصت و هفتاد دارن بررسی می‌کنن چه‌جوری وارد بازار ماری‌جوآنا بشن


audio: FkxGKk4daSE_0022.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
اینا وقتی رسما صحبت می‌کنن می‌گن نه ما هیچ بررسی نکردیم و علاقه‌ای نداریم ولی پیش‌بینی کتاب اینه که این احتمالا دایره‌ی کامل رو طی خواهد کرد یعنی در آمریکای لاتین هم آزاد می‌شه اون‌جا بهتر و ارزون‌تر هم می‌سازن و تولید ماری‌جوآنای آمریکایی‌ها هم مثل تولید بقیه‌ی چیزاشون می‌ره اون طرف مرز در مکزیک


audio: FkxGKk4daSE_0023.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
همون‌طور که قبل از قانونی شدن، تو مکزیک تولید می‌شد و اینا این‌جا می‌کشیدن با این تفاوت که کشاورز مکزیکی این‌بار برای کارتل‌ها کشت نمی‌کنه برای شرکت‌های بزرگ آمریکایی کشت خواهد کرد


audio: FkxGKk4daSE_0024.opus
source: youtube
source_id: FkxGKk4daSE
invalidation: VALID
text:
من علی بندری هستم این کانال یوتیوب بی‌پلاسه این‌جا درباره‌ی کنجکاوی‌هام صحبت می‌کنم و چیزایی که خوندم و دیدم و به‌نظرم جالب بوده اگر دوست دارین ما از این ویدئوها بازهم تو این کانال می‌ذاریم سابسکرایب کنین که چیزی رو از دست ندین


audio: 6pIbtJmnwE4_0001.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
به کسی که یه مقدار حال افسرده و خموده و اینها داره می‌گن که برو بیرون بزار سرت یه هوایی بخوره، چرا؟ چرا می‌ریم تو طبیعت حالمون بهتر می‌شه؟


audio: 6pIbtJmnwE4_0002.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
چرا به آدما وقتی عکس منظره نشون می‌دن آدما از کشورهای مختلف، فرهنگ‌های متفاوت گوشه گوشه‌ی دنیا عکس یه سری منظره که بهشون نشون می‌دن همه‌شون یه منظره‌ی خاص رو انتخاب می‌کنن می‌گن که این رو ما ترجیح می‌دیم منظره‌ای از ساوانا‌های آفریقا چرا؟ رابطه با طبیعت چه ربطی داره به افسردگی؟ اینجا درباره‌ی این موضوع‌ها صحبت می‌کنم یه مقدار مقدمه می‌گم بعد چند تا مطالعه و


audio: 6pIbtJmnwE4_0005.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
تو اپیزود روابط از دست رفته از پادکست بی‌پلاس درباره‌ی روابطی صحبت کردیم که از دست رفتنشون، قطع شدنشون باعث ایجاد افسردگی یا اضطراب


audio: 6pIbtJmnwE4_0009.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
توضیح معمولی که می‌دن برای افسردگی اینکه یک موازنه شیمیایی در بدن باید برقرار باشه که وقتی اون به هم می‌خوره ما دچار مثلا افسردگی می‌شیم


audio: 6pIbtJmnwE4_0010.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
این من رو کاملا قانع نمی‌کرد به خاطر این‌که قرص می‌دادن من از بچگی مشکل داشتم با افسردگی و می‌گفتن این موازنه‌ات به هم خورده قرص می‌دادن موازنه میزون بشه من افسردگیم خوب نمی‌شد


audio: 6pIbtJmnwE4_0011.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
برای همین این توضیح برای من کامل نبود کنجکاوی باهام موند راه افتادم دور دنیا، با محققین و دانشمندان و روانشناس‌ها و اینها صحبت کردن


audio: 6pIbtJmnwE4_0013.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
درسته که عوامل مختلفه ولی تو همه حرف‌های اینا می‌شه این‌طوری درآورد که دارن می‌گن یک روابطی هست که اینها برای حفظ سلامت روان ما خیلی مهمه


audio: 6pIbtJmnwE4_0017.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
اسم کتاب شد روابط از دست رفته دونه‌دونه این رابطه‌ها رو گفت و گفت که وصل کردنشون چطوری می‌تونه بهمون کمک کنه


audio: 6pIbtJmnwE4_0018.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
این‌جا درباره‌ی یکی از این روابط می‌خواهیم صحبت کنیم که رابطه‌ی ماست با طبیعت حرفی که داره می‌زنه در یک جمله اینه که رابطه با طبیعت برای ما خیلی خوبه


audio: 6pIbtJmnwE4_0019.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
هم برای پیشگیری از افسردگی و هم برای درمان افسردگی منتها این خلاصه‌ی یک‌جمله‌ای دوجمله‌ای نه احتمالا خیلی چیز جدید و عجیبیه


audio: 6pIbtJmnwE4_0024.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
و شما هم اگر که دیدید که بعد از این 10 دقیقه، 12 دقیقه ویدیو این براتون مفید بود یک مقداری احساس کردید که چیزی یاد گرفتید، کامنت بگذارید من بدونم چون به خود من، این کتاب بسیار بسیار کمک کرده


audio: 6pIbtJmnwE4_0026.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
خیلی به دادم رسیده به خاطر اینکه ما می‌دونیم رابطه با طبیعت مهمه اما هم بهش کم توجهی می‌کنیم هم یه خرده‌ای واقعا نمی‌دونیم چرا چند تا مقدمه می‌چینه آقای یوهان هری برای اینکه رابطه‌ی ما با طبیعت رو توضیح بده اولیش اینه که می‌گه که ما گاهی یادمون می‌ره که ما حیوانیم و خیلی بیشتر و طولانی‌تر از اینکه اینطوری یک‌جانشین باشیم ما و دور از طبیعت زندگی کنیم و اینها ما داشتیم در دل طبیعت می‌چرخیدیم حرکت می‌کردیم دنبال


audio: 6pIbtJmnwE4_0027.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
خور و خواب و خشم و شهوت خودمون بودیم این کار، کار جدیدیه برای ما حیوان اصلا جاش تو طبیعته دیدن اینها رو وقتی حیوانایی رو میارن توی باغ‌وحش نگهداری می‌کنن دیدن که اثرش روی اینا چیه یه رفتار‌هایی اینا نشون می‌دن


audio: 6pIbtJmnwE4_0028.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
که هیچ‌وقت در طبیعت ازشون سر نمی‌زنه طوطیه مثلا پرهاش رو می‌کنه طوطی که طولانی مدت توی باغ‌وحش مونده یا فیله هست، فیلماش هست عکساش هست، دیدین


audio: 6pIbtJmnwE4_0029.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
خرطومش رو که نشانه‌ی قدرتشه نشان افتخارشه خرطومش رو میاد همین‌طوری انقدر می‌ماله به دیوار که سابیده می‌شه یا اسب‌ها رو شاید دیده باشین


audio: 6pIbtJmnwE4_0032.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
اسب‌ها این‌طوری سرشون رو این‌طوری تکون می‌دن تاب می‌خورن همش اینا نشانه‌هاییه بسیار شبیه به نشانه‌های کساییه که دچار مشکل روحی روانی شدن حتی بعضی فیل‌ها می‌گن که انقدر سختشون می‌شه شرایط که سال‌ها در قفس ایستاده می‌خوابن یا این‌که می‌گن حیوون‌ها غریزه جنسی میلشون رو به جفت‌گیری کامل از دست می‌دن اصلا جفت‌گیری نمی‌کنن واسه همین تو باغ‌وحش‌ها خیلی سخت می‌شه که بخوان اینا یه کاری کنن اینا بچه درست کنن یعنی چی؟ یعنی حیوون‌ها رو شما از


audio: 6pIbtJmnwE4_0033.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
اون زیستگاه طبیعی‌شون وقتی این‌طوری دور می‌کنین نشانه‌هایی بروز می‌دن، شبیه نشانه‌های افسردگی حالا اینو داشته باشین این البته نکته‌ی جدیدی نیست دیگه نزدیک صد ساله که ما اینو می‌دونیم نکته‌ی دوم هم چیز جدیدی نیست اونم باز خیلی وقته که می‌دونیم اون چیه؟ اونم اینه که نشانه‌های افسردگی و بیماری‌های روحی روانی


audio: 6pIbtJmnwE4_0034.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
در شهرها از روستاها خیلی بیشترن هم بیشترن، هم شدیدترن روی این خیلی مطالعه انجام شده یه سری مطالعاتش این‌طوری بوده که خب شرایط همشو نتونسته بودن شرایط رو برابر کنن فاکتورهای دیگه رو اثرش رو از بین ببرن


audio: 6pIbtJmnwE4_0035.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
بالاخره زندگی شهری و روستایی تفاوت‌های دیگه‌ای هم داره دیگه آلودگی هم هست مثلا ممکنه سطح بهداشت هم باشه


audio: 6pIbtJmnwE4_0037.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
بعد برای اینکه اینا رو حذف کنن اومدن مثلا دو تا خانواده‌ی دو تا گروه از خانواده‌های با وضعیت خیلی شبیه هم توی خود شهر که یکیشون تو محلشون فضای سبز بیشتر بود طبیعت بیشتر بود تو یکی کمتر بود اینا رو با هم مقایسه کردن در طول زمان دیدن که نه


audio: 6pIbtJmnwE4_0038.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
اون حالت طبیعی فضای سبز اثر داره روی مشکلات روحی‌روانی این‌ها از این حتی عجیب‌تر یه مطالعه‌ی ناخواسته‌ی دیگه‌ای یه بار انجام شد در زندان


audio: 6pIbtJmnwE4_0039.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
دو گروه زندانی بودن که اینا هیچ فرقی با هم نداشتن، خیلی رندوم یه گروهشون اینور سالن بودن یک گروه اونور سالن بودن اینوریا نماشون، نمای پنجره‌هاشون مثلا به طبیعت بود به یه جای سبزی بود اونوریا تو دیوار آجری باز می‌شد


audio: 6pIbtJmnwE4_0041.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
24 درصد بالاتر از اوناییه که به سمت طبیعت باز می‌شه 24 درصد از این حتی آمار عجیب‌تر شاید یک گروهی رو آوردن گروه آدم‌هایی که تو شهر زندگی می‌کردن اینا رو می‌بردن مثلا پیاده‌روی در طبیعت


audio: 6pIbtJmnwE4_0044.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
منتها اونهایی که افسردگی داشتن این بهبود، بهبود بعد از پیاده‌روی در طبیعت تو اینا 5 برابر بود یعنی اثر مثبت وصل شدن به طبیعت در آدم‌هایی که افسردگی داشتن


audio: 6pIbtJmnwE4_0045.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
5 برابر آدم‌هایی بود که نداشتن این‌طوری که نگاه کنیم و به این هم فکر کنیم که ما سابقه‌ی در طبیعت گشتن و راه رفتن و حرکت کردنمون به عنوان یک گونه‌ی جانوری خیلی بیشتر از سابقه‌ی حرف زدن و انتقال مفاهیم‌مونه پس شاید وقتی هم که می‌خوایم با افسردگی سروکله بزنیم و این مشکل رو در خودمون حل کنیم به جای اینکه از لایه‌ی انتقال مفهوم و معنا بخوایم شروع کنیم و همش سعی کنیم اونجا حلش کنیم شاید خوب باشه که


audio: 6pIbtJmnwE4_0046.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
به این لایه‌ی حیوانی‌ترش هم نگاه کنیم ارتباط با طبیعت رفتن و حرکت کردن در طبیعت این خیلی ویژگی‌های مثبتی برای ما داره


audio: 6pIbtJmnwE4_0047.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
می‌شه یه خرده هم تحلیلش کرد حالا جلوتر به تحلیلش هم می‌رسیم ولی قبل از اون می‌خوام درباره‌ی یک آدم دیگری حرف بزنم که این هم از آدم‌های خیلی جالبی بود تو این کتاب من باهاش آشنا شدم یک زیست‌شناسی


audio: 6pIbtJmnwE4_0055.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
ایشون می‌گه که ما آدما اصلا میل غریزی داریم به طبیعت و به گونه‌های دیگر حیات به خاطر اینکه بیشتر زندگی دوران زندگی تکاملیمون رو اونجا بودیم ما میل غریزی داریم بهش یه تست عجیبی هم کردن این تئوریه رو


audio: 6pIbtJmnwE4_0056.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
آمدن یه سری عکس از مناظر مختلف طبیعی در دنیا طبیعی و غیر‌طبیعی، شهر و مثلا طبیعی نشون دادن به آدم‌هایی از فرهنگ‌های متفاوت کشور‌های مختلف فرهنگ‌های کاملا متفاوت گفتن که اینا کدوم رو بیشتر دوست دارید؟ کدوم رو ترجیح می‌دید؟ و اینا همه اومدن یک منظره‌ی خاص رو انتخاب کردن


audio: 6pIbtJmnwE4_0057.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
منظره‌ی ساوانا‌های آفریقا رو این خیلی چیز عجیبیه یعنی اصلا انگار مهم نیست آدم‌ها از کجا میان چه فرهنگی دارن چه مذهبی دارن دوروبرشون چی می‌بینن همه انگار این منظره رو ترجیح می‌دن احتمالا به خاطر اینکه به صورت غریزی ما یه چیزی توی این هست که باعث می‌شه که ازش خوشمون بیاد این دشت‌های پهناور کم درخت آفریقا


audio: 6pIbtJmnwE4_0058.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
در واقع این فرضیه‌ی ساوانا یه خرده البته گسترده‌تره دیگه خیلی گسترده‌تره من خیلی دارم مختصر می‌گم به خاطر اینکه بیشترش رو نمی‌دونم نه اینکه می‌دونم و مختصر می‌گم، نمی‌دونم


audio: 6pIbtJmnwE4_0059.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
ولی این‌طوری که فهمیدم توی همین لینک‌هایی که توی این کتاب بود و یه خرده توی ویکی‌پدیاش داره می‌گه که خیلی از رفتارهای ما رو خیلی از ترجیح‌های ما رو


audio: 6pIbtJmnwE4_0060.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
می‌شه به خاطر این میل غریزی توضیحش داد با این میل غریزی توضیحش داد در واقع این فرضیه ساوانا خیلی مختصر و خلاصه‌اش این‌طوری که من فهمیدم


audio: 6pIbtJmnwE4_0063.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
واکنش‌های ما به طبیعت خیلی‌هاش تصادفی نیست اینا ریشه در همون میل غریزی ما داره خیلی فرضیه‌ی جالبیه یه دنیای جدیدی شد برای من حالا امیدوارم اینم یه خرده‌ای بیشتر برم توش ببینم چی به چیه


audio: 6pIbtJmnwE4_0064.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
ولی حالا موضوع اینجا نیست و بیشتر بهش نمی‌پردازیم فرضیه‌ی ساوانا لینک این رو هم در توضیحات ویدیو می‌گذارم که ببینید برگردیم ولی به حرف خودمون و رابطه ما با طبیعت یه حرف دیگه هم می‌زنه کتاب اونم خیلی حرف قشنگیه می‌گه که افسردگی چیه؟ افسردگی وقتیه که ما


audio: 6pIbtJmnwE4_0065.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
غرق می‌شیم در خودمون ما فکر می‌کنیم که همه چیز مربوطه به ما و مشکلات ماست و گرفتار تکرار این روایت می‌شیم دربند این افکار و داستان‌های خودمون می‌مونیم اسیر ایگوی خودمون می‌مونیم


audio: 6pIbtJmnwE4_0066.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
و اونجا، اونجا بهمون خیلی فشار میاد وقتی که می‌ریم تو طبیعت چه اتفاقی میوفته؟ ما مواجه می‌شیم با یه چیزی خیلی بزرگ‌تر از خودمون اون موقع، اون دریا رو که می‌بینیم اون کوه رو که می‌بینیم این جنگل رو که می‌بینیم می‌گیم، من چی‌ام آخه؟


audio: 6pIbtJmnwE4_0068.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
این حالیه که آدم همش می‌گیره توی طبیعت دیگه توی طبیعت خیلی وسیع و مثلا خیلی تاثیرگذار، یه‌جور تو طبیعت در حد فضای سبزش هم یه‌جور


audio: 6pIbtJmnwE4_0071.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
آدم رو یه مقدار فروتن می‌کنه در برابر طبیعت در برابر یه چیزایی بزرگتر از خودش یه چیزایی مهم‌تر از خودش این هم به خاطر اینکه ما رو وصل می‌کنه به این چیزی که از خودمون خیلی بزرگ‌تره یه احساس تعلق این‌طوری می‌ده هم به خاطر اینکه انقدری بزرگه که می‌گیم که آقا ایگوی من و من و اینا چی هستیم در برابر این؟ این کلیت به این بزرگی


audio: 6pIbtJmnwE4_0072.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
به این دو دلیل و به این دو شکل این هم به ما، این رابطه با طبیعت به ما کمک می‌کنه وقتی که داریم با افسردگی دست‌وپنجه نرم می‌کنیم یا وقتی می‌خوایم جلوگیری کنیم از افسردگی


audio: 6pIbtJmnwE4_0074.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
چی می‌گه کتاب روابط از دست رفته؟ خیلی حرف‌های قشنگی می‌زنه کتاب خیلی حرف‌های به درد بخوری می‌زنه من خود اپیزودش که ما تو بی‌پلاس گفتیم از اپیزود‌های محبوب بود و هنوز هم هست منتها واقعا اصل کاری، کتابه من پیشنهادم اینه که کتاب رو بگیرید و کتاب رو بخونید مغز حرف ولی چیه؟ مغز حرف کتاب و مغز حرفی که توی این ویدیو داریم درباره‌اش صحبت می‌کنیم اینه که رابطه‌ی ما با طبیعت مهمه


audio: 6pIbtJmnwE4_0075.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
برای حفظ سلامت روان رابطه با طبیعت مهمه هم به خاطر اینکه اونجا زیستگاه اولیه‌ی ما بوده در طبیعت بودن و حرکت کردن و اینا طبیعت ماست رفتن به طبیعت ما رو وصل می‌کنه به اونجایی که


audio: 6pIbtJmnwE4_0076.opus
source: youtube
source_id: 6pIbtJmnwE4
invalidation: VALID
text:
روزگار وصل ما بوده هم به خاطر اینکه ما رو از قفس افکار و ایگوی خودمون میاره بیرون و ما رو درگیر تماشای یک چیزی می‌کنه از خودمون بزرگ‌تر این ویدیو رو با این تذکر تمام کنیم که حرف‌هایی که توی این اپیزود زدیم ما توی کتابش گفتیم، اینجا داریم می‌گیم اینا جایگزین درمان پزشکی نیستن نه آقای یوهان هری همچین حرفی می‌زنه و همچین ادعایی داره و نه اگه ایشون بگه ما همچین حرفی داریم می‌زنیم اونا به جای خود اینم به جای خود


audio: A76tyRatNzA_0001.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
قرن نوزدهم آمریکایی‌ها خیلی مشروب می‌خوردن آمریکایی قرن 19 می‌گن با صبحانه مشروب می‌خورد سرکار مشروب می‌خورد تو کارخونه مشروب می‌خورد تو اداره مشروب می‌خورد سر مراسم غسل تعمید مشروب می‌خورد موقع تماشای مراسم اعدام جمع می‌شدن مشروب می‌خوردن در 1830 می‌گن هر آمریکایی


audio: A76tyRatNzA_0004.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
این زیادنوشی البته بیشتر یک عادت مردونه بود زنا نه تنها نمی‌کردن این کار رو بلکه باهاش خیلی هم مشکل داشتن به خاطر اینکه خب خانم تو خونه بود داشت با بچه‌ها کشتی می‌گرفت و بشور و بساب و بپز و بدوز آقا از اینور به کنج میخونه‌ها البته حالا میخونه هم نبوده انگار یه سالن‌هایی بوده که می‌رفتن اونجا مشروب می‌خوردن و فقط هم مردها می‌رفتن احتمالا فقط هم مردهای سفید می‌رفتن منتها خلاصه خلاصه‌اش اینکه خانم‌ها معترض بودن


audio: A76tyRatNzA_0005.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
وضعیت خوب نبود و کم‌کم این اعتراض‌ها جدی شد اعتراض‌هایی به پرچمداری یکسری از زن‌های آمریکایی کی؟ قرن 19 150 سال پیش زمان مثلا ناصرالدین شاه قاجار اتفاقا تاریخش رو من نگاه می‌کردم بیست سال بعد از شروع این اعتراض‌ها در آمریکا در ایران جنبش تنباکو رو داریم که اونجا هم از قرار زن‌ها نقش مهمی توش داشتن ماجرا البته کلا چیز دیگریه و قرض مقایسه و اینها نیست فقط برای اینکه بفهمیم داریم درباره‌ی


audio: A76tyRatNzA_0006.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
کی صحبت می‌کنیم خلاصه زن‌ها شروع کردن به اعتراض به راهپیمایی یه بخشیش آگاه‌سازی بود که آقاجان عرق نخور بچه‌جان عرق نخور بچه‌ها هم می‌خوردن یه بخشیش پیشنهاد‌های جایگزین بود که مثلا فواره بذاریم تو پارکا آدما تشنه‌شون شد برن آب بخورن نرن سراغ آبجو یه حرکتی شد اخلاقی، دینی مسیحی، خانوادگی، بهداشتی از زاویه‌های مختلف بعد مشکلات اعتیاد به الکل و خشونت‌های خانگی و اینا هم زیاد شده بود


audio: A76tyRatNzA_0007.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
واقعا احتیاج داشت که جامعه یه کاری بکنه کم‌کم یه ایالت‌هایی شروع کردن یه محدودیت‌هایی گذاشتن برای فروش الکل کم‌کم این حرکت اعتراضی زن‌ها رو گروه‌های دیگری هم شروع کردن ادامه دادن هر کسی هم با برنامه خودش و با دستور کار خودش یکی می‌گفتش که مثلا کارفرمای خبیث می‌خواد که کارگر رو استثمار کنه واسه همین بهش الکل می‌ده یکی می‌گفتش که کاتولیک‌ها مشروب می‌خورن ما نباید بخوریم یکی می‌گفت کارگر عرق می‌خوره کار نمی‌کنه


audio: A76tyRatNzA_0008.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
بهره‌وری کار میاد پایین ما نباید اجازه بدیم کارگر انقدر عرق بخوره باید محدودش کنیم کم کم اینطوری شد که اصلا گروه‌های سیاسی که سر هیچ‌چیزی با هم به توافق نمی‌رسیدن اینجا همه هم‌نظر شده بودن که الکل خیلی زیاد شده


audio: A76tyRatNzA_0012.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
طرفدارهای زیادی پیدا کرده بود هم بین دموکرات‌ها و اینا در واقع تو هر دو حزب اکثریت داشتن برنامه‌های پروپاگاندایی هم زیاد شد که مردم رو بترسون که الکل بخوری معتاد بدبخت می‌شی بی‌خانمان می‌شی، خودت رو می‌کشی و اینا خواست اجتماعی هم کم‌کم قوی‌تر شد بعد خواست سیاسی شد و دیگه کسایی که می‌خواستن رای بیارن توی انتخابات نمی‌تونستن موافق باشن با فروش الکل اینقدر دیگه این خواسته قوی شده بود حتی اگر خودشون هم


audio: A76tyRatNzA_0013.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
چون به خلوت می‌رفتن آن کار دیگر می‌کردن در عرصه‌ی عمومی همه شده بودن جانماز آب‌کش و الکل بده و زاهد و مسلمانا مناظره ولی جدی شد بین این دوتا کمپین


audio: A76tyRatNzA_0015.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
مثلا صنف آبجوسازها طبیعتا تو کمپین بودن یا کاتولیک‌ها یا آلمانی‌تبارها اینا تو کمپین تر بودن عموما طرفدار آزاد بودن مشروب بودن تا اینکه اول قرن بیستم شد و جنگ جهانی اول شروع شد جنگ جهانی اول شروع شد اول در اروپا و بعد پای آمریکا هم نهایتا کشیده شد به جنگ دشمن کیه؟ دشمن آلمانه آبجو رو تو آمریکا کی می‌اندازه؟ بیشتر آلمانی‌ها دارن می‌اندازن


audio: A76tyRatNzA_0016.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
اینطوری حالا داریم با یه دشمنی می‌جنگیم که کارشون هم اینجا آبجو درست کردن و ایناست دشمنی با آلمان تسری پیدا کرد به دشمنی با الکل یعنی اون دشمنی رو شدیدتر کرد آلمان‌ها از اونور البته می‌گفتن آبجو! چرا از آبجو بد می‌گین؟ چیش بده؟ واسه همه خوبه به بچه‌ها هم ما می‌دیم می‌خورن خیلی هم خوبه خیلی هم جوابه منتها بالاخره این آمریکایی‌های آلمانی‌تبار


audio: A76tyRatNzA_0018.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
اینا توی این فضای جنگ و نفرت و اینا رفتن تو باقالی‌ها و صداشون دیگه شنیده نشد و بعد هم اصلا دولت اومد وسط که نه، ما شرایط جنگیه جو رو لازم داریم گندم رو لازم داریم تا اطلاع ثانوی کسی نمی‌تونه آبجو بندازه ما باید همه‌ی امکانات‌مون بسیج بشه برای اینکه غذای مردم رو بدیم اینطوری در شرایطی که یکی از پنج تا صنعت بزرگ آمریکا همین صنعت تولید و فروش مشروبه 40 درصد درآمد دولت از همین مالیات الکله خیلی‌ها دارن توش کار می‌کنن


audio: A76tyRatNzA_0019.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
تصمیم بر این شد که برن الکل رو محدود کنن یه قانونی آمد حتی بالاتر از قانون معمولی یک متممی آمد بر قانون اساسی آمریکا متمم هجدهم سال 1920 و با این متمم عملا ظرف چند دهه کشوری که مصرف الکل توش خیلی بالا بود با خواستی که از دل مردم شکل گرفته بود نوشیدن الکل رو تقریبا ممنوع کرد البته نوشیدن ممنوع نشد حالا می‌گیم اولش که ممنوع کردن همه گفتن


audio: A76tyRatNzA_0020.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
احسنت، احسنت، عالی شد دیگه الکل بی الکل ولی یه خرده‌ای که گذشت کلی‌ها افتادن دنبال اینکه یه راهی درست کنن که بتونن قاچاقی یه دمی به خمره بزنن یکی می‌گفتش که نه ما فقط می‌خواستیم مشروب سنگین ممنوع بشه اینا اومدن هرچی بالای 5 درصد بود رو ممنوع کردن یکی دیگه می‌گفتش که ساختن و وارد کردن و فروش ممنوعه نوشیدن که ممنوع نیست که پس ما کار غلطی نمی‌کنیم بعدم اینا گفته بودن قانون عطف به ماسبق نمی‌شه


audio: A76tyRatNzA_0021.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
هرکی از قبل چیزی ساخته، خریده، فروخته، وارد کرده اینا می‌تونه داشته باشه خب انبارا رو پر کرده بودن و برای سالیان سال یه عده‌ای داشتن یه عده‌ی دیگه دیدن که مصرف پزشکی مثلا مجازه که البته درست هم بود خیلی الکل تجویز می‌کردن اون موقع دکترا برای مریضا این شد که دکترها اصلا شدن ساقی نسخه می‌نوشتن، ملت می‌اومدن ویسکی می‌گرفتن بعد مشتری دکترا خیلی زیاد شد یا واسه بعضی از مراسم کلیسا


audio: A76tyRatNzA_0022.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
گفته بودن شراب آزاده بعد یهو دیدن چند میلیون بشکه رفت رو سفارش کلیساها چقدر آدما رفتن ربای شدن چون مثلا دیدن که برای اونا اجازه هست خلاصه قانون هم اجرا سخت بود هم کلی سوراخ سنبه داشت و همینکه حالا اصلا بگو قانون رو خوب نوشتی کی می‌خواد بیاد بره اجراش کنه؟ اصلا آدمش رو داری؟ یه دایره‌ای واسه این کار درست کرده بودن کلا 1500 تا مامور داشت در کل آمریکا یک قاره‌ای به این بزرگی و تازه مشکل اصلی هیچ‌کدوم اینا نبود


audio: A76tyRatNzA_0023.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
قصه چی بود؟ قصه اینه که وقتی الکل ممنوع شد، ارزش پیدا کرد مثل هر کالای دیگه‌ای که ممنوع می‌شه اولا همه دست به کار می‌شن خودشون درست کنن در نتیجه مشروب دست‌ساز خطرناک زیاد می‌شه بعضی‌ها رو هم می‌گن خود دولت یه سمی چیزی می‌کرد توش و اینا مسمومیت بر اثر الکل زیاد شد بعد قاچاق فراوون شد سازنده‌ها در کانادا، در مکزیک، بقیه همسایه‌های آمریکا اینا نون‌شون اومد تو روغن حتی می‌گن یکی از رئیس‌جمهورهای آمریکا اون‌موقع به اعضای کابینه توی کاخ سفید


audio: A76tyRatNzA_0024.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
ویسکی دست‌ساز می‌داد خلاصه این شد از این قانونایی که اساسا همه داشتن می‌شکستنش یک کسب‌وکار پر رونق زیرزمینی درست شد پلیسی که نه امکانش رو داشت نه اراده‌شو داشت مبارزه کنه فسادی که داشت زیاد می‌شد و کم‌کم گنگ‌های خلافکاری که تو کار الکل بودن خیلی وضع‌شون خوب شد


audio: A76tyRatNzA_0026.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
به یاد موندنی‌ترین تصویرش رو من فکر می‌کنم که توی اون فیلم روزی روزگاری در آمریکای لئونه دیده باشیم عجب فیلمی هم هست چه قاب‌هایی داره، چه ریتمی‌داره اینا من پارسال بعد از سال‌ها دوباره دیدمش چشم نمی‌تونستم بردارم از صفحه مخصوصا همین اسپیک‌ایزی بار که نشون می‌ده و صحنه‌هایی که اونجا هست و برین ببینین واقعا اگر فیلم رو می‌تونین یه بار دیگه برین ببینین خلاصه‌ی قصه ولی این شد که اوضاع اینطوری شد از اونور سیاستمداری که طرفدار ممنوعیت بود دلش خوش بود که آمار مصرف الکل آمده پایین ببین آمار نشون می‌ده اومده پایین


audio: A76tyRatNzA_0027.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
در حالی که یه نشانه‌هایی بود که بعضی آمارهای مرتبط دیگه رفته بالا مثلا رانندگی در حال مستی رفته بالا بیماری‌های مربوط به مسمومیت‌های الکلی رفته بالا البته البته درباره‌ی اینها منابع مختلف یه خرده چیزای متفاوتی می‌گن بعضی‌ها می‌گن نه، فلان بیماری‌ها آمده بود پایین و اینا پیشنهاد می‌کنم توی ویکی پدیا رفرنس‌هاش رو ببینید بحثش یه خرده‌ای دامنه داره انقدر ساده که اینجا می‌گم نیست ولی اونجا این بحث اون موقع خلاصه بود مهمتر از همه‌ی اینا ولی اون چیزی بود که


audio: A76tyRatNzA_0028.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
برای ما احتمالا خیلی آشناست قانونی که همه دارن می‌شکننش این همه رو خلافکار کرده بعد هم نه محدودیت سنی هست نه کنترلی روی کیفیت هست درآمد دولت هم که کم شده کلی هم تازه هزینه‌ی اعمال قانون و دادگاه و اینا آورده روی دست دولت جرایم سازمان یافته رو هم زیاد کرده اینطوری این گنگسترها قشنگ چاق و چله شدن تو این دوره کلی درگیری و هفت‌تیر بازی و آخرش هم عملا در هر شهری یه گنگی دست بالا رو پیدا می‌کرد


audio: A76tyRatNzA_0029.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
نمونه‌ی معروفش شیکاگو بود که گنگش واقعا اون‌موقع از همه بالاتر بود آل کاپون شاخش بود اینجا دوباره جامعه شروع کرد واکنش نشون دادن حرکت‌های اجتماعی این بار ضد ممنوعیت خشونت زیاد شده بود جامعه شاکی بود فشار سیاسی کم کم زیاد شد که آقا ممنوعیت الکل رو بردارین کی؟ الان شده 1929 1929 چه خبره؟ بعد از یک دهه رشد اقتصادی و رونق بازار و اینها بازار سهام آمریکا سقوط می‌کنه


audio: A76tyRatNzA_0030.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
کشور داره می‌ره توی رکود بزرگ و بیکاری و بحران و در این شرایط روزولت دموکرات نامزد ریاست‌جمهوری می‌شه می‌گه اینطوری نمی‌شه کاری باید بکنیم و همینطوری آدمایی که مخالف این ممنوعیت هم هستن کم‌کم بهش متمایل می‌شن اضافه می‌شن به طرفداراش این آقای روزولت، اف‌دی‌آر خیلی آدم جالبیه از رئیس‌جمهورهای عجیب آمریکاست چهار بار رئیس‌جمهور شده اگر براتون جالبه داستانش کامنت بذارین لطفا بگین ما اینو اضافه کنیم به موضوعاتی که


audio: A76tyRatNzA_0031.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
می‌خوایم روش کار کنیم تا اونجا اگه رفتین سابسکرایب هم اگه نکردین بکنین لطفا ویدیو رو هم اگه دوست داشتین لایک کنین مهمه اینا، مرسی خلاصه دردسرتون ندم یکی از اولین مصوبات روزولت وقتی که رئیس‌جمهور می‌شه اینه که آبجو رو آزاد می‌کنه کی؟ 1933 آبجو و شراب الکل پایین اینها آزاد می‌شه بعد هم یه متمم جدیدی میاد اصلا کلا ممنوعیت رو برمی‌داره و جشن همگانی


audio: A76tyRatNzA_0035.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
طرفدارهای آزادسازی یکی این بود که جرم و جنایت زیاد شده و یکی دیگه اینکه درآمدهای مالیاتی دولت کم شده این هم مهم بود هرچند با یه قانون دیگر مالیات یه مقدار از اون درآمدها جبران شده بود از جای دیگه می‌گرفتن ولی به هرحال می‌دونستن که درآمد مالیاتی که الان دولت نمی‌گیره به جز اینا یک زاویه‌ی دیگه هم مسئله‌ی آزادی‌های شخصی بود که برای آمریکایی‌ها خیلی مهم بوده و هست سال 2014 هم که سی‌ان‌ان نظرسنجی کرد


audio: A76tyRatNzA_0036.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
18 درصد آمریکاییا فقط معتقد بودن نوشیدن الکل باید کلا غیرقانونی بشه و الان هم که می‌دونیم که آزاده و البته یک محدودیت‌هایی یه جاهایی هست ولی به صورت کلی ممنوعیتی وجود نداره


audio: A76tyRatNzA_0038.opus
source: youtube
source_id: A76tyRatNzA
invalidation: VALID
text:
دفعه دیگه اگه یه جایی اسم‌شو دیدیم یا توی یه فیلمی، سریالی دیدیم داره بهش اشاره می‌شه یه خرده بیشتر می‌دونیم که چطوری شروع شد و چطوری تمام شد من علی بندری این کانال یوتیوب بی‌پلاس


audio: _S8VtH7Xnqk_0001.opus
source: youtube
source_id: _S8VtH7Xnqk
invalidation: VALID
text:
هنگ‌کنگ داستان جالبی داره چند هفته پیش تیم ملی فوتبال مردان ایران با هنگ‌کنک بازی کرد و شکستش داد خب پس تیم ملی داره و ممکنه ما فکر کنیم که حالا که تیم ملی داره لابد کشوره دیگه بعد تازه فقط تیم ملی هم نیست تیم ملی داره پرچم داره پاسپورت داره واحد پول خودش رو داره همه چیزایی که برای یک کشور لازمه رو هنگ‌کنگ داره ولی هنگ‌کنگ کشور نیست هنگ‌کنگ یک بخشیه از چین که هم سیستم سیاسی خودش رو داره هم سیستم اقتصادی


audio: _S8VtH7Xnqk_0002.opus
source: youtube
source_id: _S8VtH7Xnqk
invalidation: VALID
text:
هم قوانین خودش رو داره برای من واقعا عجیب بود کنجکاوم کرد برای همین این ویدیو کوتاه رو درست کردم که خیلی خلاصه تعریف کنم که ماجرای هنگ‌کنگ چیه چطوریه که هنگ‌کنگ هم چین هست هم چین نیست من علی بندری این کانال یوتیوب بی‌پلاس اینم داستان هنگ‌کنگ


