# audio_chunks

audio: TQ18XLBO_FU_0076.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
باید برن جلوی چشم هیجان‌زده‌ی رومی‌ها با شیر درگیر بشن که حالا یا بکشنش یا اینکه کشته بشن دیگه بعضی وقتا اصل هیجان این بوده واقعی، ملموس و پر از خون به جز این قصه شکار و نبرد درندگان مراسم دیگه مراسم اعدام بود برای اونم استادیوم‌های رم باستان پر می‌شد به تماشا حالا یا به صلیب می‌کشیدن یا می‌سوزوندن یا می‌نداختن محکوم به اعدام رو اون وسط جلوی همین حیوون‌های وحشی با دست خالی


audio: TQ18XLBO_FU_0077.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
اونایی که دیگه خلاف‌شون خیلی سنگین بود یا از طبقات پایین بودن و اینم مراسم محبوبی بود کلا نمایش دوست داشتن رومی‌ها خون و مبارزه هم دوست داشتن ترکیب‌شون دیگه واقعا برنده بود و این مراسم اعدام مراسم خیلی معمول‌تری بود خیلی روال‌تر بود اون مبارزه با حیوان درنده برنامه روال نبود


audio: TQ18XLBO_FU_0078.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
اگر حالا مثلا عروسی بود یه تاج‌گذاری بود سالگرد پیروزی مهمی بود مثلا جشن وحدتی بود چیزی بود یه همچین مراسمی برگزار می‌کردن یا مثلا اگر افتتاح استادیوم بود که خب خیلی مناسبت افتتاح آمفی‌تئاتر بود خیلی مناسبت خاصی بود دیگه به وجد می‌آمدن مردم از دیدن مبارزه حیوان وحشی و من یه کم به این فکر کردم دیدم که اونقدری شاید عجیب نباشه


audio: TQ18XLBO_FU_0079.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
ما الان مستند حیات وحش داریم و می‌بینیم دیگه خیلی‌ها می‌شینن می‌بینن این‌ها رو شیره می‌ره مثلا آهو رو می‌گیره می‌دره


audio: TQ18XLBO_FU_0081.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
حالا ایناشه که یه خرده عجیبه دیگه تا 90 هزار حیوون رو می‌دیدن که چطوری داره دریده می‌شه البته بعدا می‌گن یکی آمد رکورد این مراسم رو زد 120 روز، روزی 90 تا حیوون کشتن رکورد رفت بالای 11 هزار تا توی مستند نشنال جئوگرافی می‌گفت یه حیوونایی رو این برنامه‌های اینا هل داد به سمت انقراض از بس که آوردن و کشتن بعضی وقتا مراسم خیلی هیجان‌انگیز می‌شد خود فرمانده‌ها، سناتورها، امپراتورها اینا می‌پریدن وسط شروع می‌کردن یه تیری هم اینا انداختن


audio: TQ18XLBO_FU_0082.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
و برنامه حیوان‌کشی اینا تا قرن‌های بعد هم ادامه داشت و اصلا شاید بشه یک خط کنجکاوی جدید این باشه که نگاه کنیم ببینیم اون برنامه‌های اون موقع چطوری رسید به این فرهنگ مثلا بریم استادیوم مبارزه ببینیم تشویق کنیم داد بزنیم بعضی وقتا یه مقدار خون هم توش باشه که حالا مثلا زهرش گرفته شده ولی یه مقدار زیادی به اون شبیه دیگه این حالا موضوع یه کنجکاوی دیگه‌ست اما اینا چیزای نه که چیزای عادی بود


audio: TQ18XLBO_FU_0083.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
ولی اینا یه سری از برنامه‌ها بود عجیب‌ترینی که من شنیدم درباره کولوسئوم اینا نبود عجیب‌ترینش نبرد کشتی‌ها بود که می‌گن در جاهای مختلفی از رم اجرا می‌شد از جمله در کولوسئوم نبرد کشتی‌ها چی بود قصه؟ می‌گفتن وای پسر چه جنگی کردیم رفتیم در دریا مثلا با اون کارتاژ‌ها مبارزه کردیم


audio: TQ18XLBO_FU_0084.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
چه نبردی بود نبرد یونان و سیراکیوس اونو بیایم بازسازی کنیم از زمان جولیوس سزار می‌گن این سبکش شروع شده بود آب می‌ریختن کف یه قایق‌هایی می‌ساختن کف صاف مناسب عمق کم اون وسط آب حتی یه جزیره‌مانندی می‌ذاشتن بعد می‌رفتن مثلا پیاده می‌شدن رو اون جزیره با هم می‌جنگیدن یه مقدار باز شک هست درباره اینکه واقعا تو کولوسئوم همین اجرا می‌شده یا نه یا اینکه وقتی اجرا می‌شده


audio: TQ18XLBO_FU_0085.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
آب انقدری بوده که کشتی می‌تونسته غرق بشه یا اینکه نه، کشتی‌ها می‌آمدن سربازا رو می‌آوردن سربازها می‌رفتن تو جزیره همدیگه رو می‌کشتن ولی نوشتن بعضی از نویسنده‌های هم‌عصرش که تا 4000 اسیر جنگی رو اونجا انداختن به جون هم و به مبارزه هم که مثلا خدمت هم برسن


audio: TQ18XLBO_FU_0086.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
بعضی‌ها هم نوشتن اسیران جنگی رو سوار کشتی می‌کردن اون وسط غرق می‌کردن جلوی چشم تماشاچی‌های هیجان‌زده و با چیزایی که ما از معماریش می‌دونیم می‌دونیم که در قرن اول ساخته‌شدنش می‌شده این کار رو کرد می‌شده این کارو کرد و این از اون چیزایی بود که راستش تا مدت‌ها بعد از دیدن کولوسئوم تو ذهن من موند که اینا 2000 سال پیش چه کرده بودن واقعا هم از نظر دستاوردهای مهندسی و اجرایی


audio: TQ18XLBO_FU_0087.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
هم عجیب‌ترش از اهمیت سرگرمی و نمایش براشون صبح می‌گن آب می‌کردن کشتی غرق می‌کردن بعد خالی می‌کردن بعد از ظهر همون سن آماده بود برای نبرد گلادیاتورها استاد سیستم‌های انتقال آب بودن اینجا واقعا اینو نشون دادن جزئیات این سیستم‌شون الان داره پیدا می‌شه و همچنان شگفت‌زده می‌کنه هم حرفه‌ای‌های کار رو شگفت‌زده می‌کنه هم ما دنبال‌کنندگان مشتاق رو


audio: TQ18XLBO_FU_0088.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
تو همون مستند نشنال جئوگرافی پیشنهاد می‌کنم ببینینش که چطوری اینا از 40 تا مسیر آب رو احتمالا می‌آوردن تو


audio: TQ18XLBO_FU_0089.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
پر می‌کردن در زمان کوتاه و بعد از چهار تا مسیر در زمان کوتاه خالیش می‌کردن یعنی نبردهای دریایی رو همونجا یه استخر درست می‌کردن همونجا اجرا می‌کردن که اینطوری تو همون آمفی‌تئاتری که نبرد شیر و پلنگ و درندگان هست همون آمفی‌تئاتری که اعدام می‌شه همون آمفی‌تئاتری که جنگ گلادیاتورها هست تو همون روز جنگ کشتی‌ها هم داشته باشه به جز این‌ها البته جنگ گلادیاتورها هم بود که معروف‌ترین چیزیه که شنیدیم


audio: TQ18XLBO_FU_0090.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
تو همون روز افتتاح هم تو مراسم افتتاح هم یه برنامه‌ای که داشتن دو تا گلادیاتور معروف اون زمان دو تا از بهترین مبارزان زمان یکی رومی یکی بربر هر دو محبوب و هر دو احتمالا برده اینا رو آوردن وسط انداختن به جون امپراتور هم نشسته بود در جایگاه به تماشا همه رو داره می‌بینه همه دارن می‌بیننش می‌فهمن که مرگ و زندگی اینا دست امپراتوره و اوج برنامه همینه دیگه یکی‌شون واقعا ممکنه بمیره


audio: TQ18XLBO_FU_0091.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
ببرن آزاد می‌شن از بردگی درمی‌آن شهروند رم ممکنه بشن و ببازن هم ممکنه بمیرن و بعد مبارزه هم اینطوریه که دیدیم دیگه یکی یه قابلمه تقریبا می‌ذارن سرشون سنگین درست نمی‌تونن ببینن سپر سنگین به دستت بجنگ برای جونت مبارزه عجیبی می‌شه همین در روز افتتاح می‌گن می‌گن یه طوری می‌جنگن هر دو بی‌رمق می‌افتن و امپراتور باید بیاد رای بده امپراتور هم معمولا همون کاری رو می‌کنه که جمعیت بخوان و نهایتا امپراتور تصمیم می‌گیره اینا مساوی هستن


audio: TQ18XLBO_FU_0092.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
هر دو برنده شدن من به هر دو زندگی می‌دم خوب اگر بجنگی امپراتور رو سربلند کنی راضی کنی امپراتور بهت زندگی می‌ده یه نمادی از قدرت‌نمایی اینطوری امپراتوری هم بود دیگه و همه هم راضی‌ان گلادیاتورها راضی‌ان امپراتور راضیه جمعیت هم راضیه اینا یه سری از مراسمی بود که خلاصه اونجا برگزار می‌شد یه چیز دیگری که اونجا برای من اونجا جالب بود این نظم و سیستمی بود که این برنامه داشته تصور کنیم باز دوباره یه لحظه بیایم دو هزار سال بیایم جلو استادیوم‌های امروز خودمون رو نگاه کنیم


audio: TQ18XLBO_FU_0093.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
50 هزار نفر می‌خوان برن توی یک استادیومی برنامه ببینین کم نمی‌شه که می‌بینیم مثلا بلیت‌فروشی یه گرفتاری داره یه رسوایی می‌شه نظم نداره بلیت می‌فروشن جا نیست جا هست بلیت نیست بلیت می‌خری نمی‌دونی کجا بری بشینی امروز در 2023 خوبه فکر کنیم به این قصه که 2000 سال پیش بدون امکانات امروز بدون ابداعات این 2000 سال اینا چطوری این برنامه‌ها رو اجرا می‌کردن؟ یه چیزایی رو مورخین و نویسنده‌های اون موقع نوشتن


audio: TQ18XLBO_FU_0094.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
یه چیزهایی رو هم کاوش‌های الان به دست می‌دن و یه تصویری درست می‌شه که روز مسابقه در کولوسئوم چطوری بوده اولا که طبقات مختلف کولوسئوم هر کدوم جای یکی از طبقات جامعه رمی بوده هرچه پایین‌تر طبقه بالاتر یعنی هرچی به صحنه نزدیک‌تر طبقه بالاتر جایگاه بالاتر امپراتور جاش اون پایین معلومه ورودیش جداست از زیر مجسمه‌های برنزی می‌ره تو


audio: TQ18XLBO_FU_0095.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
اسمش هم اصلا هک شده توی جایگاه‌هاش بقیه هم به ترتیب می‌رن تا سناتورها و گروه‌های دیگه و دیگه اون بالا بالاها مردم عادی یا یه جاهایی نوشته بالا بالاها زن‌ها و برده‌ها می‌شستن دیدشون به صحنه خیلی کمتر بود اما این مزیت رو هم داشتن که تو سایه بودن چون اینم باز یه چیز عجیبه کولوسئوم رو براش یه با یه بادبان‌مانندهایی براش یه سقف موقت درست می‌کردن که آفتاب سوزان رم نسوزوندشون در امان باشن یه سقفی بود که می‌تونست باز بشه


audio: TQ18XLBO_FU_0096.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
و اگه لازم بود با همون یه سیستم بادبانی جمعش می‌کردن قرن اول میلادی، سال 80 امپراتوری روم در اوجه و یه آمفی‌تئاتر 50 هزار نفره می‌سازه 2000 سال پیش برای یک همچین برنامه‌هایی نماد خیلی جالبیه از رم این کولوسئوم این ساختمانی که الان عکسش روی سکه‌های 5 سنتی یورو هست نسخه ایتالیاییش در قدیم هم بوده روی سکه‌ها یکی از پربازدیدترین بناهای تاریخی دنیاست


audio: TQ18XLBO_FU_0097.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
همه اونایی که می‌رن رم من فکر می‌کنم که می‌رن این رو می‌بینن سالی چند میلیون نفر می‌رن این ساختمون رو می‌بینن و برای چی ساختنش اون موقعی که ساختنش؟ احتمالا به همون دلیلی که همه بناهای تاریخی رو می‌سازن یه بخش زیادیش برای پروپاگاندا


audio: TQ18XLBO_FU_0098.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
برای اینکه ببینین ما چه قدرتی داریم ببینین ما چقدر شاخیم که می‌تونیم همچین چیزی بسازیم مایی که رفتیم اورشلیم رو فتح کردیم با چیزایی که از اونجا آوردیم یه کولوسئوم می‌سازیم که نمادیه از قدرت ما رو کاربریش می‌شه نگاه کرد به ترکیب هنر و نمایش و جنگ و هیجان و خون می‌شه نگاه کرد


audio: TQ18XLBO_FU_0100.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
و می‌شه هم اصلا یه جور دیگه نگاه کرد می‌شه اینطوری هم نگاه کرد که اینا چه جور آدمایی بودن ما بعد 2000 سال می‌بینیم‌شون تحسین‌شون می‌کنیم شاید تعجب می‌کنیم، محکوم‌شون می‌کنیم شاید چندش‌مون می‌شه از یه کارایی‌شون ولی خودشون چی فکر می‌کردن؟ فکر می‌کردن دارن چه کار می‌کنن؟ وقتی مثلا می‌رفتن آمفی‌تئاتر یه همچین خشونت عریانی ببینن یه چیزایی رو که اینجا گفتیم گفتم بعضی از مورخین می‌گن شواهد محکمی براش نیست بعضیا می‌گن عددها با اغراق آمیخته شده بعضیا هم البته پشتش وایمیستن


audio: TQ18XLBO_FU_0101.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
بعضیا می‌گن بدون داروی بیهوشی نمی‌تونستن انقدر حیوون وحشی آورده باشن از آفریقا اعدام مسیحیان رو کلا الان می‌گن که افسانه‌ست مخصوصا با اون تعداد و اینا همچین قصه‌ای اونجا اتفاق نیفتاده ولی به قول این مقاله خیلی جالب می‌گه می‌گه شما اگه می‌خواستی یه کاری بکنی


audio: TQ18XLBO_FU_0103.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
بهتر از کولوسئوم چیزی نمی‌تونستی بسازی اونایی که می‌رفتن اونجا نمی‌رفتن یک تفریح آرام و دلپذیری داشته باشن می‌رفتن خشونت ببینن اونی هم که ساخته بودش برای همین ساخته بودش برای این ساخته بودش که شاید قدرت خداییش رو نشون بده که مرگ و زندگی دست منه و واقعا هم تونسته بود با همون احتمالا حکومت بکنه و حکومتش رو دوام بده امروز چکار می‌کنن در کولوسئوم؟ امروز خب ما می‌ریم می‌بینیم به عنوان اثر تاریخی نگاهش می‌کنیم


audio: TQ18XLBO_FU_0104.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
یه برنامه‌هایی اونجا می‌ذارن پل مک‌کارتنی مثلا اونجا این افتخار رو داشته که بتونه در یک همچین باقیمانده‌ای از تمدن بشری کنسرت راک بذاره به نظر من واقعا خوش به حال کسیه که تونسته اونجا بره در دنیای ما برنامه بذاره و کسایی که رفتن شرکت کردن البته شرایطش طوری نیست که خیلی جمعیت زیادی بتونن برن توش برای یه کنسرتی ولی برنامه‌های محدودتر می‌شه توش گذاشت بوچلی هم برنامه داشته کنسرت پل مک‌کارتنی مثلا خیریه بوده و


audio: TQ18XLBO_FU_0105.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
تعداد آدم‌ها کم و بلیت خیلی گرون و این‌ها نورپردازی‌های جالبی روش می‌کنن مناسبتی یه مناسبتی که نورپردازی‌های جالب می‌کنن اینه که وقتی که یه جایی از دنیا حکم اعدام لغو می‌شه می‌گن که اونجا رو نورپردازی می‌کنن به رنگ طلایی داستان هم اینه که احتمالا به‌خاطر اون ارتباطی که داره با مراسم اعدام یه نمادی شده برای مخالفت با مجازات اعدام چند بار تظاهرات ضد اعدام اونجا برگزار شده


audio: TQ18XLBO_FU_0106.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
ایتالیا البته الان 80 سالی هست که حکم اعدام لغو شده ولی خب کولوسئوم یه جاییه که می‌گن حکم اعدام لغو می‌شه یا یه قانونی عوض می‌شه اینا این اتفاق می‌افته نورپردازی طلاییش می‌کنن


audio: TQ18XLBO_FU_0107.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
دیدنش تجربه عجیبیه واقعا مواجه شدن با یه چیزی که از زمان ساختش تا حالا آدم‌ها آمدن و دیدنش یه زمانی رفتن و استفاده کردن الانم مثلا 100 سالی هست حداقل که دارن می‌رن می‌بینن درباره‌ش فکر می‌کنن می‌نویسن، نظر می‌دن و ما می‌تونیم حرف‌های اونا رو هم بخونیم و ببینیم اون‌وقت مثلا ما اگه قراره نیم‌ساعت بهش فکر کنیم این نیم‌ساعت دیگه فقط نیم‌ساعت فکر خودمون نیست حاصل خیلی فکرای دیگران هم راهش رو پیدا می‌کنه به فکر ما


audio: TQ18XLBO_FU_0108.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
می‌دونین چی می‌گم؟ ما اصلا یه کاری که داریم سعی می‌کنیم تو این ویدیو شبیه این ویدیو بکنیم تا یه حدی همینه دیگه نه اینکه همه حرف‌های مهمی رو که مثلا تو این 2000 سال درباره‌ش گفته شده ما تو این زیر یه ساعت اینجا گفتیم طبعا این نه


audio: TQ18XLBO_FU_0109.opus
source: youtube
source_id: TQ18XLBO_FU
invalidation: VALID
text:
ولی یه کاری کردیم که چکیده خیلی ساعت خوندن و فکر کردن و دیدن درباره این موضوع به شما برسه این کاریه که تلاش می‌کنیم بیشتر بکنیم و بهتر بشیم توش و امیدوارم شمایی هم که این کارو دوست دارید به ما کمک کنید که ما بتونیم همینطوری و بهتر از اینطوری این کار رو ادامه بدیم دم شما گرم من علی بندری هستم این کانال یوتیوب بی‌پلاسه


audio: hctHI9iFrh0_0001.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینجا ما می‌خوایم قصه‌ی آلمان رو بگیم در یک ساعت تقریبا می‌خوایم داستان سرزمینی رو بگیم که امروز به اسم آلمان می‌شناسیمش می‌خوایم ببینیم از اول اول اول تا ابتدای قرن بیستم اینجا چه خبر بوده


audio: hctHI9iFrh0_0005.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و بعد دوباره تونسته سر بلند کنه و هنوز همون قرنه تموم نشده شده یکی از ثروتمندترین کشورها و یکی از بزرگترین اقتصادهای دنیا


audio: hctHI9iFrh0_0006.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
این خیلی خیلی عجیبه برای من حیرت‌انگیزه واقعا و این ویدیو یک تلاشیه برای آشنا شدن با این کشور تصویری دادن با لنز خیلی باز از سرزمینی که امروز بهش می‌گیم آلمان یا جرمنی یا تیسکلاند یا دویچلند از اول اول اولش تا ابتدای قرن بیستم بریم قبل از میلاد مسیح سه تا رودخونه رو ببینیم اینجا


audio: hctHI9iFrh0_0007.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
داستان آلمان رو با این سه تا رودخونه می‌خوایم بگیم یعنی مرتب هی به این سه تا رودخونه برمی‌گردیم راین، دانوب و البه


audio: hctHI9iFrh0_0008.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
این سه تا رودخونه به عنوان موانع و مرزهای طبیعی اثری گذاشتن روی سرزمین آلمان که هنوزم واضحه و هنوزم پایداره ما راین رو ممکنه یه خرده مثلا اگه هم‌سن‌وسال من باشین از فیلم از کرخه تا راین مثلا یادمون باشه که یه رودخونه‌ایه در آلمان دانوب رو هم حالا مثلا اسم دانوب آبی رو ممکنه شنیده باشیم ولی البه رو اسمش رو کمتر شنیدیم حالا این سه تا رو جاشو تو نقشه ببینیم


audio: hctHI9iFrh0_0009.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
کم‌کم درباره‌شون صحبت می‌کنیم اول ولی می‌خوایم بریم 500 سال قبل از میلاد مسیح 500 سال قبل از میلاد مسیح این طرف راین


audio: hctHI9iFrh0_0010.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در زمان روم باستان یعنی این طرف راین یه گروهی از آدما می‌گن شروع کردن به یک سری حرف‌هایی رو یه طور جدیدی تلفظ کردن و اینطوری زبان‌های جرمنیک به عنوان یک شاخه‌ایی از زبان‌های هندواروپایی جدا شدن این گروه که یه جایی بودن در شمال آلمان امروز


audio: hctHI9iFrh0_0011.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
تا سال‌ها هیچ ارتباطی با اون تمدنی که در جنوب و شرق اروپا شکل گرفته بود و به مدیترانه می‌رسید و اینا هیچ ارتباطی به اونا نداشتن ارتباط‌شون هم وقتی شروع شد تماس‌شون وقتی شروع شد مثلا صد سال قبل از میلاد اینطوری بود که رومی‌هایی که اونجا بودن در جنوب بودن، در غرب راین بودن اینا خودشون رو متمدن می‌دیدن و این‌هایی رو که در شمال بودن مثل هر غیر رومی دیگری اینا رو بربر می‌دیدن


audio: hctHI9iFrh0_0014.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
ما یه کم درباره‌ی اینا توی تاریخ ایتالیا هم صحبت کردیم تاریخ ایتالیا و تاریخ آلمان یک درهم‌تنیدگی هم داره دیگه اون موقع در روم باستانه یه مدت جمهوری رومه بعد هم امپراتوری رومه ما اینا رو از هم جدا نمی‌کنیم بهش می‌گیم روم باستان 16 میلیون مثلا جمعیته همه‌ی جنوب اروپا، همه‌ی ساحل مدیترانه تقریبا همه‌ی ایتالیا، بخش‌هایی از فرانسه و اسپانیا


audio: hctHI9iFrh0_0015.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و از شرق هم تقریبا همه‌ی ترکیه امروز تا مرز ایران از جنوب هم کمی از شمال آفریقا همه‌ی اینا در امپراتوری رومه یا در همون روم باستانه بخش متمدن اروپا هم همینه در واقع


audio: hctHI9iFrh0_0016.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یک بخش‌هایی از آلمان امروز هم در زمین‌های ایناست یک بخش‌هاییش هم در اختیار گولاست سرزمین فرانسه امروزه و البته یه بخش‌هایی از همین آلمان برای همین در اولین برخورد سال 60 قبل از میلاد در روم حرف این بود که با این وحشی‌هایی که می‌خوان پناه بیارن به سرزمین آباد ما سرزمین متمدن ما ما با اینا چه کار کنیم؟ مخصوصا فرمانده بلندآوازه‌ی جمهوری روم


audio: hctHI9iFrh0_0017.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و شخصیت خیلی موثری در تبدیل جمهوری به امپراتوری روم جولیوس سزار در زمان ایشون که تقریبا همزمان با مسیح هم هست روم دیگه خیلی بزرگ بود خیلی بزرگ شده بود اما یه بخش‌هایی از آلمان امروز


audio: hctHI9iFrh0_0018.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و به سمت شمال و شمال شرقی رو نتونسته بود بگیره و ایشون که دشمن این ساکنین اولیه آلمان امروز هم بود و اتفاقا اولین کسی هم بود که به اینا گفت جرمن یعنی گفت این وحشی‌هایی که اون طرف راین هستن اینا مردمان جرمنیا هستن خیلی مشکل داشت با اینا البته این تقسیم‌بندی‌ای که کرده بود یا این جدایی که کرده بود اینارو فرهنگی و مثلا برپایه انسان‌شناسی و اینا نبود دیگه تقسیم‌بندی جغرافیایی بود


audio: hctHI9iFrh0_0019.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
از دید جولیوس سزار می‌گفت مردمان جرمن اینایی که اونور رودخونه راینن اینا مردمان درشت مردمانی هستن با موهای روشن، چشمای آبی


audio: hctHI9iFrh0_0020.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
وحشی، دور از تمدن اینا شهر ندارن اینا خدایانی دارن از خورشید و آتیش و ماه و کلا خیلی اهل طبیعت و این‌ها هستن و اسم خداهاشون رو هم الان ببینیم برای ما آشنائن چون هر روزی رو به اسم یکی از این خداهاشون اسم گذاشته بودن


audio: hctHI9iFrh0_0024.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
روز ماه بود چون خدای ماه داشتن حالا کامل‌ترش رو اینجا می‌تونیم ببینیم ولی می‌بینیم که از اونا به ما چی رسیده دیگه یادگاری چی رسیده ولی می‌گفت که این مردمان جرمنیا اینا همه‌ش درگیر شکارن و درگیر جنگن و خودشون رو تو رودخونه می‌شورن و لخت می‌گردن و اینا


audio: hctHI9iFrh0_0025.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در مقایسه با ما رومی‌ها اینا نامتمدنن اینا تمدن ندارن حالا اینا رو می‌گه ولی خب ته قصه دعوای سیاسیه دیگه ته قصه جنگه جولیوس سزار این طرف رودخونه راینه جاییه که بهش اون موقع می‌گن سرزمین گل


audio: hctHI9iFrh0_0026.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
جرمن‌ها اون طرفن و سزار می‌خواد قلمرو این‌ها رو بگیره گل کجاست؟ اروپای غربیه رو نقشه‌ی امروز می‌شه مثلا فرانسه و لوکزامبورگ و یه بخشی از سوئیس سوئیس و یک بخشی از شمال ایتالیا و هلند و یک بخشی هم از آلمان ما الان جزئیات این تاریخ رو نمی‌خوایم چیزی که می‌خوایم اهمیت این رودخونه راینه


audio: hctHI9iFrh0_0027.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اهمیت رودخونه‌ی راینه که شرقش می‌شه جرمانیا و غربش می‌شه سرزمین گل و اینطوری در واقع جرمنی یا آلمان این ملتیه که به دست دشمنش اختراع شد ملیتیه که به دست جولیوس سزار اختراع شد حرف دقیقی نیست ولی حرف جالبیه که کسی که این اسمو رو اونا گذاشت دشمن‌شون بود اینا حالا قصه این سرزمینه تا قبل از میلاد مسیح


audio: hctHI9iFrh0_0029.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بعدش چی شد؟ قرن‌های اول بعد از میلاد درگیری در دو طرف راین یه مدتی ادامه داره هی رومیا می‌خواستن پیشروی کنن نمی‌تونستن چون باید تو جنگل‌های متراکم می‌جنگیدن با جنگجوهای جرمنیک و کار سختی بود براشون یه پیشروی‌های ریزی می‌کردن به سمت شرق یک شهرایی مثل بن و ماینز و کلن و آخن اینا تو همین دوره ساخته شدن کم‌کم داشتن قاطی می‌شدن با هم


audio: hctHI9iFrh0_0030.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
جرمن‌ها رو داشتن به زندگی شهری به داد و ستد، تجارت کردن به یک سطوحی از تمدن و هم‌زیستی عادت می‌دادن یا داشتن عادت می‌کردن فرهنگ رومی داشت نفوذ می‌کرد کم‌کم در جرمن‌ها و از اونور نیروها و سربازهای جرمن هم داشتن کم‌کم مهم می‌شدن در دستگاه رومی‌ها چون این جنگجوهای بیابانی


audio: hctHI9iFrh0_0031.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
از جوون‌های سوسول شهری مثلا رومی سربازهای بهتری بودن برای همین هم مثلا وقتی رومی‌ها می‌رن بریتانیا رو می‌گیرن بخش مهمی از سپاه‌شون همین جرمن‌ها هستن البته هیچ‌وقت اون چیزی که ما امروز بهش می‌گیم آلمان هیچ‌وقت همه‌ش نیفتاد دست روم یه مرزی ساختن اتفاقا مرزه در ادامه همین راینه می‌ره از یه جایی بعد ولی به سمت شرق وصل می‌شه به دانوب


audio: hctHI9iFrh0_0032.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینجا در واقع مرز امپراتوری روم بود یه جاهاییش دیواره، یه جاهاییش هم مرز طبیعیه اون نشون می‌ده که رومی‌ها جنوب غربی آلمان رو داشتن ولی همه جای اونجایی که آلمان امروزه هیچ‌وقت جزو امپراتوری روم نبود ولی نکته خیلی خیلی جالب اینه که اگه این دیواره رو بندازیم روی نقشه امروز آلمان و اتریش می‌بینیم که خیلی از شهرای مهمی که بعدا در آلمان، در آلمان غربی مثلا


audio: hctHI9iFrh0_0033.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
همون آلمانی که صنعتی شد و پیشرفت کرد در نیمه دوم قرن بیستم ‌خیلی از شهرایی که اونجا بود یا حتی شهرای مهم اتریش اینا تو اون منطقه‌ای هستن که اون موقع افتادن تو امپراتوری روم از کلن، بن، ماینز، فرانکفورت اشتوتگارت، مونیخ، وین


audio: hctHI9iFrh0_0036.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و خیلی برام نکته جالبی بود کلا یکی از منابع من برای این ویدیو همین کتاب بود خیلی کتاب خلاصه و خیلی کتاب جذابیه و وقتی می‌گیم این شهرای مهم امروز اونجا در روم بودن یعنی چی؟ یعنی تا سال 100 میلادی مرغوب‌ترین زمین‌های جرمانیا دیگه افتاده بود دست رومی‌ها اون چیزی که دست جرمن‌ها مونده بود از شمال دیگه محدود می‌شد به دریا از غرب به راین و از جنوب به دانوب


audio: hctHI9iFrh0_0037.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
سه تا مانع طبیعی در سال‌های بعد از این روم ضعیف می‌شه روم ضعیف می‌شه هم فشار جرمن‌ها هست هم مشکلات داخلی هست هم امپراتورهای ضعیف داره هم فشار از سمت همسایه شرقی هست


audio: hctHI9iFrh0_0040.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
استانبول امروز و یکی هم روم غربی و بعد این روم غربی ضعیف‌تر می‌شه قدرت بربرهای جرمانی یه کم توش زیاد می‌شه یه دورانی داریم دوران مهاجرت بزرگ


audio: hctHI9iFrh0_0042.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یه دوره‌ایه که امپراتوری روم دیگه می‌افته توی سراشیبی از سال 375 تا 568 میلادی نقشه‌ی این مهاجرت‌ها رو ببینیم متوجه می‌شیم که فقط مربوط به آلمانی‌ها نیست و خیلی پیچیده‌ست خیلی پیچیده‌ست و صحبت یکی دو سال هم نیست داریم می‌گیم 200 سال مثلا طول کشیده ولی دوره خیلی مهمیه ما توی 500 سال دوم روم باستان می‌خوایم بریم بعد از میلاد 200 سالش روم بالاست


audio: hctHI9iFrh0_0043.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
300 سالش در حال افوله حالا بعضیا می‌گن بیشتر ولی اهمیتش برا قصه ما چیه؟ اهمیتش اینه که مردمان جرمنی که حالا اومدن تو دل امپراتوری و حالا این مهاجرت‌ها داره شکل می‌گیره اینا دارن در اروپا تغییراتی ایجاد می‌کنن ما وقتی می‌رسیم به قرن ششم میلادی دیگه اون مردمانی که می‌گفتن که اینا فقط بازو و پشت بازو و فقط زور دارن و تمدن نیستن و تمدن ندارن و اینا


audio: hctHI9iFrh0_0044.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
دیگه اینا اون قوم نیستن اینا مسیحی شدن باسوادن جذب جامعه رومی شدن همونطوری که رومی‌ها می‌خواستن در واقع اما دیگه فازشون این نیست که اون امپراتوری روم رو تقویت کنن الان می‌خوان جاشو بگیرن عملا بیشتر اروپای غربی رو دارن این‌ها اداره می‌کنن برای همینم وقتی امپراتوری روم یعنی روم غربی جمع می‌شه در قرن ششم گفتیم ضعیف می‌شه می‌آد پایین جمع می‌شه


audio: hctHI9iFrh0_0047.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
پادشاهی‌های جرمنیک نیستن اتحادی، ارتباطی اونطوری با هم ندارن که بگیم مثلا همه جرمن‌ها با هم یه کشور درست کردن ولی اینا پادشاهی‌ها دست مردمان جرمنه فرمانرواها همه آدمایی‌ان که ریشه‌های جرمنیک دارن و چیزی که اینجا برا من جالبه


audio: hctHI9iFrh0_0048.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینه که کانسپت جرمانیا این چیزی نیست که خود اینا بهش اعتقاد داشته باشن یادمونه در چشم رومی‌ها بود که اینا همه یکی بودن و جرمن بودن اینا بین خودشون قبائل مختلف بودن آنگلوساکسون، آلمانی، تیسک، فرانک‌ها اینا هر کدوم برای خودشون یک قومی بودن


audio: hctHI9iFrh0_0049.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
حالا نمی‌خوام بگم هویتی داشتن ولی جدا بودن از همدیگه حداقل تو اون دوره انگلوساکسون‌ها که می‌گیم اینا دوتا از قبایل جرمنیکن که حالا بعدا مثلا ما درباره‌ی فرهنگ آنگلوساکسون صحبت می‌کنیم درباره بریتانیا صحبت می‌کنیم یا همین آلمان که ما می‌گیم ما تو فارسی می‌گیم آلمان این برمی‌گرده به آلمانی که باز یه کنفدراسیونیه از بعضی از این قبائل جرمنیک یا بعضیا می‌گن تیسک یکی از همین قبایل بوده


audio: hctHI9iFrh0_0051.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
همین اسمای مختلف آلمان رو یه خرده به نظرم توش دقیق بشیم یک سرنخی از این تیکه تاریخ آلمان بهمون می‌ده اینا همه اسم این قبائل مختلف جرمانیک بودن فرانک‌ها اینا از جرمن‌ها بودن لبه غربی، مرز غربی امپراتوری روم اینا بودن که بعدا یه بخش‌شون شد فرانسه و همین جنگاوران فرانکیش همین فرانک‌ها بودن که یکی از قبائل جرمن‌ها بودن


audio: hctHI9iFrh0_0053.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
پرستیژ کلیسایی و دینی از شما دست به دست هم دادن و یه ساختار قدرتی رو درست کردن که ما به اسم قرون وسطی در اروپا می‌شناسیم تو این دوره امپراتوری‌های روم تازه‌ای بنا شدن این بار مرکزیت‌شون در غرب


audio: hctHI9iFrh0_0054.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در آخن الان مثلا فهمیدین چی شد؟ یعنی ظرف 700 سال چرخ روزگار چرخید و چرخید رو صندلی جولیوس سزاری که تقریبا مثل امپراتور روم بود هر چند امپراتور روم نبود ولی تقریبا همچین جایگاهی داشت و می‌گفت این جرمن‌ها وحشی‌ان، بربرن خودشون رو تو رودخونه می‌شورن چی هستن، چی هستن روی اون صندلیه یک جرمنی نشست و شد امپراتور امپراتوری جدید روم


audio: hctHI9iFrh0_0055.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
امپراتوری روم جدید پایتختش رو هم اصلا گذاشت در آخن دیگه پایتختش هم در رم نبود و شروع کرد فرمانروایی کردن بر اروپای غربی یه چیزی که خوندن تاریخ اروپا رو برای منی که باهاش آشنا نیستم سخت می‌کنه اینه که واقعا انگار یه خرده‌ای در اسم‌گذاری خلاقیت‌شون کم بوده همه‌شون یه جورایی امپراتوری روم بودن ولی اینش رو بذاریم کنار سعی کنیم یه خرده‌ای با نگاه به نقشه و منطقه کار رو راحت‌تر کنیم این منطقه‌ای که داریم درباره‌ش صحبت می‌کنیم همینطوری توش جنگ بود


audio: hctHI9iFrh0_0059.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
سایه جنگ واقعا از سر مردمان این منطقه دور نمی‌شد تا می‌رسیم به یک نقطه‌ی خیلی مهمی در تاریخ اروپا در قرن نهم میلادی 842 نیمه قرن نهم یه پادشاه قدرتمندی از فرانک‌ها می‌میره چارلز کبیر یا کارل بزرگ، شارلمان


audio: hctHI9iFrh0_0060.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
الان بهش می‌گن پدر اروپا یا دست کم پدر آلمان و فرانسه به‌خاطر اینکه ایشون اون کسیه که همه اروپای مرکزی و غربی رو جمع کرد زیر سلطه خودش همه رو هم مسیحی می‌کرد یه طوری همه رو مسیحی می‌کرد که اگه کسی غسل تعمید نمی‌کرد اعدامش می‌کردن تاج‌گذاریش هم روز کریسمس سال 800 بود برای همین رنده می‌تونه خوب تو ذهن‌مون بمونه


audio: hctHI9iFrh0_0061.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
تاج‌گذاری کرد به دست پاپ به اسم امپراتور روم امپراتوری روم البته دیگه وجود نداره دیگه می‌خوان احیاش کنن بعد از سیصد سال می‌خوان دوباره زنده‌ش کنن حالا یه عده‌ای می‌گن ایشون اولین امپراتوره امپراتوری مقدس رومه حالا درباره این دوباره بحث هست ما برمی‌گردیم به امپراتوری مقدس روم ولی نکته اینه می‌خوان بعد از سیصد سال اون امپراتوری روم قدیم رو دوباره زنده کنن بزرگتر و قوی‌تر


audio: hctHI9iFrh0_0062.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
گفتم تا دلت بخواد واقعا در اروپا امپراتوری روم داریم اینا راه‌حل‌شون برای اینکه قوی زنده‌ش کنن این بود که پاپ بشه رهبر معنوی شارلمانی بشه رهبر سیاسی حالا حواس‌مون باشه اینا تو موقعی دارن این کارا رو می‌کنن که ما این طرف امپراتوری بیزانس هم داریم امپراتوری روم شرقی رو هم داریم که اینا می‌گن که بازسازی روم یعنی چی؟ احیای روم یعنی چی؟ ما اصلا هستیم، وارث امپراتوری روم ماییم


audio: hctHI9iFrh0_0063.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در غرب فرو ریخت ما که در شرق سر جا نشستیم که ما در قسطنطنیه، در استانبول امروز هستیم منتها این دوتا به هم نچسبیدن بین‌شون اسلاوها هستن، بلغارها هستن و مستقیم با هم درگیر نمی‌شن این آقای شارلمان هم خیلی قوی بود خیلی قدرت داشت ولی یه اشکالی که خیلی قویا در تاریخ دارن اینه که بعدشون ممکنه گرفتاری درست بشه صندلی‌شون انقدر بزرگ می‌شه دیگه کسی رو نمی‌شه اندازه اون پیدا کرد


audio: hctHI9iFrh0_0064.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و این خودش می‌شه یک مشکل تازه‌ای ایشون که مرد پسرش هم یه دوره‌ی ناموفقی داشت بعد سه تا نوه‌هاش آمدن که این چیزی رو که ازش مونده تقسیم کنن این می‌شه یک نقطه خیلی خیلی مهمی در تاریخ آلمان و در تاریخ اروپا این‌ها آمدن سرزمین فرانک رو تقسیم کنن بین خودشون به سه تا سرزمین فرانک باختری، فرانک میانی و فرانک خاوری غربی، شرقی، مرکزی


audio: hctHI9iFrh0_0065.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینا رو خوب نگاه کنین رو نقشه فرانک باختری همونیه که بعدا تقریبا می‌شه فرانسه فرانک میانی اونیه که یه سرزمین‌هاییش یه بخش‌هاییش ایتالیای امروزه، سوئیسه، لوکزامبورگه هلنده، بلژیکه فرانک شرقی می‌شه اون چیزی که بعدا می‌شه امپراتوری مقدس روم خیلی بعدتر می‌شه آلمان فرانک مرکزی هم اون وسط ایتالیا یه بخشایی توش هست سوئیس هست، لوکزامبورگ هست هلند هست، بلژیک و اینا هم هست


audio: hctHI9iFrh0_0066.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
ولی این سه تا رو اگه بذارین کنار نقشه اروپای امروز متوجه می‌شین چرا این لحظه، لحظه‌ی بسیار مهمیه برای همینم وقتی مثلا درباره جنگ جهانی اول حرف می‌زنیم درگیری آلمان و فرانسه می‌گیم از یه زمین‌هایی می‌گیم که دو طرف مرزن و هر دو روش ادعا دارن یه ریشه اون دعواها اینجاست همین فرانک مرکزیه ما در طول این ویدیو و ویدیوهای دیگه کانال چند بار به این درگیری فرانسه و آلمان برمی‌گردیم ریشه‌ش همینجاست


audio: hctHI9iFrh0_0067.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
تو ویدیوی بیسمارک هم ازش می‌گیم توی ویدیوهای جنگ جهانی اول هم ازش می‌گیم این خیلی یک بخشایی از تاریخ اروپا رو تاریخ جغرافیای سیاسی اروپا رو حداقل توضیح می‌ده این بخش شرقی گفتیم بعدا می‌شه خیلی بعدتر می‌شه امپراتوری آلمان این بخش غربی بعدا می‌شه امپراتوری فرانسه اون وسطیه هم یه چیز بینابینیه آخن توش هست


audio: hctHI9iFrh0_0068.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
رم توش هست شمال ایتالیا توش هست هلند توش هست، بلژیک هست لوکزامبورگ امروز هم هست اینا همه هستن این تقسیم‌بندی‌ها تو یک معاهده‌ای انجام شد به نام معاهده وردون مرزش کجاست این فرانک شرقی؟ گفتن فرانک شرقی از رود راین شروع می‌شه دوباره برمی‌گردیم به اون رودخونه‌ها فرانک خاوری شرق رود راینه ولی تا کجا می‌ره؟ از اینجا شروع می‌شه تا کجا می‌ره؟ نمی‌گه معاهده‌ای که اونجا داشتن اینو نمی‌گفت


audio: hctHI9iFrh0_0069.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
برا همین این شد یک مبدا درگیری اینا با اسلاوها شبیه همون درگیری که جولیوس سزار با مردمان شرق راین داشت حالا پادشاه‌های آلمان جدید داشتن با مردمان شرق البه ضمن اینکه از شمال هم با وایکینگ‌ها مشکل داشتن اونا هی حمله می‌کردن بهشون از شمال شرقی هم صحرانشینان بهشون حمله می‌کردن


audio: hctHI9iFrh0_0072.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
آلمان‌ها که البته کسی بهشون نمی‌گفت آلمان مردمان جرمنیک اینا مدام تحت فشار بودن هم تحت فشار بودن از بیرون هم اینکه تو مشکل داشتن اینا پادشاهی‌شون بعضی وقتا موروثی بود بعضی وقتا انتخابش می‌کردن رسم‌شون در قبایل جرمنیک این بود که پادشاه رو انتخاب می‌کردن الان هم هر وقت می‌دیدن وارث تاج و تخت ضعیفه اونی که به ارث رسیده بهش ضعیفه می‌گفتن ما باید یکی رو از بین سران قبائل انتخاب کنیم


audio: hctHI9iFrh0_0073.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
توی این دوره‌ست که کم‌کم روی نقشه و از نظر جغرافیایی و نه از نظر سیاسی روی نقشه سروکله یه چیزی پیدا می‌شه شبیه آلمان امروز یک سرزمینی که محصوره بین دانوب و راین و البه


audio: hctHI9iFrh0_0074.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
با پادشاهی که خیلی وقتا باباش شاه نبوده انتخاب می‌شده به دست روسای قبائل انتخاب می‌شده این پادشاهی همونیه که با اتحاد محکم با پاپ تبدیل می‌شه به امپراتوری مقدس روم واسه همینم این واسه ما جالب‌تره دیگه الان امپراتوری مقدس روم همون چیزیه که بعدا می‌شه آلمان تقریبا از نظر جغرافیایی گفتن پادشاه از آلمان می‌آد


audio: hctHI9iFrh0_0075.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
مشروعیتش رو پاپ از روم بهش می‌ده اینا رو با هم قاطی می‌کنیم می‌شه امپراتوری روم ولی مقدس امپراتوری مقدس روم منتها همین جدا بودن دو تا مرکز قدرت معنیش این می‌شد که امپراتور باید یک وقت و انرژی و توان زیادی رو می‌گذاشت برای رم اینطوری که عملا پایتختی نداشت کاخ و اینا در آخن ساخته بودن ولی عملا پایتخت هرجایی بود که امپراتور باشه از سمت شرق تهدید اسلاوها رو داشتن


audio: hctHI9iFrh0_0076.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اون طرفی ممکن بود برن تهدیدا رسید به یه جایی که اسلاوها پادشاهی‌هایی درست کردن در شرق آلمان و این یه پدیده جدیدی بود پادشاهی مسیحی بود ولی از اینا مستقل بود پول‌ها پولند رو درست کردن ماگیارها هانگری رو درست کردن که ما به‌خاطر همون ماگیار بودن بهشون می‌گیم مجارستان بوهمیا درست شد چک تو اون منطقه اونجا درست شد


audio: hctHI9iFrh0_0077.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
الان دیگه این آلمان یا امپراتوری مقدس روم مرز شرقی اروپا نبود آلمان هل داده شده بود انگار به وسط اروپا مرزهای شرقیش با یک سری پادشاهی بود که اینا هم اروپایی بودن، اینا هم مسیحی بودن پادشاهی‌های بزرگی هم بودن نسبتا بلغارستان و مجارستان و لهستان و این‌ها


audio: hctHI9iFrh0_0078.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
هزاره اول بعد از میلاد تقریبا در چنین شرایطی تمام شد نقشه اروپا یک همچین نقشه‌ای شد امپراتوری مقدس روم اون وسط یه سری پادشاهی مسیحی هم در اطرافش حالا این بذرهایی که اینجا کاشته شده قراره تو هزاره دوم میوه بده و چه میوه‌ای هم می‌ده حالا می‌بینیم هزاره دوم وقتی شروع می‌شه مثلا قرن 10 تا 15 میلادی رو اولش رو صحبتش رو می‌کنیم


audio: hctHI9iFrh0_0079.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
امپراتوری مقدس روم داریم حالا بسته به اینکه شروعش رو کی بگیریم پایانش رو کی بگیریم بین 5 تا 10 قرن می‌شه گفت که حکومت کرد


audio: hctHI9iFrh0_0081.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در تمام این پونصد، پونصدوخرده‌ای سال سه تا نیروی اساسی دارن بازی می‌کنن در امپراتوری مقدس روم کلیسا هست، امپراتور هست، اشراف هم هستن


audio: hctHI9iFrh0_0082.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اشراف هم که می‌گیم نه اینکه فقط عمه عموی شاه باشن نه، کلی خانواده و قبیله هستن که اینا از چند صد سال قبل ادعا دارن و همچنان بازیگرهای مهمی هستن کشمکش این سه تا نیرو ادامه داره و در نتیجه‌ی این‌ها پادشاهی‌هایی که اونجا بودن هیچ‌وقت مثل فرانسه پادشاهی یک‌دست محکم قوی نشدن تعادل هی جابه‌جا می‌شد


audio: hctHI9iFrh0_0083.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
به نظر می‌رسید تو آلمان هیچ‌وقت یکی نخواهد شد تیکه تیکه می‌مونه چرا می‌گیم تیکه تیکه بود با اینکه امپراتوری مقدس روم بود؟ به‌خاطر اینکه این تشکیل شده بود از کلی حکومت محلی و وقتی می‌گیم مثلا اشراف بودن، کلیسا بودن و اینا واقعا یه قدرت مرکزی یک‌پارچه‌ای وجود نداشت این حکومت‌های محلی هر کدوم ارتش داشتن خیلیاشون پول خودشون رو داشتن


audio: hctHI9iFrh0_0084.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بعد خیلی وقتا توی این حکومته، تو این دولت شهره باز یک شهر دیگه‌ای بود که فرمون از اون دولتی که داشت اداره‌ش می‌کرد نمی‌برد


audio: hctHI9iFrh0_0085.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
پادشاه محلی داشت یعنی امپراتور مقدس روم بود یه پادشاه محلی بود ولی این شهره انقدری گنده بود انقدری قدرتمند بود این ساز خودش رو می‌زد منافع خودش رو دنبال می‌کرد یعنی خیلی وقتا اینطوری بود که اگر امپراتوری هم بود بیشتر سمبولیک بود واقعا قدرت یک‌پارچه‌ای نمی‌تونست اعمال کنه بی‌سیستم نبود یه چیزیه که بالاخره قرن‌ها پابرجا بود یه سیستمی بود که داشت جواب می‌داد ولی سیستمیه که فهمیدنش برای من خیلی پیچیده‌ست


audio: hctHI9iFrh0_0086.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
می‌فهمم که، می‌دونم که اونجا رو بهش می‌گن امپراتوری مقدس روم ولی هر وقت رو نقشه‌ش زوم می‌کنی یه خرده دقیق‌تر می‌خوای ببینی می‌بینی که چقدر تیکه تیکه‌ست برای همینم احتمالا اینطوری می‌گن برای همینم آلمان هیچ‌وقت قدرت بزرگی نشد در اروپای اون موقع برعکس فرانسه، برعکس انگلیس برعکس اسپانیا و برای همینم از قافله‌ی این‌ها عقب موند در آغاز عصر مدرن


audio: hctHI9iFrh0_0087.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
وقتی که اینا راه افتادن دور دنیا به مستعمره جمع کردن آلمان نبود قدرت یکپارچه متمرکز اینطوری نداشت که راه بیفته مستعمره جمع کردن و در نتیجه وقتی که تونست این کارو بکنه می‌خواست عقب‌موندگی رو جبران کنه دیگه این بلاها سر اروپا آمد حالا ولی عجله نکنیم یکی یکی ما هنوز خیلی مونده که برسیم به اون دوره‌ای که بلاها سر اروپا آمد


audio: hctHI9iFrh0_0088.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
ما داریم می‌آیم کم‌کم تا برسیم به قرن 15 و باز قبل از اینکه برسیم به قرن 15 یه کوچولو بگیم که این طرف دنیا چه خبره تو این 500 سال تو پونصد سال بین قرن 10 تا 15 در ایران اتفاق مهمی که اون موقع داره می‌افته چیه؟ آمدن مغول‌هاست نه فقط در ایران، در نصف دنیا مغولا آمدن از خوارزمشاهیان تا خلافت عباسی همه رو جمع کردن و بعد هم ما چند قرنی حکومت بازماندگان مغول‌ها رو داریم و


audio: hctHI9iFrh0_0089.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
ایلخانان رو داریم و بعد هم ملوک‌الطوایفی داریم یعنی هر کی یه گوشه‌ای واسه خودش داره ساز خودشو می‌زنه تا سال 1500 اول قرن 16 که شاه اسماعیل می‌آد و صفویه شروع می‌شه پس تو این پونصد سالی که قصه امپراتوری مقدس روم رو داریم می‌گیم اون طرف دنیا ما ماجرای مغول و وارثین مغول‌ها رو داریم بین ایران و اروپا چی؟ چون مرزهای شرقی اروپا ایران نیست دیگه اون موقع


audio: hctHI9iFrh0_0090.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
مرزهای شرقی اروپا با امپراتوری روم شرقی بود بیزانس بود و اتفاق مهم دیگری که اون موقع می‌افته در قرن 15 اینه که ترکان عثمانی قسطنطنیه رو از امپراتوری بیزانس می‌گیرن و یکبار دیگه به نظر می‌رسه که مسلمون‌ها عزم اروپا دارن و از اینجا اتفاقات خیلی مهمی می‌افته در سرزمین آلمان


audio: hctHI9iFrh0_0091.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
آلمان یادمونه همچنان تیکه تیکه‌ست ولی از نظر اقتصادی قدرتمنده این قرن‌های 15 و 16 قرن‌های پایان قرون وسطی‌ست تغییرات بزرگ فلسفی و فکری و بعد هم تغییرات فنی، تکنولوژیک در راهه اختراع ماشین چاپ در آلمانه در همین شهر ماینزه در میانه‌ی قرن 15 و ازین به بعد دیگه ایده‌ها و فکرها و دانش


audio: hctHI9iFrh0_0092.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینا یه طور دیگری در اروپا جابه‌جا می‌شه و منتشر می‌شه داریم وارد داریم نشانه‌های آغاز رنسانس رو می‌بینیم همین اختراع چاپ می‌شه مقدمه‌ای یا تسهیل‌کننده‌ای برای بزرگترین انشعاب تاریخ مسیحیت در 1517 اول قرن 16 یه کشیشیه به نام مارتین لوتر دوباره این اتفاقیه که داره در سرزمین آلمان می‌افته یه کشیشیه به نام مارتین لوتر


audio: hctHI9iFrh0_0093.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
می‌آد می‌گه که این وضع کلیسا نمی‌شه کاسبی راه انداختین یک اصلاحاتی لازمه یه اعتراضی رو شروع می‌کنه، یه پروتستی رو که بعدا می‌شه پایه مذهب جدیدی به نام پروتستان به وضع کلیسا اعتراض داشت به کاسبی کلیسا با اینکه مثلا بیا اعتراف کن بهشت بخر، آمرزش بخر این‌ها اعتراض داشت و حرکتش هم حرکت مذهبی بود هم خیلی زود سیاسی شد یادمونه دیگه کشتی قدرت اون موقع سه‌طرفه‌ست امپراتور هست، کلیسا هست، اشراف هم هستن


audio: hctHI9iFrh0_0094.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
لوتر رو گفتن باید محاکمه بشه فرار کرد فرار که داشت می‌کرد انجیل رو به آلمانی ترجمه کرد به کمک ماشین چاپ منتشرش کرد پخش شد در همه سرزمین‌های آلمانی زبان طبقات پایین همدل شدن با لوتر جنگ‌های داخلی شروع شد بین طبقات بالا و طبقات پایین جامعه و بعد این عامل دیگری شد که اون قدرت مرکزی نصف نیمه‌ای که در امپراتوری مقدس روم بود و نبود اون بیشتر هم به چالش کشیده بشه


audio: hctHI9iFrh0_0095.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یه نمونه این چالش این شد که حاکم پروس پروس اینجاست گفت که من اصلا دیگه به پاپ نمی‌خوام جواب بدم من نه به قیصر جواب می‌دم، نه به پاپ جواب می‌دم و این همونطوری که می‌دونیم طی سال‌ها و قرن‌های بعد عملا در بقیه آلمان هم، سرزمین آلمان هم پخش شد در بقیه اروپا هم پخش شد و خلاصه اینطوری شد که الان اگه رو نقشه اروپا کلی نگاه کنی شمال اروپا عمدتا پروتستانن


audio: hctHI9iFrh0_0097.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
شرق اروپا ارتدوکسن و بقیه همچنان کاتولیکن حداقل از نظر رسمی و رو کاغذ این نقشه اینه دیگه حالا چقدر مذهبی هستن یا نیستن اون حالا یک قصه دیگریه اما از قرن 16 تا حالا نقشه مذهبی اروپا به نظر می‌رسه تقریبا همین مونده و خطش هم می‌بینیم دیگه از وسط خود آلمان می‌گذره حالا بیایم 500 سال بعدی رو ببینیم


audio: hctHI9iFrh0_0099.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
داستان امپراتوری مقدس روم داستان پیچیده‌ایه واقعا همون موقع هم درست نبود کجا قدرت دست کیه برا ما که دیگه چند قرن و یه قاره این طرف‌تر می‌خوایم با یه ویدیو سردربیاریم اصلا کار شدنی نیست اما اما بدونیم که خاندان هابسبورگ که بعدا اسم‌شون رو خیلی می‌شنویم در تاریخ اروپا اینا در قرن شونزده همینجا قدرت گرفتن هی پشت هم یه کسایی از اینا شدن امپراتور مقدس روم


audio: hctHI9iFrh0_0102.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
که دیگه دوام می‌آره تا جنگ جهانی اول یا قرن 17 رو یه نگاه بهش بکنیم می‌دونیم قرن هفده توش یه جنگ ویرانگری بود به نام جنگ‌های سی‌ساله قرن فاجعه‌ایه این قرن 17 برای آلمان برای سرزمین آلمان اوج فاجعه همون جنگای سی‌ساله‌ست سی سال جنگه


audio: hctHI9iFrh0_0103.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
جنگ بین پروتستان‌ها و کاتولیک‌هاست ‌یه نگاه بهش اینه که اینطور می‌شه گفت جنگ‌های خیلی مهمیه جنگ مذهبیه یعنی اولش جنگ مذهبیه اولش با انگیزه مذهبی شروع می‌شه ولی بعد می‌شه دعوای قدرت بین دودمان هابسبورگ و بوربن در فرانسه


audio: hctHI9iFrh0_0104.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
خیلی هم شروع سینمایی داره در تاریخ ثبته به عنوان رویداد پرتاب از پنجره پراگ داستانش هم اینطوری شروع می‌شه که نجیب‌زادگان پروتستان رفتن که با نماینده پاپ کاتولیک ملاقات کنن معامله‌شون نمی‌شه اینا می‌گیرن این بزرگوار رو از پنجره پرت می‌کنن پایین و این می‌شه آغاز جنگ‌هایی بسیار ویرانگر اول فقط اینا بودن بعد کم‌کم بقیه هم می‌آن توش از دانمارک تا انگلیس تا سوئد ریشه‌ای‌تر که نگاه کنیم


audio: hctHI9iFrh0_0105.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
این جنگای سی‌ساله بعضیا می‌گن که این ادامه همون جنگای قدیمیه سر اینکه آیا امپراتوری که مرکزش در رمه می‌تونه بر آلمان حکومت کنه یا نه؟ چون گفتیم از قبلا هم این مشکل بود که رم بالاخره یا آخن؟ اگه مرکز رمه نمی‌تونه بر آلمان حکومت کنه این تناقضه این مشکله به نظر می‌رسه که دنباله‌ش به این جنگ‌ها هم رسید این بار حالا با پرچم مذهبی شروع شد


audio: hctHI9iFrh0_0106.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
چون این زمینه براش وجود داشت جنگ‌های فاجعه‌باری هم بود برای آلمان یه بخش زیادیش رو هابسبورگا داشتن می‌جنگیدن با فرانسه در واقع اتریشیا دارن می‌جنگن با فرانسه در خاک آلمان 30 سال جنگ پرتلفاته کسی کشاورزی نمی‌تونه بکنه چون معلوم نیست کی یه لشکری بیاد همه‌ش رو غارت کنه ببره در واقع آلمان بازنده بزرگ جنگی شد که توش حتی سربازی هم نداشت


audio: hctHI9iFrh0_0111.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
ماشین نمی‌تونه جای نیروی کار رو بگیره هنوز نیروی کار برای همین چنین تلفاتی تلفاتی نیست که تو بتونی مثلا یه سال دو سال از زیرش بیای بیرون در سال‌های اخیر بعضیا جنگ سوریه رو با اون جنگ‌ها مقایسه می‌کنن هم از نظر ریشه مذهبی که داشت و هم از نظر اینکه قدرت‌های دیگری می‌آن در زمین یکی دیگه با هم درگیر می‌شن و با همدیگه شروع می‌کنن جنگ کردن


audio: hctHI9iFrh0_0112.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و هم از این نظر که خیلی ویران‌کننده‌ست و خیلی طولانیه و اثرش طبیعتا از همه بیشتر برا همون کشوریه که میزبان جنگه میلیون‌ها نفر در یه جنگی دارن کشته می‌شن که توش یادمون باشه بمب نیست، هواپیما نیست اینا با دست همدیگه رو می‌کشن


audio: hctHI9iFrh0_0114.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
به نسبت جمعیت خیلی کشته‌ها زیاده جنگیه مال 400 سال پیش ولی تا قبل از جنگ‌های جهانی مخرب‌ترین جنگ‌های اروپا بوده در جنگ دوم شوروی که خیلی تلفات داد احتمالا 12 درصد جمعیتش کشته شدن


audio: hctHI9iFrh0_0115.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینجا ولی منابع یه چیزی می‌گن بین 20 تا 30 درصد جمعیت آلمان یا جمعیت امپراتوری مقدس روم می‌گن کشته شد 20 تا 30 درصد


audio: hctHI9iFrh0_0116.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
65 سال می‌گن طول کشید تا جمعیت برگشت به عدد قبل از جنگ برای همینم واقعا دیگه امپراتوری مقدس روم کارش ساخته شد تیر خلاصش بود این جنگا اونم در شرایطی که همزمان کشورای رقیب اروپاییش دارن دنیا رو می‌گردن و فتح می‌کنن و ما تو ویدیوهایی که یه مروری کردیم رو قرن 16 و 17 گفتیم هلندی‌ها، پرتغالی‌ها، انگلیسی‌ها، اسپانیایی‌ها


audio: hctHI9iFrh0_0117.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینا تو این دوره دارن خودشون رو می‌رسونن به منابع تقریبا مجانی به سرزمین‌های جدید جدید برای اینا جدید البته ولی خودشون رو می‌رسونن و دارن می‌دوشن چه دوشیدنی اون وقت تو همین دوره آلمان درگیر این جنگیه که باز جنگ خودش نیست دیگران دارن تو زمینش می‌جنگن در واقع قرن‌ها از تو و از بیرون ضربه خورد خودش هم اساس منسجمی نداشت و اینجا اینطوری شد که دیگه اون اختیارات محلی‌ای هم


audio: hctHI9iFrh0_0118.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
که هر کسی اینجا واسه خودش داشت خیلی بیشتر هم شد وسط این قرن 17 1648 جنگ‌های سی‌ساله تمام شد با پیمان صلح وستفالیا برا وستفالیا ما یه ویدیوی جدا درست کردیم الان اون ویدیو معنی خیلی بیشتری خواهد داشت اون قرارداد صلحیه که پایه اروپای امروز رو ساخت خیلی وقتا رهبرای سیاسی شاید دیده باشین اشاره می‌کنن که دنیای امروز سیستم وستفالیایی داره


audio: hctHI9iFrh0_0119.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
هر وقت می‌خوان بگن یک درگیری خیلی طولانی شده، فرسایشی شده یک توافق تاریخی لازمه که حدود رو مشخص کنه می‌گن ما یه وستفالیا لازم داریم این وستفالیا اون پیمانیه که توش سوئیس و هلند دیگه کامل مستقل شدن از امپراتوری مقدس روم آمدن بیرون و بعد هم گفتن که این امپراتوری مقدس روم نه امپراتوریه، نه مقدسه، نه رومیه یه کنفدراسیونیه در واقع از هزاران دولت محلی


audio: hctHI9iFrh0_0120.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
واقعا هزاران دولت محلی و چیز ربطی به روم نداره ربطی به مقدس هم نداره ربطی به امپراتوری هم نداره چون قدرت اینطوری نداره ولی ما چرا داریم هی می‌گیم امپراتوری مقدس روم؟ چون در واقع این تو همین سرزمینی بود که امروز بهش می‌گیم آلمان از پس این جنگ‌های ویرانگر سی‌ساله بعضی از این قدرت‌های محلی خیلی قوی‌تر از بقیه اومدن بیرون


audio: hctHI9iFrh0_0121.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
از جمله اتریش و پروس و وقتی که امپراتوری مقدس روم همون اسم و پوسته‌ای که داشت از بین رفت اون خلایی که اینجا درست شد رو همین دوتا کم‌کم پر کردن اتریش از پایین، پروس از بالا و اینطوری اروپا و آلمان وارد قرن هجدهم شدن


audio: hctHI9iFrh0_0122.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
قرنی که توش خب کماکان کشمکش‌های این دولت‌های محلی منطقه‌ای اون وسط در دل آلمان همون در دل امپراتوری مقدس روم سابق ادامه داره


audio: hctHI9iFrh0_0123.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
هم با هم، هم با پروس، هم با روس هم با هلند، هم با فرانسه ولی مهم‌ترین اتفاقی که اینجا می‌افته تو این قرن آغاز سروری فرانسه‌ست دیگه در اروپا و در آلمان هم کم‌کم قدرت برتر بین این همه قدرت‌هایی که قد و نیم‌قد هستن می‌شه پروس پروس کم‌کم می‌آد بالا قرن 18 در آلمان از نظر فرهنگی هم خیلی قرن مهمی می‌شه مخصوصا نیمه دومش


audio: hctHI9iFrh0_0124.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
نیمه اولش یه مقدار برتری با فرانسه، فرهنگ فرانسه‌ست زبان فرانسه، فرهنگ فرانسه حتی در پروس منتها همون موقع پروس به جز این فرانسه‌دوستی یک شهرت نظامی هم شروع می‌کنه به هم زدن پروس اولش اینطوری نبود عقب‌مونده به حساب می‌آمد یه مقدار بین این حکومت‌های آلمانی اما بعد از پادشاهی فردریک کبیر ورق برمی‌گرده یه پادشاهیه که خودش ژنرال قابلی بوده ارتش بزرگی داشته


audio: hctHI9iFrh0_0125.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
می‌گفتن که بقیه دولت‌ها اگر ارتش دارن یعنی یه دولتیه که یه ارتشی داره پروس اینطوریه که یک ارتشیه که حالا یه دولتی هم داره و پروس آلمان نیست اصلا آلمان‌ها اون موقع، آلمانی‌ها اون موقع جرمن‌ها پروس رو غریبه می‌بینن اینا رو بیشتر شرق اروپایی می‌بینن ولی داره با همین ارتشش این پروسی که شرق اروپایی بود در چشم اینا


audio: hctHI9iFrh0_0126.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و جاش هم یه همچین جاییه در شمال و شمال شرق آلمان امروز کم‌کم داره با این ارتشش یک احترامی به دست می‌آره مخصوصا وقتی شروع می‌کنه یک جنگ برازنده‌ای می‌کنه با اتریشی‌ها و با فرانسوی‌ها در جنگ‌های 7 ساله و خیلی جالبه این خیلی جالبه به‌خاطر اینکه این پادشاهی که داره احترام آلمانی‌ها رو به دست می‌آره اصلا نامه‌هاشو، یادداشت‌هاشو اینا رو داره به فرانسه می‌نویسه


audio: hctHI9iFrh0_0127.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
پادشاه یه کشوریه که آلمانی خیلی حساب نمی‌شه می‌خواد قدرت مسلط شمال آلمان بشه پایتختش هم در برلینه ولی به خیلی معنی‌ها آلمانی نیست از نظر فرهنگی و از نظر مثلا مردم‌شناسی شاید بشه گفت ولی نقشه رو یه نگاه بکنیم


audio: hctHI9iFrh0_0128.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
سال 1800 هستیم این نقشه 1800 رو با نقشه الان مقایسه کنیم گفتیم در خلایی که بعد از از بین رفتن امپراتوری مقدس روم به وجود آمد اینا همه قدرت‌های محلی دوتاشون شروع کردن قدرتمندتر شدن و اون خلا رو پر کردن پروس و اتریش رو نقشه که این مقایسه کنیم 1800 رو با امروز آلمان و لهستان رو انگار این دو تا پادشاهی بلعیدنش


audio: hctHI9iFrh0_0129.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
دو تا پادشاهی که هیچ‌کدوم‌شون مرکزشون در آلمان امروز نیست یعنی آلمانی حساب نمی‌شن و این صحبت خیلی وقت پیش هم نیستا صحبت مثلا دویست سال پیشه صحبت اوایل قرن نوزدهه


audio: hctHI9iFrh0_0130.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و فقط هم آلمان نیست می‌گم آلمان و لهستان رو لهستان رو هم روس و پروس بین خودشون بلعیدن لهستانی وجود نداره برای بیش از یک قرن و ما داریم تو دوره‌ای درباره دوره‌ای صحبت می‌کنیم که روشنگری هم در اروپا اتفاق افتاده داره می‌ره جلو قرن 17 و 18 در دنیای اندیشه بهش می‌گن آغاز روشنگری عصر روشنگری ایده‌هایی مثل آزادی، مثل پیشرفت، مثل مدارا


audio: hctHI9iFrh0_0131.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بنیان‌های علم امروزی خردورزی، جدایی کلیسا از دولت اینایی که الان اساس جامعه غربی هستن اینا تو اون دوره دارن می‌شن ایده‌های مسلط در فضای فکری اروپا قرن 17 قرن دکارته، قرن نیوتونه و قرن 18 دیگه قرن دیوید هیومه، آدام اسمیته ژان ژاک روسوئه اینائه اینایی که می‌گیم هیچ‌کدوم تو آلمان نیستن اینا فرانسوی بودن، اسکاتلندی بودن، انگلیسی بودن


audio: hctHI9iFrh0_0132.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
ولی این ایده‌های روشنگری رو در آلمان پروسی‌ها شدن پیشتاز پذیرفتنش ایده‌هایی که می‌آمد و با اینا دولت قدرتمند جدیدی ساختن چون اینا ایده‌هاییه که قدرت حاکم رو مقید می‌کنه محدود می‌کنه ولی برای پیشرفت خیلی لازم بوده یعنی به کمک این تونستن خیلی پیشرفت کنن سیستم مالی کشور رو عوض کردن سیستم قضایی، سیستم آموزشی اصلاحات اقتصادی


audio: hctHI9iFrh0_0133.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینا کاراییه که به کمکش پروس کم‌کم یک دولت خیلی قدرتمندی شد نهادهای قدرتمندی پیدا کرد بعد قرن 18 از نظر فرهنگی هم زبان آلمانی رشد کرد قرنیه که گوته آمد


audio: hctHI9iFrh0_0136.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و هنوز که هنوزه نرسیدیم به یه جایی که اینا یه کشور داشته باشن هنوز وقتی می‌گیم، می‌گیم پروس و اتریش که داریم می‌گیم اینا امپراتوری‌های آلمانی نیستن ولی از همینجا فرهنگ آلمانی که یکی از لوازم درست شدن هویت آلمانیه از همینجا شروع می‌کنه این رشد کردن و قوی شدن قرن 18 قرن باخه قرن موتزارته کانت، هگل و دیگران


audio: hctHI9iFrh0_0137.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
پروس می‌گیم اوج گرفت قدرت پیدا کرد قلمروش بزرگ شد اینا درسته ولی از نظر فرهنگی هم که شاید موضوع یه ویدیو دیگه باشه هویت آلمانی ریشه‌هاش داره در این قرن خیلی قوی می‌شه پروس که قوی شد از نظر سیاسی


audio: hctHI9iFrh0_0138.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
نتیجه‌ش این شد که در میانه قرن اتریش رو هم شکست داد اون خلایی که به وجود اومده بود رو گفتیم این دوتا پر کرده بودن حالا پروس داره مسلط کامل می‌شه سرزمینش رو بزرگ کرد هم اتریش رو شکست داد هم روسیه رو شکست داد ساکسونی رو شکست داد و ما الان رسیدیم به نیمه دوم قرن 18 آمریکا مستقل شده کم‌کم در فرانسه انقلاب می‌شه پادشاهی جمع می‌شه جمهوری به وجود می‌آد


audio: hctHI9iFrh0_0139.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
زنگ خطر به صدا درمی‌آد برای پادشاهی‌ها در اروپا بعد ناپلئون در فرانسه به قدرت می‌رسه اول در فرانسه بعد قدرت و نفوذش در اروپا زیاد می‌شه و بعد دیگه امپراتوری مقدس روم کامل و برای همیشه حذف می‌شه حذف می‌شه نقشه اروپا و نقشه آلمان یه بار دیگه برمی‌گرده به دوران چندتیکه بودن این بار به خواست ناپلئون اینا رو تیکه تیکه می‌کنه


audio: hctHI9iFrh0_0142.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بازم نقش مهم رودخونه رو ببینیم و خودش هم در مقام امپراتور فرانسه می‌شه پروتکتور این، محافظ این که این بخواد بشه سپر فرانسه جلوی حمله احتمالی روس و اتریش و پروس این اتفاق مهمیه کنفدراسیون راین هم اتفاق مهمیه حواس‌مون باشه امپراتوری مقدس روم، کنفدراسیون راین حالا بعد کم‌کم جلوتر می‌بینیم که آلمان چه ربطی به اینا داره یه کار دیگه هم که می‌کنه پروس رو تبدیل می‌کنه به یه قدرت کوچیکی


audio: hctHI9iFrh0_0143.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
دوباره برگرده پشت رودخونه البه دوباره موانع طبیعی رو نقشش رو داریم می‌بینیم اینجا این کنفدراسیون درست می‌شه پروس رو دوباره هل می‌دن پشت رودخونه داستان ناپلئون ولی بالاخره تموم می‌شه واترلو می‌شه و تموم می‌شه و یک اتحادی از بریتانیاییا و هلندیا و آلمانیا و پروس و اینا ناپلئون رو شکست می‌دن در واترلو، در بلژیک امروز در 1815


audio: hctHI9iFrh0_0144.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و وقتی که داستان ناپلئون جمع می‌شه کنفرانس صلح وین برگزار می‌شه این قدرت‌های اروپایی همه دوست دارن برگردن به دوران قبل از ناپلئون دیگه که دوران خوش‌شون بوده ولی برا آلمان این شدنی نیست چون امپراتوری مقدس روم دیگه جمع شده این کنفدراسیونه درست شده کنفدراسیونی که 38 تا عضو داره دوتاش اتریش و پروسن که خارج از مرزهای کنفدراسیون هم زمین دارن این واقعا تصویر پیچیده‌ایه


audio: hctHI9iFrh0_0145.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
همین دوتا قدرت یه 50 سالی می‌آن در آلمان کشتی می‌گیرن یعنی باز دوتا قدرت غیر آلمانی دارن سر اداره آلمان با هم کشتی می‌گیرن در آلمان و این اتفاق کی داره می‌افته؟ در چه اروپایی؟ در اروپایی که ایده‌های تازه‌ای مثل ناسیونالیسم داره توش داغ می‌شه ایده‌های ناسیونالیسم آلمانی که می‌گیم یعنی چی؟ یعنی اینکه ما ملیت‌مون یکیه ما نژادمون یکیه ما باید قدرت‌مون، کارمون دست خودمون باشه


audio: hctHI9iFrh0_0146.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یکی از بیرون بیاد به ما حکومت کنه رو نپذیریم آلمان‌ها دارن این رو دنبال می‌کنن و خب این به گوش اتریش و پروس هم خوشایند نیست واسه همین یه مدتی اصلا هرگونه تظاهر به ملی‌گرایی و اینا در آلمان ممنوعه آلمانی‌هایی که می‌خواستن یک کاری بکنن یک شغلی، یه حرکتی داشته باشن محدودیت براشون خیلی زیاده در سیاست و در نظام آلمان اون روز خیلیاشون برای همین جذب کارای دانشگاهی می‌شن


audio: hctHI9iFrh0_0149.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
چون کار و بحث سیاسی ممنوعه ولی بعضیا می‌گن در سایه همین ممنوعیته که مثلا فلسفه رونق می‌گیره و از دل این دوره بعدها یکی مثل هگل درمی‌آد صحبت قرن 18 رو داریم می‌کنیم یه گروهی از آلمانای لیبرال تو همین دوره از حکومت پلیسی اتریشی و پروسی فرار می‌کنن می‌رن بریتانیا می‌رن بریتانیا چون بریتانیا یه جاییه که هر کی می‌آد راهش می‌ده یا می‌رن آمریکا


audio: hctHI9iFrh0_0151.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
فرهنگ انگلوساکسون داره کم‌کم تسلط پیدا می‌کنه و رونق پیدا می‌کنه فاز اینه که پیشرفت، ثروت، آزادی فردی


audio: hctHI9iFrh0_0153.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بقیه دنیا هم دیر یا زود همین مدل رو دنبال خواهند کرد اینا وسط قرن 19 1848 یک سالی داریم بهش می‌گن سال انقلاب‌ها در اروپا در آلمان هم انقلاب مهمی اونجا اتفاق می‌افته انقلابی که شکست می‌خوره البته در مانهایم شروع می‌شه بعد در برلین الان هم میدون 18 مارس به یاد همین تظاهرات اون موقع هست دیوار برلین هم می‌دونیم از اینجا رد می‌شه ریگان هم می‌دونیم همینجا گفت که آقای گورباچف این دیوار رو خراب کن


audio: hctHI9iFrh0_0154.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اون چیزی که اینجا رو مهم می‌کنه همون 1848 ئه 1848 سال انقلاب‌ها در اروپا در میانه قرن نوزدهم زمان ناصرالدین شاه، زمان جنگ‌های تریاک انقلابی که البته شکست می‌خوره مثل انقلاب‌های دیگری که در اون سال می‌شه


audio: hctHI9iFrh0_0155.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
دنبال چی بوده این انقلابه شکست می‌خوره؟ دنبال این بوده که یک آلمان متحد درست کنه برای همه اونایی که آلمانی صحبت می‌کنن با ارزش‌های لیبرال با دموکراسی با تمایلات ناسیونالیستی و نمی‌تونه این کار رو بکنه، این درست نمی‌شه یک آلمان آلمانی زبان با اندیشه‌های ناسیونالیستی لیبرال دموکراسی و اینا درست نمی‌شه خیلی هم حالا بحث هست که چرا درست نمی‌شه جامعه هنوز دهقانیه اختلاف بینش مثلا زیاده


audio: hctHI9iFrh0_0156.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بعدش هم واقعا پروس و اتریش اولش یه خرده شل اومدن ولی بعدا که روسیه آمد کمک‌شون شیر شدن کنترل اوضاع رو گرفتن دست‌شون واقعا نمی‌خواستن همچین اتفاقی بیفته و تونستن جلوش رو بگیرن انقلاب رو سرکوب کنن


audio: hctHI9iFrh0_0157.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
تو این دوره قرن 19 اتریش و پروس همچنان قدرت‌های مسلط در آلمان هستن و قدرت رو بین خودشون تقسیم کردن و همونطوری که گفتیم روشنفکرای آلمانی و متفکرین آلمانی بعضیاشون دارن فرار می‌کنن می‌رن اینور اونور در لندن اسم نگفتیم ولی اسماشون معروفه معروف‌شون، یک معروف‌ترینشون شاید مارکسه آقای کارل مارکس که پیاده شدن بعضی از ایده‌هاش رو


audio: hctHI9iFrh0_0158.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بعدا در قرن بیستم در شوروی دیدیم در چین دیدیم، در جاهای دیگه دیدیم متفکر بزرگ آلمانی قرن نوزدهه که البته اون دوره می‌ره در انگلیس زندگی می‌کنه و کتابای مهمش رو هم اونجا منتشر می‌کنه نیمه اول قرن 19 پس اینطوری تموم شد تموم شد انقلاب هم وسطش کردن موفق هم نشد نیمه دوم ولی شرایط عوض شد


audio: hctHI9iFrh0_0159.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
فرانسه و بریتانیا با هم متحد شدن علیه روسیه و در جنگ‌های کریمه شکستش دادن تزار روس رو که اون موقع نماد قدرت مطلقه شده بود در خاک خودش شکست دادن


audio: hctHI9iFrh0_0160.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
فاز انگلیسی‌دوستی تو آلمانیا بیشتر و بیشتر هم شد حالا همه آلمانیا نه کسانی هم بودن که خوش‌شون نمی‌اومد از این انگلیسی‌دوستی ولی در جامعه آلمان زیاد شد یکی از کسایی که خوشش نمی‌اومد از این فاز آقای معروفی بود، وکیل معروفی بود به نام اتوفان بیسمارک بیسمارک یکی از مهم‌ترین آدم‌های تاریخ آلمان و اروپاست


audio: hctHI9iFrh0_0161.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یه ویدیو جدا هم براش در کانال داریم یکی از مهم‌ترین سیاستمداران قرن 19 اهل پروس سیاستمداری جاه‌طلب و بی‌پروا


audio: hctHI9iFrh0_0163.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
همون حرفی رو که انقلابیون می‌زدن انقلابیونی که مخالف پروس بودن ایشون از پروس آمد و همون حرف رو زد گفت آلمان باید دور این هویت ملی آلمانی بشه یک کشور مستقل اما رهبریش باید با پروس باشه کاری که کرد این بود در 1870 امپراتوری آلمان رو بیسمارک درست کرد که همون چیزی بود که انقلاب می‌خواست ولی با یه روش دیگری و با یه تفاوت بزرگ


audio: hctHI9iFrh0_0165.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
منتها نه امپراتوری که بر همه پادشاهان این ایالت‌ها حکومت می‌کنه یکی از پادشاه‌ها چون همچنان اون ساختار تیکه تیکه رو داره شد یکی از اون‌ها امپراتور پروس هم یکی از اوناست منتها تو صف جلوتر از بقیه اون‌هاست کلی هم دعوا داشتن که حالا اسم این باید باشه


audio: hctHI9iFrh0_0168.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بحث و مناظره و حالا بین مورخین هم هنوز هست که کدومش درسته ولی برای ما اینا خیلی مهم نیست اون چیزی که برا ما مهمه اینه که امپراتوری آلمان تاسیس شد


audio: hctHI9iFrh0_0169.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
تاسیس شد ولی خب همونطوری که قبلا تیکه تیکه بود هنوز اینطوریه که این ایالت‌ها همچنان خیلی اختیار دارن اختیارشون زیاده فهمیدنش یه خرده برا ما سخته شاید برا همینم هست که امروزم مثلا ساختار آلمان رو نگاه می‌کنیم اینطوری فدرالیه قدرت محلی زیاده درست ممکنه نفهمیم که ریشه‌ش اینجاست و البته رسیدن به همچین ساختاری یک شاهکاره واقعا شاهکاریه که به‌خاطر همینم


audio: hctHI9iFrh0_0170.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اسم بیسمارک در تاریخ اروپا ماندگار می‌شه و این البته اولین کار بزرگ‌شه در کمتر از 9 سال این شخصیت قوی جایگاهی پیدا کرد در آلمان که دیگه بی‌رقیب بود هم در آلمان، هم در پروس صدراعظم آلمان بود وزیر خارجه آلمان بود


audio: hctHI9iFrh0_0171.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و عملا هر چه قدرت متمرکز در این ساختارها بود دست بیسمارک بود یک اتفاق خیلی مهمی افتاد دیگه اگه از اول ویدیو خوب دقت کرده باشیم یه اتفاق مهمی افتاد یعنی یه چیز یه نکته تازه‌ایه منم تو تحقیق برا این ویدیو اینو فهمیدم من فکر می‌کردم آلمان خب همیشه یه کشوری بوده بعد از جنگ جهانی شده دوتا کشور آلمان شرقی، آلمان غربی بعدا متحد شدن یعنی فکر می‌کردم اون دوپارگی یک برهه کوچیکی بوده در تاریخ آلمان


audio: hctHI9iFrh0_0174.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
همو‌نطوری که دیدیم این طرف راین و اون طرف راین این طرف البه و اون طرف البه اینا مناطق مختلفی دیده می‌شدن این جنوب و غرب آلمان همیشه جزو دنیای غرب بوده جزو اروپای غربی دیده می‌شده اتفاق مهمی که بعد از اتحاد آلمان می‌افته بعد از درست شدن امپراتوری آلمان می‌افته اینه که مردمان غربی می‌رن زیر پرچم یک حکومت شرقی پروسی که الان قدرت رو در آلمان داره


audio: hctHI9iFrh0_0175.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
عملا از اون طرف البه اومده برای همینم اصلا بعضیا همچنان بهش می‌گفتن پروس و البته کشوری هم هست از همون اولش با اینکه ملت تازه‌ایه ولی ثروتمنده چون از نظر نظامی گفتیم خیلی قویه کلی از فرانسه غنیمت گرفته از اول قدرتش زیاده، ثروتش زیاده بعد یه چیز دیگه هم هست باز یکی مثل من اخبار رو نگاه می‌کردم تا حالا مثلا اینطوری بود که می‌گفتم آره آلمان چرا دولت‌های محلی ایالت‌ها انقدر استقلال دارن؟


audio: hctHI9iFrh0_0176.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
چرا انقدر حق قانون‌گذاری دارن واسه خودشون؟ چرا نمی‌آن مثلا اینا رو جمع کنن حکومت یکی بشه قدرتش بیشتر بشه استان به استان انقدر قانون‌ها فرق نکنه مثلا باعث سردرگمی هم بشه


audio: hctHI9iFrh0_0177.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
چون هیچی نمی‌دونستم درباره مثلا تاریخ و سیستم و اینا فکر می‌کردم که این یه تصمیمیه که بعدا گرفته شده چون حکمرانی که خب اونطوری راحت‌تر می‌شه که وقتی یه قدرت باشه


audio: hctHI9iFrh0_0178.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
الان می‌فهمم که خب مثل همه چی دیگه اینم از ندونستن می‌آد دیگه خیلی وقتا حرفی که ما می‌زنیم واقعا به‌خاطر اینه که نمی‌دونیم هیچی نمی‌دونیم


audio: hctHI9iFrh0_0179.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
الان می‌فهمم این قصه یه سال و یه دهه و یه قرن و اینا نیست این واقعا تاروپودیه که قرن‌هاست در دل این جامعه بوده اصلا این جامعه اینطوری درست شده اساس این ملت همین بوده که قدرت‌های محلی بودن کوچیک کوچیک بودن بعدا یه جایی تصمیم گرفتن و تونستن که حالا بعد از این همه قرن یک سیستمی درست کنن که اون اختیارات محلی خودشون رو که دارن


audio: hctHI9iFrh0_0182.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بعد به جز مثلا حالا آزادی فردی و اینا این هویت داره یک جنبه‌هایی در حکمرانی هم پیدا می‌کنه اون دولت پروس که درسته جنگ‌ها رو برده قویه این‌ها حالا اقتصادش هم داره خوب کار می‌کنه بعد از ترکیب این ایده‌ها و فلسفه هگل و ساختار قدرت بیسمارکی پروس امپراتوری آلمان متولد می‌شه به اون شکلی که باهاش آشناایم با هدف پیشرفت


audio: hctHI9iFrh0_0184.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و خیلی هم زود سرشاخ می‌شه با کلیسای کاتولیک و بعد همین سرشاخ شدن و همین جنگ فرهنگی برای بیسمارک گرون هم تموم می‌شه خود بیسمارک هم دشمن زیاد درست کرده بود برا خودش


audio: hctHI9iFrh0_0185.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اقتصاد هم حالا یه مشکلی پیدا می‌کنه پایه‌های قدرت بیسمارک لرزان می‌شه شرایط هم داره در جنوب و شرق یه خرده‌ای بهم می‌ریزه حالا برای اونایی که با جنگ جهانی اول و سیستم پیمان‌های اتحاد اروپا قدرت‌های اروپا قبل از جنگ جهانی اول آشنا هستن این قصه، قصه آشناییه اینا بذرهایی هستن که در نیمه دوم قرن 19 کاشته شدن بعدا در نیمه اول


audio: hctHI9iFrh0_0187.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بیسمارک نوشته بود یه جایی که یک اتفاق مسخره‌ای در بالکان باعث می‌شه که آلمان می‌تونه باعث بشه که آلمان بره به جنگ روسیه این چیزی بود که بیسمارک همه‌ش ازش نسبت بهش هشدار می‌داد سی سال قبل از اینکه این جنگ بشه و یک تروری در سارایوو در بالکان جرقه جنگ جهانی اول رو بزنه بیسمارک گفته بود بعضی‌ها می‌گن بعد از اینکه عزل شد در آخرین ملاقاتش با قیصر اینو گفت ولی گفته بود گفته بود که یه اتفاق مسخره‌ای در بالکان باعث می‌شه که


audio: hctHI9iFrh0_0188.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
آلمان سرشاخ با روسیه بشه کلا اتفاقات دهه‌های آخر قرن 19 آلمان خیلی جالبه بعدا باید یه خرده‌ای بیشتر زوم کنیم و درباره‌ش صحبت کنیم یه خرده‌ای کلید فهمیدن اینکه چرا بیسمارک این تصمیمایی رو گرفت که گرفت


audio: hctHI9iFrh0_0189.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینو باید دنبالش بگردیم باید به این فکر کنیم که بیسمارک چقدر تصمیماش رو با نگاه به آلمان می‌گرفت چقدر با نگاه به پروس می‌گرفت درسته صدراعظم آلمان بود ولی بعضیا می‌گن که پروس براش مهم‌تر از آلمان بود


audio: hctHI9iFrh0_0190.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و اینجا یه اتفاقاتی داشت یه بلاهایی داشت سر آلمان می‌آمد و شاید یه تفکیک باید اینجا قائل شد آلمان، آلمان غربی و آلمان جنوبی بود که داشت وارد یه درگیری بالقوه‌ای می‌شد یا شرایط بالقوه خطرناکی می‌شد بین روسیه و بالکانی که واقعا با هیچ‌کدوم‌شون نه کاری داشت نه بهشون علاقه‌ای داشت


audio: hctHI9iFrh0_0191.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یه مشکلی که تو این مقطع داره در آلمان پیش می‌آد اینه که پروتستان‌های شمال و شرق آلمان وقتی دیدن بیسمارک بهشون پشت کرده رفتن دنبال یه هویت جدیدی انگار هویت جدیدی که خیلی دویچ، خیلی آلمانی، خیلی پروتستان و ضد کاتولیک و کم‌کم آنتی‌سمتیست یهودی‌ستیزی بهش اضافه شد یا توش قدرت گرفت تو نوشته‌های دیرتر لوتر هم بود یهودی‌ستیزی


audio: hctHI9iFrh0_0192.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یهودیا رو وصل می‌دیدن حالا اینا هم دیگه به انگلیس‌ها دشمن پیشرفت هستن این‌ها اینا کسایی‌ان که بازارهای مالی رو می‌خوان کنترل کنن و حرفایی از این جنس یک مرام ترکیبی شکل گرفت اون موقع با این پایه‌ها ضد جهانی شدن حالا جهانی شدن در مقیاس همون قرن نوزدهم دیگه این حرفا رو ما الانم می‌شنویم تو قرن 21 ولی برامون شاید جالب باشه بدونیم اون موقع هم هست و اون موقع هم وقتی ضد جهانی شدن صحبت می‌کنن


audio: hctHI9iFrh0_0193.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
دست انگلیسیا رو می‌بینن دست یهودیا رو می‌بینن پشت پرده اتفاقات و کم‌کم شعارشون این می‌شه که ما باید آلمان جدید رو جرمانیا رو بدون یهودی‌ها بسازیم


audio: hctHI9iFrh0_0194.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اون‌هایی که خون یهودی دارن باید برن بیرون از سیستم دولتی نژاد باید خالص آلمانی باشه دیگه خاندان و نجیب‌زادگی و اینا اهمیتش از خلوص نژاد کمتر می‌شه هویت ملی آلمانی که تو این دوره داره قوام پیدا می‌کنه یک پایه‌ش اصلا انگار همین یهودی‌ستیزیه


audio: hctHI9iFrh0_0195.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اسم بعضی از حزباشون رو نگاه کنیم علنا این یهودی‌ستیزی توش هست حتی تو برگه رای‌گیری اسم خودشون رو می‌نوشتن


audio: hctHI9iFrh0_0198.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در انتخابات 1893 از چند تا از روستاهای پروتستان‌نشین پروس نماینده‌های اینطوری رای آوردن و رفتن مجلس 16 تا کرسی بیشتر نبود ولی خب خیلی به چشم آمد چون معلوم شد که یک چنین شعارهایی مطلوبیت داره و خب بعدا کم‌کم آمد تو برنامه‌های سیاسی پذیرفته بود پذیرفته شده بود حرفای آشکارا ضد یهودی زدن در سطح بالای سیاست حالا لینک‌های این رو هم یه خرده‌ای تو توضیحات می‌گذاریم ببینید


audio: hctHI9iFrh0_0199.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
توضیحات ویدیویی که من می‌گم اون پایین یک دیسکریپشن هست من متوجه شدم که خیلی‌ها نمی‌بینن این‌ها رو دیسکریپشن هست روی اون اگه کلیک بکنید توضیحات رو می‌بینید هم منبع‌ها رو می‌بینید هم اگر مثلا ما یه اشتباهی کرده باشیم متوجه‌ش باشیم اونجا ممکنه توضیح داده باشیم هم لینک برای ویدیوهای دیگه که مرتبط به این موضوع هستن اونجا می‌ذاریم لینک‌های مرتبط دیگه هم اونجا می‌ذاریم توضیحات توی خود یوتیوبه زیر ویدیوئه یه خرده اگه تا حالا ندیدین یه خورده‌ای بگردین پیدا می‌شه


audio: hctHI9iFrh0_0200.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در واقع ولی این حرفا رو چرا داریم می‌زنیم؟ به‌خاطر اینه که پیش‌زمینه ایدئولوژی نازی‌ها که بعدا در قرن بیستم ما می‌بینیم اثراتش رو پیش‌زمینه‌اش اینجا انتهای قرن 19 درست شد اینطوری که نویسنده این کتاب می‌گه از ترکیب ترس از یهودی‌ها ترس از لهستانی‌ها و علاقه شدید به آلمان متحد و اهمیت زیاد به نژاد دادن یه همچین بمبی درست شد که


audio: hctHI9iFrh0_0201.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
البته خب صدای اصلیش چند دهه بعد درآمد بیسمارک در چه فکری بود؟ بیسمارک این حرکت‌ها رو می‌دید و می‌خواست یه چیزی از توش دربیاره که به کار خودش بیاد کار خودش رو پیش ببره کار خودش چیه؟ بیسمارک ترسش بیشتر از روسیه‌ست تلاشش اینه که یه وقتی یه اتحادی بین روسیه و فرانسه شکل نگیره و البته نهایتا موفق هم نمی‌شه این‌ها به هم نزدیک می‌شن روسیه و فرانسه


audio: hctHI9iFrh0_0202.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در واقع اون وسط اتحاد آلمان با اتریش براش گرون تموم می‌شه چون روسیه سر بالکان بالاخره مشکل داره با اتریش و خلاصه روسیه و فرانسه به هم نزدیک می‌شن و این برای آلمان بد می‌شه آلمان رو می‌کنه دشمن مشترک این‌ها سال 1887 در آلمان دیگه صحبت اینه که جنگ با فرانسه ناگزیره


audio: hctHI9iFrh0_0203.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
جنگ در دو جبهه یعنی از شرق و غرب با روسیه و فرانسه همزمان تقدیر آلمانه چون اینا به هم نزدیک شدن، با هم متحد شدن و این جنگ یک جنگ عالم‌گیر خواهد شد کی؟ 1887 جنگ جهانی اول کی شروع می‌شه؟ 26 سال بعدش


audio: hctHI9iFrh0_0204.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اینجا حالا بیسمارک دوباره نبوغ دیپلماتیکش رو به کار می‌ندازه بیسمارک رو به عنوان یکی از نوابغ دیپلماسی می‌شناسیم دیگه در تاریخ می‌ره یک قرارداد محرمانه با روسیه می‌بنده


audio: hctHI9iFrh0_0208.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
این حرف مهمیه ها ‌سبک ازش نگذریم چون با اتریش متحد بود واقعا ولی با روسیه یه قراردادی می‌بنده که اون اتحاد ما با اتریش رو شما خیلی اینطوری نبینین ما اگر که اتریش بهتون حمله کرد ما بی‌طرف می‌مونیم منتها انقدر می‌گن که در شاخ‌وشونه کشیدن واسه روسیه زیاده‌روی کرده بود قبلا یا حداقل انقدر شاخ‌وشونه کشیده بود و درجه حرارت و تنش رو در آلمان بالا برده بود دیگه ارتشی‌ها یه فازی داشتن که


audio: hctHI9iFrh0_0209.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
نه ما باید بریم بکوبیم روسیه رو بیایم گفت بابا من خودم بهتون یاد دادم این ترس از روسیه رو من خودم بهتون گفتم الان دیگه وقتی جنگ نیست الان باید بذاریم اون قصه رو کنار گفتن نه، ما ارتش پروس همچینه قوای آلمان همچنانه می‌ریم می‌زنیم همچین می‌زنیم روسا دیگه نتونن بلند شن دسترسی‌شون رو به بالتیک و دریای سیاه قطع می‌کنیم در شرایطی که حالا امپراتور آلمان خودش فامیل هم هست با تزار روسیه


audio: hctHI9iFrh0_0210.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
یک سالی هم اینجا دارن در تاریخ آلمان سالیه که سه تا قیصر داره دو بار قیصر عوض می‌شه دوتاشون پشت سر هم می‌میرن بعد قیصر ویلهلم دوم امپراتور آلمان می‌شه که آدم بسیار مهمیه در تاریخ اروپا و در تاریخ آلمان شعله جنگ اول رو می‌گن ایشون حالا توش خیلی دمید که تبدیل شد به اون جنگ بزرگ آخرش هم با شکست آلمان در جنگ شد آخرین امپراتور امپراتوری آلمان


audio: hctHI9iFrh0_0212.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
ایشون وقتی که آمد سر کار بیسمارک رو برداشت و اینجا دیگه بیسمارک از سیاست آلمان عملا حذف شد درباره خود این قیصر هم زیاد می‌شه صحبت کرد ویژگی‌های شخصیتیش و این‌ها ولی همینشو بدونیم بسه که بیسمارک رو که معمار امپراتوری آلمان بود از سر کار ورداشت و آلمان بعد از بیسمارک دیگه آلمانی بود خیلی متفاوت از قبل حالا قبل که آلمان نبود قبل از بیسمارک ولی همونی که بود


audio: hctHI9iFrh0_0213.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
الان آلمان یک صنعت قوی داشت جامعه‌ای داشت نسبت به اون زمان جامعه باسوادی بود ما حالا اینجا از سیاست خارجی بیسمارک گفتیم ولی توی ویدیوی بیسمارک یه مقدار مفصل‌تر از اینم گفتیم که چه نقشی داشت در ساختن این آلمان این میوه در حال رسیدن بود اون موقع دیگه منتها خب همین جامعه پر از نیروی کار با نرخ باسوادی خیلی بالاتر از بقیه اروپا فقیر هم بودن به نسبت


audio: hctHI9iFrh0_0214.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
حقوق‌شون هم به نسبت پایین بود به قول این کتاب مشاهدات رو که می‌خونی انگار یکی داره از وضع کار در چین امروز می‌گه یک جامعه‌ای پرکار، پرتولید با نظم دولتی با تعرفه‌های سنگین روی واردات نیروی کار ارزون خب کلی تولید می‌کنه و این تولید رو یه جا باید بفروشه بازار مصرف جنس‌های آلمانی اون موقع بریتانیا بود ولی خب صادرات و واردات باید دوطرفه باشه در واقع


audio: hctHI9iFrh0_0215.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
وقتی که انقدر صادر می‌کنه به اون کشور باید بتونه که در مقابلش وارد هم بکنه ولی نمی‌تونست، این تعادل نبود و این تعادل هر وقت نیست تقریبا می‌دونیم که پتانسیل مشکل وجود داره مشکل دیگه این سیستم اون موقع این بود که اون کارگری که داشت تولید می‌کرد نمی‌تونست بهره‌ش رو ببره و چون نمی‌تونست بهره‌ش رو ببره رادیکالایز می‌شد اصطلاحا اون جامعه اون وقت می‌شه زمینی زمینه‌ای مساعد برای سوسیالیسم


audio: hctHI9iFrh0_0217.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
خیلی رونق گرفت اینجا حواس‌مون باشه مارکسیسم که ما الان می‌شنویمش یاد شوروی می‌افتیم مبدعش کارل مارکس آلمانیه ایده رو آلمانیا هستن که نوشتن و بسط دادن همین چند دهه قبلش در قرن 19 لنین حتی فکر می‌کرد که انقلاب سوسیالیست در آلمان شروع خواهد شد


audio: hctHI9iFrh0_0218.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و خلاصه در آستانه قرن بیستم ایده اینه که این دوتا فرهنگ متمایز انگلیسی و آلمانی یکی‌شون می‌شه فرهنگ مسلط جدید


audio: hctHI9iFrh0_0219.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و ایده آلمانی‌ها بعضیاشون اینه که زبان آلمانی و تکنولوژی آلمانی و پیشرفت‌های علمی که در دانشگاه‌های آلمان به اون مفهوم جدیدش که باز یه اختراع آلمانی بود یک نهادی بود که آلمان‌ها ساخته بودن که می‌ری توش تحقیق می‌کنی برای سوال‌ها جواب جدید پیدا می‌کنی نه اینکه بری متون قدیمی رو بخونی مثلا اینا رو تفسیر کنی نه این کار اینطوری بکنی تو دانشگاه اینا نشون می‌ده که فرهنگ آلمانی داره اوج می‌گیره


audio: hctHI9iFrh0_0223.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
چرا شما تحریک‌آمیز باید رفتار کنی اون موقع در مقابل انگلیس؟ این چیزیه که واقعا فهمیدنش راحت نیست من که حالا مطالعه خیلی زیادی نداشتم


audio: hctHI9iFrh0_0224.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
بعد گفتم شاید مثلا بیشتر بخونم یه خرده بفهمم ولی دیدم مورخا هم، آدمایی که بیشتر هم خوندن اینا هم می‌گن که این سیاست‌ها دیوانگی بوده بعضیاش


audio: hctHI9iFrh0_0225.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در حالی که ما می‌دونیم دیوانگی معمولا توضیح خوبی نیست باید تلاش کنیم منطق اون تصمیم‌گیر رو بفهمیم بعد تو همین کتاب خیلی کوچیک و کم‌ادعا من دیدم یه توضیح خیلی کوتاه و جالبی داره می‌ده


audio: hctHI9iFrh0_0226.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
شاید درست باشه می‌گه که واسه اینکه بفهمیم فکر دولتمردان آلمانی رو باید یادمون بیاد که آلمان چه کشوریه و کی داره می‌گردونتش می‌گه یادمون نره که اینایی که دارن این کشور رو اداره می‌کنن اینا پروسی‌ها هستن می‌گه اصلا تمام سیستم مالی این امپراتوری آلمان چیزی نیست جز اینکه ساخته شده که پول و ثروت از کاتولیک‌های لیبرال جنوب و غرب آلمان


audio: hctHI9iFrh0_0228.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
جمع بشه گرفته بشه بیاد سر سفره پروسی‌هایی که اصالتا مال اون طرف البه هستن مالیات روی صنایع آلمان غربی و جنوبی در واقع این کار رو داره می‌کنه


audio: hctHI9iFrh0_0229.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
اصلا این دوتا حرف کتاب به نظر می‌رسه اینه که این دوتا رو انگار دو تا کشور مختلف باید ببینی اون موقع این پروتستانه، این کاتولیکه این کشاورزیه، اون صنعتیه این محافظه‌کاره، اون پیشروئه، پراگرسیوه در سیاست خارجی این نگاهش به روسیه‌ست ترسش از غول شرقیه اون یکی تمرکزش و ترسش از بریتانیاست


audio: hctHI9iFrh0_0230.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
انقدری که می‌گه که در شرق راه‌آهن رو توسعه نمی‌دادن می‌گفتن اینجا رو که آخرش روسا می‌آن می‌گیرن چه کاریه ما راه‌آهن بسازیم این طرف ولی می‌گفتن بسازیم که قرن دیگه قرن آلمانه ما باید بسازیم و شبکه حمل‌ونقل‌مون رو قوی کنیم یه جایی که این تمایز خیلی معلوم می‌شه تو ارتشه نیروی زمینی


audio: hctHI9iFrh0_0234.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
این برا من خیلی حرف تازه و جالبی بود و یه تنشی هم شد که خیلی موندگار شد در ارتش آلمان بعدا در جنگ‌های جهانی هم هم در جنگ اول، هم در جنگ دوم ردپای این دوگانگی به وضوح دیده می‌شه من همیشه می‌دیدم نمی‌فهمیدم بعد تو این کتاب که این توضیح رو براش دیدم خیلی برام جالب شد این سیاست دوکله به نظر می‌رسه که بزرگترین ضرری که برا آلمان داشته این بوده که


audio: hctHI9iFrh0_0235.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
آلمان رو کرد دشمن مشترک هم روسیه و هم بریتانیا و بعد این‌هایی رو که بعد از جنگ کریمه در حال جنگ سرد با همدیگه بودن اینا رو با هم متحد کرد اتحادی که دودش تو چشم خیلیا رفت از جمله ایران، از جمله ایران چون اینا وقتی متحد شدن ایران هم بین خودشون تقسیم کردن ما تو ویدیوی نفت گفتیم وقتی که روسیه و انگلیسی که با همدیگه مشکل داشتن همه‌ش داشتن تو ایران با هم می‌جنگیدن، مبارزه می‌کردن یه جایی نشستن با هم متحد شدن


audio: hctHI9iFrh0_0236.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و گفتن اختلافات‌مون رو باید بذاریم کنار از جمله مثلا ایران رو بین خودمون تقسیم کنیم که دیگه اونجا با همدیگه اختلاف نداشته باشیم و این کارو کردن و خب بلاش سر ایران آمد در واقع آلمان‌ها دشمناشون رو با هم متحد کردن


audio: hctHI9iFrh0_0237.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
فرانسه و روسیه رو گفتیم دلال محبت بین این دو تا نزدیک شدن این دو تا آلمان بود فرانسه و انگلیس هم دعواهاشون رو سر مستعمرات و اینا با همدیگه حل‌وفصل کردن به هم نزدیک‌تر شدن و هی آلمان تنهاتر و تنهاتر شد هم تنهاتر شد هم از اون طرف کشیده شد بین دو تا سر مختلف دو تا ایده مختلف دو تا جهت مختلف انقدر مختلف که وقتی 1912


audio: hctHI9iFrh0_0239.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و سرنوشت ماست و تقدیر ماست و همه اینا اینم می‌گه که ما باید یه راهی پیدا کنیم که مردم آلمان رو قانع کنیم به جنگ با روسیه این خیلی حرف جالب و کلیدیه


audio: hctHI9iFrh0_0242.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
من فکر می‌کردم اون موقع جامعه آلمان تشنه جنگ و مبارزه بوده ولی نه فاصله آلمان و پروس رو نمی‌فهمیدم که چطوریه هم فاصله ژنرال‌ها رو هم فاصله جامعه رو این همون سخنرانی مولتکه‌ست که توش می‌گه هر چه زودتر بهتر


audio: hctHI9iFrh0_0244.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
می‌گه جنگ تقدیر ماست جنگ دو جبهه‌ای هم سرنوشت ماست هر چه زودتر بجنگیم در موقعیت بهتری فاصله‌مون با این‌ها بیشتره در چنین شرایطی خلاصه آلمان می‌رسه به آستانه جنگ جهانی اول البته داستان آلمان خب اینجا تموم نمی‌شه آلمان کشوریه که تا همین نیم قرن پیشش وجود نداشت بعد از این در 1914 بالاخره وارد جنگ جهانی اول می‌شه


audio: hctHI9iFrh0_0247.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
در مقابل اتحاد روسیه و فرانسه و بریتانیا آلمان در اون جنگ شکست می‌خوره زمین‌هایی از دست می‌ده تلفاتی می‌ده غرامت‌هایی و جریمه‌های سنگینی براش می‌بندن محدودیت‌های نظامی براش می‌گذارن ولی همونطوری که می‌دونیم این غوله زخم‌خورده هست ولی از بین رفته دوباره بیدار می‌شه و دوباره هیتلری می‌آد و دوباره آلمان بلند می‌شه و دوباره خیز برمی‌داره که اون چیزی که به نظرش


audio: hctHI9iFrh0_0248.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
جایگاهشه در اروپا بهش برسه و اون چیزی رو که در اروپا و در جهان درست نیست رو درست کنه و حقش رو بگیره و نظم نوینی برقرار کنه و و این بار هم دوباره آلمان شکست می‌خوره و دوباره جنگ رو می‌بازه به اتحاد انگلیسی و آمریکا و شوروی بعد برنده‌های اون جنگ دنیا رو بین خودشون تقسیم می‌کنن


audio: hctHI9iFrh0_0249.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
هم دنیا رو، هم اروپا رو، هم آلمان رو آلمان شرقی و غربی نقشه‌شون رو که ببینیم المان‌های آشنایی داره با همه اون چیزایی که الان در طول تاریخ آلمان دیدیم این منطقه‌ها رو جدا کرده بود نیم‌قرنی دوباره در قرن بیستم جدا می‌شه آلمان دوباره جدا غربی و شرقی روزگارشون رو سر می‌کنن آلمان غربی اوج می‌گیره دوباره آلمان شرقی درجا می‌زنه بعد مرز دوباره برداشته می‌شه و آلمان متحد می‌شه


audio: hctHI9iFrh0_0250.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
و دوباره آلمان می‌شه اقتصاد اول اروپا تو این دوره جدید با ثبات هم هست با قدرت هم هست ولی تفاوت غرب و شرقش همچنان یه چیزیه که در یک سفر یکی دو روزه و با چشم غیر حرفه‌ای هم می‌شه دیدش حالا ما این تیکه آخرش رو دیگه خیلی تند گفتیم می‌خواستیم یه زمینه‌ای درست کنیم من برای خودم بیشتر می‌خواستم یه زمینه‌ای درست کنم درباره کشور آلمان


audio: hctHI9iFrh0_0251.opus
source: youtube
source_id: hctHI9iFrh0
invalidation: VALID
text:
هرچند کنجکاوی من تمام نشده هنوز درباره آلمان ولی فکر می‌کنم اینجا نقطه خوبیه که این پرونده رو فعلا ببندیم تا اول قرن بیستم آوردیم داستان رو تا آستانه جنگ جهانی اول ما چند تا ویدیو، پادکست درباره جنگ جهانی اول داریم لینک‌هاش رو این پایین ببینید درباره آلمان قرن بیستم هم بعدا صحبت می‌کنیم خیلی ممنون که این ویدیو رو دیدید من علی بندری هستم و این ویدیو در یوتیوب بی‌پلاس منتشر می‌شه


audio: 8OaUpo3HXr4_0003.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
روابط از دست رفته نویسنده این کتاب خودش سالیان دراز درگیر بوده با افسردگی و کتاب رو هم واسه همین نوشته که یک پاسخی به درد و رنج خودش پیدا کنه شاید به خاطر همینم هست که انقدر کتاب تاثیر‌گذاری شده داستان این کتاب رو هم از خودش شروع می‌کنه می‌گه که من بچه بودم که فهمیدم افسرده هستم می‌گه فهمیدم که این غم سنگینی که من دارم این رنجی که از همه جام داره می‌زنه بیرون این یه حالی نیست که همه داشته باشن اینو من دارم، دکتر رفتم


audio: 8OaUpo3HXr4_0004.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
و دکتر گفتش که شما سروتونینت کم شده باید اینو درستش کنیم دارو بهت می‌دیم، داروی ضد‌افسردگی ردیفت می‌کنیم می‌گه داروها رو گرفتمو جواب هم داد دارو یه مقدار عوارض جانبی هم داشت افزایش وزن و کاهش میل جنسی و اینها ولی در برابر اون کمکی که داشت به من می‌کرد واقعا این عوارض رو می‌ارزید که تحمل کنم منتها بعد از یه مدتی دوباره حالم برگشت مودم افتاد اون احساسات قبلی دوباره برگشتن رفتم دکتر دوز مصرف رو برد بالا


audio: 8OaUpo3HXr4_0005.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
دوباره در این مدت خوب بود عوارض هم تحمل می‌کردیم دوباره اثرش کم شد دوباره رفتم دکتر، دوز رو برد بالا تا اینکه بعد چند سال من دیگه داشتم بالاترین دوز ممکن رو می‌گرفتم این می‌گه برا من نقطه شروع این سوال بود که چرا آدم‌ها افسرده می‌شن؟ چرا اضطراب می‌گیرن؟ نویسنده گفتیم شروع می‌کنه به پرس‌و‌جو و تحقیق و اینها و یه چیزی رو هم همون اول حواسش جمع می‌شه می‌گه که وقتی که می‌ری دکتر بهت داروی ضدافسردگی می‌ده یه چیز داره بهت نمی‌ده داره بهت دوتا چیز می‌ده


audio: 8OaUpo3HXr4_0006.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
یک دارو، دو یه داستان داره بهت می‌گه آقا این مشکلی که در زندگی داری قصه‌اش اینه اینکه چرا شما اینطوری شدی اینه ماجرا یک بالانس شیمیایی در شما به هم خورده چنین و چنان می‌گه من متوجه شده بودم که این قصه خیلی قانع‌کننده نیست این قصه یه جاهاییش سوراخ داره ولی با این حال بازم ترجیح می‌دادم بچسبم به همین قصه به خاطر اینکه می‌دونم دنبال یک روایت جدید رفتن چقدر کار دردسر داریه خودش


audio: 8OaUpo3HXr4_0007.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
یعنی باید افسردگی رو بکشم این دنبال قصه جدید گشتن رو هم بکشم می‌گه همین خودش یکی از دلایلیه که آدم‌هایی که مبتلا هستن انقدر می‌چسبن به داروهای افسردگی داروهای ضداضطراب به خاطر اینکه واقعا دردسر دنبال یک روایت جدید گشتن رو خیلی‌هامون نمی‌خوایم بکشیم می‌چسبیم به همون داستانی که با دارو تحویل ما دادن سطح سروتونین شما پایینه دارو می‌خوری میاد بالا منتها بعد می‌گه جلوتر که آمدم


audio: 8OaUpo3HXr4_0008.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
دیدم که این طوری نیست که این داستان، این روایت یه چیزی باشه در کنار این دارو و حالا مثلا اینم یه اثری داشته باشه نه، می‌گه یک تحقیقاتی رو دیدم که دهه 90 انجام شده و اونا نشون می‌ده که این داستان خیلی وقتا بیشتر از خود دارو اثر داره این اون چیزیه که ما به اسم پلاسیبو افکت می‌شناسیم اثر دارونما یا دلخوش‌کنک وقتی که می‌خوان یه دارویی رو آزمایش کنن


audio: 8OaUpo3HXr4_0009.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
میان معمولا به یه گروهی دارو رو می‌دن به یه گروهی هم یه چیزی می‌دن مثلا اسمارتیز می‌دن شبیه دارو هست ولی پلاسیبوئه دلخوش‌کنکه اون آدمی که داره این دلخوش‌کنک رو می‌گیره فکر می‌کنه داره دارو می‌گیره دیگه اونم فکر می‌کنه داره دارو می‌گیره بعد می‌بینن مثلا خب چقدر از این آدمایی که دلخوش‌کنک رو گرفتن خوب شدن چقدر از این آدمایی که دارو گرفتن خوب شدن یکی از کاراییه که در خیلی جاها از جمله در تحقیقات مربوط به دارو انجام می‌شه می‌گه وقتی آمدن اندازه‌گیری کنن ببینن که چی حال مریضا رو خوب کرده دیدن که 25 درصد آدما


audio: 8OaUpo3HXr4_0010.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
خیلی طبیعی خودشون ریکاوری شدن و خودشون حال‌شون خوب شده 50 درصدشون رو پلاسیبو خوب کرده یعنی اثر دلخوش‌کنک خوب کرده یعنی دارو اثری نداشته 25 درصدشون رو دارو خوب کرده اثر شیمیایی دارو خوب کرده 25 درصد و 50 درصد آدمایی که خوب شدن دیگه نتیجه عجیبیه دیگه


audio: 8OaUpo3HXr4_0011.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
اول هم باور نکردن تکرار کردن، بررسی رو عوض کردن دیدن نه، خطا نداره واقعا حتی باز هم قانع نشدن دادن داده‌های خام رو بیرون گفتن بقیه هم بیان حساب کنن ببینن ما واقعا نتیجه‌ای که رسیدیم درسته دیدن بله درسته


audio: 8OaUpo3HXr4_0012.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
25 درصد آدما رو دارو خوب می‌کنه 50 درصد آدما رو قصه‌ی اینکه دارو گرفتی داره خوب می‌کنه یعنی دارو عملا اثرش محدوده نه اینکه اثر نداره‌ها در طول این کتاب بارها می‌گه ما هم در طول این اپیزود باید همش تکرار کنیم حرف اصلا اصلا اصلا این نیست که دارو اثر نداره حرف اینه که حواس‌مون باشه که هر چیزی اثرش چقدره و عوارضش چقدره خیلی تحقیقات مختلفی رو نویسنده مثال می‌زنه و ازشون حرف می‌زنه دور دنیا رو گشته و با محقق‌ها و اینا صحبت کرده


audio: 8OaUpo3HXr4_0014.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
دو اینکه اثر روانی دارو رو نباید دست کم گرفت پلاسیبو افکت و اثر اون دلخوش‌کنک و اثر اون داستانی رو که داره در کنار دارو به ما داده می‌شه رو نباید دست کم بگیریم و سه اینکه این هیجان زیادی که وجود داره درباره داروهای ضدافسردگی این بخش زیادیش به این برمی‌گرده که تحقیقاتی که میاد بیرون و در معرض دید ما قرار می‌گیره اینارو شرکت‌های دارویی انجام دادن عمدتا یعنی تحقیقات رو کسی انجام داده


audio: 8OaUpo3HXr4_0015.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
نتایج رو کسی داره منتشر می‌کنه که خودش ذی‌نفع این مسئله‌ست علت این همه توجه روی دلایل زیست‌شناسی اینه که شرکت‌های دارویی می‌تونن از این درمان افسردگی محصول در بیارن می‌تونن چیز بفروشن برای همین طی یک روند طولانی بقیه دلایل افسردگی نمه نمه رفتن به حاشیه کاری که نویسنده با این کتاب می‌خواد بکنه اینه که حواس‌مون رو دوباره ببره سمت اینکه افسردگی دلایل دیگه هم داره ها! دلایل غیر زیست‌شناختی هم داره افسردگی و اضطراب


audio: 8OaUpo3HXr4_0017.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
نه تا دلیل رو نویسنده توی کتاب لیست می‌کنه می‌گه اینا دلایل افسردگی هستن نه تا رابطه هستن نه تا ارتباط هستن که از دست رفتن دونه دونه اینا رو می‌گه و درباره‌اش هم حرفایی می‌زنه هم از تحقیقات مثال می‌زنه هم لطیفه خاطره تعریف می‌کنه و کم‌کم اینارو می‌تونه برای ما جا بندازه اینطوری قبل اینکه ولی دلایلش رو بگیم یه بار دیگه بگیم که تاکید نویسنده باید اینو هی تکرار کرد اینه که اولا همه این دلایل برای همه کسایی که


audio: 8OaUpo3HXr4_0018.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
درگیر افسردگی و اضطراب هستن صادق نیست کتاب نمی‌گه که هر کسی که افسردگی داره حتما این نه تا مشکل رو داشته، یک دو، کتاب نمی‌گه که داروهای ضدافسردگی جواب نمی‌دن یا اینکه افسردگی و اضطراب در هیچ‌کسی ریشه بیولوژیک نداره چیزی که داره می‌گه اینه که دلایل زیست‌شناختی سر جای خودش داروها سر جای خودش ولی برای همه این همه‌ی ماجرا نیست این یه بخش کوچکی از ماجراست


audio: 8OaUpo3HXr4_0019.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
و اما بریم سراغ نه تا ارتباطی که از دست دادیم نه رابطه‌ای که قطع شده اولیش رابطه‌ی ماست با کار بامعنی


audio: 8OaUpo3HXr4_0021.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
خیلیامون هستیم که صبح که می‌خوایم بریم سرکار مخصوصا صبح اول هفته شنبه یا دوشنبه پشت‌مون می‌لرزه واقعا یه کسی که مخصوصا یه شغل ساده و تکراری داره یه کاری رو باید در طول روز مدام تکرار کنه و تلاشش هیچ اثری در نتیجه کارش نداره اصلا کسی متوجه نمی‌شه که این اون گوشه نشسته داره این کارا رو می‌کنه این آدم هیچ احساس رضایتی نخواهد داشت به‌خاطر اینکه اثری جایی نداره که بود و نبودش فرقی نمی‌کنه که


audio: 8OaUpo3HXr4_0023.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
منتها از اون طرف هم همش به خودش می‌گه که باید برم خدا رو شکر کنم که همین کار رو هم دارم و خیلی‌ها هستن همین هم ندارن یعنی اون احساس نیاز به مفید بودن و موثر بودن رو یه جور نقصی می‌بینه در وجود خودش که باید سرکوبش کنه چطوری سرکوبش می‌کنه؟ با مواد چجوری سرکوبش می‌کنه؟ با الکل کار بی‌معنی داغون می‌کنه آدم رو کاری که شما هیچ اختیاری نداری توش کنترلی نداری، تصمیمی نمی‌تونی بگیری یه گروهی رو مثال می‌زنه می‌گه که تو یه اداره دولتی در انگلستان


audio: 8OaUpo3HXr4_0024.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
خیلی رده‌بندی سازمانی، تشکیلات سازمانی خیلی سفت و سخت بود اونجا می‌گه رفتن مطالعه کنن ببینن که مثلا سطح اضطراب و استرس اینجا چطوره و فرض هم این بود که آدم‌هایی که در رده‌های بالاترن که تصمیمای خطیرتری باید بگیرن اینا استرس و اضطراب بیشتری دارن کسی که مثلا تو بایگانی داره کار می‌کنه احتمالا باید ریلکس و راحت و اینا باشه 18 هزار نفر رو می‌گه بررسی کردن دیدن نتیجه برعکسه اونایی که پایین هستن اونایی که جایگاه شغلی‌شون پایین‌تره افسردگی‌شون بیشتره


audio: 8OaUpo3HXr4_0025.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
اضطراب‌شون بیشتره بعد دقیق‌تر که شدن دیدن که فقط هم مسئله رده شغلی نیست حتی در رده شغلی ثابت اون کسی که امکان تصمیم‌گیری بیشتری داره اون کسی که بیشتر می‌تونه نظراتش رو عملی کنه شرایط روانیش بهتره یعنی استرس بالا لزوما مال اونی نیست که مسئولیتش زیاده اتفاقا استرس خیلی وقتا مال اون کسیه که یه کار یکنواخت کسل‌کننده‌ای داره که هیچ مسئولیتی هم نداره هیچ‌کس هم اصلا متوجه حضورش اونجا نیست انقدر بعضی وقتا این ماجرا بحرانیه


audio: 8OaUpo3HXr4_0026.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
می‌گه رفتن سراغ یه محققی گفتن که آقا ما در اداره مالیات یه سری کارمندامون دارن خودکشی می‌کنن کارمندهایی که کارشون اینه که اظهارنامه‌های مالیاتی ملت رو بررسی کنن رفتن و مصاحبه و تحقیق و اینور و اونور دیدن که آره و اینا می‌گن که ما صبح به صبح میاییم سرکار یه کوهی از اظهارنامه جلومونه همه‌ی روز رو کار می‌کنیم و شب که می‌خوایم بریم خونه این کوه کوچیک که نشده هیچ بزرگ‌تر هم شده همیشه کلی کار ریخته سرمون همیشه هم عقبیم تعطیل هم که می‌شه تازه روز غصه‌مونه به‌خاطر اینکه می‌دونیم فردا که بیاییم یه کوه بزرگی دوباره جلومون هست


audio: 8OaUpo3HXr4_0027.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
شما این شرایط کاری رو در نظر بگیرین بعد ببینین چقدر از جامعه دارن با یه چنین شرایطی دست و پنجه نرم می‌کنن نویسنده از اونورش رو مثال می‌زنه من از این طرف می‌تونم کلی مثال برعکس بزنم از فایده‌هایی که درگیر شدن با کار معنی‌دار داره برای زندگی آدما کار معنی‌دار واقعا واسه هر کسی ممکنه تعریفش فرق کنه یه کسی معنی‌دار بودن رو در این می‌بینه که دیگران رو خوشحال کنه دیگران رو راضی کنه ولی فکر می‌کنم هر کدوم‌مون اگه یه مقدار فکر کنیم بهش می‌فهمیم داریم درباره‌ی چی صحبت می‌کنیم


audio: 8OaUpo3HXr4_0028.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
کار معنی‌دار رو می‌تونیم از کار بی‌معنی تشخیص بدیم فضیلت بالاییه کار معنی‌دار درست کردن برای دیگران بسیار هم لذت‌بخشه که برای آدمایی که دوست‌شون داریم کار معنی‌دار درست کنیم یعنی کارآفرین باشیم به این معنی نه برای اینکه ازش ثروتمند بشیم برای ثروتمند شدن احتمالا راه‌های سریع‌تر و موثرتری وجود داره ولی رضایت این کجا، رضایت اون کجا اولین چیزی که نویسنده می‌گه ما از دست دادیم و از جمله دلایلیه که باعث اضطراب و افسردگی و اینها شده


audio: 8OaUpo3HXr4_0029.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
این رابطه‌مون با کار معنی‌داره دیگه چی؟ دیگه ارتباط با آدم‌های دیگه‌ست چیزی که ما معمولا وقتی می‌گیم ارتباط رابطه این تو ذهن‌مون میاد دیگه تنهایی که الان زندگی‌های خیلی‌هامون رو گرفته نویسنده می‌گه که این یکی از دلایل افزایش افسردگی و اضطرابه حرف عجیبی هم نیست حرفیه که احتمالا از خیلی‌ها می‌تونیم بشنویم از نسل قبل از خودمون به راحتی می‌تونیم این حرف رو بارها شنیده باشیم مغز ما جزیره نیست اونطوری که قبلا در موردش می‌گفتن


audio: 8OaUpo3HXr4_0030.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
مغز ما با بی‌شمار پل وصله به آدم‌های دیگه به جریان‌های دیگه، به اتفاقات بیرونی آزمایش شده این تو آزمایش‌ها و تحقیقات نشون داده شده که هر چی که حس تنهایی در آدم‌ها بره بالا سطح هورمون کورتیزول که هورمون استرسه همینطور که آدما تنهاتر می‌شن می‌ره بالاتر تا یه جایی که انقدر استرس زیاد می‌شه که تنهایی می‌تونه اثرش مشابه این باشه که یه کسی فیزیکی به شما حمله کرده باشه حتی یه چیز جالب‌تر بگم یه تحقیقی رو مثال می‌زنه می‌گه که


audio: 8OaUpo3HXr4_0031.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
به آدم‌ها ویروس سرماخوردگی دادن یعنی گذاشتن‌شون در معرض ویروس سرماخوردگی بعد دیدن آدمایی که تنهاترن احتمال اینکه مبتلا بشن به بیماری سه برابر بیشتره به تحقیقای مختلف می‌گه نگاه می‌کنیم می‌بینیم که هر چیزی رو تنهایی کشنده‌تر می‌کنه از سرطان بگیر تا بیماری قلبی تا مشکلات تنفسی البته یه سوالی اینجا وجود داره که حالا کدوم‌شون زودتر هستن دیگه یعنی اینکه جهت رابطه علی کدوم‌وریه؟ آدم‌های تنها افسرده می‌شن یا اینکه


audio: 8OaUpo3HXr4_0032.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
آدم‌های افسرده تنها می‌مونن تنها می‌شن؟ برای این کار هم اومدن یه آزمایشی انجام دادن اون رو هم توضیح می‌ده توی کتاب می‌گه از یه سری آدمای خیلی تنها تست ارزیابی شخصیت گرفتن بعد دو گروه‌شون کردن گروه اول‌شون رو هیپنوتیزم کردن گفتن که خاطراتی رو به یاد بیارین که خیلی تنها بودین بعد گروه دوم‌شون رو گفتن خاطراتی رو به یاد بیارین که با یه آدمایی در ارتباط خیلی نزدیک بودین بعد دوباره تست شخصیتی رو تکرار کردن فرضیه چی بود؟ فرضیه این بود که


audio: 8OaUpo3HXr4_0033.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
اگر تنها شدن‌شون به خاطر افسرده بودنشونه اینکه تنهاتر بشن نباید افسرده‌ترشون کنه یا اینکه برعکس اگر افسرده شدن‌شون به خاطر تنها بودنشونه حالا حس تنهایی‌شون رو که زیاد می‌کنیم حس افسردگی‌شون هم باید بیشتر بشه از این آزمایش هم نتیجه‌ای که گرفته شد واقعا کلیدی بود می‌گفتش که آدمایی که حس تنهایی بیشتری رو تجربه کردن بیشتر افسرده می‌شن تا آدمایی که حس ارتباط بیشتری رو تجربه کردن


audio: 8OaUpo3HXr4_0034.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
یعنی فقط این نیست که افسردگی باعث تنهایی آدم بشه نه، تنهایی منجر به افسردگی هم می‌شه چند تا آزمایش دیگر هم مثال می‌زنه در این باره چون واقعا کنجکاو بودن دانشمندها و مهم بوده که ببینن کدوم باعث کدوم می‌شه اومدن یه سری آدمی رو در طول چندین سال ردگیری کردن ببینن که اینا چقدر تنهان، چقدر تنها نیستن شرایط جسمی‌شون چطوریه شرایط روانی‌شون چطوره و در طول زمان بالاخره یه تعدادشون افسرده می‌شدن دیگه سوالی که وجود داشت این بود که


audio: 8OaUpo3HXr4_0035.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
اول تنها می‌شن یا اول افسرده می‌شن؟ پنج سال که تحقیق کردن معلوم شد در اغلب موارد تنهایی مقدمه بر افسردگی یعنی آدم اول تنها می‌شه بعد این منجر می‌شه به حس ناامیدی و غم عمیق و بعد افسردگی حالا اگه این مطلب براتون جا افتاد اینو بشنوین یه استادی در هاروارد می‌گه چند ساله داره روند تغییرات روابط اجتماعی رو ثبت می‌کنه روابط اجتماعی هم یعنی چی؟ کارهای ورزشی گروهی کارهای دسته جمعی معاشرت، مهمونی، همه این چیزها


audio: 8OaUpo3HXr4_0036.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
چند دهه همه این روابط اجتماعی در حال سقوط بودن دیگه از 1985 تا 94 می‌گه مشارکت فعالانه در سازمان‌های اجتماعی 45 درصد افت کرد این عدد اگه براتون خیلی مفهوم نداره این مثال رو گوش کنین می‌گه که یه سوالی هست، سوال استانداردیه می‌پرسن از آدما که چند نفر در زندگی‌تون دارین که اینا مطمئن هستن؟ اینا رازدار شما هستن چند نفر دارین که شرایط‌تون اگه بحرانی بشه می‌تونید بهشون زنگ بزنین


audio: 8OaUpo3HXr4_0037.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
یا خبر خوب اگر داشته باشین می‌تونین بهتون بدیم می‌گه این عدد قبلا 3 بود الان این عدد شده صفر نه اینکه میانگینش شده صفر ها! میانگینش که نمی‌تونه صفر بشه ولی شایع‌ترین جواب شده صفر بیشتر آدما عددی که انتخاب می‌کنن صفره می‌دونی یعنی چی دیگه؟ یعنی در روز گرفتاری، در مواقع بحران هیچ‌کس رو ندارم برم باهاش حرف بزنم جواب بسیاری از مردم به این سوال اینه ارتباط سومی که از دست رفته چیه؟ رابطه‌ی سوم چیه؟


audio: 8OaUpo3HXr4_0038.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
رابطه‌ی ماست با ارزش‌های با‌معنی یعنی چی؟ می‌گه دیدی مثلا ساندویچ‌فروشی که زیاد می‌ره همش برگر می‌خوره، سوسیس می‌خوره چیپس می‌خوره و اینا


audio: 8OaUpo3HXr4_0040.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
همش آشغال غذا داره می‌خوره بدنش رو پر می‌کنه با جانک فود می‌گه ما مغزمون رو هم داریم با ارزش‌های آشغالی


audio: 8OaUpo3HXr4_0042.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
و ذهن‌مون رو پر می‌کنه کاری که تبلیغات می‌کنه اینه که مدام به ما حس بی‌ارزش بودن می‌ده حس ناقص بودن می‌ده تصادفی هم نیست که اینطوریه آگاهانه تبلیغات اینطوری درست می‌شه که بیننده حس کنه که اگه فلان چیز رو نداشته باشه زندگیش یه جاش می‌لنگه نه اینکه فقط می‌لنگه اصلا بی‌ارزشه یعنی این کالا رو، این محصول و این لباس و این تلفن و این کامپیوتر و این گجت و اینو اگر نداری اصلا چه انتظاری داری که خوشحال باشی خوشبخت باشی ما در اثر تبلیغات


audio: 8OaUpo3HXr4_0043.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
می‌تونیم روابط انسانی با کیفیت بالاتر رو بدیم به جاش رابطه بگیریم با اون کسی که اون چیزی رو داره که ما دوست داریم ولی حالا رابطه‌مون باهاش با کیفیت هم نیست نیست تبلیغات هم الان دیگه مثل قبل نیست که مثلا فقط تو خیابون بیلبورد باشه فقط تو مرکز خرید باشه، نه دوروبرمون رو گرفته همش یه چیزی هست که نشونت بده که به اندازه کافی قشنگ نیستی به اندازه کافی خوش‌هیکل نیستی به اندازه کافی پول‌دار نیستی به اندازه کافی جذاب نیستی به اندازه کافی سفرات خوب نیست این یعنی چی؟ این یعنی اینکه


audio: 8OaUpo3HXr4_0044.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
ما مدام داریم ضربه می‌خوریم مشته که همینطوری داره می‌خوره تو صورت ما توی شخصیت ما افتادیم گوشه رینگ چپ و راست، چپ و راست یک دنیای سخت و بی‌رحمی واسه خودمون درست کردیم و معلومه که نمی‌تونیم محافظت کنیم از خودمون خیلی تمرین می‌خواد خیلی ورزش روح لازم داری که بتونی خودت رو


audio: 8OaUpo3HXr4_0046.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
چهارمیش ارتباط با آسیب دوران کودکیه می‌گه داشتن یه پروژه تحقیقاتی اجرا می‌کردن برای درمان چاقی مفرط پروژه خیلی مهمی هم بود دست محققین هم کاملا باز چون تحقیقات دیگه به نتیجه‌ای نرسیده بود این آقای محقق یه کار ساده‌ای کرد گفتش که آقا به آدما انقدر هیچی نمی‌دیم که برگردن به وزن عادی طبیعتا کنترل شده و در حدی که حالا اون موقع می‌تونستن یه رژیمی بهشون دادن که پروتئین توش هست آب هست، املاح هست ویتامین هست ولی غذا نمی‌توانن بخورن


audio: 8OaUpo3HXr4_0047.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
خیلی هم عالی جواب داد می‌گه یه سری خانم‌هایی بودن اینا از در مطب نمی‌تونستن اولش بیان تو ولی در پایان این رژیم رسیدن به وزن عادی و بعد ولی یه اتفاقی افتاد


audio: 8OaUpo3HXr4_0048.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
آدمایی که بیشترین کاهش وزن رو داشتن افسردگی‌های خیلی شدید گرفتن یا اضطراب‌ها، خشم‌های خیلی وحشتناک بروز دادن بعد دیدن که خیلی‌هاشون هم فرار می‌کنن می‌رن میوفتن شروع می‌کنن به دوباره فست‌فود خوردن و دوباره سریع چاق شدن می‌گه این آقا اومد شروع کرد بررسی کردن و حرف زدن با اینا تصادفا از یکی‌شون یه خانمی بود 28 ساله از 185 کیلو رسیده بود به 60 کیلو می‌گه خیلی که با این صحبت کرد این خانم گفتش که من تغییری که کردم این بود که


audio: 8OaUpo3HXr4_0049.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
وقتی من چاق بودم مردها اصلا سراغ من نمی‌آمدن توجهی جلب نمی‌کردم و من از این خیلی راضی بودم وقتی که لاغر شدم یه همکاری که می‌دونستم این زن داره آمد به من پیشنهاد رابطه داد این باعث شد که من فرار کنم دوباره شروع کنم خوردن و چاق کردن خودم دکتر می‌گه اینو که شنیدم گفتم که تو از کی چاق شدی؟ چاقیت از کی شروع شد؟ می‌گه گفت از 13 سالگی گفتم 13 سالگی چه اتفاقی افتاد؟ که 12 سالگیت نیوفتاد 10 سالگیت نیوفتاد چرا 13 سالگی؟


audio: 8OaUpo3HXr4_0050.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
گفت 13 سالگی همون سالی بود که پدربزرگم شروع کرد به من تجاوز کردن می‌گه من شروع کردم از بقیه بیمارها هم پرسیدن که وقتی لاغر شده بودین چه حسی داشتین؟ چاقی‌تون از کی شروع شد؟ چه اتفاق دیگری افتاد اون موقع؟ بعد دیدم 55 درصد از این بیمارای من تجربه آزار جنسی داشتن خیلی درصد بالاییه خیلی بالاتر از اینه که مثلا شما رندم تو خیابون از آدما بپرسی از نرم جامعه خیلی بالاتره 55 درصد این یعنی بین این اتفاق و چاقی اینها رابطه‌ای وجود داره


audio: 8OaUpo3HXr4_0051.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
خیلی از این زنا ناخودآگاه حتی چاق کرده بودن خودشون رو که توجه نکنن مردا بهشون می‌گه فهمیدم که این آدما اصلا توصیه تغذیه‌ای لازم ندارن که اینا اگه کمکی بخوان اینه که یه کسی بیاد بفهمه چه اتفاقی براشون افتاده بعد آمدن اینها رو به عنوان تجربه نامناسب در زمان کودکی بررسی کردن بیشتر ببینن که چه ارتباطی داره مثلا با افسردگی یا با چاقی مفرط دیدن که هر کدوم از این آسیب‌های دوران کودکی رو که یه کسی داشته باشه احتمال افسردگیش در بزرگسالی می‌ره بالاتر شش تا از اینا رو که داشته باشه


audio: 8OaUpo3HXr4_0052.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
پنج برابر احتمال اینکه افسرده بشه بیشتره هفت تا ازین آسیب‌های کودکی رو اگه تجربه کرده باشه سه هزار و صد درصد احتمال اینکه دست به خودکشی بزنه در بزرگسالی بیشتره 3،100 درصد باور کردنی نبود برای محققا نتیجه آزار عاطفی می‌گه بیش از هر آسیب دیگری احتمال افسردگی رو می‌بره بالا حتی بیشتر از آزار جنسی


audio: 8OaUpo3HXr4_0054.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
مفصل هم کتاب توضیح می‌ده که این رابطه بین آسیب دوران کودکی و افسردگی و خودکشی در بزرگسالی رابطه همزمانی نیست رابطه همراهی نیست این رابطه علی معلولیه مفهوم حرف می‌دونین چیه دیگه؟ یعنی داره می‌گه که آقا ما روشی که با افسردگی برخورد می‌کنیم اینه که انگار یه خونه‌ای آتیش گرفته و ما به جای اینکه بریم آتیش رو خاموش کنیم داریم سعی می‌کنیم دود رو بدیم از پنجره بیرون غافل از اینکه این افسردگی خودش عارضه‌ی یه چیز عمیق‌تریه مورد پنجمی که نویسنده ازش حرف می‌زنه


audio: 8OaUpo3HXr4_0055.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
ارتباط با جایگاه اجتماعیه و با احترام بابون‌ها خیلی سلسله مراتب سفت و سختی دارن سلسله مراتب نرهاشون هم از ماده‌ها جداست ماده‌ها جایگاه اجتماعی‌شون رو از مادرشون به ارث می‌برن نرهاشون یه سری کشتی با هم می‌گیرن در دوران بلوغ اونجا معلوم می‌شه که کی چی کاره هست و اینا یکی از سوال‌هایی که آقای ساپولسکی داشت این بود که جایگاه اجتماعی بابون چه تاثیری داره روی شرایط جسمی و سلامتیش؟ مثالی که از اون اداره دولتی در انگلستان زدیم رو یادمونه دیگه


audio: 8OaUpo3HXr4_0056.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
می‌گفتیم آدمی که بالاتره در سلسله مراتب تصورمون اینه که باید استرسش بیشتر باشه پایینی‌ها راحت‌تر باشن ولی اینطوری نبود برعکس بود بابون‌ها هم الگوشون همین بود هر چی بابون سلسله مراتب اجتماعی پایین‌تر بود هورمون استرسش بالاتر بود و شرایط جسمی و رفتاریش بدتر به‌جز یک استثنا وقتی که یک نری نری شماره یک در معرض این قرار می‌گرفت که جایگاهش رو از دست بده یعنی یه نر جوان قوی پیدا می‌شد که احتمال داشت اینو بتونه از سریرش بکشه به زیر


audio: 8OaUpo3HXr4_0057.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
اونوقت سطح استرس این نر هم می‌زد بالا به اندازه همین پایینی می‌رفت بالا واسه همین بابونی که رده‌ی پایین‌تر بود مدام باید به بقیه بالاتری‌ها نشون می‌داد که من واسه شما خطری ندارما من تسلیمم در برابر شما همش باید خم می‌شد باید سرشو می‌انداخت پایین شونه‌اش رو می‌انداخت رفتاری که این بابون رده پایین نشون می‌داد همون رفتاری بود که در آدم‌های افسرده هم ما می‌بینیم نویسنده می‌گه این به‌خاطر اینه که بخش بسیار زیادی از ما الان هر روز در معرض این فشار هستیم


audio: 8OaUpo3HXr4_0058.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
که داریم رانده می‌شیم به سمت پایین داریم جایگاه‌مون رو، اعتبارمون رو شان‌مون رو از دست می‌دیم چه در محیط کار که یه رئیسی داریم که ده برابر ما ممکنه درآمد داشته باشه صد برابر ما ممکنه درآمد داشته باشه چه توی جاهای دیگر زندگی که تبلیغات و مجله و اینستاگرام و همه اینا بهمون می‌گن که تو به اندازه فلانی قوی نیستی، سالم نیستی قشنگ نیستی، موفق نیستی


audio: 8OaUpo3HXr4_0060.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
این اضطرابی که به خاطر جایگاه‌مون داریم این مدام داره ما رو افسرده‌تر و مضطرب‌تر می‌کنه همونطوری که اون بابون رو داشت مضطرب می‌کرد هورمون کورتیزول رو داشت در اون می‌برد بالا سطح استرس رو براش می‌برد بالا همون رفتار رو ما هم داریم اینجا بروز می‌دیم هر چی هم جامعه نابرابرتر باشه بیماری‌های روانی بیشتره توش افسردگی بیشتره توش یه رابطه دیگری رو که کتاب می‌گه از دست دادیم و بهمون ضربه زده هل‌مون داده به سمت افسردگی رابطه با طبیعته


audio: 8OaUpo3HXr4_0061.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
می‌گن اینو طبیعی‌دان‌ها و جانورشناس‌ها اینا می‌گن که حیوانات وقتی که در باغ‌وحش هستن یه جور دیگه رفتار می‌کنن وقتی که تو محیط و شرایط طبیعی زندگی‌شونن یه جور دیگه رفتار می‌کنن بعضی از حیوونا مثلا بنوبوها که شبیه‌تر از شامپانزه‌ها هستن به ما اینا رو اصلا می‌گه که وقتی تو قفسن تو باغ وحشن یه کارایی می‌کنن که تو طبیعت اصلا همچین کارایی از خودشون نشون نمی‌دن طولانی‌مدت خیره می‌شن به یه جایی و شروع می‌کنن خودشون رو همینطوری الکی به خاروندن یا بدن‌شون رو هی تکون می‌دن می‌گه اصلا بنوبوهای آزاد


audio: 8OaUpo3HXr4_0062.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
از این حرکات از خودشون نشون نمی‌دن این این ایده رو می‌ده به این نویسنده و به محققین که آیا ممکنه آدم هم شرایطش اینطوری باشه ممکنه وضعیت اینکه ما داریم تو شهرهای شلوغ و بزرگ زندگی می‌کنیم و ارتباط‌مون با طبیعت خیلی کمه چهار تا گلدون مثلا تو راهرو داریم این باعث شده باشه که افسرده و مضطرب بشیم و جوابی که پیدا کردن اینه که بله آدما وقتی ارتباط‌شون با طبیعت بیشتر می‌شه از نظر روانی سالم‌تر می‌شن اینجا هم مثال زیاده


audio: 8OaUpo3HXr4_0063.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
مطالعه زیاده، آزمایش زیاده ولی یه دلیلش رو اینجا بگیم فقط دلیلش که به نظر می‌رسه خیلی دلیل مهمیه اینه که ما داریم تو یه شرایطی زندگی می‌کنیم که خیلی درگیر نفس خودمون هستیم خیلی درگیر این ایگوی خودمون هستیم نویسنده می‌گه وقتی که می‌ریم تو طبیعت وقتی که رابطه‌ی نزدیک‌تری با طبیعت می‌گیریم اونوقت می‌فهمیم که چقدر ما کوچیکم چقدر در برابر عظمت این دنیا ناچیزیم این حس حل شدن در عظمت طبیعت این شگفتی


audio: 8OaUpo3HXr4_0064.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
باعث می‌شه یه بخشی از اون فشاری رو که روی نفس‌مون وارد می‌شه تخلیه کنیم یه خرده بتونیم آروم کنیم یه خرده بتونیم رام کنیم نفس‌مون رو اینم باز یکی از همون چیزایی که من خودم دسته اول شخصا تجربه کردم ارتباط گرفتن با طبیعت واقعا برای روان آدم خوبه برای جسم آدم هم خوبه بیشتر وقت‌ها ولی برای روان آدم هم خوبه ارتباط دیگری که از نویسنده از قطع شدنش حرف می‌زنه ارتباط با یک آینده مطمئنه می‌گه من فهمیدم که وقتی افسرده می‌شم


audio: 8OaUpo3HXr4_0065.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
خیلی کوته‌بین می‌شم آینده رو نمی‌تونم تجسم کنم مثل یه آدمی که خیلی درد داره تو بهش نمی‌تونی بگی مثلا آقا بیا به پس‌فردا فکر کن این الان تمام ذهنش تمام انرژیش معطوف این دردیه که در لحظه داره می‌گه دیدم که آدمایی هم که خیلی شدید افسرده هستن همینطوری می‌شن دیدین بعضی‌ها از افسردگی که میان بیرون انگار درک‌شون از زمان دوباره تازه داره گسترده می‌شه می‌تونن به آینده فکر کنن نه اینکه بخوان مثلا برنامه بچینن نقشه بکشن و اینا ها!


audio: 8OaUpo3HXr4_0066.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
تازه اصلا دوباره می‌تونن آینده رو تصور کنن این هم از نتایج افسردگیه همینکه بعضی وقتا می‌تونه نتیجه‌اش افسردگی باشه وقتی که ما نمی‌تونیم از یک آینده‌ای خودمون رو مطمئن کنیم هفت تا ازین ارتباطاتی رو که گم شده، قطع شده ما گفتیم کتاب نه تا رو می‌گه دو تا دیگه رو هم می‌گه مفصل‌تر هم توضیح می‌ده همین هفت تا رو هم واقعا با کلی شاهد و مثال و هم داستان، هم تحقیق محکمش می‌کنه تو مغز مثل بتن سفتش می‌کنه


audio: 8OaUpo3HXr4_0067.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
ما دیگه هم جزئیات اونا رو نمی‌گیم هم این دو تای آخرش رو نمی‌گیم ارجاع می‌دیم شما رو به کتاب می‌خوایم بپریم یه خرده درباره راه‌حل‌هایی که نویسنده پیشنهاد داره می‌ده صحبت کنیم


audio: 8OaUpo3HXr4_0068.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
می‌گه این ارتباطات قطع شده راه‌حل طبیعتا وصل کردن اینهاست دیگه ولی حالا بببینیم که بیان نویسنده چیه و چطوری ما رو هدایت می‌کنه به اون سمتی می‌گه که دهه شصت دهه 60 میلادی خانم رفت دکتر گفتش که دکترجون من نمی‌دونم چمه اعصابم، روانم به هم ریخته زندگیم خوبه همه چی دارم هر چیزی که یک زن بتونه بخواد من دارم شوهر دارم شوهری دارم هم که کتکم هم نمی‌زنه خیلی خوشبختم ماشین دارم


audio: 8OaUpo3HXr4_0069.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
ماشین لباسشویی دارم دو تا بچه دارم توپ توپه واقعا زندگیم ولی نمی‌دونم چرا خوشحال نیستم دکتر هم می‌گفت شما راست می‌گی همه چی داری و اینا اینکه خوشحال نیستی لابد یه چیزیت هست بیا این دوا رو بگیر، این والیوم رو بگیر برو اینو بخور و خوب می‌شی اون خانم نمی‌دونست چشه اون دکتر هم احتمالا نمی‌دونست چشه ولی ما الان می‌دونیم اون چش بود درسته که شما ممکنه که به استاندارد فرهنگی اون روز همه چی داشته باشی ولی واقعا که این همه اون چیزی نیست که یه زن می‌تونه داشته باشه که


audio: 8OaUpo3HXr4_0070.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
استاندارد فرهنگی روزه که غلطه شوهری که کتکم نمی‌زنه و ماشین و ماشین لباسشویی و اینا که نشد همه زندگی که شما احتیاج به کار معنی‌دار داری احتیاج به ارتباط معنی‌دار داری احتیاج به آینده داری احتیاج به همه این چیزای دیگری داری که اینجا صحبتش رو کردیم لازم داری به عنوان یه آدم هدف داشته باشی لازم داری که یه کاری بکنی که به سمت اون هدف ببرتت حالا امروز هم همینه شما ممکنه با یکی صحبت کنی بگی من همه چی دارم زندگیم عالیه، کارم عالیه ماشینم فلانه، سفر اینطوری می‌رم ولی حالم خرابه


audio: 8OaUpo3HXr4_0071.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
بعد باهاش صحبت می‌کنی می‌بینی که خب شما می‌گی همه چی دارم و اینا می‌شه بگی چی داری دقیقا می‌گه آره یه کاری دارم عالی تو اون شرکت اسمی دارم کار می‌کنم صبح تا شب می‌رم کار می‌کنم ماشینم فلان، سفرم فلان بعد متوجه می‌شی که خب


audio: 8OaUpo3HXr4_0073.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
این چیزایی که داری که به درد نمی‌خوره که این چیزایی که داری که قرار نیست خوشحالت کنه که یه قصه‌ای تو مغزت داری یه قصه‌ای از خوشبختی تو مغزت داری که غلطه و خودت رو داری با اون قصه می‌سنجی و فکر می‌کنی که خب بالاخره من کم‌وبیش رسیدم دیگه دارم این چیزایی رو که باید داشته باشم پس چرا حالم ناخوشه؟ بابا خب قصه غلطه این نیست که یه اشکالی در تو باشه یک تعادل شیمیایی به هم خورده باشه بری اینو درستش کنی اصلا اون نسخه‌ای که دستته غلطه اون مقصدی که تو نقشه بهت نشون می‌دن غلطه


audio: 8OaUpo3HXr4_0074.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
هر چقدر حالا تو بهش نزدیک باشی این دلیل نمی‌شه که حالت خوب باشه که شغلت اداست مسافرتت اداست ماشینت اداست، لباست اداست معاشرتت اداست کاری که نویسنده می‌گه ما باید بکنیم اینه که مفهومی رو که از داروی ضدافسردگی توی ذهن‌مون داریم اینو بسطش بدیم گسترشش بدیم داروی ضدافسردگی فقط این قرصی نیست که به ما می‌دن اگه ما داریم می‌گیم این نه تا ارتباط وقتی از دست برن باعث افسردگی می‌شن خب دواش هم اینه که این چیزها رو درست کنیم


audio: 8OaUpo3HXr4_0075.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
می‌گه یک کشاورز کامبوجی داشت کار می‌کرد رفت رو مین پاش رو از دست داد بعد دچار افسردگی شد به‌خاطر اینکه نمی‌تونست مثل قبل کارشو بکنه شرایط مالیش هم به هم ریخته امنیت ذهنیش هم از بین رفته امنیت اقتصادیش هم از بین رفته حالا خاطره انفجار رو هم داره دوای افسردگی این قرص نیست دوای افسردگی این بود که اطرافیانش جمع شدن واسش یه گاو خریدن حالا دیگه به جای اینکه کشاورزی کنه وایمیستاد از گاو نگهداری می‌کرد کاری که در این شرایط جسمی تازه ازش برمی‌اومد بعد شرایط مالیش هم پایدار شد و کم‌کم افسردگیش رو هم پشت سر گذاشت


audio: 8OaUpo3HXr4_0076.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
گاو بود داروی ضدافسردگی این آقا بعضی از این راه‌حل‌هایی که وجود داره حالا توی کتاب تو یه بخش‌هاییش دونه دونه اینا رو در موردشون صحبت می‌کنه بعضیاشون شخصی‌ان تلاش شخصی می‌خوان ولی بعضیاشون هم یک تغییرات اجتماعی لازم داره


audio: 8OaUpo3HXr4_0078.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
ولی اون شخصی‌هاش رو حداقل می‌شه یه خرده جدی‌تر و بیشتر بهش فکر کرد دم دستی‌تره مثلا اون ارتباط با طبیعت اینو با یه تلاش فردی یا با یه تلاش خانوادگی می‌شه تصحیحش کرد یا می‌شه بهبودش داد نویسنده می‌گه اگه نگاه کنیم ببینیم درباره ریشه‌های زیست‌شناختی افسردگی و اضطراب چقدر تحقیق شده خیلی تحقیقات زیاده انقدر زیاده که آشیانه هواپیما رو می‌گه می‌تونی باهاش پرکنی بعد می‌گه اگه بریم دنبال اینکه ببینیم واسه ریشه‌های جامعه‌شناختی و روان‌شناختی افسردگی


audio: 8OaUpo3HXr4_0079.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
چقدر تحقیق انجام شده اینا اونقدری نیست اینا رو می‌تونی بریزی تو یه هواپیما نهایتا یه هواپیما رو پر می‌کنه و اگه بریم دنبال تحقیقات درباره راه‌حل‌های موضوع دیگه یه هواپیمای اسباب‌بازی رو هم می‌شه باهاش کرد یعنی ما عملا هیچی نمی‌دونیم که عوامل اجتماعی و روانی افسردگی و اضطراب و چطور می‌شه مدیریت کرد چطور می‌شه کنترل کرد یا اصلاح کرد این اونجاییه که باید بیشتر بهش توجه کنیم این داستانی که ما درباره افسردگی بلدیم داستانی که یادمون دادن زیادی ساده شده افسردگی اینه


audio: 8OaUpo3HXr4_0080.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
یک عدم تعادل شیمیایی به وجود آمده اینم درمانشه چه اینایی که فکر می‌کنن از ضعف‌شونه که افسرده هستن چه اونایی که فکر می‌کنن یک تعادل شیمیاییه که حتما در بدن‌شون به هم خورده و فقط یک تعادل شیمیاییه که به هم خورده اینا قصه براشون شاید زیادی ساده شده باشه ادعای نویسنده اینه که بر اساس تحقیقاتی که داره نقل می‌کنه که بله اینا چیزای بیولوژیک هستن که می‌تونن ما رو نسبت به این عوامل حساس‌تر کنن ولی دلیل واقعی افسردگی و اضطراب این شکل زندگیه که واسه خودمون درست کردیم


audio: 8OaUpo3HXr4_0081.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
ما همونطور که آب لازم داریم غذا لازم داریم، هوا لازم داریم روح و روان‌مون همه یه چیزایی لازم داره لازم داره که هدف داشته باشه لازم داره که کار معنی‌دار بکنه لازم داریم که حس کنیم دیده می‌شیم قدرمون رو می‌دونن اختیار عمل داریم آینده داریم فرهنگ امروز ما متاسفانه یه طوری شده که خیلی از این نیازهای روحی رو داره ازمون دریغ می‌کنه و اینه که باعث گرفتاری ماست درست کردنش هم ممکنه حالا از اینجا شروع بشه از همینجاهایی که کتاب می‌گه شروع بشه


audio: 8OaUpo3HXr4_0082.opus
source: youtube
source_id: 8OaUpo3HXr4
invalidation: VALID
text:
ممکنه از جای دیگری شروع بشه ولی راستش به نظرم با دونستن این چیزها درباره‌ی افسردگی و عوامل افسردگی ما مجهزتر می‌شیم برای مقابله باهاش و آماده‌تر می‌شیم برای اینکه شرایط رو هم برای خودمون و هم برای کسانی که دوست‌شون داریم یک مقدار بهتر کنیم


audio: _58Vk_N6iZ0_0001.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
هنری کیسینجر متولد آلمان بود از یهودی‌هایی بودن خانواده‌اش که از آلمان نازی و هیتلر فرار کرده بودن یه سال قبل از اینکه جنگ جهانی دوم شروع بشه 1938 و کیسینجر در 15 سالگی آمد آمریکا 15 سالگی اومد آمریکا 46 سالگی شد مشاور امنیت ملی رئیس‌جمهور 50 سالگی هم شد وزیرخارجه در دولت نیکسون چهار سال وزیر خارجه بود بعد رفت


audio: _58Vk_N6iZ0_0002.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
اما چرا از بین این همه وزیرخارجه‌ای که در دولت‌های مختلف آمریکا آمدن و رفتن این کیسینجره که انقدر معروفه؟ این کیسینجره که اسمش رو همه بلدن؟ 98 سالشه الان ولی باز وقتی یه گوشه‌ی دنیا شلوغ می‌شه یکی از آدم‌هایی که می‌رن سراغش ازش نظر می‌پرسن این کیسینجره الان سرچ کنین اسمش رو می‌بینید درباره جنگ اوکراین حرف می‌زنه درباره رابطه چین و آمریکا هر چند وقت یه بار می‌رن ازش نظر می‌پرسن، نظر می‌ده مخصوصا درباره چین که صاحب‌نظر هم حساب می‌شه


audio: _58Vk_N6iZ0_0003.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
یه کتاب مفصلی هم درباره‌ی چین نوشته ما توی پادکست بی‌پلاس خلاصه‌اش رو هم گفتیم واقعا هم البته کتاب خوبیه ولی چرا؟ چرا این آدم که دوران کارش به عنوان مثلا وزیرخارجه اونقدر طولانی نبوده ولی با این حال انقدر جایگاه مهمی انگار داره این چرا مهم‌تر می‌شه وقتی که می‌بینی که آدم محبوبی هم نیست آدم خوش‌نامی هم نیست در واقع آدمیه که مخالفت‌های شدیدی باهاش هست یه گروه‌هایی شامل بعضی از روشنفکران مهم


audio: _58Vk_N6iZ0_0005.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
کیسینجر جنایتکار جنگیه از اونور البته آدمی هم هست که صلح نوبل هم بهش دادن آدم جنجالیه و البته آدم مهمیه جنجالی خالی نیست کارهایی کرده، فکرهایی داشته که اینا در شکل دادن به دنیای امروز ما نقش داشتن تفکرات سیاسی و ژئوپلیتیکش در دوران جنگ سرد نقش مهمی بازی کرده در جاهای مختلف دنیا و مخصوصا در آسیا قبل از اینکه کارهاش رو بگیم ما اینجا یه سری کارهای مهمش رو می‌گیم


audio: _58Vk_N6iZ0_0006.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
یه مقدار هم داستان زندگیش رو می‌گیم ولی اول اول دوخط درباره‌ی چارچوب کلی فکریش بگیم که چیه چون مهمه کیسینجر از آدماییه که خیلی اعتقاد داره و ترویج می‌کنه رئال پلیتیک رو رئالیسم کلاسیک اونم، یعنی چی؟ هسته‌ی این اعتقاد اینه که منافع ملی کشورهاست که تعیین‌کننده‌ی رابطه کشورها و دینامیک قدرت در جهانه منافع ملی کشورها هر کشوری منافع ملی‌ای داره که ثابته


audio: _58Vk_N6iZ0_0009.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
و ثابته در راستای اون‌ها کشورها دارن بازی می‌کنن در سطح جهانی حالا جلوتر که یه خرده توضیح بدیم معلوم می‌شه اهمیت اینطوری دیدن دنیا چیه اما اول داستان زندگی کیسینجر خیلی کوتاه گفتیم در 15سالگی اومد نیویورک با خانواده پسر خجالتی بود زیاد حرف نمی‌زد شاید واسه همین هم لهجه‌ی آلمانیش باهاش موند


audio: _58Vk_N6iZ0_0011.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
الان هم صد سالشه تقریبا همچنان لهجه رو داره خوب درس خوند رفت دانشگاه یه خرده حسابداری خوند بعد 1943 وسط جنگ جهانی دوم رفت برای سربازی و رفت در بخش اطلاعات عملیات اطلاعات نظامی


audio: _58Vk_N6iZ0_0013.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
رفت اونجا و مشغول شد و آلمانی هم که بلد بود رفت در یک عملیات مهمی علیه ارتش آلمان کار اطلاعاتی کرد در میدان رشد و ترقی خوبی کرد در پست‌های ضدجاسوسی و کم‌کم پست‌های مدیریتی آمد بالا اومد بالا بعد وقتی که آلمان‌ها رو داشتن شکست می‌دادن و شهر به شهر می‌گرفتن آلمان رو این از کسایی بود که مثلا مسئول نازی‌زدایی یک شهر یا یک ایالت می‌شد


audio: _58Vk_N6iZ0_0014.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
خودش می‌گه تجربه‌اش در ارتش خیلی کمکش کرده که قشنگ احساس آمریکایی بودن بکنه اون احساسه رو بگیره یادمون هم البته باشه نظامی نبود و نظامی هم نشد لباس شخصی بود در دوران سربازی در جنگ در خدمت کشور جدیدش بود علیه کشور اولش بعد جنگ تمام شد و رفت هاروارد و علوم سیاسی خوند لیسانس، فوق لیسانس، دکترا و یک نکته‌ی خیلی جالب برای من اینه که این تفکر سیاسی که داره


audio: _58Vk_N6iZ0_0017.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
چیزیه که تو تز دکتراش هم می‌گن نوشته و پرورش داده من نخوندم به نقل از جای دیگه دارم می‌گم می‌گن اونجا از مشروعیت صحبت می‌کنه


audio: _58Vk_N6iZ0_0019.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
و می‌گه که چی می‌شه یه کشوری مشروع می‌شه یه سیستمی مشروع می‌شه وقتی مشروع می‌شه که قدرت‌های بزرگ بپذیرنش که این مشروعه یعنی چی؟ یعنی اگه یک نظام جدیدی بیاد یه سیستم جدیدی بیاد و یکی یا چندتا از قدرت‌های بزرگ قبولش نکنن این نامشروعه این خطرناکه انقلابیه اگر ولی اینا بپذیرنش دیگه اوکیه این حرف یعنی چی؟ یعنی وقتی هر قدرت‌های بزرگ یه چیزی رو پسندیدن و تایید کردن


audio: _58Vk_N6iZ0_0020.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
قدرت‌های بزرگ یعنی چی؟ یعنی آدم‌های تصمیم‌گیر در قدرت‌های بزرگ وقتی یه چیزی رو تایید کردن دیگه اینکه مردم اون کشور چی فکر می‌کنن مهم نیست اینکه اخلاقیات چی می‌گه مهم نیست اینا بعدا اثرش رو هم در سیاست‌گذاری و سیاست‌هایی که پیگیری کرد می‌شه دید برگردیم به داستان زندگی درسش تمام شد بعد موند تو دانشگاه کار دانشگاهی، کتاب نوشتن مشاوره به نهادهای دولتی کتاب هم زیاد نوشت


audio: _58Vk_N6iZ0_0021.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
درباره‌ی سیاست اتمی کتاب نوشت درباره‌ی موازنه قدرت در اروپای بعد از ناپلئون نوشت و بعد کم‌کم خودش رو نزدیک کرد به قدرت در سه دوره‌ی انتخابات مشاوره سیاست خارجی راکفلر بود راکفلر نامزد جمهوری‌خواه‌ها بود سه دور پشت سر هم آمد تو انتخابات شرکت کرد و باخت اصلا دور سوم به مرحله نهایی هم نرسید رقیبش نیکسون بود که نامزد انتخابات بود از حزب جمهوری‌خواه کیسینجر هم تو تیم راکفلر بود علیه نیکسون


audio: _58Vk_N6iZ0_0022.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
تو همین دوره علیه نیکسون یه حرف تندی هم زد گفتش که خطرناک‌ترین آدم بین اینایی که می‌خوان رئیس جمهور آمریکا نیکسونه اما همچی که دید نیکسون انتخابات مقدماتی رو برد تماس گرفت با ستاد نیکسون گفتش که آقا من نظرم عوض شد هر کاری از دستم بر بیاد حاضرم بکنم که شما انتخابات نهایی رو هم ببری رئیس جمهور امریکا بشی و رفت اونجا و واقعا هم کمک کرد و نیکسون هم برنده شد و شد رئیس‌جمهور آمریکا نیکسون که رئیس‌جمهور شد کیسینجر شد مشاور امنیت ملی رئیس‌جمهور


audio: _58Vk_N6iZ0_0023.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
یکی از قدرتمند‌ترین آدم‌ها در شکل دادن و فرمان دادن به سیاست خارجی آمریکا آدمیه که سال‌هاست داره به این چیزا فکر می‌کنه درباره‌اش نظر داره تحلیل داره حالا امکان اجرا کردن نظرهاش رو پیدا کرده ضمن اینکه رابطه‌اش هم با رئیس‌جمهور خوبه خوب در واقع حق مطلب رو ادا نمی‌کنه رابطه‌اش خیلی خیلی خوبه یه طوری که اصلا دیگه اینا وزیرخارجه رو فرستادن صندلی عقب


audio: _58Vk_N6iZ0_0024.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
خودشون دوتایی فرمونو گرفتن و دارن می‌رن خیلی چیزا رو واقعا بین هم می‌برن و می‌دوزن و می‌رن جلو همدیگه رو تکمیل هم می‌کردن عین هم نبودن کیسینجر اهل کتاب بود، دانشگاهی بود اینا نیکسون اصلا همچین شخصیت و شهرتی نداشت تفاوت‌های مهم و برجسته‌ای داشتن ولی در جاه‌طلبی، در نقشه کشیدن در استراتژی‌چینی، سیاست‌ورزی جفت و لنگه هم بودن حالا یه خرده بریم نگاه کنیم ببینیم این چه دورانیه که کیسینجر توش شده مشاور امنیت ملی


audio: _58Vk_N6iZ0_0025.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
چون حالا آدم هرچی که هست و هرچی که بلده و هر کاری که می‌کنه دوران هم مهمه دیگه کیسینجر در 1969 شد مشاور امنیت ملی دنیا در چه حالیه؟ دنیا در جنگ سرده کدوم فاز جنگ سرد؟


audio: _58Vk_N6iZ0_0027.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
درباره فازهای جنگ سرد ما تو این ویدیو جنگ سرد یه خرده گفتیم یه فاز دومی داشت جنگ سرد که اون‌موقع اینا توش بودن آمریکا و شوروی می‌گفتن که تنش رو بیاریم پایین


audio: _58Vk_N6iZ0_0029.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
برای اینکه یه وقت کار به جنگ اتمی نکشه بیاین با هم بیشتر صحبت کنیم مثلا برای همین هم هست واقعا که با اینکه در دوران جنگ سرد بود سیاست‌ورزی کیسینجر ولی شهرت کیسینجر و میراث کیسینجر خیلی در رابطه با شوروی ازش صحبت نمی‌شه اسم کیسینجر ما رو یاد چین می‌اندازه بیشتر و البته ویتنام و جاهای دیگه حالا ما یکی یکی موضوعات مهم دوران کیسینجر رو بررسی می‌کنیم ولی این مهمه که بدونیم


audio: _58Vk_N6iZ0_0030.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
چرا با اینکه در دوران جنگ سرد بود کیسینجر تصویرش ما رو یاد شوروی و رابطه با شوروی نمی‌اندازه یه تذکر هم بدم ما اینجا کارمون هم کوتاهه، هم سطحیه هم ویکی‌پدیاییه درباره‌ی کیسینجر کتاب زیاده مستند خوب زیاده می‌شه رفت و خوند و دید باید هم رفت و خوند و دید به نظرم هم درباره‌ی زندگیش هم درباره‌ی نظریه‌های سیاسیش هم درباره‌ی زندگی شخصیش زندگی شخصیش هم یه مدتی خیلی جنجالی بود با ستاره‌های سینما بره و بیاد و مهمونی‌های آنچنانی و


audio: _58Vk_N6iZ0_0031.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
ولی ما اینجا توی اون قصه‌ها نمی‌خوایم بریم لینک چندتاش تو توضیحات هست می‌تونید برید ببینید ما می‌خوایم یه خرده وقت بذاریم این آدمه رو بشناسیم یه طوری که دفعه‌ی دیگه وقتی اسمشو شنیدیم بدونیم که اثری که روی دنیا گذاشته چیه حداقل چند تا مهم‌هاش و چرا معروفه چیکار می‌کنیم حالا؟ سه تا از نقطه‌های مهم کارنامه‌ی کیسینجر رو یه کوچولو بهش نگاه می‌کنیم اولی بنگلادش بنگلادش یه کشوری که در واقع ما امروز به نام بنگلادش می‌شناسیمش


audio: _58Vk_N6iZ0_0032.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
تا 1971 یه بخشی از پاکستان بود یعنی 50 ساله که کشوره خود پاکستان هم البته تا 1947 جزو هند بود خود هند هم البته تا همون موقع مستعمره‌ی انگلستان بود تاریخ پیچیده‌ای داره اون منطقه منم تقریبا چیز زیادی ازش نمی‌دونم کم‌کم حالا سراغش می‌ریم اینجا چیزی که برامون مهمه اینه که در 1971 دولت پاکستان که رئیسش یحیی خان نزدیک هم بود به نیکسون کیسینجر


audio: _58Vk_N6iZ0_0033.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
عملیاتی شروع کرد علیه بنگالی‌های شرق که معروف شد بعدا به نسل‌کشی بنگلادش اینها هم می‌خواستن مستقل بشن هند به رهبری ایندیرا گاندی از این استقلال‌طلبان بنگالی حمایت کرد نهایتا هند و پاکستان کارشون به جنگ کشید و آخرش هم پاکستان تسلیم شد و در نتیجه‌اش کشور بنگلادش متولد شد در یک منطقه‌ای انقدر متراکم که همچی که کشور شد شد هفتمین کشور پرجمعیت دنیا ربطش به کیسینجر چیه؟


audio: _58Vk_N6iZ0_0034.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
ربطش اینه که دولت آمریکا اون‌موقع می‌ترسید که هند بره این غرب پاکستان رو بگیره اینا می‌خوان از پاکستان جدا شن حالا اگه هند بره بگیرتش چی می‌شه؟ هند نزدیکه به شوروی متحد شورویه تقریبا و اینطوری شوروی نفوذش در منطقه زیاد می‌شه و نمی‌خواستن که این اتفاق بیوفته طبیعتا این شد که بدون مصوبه کنگره اینا رفتن از پاکستان حمایت کردن


audio: _58Vk_N6iZ0_0035.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
حتی سلاح فرستادن به پاکستان از مسیر ایران ایران قبل از انقلاب دیگه هم آمریکا خودش سلاح فرستاد هم به چین گفت سلاح بفرسته یکی از مهم‌ترین فصول این جنگ یکی از مهم‌ترین صحنه‌های این جنگ


audio: _58Vk_N6iZ0_0037.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
می‌گن این تندترین پیامیه که در تاریخ وزارت خارجه آمریکا فرستاده شده یه پیغام داخلی هم هست از کنسولگری آمریکا در داکا در شرق پاکستان اون‌روز بنگلادش امروز 20 نفر از کارمندا هم امضاش کردن با یه لحن تندی می‌گه که دولت ما یعنی دولت آمریکا کوتاهی کرده ما سرکوب دموکراسی رو محکوم نکردیم خونریزی رو محکوم نکردیم این یه ورشکستگی اخلاقیه اینجا نسل‌کشی شده


audio: _58Vk_N6iZ0_0038.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
و دولت ما تصمیم گرفته خودش رو بزنه به اون راه و از دولت پاکستان حمایت کنه خیلی تلگراف مهم و تکان‌دهنده‌ایه یه دونه هم نیست در واقع دوتاست یکیش جزئیات هم داره لحنش در محکوم کردن اقدامات دولت آمریکا یه طوریه واقعا خیال می‌کنی متن نماز جمعه تهرانه ولی تلگراف داخلی وزارت خارجه آمریکاست و عملا خطاب به کیسینجره و در محکومیت کیسینجر هم هست و نکته‌ی درس‌آموز اینه


audio: _58Vk_N6iZ0_0039.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
که اینا این تصمیم غیراخلاقی رو گرفتن در واقع محکوم دادگاه اخلاق و وجدان شدن در تاریخ پشت آدمی که نسل‌کشی داشت می‌کرد درآمدن برای اینکه رو زمین برنده بشن ولی روی زمین هم شکست خوردن یعنی نهایتا پاکستان با اون همه کشتار نتونست جنبش استقلال رو سرکوب کنه و بنگلادش مستقل شد ولی این شد یکی از سیاه‌ترین فصل‌های کارنامه‌ی نه چندان سفید آقای کیسینجر


audio: _58Vk_N6iZ0_0040.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
در 1971 به جز این مسئله‌ی ویتنام هم هست جنگ ویتنام رو البته خب می‌دونیم نیکسون کیسینجر شروع نکردن اینا که آمدن به قدرت رسیدن بیست سالی هست که آمریکا تو این جنگ گرفتاره جنگ ویتنام یکی از اونجاهایی هم هست که جنگ سرد، اصلا سرد نیست یه جنگیه اول برای استقلال از فرانسه‌ی استعماری بعد استالین و مائو می‌آن به حمایت هوشی‌مین بعد آمریکا هم می‌آد پشت فرانسه و این اصلا می‌شه یکی از جبهه‌های جنگ غرب و شرق در دوران جنگ سرد


audio: _58Vk_N6iZ0_0041.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
خیلی هم جنگ ویتنام روی داخل آمریکا اثر گذاشت جنگ طولانی و پر تلفاتی شد برای آمریکایی‌ها از دل اعتراضات اجتماعی یه بخش‌هایی از جامعه به این جنگ یا در کنار این اعتراضات اجتماعی جنبش‌های حقوق مدنی آمریکا جون گرفت جنبش هیپی‌ها در آمد یه جای دیگری باید درباره‌اش صحبت کرد واقعا نکته ولی اینه که وقتی کیسینجر به قدرت رسید دنبال راهی بود برای پایان دادن به جنگ همونطوری که آمریکا چند وقت بود که


audio: _58Vk_N6iZ0_0042.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
دنبال راهی بود برای پایان دادن به جنگ کیسینجر قبل از اینم که بیاد در دانشگاه هم که بود روی این موضوع کار کرده بود وقتی هم که آمدن مذاکرات صلح پاریس شروع شده بود بین آمریکایی‌ها و ویتنامی‌ها نیکسون هم تو کمپین انتخاباتیش گفته بود که ما اون مذاکرات رو ادامه می‌دیم یعنی راه‌حل نظامی نه بلکه راه‌حل دیپلماتیک جامعه هم دیگه از دخالت نظامی آمریکا استقبال نمی‌کرد کنگره هم حمایت نمی‌کرد نیکسون هم می‌خواست که جنوب ویتنام رو نگه داره متحد آمریکا و غرب نگه داره


audio: _58Vk_N6iZ0_0043.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
آتش‌بس کنن بیان بیرون اما در خفا نیکسون معتقد بود که باید راه رسوندن تجهیزات و مهمات به نیروهای شمال رو ببندن و برای بستن این راه یه گزینه‌ای که روی میزشون بود و هی جلوتر و جلوتر می‌آمد این بود که برن کامبوج رو بمباران کنن یه فکرش هم نیکسون این بود که من اگه قاطی‌بازی در بیارم اینا دست رو می‌رن تو یه استراتژی مدمن اینو خیلی قبول داشت


audio: _58Vk_N6iZ0_0044.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
می‌گفت من، بگن آقا این یارو خیلی خیلی قاطیه یه ضربه‌ای در میدان من اینطوری به اینا می‌زنم در مذاکرات صلح پاریس ازشون امتیاز می‌گیرم فکر هم نکنین که خب جنگه دیگه حالا یه بمباران بود همه دارن همدیگه رو می‌کشن اینم یه بمباران بود اینقدر مخفی‌بازی، انقدر فکر نداره این ماجرا چرا انقدر بدنامه؟ نکته اینه که داریم صحبت می‌کنیم درباره‌ی بمب ریختن روی کشوری که اصلا در جنگ نیست کامبوج کشور بی‌طرف بود و البته نهایتا هم این کار رو کردن


audio: _58Vk_N6iZ0_0045.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
بدون اطلاع کنگره نیکسون دستور بمباران رو داد کیسینجر هم همراهش بود موافق شده بود درواقع از خیلی قبلش و بعد از اجراش هم گزارش‌ها هست که هیجان زده بود و راضی داستان اینکه اینا چنین عملیاتی رو چطوری مخفی انجام دادن و هدایت کردن و تو گزارش‌ها عملا قایمش کردن برای خودش واقعا قصه‌ی عجیب غریبیه چهار سال طول کشید تا توی گزارش‌های رسمی سروکله این موضوع پیدا شد


audio: _58Vk_N6iZ0_0046.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
و نقش کیسینجر نقش کلیدی بود در این بمباران و البته در مذاکرات پاریس هم نهایتا هم کیسینجر تونست در ویتنام با طرفین به یه معاهده آتش‌بسی برسن و همین شد دلیلی که به کیسینجر و به اون طرف ویتنامی مذاکره‌کننده جایزه صلح نوبل دادن هر چند اون ویتنامی نپذیرفت چون گفت من نمی‌خوام اسمم در کنار کیسینجر بیاد دو نفر از اعضای کمیته نوبل هم در اعتراض به نوبل گرفتن کیسینجر اعتراض کردن ولی کیسینجر سرش رو گرفت بالا و رفت جایزه‌اش رو گرفت


audio: _58Vk_N6iZ0_0047.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
اینا دوتا از کارای خیلی مهم و مشهور کیسینجر بود مهم‌ترینش ولی این آخریه‌ست وصل کردن آمریکا به چین قبلش ولی یه نکته‌ای کیسینجر در خاورمیانه هم رد پاش هست در جنگ‌های اعراب و اسرائیل در آمریکای لاتین، در اروپا و در ایران و در ایران توی خاطرات رجال دوران پهلوی هم رد پاش رو می‌بینیم توی سیاست‌گذاری‌ها هم می‌دونیم که هست واقعا هم شوخی نیست طرف حالا اون دوره‌ی کارش هیچی صد سالشه الان هفتاد ساله داره حرف می‌زنه و


audio: _58Vk_N6iZ0_0048.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
می‌نویسه و کار می‌کنه و کارهاش هم حداقل در دوره‌ای خیلی اثرگذار بوده اگه نگیم بعدا اثر نذاشته مثلا مشاوره‌هاش و حرفاش روی بقیه خیلی باید خوند و دید و نوشت و شنید تا همه‌ی ابعاد کاراش دست‌مون بیاد، خوب و بد این فقط خلاصه‌ست و شروعیه برای کنجکاوی بیشتر برای این اینو گفتم که حالا بدونم بقیه چیزهاش رو داریم ندیده نمی‌گیریم فقط می‌گیم که به این سه چهار تا می‌پردازیم اما معروف‌ترین نقطه‌ی کارنامه‌ی کیسینجر و رابطه با چین ماجرای چین چیه؟


audio: _58Vk_N6iZ0_0049.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
نیکسون که به قدرت رسید در چین مائو رئیسه مائو رئیسه رابطه‌ی چین و آمریکا هم خراب موضوع اصلی اختلاف هم چیه؟ تایوان داستان تایوان رو قبلا گفتیم خلاصه‌اش اینه که در چین جنگ داخلی بود آمریکا از ملی‌گراهایی حمایت کرد که جنگ رو به مائو کمونیست باختن رفتن در یه جزیره‌ای به نام تایوان مستقر شدن گفتن ما دولت در تبعیدیم آمریکا به حمایتش ادامه داد مائو همینطوری قدرتمند شد اینا هم حمایت‌شون رو از تایوان برنداشتن


audio: _58Vk_N6iZ0_0050.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
نیروی نظامی رو هم اونجا بغل گوش چین نگه داشتن این شد اولین و بزرگترین مشکل سر راه روابط دو کشور به جز این رابطه خراب داخل این دو کشور چه خبره؟ در چین یکی از انقلاب‌های پرهزینه و تلفات مائو در جریانه انقلاب فرهنگیه در آمریکا هم مشکلات داخلی به خاطر جنگ ویتنام در سطح بالاییه 23 سال هم هست که دو کشور چین و آمریکا با هم رابطه‌شون خصمانه‌ست و نیکسون مصممه که این وضعیت رو تغییر بده


audio: _58Vk_N6iZ0_0051.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
می‌آد ماموریت می‌ده به کیسینجر که بره این رابطه رو وصل کنه واسطه اولیه هم پاکستانه رابطه‌شون با پاکستان خوب بود نیکسون خودش به رئیس‌جمهور پاکستان گفت به مائو بگه که نیکسون می‌خواد ببینتش ماجرای جذابی هم هست این کاری هم بهش نداریم ولی علت اینکه چرا نیکسون کیسینجر می‌خواستن برن به چین نزدیک بشن این بود که می‌خواستن بین چین و شوروی فاصله بندازن و موفقیت در این پروژه یا حداقل در شروع کردن این پروژه‌ی عادی‌سازی روابط


audio: _58Vk_N6iZ0_0052.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
واقعا شد بزرگترین دستاورد نیکسون و جالب هم هست بعضی از محافظه‌کارای آمریکایی امروز در 2022 الان نیکسون رو سرزنش می‌کنن می‌گن این غول شدن چین تقصیر نیکسونه نیکسون رئیس‌جمهور جمهوری‌خواهه ها! ولی اینا سرزنشش می‌کنن می‌گن رئیس‌جمهور بدی بود به خاطر اینکه در چین رو به دنیا باز کرد و ببین چی شد و داره همه ما رو می‌خوره اوجش هم وقتیه که در سال 1972 نیکسون رفت چین و مائو رو دید


audio: _58Vk_N6iZ0_0053.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
اولین دیدار رئیس‌جمهور آمریکا از جمهوری خلق چین خیلی دستاورد بزرگی بود قبلش طبیعتا کیسینجر چند بار رفته بود چین مخفی و این‌ها ولی اینها همه مقدمه بود برای اون سفر یک هفتگی که به قول نیکسون دنیا رو تغییر داد واقعا هم شاید حرف بی‌ربطی نباشه دنیای امروز رو که بهش نگاه کنی این سفر، این بازگشایی روابط بود که درهای چین رو به دنیا باز کرد و زمینه‌ساز باز شدن فضای اقتصادی چین شد


audio: _58Vk_N6iZ0_0054.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
از اون‌موقع تا امروز بین رئیس‌جمهور‌های آمریکا فقط کارتره که نرفته چین بقیه همه می‌رن چین و اولین نفر نیکسون بود و برای همین این از سفرهای بسیار مهم دیپلماتیکه در طول تاریخ ضرب المثل شده هم می‌گن که فقط نیکسونه که می‌تونه بره چین چین رفتن آدمی مثل نیکسون می‌طلبه برمی‌گرده به اینکه نیکسون آدم محافظه‌کاری بود آدم سرسختی بود کسی به نرمی نشون دادن متهمش نمی‌تونست بکنه


audio: _58Vk_N6iZ0_0056.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
مفهومیه که به خیلی چیزای دیگه هم می‌شه تسریش داد ضرب‌المثل خوبیه واقعا این سفر و در واقع این پروژه‌ای که کیسینجر پیش برد برآیند نیروها رو در جنگ سرد عوض کرد آمریکا و چین در برابر شوروی متحد شدن و تبادلات فرهنگی اقتصادی هم بین چین و آمریکا شروع شد کتاب چین کیسینجر رو که بخونیم ما در بی‌پلاس خلاصه‌اش رو گفتیم می‌بینیم که کیسینجر چه نگاهی داره به تاریخ چین


audio: _58Vk_N6iZ0_0057.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
از چه زاویه‌ای با چه هدفی دنبال این عادی‌سازی بود؟ اصلا در چین دنبال چی بود؟ و امروز هم جالبه که با همون لنز چین رو و روابط آمریکا و چین رو می‌بینه و تحلیل می‌کنه و درباره‌اش به آدمای در قدرت مشاوره هم می‌ده هنری کیسینجر از معروف‌ترین سیاست‌مداران قرن بیستمه چند سال پیش از یک تعدادی از تاریخ‌دان‌ها پرسیدن که کیسینجر آدم خوبی بود یا بدی بود؟ میراث کیسینجر چیه؟


audio: _58Vk_N6iZ0_0058.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
به این مناسبت که یک زندگی‌نامه تازه‌ای ازش منتشر شده بود زندگی‌نامه‌ایه به این کلفتی من توی کتابخونه دارم و همه‌اش درباره‌ی تازه سال‌های قبل از به قدرت رسیدنشه اونجا می‌تونیم نظرای متفاوت آدم‌هایی رو که مطالعه کردن این آدم رو و کارهاش رو ببینیم خیلی‌ها در سال‌های اخیر می‌گن که اصلا این همه سروصدا درباره‌ی این آدم بیش از حده درباره‌ی چین ابتکارات بیشتر مال خود نیکسون بود اعتبارش باید به اون برسه


audio: _58Vk_N6iZ0_0059.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
ضمن اینکه امتیازهایی که کیسینجر در چین داد رو می‌گن خیلی‌هاش رو تا سال‌ها اصلا به کسی نگفته بود برا همین مذاکره‌اش ضعیف‌تر از اونی بود که مثلا ما فکر می‌کردیم می‌گن تصویری که از کیسینجر هست بیشتر ساخته‌ی خودشه ایده‌هاش تازه نبود، اوریجینال نبود روشش تازه نبود طرز فکرش نو نبود در قضاوت‌های اخلاقی که عموما نمره منفی می‌گیره اما در مفید و موثر بودن سیاست‌هاش هم الان از نظر بعضی از اهل فن سوال و شبهه زیاده


audio: _58Vk_N6iZ0_0060.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
مثلا همونی که گفتیم درباره‌ی پاکستان و بنگلادش و اینا ولی حالا من دنبال قضاوت یه خطی و یه پاراگرافی نیستم همچین قضاوتی خیلی نمی‌دونم چه فایده‌ایی می‌تونه داشته باشه به درد کی می‌خوره یه چنین حکم‌هایی من بیشتر دوست دارم درباره‌ی پروژه‌ها، درباره‌ی ایده‌ها درباره‌ی اجراشون، درباره‌ی اثرشون درباره‌ی اینکه چطوری فکر کردن که این تصمیم رو گرفتن این چیزها رو بدونم و این آدم، آدم مهمیه به خاطر اینکه ایده‌های زیادیش اجرا شده و نتیجه‌اش رو بعدا می‌شه دید


audio: _58Vk_N6iZ0_0062.opus
source: youtube
source_id: _58Vk_N6iZ0
invalidation: VALID
text:
پیشنهاد می‌کنم ببینین این چیزی که ما اینجا گفتیم این ویدیوئه، فقط واقعا یه مقدمه بود که با کارنامه‌ی یکی از معروف‌ترین دیپلمات‌های تاریخ آشنا بشیم آقای هنری کیسینجر من علی بندری این کانال یوتیوب بی‌پلاس


audio: j8IjyeXqH74_0005.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
دستبند و زیورآلاتی به نظر می‌رسه داره زیر صندلیش هم یه فرشی پهنه و پشتش هم یه دیواریه با کاغذدیواری نقاشی گل و جنگل و اینا به نظر می‌رسه یه جور استودیوی عکاسیه یه همچین جاییه یعنی یه جاییه که واسه عکس گرفتن چیده شده


audio: j8IjyeXqH74_0012.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
خانواده‌ش از مسئولین زمان بودن باباش پزشک معروف قشون ایران بوده زمان ناصرالدین‌شاه یه برادرش فرماندار تهران بوده یه برادر دیگه‌ش بعدا اولین نماینده سمنان می‌شه بعد از مشروطه در مجلس شورای ملی


audio: j8IjyeXqH74_0015.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
استاد پیدا می‌کرده می‌رفته پیش اونا عکاسی اینطوری یاد می‌گیره من نمی‌دونم این عکس مثلا تو استودیوی خودشه یا نه


audio: j8IjyeXqH74_0017.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
زبان فرانسه یاد می‌گیره می‌گیم عکاسی می‌کرده خیلی حرفه دیگه خیلی خیلی حرفه مال زمانیه که تعداد کسایی که عکاسی می‌کردن در ایران خیلی بعیده از انگشتان دو دست بیشتر می‌شده


audio: j8IjyeXqH74_0018.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
زبان فرانسه یاد می‌گیره باز دوباره من نمی‌دونم چند نفر اون موقع فرانسه بلد بودن انقدری که کتاب بتونن ترجمه کنن ولی ایشون می‌کرده


audio: j8IjyeXqH74_0020.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
بعد 7 سال بعدش با کس دیگه‌ای ازدواج می‌کنه که قوام الحکما نامیه یک مجتهدیه و پزشکه و روشنفکریه که خیلی هم کمک می‌کنه در کارای اجتماعی این خانم مزین‌السلطنه یعنی ازش حمایت می‌کنه


audio: j8IjyeXqH74_0021.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و چرا ایشون مهمه؟ اصلا چرا این عکس مهمه؟ به‌خاطر اینکه خیلی آدم جالبیه ایشون بعد از مشروطه یه نشریه‌ای در ایران منتشر می‌کنه به نام روزنامه شکوفه صحبت بیش از صد سال پیشه زنی روزنامه‌ای منتشر می‌کنه که توش می‌گه که زن‌ها باید بیان تو جامعه باید بیان در صنعت و علم و هنر و اینا باید بیان شریک بشن


audio: j8IjyeXqH74_0024.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نوشته‌هاشه ولی از اون مهم‌تر زندگیش رو که می‌بینی خیلی جالبه خب خانواده خاصی بوده و دسترسی به امکاناتی داشته که همه نداشتن ولی از این امکانات و امتیازهایی که عضو این خانواده بودن بهش داده استفاده کرده هم خودش یاد بگیره هم رشد کنه


audio: j8IjyeXqH74_0026.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
به فرهنگ و به آموزش مخصوصا به آموزش زن‌ها خیلی فکر می‌کرده فکر می‌کرده کار اساسی آموزشه رفته روزنامه زده رفته برای دخترها مدرسه راه انداخته


audio: j8IjyeXqH74_0027.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
سروکله می‌زده با اداره علوم و معارف و اینا که برنامه‌های مدرسه‌ها رو تدوین کنن چطوری از دخترا حمایت کنن مراقبت کنن انجمن‌های اجتماعی زنان می‌ره شرکت می‌کنه خیلی پرتلاشه که هم دولت هم مردها و هم زن‌ها آگاه‌تر بشن به موضوع حقوق زن سخنرانی می‌کرده فعالیت می‌کرده زن مثلا می‌گفتن خط لازم نداره یاد بگیره زن لازم نداره سواد یاد بگیره


audio: j8IjyeXqH74_0029.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
یا می‌گفتن حالا که اگه تربیتی چیزی می‌خواد یاد بگیره همون اطفال و خانه‌داری زن می‌شه همون خانواده و اخلاق و اینجور چیزا باشه دیگه یه چیزایی مثل پلیتیک و علوم سیاسی و اینا نیازی نیست اینا باشه واسه همون مردا در چنین جامعه‌ای در صد سال پیش ایشون از کسایی بوده که دنبال مدرسه و سوادآموزی برای زن‌ها بوده


audio: j8IjyeXqH74_0030.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اینکه بره برنامه درسی برای مدارس تدوین کنه خودش بره تو نشریه‌ش درباره‌ش بنویسه پیشنهاد طرح بده که این کار رو بکنین استانداردسازی بکنیم محتوای آموزش تو مدرسه‌ها یک سیستم یکپارچه‌ای باشه نظارتش یکپارچه باشه که مثلا معلم هر طور می‌خواد درس نده یه کیفیت یک‌دستی تضمین بشه هم می‌نوشته هم کمپین می‌کرده به قول امروز هم لابی می‌کرده به قول امروز تا جایی که دستش می‌رسه هم اینکه خودش دو تا مدرسه ساخته


audio: j8IjyeXqH74_0032.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
یه مدرسه‌ای هم برای حرفه‌وفن مثلا اینطوری بگیم دارالصنایع خیاطی و قالی‌بافی و اینا در زمانی که حالا خیلی پشتیبان مالی‌ای هم وجود نداره که بیاد از مدرسه زنان حمایت بکنه از نشریه‌ای که برای زنان چاپ می‌شه حمایت بکنه و اینا


audio: j8IjyeXqH74_0033.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ولی نشون می‌ده که کارش رو می‌کرده خودش توی اون روزنامه شکوفه که داشت یک راپورت مدارس نسوان داشت یه خرده‌ای از شرح کارش و اینا رو می‌نوشت که مثلا ما چیکار داریم می‌کنیم ما با این چالش‌هامون چیکار داریم می‌کنیم می‌گفت مثلا دانش‌آموزا خیلی شهریه ندارن بدن


audio: j8IjyeXqH74_0034.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ما اینطوری کردیم که هر دانش‌آموزی که می‌آد شهریه می‌ده ما به ازاش یه دانش‌آموزی رو مجانی ثبت‌نام کنیم یعنی هر کسی که شهریه می‌ده در واقع داره شهریه دو نفر رو می‌ده شهریه بچه خودش رو می‌ده یه بچه دیگری رو هم که شرایط خوبی نداره رو ما رایگان ثبت‌نام می‌کنیم چون این شهریه داده به شرطی که اولا اون بچه دوم بین 7 تا 12 سال باشه خیلی کوچیک نباشه خیلی بزرگ نباشه بعد هم اومده باشه که بمونه تو مدرسه یعنی پدر و مادرش تعهد بدن که


audio: j8IjyeXqH74_0037.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اولش چاپ سنگی بعد با خط نسخ بعد نستعلیق بعد دیگه از سال دوم حروف سربی تغییر می‌کنه فرمش تغییر می‌کنه تو چهار سال محتواش تغییر می‌کنه حالا وضعیت اجتماعی سیاسی ایران هم بسیار آشفته‌ست اون موقع به سال‌های احمدشاه می‌رسیم به سال‌های جنگ جهانی اول می‌رسیم نشریه عوض می‌شه محتوای تربیتیش می‌ره به سمت محتواهای دیگه جنگ دیگه


audio: j8IjyeXqH74_0039.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ولی از این نظر نگاه بهش جالبه که حتی توی این شکل گرفتن فرمش هم چیزای جالبی می‌بینیم بالاخره اینا جزو روزنامه‌های اوله که حالا همه‌شون هم از اول حداقل آدماش مذاق سیاسی ندارن این روزنامه کاریکاتور داره مثلا بالاخره یه روزنامه‌ایه در


audio: j8IjyeXqH74_0043.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
درباره مشکلات خانوادگی کاریکاتور داره تفاوت آموزش و جدید کاریکاتور داره یه چیزی داشت مثلا زنان می‌گفت مثلا انقدر مثال رمال پمال اینا نرین درباره اینا کاریکاتور داره وطن‌دوستی و نکات بهداشتی و اینا هم هست


audio: j8IjyeXqH74_0047.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و حالا غرغر کار نشریه رو هم می‌زنه که آره سخته و بار نرسیده و مثلا پول نیست و اینا که حالا تو خیلی از مجله‌ها معمول هم هست


audio: j8IjyeXqH74_0048.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
توی حرفاش غلط غلوط هم زیاد داره چون مثلا روزنامه‌نگاری‌ای نیست که به معنی اینکه سیستمی باشه و کنترل کیفیتی باشه و اینا تا خیلی وقت بعدش هم سروکله‌ش تو ایران پیدا نمی‌شه برای همین حرف پرت هم زیاده اونجا که مثلا بله شما خارج رو ببینی در ژاپن و انگلیس یک زن بی‌کار نیست مثلا خب حتما حرف بی‌اساسیه دیگه ولی اصل قصه‌ای که می‌خواد بگه اینه که زن‌ها اونجا در اجتماع حضور دارن


audio: j8IjyeXqH74_0050.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و به سبک گروه زیادی از روشنفکران عصر مشروطه ایشون هم چون داره با جامعه مذهبی صحبت می‌کنه راه رو خیلی جاها در این می‌بینه که به زبان مذهب بگه ما یه بار تو یه ویدیویی گفتیم که روشنفکران زمان مشروطه بعضیاشون فکر کردن این کار خوبیه یا حالا فهم‌شون اصلا ناقص بود از خیلی از مفاهیم مدرن مفاهیم بعد از عصر روشنگری حتی


audio: j8IjyeXqH74_0052.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
برای اینکه مثلا در جامعه مذهبی‌ها بخوان متحدی پیدا بکنن و این باعث یک کج‌فهمی‌هایی شد خوبی‌هایی داشت بالاخره متحد پیدا کرد بدی‌هایی داشت آسیب‌هایی داشت


audio: j8IjyeXqH74_0053.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
داستانش داستان مفصلیه ولی ایشون هم از اون گروهه گاهی حداقل یعنی می‌خواد بگه مثلا سواد و اینا واسه زن خوبه حدیث و روایت و این‌ها می‌آره گاهی عرفی استدلال می‌کنه می‌گه جامعه آینده رو زنا دارن تربیت می‌کنه پس اگه می‌خوایم مملکت آینده مثلا حسابی بشه نمی‌شه زن‌ها بی‌سواد بمونن


audio: j8IjyeXqH74_0054.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
از راه‌های مختلف خلاصه داره همون حرف خودش رو می‌زنه فازش هم تا جایی که من دیدم بیشتر از اینکه ناله و شکایت و شکوه قربانی باشه اینه که زن‌ها خودتون باید تلاش کنین


audio: j8IjyeXqH74_0055.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
به جای اینکه پیش رمال و جن‌گیر و اینا برین برین سواددار بشین برای تربیت بهتر بچه‌هاتون حتی رفتار بهتر با شوهرتون اینم باید سعی کنین خودتون سواد یاد بگیرین و این حق رو هم برای دختران‌تون بگیرین و بهشون بدین


audio: j8IjyeXqH74_0056.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
که سواد یاد بگیرن نگاه اجتماعی باید داشته باشین به وطن و به اقتصادش باید فکر کنین حتی تو این حد که مثلا به جای لباس خارجی بیاین لباس تولید داخل بخرین و حمایت از تولید کالای داخلی بکنید و از این حرفا به مردها و به دولت هم می‌گه شما وظیفه دارین حمایت کنین


audio: j8IjyeXqH74_0058.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
درباره این حرف می‌زنه که مثلا خانمی که بارداره رو جامعه و دولت باید حواسش بهش باشه جامعه رو تشویق می‌کنه به مراقبت سلامت جسم و روان زن حامله می‌گه در مملکت‌های پیشرفته انقدر ملاحظه زن حامله رو می‌کنن اگه زن حامله طرف یه نزاعی باشه حکومت ادعای طرف رو متوقف می‌کنه تا دوران حاملگیش تموم بشه


audio: j8IjyeXqH74_0060.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
می‌گه که این وضعیت قابله‌ها و ماماها و اینا رو رسیدگی بکنین مهارت‌شون رو رسیدگی کنین ماماهای آمریکایی، فرانسوی و آلمانی بیارین


audio: j8IjyeXqH74_0061.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
برن تو مدارس رسیدگی کنن به کار این قابله‌ها ازشون امتحان بگیرن هر کی کارش رو بلد نیست دیگه اجازه کار پیدا نکنه وگرنه زن‌هایی که زیر دست اینا کشته می‌شن هی تعدادشون زیاد می‌شه درباره تربیت فرزند می‌نویسه


audio: j8IjyeXqH74_0062.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
که اگر پولدار بودین بچه‌تون رو مثلا عادت ندین به امکانات زیاد و لباس گرون و این حرفا خیلی نکات تربیتی خانوادگی و اجتماعی اینا از زاویه بسیار نادری زاویه‌ای که همچین صدایی ما از اون موقع ایران من ندیده بودم و نشنیده بودم و خیلی برام جالب بود که این صدا هم بوده


audio: j8IjyeXqH74_0063.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و بالاخره آدم باید بدونه چه خبره دیگه مخصوصا که حالا گزارش می‌ده یعنی شرحی از وضعیت مدارس می‌ده آمار می‌ده چند تا دانش‌آموز چقدر قبول شدن زن‌ها مقاله می‌نویسن می‌فرستن برای نشریه مردهایی خودشون مقاله می‌نویسن می‌فرستن براش و یک زن پیشروییه خلاصه یک قرن پیش به امید ساختن جامعه‌ای که توش زنان و مردان


audio: j8IjyeXqH74_0065.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
تلاشی که واقعا نه خیلی خبر داره که می‌شه یا نمی‌شه نه خیلی امیدوار هست که بتونه ببیندش ولی تلاشش رو می‌کنه یک عکس ازش داریم تنها عکسی که ازش باقی مونده به نظر می‌رسه همینه خیلی هم زود از دنیا می‌ره 37 سالشه که از دنیا می‌ره عمر کوتاهی داره در زمان احمدشاه در زمان جنگ جهانی اول بر اثر بیماری قلبی می‌میره


audio: j8IjyeXqH74_0072.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
امروز در محوطه دانشکده کشاورزی کرجه که به عنوان آثار ملی هم ثبت شده کاخ سلیمانیه بهش می‌گن اعتبارش رو به‌خاطر همین دو تا دیوارنگاره یا دو تا سند تاریخی از اوایل دوره قاجار داره اینجا بیشتر


audio: j8IjyeXqH74_0076.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
کاخ سلیمانیه هم یه قصر ییلاقی تفریحیه با کلی باغ‌های وسیع و ساختمون و اینا اطرافش حصار بلندی هم دورش تالار بزرگش هم اینطوریه که آینه‌کاری داره و از این نقاشی‌ها داره


audio: j8IjyeXqH74_0077.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نزدیک سقف بالای دیوار یه پنجره‌های کوچیک شیشه رنگی هم داره حالا این شیشه رنگی‌ها نور رد می‌شه فضا درست می‌کنه اینا بماند داستانش


audio: j8IjyeXqH74_0078.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
به نقاشی‌ها می‌خوایم برسیم گفتیم تو کاخ سلیمانیه‌ست کاخ سلیمانیه من دقیقا نفهمیدم چرا بهش می‌گن سلیمانیه حالا یا می‌گن به مناسبت تولد سلیمان‌میرزا ساختنش


audio: j8IjyeXqH74_0079.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
یا اینکه مثلا می‌گن مصالحش رو از سلیمانیه آوردن یا اینکه می‌گن که یه فتحی یه شازده‌ای در سلیمانیه کرد یا حالا هر دلیل دیگری همه جورش رو گفتن واقعا


audio: j8IjyeXqH74_0080.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ولی اینجا رو می‌سازن و آقای سلیمان‌میرزا هم که بعدا می‌شه حاکم کرج اینجا می‌شه کاخش و می‌ده روی یکی از دیوارها دیوار یکی از تالارها صف سلام فتحعلی‌شاه رو نقاشی کنن


audio: j8IjyeXqH74_0081.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
صف سلام مراسم سلام و اینا مراسمیه که از دوره فتحعلی‌شاه باب شده دیگه خودش البته ایشون زندگی کوتاهی داره اینجا


audio: j8IjyeXqH74_0084.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
یعنی ولیعهد توسعه‌خواه و نوگرای ایران شاه نمی‌شه به جاش پسرش، محمدمیرزا شاه می‌شه می‌شه محمدشاه که اساسا اصلا یه آدم دیگریه و یه فاز درویشی و خیلی خسته و این‌هاست و خب ایران هم به راه دیگری می‌ره


audio: j8IjyeXqH74_0085.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
بعد هم چند تا پسرای فتحعلی‌شاه اینجا ادعای سلطنت دارن و اینم طبق رسم قدیمی می‌ده کورشون می‌کنن و زندان می‌ندازن و اینا این سلیمان‌میرزا هم کاخ سلیمانیه رو می‌ذاره و می‌ره


audio: j8IjyeXqH74_0086.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
صاحب کاخ می‌ره کاخ هم می‌مونه و کم‌کم خراب می‌شه امروز که ما داریم صحبت می‌کنیم از اون مجموعه یه ساختمونی باقی مونده بود چند تا باغچه اطرافش یه برج 5 طبقه‌ای هم ضلع شرقیش بوده اونم همکفش فقط مونده اونم از قرار ویرانه


audio: j8IjyeXqH74_0087.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
این داستان خود کاخه حالا داستان نقاشیش چیه؟ نقاشی دیواری که می‌خوایم بگیم اینو آقای عبدالله‌خان نقاش‌باشی کشیده روی دیوار شاه‌نشین


audio: j8IjyeXqH74_0091.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نقاشیش رو یه کسی کشیده که احتمال زیاد از نزدیک دیده بودتش از نزدیک که حالا اون موقع دیگه همه همدیگه رو از نزدیک می‌دیدن از دور که دید نداشتن به همدیگه که ایشون هم دیده بوده اینو کشیده


audio: j8IjyeXqH74_0092.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نقاش هم نقاشیه که ازش نقاشی‌های معروف دیگه هم دیدیم این پرتره فتحعلی‌شاه رو هم ایشون کشیده هم هنرمند بوده هم احتمالا معمار ارشد پروژه‌های سلطنتی بوده اینطوری که من از این توضیح حکمش می‌فهمم


audio: j8IjyeXqH74_0098.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
یه حکومت محدودی داره بعد باز دوباره جنگ داخلی داره یعنی از بعد از افتادن اون پادشاهی بزرگ هی تلاش شده که با فتوحات و لشکرکشی و اینا اون مدل پادشاهی احیا بشه


audio: j8IjyeXqH74_0100.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نتونسته بودن مدل خودشون هم نه مدل حکومت نادر که جدید بود در ایران دوام داشت نه شکل حکومت کریم‌خان که به قول آقای طباطبایی بیشتر رفتارش مثل کدخدای فارس بود تا شاه ایران


audio: j8IjyeXqH74_0103.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اینطوریه که قاجارها می‌آن اشتباهه که فکر کنیم قاجارها فقط با شمشیر و فقط با حمایت ایل خودشون آمدن بالا


audio: j8IjyeXqH74_0104.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
قدرت‌شون ساختارشون رو تحکیم کرد به قول عباس امانت از جمله با همکاری با دیوان‌داران نظام قبلی یعنی زندیه و بعد طبقه جدیدی که داشتن رو می‌اومدن داشتن قدرت می‌گرفتن طبقه علما یا آخوندها اینایی که در دوران صفویه بودن در دوران نادر و کریم‌خان به حاشیه رفته بودن


audio: j8IjyeXqH74_0105.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
قاجارها دوباره داشتن اون سنت رو احیا می‌کردن مشروعیت‌شون رو از اینم می‌گرفتن از این هم می‌گرفتن که آره ما هم توی قزلباش‌ها بودیم ما هم در کنار صفویان بودیم ما هم یاد و خاطره پادشاهان باستانی ایران رو زنده می‌کنیم شاهنامه و از ایران می‌خوایم دفاع کنیم در برابر توران و روم و یعنی همزمان هم عثمانی و هم قبایل ترک‌تبار آسیای مرکزی


audio: j8IjyeXqH74_0106.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
این داستان سیاسی‌شون بود داستان هنر و فرهنگ‌شون فازی بود که بیشتر از جنوب ایران الهام می‌گرفت شاید یه جایی من خوندم به‌خاطر اینکه فتحعلی‌شاه قبل از اینکه پادشاه بشه


audio: j8IjyeXqH74_0109.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نهاد سلطنت در ایران دوره مدرن اینطوری بازتعریف شد از جمله در پیوند مردمان ایلیاتی با مردمان شهری از جمله علمای اصولی یا آخوندها و بعد جالبه حالا این ربطی به این عکسه نداره ولی جالبه در ادامه قرن 19 وقتی که می‌بینیم یه حرکتای مخالفی جلوی قاجار درست می‌شه حرکت‌های اجتماعی درست می‌شه مثل جنبش بابی اونم عملا هر دو تای این پایه‌ها


audio: j8IjyeXqH74_0112.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
بدون اینکه حواس‌مون باشه تاریخی که بلدیم بسیاریش به دست کسانی روایت شده که تاریخ رو با یه برنامه‌ای تعریف کردن برامون


audio: j8IjyeXqH74_0116.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
چیز داره موضع دارن نسبت به قاجار و این باعث شده که ما تصویرمون تصویر واقعی نیست تصویریه که تعریف می‌شه برای اینکه به یه نتیجه‌ای برسه


audio: j8IjyeXqH74_0117.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
کار سختیه ولی به نظرم خیلی لازمه که تلاش کنیم که این لایه‌ها رو بزنیم کنار یه بار دیگه تاریخ رو ببینیم


audio: j8IjyeXqH74_0118.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
معنیش هم این نیست که شاهان قاجار بی‌کفایت و پرت و اینا نبودن چون عموما بودن هرچی بیشتر می‌خونیم می‌بینیم که بودن عموما


audio: j8IjyeXqH74_0119.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ولی موضوع این نیست موضوع اصلا اینه که از این قضاوت‌های یه خطی که بی‌کفایت بود و اینا رد بشیم بتونیم تصور کنیم درباره چه جامعه‌ای و چه ایرانی داریم صحبت می‌کنیم ابتدای قرن 19


audio: j8IjyeXqH74_0120.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
درباره یک دوره پرآشوبی داریم حرف می‌زنیم بدون دولت مرکزی یک دوره ملوک‌الطوایفی اصطلاحا هر گوشه‌ای خانی ادعایی داره


audio: j8IjyeXqH74_0122.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
دوباره اینجا اساسا کشوری درست می‌کنه یعنی نقشه ایران اواخر قرن 18 رو نگاه کنی یه همچین چیزیه یه تیکه‌ش هم دست قاجارهاست معلوم نیست که این کشور ایران دوباره درست می‌تونست بشه اگر که آقامحمدخانی نبود


audio: j8IjyeXqH74_0123.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
که هم بیشتر به این سرزمین رو یکپارچه کرد دوباره و هم قدرت رو تونست تثبیت کنه یه طوری که جانشینانش تونستن بیشتر از یک قرن حکومت کنن


audio: j8IjyeXqH74_0124.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و کمابیش یکپارچه نگه دارن کشور رو و البته طوری اداره کردن که از تو تحلیل رفت و تحلیل رفت و بسیار بسیار ضعیف شد


audio: j8IjyeXqH74_0126.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
شروع کردن یه تصویری از خودشون ساختن فقط داستان اون شمشیره نیست شروع کردن یک پروپاگاندایی رو یک پروژه تبلیغاتی رو اجرا کردن


audio: j8IjyeXqH74_0129.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
مثل اینه که در چشمه‌علی ری هست که شکوه شاهان باستان رو قراره یادآوری کنه یا اینکه پول بدن یکی شعر بگه در سبک شاهنامه با یه فازی که اصلا انگار ایرانه که جنگ‌های ایران و روس رو پیروز شده می‌گه بسی گفتم ایران نه هند است و روم ندیده کسی کام زان مرز و بوم در حالی که برده قفقاز رو رفته دیگه درباره چی رجز می‌خونی؟


audio: j8IjyeXqH74_0132.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
به اینکه یه تصویر خوب و مطلوبی از خودش بده از زمان کنسولی تا امپراتوری چیکار می‌کرد؟ با روزنامه خریدن با رو تئاتر رفتن اثر گذاشتن با نقاشی‌هایی که سفارش می‌داد


audio: j8IjyeXqH74_0138.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
در یکی با معصومیت جوانی رو برجسته کردن در یکی پیری و خردمندی رو برجسته کردن و اینطوریه که این تصویر از آقامحمدشاه خلق می‌شه


audio: j8IjyeXqH74_0141.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
کلاه کیانیه تاج کیانیه فکر می‌کنم با تزیینات زمرد سرشه حمایلش با یه طرح گل و گیاه خنجری با دسته میخ‌کوب شده بسته شده


audio: j8IjyeXqH74_0142.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
بر تخت نشسته با زیورآلات شاهانه یک دستش به قبضه شمشیره یک دست دیگه‌ش هم این نی‌پیچ قلیون زیباییه که در کنارشه قلیون چرا دستشه اونم تو تصویر به این مهمی‌؟ که می‌خواد حکم مشروعیت خانوادگی ایل قاجار رو مثلا بگیره و نشون بده و اینا


audio: j8IjyeXqH74_0154.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
چون قلیون شاهه می‌گم قلیون واسه همه مهم بوده حالا همه که البته نمی‌تونستن قلیون بکشن مردم عادی بیشتر چپق می‌کشیدن اونایی هم که می‌تونستن یا پوست نارگیلی، کدویی کوزه سفالی چیزی تو اون می‌کشیدن


audio: j8IjyeXqH74_0155.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
شاه ولی تو یه چیز که اینطوری می‌کشید که حالا قل‌قل هم که می‌کنه خیلی قل‌قل شاهانه باشه و خیلی قشنگ‌تر باشه نی قلیونش هم از این نی پیچه از این نی بلنداست اینم از ابداعات زمان شاه‌سلطان‌حسین صفویه که مثلا شاه نشسته تو کالسکه بتونن از پنجره نی رو بدن تو بکشه که یه وقت کمبود و مشکلی پیش نیاد


audio: j8IjyeXqH74_0158.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
آقامحمدخان که قلیون داره مرد جنگی هم هست و همه‌ش رو اسب هم هست و اینا خب طبعا این نی‌مارپیچی هم به دردش می‌خوره


audio: j8IjyeXqH74_0159.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
این نفر اصلی این تصویره طبعا ولی خب تصویر فقط ایشون نیست می‌بینین برادراش هستن بزرگان قاجار، ولیعهد ولیعهد باباخان یا بعدا فتحعلی‌شاه بعدی ایشون هست


audio: j8IjyeXqH74_0161.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
که شاید مثلا یه نشانی از صلح و دوستی بین قاجار و زنده که دیگه اون قضیه کور کردنا و جمجمه کوه کردنا و این‌ها رو ازش رد بشیم


audio: j8IjyeXqH74_0164.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
تو همین نقاشیا هم تفاوت‌های آقامحمدشاه و فتحعلی‌شاه مشخصه دیگه تفاوت تو تصویرشون هست برای همین یک نماییه از تفاوت‌هایی درباره‌شون


audio: j8IjyeXqH74_0166.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
تا اصلا همین ذائقه نقاشی و بزمی و اینا که خیلی متفاوته با اون چادرنشینی و همیشه در جنگ بودن آقامحمدشاه در دربار فتحعلی‌شاهه که پروتکل‌های دقیق می‌آرن و مراسم سلام و آداب فلان و نگهبان چه کنه و غلامان چه کنن و اصلا لباس‌ها رو نگاه کنین جزئیات و زرق‌وبرقش رو نگاه کنین


audio: j8IjyeXqH74_0167.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و مرکز زرق‌وبرق هم خود شخص شاهه کانونش خود شاهه یک شاهی رنگارنگ با انبوهی از ریش چشم سرمه کشیده و دست حنا گذاشته و لباس همچین ابریشم و جواهردوز تاج کیانیش هم حتی با مال آقامحمدشاه فرق می‌کنه


audio: j8IjyeXqH74_0169.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
یا پرتره تمام‌قد یا از همین نشسته روی تخت خورشید یا تخت طاووس بعدی رو بازوی راستش الماس 112 قیراطی تاج ماه و بازوی چپش دریای نور و شمشیر چنان و گرزی چنین این کجا واقعا اون آقامحمدشاه چادرنشین کجا این کجا کریم‌خان کجا


audio: j8IjyeXqH74_0170.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
به قول عباس امانت به قدرت‌های اروپایی و به همسایه‌ها داره پیغام می‌ده ببین همه جواهرات دست منه همه‌ش رو بستم به خودم همه قدرت یعنی دست منه همه قدرت زیر همین تاج کیانی جمع شده پیامش اینه خیلی مشخصه که قاجار داره اینجا خودش رو تثبیت می‌کنه به عنوان یک نظام جدید با زنده کردن نمادها و یادهایی از ایران باستان از شاهنامه، از ساسانیان


audio: j8IjyeXqH74_0173.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
همه اینا رو اینجا می‌تونیم ببینیم حتی همین نشون دادن شازده‌های قاجار رو یه بار دیگه هم گفتیم این به جبران بی‌فرزندی آقامحمدخان که بنیان‌گذار قاجاریه بود فتحعلی‌شاه کوشش بسیار کرد در تولید مثل


audio: j8IjyeXqH74_0174.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اینم مثلا موضوع حرمسرا و چقدر زن داشت و چقدر بچه درست کرد و اینا موضوع جوک بوده خیلی وقتا برای ما ولی خب درسته ویژگی شخصی خودش و خانواده‌ش هم هست ولی پشت اینم باز می‌شه اون پروژه تقویت پادشاهی رو دید


audio: j8IjyeXqH74_0178.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
این یه تعدادی از این شازده‌ها رو هم خلاصه تو این نقاشی‌ها می‌بینیم من خودم این نقاشیه رو هیچ‌وقت از نزدیک ندیدم متاسفانه خیلی دوست دارم ببینم شما اگر دیدین چیزیش جالب بوده براتون بگین من خیلی خوشحال می‌شم بخونم


audio: j8IjyeXqH74_0179.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اگر هم ندیدین و امکانش رو دارین که پیشنهاد می‌کنم حتما ببینین مثل همین مثلا فیلم و مستند و روزنامه و کتاب و اینا اینم یه جور منبع تاریخیه دیگه منتها حواس‌مون باشه این تاریخه اونجوری که حکومته می‌خواسته نشون بده اصلا برای همین کشیده شده که در آینده ما بریم ببینیم با این ملاحظه باید دیدش


audio: j8IjyeXqH74_0181.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اینم خلاصه از عکس دوم و اما عکس سوم این چیه؟ این یه تعدادی آدمن دارن یه تعداد دیگه رو می‌زنن زنجیر بستن گردن‌شون شلاق‌شون می‌زنن


audio: j8IjyeXqH74_0183.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
دوروبر مشروطه‌ایم اینا کی‌ان که چوب می‌خورن؟ اینا اوباشی هستن که آدم کشتن اگر آدم کشتن چرا چوب می‌خورن؟ حکم قتل که قصاص بوده که چرا اینا حکم‌شون شلاقه و زندان؟ چون تو مسیر زندان هم هستن


audio: j8IjyeXqH74_0186.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
زرتشتی حامل مشروطه؟ مگه زرتشتی‌ها در مشروطه فعال بودن؟ بله فعال بودن زرتشتی‌ها کم بودن از هر هزار ایرانی شاید یه دونه زرتشتی بود


audio: j8IjyeXqH74_0187.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ولی به نسبت جمعیت‌شون نقش‌شون در مشروطه مهم بود هم فکری و هم مالی حتی بیشتر از بقیه اقلیت‌های دینی بیشتر از بعضی از بقیه اقلیت‌های دینی توی سنت‌های آموزه‌های دینی‌شون سنت آزادی‌خواهی بود در دوران پر از سختی زمان قاجار میل به آزادی بیشتر هم شده بود توی آرمان‌های مشروطه صحبت از برابری همه ایرانی‌های مسلمان و غیرمسلمان هم می‌شه زرتشتی‌ها جذب می‌شن یه بخشی‌شون


audio: j8IjyeXqH74_0190.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
قرن‌ها زرتشتی‌ها تحت ظلم بودن مخصوصا اون جاهایی که حکومت ایران با علمای شیعه رابطه‌ش و پیوندش نزدیک‌تر و قوی‌تر می‌شد


audio: j8IjyeXqH74_0192.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
از حالا داستان‌های مهاجرت اجباری زمان شاه‌عباس که بهشون می‌گفتن یا دین‌تون رو عوض می‌کنین یا مهاجرت می‌کنین وگرنه کشته خواهید شد که می‌بردن‌شون به سده اصفهان و اونجا زیر ستم جزیه‌بگیرای دولتی و راهزنی راهزن‌های غیردولتی بودن بدون هیچ حمایت و محافظتی


audio: j8IjyeXqH74_0195.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و بعد اصلا مجازاتی هم نمی‌شد نهایتش می‌گفتن دیه باید بده دیگه مسلمون که نکشته که باید دیه بده خیلی داستان هست از اینکه زرتشتی‌ها یا به زور مسلمان می‌شن


audio: j8IjyeXqH74_0197.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
مواردی بود زن و بچه‌شون رو می‌دزدن مجبورشون کنن که مسلمون بشن خیلی رفتارای تبعیض‌آمیز سیستماتیک از جزیه تا اینکه این‌ها نجس هستن یه چیز عجیبیه واقعا و یه نمونه خب تاسف‌برانگیزیه از به رسمیت نشناختن دیگری در فرهنگ ما


audio: j8IjyeXqH74_0198.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
که به درجات مختلف و در جاهای مختلف در فرهنگ سیاسی اجتماعی ایران بوده و هست نمونه‌هاش رو خیلی جاها می‌شه دید دیگه


audio: j8IjyeXqH74_0201.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اواخر قرن 19 دهه آخر قبل از مشروطه این یه چیزایی درباره یزد تعریف می‌کنه می‌گه زرتشتی‌ها تو یزد اجازه ندارن عینک بزنن


audio: j8IjyeXqH74_0202.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
انگشتر می‌گه یه زمانی اجازه نداشتن استفاده کنن کمرشون رو باید ببندن یه چیز زنار احتمالا کمربند کلفت زردی می‌گه باید ببندن یا لباس‌شون باید یه طوری باشه که معلوم بشه چیه کفش و کلاه‌شون باید کهنه باشه جوراب سفید اجازه ندارن بپوشن


audio: j8IjyeXqH74_0205.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
مسلمون‌ها در خونه‌شون دو لنگه‌ست اینا باید در خونه‌شون یه لنگه باشه خونه‌شون بادگیر نمی‌تونه داشته باشه


audio: j8IjyeXqH74_0206.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
یه چیزای عجیب غریبیه واقعا می‌گن سال 1900 یه زرتشتی پولداری یه پول خوبی می‌ده به مجتهد و حاکم که اجازه بگیره بادگیر بتونه بسازه تا 1860 حق تجارت و کسب نداشتن


audio: j8IjyeXqH74_0207.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
برا همین زیرزمینی قایم می‌کردن و یواشکی می‌فروختن و حالا اینایی که می‌گیم مشاهدات یک نفره و مال یک شهره ولی می‌دونیم که گسترده‌تر بوده


audio: j8IjyeXqH74_0208.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
این منع تجارت و دادوستد که معنیش یعنی این می‌شه که بچسبید به کشاورزی و بنایی کار دیگری نمی‌تونین بکنین اینا جاهای دیگه هم بوده محرومیت‌هایی که از قبل از دوره صفویه‌ست و هست هست تا زمان ناصرالدین‌شاه هم هست از زمان ناصرالدین‌شاه دولت شروع می‌کنه یه خرده انگار وضع رو بهتر کردن


audio: j8IjyeXqH74_0210.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
پارسیان هند که وضع‌شون خوب بوده می‌آن و کمک‌هایی می‌کنن و خلاصه یه حرکت‌هایی می‌شه پارسیان هند زرتشتیان ایرانی‌تباری بودن


audio: j8IjyeXqH74_0211.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
که وقتی که اسلام می‌آد به ایران اینا نیاکان‌شون می‌رن به شرق و می‌رن به هند اونجا هستن و همچنان هم هستن حالا این فشارها و محدودیت‌ها رو که می‌گیم خب مشخصه که خیلی مستعد و آماده هستن برای تغییری به سمت آزادی یه سری تلاش‌های سیاسی می‌کردن که حقوق مساوی بگیرن مشروطه هم دنبال نظام پارلمانی بود


audio: j8IjyeXqH74_0213.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و زمینه‌ساز حضور اقلیت‌ها شد از جمله زرتشتیان اینا رفتن ارتباط گرفتن مستقیم با رهبران فکری سیاسی مشروطه بعد از مشروطه هم مجلس شورای ملی درست شد گفتن اقلیت‌های مذهبی هم بیان


audio: j8IjyeXqH74_0214.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ارامنه و کلیمیان گفتن که همین دوتا آخوندا سید طباطبایی و سید بهبهانی اینا بشن مدافع ما مدافع حقوق ما بشن زرتشتیا گفتن که نه ما در مجلس یک صندلی می‌خوایم و موافقت هم شد و ارباب جمشید جمشیدیان ارباب جمشید معروف از بزرگ بازرگانان و ثروتمندان و ملاکان مشهور زرتشتی دوره قاجار


audio: j8IjyeXqH74_0215.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
می‌شه اولین نماینده زرتشتیا در مجلس دوره دوم هم کیخسرو شاهرخ می‌آد معروف به ارباب کیخسرو شاهرخ تا دوره دوازدهم هم ایشون می‌مونه نماینده زرتشتی‌هاست آدم بسیار مهمی هم هست ارباب کیخسرو بعدا می‌شه بنیان‌گذار شبکه تلفن سراسری در ایران بانی کتابخونه مجلس


audio: j8IjyeXqH74_0218.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اینا ولی چیزاییه که بعد از مشروطه بهش رسیدن زرتشتی‌ها در خود دوران مشروطه چی؟ اون دوران گفتیم فعال بودن، یعنی چی؟ یعنی مثلا روزنامه حبل‌المتین که هند چاپ می‌شد اینا پشتیبانی می‌کردن ازش وقتی ممنوع شد پارسیان هند اینا رو جاساز می‌کردن تو جنس و اینا وارد ایران می‌کردن


audio: j8IjyeXqH74_0219.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
توی ایران هم زرتشتی‌هایی که امکانش رو داشتن تجارت‌خونه‌ای داشتن مثل همین تجارت‌خونه‌های جمشیدیان و جهانیان و اینا


audio: j8IjyeXqH74_0224.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
مشروطه‌خواهی فعال که در تهران تجارت‌خونه داشت و وضعش هم خوب بود و کمک هم می‌کرد به مشروطه‌خواهان پول و اسلحه و اینا بعد پادشاه ضدمشروطه ایران مشتی رند را سیم داد


audio: j8IjyeXqH74_0229.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
این یک تنشی می‌شه تو ختمش رسم نیست تو ختم زرتشتی‌ها مسلمونا برن ولی تو ختم ایشون مسلمون‌های زیادی می‌رن فرداش یه عده‌ای راه می‌افتن می‌رن مجلس که قاتلین فریدون پارسی باید مجازات بشن انجمن پارسیان هند هم می‌آد وسط تحقیقات می‌کنن که کی بود کی نبود می‌رسن که یک سری اشراری بودن که به تحریک محمدعلی‌شاه قاجار این جنایات رو کردن


audio: j8IjyeXqH74_0231.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
که قبلش هم یه حرکت‌هایی کرده بودن دوره دوره استبداد صغیره دوره‌ایه که پادشاه می‌خواد مشروطه رو هل بده عقب اختلاف سنگینی هست بین مجلس مشروطه و دربار محمدعلی‌شاه


audio: j8IjyeXqH74_0235.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
و عربده‌کشی و تظاهرات علیه مشروطه و علیه مجلسی‌ها و اینا بعدا معلوم می‌شه که اینایی که فریدون رو کشتن همونایی‌ان که رفته بودن توپخونه شلوغ کرده بودن


audio: j8IjyeXqH74_0237.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
علمای شیعه که اونا هم بعضیاشون تو مشروطه‌خواه‌ها بودن می‌گن که نمی‌شه که نمی‌شه مسلمانی رو به جرم قتل یک زرتشتی قصاص کرد


audio: j8IjyeXqH74_0238.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نهایتش دیه‌ست و این می‌شه یک موضوع اختلافی مهمی‌ از یه طرف آخوندای مشروطه‌خواه از یه طرف بقیه مشروطه‌خواهان یا گروه‌های دیگری از مشروطه‌خواهان انجمن‌ها و مجلس و انجمن پارسیان و این‌ها


audio: j8IjyeXqH74_0239.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
آخرش مجتهدین خارج از مجلس می‌گن که باشه اینا رو شلاق‌شون بزنین و بندازین‌شون زندان ولی به جرم اون بلوا و عربده‌کشی و اینایی که در توپخانه کرده بودن نه به جرم قتل زرتشتی


audio: j8IjyeXqH74_0241.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
می‌آرن‌شون جلوی عدلیه مردم هم جمع می‌شن یکی 300 تا شلاق هم به اینا می‌زنن و زنجیری به گردن‌شون و بعدشون هم می‌برن‌شون قلعه کلات برای زندانی شدن


audio: j8IjyeXqH74_0242.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
این مسئله مهمی می‌شه برای ایران مسئله تازه‌ایه بعد از قرن‌ها اونطوری که تاریخ نشون می‌ده حداقل از شروع دوره صفوی تا اون روز این اولین باره که مسلمانی برای قتل یک زرتشتی مجازات می‌شه که البته در واقع برای اون مجازات نمی‌شه به یک معنی دیگه


audio: j8IjyeXqH74_0244.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
نه فقط یکی مثل شیخ فضل‌الله نوری انتقاد می‌کنه می‌گه این نقض قانون قصاص اسلامیه این ستم در حق مسلمان‌هاست


audio: j8IjyeXqH74_0245.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
بلکه آخوندهای مشروطه‌خواه هم سخت‌شونه به‌خاطر اینکه یک تضادی شده بین احکام دین و اهداف اصلی مشروطه‌خواهان یعنی آزادی و برابری انسان‌ها راه‌حل بینابینی و مصالحه‌ای که اونجا بهش می‌رسن اینه که اینا مجازات بشن


audio: j8IjyeXqH74_0247.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
ما الان ممکنه فکر کنیم مثلا این مصالحه خوبی نیست اگر تجددگرا باشیم ممکنه فکر کنیم باید شفاف‌تر و شجاعانه‌تر برای همون قتل مجازات می‌شدن


audio: j8IjyeXqH74_0248.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
اما اگر برگردیم تاریخ رو ببینیم برای کسانی که در این دوران برای برابری ایرانیان تلاش می‌کردن و براشون مهم بود


audio: j8IjyeXqH74_0255.opus
source: youtube
source_id: j8IjyeXqH74
invalidation: VALID
text:
من سعی کردم از داستان پشت این سه تا عکس یه چیزایی رو که هم عکسا رو برای خودم جالب‌تر کرد تثبیت کرد بیشتر توی ذهنم تعریف کنم و هم اینکه به کمک این عکس‌ها یه خرده‌ای برم ببینم که درباره گذشته ایران چه جاهایی هست که درباره‌ش چیزی نمی‌دونم و فکر می‌کنم که یه چیزای بیشتری دستم آمد


audio: gQTA0xpjMIs_0001.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
انگلیسی‌ها از طریق کمپانی هند شرقی کلی تریاک قاچاق کردن به چین هم اقتصاد چین رو به هم ریختن هم جامعه رو به هم ریختن مشکل اجتماعی درست کردن اعتیاد به تریاک، همه چی بعد هم منجر شد به جنگ‌های تریاک که یکی از نقاط خیلی مهم در تاریخ رابطه‌ی چین با غرب این ویدئو رو اگه کامل نگاه کنید توش ظرف سیزده چهارده دقیقه داریم توضیح می‌دیم که همه ماجرای جنگ تریاک چی بود؟ چی شد شروع شد؟ چطوری ادامه پیدا کرد؟ و نتیجه‌اش چی بود؟


audio: gQTA0xpjMIs_0003.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
تاریخ چین پر از فراز و فروده بارها قوی بودن چینی‌ها بعد ضعیف شدن یکی از دوره‌های طولانی افول چین قرن نوزدهمه که بهش می‌گن قرن تحقیر خیلی اوضاع چین بد بود در طول قرن 19 و بعدش تا اوایل قرن بیستم بعدش هم که می‌دونیم جنگ‌های داخلی شد و بعد هم مائو آمد و شد جمهوری خلق چین توی این ویدیو می‌خوایم ولی درباره‌ی قرن 19 حرف بزنیم چی شد که بهش می‌گن قرن تحقیر؟


audio: gQTA0xpjMIs_0004.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
یکی از مهم‌ترین اتفاقاتش در واقع دو تا از مهم‌ترین اتفاقاتش دو تا جنگ بزرگ بودن به نام جنگ‌های تریاک بین چین و بریتانیا که در هر دو هم چین شکست خورد بد هم شکست خورد چی بود قصه‌ی جنگ‌های تریاک؟ چین تا اون موقع درش بسته بود روی دنیای غرب دنیای غرب هم که می‌گیم در واقع داریم درباره‌ی قدرت‌های استعماری اون روز صحبت می‌کنیم دیگه قرن نوزدهه، بریتانیا داره قدرتمندترین کشور دنیا می‌شه


audio: gQTA0xpjMIs_0005.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
قدرت و ثروت طبقه‌ی متوسط و هی اینا پولدارتر می‌شن حالا بیشتر احتیاج دارن به این چیزهای ظریفی که از چین میاد ابریشم میاد از چین، پارسلی میاد این ظروف چینی سرامیکی معمولا سفیده نقش و نگار آبی و اینا دارن چای میاد، اینا واردات بریتانیا هستن از چین منتها گیر انگلیسی‌ها اینه که خب ما می‌ریم اینا رو میاریم بعد به جاش چی می‌تونیم به چینی‌ها بفروشیم؟ هیچی چین هیچی ازینا نمی‌گرفت


audio: gQTA0xpjMIs_0006.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
هم خیلی خودکفا بود همین که واقعا مرز‌هاش رو نمی‌خواست باز کنه اصلا نمی‌ذاشت این بازرگان‌های خارجی بیان توی کشور یه بندری رو اون پایین مشخص کرده‌بود همین بندر گوانگ‌ژو می‌شه و الان در نزدیکی هنگ‌کنگه می‌گفت همین‌جا بیاین جنس رو بگیرین پول رو بدین، برین انگلیسی‌ها، تجار انگلیسی اینا ناراضی بودن دولت انگلیس هم ناراضی بود که از اون سر دنیا میایم اینجا پول، نقره، طلا، این چیزها رو می‌دیم می‌ره و فقط جنس می‌گیریم می‌ریم هیچی نمی‌تونیم به اینا بفروشیم


audio: gQTA0xpjMIs_0007.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
یه چیزی باید باشه که اینا بتونن از ما بخرن دیگه چه کنیم؟ چه نکنیم؟ تصمیم گرفتن که بیان تریاک بفروشن به چینی‌ها تریاک چیزیه که خودش بازار خودش رو بعدا درست می‌کنه دیگه کم‌کم اینا هم تریاک زیاد داشتن یعنی خودشون که نداشتن که اصلا ممنوع بود، در انگلستان هم ممنوع بود ولی در هند کلی می‌کاشتن در هند زیاد بود هند هم دست انگلیس‌ها بود شروع کردن اینا قاچاقی تریاک رو رسوندن به چین قاچاقی فروختن به یه سری بازرگان‌های چینی


audio: gQTA0xpjMIs_0008.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
و پخش کردن توی یک بازار زیرزمینی در چین یه مدتی آوردن و فروختن و آوردن و فروختن تا این‌که کم‌کم اعتیاد در چین فراگیر شد کشوری به اون بزرگی، به اون پرجمعیتی اسیر افیون شد چینی‌ها مواجه شدن با بحران مواد مخدر بحران سنگین مواد مخدر آمدن اول گفتن که مالیات بذاریم مصرف کم بشه گذاشتن، خیلی اثر نداشت امپراتور اومد گفتش که


audio: gQTA0xpjMIs_0009.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
اصلا تجارت تریاک نه‌تنها ممنوعه بلکه اصلا دیگه هر تجارت خارجی فعلا ممنوعه کنسله، ببینیم با این بلای خانمان‌سوزی که سرمون اومده چه باید بکنیم واقعا هم دردسر بزرگی بود می‌گم این جوری نبود که تریاک نباشه در چین تریاک از صد سال پیشش بود ولی محدودیت واردات بود کنترل شده بود خیلی خبری نبود 200 جعبه در سال مثلا می‌تونستن تریاک بیارن در چین ولی در زمان امپراتوری همین آقای دائو گوآنگ که الان با این بحران مواجه شده بود


audio: gQTA0xpjMIs_0010.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
وارداتشون رسیده بود به 30 هزار جعبه 200 جعبه 30 هزار جعبه جنس هم جنس خوب مارکتینگشون هم خیلی خوب کار کرده بود انگلیسی‌ها و این بلا آمده بود سر چین درباره‌ی کی داریم صحبت می‌کنیم؟ اوایل قرن 19


audio: gQTA0xpjMIs_0012.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
ایناست که این مسئله‌ها شروع می‌شه چینی‌ها راه‌های مختلفی رو رفتن خیلی مفصله جزئیاتش رو کاری نداریم یه جای دیگه نامه نوشته یکیشون به ملکه که آخه بابا سم میاین می‌فروشین به ما سم به ما می‌فروشین که به جاش چایی بگیرین؟ این چه کاریه؟ سعی کرد وجدانش روی یه خرده‌ای قلقلک بده جوابی نیامد آمدن اینجا مجازات اعدام گذاشتن واسه خیلی از جرایم مربوط به تریاک ولی بازم این دلال‌های انگلیسی یه طوری تریاک رو به بازار چین می‌رسوندن این‌طوری دیگه تنش کم‌کم بالا گرفت


audio: gQTA0xpjMIs_0013.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
و می‌دونیم این رو از مطالعه‌ی تاریخ که وقتی تنش خیلی بالا می‌گیره شرایط وقتی این‌طوری آماده می‌شه دیگه همه چی مهیای اینه که یه جرقه‌ای بیاد و بزنه و جنگ شروع شه در انگلیس فضاسازی رسانه‌ای و پارلمان و اینام شروع شد افکار عمومی رو آماده کردن که آره این چینی‌ها با ما اونجا بدرفتاری می‌کنن و خشونت کردن و اینا و یادمون باشه دوباره انگلیس خیلی قویه نیروی دریایی فوق‌العاده قوی‌ای داره اون موقع


audio: gQTA0xpjMIs_0014.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
خیلی خیلی قوی‌تر از چین نهایتا کار رسید به اینجا که در 1840 ناوهای انگلیسی کشتی‌های بزرگ انگلیسی خودشون رو رسوندن به چین و این شد جنگ اول تریاک از همون جنوب چین شروع کردن به حمله کردن آمدن و گرفتن و زدن و شانگهای سقوط کرد و نانکینگ یا همین نانجینگ سقوط کرد و چینی‌ها زیاد هستن واقعا عده‌شون زیاده ولی تکنولوژ‌یشون خیلی عقبه اینا با کشتی‌های بخار آمدن ترکوندن واقعا چینی‌ها رو


audio: gQTA0xpjMIs_0015.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
تا این‌که امپراتور بالاخره دید اوضاع خیلی نامساعده در 1842 تسلیم شد تسلیم شد چین نشستن پای یک توافقی، یک قراردادی به نام معاهده‌ی نانکینگ یا نانجینگ خیلی هم پیمان تحقیرآمیزی بود برای چینی‌ها در نتیجه‌ی این پیمان چینی‌ها هنگ‌کنگ رو یکی از بنادر جنوبی بسیار مهمشون رو برای همیشه دادن به بریتانیا فکر کن شما یکی از بندر‌هاشون رو مجبور شدن بدن به یک کشوری اون سر دنیا


audio: gQTA0xpjMIs_0016.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
به جز این، تجارت تریاک هم برای صد سال باز شد برای بریتانیا از 5 تا از بندر‌ها و گفتن هر شهروند بریتانیا هم در چین اگر جرمی مرتکب بشه باید ببرنش همون جا بریتانیا محاکمه کنن و عوارض صادرات و واردات هم برای تجار انگلیسی آمد پایین و حالا چیزهای دیگه شکست خورده بود چین دیگه و واقعا امتیازات زیادی داد کی؟ 1842 یعنی ظرف دو سه سال


audio: gQTA0xpjMIs_0017.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
بلای خانمان‌سوز اعتیاد فراگیری که به سر چین آمده بود هنوز هست هنگ‌کنگ هم رفت تجارت هم باز شد تریاک ولی اینجا ماجراش تموم نشد بعضی‌ها می‌گن پرسودترین کالای تجاری کل امپراتوری بریتانیا اون موقع تریاک بود مصیبتش هم تمام نشد برای چینی ها اون موقع واقعا خب تازه شروع شده بود واقعا تازه شروع شده بود بعد این پیمان نانکینگ رو که بستن فرانسه و آمریکا و اینها هم


audio: gQTA0xpjMIs_0018.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
شاخک‌هاشون تیز شد که یه سفره‌ای اینجا بازه چین که باز نمی‌کرد در‌هاش رو بالاخره انقدر راحت انگار امتیاز داده به بریتانیا ما هم بریم یه فشاری بیاریم یه چیزی هم ما بگیریم این‌جا چین هم مشکلات داخلی داره و ضعیف شده و اینا بریتانیا هم باز دنبال فرصته که به نظر می‌رسه که از چینی‌ها می‌شه بیشتر از این هم امتیاز گرفت هی گفتن دوباره بیاین روی بندهای اون پیمان نانکینگ مذاکره کنیم دنبال بهانه هم واقعا بودن که دوباره حمله کنن چین هم حرصی بود از اون ور


audio: gQTA0xpjMIs_0019.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
یه اشتباهاتی هم کرد 1856 شده الان یک کشتی انگلیسی رو می‌گن گرفت گفتش که اینا دزد دریایی‌ان پرچم بریتانیا رو می‌گن کشید پایین یه چینیه چک زد تو صورت یه انگلیسیه ولی باز اینا همه جزئیاته اینا اون چیزاییه که در مرحله آخر که همه چیز آماده اتفاق افتادن بود دیگه اینا هل آخر رو دادن اصل قصه اینه که شرایط آماده بود و انگلیسی‌ها می‌خواستن که شرایط آماده جنگ بشه و واقعا و همین رو هم بهونه کردن و دوباره


audio: gQTA0xpjMIs_0020.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
توپ تانک فشفشه بازم باید جنگ بشه شد و اینم شد جنگ دوم تریاک خیلی هم جنگ فرساینده و سختی شد برای طرف‌های درگیر


audio: gQTA0xpjMIs_0022.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
به روسیه و آمریکا و این‌ها گفتن شما پایه هستید یه اتحادی اینا درست کنیم؟ اونا هم اولش گفتن نه فرانسه آمد کنار انگلیس با همدیگه یه مقدار پیش رفتن آخرش که دیگه معلوم شد چین داره شکست می‌خوره آمریکا و روسیه هم یه کمی وارد بازی شدن خلاصه دردسرتون ندم جنگ‌های دوم تریاک هم نهایتا با پیروزی انگلستان و متحدینش تمام شد و یک سری امتیازات دیگه رو انگلیسی‌ها از چین گرفتن این جنگ دوم تریاک، خودش باز دو تا فاز داشت


audio: gQTA0xpjMIs_0024.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
چینی‌ها دیدن این‌که خیلی تحقیرآمیزه مفادش زدن زیر میز و دوباره زدن به جنگ و یه مدتی هم موفق بودن اتفاقا ولی باز دوباره شکست خوردن این بار سطح درگیری‌ها بالاتر هم رفته بود آخرش ریختن انگلیسی‌ها کاخ تابستونی امپراتور رو هم آتیش زدن امپراتور چین رو این ماجرای جنگ دوم تریاک ادامه داره منتها قبل از این که برم سراغ ادامه‌اش لطفا اگر از این ویدیو خوشتون اومده لایکش کنید اگر سابسکرایب نکردین، سابسکرایب کنین زنگوله رو بزنین


audio: gQTA0xpjMIs_0025.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
برای دیگران بفرستین این ویدیو رو اگر به نظرتون جالبه خیلی اینها کمک‌های بزرگیه که ما بتونیم ادامه بدیم و همین‌طوری اینجا برنامه بسازیم برگردیم دوباره به چین جنگ دوم تریاک که تمام شد یک بخش‌های دیگری از هنگ‌کنگ هم رفت زیر پرچم بریتانیا پنج تا بندر رو قبلا آزاد کرده بودن 11 تا بندر آزاد شد برای تجارت تجارت تریاک کلا قانونی شد خارجی‌ها اجازه پیدا کردن همه جای چین برن و بیان


audio: gQTA0xpjMIs_0027.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
روسیه و فرانسه و بریتانیا هر سه تا اومدن توی پکن اجازه گرفتن سفارتخونه باز کنن سفیر مقیم داشته باشن این چیزیه که چینی‌ها خیلی مقاومت داشتن در برابرش تو اپیزود چین پادکست بی‌پلاس تعریف کردیم اینو که چینی‌ها می‌گفتن که ما تافته‌ی جدا بافته‌ای هستیم شما سفیر داشته باشین اینجا یعنی اینکه خودتون رو با ما برابر می‌بینین دیگه چی؟ شما شانتون همینه که بیاین این بنادر جنوبی ما یه دلالی بکنین و برین اما اینجا دیگه مجبور شدن وا بدن


audio: gQTA0xpjMIs_0028.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
سفارت‌ها باز شد مسیحی‌ها حقوق مدنی گرفتن یه غرامت سنگینی هم بستن به چین در حالی که کلی هم غارت کرده بودن و برده بودن از چیز‌های قیمتی و ارزشمند رو از چین هزینه‌ی جنگ رو هم گرفتن و چند تا چیز دیگه بعضی‌هاش خیلی چینی‌ها رو عصبانی کرد با حال بدی واقعا امضا کردن مثلا مثلا یکیش اینکه گفتن همه‌ی قراردادها و پیمان‌های تجاری و حکومتی و اینا باید به زبان انگلیسی باشه شاید حالا به چینی هم تنظیم کردیم


audio: gQTA0xpjMIs_0029.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
ولی اولویت با انگلیسیه خیلی برای چینی‌ها سنگین بود این یا بعدش روس‌ها اومدن گفتن حالا که این‌طوری شد یه تیکه هم این بالا رو ما می‌خوایم یک ضمیمه‌ای بر همون قرار‌داد دادن اینا هم یه تیکه رو ورداشتن خیلی جنگ سنگینی بود یک تمدن باستانی بسیار قدرتمندی تحقیر شد مغلوب شد و از اون طرف خب انگلیسی‌ها خیلی سربلند و پر غرور و واسه هر کدوم از این شهرها و قلعه‌هایی که فتح کرده بودن یه مدال افتخار ضرب کردن و


audio: gQTA0xpjMIs_0030.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
همه‌ی این نظامی‌های دخیل در این ماجرا اینا پاداش گرفتن نشان افتخار و این‌ها گرفتن و یه چیز خیلی مهمی هم که نابود شد در این جنگ یک دانشنامه‌ای بود


audio: gQTA0xpjMIs_0032.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
دانشنامه یانگل که این می‌گن بزرگترین دایره‌المعارفی بود که دنیا به خودش دیده بود دایره‌المعارفی بود که سال 1403 درست شده بود و تا شیش قرن بعد از نوشته شدنش یعنی تا سال 2007


audio: gQTA0xpjMIs_0034.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
که ویکی‌پدیا آمد این حجیم‌ترین دایره‌المعارفی بود که نوشته شده بعد چنین اثر گرانبها و بی‌مانندی الان ازش سه درصدش بیشتر باقی نمونده بقیه‌اش در اون جنگ از بین رفت تجارت تریاک ادامه پیدا کرد تا سال‌ها و دهه‌ها بعد چین درگیر مسئله‌ی اعتیاد بود 1907 تازه بریتانیا موافقت کرد که دیگه تریاک نفروشه به چین 1907


audio: gQTA0xpjMIs_0035.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
و قصه تریاک و چین هم تا وقتی که مائو آمد و یه برنامه‌های سنگین و سفت و سختی گذاشت و اینا ادامه داشت قصه هنگ‌کنگ رو هم که قبلا تو همین کانال تعریف کردیم 1898 یعنی 38 سال بعد از جنگ دوم تریاک دوباره انگلیسی‌ها با چینی‌ها نشستن یک معاهده‌ی جدید امضا کردن گفتن که حالا دیگه هنگ‌کنگی که مال ما بود دیگه ما نمی‌خوایم تا ابد مال ما باشه یه اجاره‌ی 99 ساله‌ای می‌کنیم


audio: gQTA0xpjMIs_0036.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
بعد از 99 سال این دیگه برگرده به شما ولی برای بریتانیا خیلی مهم بود که این پایگاه قدرت رو اونجا وسط آسیا داشته باشه بعد هم همون‌طور که تو اون ویدیو گفتیم دیگه 1984 نشستن با مارگارت تاچر و یک اعلامیه مشترک دادن و گفتن که هنگ‌کنگ به این شکل و به اون شکل برمی‌گرده به چین که حالا جزئیات این رو تو همون ویدئو پیشنهاد می‌کنم که ببینین اینجا می‌خواستیم خیلی خلاصه درباره‌ی دوتا جنگ مهم قرن 19 حرف بزنیم بین چین و بریتانیا یا چین و غرب


audio: gQTA0xpjMIs_0037.opus
source: youtube
source_id: gQTA0xpjMIs
invalidation: VALID
text:
به نام جنگ‌های تریاک و بلای شرم‌آوری که امپراتوری بریتانیا سر چین آورد من علی بندری این کانال یوتیوب بی‌پلاس


audio: qeiWvYTpcUs_0004.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
کار عمیق اصلا یعنی چی؟ تا جایی که من می‌فهمم کار عمیق اصلا مفهوم پیچیده‌ای نیست کار فکری، کاری که برای انجام دادنش لازمه بشینیم تمرکز کنیم بدون اینکه حواس‌مون پرت بشه یه کاری رو انجام بدیم اونو بهش می‌گیم کار عمیق


audio: qeiWvYTpcUs_0006.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
منتها چرا این مفهوم ساده، مفهومی که تعریفش انقدر ساده‌ست چرا در عمل انقدر پیچیده می‌شه؟ چرا این چیزی که در تعریف انقدر ساده‌ست آسان نمود اول ولی افتاد مشکل‌ها قصه چیه؟


audio: qeiWvYTpcUs_0009.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
یه روزایی جواب من اینه که ما امروز سر کار یک سازه فلزی یه ساختمون فلزی داشتیم درست می‌کردیم که اینو بفرستیم کف دریا


audio: qeiWvYTpcUs_0011.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
یه وقتایی ولی جواب دقیق‌تر می‌خواد از من مثلا می‌گه که نه دقیقا بگو امروز از صبح که رفتی شرکت چیکار کردی؟


audio: qeiWvYTpcUs_0013.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
یه چیزایی نوشتم یه حرفایی به یه کسایی زدم یه آدمایی به من یه چیزایی گفته بودن جوابشونو دادم بعضیا می‌خواستن به من یه کاری بدن براشون انجام دادم بعضیا می‌خواستن یه کاری به من بدن من جاخالی دادم که مثلا به من نخوره بره بخوره به یکی دیگه


audio: qeiWvYTpcUs_0016.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
می‌بینید تفاوت این دو تا تعریف رو دیگه اصلا انگار داریم از دو تا دنیای متفاوت حرف می‌زنیم اون شکل باحال کار کردن یه نفر که نشسته یه چیزی داره می‌سازه که بره کف دریا کجا اینکه یه نفر از صبح داره همینطوری فک می‌زنه از صبح تا شب داره حرف می‌زنه این کجا


audio: qeiWvYTpcUs_0017.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
خیلی با هم اینا متفاوته اولیه تصویر یه آدمیه که نشسته داره با تمرکز یه سری مسائل پیچیده و جذاب حل می‌کنه دومیه واقعا تمام کارش صحبت کردنه انگار چت می‌کنه، ایمیل می‌زنه، جلسه می‌ره تلفن می‌کنه، ویدیو کنفرانس داره همه‌ش داره صحبت می‌کنه


audio: qeiWvYTpcUs_0021.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
بدون مزاحمت، بدون حواس‌پرتی در یه بازه‌های زمانی یا خیلی کوتاه یا طولانی یا متوسطی واقعا بشینی با تمرکز فکر کنی کار فکری کنی به اون می‌گیم کار عمیق به دومیه که بیشترش صحبت کردنه، ایمیل جواب دادنه جلسه رفتنه، با این و اون مذاکره کردنه به اون می‌گیم کار سطحی کار کم‌عمق


audio: qeiWvYTpcUs_0027.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
اگر به برنامه‌های کاری‌مون به ساعت‌هایی که صبح تا شب سرکار می‌گذرونیم ماهایی که توی شرکت تو اداره کار می‌کنیم مخصوصا به اون نگاه کنیم می‌بینیم بخش بزرگی از کارمون داره می‌ره به اون کار سطحی و کار غیرعمیق خیلی کمتر و کمتر داریم کارایی می‌کنیم که احتیاج به تمرکز دارن احتیاج به فکر کردن دارن پس ما به کار فکری داریم می‌گیم کار عمیق به کاری که براش لازمه بشینی فکر کنی می‌گیم کار عمیق


audio: qeiWvYTpcUs_0028.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
در واقع باید مسئله بدیهی باشه که کار عمیق خیلی چیز خوبیه چیزیه که باید یاد بگیریم باید در طول روز انجامش بدیم باید یک بخشی از کارمون حداقل کار عمیق باشه باید نیازی نباشه که اینا رو به همدیگه یادآوری کنیم بریم براش کتاب بخونیم کورس ببینیم، دوره بریم ولی واقعیتش اینه که لازمه واقعیتش اینه که انقدر غرق کردیم خودمون رو در کارهای سطحی و کارهای کم‌عمق


audio: qeiWvYTpcUs_0030.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
اشکالش کجاست حالا این؟ اشکالش اینه که وقتی ما توانایی کار عمیق‌مون رو از دست می‌دیم از دو تا چیز اساسی داریم خودمون رو محروم می‌کنیم دو تا چیزی که این مهارت کار عمیق کردن توش بسیار برامون ضروریه


audio: qeiWvYTpcUs_0032.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
چون یاد گرفتن مخصوصا یاد گرفتن اینکه چطوری چیز یاد بگیریم یه چیزیه که براش ما حتما احتیاج به تمرکز داریم


audio: qeiWvYTpcUs_0033.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
بدون اینکه توانایی تمرکز کردن، کار عمیق کردن داشته باشیم نمی‌تونیم چیزی یاد بگیریم ممکنه یه نرم‌افزار بتونیم یاد بگیریم یه زبان برنامه‌نویسی رو بتونیم یاد بگیریم ولی بعدی رو که اومد دیگه نمی‌تونیم بعدی رو که اومد دیگه نمی‌تونیم


audio: qeiWvYTpcUs_0034.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
یاد گرفتن فرایند یادگیری استاد شدن در یاد گرفتن چیزها که یه چیزیه که ما لازم داریم برای اینکه بتونیم شغل‌مون رو در این دنیای بسیار پرچالش کاری حفظ کنیم و موقعیت شغلی‌مون رو بهتر کنیم


audio: qeiWvYTpcUs_0036.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
پس یه چیز اساسی که ما از دست می‌دیم وقتی نمی‌تونیم خوب تمرکز کنیم توانایی یاد گرفتنه دومیش چیه؟ دومی توانایی کار خلاقانه‌ست خلاقیت هم احتیاج داره به تمرکز به انواع مختلف تمرکز هم اتفاقا احتیاج داره حالا وارد اونش نمی‌شیم الان ولی احتیاج داره برای اینکه بتونیم راه‌حل‌های خلاقانه بدیم لازمه بتونیم ذهن‌مون رو از محیط از چیزایی که حواس‌مون رو پرت می‌کنن


audio: qeiWvYTpcUs_0038.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
و بشینیم روی یه چیزی با تمرکز فکر کنیم حتی وقتی که نشستیم پشت میز و زل نزدیم تو چشم اون مسئله که حلش کنیم بتونیم کماکان به اون مسئله فکر کنیم حواس‌مون پرت از اون مسئله‌ای که داریم حلش می‌کنیم نشه این توانایی کار عمیق کردنه


audio: qeiWvYTpcUs_0040.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
وقتی که ما این مهارت کار عمیق رو از دست می‌دیم این دو تا ضربه اساسی رو می‌خوریم یاد گرفتن‌مون ضربه می‌خوره و خلاقیت‌مون کار خلاقانه‌مون ضربه می‌خوره ممکنه شما بگی که همه دنیا همینن همه همینطورین من دور و برمو نگاه می‌کنم همه حواس‌شون پرته همه دارن همه‌ش جلسه می‌رن همه دارن همه‌ش چت می‌کنن، ایمیل می‌نویسن دیگه کار در دنیای جدید اینه باید غر نزد و وا داد و بالاخره همینطوری کار کرد


audio: qeiWvYTpcUs_0041.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
منم اینطوری فکر می‌کردم راستش فکر می‌کردم اینکه من دور و برم هرکس رو می‌بینم اینطوریه معنیش اینه که همه دارن اینطوری کار می‌کنن ولی اینطوری نیست هستن تو دنیا کسایی که حواس‌شون از من و شما جمع‌تره و دارن یاد می‌گیرن که چطوری تو همین دنیای شلوغ پلوغ کار عمیق‌شون رو بکنن کار فکری‌شون رو انجام بدن به‌خاطر اینکه می‌دونن برای اینکه فردا و پس‌فردا بتونن کارشون رو حفظ کنن و در کارشون بدرخشن


audio: qeiWvYTpcUs_0042.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
لازمه که این ماهیچه‌هاشون تقویت شده باشه ماهیچه هم که می‌گیم مثال سردستی نیست واقعا مثل ماهیچه‌ست به‌خاطر اینکه کار عمیق اینطوری نیست که بگیم که کار عمیق خوبه فکر کردن لازمه پس بیا از فردا اینطوری کار کنیم و دیگه از فردا درست بشه و اینطوری کار کنیم نه، باید بدونیم نیازمون رو بهش درک کنیم مثل ورزش که باید نیازمون رو بهش درک کنیم متوجه بشیم که بهش احتیاج داریم بعد اصولش رو یاد بگیریم


audio: qeiWvYTpcUs_0043.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
و بعد هی تمرین کنیم مدام باید این رو تمرین کنیم که ماهیچه‌هامون آماده بشه برای بیشتر و بیشتر اینطوری کار کردن بیشتر و بیشتر فکر کردن و الا اینطوری نیست که واقعا از فردا دکمه‌ش رو بزنیم بعد شروع کنیم فکری کار کردن و عمیق کار کردن اصلا اینطوری نیست اینکه بفهمیم کار عمیق خوبه و کار عمیق رو لازم داریم مهارت رو لازم داریم قدم اوله خیلی قدم لازمیه ولی قدم اوله قدم بعدیش اینه که بریم ببینیم خب چطوری می‌خوایم این کارو بکنیم؟


audio: qeiWvYTpcUs_0044.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
چطوری می‌خوایم مقاومت‌مون رو در برابر این همه نیروهایی که دارن ما رو در جهت مخالف این می‌کشن سیستم کاری ما، سیستم اجتماعی ما، سیستم فرهنگی ما سرگرمی‌های ما همه چی درخشان‌ترین ذهن‌های زمانه ما با میلیون‌ها دلار سرمایه پشت این رفتن که ببینن چه کار کنن من و شما زودتر دست‌مون بره سمت گوشی حواس‌مون زودتر از کارمون پرت بشه ما وقتی می‌خوایم کار عمیق بکنیم، می‌خوایم کار فکری بکنیم


audio: qeiWvYTpcUs_0045.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
داریم با همه اونا مبارزه می‌کنیم واقعا مبارزه مبارزه سختیه برای همینه که ورزیده شدن لازم داره تمرین لازم داره یک پایه فکری لازم داره و بعدش هم تکنیک‌های زیادی لازم داره من این مسئله برای خودم خیلی مهمه باهاش مشکل داشتم باهاش مشکل دارم برام مهمه که مدام خودم رو از این نظر بهتر کنم برای همینم درباره‌ش کنجکاوی دارم درباره‌ش کتاب می‌خونم توی پادکست بی‌پلاس ازش صحبت کردیم


audio: qeiWvYTpcUs_0048.opus
source: youtube
source_id: qeiWvYTpcUs
invalidation: VALID
text:
در یوتیوب بی‌پلاس هم درباره این موضوع صحبت کردیم و می‌کنیم این ویدیوهایی که در این اطراف بعضیا کارت‌هاشون اومده این‌ها رو ببینید باز هم توی کانال اگر که سابسکرایب کنید خواهید دید که درباره موضوع تمرکز و کار عمیق ما بیشتر و بیشتر صحبت می‌کنیم


audio: UuJ-faWIR7E_0001.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
تو این ویدیو درباره هند حرف می‌زنیم درباره تاریخش، درباره جغرافیش یه خرده درباره جامعه‌ش و درباره رابطه‌ش با ایران و دوره استعمارش صحبت می‌کنیم مختصر و مفید


audio: UuJ-faWIR7E_0002.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
هند کشوریه که در جنگ‌های جهانی اول و دوم میلیونی مشارکت داشت مشارکت هم نه به میل خودش بلکه مشارکت اتوماتیک داشت چون یه جزئی بود از امپراتوری انگلستان و باید سرباز می‌فرستاد برای جنگی که انگلیس داره توش می‌جنگه با آلمان آخرشم واقعا معلوم نیست اگر جنگ جهانی‌ای نبود که انگلیس رو انقدر ضعیف کنه کی هند می‌تونست مستقل بشه انگلیس جنگ رو برد ولی دیگه اون چیزی که ازش مونده بود


audio: UuJ-faWIR7E_0005.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
دنیای استعمار و مستعمره‌داری و اینا دیگه داشت تمام می‌شد صدای استقلال‌طلبی هندی‌ها هم مثل تقریبا همه 100 سال قبلش بلند بود بلندتر از همیشه بود و هند خلاصه در نیمه دوم قرن بیستم کشور مستقلی شد


audio: UuJ-faWIR7E_0006.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یعنی در 1947 دو تا کشور تازه در نقشه دنیا و در غرب آسیا متولد شدن در واقع اینجا دو تا کشور تازه متولد شدن پاکستان و هند پاکستان حالا کاملا تازه بود یعنی از دل هند آمده بود بیرون مسلموناشون شدن یه کشور، پاکستان اما هند کشور تازه‌ای بود به این معنی که استقلالش تازه بود ولی خب اون شبه‌قاره عظیم قرن‌ها و هزاره‌هاست که اونجاست


audio: UuJ-faWIR7E_0008.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
خیلی مشارکت داشته در ساختن فرهنگ مشترک بشری یه دین‌های مهمی مثل بودایی، مثل هندو و دین‌های دیگه اینجا شکل گرفتن یک سنت‌های فلسفی و معنوی هندی بودن که خیلی نقش داشتن در شکل دادن به نگاه بشر اصلا به دنیا برای همین برای همه دنیا جای جالبیه هند


audio: UuJ-faWIR7E_0009.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
برای ما هم مضاعف جالبه به‌خاطر اینکه قرن‌ها هند همسایه ایران بوده هم رابطه تجاری و سیاسی داشته با ایران هم رابطه جنگ و اشغال و این‌ها بوده و هم تبادلات فرهنگی خیلی زیاد


audio: UuJ-faWIR7E_0012.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
از یه طرف هم روابط تجاری و مشارکت‌های سیاسی بوده مثلا در تاسیس جنبش غیرمتعهدها که هند و ایران هر دو از بنیانگذاراش بودن یک کشورایی که در جنگ سرد می‌خواستن نه به بلوک شرق متعهد بشن نه به آمریکا متعهد باشن اینا جنبش غیرمتعهدها رو درست کرده بودن


audio: UuJ-faWIR7E_0013.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینا حالا قصه‌های بعده یه وقتی شاید به اینا هم رسیدیم تو این ویدیو می‌خوایم یه نگاه اولیه‌ای بکنیم به هند نگاه اول‌مونه می‌خوایم ببینیم تو نیم ساعت، 40 دقیقه یا یه خرده بیشتر چقدر می‌شه از تاریخ این سرزمین یاد گرفت بسیار هم داستان جالبی داره


audio: UuJ-faWIR7E_0014.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
در واقع می‌خوایم داستان این چند هزار سال و این یک میلیارد و چند صد میلیون نفر جمعیت و این 72 ملت رو ببینیم که چیه 72 ملت نه، 72 مذهب رو 72 مذهب رو ببینیم که چیه هند رو روی نقشه دقت کردین بهش تا حالا هند یک شبه‌قاره عظیمیه از سه طرف در محاصره کوه و دریا


audio: UuJ-faWIR7E_0015.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
از بالاشه که فقط یه تماس‌هایی می‌تونه با خارج داشته باشه و واقعا هم تماس‌های اولیه هند با جهان خارج از همین شمال غربی و شمال شرقی بوده


audio: UuJ-faWIR7E_0017.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
تاریخ هند هم مثل هر جای دیگه‌ای روی جغرافیای هند بنا شده دیگه یعنی جغرافیای هند رو که نگاه کنی مشخص می‌شه که چه نقشی داشته روی شکل‌گیری این کشور و این جامعه


audio: UuJ-faWIR7E_0018.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
برای همین اصلا یه نگاه اول بذار به جغرافیاش بکنیم مثلا مثلا این طرفشو ببینین کوه‌های شمال و شمال شرقی هند مخصوصا کوه‌های بلند هیمالیا که خیلی از بلندترین قله‌های دنیا از جمله اورست تو همین منطقه هستن هیمالیا بزرگترین بخشش تو هنده الان یه درگیری‌هایی می‌شه بین هند و چین در این منطقه خبرش رو ما می‌شنویم و البته سابقه‌ش هم هست سابقه تاریخی هم داره


audio: UuJ-faWIR7E_0019.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
ولی در طول تاریخ هیمالیا با این کوه‌های صعب‌العبور یک مرز طبیعی محکم ساخته بود برای هند که کسی نمی‌تونست ازش رد بشه و حمله کنه


audio: UuJ-faWIR7E_0020.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و البته همین هیمالیا یه منبع مهم هم بود برای تامین آب یک رودخانه‌های مهمی از همین کوه‌ها سرچشمه می‌گیرن یا در شمال غربی که ما دره‌های رودخانه‌های ایندوس و گنگ رو داریم جایی که تمدن‌های اولیه از اولین تمدن‌های بشری اینجا شکل گرفتن این رودخانه‌های پرآب زمین‌های حاصلخیزی درست کردن و هزاران سال توش دارن کشاورزی می‌کنن آب در دسترس بوده زمین حاصلخیز بوده


audio: UuJ-faWIR7E_0021.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
وسعت عجیبی همین منطقه داشته برای همین خیلی خیلی پرجمعیت شده مخصوصا همین بخش‌های شمالی هند خیلی پرجمعیتن


audio: UuJ-faWIR7E_0022.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعد در همین شمال اون کوه‌ها هست این رودخانه‌های پرآب و دره‌های مهم هست از اون طرف در همین شمال غربی یک صحرای بزرگی هم هند داره


audio: UuJ-faWIR7E_0023.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یا اینورتر رو نگاه کنیم سرتاسر شرق و جنوب و غرب هند یک خط ساحلی گسترده‌ای هست طولانی‌ای هست که باعث شده یک امکان خوبی به وجود بیاد برای تجارت همین تجارت‌های ساحلی همین رفت‌وآمد با خارجی‌ها هم طبعا تاثیر فرهنگی داشته روی مناطق ساحلی هند و همانطور که بعدا می‌بینیم روی تاریخ هند


audio: UuJ-faWIR7E_0026.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
باران‌های موسمی که هم خاک رو مناسب می‌کنن حاصلخیز می‌کنن برای کشاورزی هم از اون طرف خب باعث خرابی می‌شن باعث سیل می‌شن خرابی‌های خیلی زیاد به وجود می‌آرن خلاصه خیلی کشور جالب و متنوعیه از نظر اقلیمی و آب‌وهوایی و خیلی هم جای مناسبی بوده همیشه برای زندگی برای همینم از اون جاهای اولی در دنیاست که توش تمدن شهری شکل گرفت تمدن دره سند تمدن خیلی مهمیه در تاریخ بشر


audio: UuJ-faWIR7E_0027.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
که فاصله‌ش با زمان مسیح از فاصله ما با زمان مسیح بیشتره از قدیمی‌ترین تمدن‌هاییه که ما می‌شناسیم شاید قدیمی‌ترین تمدن باشه تمدنی با خط خودشون خطی که البته ما هنوز نمی‌تونیم بخونیم ولی می‌دونیم که خط داشتن خط خودشون رو داشتن می‌نوشتن


audio: UuJ-faWIR7E_0029.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و بعد یه جایی 1500 سال قبل از میلاد مسیح از بین رفتن شکل‌گیری‌شون گفتم خیلی زودتر بوده ولی اونجاها احتمالا از بین رفتن کلا هم محو شدن یا به دست طبیعت یا با تغییرات آب‌وهوایی اقلیمی یا با رشد جمعیت و کم اومدن منابع و اینا یا با مریضی همه‌گیری یا مثلا یه ترکیبی از اینا بوده جامعه ضعیف شده بعد یه حمله خارجی مثلا کارش رو ساخته یه انسان‌هایی از آسیای مرکزی آمدن


audio: UuJ-faWIR7E_0032.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
که آریایی‌ها وارد هند می‌شن البته اطلاعات ما دقیق نیست در این مورد ولی خیلی‌ها اینطوری می‌گن که کم‌وبیش کم‌وبیش همزمان گروه‌هایی از آریایی‌ها از نواحی اطراف خزر مهاجرت کردن به سمت پایین گروهی‌شون رفتن به شبه‌قاره هند گروهی‌شون آمدن به ایران امروز اونایی که آمدن ایران اهورامزدا و اوستایی و اینا شدن


audio: UuJ-faWIR7E_0033.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اونایی که رفتن هند برهمایی و زبان سانسکریت و بعد هم یک سری بنیان‌های فرهنگی رو گذاشتن یه جامعه‌ای ساختن که هنوز که هنوزه آثارش در جامعه هند هست


audio: UuJ-faWIR7E_0037.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
سانسکریت اولیه رو این‌ها صحبت می‌کردن متون مقدس اولیه‌ی هندویی رو اینا نوشتن یک سیستمی برای جامعه اون روز هند بنیان گذاشتن که یه مقداریش واقعا تا همین امروز هست


audio: UuJ-faWIR7E_0038.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یه مثال بخوایم بزنیم یه کار خیلی مهمی که اینا اون موقع کردن این بود که اونایی رو که بومی هند بودن اینا رو کردن‌شون یه طبقه پایین‌تر گفتن اینا نجسن ناپاکن


audio: UuJ-faWIR7E_0044.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعد این طبقه گروه اجتماعی چیزی هم نیست که شما بتونی عوضش بکنی موروثیه، با طبقه دیگه ازدواج هم نمی‌تونی بکنی حالا در طول سال‌ها دهه‌ها سعی کردن که اینو از بین ببرن قانون‌گذاری، جنبش‌های حقوق مدنی و اینا ولی همچنان هست همچنان یک معضل اجتماعی هست در جامعه هند گاهی یه خبرایی می‌آد که واقعا حواس‌مون رو جمع می‌کنه که هند همچنان این گرفتاری رو داره‌ها مثلا یکی کشته شد به‌خاطر اینکه


audio: UuJ-faWIR7E_0048.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
هست خلاصه، بعضی وقتا از این خبرا می‌شنویم خلاصه ولی اینکه این نظام کاستی که امروز در هند هست می‌گن بنیانش مال اون موقع‌ست که یه گروه‌هایی از شمال خزر اومدن اینجا و بومیان هند رو اینطوری فرستادن به یک طبقه خیلی پایین خودشون هم به ترتیب از بالا جاها رو پر کردن پیشوایان مذهبی‌شون بالا


audio: UuJ-faWIR7E_0051.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
کاری به جزئیات اونش نداریم مسئله اینه که اینا یک تمدن تازه و قوی‌ای درست کردن کم‌کم از چند قرن قبل از میلاد در هند ما دیگه امپراتوری‌هایی داریم حالا بعضیاشون هم بزرگترن بعضیاشونم قوی‌ترن یه طوری که تقریبا همه شبه‌قاره هند رو می‌تونن بگیرن


audio: UuJ-faWIR7E_0054.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینا بین سال‌های 200 تا 326 قبل از میلاد می‌گن تشکیل شده بعد از اینکه اسکندر آمد و امپراتوری هخامنشی سقوط کرد و این‌ها اینا آمدن بیشتر هند رو زیر پرچم خودشون بردن یک نظام اداری بزرگی درست کردن یه امپراتوری می‌گن هم‌پایه امپراتوری روم با این تفاوت جالب که چند تا موسسه اقتصادی خصوصی هم انگار اینجا در کنار دولت فعالیت می‌کنن


audio: UuJ-faWIR7E_0055.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بگذریم اینا کلی کاخ ساختن، معبد ساختن کتابخونه ساختن، دانشگاه ساختن هم ارتش قوی داشتن هم در تجارت خوب بودن با یونانی‌ها تجارت می‌کردن با رومی‌ها تجارت می‌کردن


audio: UuJ-faWIR7E_0056.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
چی تجارت می‌کردن؟ تازه شروع کردن تجارت با روم دیگه با اروپا دیگه زنجبیل ببر، گشنیز ببر ادویه ببر از همون موقع هند منبع ادویه بوده برای دنیا از قبل از میلاد مسیح


audio: UuJ-faWIR7E_0057.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
در زمان همین سلسله هم بود که بودا آمد شاهزاده‌ای که پشت پا زد به قدرت و مال دنیا و شد بنیانگذار یک آیین جدیدی که الان بعد 2500 سال هنوز چند صد میلیون نفر قبولش دارن و دنبالش می‌کنن اصلا امپراتوری بودایی شد یه زمانی استراتژی پرهیز از خشونت در پیش گرفتن مروج صلح شدن و بعد هم شاید اصلا سر همین پرهیز از خشونت و اینا سرنگون شدن


audio: UuJ-faWIR7E_0058.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و جاشون امپراتوری‌های دیگه آمدن خیلیاشون هندو هستن و معابد و اینا می‌سازن بعضیاشون هم بودایی هستن و خلاصه قرن‌های دور و بر میلاد مسیح اینطوری در هند می‌گذره گاهی قدرت‌های منطقه‌ای و محلی گاهی هم قدرت یکپارچه مرکزی مخصوصا در شمال شبه‌قاره


audio: UuJ-faWIR7E_0060.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
امپراتوری گوپتاها اینا به دوره‌شون می‌گن دوره طلایی هند باز حکومت اینا البته بر شمال شبه‌قاره بود ولی خب یکپارچه بود چرا اسم اینا رو می‌گیم؟ از خیلیا می‌پریم چرا اینا رو می‌گیم ازشون نمی‌پریم؟ اهمیت اینا در اینه که در دوره این‌ها هند از نظر علمی و فرهنگی خیلی پیشرفت کرد در ریاضیات و نجوم و طب و هندوئیسم خیلی گسترده شد ادبیات کلاسیک سانسکریت شکل گرفت رونق گرفت هند


audio: UuJ-faWIR7E_0062.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
درباره چه دوره‌ای داریم حرف می‌زنیم؟ ما عادت‌مون اینجا اینطوریه که وقتی که درباره یه جایی حرف می‌زنیم یه زوم اوت می‌کنیم بقیه دنیا رو هم نگاه می‌کنیم دیگه نقشه رو ببینیم ببینیم اون موقعی که داریم می‌گیم اینجا این خبرها هست بقیه دنیا چه خبره


audio: UuJ-faWIR7E_0065.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
در اروپا هم که امپراتوری روم که عملا همه دور مدیترانه رو داشت بر افتاده الان یه قدرت‌های کوچکتری دارن حکومت می‌کنن پس دیدیم تا اینجا که داستان هند اینطوریه که یه گروه‌هایی هستن دارن حکومت می‌کنن زندگی می‌کنن اینا بعد یه نیروی خارجی می‌آد معمولا از شمال عمدتا از شمال غربی و قدرت رو می‌گیره حالا اگه قدرتش زیاد باشه همه شبه‌قاره رو می‌گیره اگه نه، نیمه بالاییش رو می‌گیره در حکومت خودش


audio: UuJ-faWIR7E_0066.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
زلزله بعدی تاریخ هند هم باز مال ورود یه گروه جدیده از همون شمال غربی این بار گروهی که برای ما هم آشنا هستن کیا؟ مسلمون‌ها


audio: UuJ-faWIR7E_0068.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
در حدود قرن هشتم میلادی اسلام از سرزمین پاکستان و افغانستان امروز آمد و پنجاب و تا دل پاکستان امروز در واقع خودش رو رسوند تا کنار رود سند و کم‌کم اونجا یک عده‌ای مسلمون شدن


audio: UuJ-faWIR7E_0069.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
قرن دهم هم زمان غزنویان از خود سبکتگین تا سلطان محمود غزنوی اینا دیگه جنگاوران مسلمانی بودن که راه هند رو باز کرده بودن و و مدام حمله می‌کردن و از کابل و پنجاب و از سال 1005 میلادی، اول قرن 11 تا 1027 میلادی که دوره حکومت سلطان محمود غزنویه 15 بار ایشون به شمال هند حمله کرد


audio: UuJ-faWIR7E_0073.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و با این حمله‌هاشون البته هیچ حکومتی رو اونجا تثبیت نکردن حالا یا نخواستن یا نتونستن ولی مدام حمله کردن


audio: UuJ-faWIR7E_0074.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
کی؟ اینا مال قرن دهم و یازدهمه یعنی هنوز اونایی که خیلی حمله می‌کنن می‌زنن می‌برن تو اون منطقه نیامدن هنوز به دوره مغول‌ها نرسیدیم


audio: UuJ-faWIR7E_0075.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
این دوره‌ایه که یه چیز مهم دیگری هم که وصل می‌کنه ایران رو به هند، ابوریحان بیرونیه ابوریحان بیرونی یکی از اعجوبه‌های علمی تاریخ سفرهای زیادی داشت ایشون به هند یه کتابی هم نوشت به اسم تحقیق ماللهند خیلی علاقه داشت خیلی کنجکاوی کرد درباره تنوع فرهنگی در هند درباره مذهب‌های مختلف درباره نظام طبقاتی، درباره تاریخ سیاسی هند درباره دوره طلایی همون گوپتاها که گفتیم درباره این نوشت


audio: UuJ-faWIR7E_0078.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و مشاهده‌هایی که داشته و نوشته‌هاش امروز هم یه مقدار منبع تحقیق هستن بگذریم اینجا داستان داستان هنده و ما وقتی که تاریخ می‌خونیم می‌دونیم می‌رسیم به قرن‌های 12 و 13 دیگه سروکله مغول‌ها دیر یا زود پیدا می‌شه


audio: UuJ-faWIR7E_0080.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعضیا موفق‌تر بودن بعضیا کمتر موفق بودن و همزمان اسلام هم داره در هند گسترده می‌شه در همین قرن 13، در 1206 مسلمون‌ها دهلی رو گرفتن دهلی رو گرفتن اولین حکومت مسلمانان در هند به نام سلطنت مسلمانان بنیان گذاشته شد


audio: UuJ-faWIR7E_0082.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اسلام رسما بر یک جاهای زیادی از هند حاکم شد با زور و اجبار از قرار معلوم مسلمون شدن خیلی از هندی‌ها در اون دوره امروز هم اسلام هنوز یکی از دین‌های بزرگه در هند البته همه این‌هایی که در هند مسلمون شدن به زور نشدن


audio: UuJ-faWIR7E_0086.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
که از توش اتفاقا صوفی‌های خیلی مهمی درآمدند شاید معروف‌ترینشون نظام‌الدین اولیا باشه شاید و صوفیای خیلی مهمی از این مکتب درآمدن


audio: UuJ-faWIR7E_0087.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
برای یک دوره چند قرنه‌ای باز دوباره حکومت واحد در هند نداریم حکومت‌های تیکه تیکه داریم واحدهای سیاسی کوچیک کوچیک داریم بعدش یک امپراتوری بزرگ و قدرتمند اسلامی در هند درست می‌شه به نام امپراتوری گورکانیان حالا می‌گیم اسلامی در واقع یک پادشاهی از تبار مغول‌ها بودن این‌ها ولی مسلمان شده اول تیمور گورکانی در قرن 14 زد به هند


audio: UuJ-faWIR7E_0088.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
آمد تا دهلی و قتل عام و غارت و اینا بعد برگشت بعد از نوادگان همین تیموری که به نام بابر آمد از کابل و بعد هم بر هندوستان مسلط شد مسلط شد دودمان گورکانیان یا امپراتوری مغولی هند رو بنیانگذاری کرد اینا مغولان یکی از بزرگترین امپراتوری‌های قرون میانه حساب می‌شدن


audio: UuJ-faWIR7E_0089.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
از 1526 شروع کردن به حکمرانی در هند تا 1857 همچنان یه بخش‌هایی از هند دست این‌ها بود یکی از بزرگترین امپراتورهای تاریخ هستن تقریبا همزمان با صفویه شروع شدن در ایران تقریبا ولی از صفویه با دوام‌تر بودن و ما می‌دونیم صفویه امپراتوری بادوام و طولانی بود در ایران و اینکه اینا از اونا با دوام‌تر بودن نشون می‌ده که


audio: UuJ-faWIR7E_0091.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بیش از 300 سال حکومت کردن الان چیزی که خیلی ازشون می‌شناسیم و به یادگار مونده آثار هنری و معماری و تاریخی و این‌هاست مثل تاج محل


audio: UuJ-faWIR7E_0092.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
ولی خب این مال یه دوره‌شونه خیلی امپراتوری جالبی بودن و خیلی هم زبان فارسی رو ترویج داد کلا می‌دونیم دیگه مشارکت هندی‌ها در غنی کردن ادبیات فارسی کم نبوده ما شاعرهای بزرگی داشتیم پارسی‌گو


audio: UuJ-faWIR7E_0095.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
مخصوصا یه دوره‌هایی که در دربار صفوی هنرمندا و شاعران و اینا رو خیلی تحویل نمی‌گرفتن هنرمندانی از ایران رفتن به هند هم شاعران، هم نقاشان و اینا این اکبرشاهی که گفتیم از شاهان نمونه روزگاره ایشون به خیلی چیزها معروفه از جمله اینکه مثلا شایسته‌سالاری و کار رو به فامیلاش نده و یه دورانی دعوت می‌کرده علمای دین‌های مختلف بیان با هم گفتگو کنن و


audio: UuJ-faWIR7E_0096.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
امپراتوری مسلمونی بوده ولی جزیه گرفتن رو قطع کرده بوده جزیه یه پولی بوده که می‌گفتن غیرمسلمون‌ها باید به حکومت اسلامی که داره بهشون حکومت می‌کنه پول بدن اینو ورداشته بوده خودش خیلی طرفدار و اسپانسر کارهای هنری بوده معماری و نقاشی و شعر و یکی از بزرگترین فرمانروایان تاریخ هنده عموما هم من دیدم که خب خوشنامه نه که بد ازش نمی‌گن که قطعا هست و می‌گن


audio: UuJ-faWIR7E_0101.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یک دوران اوجی داشتن اوج ثروت و شکوه‌شون بود یک سازمان نسبتا کارآمد و متمرکزی بود سازمان وسیعی بود هم پول زیاد داشتن هم پرسنل زیاد داشتن


audio: UuJ-faWIR7E_0102.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
در ارتباط‌های تجاری و فرهنگی با دنیای خارج موفق بودن قرن‌های 16 و 17 سازمان‌های تجاری اروپایی و غیراروپایی البته درست شدن در شبه‌قاره هند بیشتر واسه اینکه بیان تجارت کنن تجارت‌شون هم عمدتا این بود که از هند مواد ارزون بخرن ببرن اروپا


audio: UuJ-faWIR7E_0103.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
ولی خب این تجارت اون موقع‌ها شروع شد و حالا بعدا می‌بینیم چه نقشی هم داشت در شکل دادن به تاریخ هند از اونجا به بعد تاریخ دوره مدرن هند


audio: UuJ-faWIR7E_0106.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
مخصوصا دوران سلطنت جهانگیر و شاه‌جهان چون ثبات سیاسی و فعالیت‌های اقتصادی سریع و اینا بود خیلی دوران مورد توجهی بود


audio: UuJ-faWIR7E_0108.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
نقاشی، معماری آثار باشکوهی اون موقع درست شد زمان اورنگ‌زیب دیگه اوج بزرگی امپراتوری بود از نظر وسعت البته پادشاه خوش‌نامی ایشون نیست ولی پادشاهی، امپراتوری امپراتوری خیلی وسیعیه


audio: UuJ-faWIR7E_0111.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعضی از مورخ‌ها اصلا می‌گن هندی‌ها در قرن 17 نگاه‌شون به تجارت بازتر شد تحت تاثیر ایرانیان صفوی که اینا سنت قوی‌تری داشتن در ترکیب قدرت سیاسی و تجارت کلا هم مغول‌ها، گورکانیان، صفویه و عثمانی اینا به سه تا امپراتوری سه تا امپراتوری مسلمان همسایه که قدرتمند بودن در دنیای اون روز


audio: UuJ-faWIR7E_0113.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
به خاطر تکیه‌شون روی توپ و باروت و اینا احتمالا من دقیق نمی‌دونم راستش چرا ولی معروفن به این خیلی معروف بودن ولی نمی‌دونم حالا دقیقا تفاوتش با بقیه چیه بقیه چیکار می‌کردن ولی اینطوری نیست که حالا بگیم اینا یک اتحاد قوی‌ای داشتن ما می‌دونیم جنگ و درگیری بین‌شون خیلی زیاد بوده درباره ایران و عثمانی حالا جاهای دیگه گفتیم بین ایران و هند و گورکانیان و صفویان دعوا عمدتا سر قندهار بوده


audio: UuJ-faWIR7E_0114.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
قندهار یک موقعیت ممتازی داشته برای تجارت و دست‌به‌دست می‌شده بین ایران و هند دست‌به‌دست می‌شده محل دعوا بوده درباره این جنگ‌هاشون و این درگیری‌های مرزی و اینا تو ویدیوهای قرن‌های 16 و 17 و 18 یه خرده مفصل‌تر صحبت کردیم خلاصه‌ش ولی اینکه در بیشتر دوره گورکانیان بین ایران و هند روابط تجاری و فرهنگی برقرار بود هم اون ماجرای شاعران و نقاشان و این‌ها رو


audio: UuJ-faWIR7E_0115.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
هم ماجرای تجارت رو از مسیر قندهار و هم تجارت از دریا رو بعدا که پرتقالی‌ها آمدن به خلیج فارس به کمک کشتی‌های بهتری که اونا داشتن یه مسیر راحت‌تر دریایی هم برقرار شد از خلیج فارس بین ایران و هند البته خب حکومت مغولان هند هم، امپراتوری گورکانی هم مثل هر حکومت دیگری بالاخره دوران افولش شروع شد


audio: UuJ-faWIR7E_0116.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یه نقطه مهم هم تو اون سرازیری‌شون حمله نادرشاه بود حمله و کشتار و به غنیمت بردن خزانه هند ثروتمند اون روز اون هم نه یک بار و نه دو بار و البته واقعا کار گورکانیان رو تمام نکرد ولی ضربه‌های خیلی اساسی بهشون زد ضعیف شده بودن ضعیف‌تر هم شدن


audio: UuJ-faWIR7E_0120.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینم واقعا داستان عجیبیه از دنیای گذشته بریم چند دقیقه صحبت کنیم درباره فرمانروایی راج‌ها فرمانروایی بریتانیا در هند بریتانیایی‌ها اولین اروپایی‌هایی نبودن که به هند رسیدن اول از همه پرتغالی‌ها آمدن از اواخر قرن 15 از جنوب غربی هند دریانوردای پرتغالی آمدن


audio: UuJ-faWIR7E_0121.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعد هم کم‌کم اروپایی‌های دیگه به همین ترتیبی که می‌بینید آلمانی‌ها، دانمارکی‌ها، فرانسوی‌ها و البته انگلیسی‌ها برای چی آمدن؟


audio: UuJ-faWIR7E_0122.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
برای بیزنس اول برای تجارت همین تجارت هم بود که نهایتا کار رو کشید به اشغال هند پنبه داشت، ابریشم داشت ادویه داشت ارزون و همه اینا اینا رو می‌خواستن و سر همینم با هم درگیر شدن می‌زدن، کشتی‌های همدیگه رو می‌زدن غرق می‌کردن راه همدیگه رو می‌بستن دور مراکز تجاری‌شون استحکامات قوی درست می‌کردن چون اون چیزی که از هند می‌خواستن ببرن و می‌تونستن ببرن


audio: UuJ-faWIR7E_0125.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینا داشتن قدرتمندتر می‌شدن امپراتوری مغول‌های گورکانی هم داشت ضعیف‌تر می‌شد آخرین امپراتوری قوی اینا همین اورنگ‌زیب بود ایشون که مرد دیگه زمین‌دارهای محلی و قدرت‌های منطقه‌ای و اینا هر کدوم شاخی بودن ما دیگه تو این دوره باید فراموش کنیم حکومت مرکزی گورکانیان رو همچین خبری در هند نیست


audio: UuJ-faWIR7E_0127.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یه چیز دیگه‌ای هم که اینجا باید حواس‌مون باید باشه بهش کمپانی هند شرقی بریتانیاست کی درست شد؟ 1600 1600 چه سالیه؟ 1600 ما الان ویدیوهای بی‌پلاس رو دیده باشیم یادمونه 1600 چه اتفاقایی افتاده 1600 سالیه که شاه‌عباس اصفهان رو ساخت


audio: UuJ-faWIR7E_0128.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
1600 سالیه که انگلیسی‌ها رفتن در آمریکا اولین ستلمنت‌ها رو درست کردن در آمریکای شمالی 250 سال هنوز مونده به جنگ‌های تریاک برسیم برسیم به اینکه آمریکایی‌ها برن ژاپن رو بگیرن 1600 یک سری تاجر انگلیسی جمع شدن یه شرکتی درست کردن بعد هم یک اجازه‌نامه‌ای، چارتری از ملکه گرفتن که تجارت با هند در انحصار این‌ها باشه این شرکت یک داستان عجیبی داره


audio: UuJ-faWIR7E_0129.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اول یه جواز 15 ساله موقت داشت ولی کم‌کم تبدیل شد به موفق‌ترین و مهم‌ترین و قطعا معروف‌ترین شرکت سهامی انگلیس کار مهمی که این اجازه‌نامه براشون کرد این بود که انحصار داد بهشون یعنی دیگه اینا لازم نبود نگران بشن که یه تاجر انگلیسی دیگه هم بیاد اینا بخوان با اون رقابت کنن از طرف بریتانیا اینا تنها کسی بودن که


audio: UuJ-faWIR7E_0130.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اجازه انحصاری تجارت با هند رو داشتن حالا با بقیه اروپایی‌ها باید رقابت می‌کردن ولی دیگه از انگلیس می‌دونستن که کس دیگه‌ای نمی‌تونه بیاد همزمان هم هست این گفتیم با چی؟ با کم‌قدرت شدن نفوذ امپراتور امپراتوری گورکانی یعنی قدرت دست کیه؟ قدرت دست حکمرانان محلیه بهشون می‌گن نواب نایب هستن اینا


audio: UuJ-faWIR7E_0131.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و اینا اول با کمپانی منافع‌شون نمی‌خونه درگیری دارن مثلا سر این درگیری دارن که انگلیسی‌ها مالیات نمی‌دن


audio: UuJ-faWIR7E_0132.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعد درگیر می‌شن کار به جایی نمی‌رسه انگلیس‌ها می‌رن سعی می‌کنن یه نوابی رو بیارن سر کار که باهاشون بهتر بتونن کار رو ادامه بدن


audio: UuJ-faWIR7E_0133.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یعنی چی؟ یعنی اینکه بتونن با هند تجارت بکنن به پایین‌ترین قیمت بدون دادن مالیات به مفت منابع هند رو ببرن


audio: UuJ-faWIR7E_0134.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
درباره این کمپانی هند شرقی من کنجکاوی زیاد دارم یعنی همین که اصلا چطوری یک شرکتی از این سر دنیا رفته حاکم شده به یک کشوری حاکم شده نه فقط تجارتش رو گرفته حاکم شده به یک کشور بزرگی در اون سر دنیا این برام سواله خیلی هم اثرگذاره هم روی تاریخ و فرهنگ خود هند هم تاریخ و فرهنگ بریتانیا منتها دیگه تو این ویدیو خیلی جا نمی‌شه اگه که برای شما هم جالبه


audio: UuJ-faWIR7E_0135.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
فکر می‌کنید که خوبه که یه ویدیو درباره‌ش بسازیم یه کامنت یه کسی بذاره و لایکش کنید من اونو بتونم ببینم و تصمیم بگیرم چون موضوع زیاد داریم توی لیست‌مون من ببینم که کجا خلاصه علایق‌مون هم‌راستاتره


audio: UuJ-faWIR7E_0137.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
خیلی ممنون بگذریم این کمپانی هند شرقی خلاصه رقبای هلندی و پرتغالیش رو هم زد کنار یا با زور زد کنار یا با قدرت‌های محلی بست یا بالاخره از طریق دیگری زد کنار خودشون بی‌رقیب دست بالا رو گرفتن


audio: UuJ-faWIR7E_0138.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و قدرت تجاری زیاد بی‌رقیب طبعا کم‌کم تبدیل شد به قدرت سیاسی برای اینکه قدرت‌شون رو اعمال کنن نیروی نظامی هم آوردن دیگه گفتن ما روابط بین ایالت‌ها و بین این حکام محلی رو هم ما تنظیم می‌کنیم ما اداره می‌کنیم در نهایت هم اصلا یه قدرت سیاسی بزرگ و مهمی‌ در منطقه درست شد به عنوان پایگاهی برای قدرت انگلستان واقعا این عجیبه وقتی بهش فکر کنیم


audio: UuJ-faWIR7E_0139.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
هند آمریکا نیست، آفریقا نیست که بگی حالا بالاخره یه آدمایی هم اونجا زندگی می‌کردن یه جوامعی هم بودن این استعمارگرا از اروپا رفتن اشغال کردن، چیره شدن بهشون


audio: UuJ-faWIR7E_0140.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
هند گورکانی مملکت شناخته شده‌ایه معروفه در انگلیس معروفه به یک سرزمین عجیبی در شرق فرهنگ باستانی و غنی و شناخته‌شده‌ای داره جاییه که ادویه‌ها و اجناس گران‌بها ازش می‌آد سرزمین ثروتمندیه


audio: UuJ-faWIR7E_0141.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و انگلیسی‌ها به نظر می‌رسه نرفتن اول برای اشغال مثل آمریکا نبود که رفته بودن اصلا یه جامعه جدید بسازن انگیزه ترویج مسیحیت و اینا هم نداشتن اومده بودن برای تجارت تجارت خیلی چرب و پرسود و از همون در وارد شدن و انقدر کنترل‌شون زیاد شد زیاد شد که دیگه قدرت سیاسی گرفتن نگاه‌شون ولی به هندی‌ها و شاید به چینی‌ها


audio: UuJ-faWIR7E_0143.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعد فاصله‌ای هم که داشتن فاصله فنی و تکنولوژی که این‌ها حداقل اون اولش که رفته بودن همون 1600 و این‌ها کمتر از فاصله‌ایه که مثلا انگلیسی‌ها با آفریقایی‌ها داشتن یا بومی‌های آمریکا داشتن


audio: UuJ-faWIR7E_0144.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
من فکر می‌کنم اینا موضوع‌های جالبیه که باید یه خرده بهش فکر کنیم به این سادگی نیست، یه خرده باید فکر کنیم که چطوری اینا تونستن برن یه همچین کاری کنن بگذریم اینا بمونه برای وقتی که اگر ویدیوی کمپانی هند شرقی رو ساختیم وقتی رسیدیم به نیمه قرن هجدهم 1764 دیگه انگلیسی‌ها کاملا برتری داشتن به این حاکمان محلی


audio: UuJ-faWIR7E_0147.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعد البته با این‌ها هم نتونستن کنار بیان با اینا هم مشکل پیدا کردن دیدن دست‌نشانده و اینا جواب نمی‌ده خودمون باید بشیم نواب یک سازمان پیچیده‌ای طراحی کردن مسئولیت‌های اجرایی تقسیم شد بین نواب محلی و کمپانی هند شرقی منتها قدرت دست کمپانی بود دیگه قدرت دست کمپانی بود یعنی چی؟ یعنی مسئولیت‌های دفاعی با کمپانی بود اداره امور مدنی با مثلا نواب محلی بود


audio: UuJ-faWIR7E_0148.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینا رو رو این تایم‌لاینه ببینیم شاید راحت‌تر بشه دنبال کرد امپراتوری گورکانی هنوز هست ضعیفه، قدرتش زیاد نیست امکان اعمال قدرت نداره ولی هنوز هست اسمش هنوز هست منتها مالیات رو کی داره جمع می‌کنه؟ کمپانی هند شرقی مالیات رو می‌گیره یه سهمی می‌ده به امپراتور بقیه‌ش رو هم می‌ذاره جیبش


audio: UuJ-faWIR7E_0149.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و با استفاده از چنین سودی دیگه کمپانی از نظر مالی خودکفاست نیازی به سرمایه‌گذاری بریتانیایی نداره از عاملیت دیوانی کم‌کم می‌رسه به قدرت حاکمیتی اول در بنگال بعد هم در بقیه جاها


audio: UuJ-faWIR7E_0150.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
این در خود بریتانیا هم یه بحران سیاسی درست کرد می‌گفتن شرکت به دولت انگلیس هم حساب پس نمی‌ده به سهامداراش حساب پس می‌ده


audio: UuJ-faWIR7E_0151.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
برا همین پارلمان بریتانیا یه کمیته‌ای درست کرد کمیته ویژه برای بررسی اقدامات کمپانی هند شرقی از اینجاست که دیگه دولت بریتانیا، خود دولت می‌آد وسط 1773 یک نفر فرماندار کل می‌ذارن یک دادگاه عالی در کلکته می‌ذارن که اینا بیان فرماندار کل اداره کنه امور رو دادگاه عالی هم به عملکرد فرماندار نظارت کنه پس چی شد؟ یه مرور خلاصه‌ای بکنیم


audio: UuJ-faWIR7E_0152.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یک تعدادی تاجر انگلیسی دیده بودن جنسی که تو اروپا خواهان زیاد داره رو تو هند ارزون می‌تونن بخرن از سال‌های 1600 و کم کمپانی هند شرقی درست کردن اول رقبای داخلی رو زدن کنار یعنی رقبای انگلیسی رو زدن کنار بعد بقیه اروپایی‌ها رو زدن کنار بعد قدرت‌های محلی هند رو زدن کنار و اول تجارت رو بعد کم‌کم قدرت سیاسی رو در هند گرفتن دست خودشون


audio: UuJ-faWIR7E_0153.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
کاری هم که اونجا می‌کردن کم‌کم عوض شد اول یه سری محصولاتی که اونجا تولید می‌شد رو ارزون می‌خواستن بخرن بعد شروع کردن از هندی‌ها مالیات گرفتن


audio: UuJ-faWIR7E_0154.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعد هم که بریتانیا صنعتی و صنعتی‌تر شد مواد خام می‌خواستن هم مواد خام می‌خواستن برای ورودی صنعت‌شون که از هند مفت می‌آوردن


audio: UuJ-faWIR7E_0155.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
هم بازاری می‌خواستن برای فروش محصولات‌شون که اونم به هند می‌فروختن هند هر دوتای این نیازها رو جواب می‌داد


audio: UuJ-faWIR7E_0156.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
با مواد خام هندی محصولات متنوعی تولید می‌کردن و تقریبا 40 درصد کل اون محصولات رو به خود هندی‌ها می‌فروختن چیزی که می‌بردن ادویه بود ابریشم بود، پنبه بود، تریاک بود چای بود، پارچه بود، ظرف و ظروف بود صنایع دستی بود همه چیزایی که ارزون درست می‌شد در هند


audio: UuJ-faWIR7E_0157.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
ماشین‌آلات و پارچه و کالاهای مصرفی و کالاهای لوکس و و البته البته سلاح و مهمات و این‌ها به هند می‌آوردن سلاح و مهمات برای چی به هند می‌فروختن؟


audio: UuJ-faWIR7E_0159.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
برای چه جنگی؟ برای جنگ‌هایی که بریتانیا داشت در سرتاسر دنیا برای همینه که در قرن‌های بعد هم شما رد سربازهای هندی رو می‌بینی که اول ویدیو گفتم یک میلیون نفر سرباز هندی در جنگ جهانی اول شرکت کردن


audio: UuJ-faWIR7E_0160.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
دو و نیم میلیون نفر سرباز هندی در جنگ جهانی دوم شرکت کردن در جنگ بوئر کلی سرباز هندی بودن در ایران کلی سرباز هندی بودن در جنوب برای محافظت از منافع بریتانیا یعنی از همه نظر برای بریتانیا سود بود این رابطه واقعا


audio: UuJ-faWIR7E_0162.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
از این استعماری‌تر دیگه نمی‌شه دیگه بعد هم دیگه از وسطای قرن 19 خود دولت انگلیس خود دولت نه کمپانی هند شرقی خود دولت انگلیس کنترل هند رو می‌گیره دستش و دیگه قدرت دست شرکت نیست از کی؟ از 1858 چی می‌شه اینطوری می‌شه؟


audio: UuJ-faWIR7E_0164.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینطوری نبود که جامعه هند کاری به این کارا نداشته باشه از همون اول اول هم مخالفت بود و مقاومت بود در برابر انگلیسی‌ها اولین خیزش مال همون 1857ئه 1857 زمان ناصرالدین‌شاهه


audio: UuJ-faWIR7E_0165.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
کمی بعد از جنگ‌های تریاک در چینه چرا خیزش؟ چرا قیام؟ استقلال می‌خواستن استقلال کامل می‌خواستن اول یه سری سربازها شورش کردن بعد مردم پیوستن بهشون یک بهادرشاهی بود 82 سالش بود اون موقع


audio: UuJ-faWIR7E_0167.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینا شورش کردن سربازها و مردم اومدن پشت‌شون و گفتن شاه ما ایشونه کم‌کم یه عده دیگری هم اومد و اینم شروع کرد به فرمان دادن برای رهبری قیام و اینا بعد هم گفت من چشمی به حکومت ندارم دیگه تو این سن من می‌جنگم برای استقلال بعد هم می‌زنم کنار نامه نوشت به سه تا گروه به زمین‌دارها، به سپاهیان و به صنعتگران گفت شما جایگاه‌تون در این جامعه چنینه پایگاه‌تون چنانه


audio: UuJ-faWIR7E_0168.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بیاین اتحاد کنیم این انگلیسی‌ها رو بریزیم بیرون ولی کار به جایی نرسید کی بود این؟ همون اوایل دوره راج بود نیمه قرن نوزدهم


audio: UuJ-faWIR7E_0169.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
کار به جایی نرسید یعنی یه چهار ماهی حاکم دهلی بود ولی انگلیسی‌ها لشکرکشی کردن و سرکوب کردن و همین قیام رو سرکوب کردن هم حرکت‌های چریکی مبارزاتی پراکنده بعدش رو


audio: UuJ-faWIR7E_0170.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و قیام ناموفق شد قیام ناموفق شد بعد سرکوبش ملکه انگلیس گفتش که از این به بعد هند دیگه یک بخشی از امپراتوری بریتانیاست یک سیستمی برای اداره هند درست کردن یک وزیر کابینه داره وزیر خارجه هندوستان


audio: UuJ-faWIR7E_0171.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یک شورای قانونی هم درست کردن اون شورائه به این دستور می‌ده فرماندار کل داره هندوستان، نایب‌السلطنه داره یه سیستمی درست کردن خلاصه دیگه


audio: UuJ-faWIR7E_0172.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
یه بیانیه سلطنتی هم دادن به مردم هند که ملکه ویکتوریا به مردم هند قول می‌ده که طبق قوانین بریتانیا اینا هم می‌تونن از خدمات عمومی بهره‌مند بشن حقوق شاهزادگان بومی هندوستان رو هم بهش احترام می‌ذاریم دیگه زمین‌های اینا رو هم مصادره نمی‌کنیم به عقاید مذهبی مردم هم احترام می‌ذاریم به مردم هندوستان هم اجازه می‌دیم که در خدمات اجتماعی، امور اجتماعی مشارکت کنن حالا دقیقا چطوری و اینا نمی‌دونم


audio: UuJ-faWIR7E_0174.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
سربازای بریتانیایی مثلا همچنان نسبت به سربازای بومی بیشتر شدن زیاد شدن توپخانه مثلا فقط دست سربازهای بریتانیایی بود ولی دیگه دولت انگلیس اداره اونجا رو کامل دست خودش گرفته بود


audio: UuJ-faWIR7E_0175.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
دهه‌های بعد از قیام دیگه می‌بینیم که رشد آگاهی سیاسی در مردم هست افکار عمومی صداش بلند می‌شه رهبران هندی اسم‌شون مطرح می‌شه انجمن هند درست می‌شه انجمن ملی هند درست می‌شه 73 نفر نماینده هندی با کمک هم کنگره ملی هند درست می‌کنن


audio: UuJ-faWIR7E_0177.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و چند دهه بعد کم‌کم مهاتما گاندی آدمی که در انگلیس حقوق خونده در آفریقای جنوبی کار کرده اونجا هم تجربه استعمار رو دیده هم تجربه مقاومت رو دیده از نزدیک 1915 برمی‌گرده به هند می‌ره در کنگره ملی و یه کمپین‌های مختلفی رو شروع می‌کنه راه می‌ندازه برای بیرون کردن انگلیسی‌ها از هند


audio: UuJ-faWIR7E_0178.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
کمپین‌های مختلفی داره که خیلیاش موفق نیستن دیگه کمپین مقاومت مدنی داره راهپیمایی طولانی داره کمپین استقلال داره تا 1947 یعنی دو سال بعد از اینکه جنگ جهانی دوم تموم می‌شه بالاخره هند مستقل می‌شه هند مستقل می‌شه و خود گاندی رو هم نهایتا یک هندوی افراطی ترورش می‌کنه که چرا اونقدری که لازمه سفت نیستی؟ چرا با بقیه دین‌ها رواداری داری؟ این بساط ضد خشونت چیه و این حرفا


audio: UuJ-faWIR7E_0179.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
درباره گاندی و این حرکت مبارزه خشونت‌پرهیزش اثری که روی جنبش حقوق مدنی در آمریکا گذاشت روی مبارزه ضد آپارتاید در آفریقای جنوبی گذاشت


audio: UuJ-faWIR7E_0180.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
درباره اینکه در خود هند نگاه‌ها به گاندی چی بود و چی هست حالا بعدا باید بیشتر حرف بزنیم یه چیزی هم که باید ازش حرف بزنیم همین کنگره هنده کنگره ملی هند یا حزب کنگره یکی از بزرگترین احزاب سیاسی هنده یک گروهی از تحصیل‌کرده‌های هندن عموما از کاست‌های بالای هندوها با هدف استقلال هند گاندی، جواهر لعل نهرو اینا از رهبران کنگره بودن


audio: UuJ-faWIR7E_0181.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
بعدا هم که هند مستقل شد در 1947 اینا تونستن همین حزب کنگره با رهبری خانواده نهرو و گاندی و اینا شدن یک حزب ملی و سرشناسی هنوز هم هست و فعال هم هست البته مثل اون اوایل استقلال حزب غالب دیگه نیست یه خرده هم کلا بحث داره چون اینا ادعاش این بود که همه مردم رو نمایندگی می‌کنن حزب کنگره ولی تو اون جامعه طبقاتی و کاستی یه گروه‌هایی بودن که می‌گفتن شما ما رو نمایندگی نمی‌کنید


audio: UuJ-faWIR7E_0182.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینا عمدتا حامی منافع نخبگان شهری هستن حواس‌شون به مسلمون‌ها خیلی نیست خود مسلموناشون هم البته یک تفاوت‌هایی داشتن که باعث می‌شد که نشه این‌ها رو از نظر فرهنگی در یک دسته قرار داد انتظارات‌شون رو نمی‌شد تامین کرد و این از اون چیزایی بود که خیلی خلاصه بحث داشت خیلی کار داشت


audio: UuJ-faWIR7E_0183.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
و نهایتا هم برد به این سمت که یه کشور جدا براشون درست کردن دیگه یه کشور جدا برای مسلمون‌ها درست شد به اسم پاکستان هرچند هنوز آدم‌هایی هستن از مسلمون‌ها که می‌گن که کنگره اون موقع زیادی به ملی‌گراهای هندی نزدیک بود بگذریم اینا داستان‌های هند قرن بیستمه داستان هند قرن بیستم داستان اوج گرفتن مبارزه‌ست برای استقلال از بریتانیا


audio: UuJ-faWIR7E_0184.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
داستان تشکیل کشور هند و بعدا پاکستان و بعدا بنگلادش و بعدش هم تلاش کشوری بزرگ و تاریخی و پرجمعیت برای اینکه راه خودش رو در دنیای جدید پیدا کنه یه کتابی ما تو پادکست بی‌پلاس ازش حرف زدیم به نام لحظه تاسیس هند تو این اپیزود پادکست می‌تونید بشنویدش اون یه مقدار مال همین دوره بعد از استقلاله


audio: UuJ-faWIR7E_0185.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینکه یه کشوری که از استعمار آمده بیرون وسط قرن بیستم در دنیایی که بلوک شرق داره توش درست می‌شه بلوک غرب داره درست می‌شه بیشتر دنیا انواع حکومت‌های فردی و دیکتاتوری و این‌ها داره چطوری تصمیم گرفت دموکراسی بشه؟ اونم توی کشوری به اون بزرگی به این پرجمعیتی به این فقیری، به این بی‌سوادی که اصلا زمینه‌ای به نظر نمی‌رسه برای دموکراسی داشته باشه


audio: UuJ-faWIR7E_0186.opus
source: youtube
source_id: UuJ-faWIR7E
invalidation: VALID
text:
اینا چطوری سیستم دموکراتیک درست کردن و موفق هم شدن دموکراسی درست کردن که دوام آورده یک نگاه به تفاوت هند و پاکستان بکنیم نشون می‌ده چقدر کار مهمی کردن در هند تو اون اپیزود از زاویه حقوق اساسی نگاه کرده بود به این موضوع خیلی کتاب جالبی بود خیلی جذاب بود و با این دیدی که الان پیدا کردیم احتمالا اون اپیزود جذاب‌تر هم می‌شه حالا درباره هند قرن بیستم هم ما بعدا صحبت می‌کنیم و


audio: 8KvGXnQEFwA_0001.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
یه چیزایی یه طوری تو زندگی ما نشستن و بی‌سروصدا و کم‌هزینه و اینا هستن که هیچ به فکرمون نمی‌رسه که یه روزی چه دردسری داشته گرفتن‌شون


audio: 8KvGXnQEFwA_0002.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
یکی از این چیزها نمکه همین نمکی که الان تو کابینت آشپزخونه‌مون هست و تو هر خونه‌ای هم یه مقدار ازش پیدا می‌شه و فکرش هم نمی‌کنیم که یه روزی انقدری ارزش داشته که به‌خاطرش جنگ می‌شده


audio: 8KvGXnQEFwA_0004.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
قصه نمک رو ما قبلا توی اپیزود 4 بی‌پلاس هم گفتیم این خیلی خیلی خلاصه‌ترشه یه سری نکته جدید هم داره نمک می‌دونیم فرمول شیمیایی پیچیده‌ای نداره کلره و سدیم که سدیمش یکی از املاحیه که خیلی روزانه و مرتب بهش احتیاج داریم هم در کارکرد قلب نقش داره هم برای اینکه اعصاب بتونن به هم پیام‌رسانی کنن هم سلول‌های بدن لازم دارن که بتونن تغذیه کنن و بدن هم نمی‌تونه خودش سدیم بسازه


audio: 8KvGXnQEFwA_0008.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
مثل خیلی چیزای دیگه بعضیا می‌گن این رو هم چینی‌ها اول بهش رسیدن آب دریا رو جوشوندن و به نمک رسیدن بعدا هم خب باعث خیلی تغییرات سیاسی اجتماعی شد چون غذا رو تونستن باهاش نگه‌داری کنن طولانی‌مدت حتی تونستن غذا رو جابه‌جا کنن باهاش بعدا تونستن چاه نمک حفر کنن سال 252 میلادی و وقتی ارزشش رفت بالا شروع کردن ازش پول درآوردن مالیات گذاشتن براش حتی بعضیا می‌گن که دیوار چین رو با پول مالیات نمک ساختن


audio: 8KvGXnQEFwA_0009.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
اما من دیدم رومانی رو هم می‌گن یه منطقه‌ای از رومانی به عنوان جایی که نمک توش کشف شد اولین بار بلغارستان رو می‌گن مصر رو می‌گن مصری‌ها مخصوصا به دو روش شروع کردن نمک تولید کردن همین که از صحرا تولید می‌کردن هم اینکه رود نیل رو آبش رو بخار می‌کردن نمک می‌گرفتن مصری‌ها این رو هم فهمیدن که باکتری‌های مضر توی خوراکی‌ها رو می‌تونن با نمک از بین ببرن رطوبت غذا رو می‌تونن کم کنن شروع کردن نمک‌سود کردن


audio: 8KvGXnQEFwA_0010.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
از گوشت و ماهی و سبزیجات و این‌ها با نمک محافظت کردن زیتون رو می‌خوابوندن تو آب نمک که نرم بشه خوشمزه بشه بشه خوردش این روش‌های استفاده از نمک رو که مصری‌ها معرفی کردن ارزش اقتصادی نمک رفت بالا


audio: 8KvGXnQEFwA_0011.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
در اروپا چی؟ در اروپا هم این سلت‌ها بودن که قومی بودن که اصلا بنای فرهنگ و تجارت‌شون رو نمک بوده چندین سال پیش در کوه‌های آلپ اتریش نزدیک سالزبورگ یک جسد مومیایی هم کشف شد خیلی هم سالم بود که بعدا معلوم شد که مال یه کسیه در معدن نمک کار می‌کرده مال همون قوم سلت برمی‌گشت به 400 سال قبل از میلاد مسیح نزدیک سالزبورگ هم بود دیگه


audio: 8KvGXnQEFwA_0013.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
سلت‌ها قوم مهمی بودن خودشون تاریخ مکتوبی نداشتن ولی بقیه مخصوصا اینایی که باهاشون می‌جنگیدن مثل رومی‌ها اینا زیاد ازشون صحبت کردن یه چیز مهم درباره‌شون می‌دونیم اینه که تجارت‌شون نمک بوده هم نمک به این‌ها رونق داده هم اینا به نمک خیلی رونق دادن قوم باهوشی هم به نظر می‌آد بودن اولین بار ابزار استخراج نمک رو اینا بودن که از برنز ساختن که برعکس آهن زنگ نمی‌زنه


audio: 8KvGXnQEFwA_0014.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
نمک شد طلای سفید سلت‌ها خلاصه سلت‌هایی که می‌گم قوم مهمی‌ان دیگه اولین تمدن عصر آهن بودن در اروپا موزه تاریخ طبیعی وین چند سال پیش یه نمایشگاه قشنگی داشت


audio: 8KvGXnQEFwA_0016.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
پادشاهی نمک یه سری از آثار کشف شده مال زمان سلت‌ها رو توش نشون دادن معماری و طراحی موزه هم نمایشگاه هم الهام گرفته از همین بلور نمک و قشنگی‌ها و ایناش بود چند تا بلور خیلی خوشگل هم گذاشته بودن توش


audio: 8KvGXnQEFwA_0017.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
این رو هم لینکش رو می‌گذاریم که بتونید ببینید قوم سلت ولی با اینکه بالاخره بازرگانان باهوشی بودن و مهندسین و ابزارسازهای کاربلدی بودن و جنگجویان نترسی بودن آخرش مغلوب ژولیوس سزار شدن در زمان رومی‌ها هم نمک نقشش مهم بود


audio: 8KvGXnQEFwA_0018.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
رومی‌ها وقتی می‌دیدن مردم ناراضی‌ان نمک رو ارزون می‌کردن مردم خوشحال شن اقتصاد رو می‌خواستن رونق بدن


audio: 8KvGXnQEFwA_0020.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
ارتش رو می‌خواستن حقوق بدن حتی می‌گن نمک یه جنگ 80 ساله داشتن با کارتاژ‌ها که آخرش وقتی شکست‌شون دادن کارتاژ‌ها مرکز حکومت‌شون در تونس امروز بود اونا رو شکست دادن کلی زمین‌های پرنمک اونا افتاد دست رومی‌ها و ونیزی‌ها اینطوری خیلی ثروتمندتر شدن بعد از نمک شروع کردن یارانه گرفتن تونستن اون وقت ادویه بخرن بعد تجارت‌شون رو گسترده‌تر کنن ثروتمندتر بشن


audio: 8KvGXnQEFwA_0021.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
جنوب اروپا اینطوری نمک نقش داشت در شکل دادن به امپراتوری‌ها در شمال اروپا هم وایکینگ‌هایی که اولین اروپایی‌هایی بودن که واقعا رفتن به سرزمین‌های جدید و به آمریکا اونا هم از نمک خیلی استفاده کردن هم استفاده کردن ماهی‌ها رو نمک‌سود می‌کردن که بشه آذوقه راه درازشون که بتونن با کشتی بزنن برن تا مثلا کانادای امروز


audio: 8KvGXnQEFwA_0023.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
هم اینکه اصلا می‌رفتن اونجا که ماهی بیارن ماهی کاد بیارن و نمک بیارن اصلا یکی از چیزایی که به‌خاطرش راه می‌افتادن می‌رفتن سرزمین‌های دوردست ناشناخته همین نمک بود همین نمکی که الان ما برف می‌آد می‌ریزیم کف خیابون خیلی نقش مهمی داشته حتی جلوتر که می‌آیم در انقلاب فرانسه در استقلال آمریکا در استقلال هند ساکنین اولیه آمریکا ماهی‌گیر بودن خودشون نمک تولید می‌کردن هر چی هم اضافه می‌اومد می‌فروختن


audio: 8KvGXnQEFwA_0024.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
بریتانیایی‌ها که آمریکا مستعمره‌شون بود خب راضی نبودن قیمت نمک رو آوردن پایین هل دادن اینا رو از بیزینس بیرون تجارت محلی از بین رفت و وقتی بازار اومد دست خودشون اون وقت قیمت رو بردن بالا مالیات هم سنگین بستن روش این آمریکایی‌ها رو عصبانی‌تر کرد و یکی از چیزایی بود که آتیش انقلابیون آمریکا رو تندتر کرد و در نهایت هم باعث استقلال آمریکا شد یا در فرانسه می‌گه لویی شونزدهم که آخرین پادشاه فرانسه بود


audio: 8KvGXnQEFwA_0025.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
آدم پرخرجی بود و اینا این پول کم می‌آورد مالیات نمک رو می‌برد بالا بعد واسه همه هم نمی‌برد بالا این شهر معاف اون موسسه معاف این آقا معاف مردم هم عصبانی شدن بعدا که قدرت افتاد دست دولت انقلابی یکی از کارایی که کرد این بود که اصلا مالیات نمک رو برداشت یا حتی در هند تجارت نمک یکی از ابزارهای استثمار هندی‌ها بود گاندی وقتی جنبش استقلال هند رو شروع کرد کنارش جنبش نمک هم بود


audio: 8KvGXnQEFwA_0026.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
می‌گفتش که ما از قوانینی که درباره نمک گذاشتین پیروی نمی‌کنیم یعنی مسئله انقدر مهم بود حتی تازه در قرن بیستم تا قبل از قرن بیستم که خیلی نمک مهم بود


audio: 8KvGXnQEFwA_0027.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
همچنان یکی از مهم‌ترین نگهدارنده‌های غذا بود و داشتنش نشونه ثروت بود کنترل تجارتش نشونه قدرت بعدا شد که هم روش‌های دیگری واسه نگهداری طولانی‌مدت غذا به دست اومد هم بسته‌بندی‌های مخصوص آمد


audio: 8KvGXnQEFwA_0028.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
همین که معلوم شد که مصرف زیاد نمک مشکلاتی می‌تونه درست کنه برای سلامتی و فشار خون و این‌ها مصرف نمک کم شد امروز هم که مصرفش بالاخره هنوز هست احتیاج رو بهش داریم و چیز ساده و دم‌دستی شده باز یه جاهایی هست که با نمک خیلی با احترام برخورد می‌کنن هم توی بعضی از ادیان و فرهنگ‌ها نمک چیز محترمیه هم اینکه یه جاهایی توی بازار یه مغازه‌هایی هست


audio: 8KvGXnQEFwA_0029.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
که اینا نمک رو مثل مثلا عطر مثل قهوه اینطوری باهاش به عنوان یه کالایی برخورد می‌کنن که تنوعی داره مزه‌های مختلفی داره کاربردهای مختلفی داره و انگار که واقعا نمک‌ها هم همه با هم برابر نیستن اینطوری نیست که نمک نمکه دیگه اینطوری نیست حالا این موضوع برای من یه کنجکاوی جدیدیه و دوست دارم برم یه خرده درباره‌ش بخونم شما هم اگر دوست دارید که


audio: 8KvGXnQEFwA_0030.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
این قصه برخورد یه خرده شیکان پیکانی با نمک رو هم درباره‌ش چیزی بشنوید حتما کامنت بذارین من برم یه خرده‌ای تحقیق کنم شاید یه ویدیوی دیگری درست کردیم درباره مقام بالایی که نمک توی یه سری از کارها و یه سری از مغازه‌ها و یه سری از فرهنگ‌ها همین امروز داره


audio: 8KvGXnQEFwA_0031.opus
source: youtube
source_id: 8KvGXnQEFwA
invalidation: VALID
text:
من علی بندری هستم این کانال یوتیوب بی‌پلاسه اینجا درباره کنجکاوی‌هام صحبت می‌کنم اگر اینجور ویدیوها رو دوست دارید حتما سابسکرایب کنید که بقیه ویدیوها رو هم ببینید


audio: oTS0e4tGcoU_0001.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یه کشورایی رو ما می‌بینیم می‌گیم اینا پیشرفته‌ان توسعه یافته‌ان یه کشورایی رو هم می‌بینیم می‌گیم اینا عقبن توسعه نیافتن یا در حال توسعه‌ان یه کشورایی هم ولی هستن که خیلی عقب بودن بعد خودشون رو رسوندن ظرف مدت کمی توسعه خیلی زیادی پیدا کردن و پیشرفت کردن و رسیدن به بقیه و اصلا قدرتی شدن در تراز قدرت‌های بزرگ دنیا


audio: oTS0e4tGcoU_0002.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اینا خیلی داستانای جذابی دارن یکی از معروف‌ترین این‌ها ژاپنه ژاپن یه بخش خیلی مهمی توی تاریخش داره که از حدود 150 سال پیش شروع می‌شه و ژاپن وارد یه دوره 50 ساله‌ای می‌شه به نام دوره‌ی اصلاحات میجی تقریبا در 50 سال ژاپن از یه کشوری کاملا عقب افتاده از نظر فنی و توسعه تبدیل می‌شه به یک قدرت جهانی


audio: oTS0e4tGcoU_0003.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
با توان نقش‌آفرینی در جنگ‌های جهانی این ویدیو خیلی خلاصه و مختصر داستان اون 50 سال ژاپن رو می‌گه داستان اصلاحات میجی میجی اسم امپراتوری بود که این اصلاحات و تغییرات در دوران ایشون اتفاق افتاد منتها اینطوری نبود که ایشون حالا یه روز صبح بلند شه بگه وقت اصلاحاته این در واقع از بیرون این تغییرات به ژاپن اعمال شد و باعث و بانیش هم آمریکایی‌ها بودن


audio: oTS0e4tGcoU_0004.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یک آقای آمریکایی به نام متیو پری این متیو پری نه این متیو پری کی هستیم؟ نیمه قرن نوزدهم 1853 متیو پری فرمانده


audio: oTS0e4tGcoU_0005.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یک فرمانده‌ایه در نیروی دریایی آمریکا که قبل از اینکه بیاد ژاپن رفته آفریقا برای مثلا مبارزه با برده‌داری جلوگیری از برده‌داری، اونجا جنگیده در جنگ مکزیک شرکت کرده روسیه بهش پیشنهاد کرده که بیا عضو نیروی دریایی ما بشو قبول نکرده در آمریکا هم بهش می‌گن پدر نیروی دریایی بخار


audio: oTS0e4tGcoU_0007.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
و همین لقبش هم بی‌ارتباط به قصه شروع ماجرای ما نیست آمریکا برای سوخت کشتی‌هاش زغال سنگ لازم داشت و یکی از چیزایی هم که ایشون رو کشید اونجا همین قصه بود حالا می‌گم ربطش چیه نیمه قرن 19، سال 1853 ناوگان آمریکایی به فرماندهی متیو پری خودش رو رسوند به سواحل ژاپن و در ظاهر خواسته خیلی مشخصی هم داشت می‌گفتش که راه رو باز کنین آمریکا بتونه با ژاپن تجارت کنه در واقع اینطوری نمی‌گفت


audio: oTS0e4tGcoU_0008.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یه خرده‌ای تهدیدآمیزتر بود یه خرده بیشتر تهدیدآمیز بود اومده بود می‌گفت یا بیاین معامله کنیم یا بجنگیم این اون لحظه تاریخیه که منجر شد به ظهور ژاپن مدرن بعدا واقعا کاری هم که داره ایشون می‌کنه


audio: oTS0e4tGcoU_0010.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یعنی قرن 19 قدرت‌های امپریالیستی می‌کردن این کارو توان نظامی‌شون که خیلی بیشتر از بقیه بود با کشتی می‌رفتن دم مرز یه کشوری توپ‌ها رو نشونه می‌گرفتن و بازو نشون می‌دادن و با ارعاب خواسته خودشون رو به کرسی می‌شوندن نمونه هم خیلی زیاد داره برای ما یه نمونه آشناست نمونه چینه دیگه ده سال قبل از اینکه متیو پری بره سواحل ژاپن جنگ تریاک در چین اتفاق افتاده بود


audio: oTS0e4tGcoU_0011.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
و اینطوری درهای چین باز شده بود برای تجارت با غربی‌ها و حضور غربی‌ها در منطقه و اینا و این باعث شده بود کشتی‌های آمریکایی هم برن و بیان و رفت‌وآمد باعث می‌شد که لازم داشته باشن سوخت‌گیری کنن یه خبرایی هم اومده بود که ژاپن معدن زغال سنگ داره از بنادر ژاپن می‌تونن اینا برن سوخت‌گیری بکنن موضوع دیگه‌ای هم بود البته که توجه آمریکایی‌ها رو جلب ژاپن می‌کرد آمریکاییا از چند وقت قبلش داشتن صید نهنگ می‌کردن در اقیانوس آرام


audio: oTS0e4tGcoU_0012.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
چون روغن نهنگ هم قبل از اینکه استفاده از نفت باب بشه روغن نهنگ هم خیلی کالای مهمی بود برای همین آمریکاییا هم مثل خیلی‌های دیگه دنبال نهنگ بودن اصلا یکی از چیزایی که هی آدما می‌رفتن به سمت جنوب کشورا می‌رفتن همین بود و این باعث می‌شد که کشتی‌های آمریکایی که دارن دنبال شکار نهنگ می‌رن خیلی پیش بیاد که سرگردان بشن به‌خاطر شرایط جوی در اقیانوس آرام و از اطراف ژاپن سر دربیارن


audio: oTS0e4tGcoU_0013.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یا مثلا بخورن به طور کشتی‌های ژاپنی که وسط آبن ژاپنی‌ها رفتارشون با اینا خوب نبود کمک‌شون نمی‌کردن حتی گاهی اسیرشون می‌کردن می‌بردن‌شون ژاپن اونجا اذیت‌شون می‌کردن گاهی می‌کشتن‌شون آمریکایی‌ها می‌خواستن شرایط رو امن کنن که این شکارچیان نهنگ‌شون هم بتونن کار کنن به جز اینا آمریکاییا می‌دونستن که درسته که دو قرنه که شوگان بسته درهای ژاپن رو ژاپنی‌ها می‌گن که هیچکس نمی‌تونه بره هیچکس نمی‌تونه بیاد، تجارت نمی‌کنیم


audio: oTS0e4tGcoU_0014.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
ولی کاملا هم در بسته نیست ژاپنی‌ها دارن با هلندی‌ها تجارت می‌کنن در واقع بعضی‌ها اینطوری می‌گن که در رو به روی کاتولیک‌های اسپانیایی و پرتغالی بسته بودن که همه‌ش می‌خواستن بیان گسترش مسیحیت بدن با مسیحیای پروتستان، منجمله هلندیا در یه حد کمی رابطه رو حفظ کرده بودن اصلا با بدمینتون و بیلیارد و گوجه فرنگی و شکلات و اینا


audio: oTS0e4tGcoU_0015.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
از طریق همین رابطه با هلندی‌ها رابطه محدود با هلندی‌ها آشنا شده بودن بعد وقتی که می‌خواستن مسیحی‌های کاتولیک رو بکشن


audio: oTS0e4tGcoU_0016.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
هلندیا کمک اون شوگان هم کرده بودن و خلاصه در یک بده‌بستونی راه تجارت رو هلندی‌ها یه خرده با ژاپنی‌ها باز نگه داشته بودن برای همین آمریکاییا هم شاید فکر کردن ما هم که پروتستانیم و بتونیم بریم اونجا و مسیحیت رو هم اگر بخوایم رواج بدیم مسیحیت پروتستان رو رواج بدیم و خلاصه با یه ترکیبی از انگیزه‌های مختلف و برنامه‌های متفاوت این آقای متیو پری رفت به ساحل توکیو یا ادو اون روز


audio: oTS0e4tGcoU_0017.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
پس چی شد؟ یه دوره‌ی انزوای دو قرنی ژاپن دوره ساکوکو می‌خواد اینطوری تموم بشه دوره‌ای که از 1639 شروع شد و عملا هر رفت‌وآمدی به غرب ممنوع بود به جز برای 45 تا خانواده که همه تجارت با دنیای خارج رو سپرده بودن به اینا و اینا هم کارشون محدودیت داشت باز و انقدر این ممنوعیتا جدی بود


audio: oTS0e4tGcoU_0018.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اگر صیادای ژاپنی کمکی می‌کردن مثلا به یه قایق اروپایی ملوان رو می‌گرفتن یه مدت در حبس خانگی نگه می‌داشتن می‌گفتن تو ممکنه اطلاعاتی از غرب گرفته باشی بخوای یه چیزایی رو بیاری بین مردم پخش کنی یک همچین سطح نظارتی داشتن اعمال می‌کردن که ارتباط کامل با دنیای بیرون کامل قطع نباشه خیلی خیلی قطع باشه اون اندکیش که بازه کاملا در کنترل خودشون باشه


audio: oTS0e4tGcoU_0020.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اینطوری بودن که کشتی‌های پری رسید به ژاپن هیبت کشتی‌های بخار یه طوری بود که اصلا اومده بود ژاپنی‌ها رو بترسونه بعد از خود کشتی ترسناک‌تر اون توپ‌هایی بود که روی کشتی اینا گذاشته بودن و نشونه رفته بودن به سمت شهر ژاپنی‌ها دیدن گفتن که کشتیت رو ببر مثلا ناگازاکی اونجا یه سری کشتی خارجی اجازه دارن بیان اونجا مثلا هر کار می‌خوای بکنی، گفت نه من همینجام در خلیج ادو خلیج توکیوی امروز همینجا می‌خوام باشم


audio: oTS0e4tGcoU_0021.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
73 تا توپ رو هم به سمت خاک ژاپن نشونه رفت چند تا شلیک خالی هم کرد گفتش که به مناسبت مثلا روز استقلال آمریکا دارم می‌زنم و اینا ولی خب معلوم بود هدفش چیه دیگه هدفش اینه که تا اینجا اومده اینا رو بترسونه ژاپنی‌ها اولین کاری که کردن گفتن که خب ما دیگه شاخ‌ترین چیزی که داریم چیه؟ این کشتی‌گیرای سومو‌ئن این کشتی‌گیرای درشت‌هیکل ژاپنی هستن گفتن ما دیگه خوف‌تر از اینا که دیگه نداریم که همینا رو بفرستیم اینا رو بترسونن


audio: oTS0e4tGcoU_0022.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اینا رو فرستادن و طبیعتا آمریکایی‌ها خیلی نترسیدن و گفتن که ما الان با شما کاری نداریم ما یه نامه داریم از طرف رئیس‌جمهور آمریکا به شما اینو می‌دیم به شما می‌ریم شما اینو باید بخونی جواب بدی بعدا ما می‌آیم جواب رو ازت می‌گیریم ژاپنی‌ها گفتن نه نه نه ما نامه نمی‌تونیم بگیریم چه نامه‌ای؟ چه صحبتی؟ ولی توشون یه خرده‌ای بالا پایین کردن گفتن آقا توپ رو نگاه کن هیبت کشتی رو نگاه کن و اینا و نامه که اشکال نداره و نامه رو بگیریم که تمامیت ارضی‌مون زیر سوال نمی‌ره و این حرفا و


audio: oTS0e4tGcoU_0023.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
خلاصه نامه رو بگیریم بخونیم ببینیم چیه بعدا یه جوابی بهش بدیم 14 ژوئن 1853 خیلی تاریخ مهمیه بالاخره اجازه دادن که آقای متیو پری پیاده شه و نامه رو بده بهشون نامه رو داد و گفت این رو بخونین، فکراتون رو بکنین من می‌رم یه سال دیگه می‌آم جواب‌تون رو می‌گیرم یه سری هدیه هم در کنار نامه برده بود یه ماکت لوکوموتیو بخار برده بود و تلسکوپ و تلگراف و شراب و یه اینایی که ببینید ما


audio: oTS0e4tGcoU_0024.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
مثلا اینطوری تحت تاثیر قرارشون بدن دیگه خلاصه‌ش برگشتنی یه سر هم ایشون تایوان زد اون موقع اسمش فورموسا بود دید اینجا چه جزیره‌ی خوبیه معدن زغال سنگ هم داره یه نامه هم داد به آمریکا که این جزیره خیلی خوبی هم هست اینجا رو هم اگه بگیریم هم برای سوخت‌گیری‌مون خوبه هم اینکه اصلا یه قدرتی یه پایه‌ی قدرتی می‌شه برامون اینجا ولی کسی به این نامه‌ش انگار جوابی نداد بگذریم آقای پری رفت و این شوگان‌ها نامه رو باز کردن و دیدن که آره می‌گه مسیر تجارت رو باز کنین


audio: oTS0e4tGcoU_0025.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
به روی ما آمریکایی‌ها و فکر کردن که خب این با اون کشتی کاری براش نداره که بیاد به توپ ببنده و همه چی رو از ما بگیره ولی ما هم از اونور یه قانونی نوشتیم 1639 نوشتیم که ما نمی‌تونیم تجارت کنیم با آمریکایی‌ها حالا دیگه این شامل اون قانون می‌شد آمریکا شامل اون قانون نمی‌شد چی اینا ظاهر کاره دیگه اینا ظاهر کار و کاغذبازی و اداری و اینکه شکلش رو چطوری درست کنیمه


audio: oTS0e4tGcoU_0026.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
واقعیتش اینه که یه کسی با زور خیلی زیاد اومده از تو یه چیزی می‌خواد می‌گه آقا درو باز کن و اینا باید نگاه می‌کردن که واقعا زورش رو دارن که در رو بسته نگه دارن بیشتر از این یا نه اینا کی‌ان؟ این شوگانی که داره این تصمیم رو می‌گیره کیه؟ این بالاترین مقام، بالاترین رده‌ی سامورایی‌هاست که توی یه ویدیوی دیگه درباره‌ش توضیح دادیم یه اشاره مختصر اینجا فقط بکنیم که از قرن 12 قدرت تو ژاپن دست ایناست


audio: oTS0e4tGcoU_0027.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
این شوگان‌هان که دارن تصمیم می‌گیرن سیاست‌گذاری می‌کنن درای ژاپن رو هم اینا بستن می‌گن مسیحیت داره می‌آد ارزش‌های سامورایی و فرهنگ ژاپنی و اینا رو می‌بلعه مردم گرایش پیدا کردن به سمت کاتولیک و ما باید ماجرا رو جمع کنیم درا رو ببندیم، مسیحی‌ها رو بیرون کنیم و همزمان با قدرتی که قدرت اینا که زیاد شد زیاد شد زیاد شد جایگاه امپراتور هم کم‌کم فرمایشی شد یه خرده‌ای نمایشی شد عملا قدرت دست شوگان بود


audio: oTS0e4tGcoU_0028.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
ارباب‌های محلی به شوگان خدمت می‌کردن مقام امپراتور بود، موروثی هم منتقل می‌شد ولی اگر شوکان اراده می‌کرد با نیروی نظامی که همه جای امپراتوری داشت می‌تونست امپراتور ژاپن رو خلع کنه این دوره شوگان‌سالاریه و دوره‌ای که ما داریم درباره‌ش صحبت می‌کنیم شوگانیت توکوگاوائه دوره‌ای که شوگانا از خاندان توکوگاوا بودن تقریبا همه چی دست اینها بود برای جواب دادن این نامه ولی شوگان گفتش که


audio: oTS0e4tGcoU_0029.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
دیگه باید همه با هم هم‌فکری کنیم از امپراتور هم کمک گرفت در واقع نشستن درباره یه موضوع خیلی مهمی همه با هم صحبت کنن و کسی نمی‌خواد ریسک گرفتن این تصمیم رو تنهایی برداره شیش ماهی اینا در حال شور و مشورت و اینا هستن که آقای پری برگشت برگشت این دفعه با 10 تا کشتی و هزار و 600 نفر زودتر از زمانی که گفته بود فوریه برگشت هم کشتی‌هاش بیشترن


audio: oTS0e4tGcoU_0030.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
هم زودتر اومده یه فشار اضافه داره می‌آره روی شوگان و اینا رو مجبور می‌کنه که زودتر جواب بدن گفته بودن اگر ژاپن حالت جنگی بگیره ما حمله می‌کنیم و واقعا هم اینا می‌دیدن که اگه آمریکا اینه از ژاپن چیزی نمی‌مونه بعد از حمله‌ای که اینا می‌خوان بکنن این شد که خلاصه قبول کردن و نشستن پای مذاکره و آخرش رو بگیم آمریکاییا چهار تا بندر ژاپن رو تونستن آزاد کنن که کشتی‌های آمریکایی بتونن اونجا بیان و برن و تجارت کنن


audio: oTS0e4tGcoU_0031.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
این اون اتفاق خیلی خیلی مهمه‌ست آقای پری رو حالا سرنوشتش رو آخر ویدیو می‌گیم الان بریم ببینیم که چون اون هم سرنوشت خیلی جالبی پیدا کرد الان بریم ببینیم که این قصه رو ژاپن چطوری دریافت کرد؟ و چطوری ژاپن بعد از این ماجرا عوض شد؟ چون ما گفتیم می‌خوایم داستان میجی رو بگیم اینا همه قصه‌ش اینه که این آقا اومد


audio: oTS0e4tGcoU_0032.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یه همچین درخواستی کرد و ژاپنی‌ها این درخواست رو حالا پذیرفتن دوران میجی از خیلی نظرا با دوران قبل از میجی فرق می‌کرد میجی امپراتور جوانی بود که کمی بعد از گرفته شدن این تصمیم و پذیرفته شدن و باز کردن ژاپن به امپراتوری رسید قبل از ایشون ژاپن یک کشور یکپارچه نبود که مثلا مردمش یک حس ملیت مشترک ژاپنی داشته باشن


audio: oTS0e4tGcoU_0033.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
هزار سال بود عملا معنی خاصی نداشت ملیت ژاپنی ارتش‌ها، قدرت‌ها، قوانین اینا همه محلی بود اینم بعدا یکی از چیزایی شد که در دوران میجی عوض شد در دوران میجی در واقع اتفاقی که افتاد بذار اینطوری بگیم در باز شد آمریکایی‌ها اومدن این یکی از اتفاقا بود چون وقتی آمریکاییا اومدن اروپاییا هم پشت‌شون اومدن بریتانیا اومد، آلمان اومد، روسیه اومد همه گفتن ما هم یه قراردادی ببندیم و


audio: oTS0e4tGcoU_0034.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
دیگه الان قراردادها فقط تجاری هم نبود ما نمونه‌ش رو تو تاریخ خودمون هم داشتیم دیگه از اینایی بود که اگه شهروند کشور ما اینجا مرتکب جرمی بشه ژاپنی‌ها اجازه ندارن محاکمه کنن قوانین مجازات ژاپن شامل حال‌شون نمی‌شه و حالا امتیازهای دیگه ژاپنی‌هام تو این مذاکرات دست‌شون که خالی بود فقط می‌گفتن اتلاف وقت تا می‌تونستن مذاکرات رو کش می‌دادن بعد اروپاییا هم تسلط هم نداشتن به زبان ژاپنی


audio: oTS0e4tGcoU_0035.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
حتی به جغرافیای ژاپن نمی‌شناختن ژاپن رو اینا می‌اومدن اسم جاها رو جابه‌جا می‌نوشتن توی قرارداد که مثل هی اصلاحیه بخوره هی رفت و برگشت بشه زمان طولانی بشه امیدشون هم این بود که هی کش بدیم کش بدیم از کار اینا سر دربیاریم تکنولوژی‌شون رو یاد بگیریم دانش رو مثلا سر دربیاریم این ضعف نظامی و تکنولوژی رو جبران کنیم بعد که رسیدیم خیال‌مون راحت شد بزنیم زیر میز دیگه اصلا مذاکره نکنیم


audio: oTS0e4tGcoU_0036.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
ولی واقعیتش اینه که فاصله‌ای که بین غرب و ژاپن افتاده بود تو این 200 سال انزوا انقدر زیاد بود که با یه سال، دو سال مذاکره کش دادن نمی‌شد پرش کرد برای همین بعد از یه مدتی ژاپن متوجه شد که ما یک سوال اساسی داریم ما باید الان با این غربی مهاجم وارد جنگ بشیم سعی کنیم بیرونش کنیم و به احتمال خیلی زیاد شکست بخوریم یا اینکه با اینا صلح کنیم با اینا بسازیم


audio: oTS0e4tGcoU_0037.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
بریم خودمون رو قدرتمند کنیم و بعد بیایم با اینا درگیر بشیم اینا واقعا سوال‌هایی بود که و نیروهایی بودن که هر کدوم این فکرا رو نمایندگی می‌کردن اونجا کودتا شد یه مدت اختلافات داخلی بالا گرفت یه سری سامورایی‌ها گفتن نه ما این روش رو قبول نداریم و فلان و این حرفا ولی نهایتا اون طرز فکری که مسلط شد و تونست خودش رو بقوبولونه به بقیه این بود که ما باید بریم خودمون رو بسازیم این درگیری‌های داخلی البته تلفات هم زیاد داشت


audio: oTS0e4tGcoU_0038.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یکی از تلفاتش این بود که شوگان از قدرت برداشته شد اون نفری که اون بالا نشسته بود گفتیم امپراتور هم در واقع دستش بود این رفت کنار یه گروهی از مشاوران قدرت رو گرفتن دست‌شون و این شد مقدمه‌ی به قدرت رسیدن امپراتور موتسوهیتو در سن 16 سالگی بعد از مرگ پدرش امپراتور قبلی موتسوهیتو شد صد و بیست و دومین امپراتور ژاپن ایشون رسید به قدرت و مشاورانی که دورش بودن


audio: oTS0e4tGcoU_0039.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اینا با شوگان مشکل داشتن اینا گفتن که ببین چه قراردادی هم شوگان بست این ننگه و این حقارته و ما با حمایت امپراتور و به حمایت امپراتور باید بیایم تو این ننگ و حقارت رو پاک کنیم باز دوباره اینا دعواهای به نظر من چیزه دیگه اینا دعواهای روی کاره اینا دعواهای اصل قضیه نیست اصل قضیه اینه که اون سیستم شوگانیت معلوم شد جواب نمی‌ده از پس مشکلات برنمی‌آد و استعفا داد


audio: oTS0e4tGcoU_0040.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
شوگان پونزدهم‌شون رسما استعفا داد و اختیارات رو واگذار کرد به امپراتور امپراتور هم همه اختیارات رو ازش گرفت رسما و اینطوری قدرت امپراتور بازپس گرفته شد بعدش هم بیانیه‌ی رسمی داد که بله ما دیگه همه اختیارات امور رو به دست خودمون گرفتیم از این به بعد همه مقامات رو خودمون تعیین می‌کنیم تصمیما رو همه رو خودمون می‌گیریم کی؟ 1868 1868


audio: oTS0e4tGcoU_0041.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
و اینطوری قدرت امپراتوری تثبیت شد دست آقای موتسوهیتو و اسم دوره‌ی حکمرانیش رو هم گذاشت میجی مدتی بعد همین گروه مشاوران یک سوگندنامه‌ای رو هم دادن دست امپراتور که بخونه بعدا اون متن شد یه جورایی قانون اساسی ژاپن نقطه آغاز فرآیند مدرن شدن ژاپن از همین متنه


audio: oTS0e4tGcoU_0043.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
خیلی متن مهمیه در تاریخ ژاپن از جمله توش می‌گه که دانش هرجای دنیا که هست ما باید بریم به دستش بیاریم که پایه‌های امپراتوری رو باهاش مستحکم کنیم نکته مهمیه این واقعا روح کاری که اینا در 150 سال آینده‌ش کردن یه مقداریش از همینجاها می‌اومد متنش رو هم بر مبنای قوانین دولت‌های مدرن غربی مخصوصا قانون اساسی پروس نوشته بودن امپراتوری پروس


audio: oTS0e4tGcoU_0044.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
از حق آزادی بیان توش دفاع کرده بود از حق برابری شهروندا توش صحبت می‌کرد اون سلسله مراتبی رو که قبلا داشتن یه نظام سلسله مراتبی داشتن اونو جمع کردن گفتن ما یه هدفی داریم بهتر کردن وضع ژاپن توانمند کردن ژاپن و باید همه توی این مسیر برن و ژاپن رو مدرن کنن و از کشورهای غربی الگوبرداری کنیم خیلی چیزا عوض شد خیلی چیزا قبل از میجی امپراتور‌هایی بودن که می‌گفتن در طول دوران حکومت‌شون از قصر نمی‌اومدن بیرون


audio: oTS0e4tGcoU_0045.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اجازه رفت‌وآمد اصلا دست شوگان بود خیلی وقتا شوگان اجازه نمی‌داد بیاد بیرون اگر هم بیرون می‌آمد مثلا یه چرخی همونجا تو پایتخت می‌زد برمی‌گشت این امپراتور جدید، میجی ولی راه افتاد گوشه و کنار کشور رو دید بعد خب روحیه‌ی ملی هم به آدما می‌داد که ببین ما یک کشوریم، یک امپراتور، فلان بعد گروه مشاوران راه افتادن به بررسی کردن پیشرفت غربی‌ها تحلیل کردن یکی برنامه‌ی خیلی معروفی داشتن، ایواکورا


audio: oTS0e4tGcoU_0046.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
ایواکورا یه برنامه‌ای بود، ماموریتی بود یه هیئتی از ژاپنی‌ها می‌رفتن کشورهای اروپایی، کشورهای آمریکایی ببینن اینا چیکار می‌کنن می‌گفتن ما هدف‌مون اینه که ژاپن مدرن بشه راهش اینه که ببینیم اینایی که مدرن شدن چیکار کردن بیایم الگوی خودمون رو از روی اون بسازیم مثلا نظام آموزشی اینا چطوریه؟ ما هم همینو بیایم اینجا پیاده کنیم پول از کجا می‌آرن اینا؟ دولت‌های غربی چطوری می‌جنگن؟ ابزارهاشون چیه؟ تاکتیک‌های نظامی‌شون چیه؟ با یک دنیایی از پرسش‌های اینطوری می‌رفتن


audio: oTS0e4tGcoU_0047.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
مشاهده، نظاره، گزارش و در می‌آوردن که به هر کدوم ازین مسئله‌ها غرب داره چطوری جواب می‌ده؟ ژاپن چیکار می‌تونه بکنه که قوی بشه؟ و بعدا که قوی شد چطوری باید بشینه پای میز مذاکره با اینا مذاکره کنه همه اون قراردادهایی رو که زمان ضعف بسته باطل کنه و قراردادهای جدید ببنده و یه کار مهم هم که دارن اینه که این چیزایی رو که می‌رن از غربی‌ها نگاه می‌کنن،


audio: oTS0e4tGcoU_0049.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
این هم براشون مهمه همون متن قانون اساسی که گفتیم از رو دست آلمان‌ها نوشته بودن نگفتن به مردم که ما اینو مثلا از آلمان برداشتیم آوردیم که امپراتور میجی اومد گفت این هدیه‌ی امپراتوره به مردم ژاپن واقعا هم توش چیزایی داشت که مثل هدیه بود چون داشت می‌گفتش که هر آدم ژاپنی می‌تونه هر مثلا شغل نظامی داشته باشه هر منصب دولتی رو بگیره می‌تونه بره در ارتش خدمت کنه می‌تونه بره نیروی دریایی خدمت کنه اینا داشت عملا اون سلسله مراتب چهارگانه‌ای رو که


audio: oTS0e4tGcoU_0050.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
قرن‌ها داشتن تغییر می‌داد قبلا فقط ساموراییا می‌تونستن نیروی نظامی باشن الان می‌گفت نه به جاش یک دوره‌ی سربازی گذاشتن یه اجباری چهار ساله برای همه مردا بعد هم سه سال مثلا نیروی ذخیره داشتن اینطوری ارتش یکپارچه درست می‌کردن ارتش مدرن درست می‌کردن با این قانون دولت تونست مالیات بگیره در دوره‌ی شوگانی مالیاتی در کار نبود برنج می‌گرفتن از کشاورزا برنج رو می‌دادن به شوگان الان ولی گفتن برنج چیه بابا پول باید بدی


audio: oTS0e4tGcoU_0051.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
پول رو می‌ریزن به خزانه‌ی دولت بعد این قانون اساسی یه نمونه بود که گفتیم می‌گفتن این هدیه‌ی امپراتوره هر چیز دیگه‌ای رو که می‌گرفتن یه طوری می‌آوردنش تو فرهنگ ژاپنی یک مدلی از تدوین مجدد نوآوری‌های غرب داشتن بعد تقریبا همه چیز رو هم ترکیب می‌کردن یه طوری یه چیز ژاپنی بهش می‌دادن مثلا نظام آموزشی رو کاملا شکل و شمایل غربی و اینا طراحی کردن ولی هدفش ژاپنی بود


audio: oTS0e4tGcoU_0052.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
هدفش خلاف جهت‌گیری غربی نظام آموزشی بود می‌گفتن ما اینجا باید ژاپنی رو بکنیم شهروندی صادق میهن‌دوست خدمتگزار امپراتور ذره‌ی غباری بی‌ارزش برای فدا شدن در راه وطن همچین ایده‌ای بود پشت نظام آموزشی ژاپن نظام رو همه پیچ و مهره‌هاش رو از غرب می‌گرفتن ولی ایده پشتش مال خودشون بود این کسانی که این ماموریت رو داشتن که برن و این چیزا رو مشاهده کنن بیارن


audio: oTS0e4tGcoU_0053.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
بعدا در فرآیند مدرن شدن ژاپن آدم‌های خیلی مهمی شدن بعضی‌هاشون وزیر شدن کمک کردن به اینکه ایده‌ها پیاده بشه یکی‌شون بعدا اولین دانشگاه ژاپن رو تاسیس کرد یکی‌شون با تیم برنگشت، موند آمریکا بعدا با روزولت آشنا شد نقش خیلی موثری داشت به عنوان مشاور کنار روزولت وقتی می‌خواستن معاهده‌ی صلح ببندن بعد از جنگ روسیه و ژاپن یه ژاپنی بود که اونجا مونده بود و البته اینطوری هم نبود که همه اینایی که تو این هیئت مشاورانن


audio: oTS0e4tGcoU_0054.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یه خواسته‌ی مشترک داشته باشن همه بگن ما انقدر غربی شدن رو می‌خوایم، نه یه آدمایی بودن اینجا می‌گفتن ما باید رسم‌الخط رو کلا تغییر بدیم یا هنر و موسیقی و نقاشی رو کلا باید از عناصر و نشانه‌های ژاپنی پاک کنیم کلا باید غربی بشه یا موسیقی ملی رو موسیقی ملی رو یه وقتی یه دوره‌ای کامل رفتن سمت موسیقی غربی ولی بعد تو رفت‌وبرگشت‌ها یه نقطه‌ی تعادلی پیدا کردن که شاید اصلا موضوع یه ویدیوی دیگه‌ای باشه


audio: oTS0e4tGcoU_0055.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
ولی بسیار بسیار جالبه نقطه‌ی تعادل یه چیزیه که توی چیزای مختلف باید دنبالش می‌کردن تو نیروی نظامی هم قبل از میجی گفتیم ارتش ملی که نداشت اینا وقتی می‌خواستن ارتش ملی درست کنن گفتن خب برای ناوگان جنگی، ناوگان دریایی بریم از بریتانیا الگوبرداری کنیم برای نیروی زمینی هم بریم سراغ آلمان و واقعا هم همین کارو کردن نیروی دریایی‌شون رو همگام با بریتانیا توسعه دادن نیروی زمینی‌شون رو مثل آلمان


audio: oTS0e4tGcoU_0056.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
و بعد اون چیزی که ژاپنی مونده بود اون ایدئولوژی پشت این ارتش بود برای همینم واقعا شکل مبارزه‌شون شکل مقاومت‌شون اصلا نحوه حضور ارتش ژاپن در جنگ‌ها به کل با ارتش‌های دیگه فرق می‌کرد با اینکه اساسش و آجرهاش، سیستمش رو با نگاه کردن و الهام گرفتن از همین ارتش‌های دیگه چیده بودن و بعد همین روحیه‌شون که فرق می‌کرد در کنار تاکتیک‌ها و تکنولوژی‌هایی که بعدا خودشون بهش رسیدن


audio: oTS0e4tGcoU_0057.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
رسوند کار رو به جایی که در 1895 ژاپن اصلا دیگه وارد دوره‌ی کشورگشایی و استعمار و اینها شد جنگ راه انداخت با کره با روسیه درگیر شد و نهایتا با چین درگیر شد و موفقیتش توی این جنگ‌ها مخصوصا موفقیتش در جنگ با روسیه و بعدا در جنگ با چین باعث شد که ارتش ژاپن کم‌کم احساس کنه که یه قدرت جهانیه


audio: oTS0e4tGcoU_0058.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
هم خودش احساس کنه، هم بقیه بپذیرن مخصوصا وقتی می‌گم روسیه رو اونطوری شکست دادن ما ویدیوی جنگ روسیه و ژاپن رو هم داریم آخر این دوره ژاپن واقعا دیگه کشور پرقدرتی شده بود به چین حمله کرد بخش زیادی از خاک چین رو تونست بگیره داستانش رو تو جنگ جهانی اول هم یه مقدار تعریف کردیم و می‌دونیم تو جنگ جهانی دوم هم اون تصویری که ما از ژاپنی‌ها و شکل رزم‌شون و روحیه سربازی‌شون و اینا داریم


audio: oTS0e4tGcoU_0059.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
باز یادمون باشه تحت تاثیر اون تشکیلاتیه که مدلش غربیه ولی فکر پشتش از فرهنگ ژاپنی می‌آد پس یه سری تغییرات بزرگ دوره میجی تغییرات نظامی بود یه سریش هم تغییرات صنعتی بود خیلی سریع صنعتی شد ژاپن از کشتی‌سازی، ذوب آهن، صنایع سنگین دیگه شبکه حمل‌ونقل ریلی ارتباطات یه سری جدول ساده داره ویکی‌پدیا


audio: oTS0e4tGcoU_0060.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
از مثلا طول خط‌آهن ژاپن در طول سال‌ها چه تغییری کرده ناوگان تجاری ژاپن تولید زغال سنگ در ژاپن یهو می‌بینی چه نرخ عجیبی رشد کرده یهو همه چی در ژاپن خیلی جالبه اون 50 سال که توش پیشرفت صنعتی، پیشرفت نظامی و این تغییرات، درست کردن نهادهای مدرن اتفاق افتاد بسیار بسیار دوره جالبیه برای ما چرا باید جالب باشه؟ یه اتفاقی که 150 سال پیش مثلا افتاده در یه کشوری


audio: oTS0e4tGcoU_0061.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
ته دنیا چه اهمیتی باید واسه ما داشته باشه واقعا؟ به نظر من دو تا اهمیت مهم داره؟ یکیش اینه که خب دوران میجی تولد ژاپن مدرنه و دوش اینه که یکی از سریع‌ترین نمونه‌های تغییر اساسیه که اصلا در کل دنیا اتفاق افتاده اینکه یه کشوری انقدر سریع انقدر زیاد عوض بشه ژاپن یه کشوری بود آره ته دنیا ولی ته دنیا بود و منزوی 50 سال بعدش همچنان ته دنیا بود ولی


audio: oTS0e4tGcoU_0062.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
یه قدرت بزرگ جهانی شده بود و بعد تازه جنگ جهانی دوم رو که با شکست تمام کرد دیدیم بعدش که شکست خورده بود شد در نیمه دوم قرن بیستم کشور صنعتی قدرتمندی که از ماشین تا لوازم الکترونیک همه چی می‌ساخت و به همه دنیا صادر می‌کرد اون ژاپنی که اونجا دیدیم تولدش در دوران میجی بود تغییراتی که ژاپن کرد توی اون 50 سال خیلی زیاده


audio: oTS0e4tGcoU_0063.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
بعضی وقتا اصلاحات شاید کلمه‌ی درستی براش نباشه بازسازی هم شاید درست نباشه نوسازی هم مهم نباشه بعضی وقتا می‌گن انقلاب از بس که رشد سریع بود هم نظامی بود، هم قدرت متمرکز شد صنعتی شد خیلی از آداب و رسوم رو گذاشتن کنار یه قلمش ژاپنی‌ها قبل از اون این سیستم هفته‌ای هفت روز رو نداشتن هفته‌هاشون بر اساس هفته هم نبود اسمش دیگه


audio: oTS0e4tGcoU_0064.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اون واحد زمانی‌شون بر اساس تقویم چینی کار می‌کرد ولی بعد اومدن سیستم غربی رو گرفتن سیستم غربی هفت روزه‌ست چون در کتاب مقدس اومده که خدا زمین رو در شیش روز خلق کرد روز هفتم استراحت کرد هفته هم هفت روزه روز هفتمش روز استراحته اینو آوردن تو ژاپن و این گیج‌کننده بوده یه خرده‌ای یه مدتی طول کشید که جامعه مقاومتش رو بذاره کنار و همه بپذیرن ولی بالاخره پذیرفتن و درست شد دامنه‌ی اصلاحات میجی


audio: oTS0e4tGcoU_0065.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
نوسازی، بازسازی میجی خیلی وسیعه عمقش هم البته زیاده و آثارش هم بعدا به ژاپن محدود نموند دیگه از تایوان و کره و چین و فیلیپین و خیلی جاهای دیگه هم از این اثر گرفتن ولی برای معرفی و آشنایی به نظرم همین ویدیو الان کافیه ما از یه زاویه‌ی دیگه هم به این موضوع نگاه کردیم


audio: oTS0e4tGcoU_0067.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
خلاصه کتاب آشوب رو گفتیم از جرد دایموند اگه موضوع براتون جالبه پیشنهاد می‌کنم اون رو هم ببینین ولی آقای متیو پری هم بگیم که چی شد آقای پری آدم مهمی شد در تاریخ ایشون وقتی که برگشت دولت آمریکا بهش 20 هزار دلار پول داد جایزه داد به پول الان مثلا می‌شه نزدیک 600 هزار دلار یک کتاب مفصلی نوشت از مشاهداتش در شرق دور خیلی نقش داشت ایشون در شناخته شدن ژاپن و در ثبت ژاپن


audio: oTS0e4tGcoU_0068.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
و همونطوری که دیدیم در تغییر سرنوشت ژاپن و تاریخ ژاپن ازش الان یه مجسمه‌ای هست در پارکی به اسم خودش در یوکوسوکا در ژاپن


audio: oTS0e4tGcoU_0069.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
اون پرچمی رو هم که روی کشتیش داشت اون روز تاریخی که اولین بار رفته بود در ساحل توکیو اون پرچم رو بعدا آمریکاییا دوباره با خودشون بردن ژاپن وقتی که بعد از جنگ جهانی دوم داشتن می‌رفتن که پیمان تسلیم ژاپن رو امضا کنن امضاش رو بگیرن در واقع این بار هم پرچم دست یک ژنرال آمریکایی بود به نام داگلاس مک‌آرتور


audio: oTS0e4tGcoU_0070.opus
source: youtube
source_id: oTS0e4tGcoU
invalidation: VALID
text:
که یک نسبت خانوادگی انگار دوری هم با متیو پری داشت و داستان ایشون و اثر ایشون روی تاریخ ژاپن قرن بیستم رو هم باید یه جای دیگه‌ای درباره‌ش صحبت کنیم از این ویدئو اگه خوش‌تون اومد ما چند تا ویدیوی دیگه هم تو کانال داریم درباره‌ی ژاپن از داستان سامورایی‌ها تا اینکه ژاپنی‌ها از کجا اومدن؟ تا داستان جنگ‌های روسیه و ژاپن پیشنهاد می‌کنم اونا رو هم ببینید


audio: aBTlpyvYniU_0001.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
من قبلا فکر می‌کردم که سریال‌ها و موزیک‌های کره‌ای فقط تو ایرانه که خیلی محبوبن بعد دیدم که نه، در دنیای غرب هم اینا خیلی محبوبن و جا باز کردن و نمونه آخرش این بود که دیگه ترکوند و همه‌ی دنیا یهو دیدن و اینا بعد فهمیدم که این نیست قصه فقط در چین هم اینا خیلی محبوبن چینی‌ها هم سریال و موزیک و فیلم و ایناشون تا حد خیلی زیادی از کره میاد این برام خیلی جالب بود این ویدیو می‌خواد توضیح بده که چطور شده که همچین شده؟ و چرا؟ محصولات کره‌ای چی دارن که


audio: aBTlpyvYniU_0005.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
از خیلی نظرای دیگه هم بشه قدرت اول دنیا عادت ما هم اینه که مثلا آمریکا قدرت اول اقتصاد دنیا باشه و همزمان تو خیلی چیزای دیگه هم مسلط باشه مثلا چی؟ مثلا فیلم مثلا سریال کلا صنعت سرگرمی نه فقط توی آمریکا خود آمریکایی‌ها چیزایی که می‌بینن و مصرف می‌کنن محصولاتش آمریکایی باشه بقیه‌ی دنیا هم هالیوود ببینن موزیک آمریکایی گوش بدن ولی حالا که چین داره می‌شه قدرت اول اقتصادی تکلیف چی می‌شه؟


audio: aBTlpyvYniU_0006.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
این چیزها هم چینی می‌شه؟ موسیقی پاپ کره‌ای مخاطبش رو جزئی انتخاب کرده می‌گه ما دنبال جذب نوجواناییم نهایتا اینایی که می‌رن کالج اینا دیگه بیان بیرون بخوان برن دانشگاه موزیک ما شانسی نداره که از تو هدفون اینا رد بشه


audio: aBTlpyvYniU_0008.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
یعنی چی؟ یعنی دیگه ما با یه میلیارد نفر که صحبت نمی‌کنیم هیچی ما یه گروه کوچیکی رو پیدا کردیم با اونا صحبت می‌کنیم سعی می‌کنیم برای اونا خیلی خیلی جذاب باشیم همین رو می‌تونین توی گروه‌های جمعیتی و اجتماعی دیگه هم ببینین مثلا کیا؟ مثلا زن‌ها در کره محصولات فرهنگی برای زن‌ها خیلی زیاد درست می‌شه مخصوصا برای زن‌های جوون در حالی که در چین اصلا زن‌ها غایبن انگار


audio: aBTlpyvYniU_0009.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
اگرم باشن، یک تصویر نرم و ملایم و خیلی بانوانه‌ای مثلا از زن دارن چرا؟ چون آموزه‌های کنفوسیوس وقتی که این موج محصولات کره‌ای آمد 38 درصد از نیروی کار شهری در چین زن‌ها بودن نیروی کار شهری هم داریم می‌گیم اینا دیگه سلیقه‌شون، ذائقه‌شون، خواستشون


audio: aBTlpyvYniU_0010.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
تاثیر زیادی داره روی اینکه یک کالای فرهنگی محبوب بشه تولید کننده‌ی فرهنگی چینی چیزی ندارن به این زن جوان شهرنشین فعال عرضه کنن کره‌ای‌ها ولی داشتن


audio: aBTlpyvYniU_0011.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
چین چرا نداشت؟ چون همش دنبال این بودن که فرهنگ و آداب و رسوم چینی رو بچپونن در تولیدات فرهنگی در کره ولی چی؟ بازار، فروش معلومم هست خب بازار به کدوم بهتر نشون می‌ده اونی که بیشتر بهش توجه می‌کنه محصول کره‌ای رو نگاه می‌کنی واقعا داد نمی‌زنه که من کره‌ایم


audio: aBTlpyvYniU_0014.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
قبلا هم که ژاپن مسلط بود هم اینطوری بود یک دلیل موفقیتش می‌گفتن به خاطر همین نگاهه یعنی چی؟ یعنی مثلا یک کاراکتر معروف ژاپنی  رو نگاه کنین هلو کیتی چیش ژاپنیه؟ چیش داد می‌زنه که مثلا من طرحم، ایده‌ام ژاپنیه؟ هیچی واقعا همون قدری می‌تونه ژاپنی باشه که می‌تونه آمریکایی باشه موسیقی کره‌ای هم که امروز مثلا انقدر محبوب شده در جهان و اینها توش ردی و نشانی از فرهنگ کره‌ای نیست نه ملودی کره‌ای توش هست نه ساز کره‌ای توش هست


audio: aBTlpyvYniU_0015.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
این اعضای گروه  که الان خیلی در جهان معروفن و اینها همینطوری کنار هم چیده شدن اینا همشون حتی کره‌ای نیستن


audio: aBTlpyvYniU_0017.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
یکیشون تایوانیه یعنی اینا چشمشون اصلا به مصرف‌کننده خارج از مرز چشمشون به ذائقه‌های خیلی متفاوت بوده و از اول اینطوری تولید کردن البته این واقعا یه طرف ماجراست مسئله‌ی نگاه ایدئولوژیک دولت چین و سانسور که یه دیوار مهمیه اونجا، اینم هست اونجا تو چین می‌گن که بله وقتی که مثلا یه اثر هنری تولید می‌شه باید یک ردی از ایده‌های کمونیستی توش پیدا بشه حداقل خلافش رو نباید توش ببینیم


audio: aBTlpyvYniU_0018.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
فرهنگ چین سنتی‌تره خیلی هم پروپاقرص چسبیده به سنت همون کنفوسیوسی که می‌گیم وجه اشتراک دو تا کشوره آموزه‌هاش مثلا هر دو جا هست خیلی تاکید داره روی نظام خانواده خیلی تاکید داره در نقش زن در خانه نه مثلا در جامعه طبیعی هم هست، مال کیه دیگه بزرگوار ولی الان شرایط جامعه که مثلا همچین چیزی رو نمی‌پسنده که منتها محصولات فرهنگی چینی همچنان باید روی اون خط حرکت کنن تو کره اینا رو دیگه گذاشتن کنار، عبور کردن


audio: aBTlpyvYniU_0019.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
یه خرده روی ایده‌های بازتر کنفوسیوس مانور می‌دن اینا نکته‌های مهمیه اینا کمک می‌کنه که محصول کره‌ای برای امروز جذاب‌تر و پذیرفتنی‌تر باشه و البته یه نکته‌ی دیگه هم باز هست که ماجرا، ماجرای فقط فروش محصول فرهنگی نیست به جز این و به جز محبوبیت این سوپراستار‌ها و فروششون و اینها شرکت‌های بزرگ کره‌ای هم آمدن پشت اینا ال‌جی و سامسونگ و اینا کمپین‌های بزرگ تبلیغاتی آوردن


audio: aBTlpyvYniU_0020.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
به کمک همینا یه سهم قابل توجهی از بازار تلفن‌همراه و لوازم الکترونیکی چین افتاد دست شرکت‌های کره‌ای سهم بازار سامسونگ رو نگاه کنید در چین از 98 تا 2001 پنج برابر شد همینطوری سهم بازار تلویزیون‌های کره‌ای رو می‌تونید در چین نگاه کنید


audio: aBTlpyvYniU_0021.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
تلفن‌های همراه، موبایل‌های کره‌ای رو می‌تونید نگاه کنید اینا، اینا بزرگه و خیلی‌ها این رشد اقتصاد کره رو رشد صادرات محصولات کره‌ای رو یک نتیجه‌ای از دیپلماسی فرهنگی کره می‌دونن به خاطر اینکه شرکت‌های کره‌ای می‌رن دنبال این بازیگرا دنبال این خواننده‌ها و با اینها حالا اونا دارن معروف می‌شن دنبالشون این محصولات هم می‌ره و البته دیگه فقط شرکت‌های کره‌ای نیستن که می‌رن سراغ اینا هر کی می‌خواد در آسیا خیلی گنده بشه، می‌ره


audio: aBTlpyvYniU_0024.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
یکی از شرکت‌هاییه که رفت برای تبلیغ به کره‌ای پول داد بیلبوردش با عکس ایشون در چین بره بالا پس چی شد؟ چرا کره‌ی جنوبی شد فرهنگ محبوب چینی‌ها؟ به خاطر اینکه چینی‌ها فضاش رو و امکاناتش رو نداشتن که برای مخاطب خودشون محصول درست حسابی و مناسب تولید کنن در حالی که کره‌ای‌ها داشتن با سرمایه‌گذاری زیاد با جهانی نگاه کردن نبستن دست و پای خودشون به فرهنگ سنتی خودشون


audio: aBTlpyvYniU_0025.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
و البته با رابطه نزدیک با آمریکا در کره سال‌هاست که آمریکا پایگاه نظامی داره یعنی آمریکایی‌ها خیلی وقته در کره هستن هم فیزیکی هستن، هم فرهنگی هستن جوونای کره‌ای مدت‌هاست چند دهه است که در معرض برنامه‌های آمریکایی بوده تلویزیون، رادیو، کلوپ استودیوهای ضبط موسیقی یعنی ذائقه‌ی فرهنگی کره جنوبی اصلا جهانی شکل داده شده هیپ‌هاپ و رپ و اینا ژانر‌های محبوب موزیکن در کره


audio: aBTlpyvYniU_0026.opus
source: youtube
source_id: aBTlpyvYniU
invalidation: VALID
text:
برای همینم این اختلاط فرهنگی کار کرده تا یه جایی که دیگه اینا تونستن اصلا هیپ‌هاپ کره‌ای درست کنن که مثلا به ذائقه چینی و شرق آسیایی بیشتر هم اصلا خوش میاد حرف درباره‌ی این موضوع خیلی بیشتر می‌شه زد ولی برا من یه سرنخ کنجکاوی بود همونطور که اول ویدیو گفتم که چینی که حالا داره می‌شه قدرت اول اقتصادی دنیا توی خود این کشور بزرگ قدرت فرهنگی دست کیه؟ که دست کره است به نظر می‌رسه و چرا؟ به اون دلایلی که اینجا گفتیم


audio: xvN-HfpI3nw_0001.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
اولین بار کنجکاوی من رو درباره‌ی سیستم حمل‌ونقل در هلند این عکس تحریک کرد من می‌دونستم هلند خیلی دوچرخه سوار داره دیده بودم، خیلی شنیده بودم برای خیلی‌ها جالبه این قصه دفعه اولی که می‌رن آمستردام مثلا ولی من فکر می‌کردم خب از اول همینطوری بوده دیگه ژن دوچرخه‌سواری دارن هلندیا اینطوری که خیلیا می‌گن بعد دیدم نه، اینطوری نبوده حداقل همه جاش از اول اینطوری نبوده همیشه اینطوری نبوده


audio: xvN-HfpI3nw_0002.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
از یه جایی به بعد این طوری شده این راه‌حلیه که در برابر یک مسئله‌ای این جامعه بهش رسیده و بعدا شروع کرده به پیاده کردنش این برا من تبدیل شد به یه کنجکاوی یه خرده بزرگتری و حالا این ویدیو نقطه‌ی شروع جواب دادن به اون کنجکاویه که با دوچرخه شروع شد ولی کم‌کم جاهای دیگه هم رفت و رسید به اینجا که هلند چه جور کشوریه این ویدیو رو که حالا ببینین شاید حالا بعدا هم ادامه‌اش دادیم اگر که خوش‌تون اومد کم‌کم می‌رسیم به اینکه


audio: xvN-HfpI3nw_0003.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
در ذهن من هلند چه تصویری داره هلندی‌ها مسئله‌هاشون رو چطوری حل کردن و می‌کنن؟ این سوالیه که این ویدیو می‌خواد شروع کنه جوابش رو بده در واقع سوال برای من اینه که یک کشور، یک شهر بزرگ اینا وقتی که یه مشکلی دارن چطوری مشکل رو شناسایی می‌کنن و براش راه‌حل پیدا می‌کنن؟ هلند اینجا برام نمونه شد هلند از خیلی نظرها واقعا از سرترین کشورای دنیاست دیگه یک چیزهای خیلی مهمی اختراع هلندی‌هاست


audio: xvN-HfpI3nw_0004.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
از همه‌اش مهمتر شاید همین سیستم شرکت‌های سهامی عام و بورس و سرمایه‌داری و اینها باشه واقعا فکر می‌کنم شاید مهمتر یکی از مهم‌ترین‌هاش حداقل تو دنیای امروز ما این باشه اما اصلا این هلند چه جور کشوریه؟ از نظر جغرافیایی چه جور کشوریه؟ چون جغرافیاش یه مقداری توضیح می‌ده که مسئله‌های اینا چی می‌تونه باشه


audio: xvN-HfpI3nw_0006.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
سرزمین‌های پایینی که اشاره‌اش به اینه که خیلی کم ارتفاعه زمین‌های این کشور انقدری که بیش از 25 درصد کشور اصلا پایین‌تر از سطح آب‌های آزاده و این خودش یک داستانیه یک داستان جالبیه که چطور این کشور غرق نمی‌شه؟ من بچه که بودم فکر می‌کردم هلند حتما غرق می‌شه تا ما بزرگ شیم مثلا هلند غرق شده خونده بودم تو یه کتابی که پایین‌تر از سطح آب‌های دریاست یه جاهای زیادیش بعدا فهمیدم خوندم که هلندی‌ها از یک زمانی، از قرن 14


audio: xvN-HfpI3nw_0007.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
شروع کردن به گرفتن یه سری زمین از دریا یکی از نشانه‌های اینکه این کشور چطوری داره مشکلاتش رو حل می‌کنه مثلا از قرن 14 بین اون قرن 14 و امروز که ما در قرن بیست و یکم هستیم خیلی اتفاقات افتاده در هلند ما یه دوران صد ساله تقریبا داشتیم دوران طلایی هلند در علم و تجارت و هنر و امور نظامی و اینا سرآمد دنیا بود هلند ما تو ویدیوهای قرن 17 فکر می‌کنم گفتیم که هلند چطوری آمد به عنوان یک قدرت استعماری


audio: xvN-HfpI3nw_0008.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
جای اسپانیا و پرتغال رو گرفت ما اسم کمپانی هند شرقی بریتانیا رو شنیدیم کمپانی هند شرقی هلند اولین شرکت چند ملیتی تاریخ بود که بعدا شد یک پیش‌زمینه‌ای مقدمه‌ای برای کمپانی هند شرقی بریتانیا اول کمپانی هند شرقی هلند بود اومد اداره مستعمرات هند رو گرفت دستش مستعمره‌هایی که از همون گسترش نیروی دریایی و قدرت استعماری شدن هلند آمده بود اینا خیلی جذابه شاید یه ویدیویی یه بار درباره‌ی


audio: xvN-HfpI3nw_0009.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
جالبات تاریخ هلند ساختیم اصلا اختصاصی دور نشیم از سوال‌مون اینا چه ربطی داره به قصه‌ی دوچرخه‌سواری؟ اینا چه ربطی داره به قصه‌ی هلندی‌ها چطوری مسئله‌هاشون رو حل کردن و می‌کنن؟ الان می‌گم اینو ببین از یه نگاهی تاریخ هر کشوری به نظر من می‌شه قصه تلاش‌های اون کشور و اون ملت برای حل کردن مسئله‌هاشون یه سری مسئله هست مال همه‌ست، همه کشورها دارن یه سری مسئله هست که مال یه جغرافیای خاصیه


audio: xvN-HfpI3nw_0010.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
مال یه تاریخ خاصیه یا مال یک جامعه‌ی خاصیه بیشتر مسئله‌ها هم یک ترکیبی‌ان از این دو بیشتر کشورها، جامعه‌ها، ملت‌ها یک لیستی، فهرستی از ترکیب این مسائل جلوشون دارن برا من خیلی جذابه که نگاه کنم مثلا هلندیا مسئله‌هاشون رو چطوری حل کردن مسئله چیه؟ کشوریه که زمین‌هاش پسته لب آب هم هست کوچیک هم هست پرجمعیت هم هست تراکم جمعیتش خیلی بالاست همین الان هم اگه نگاه کنین


audio: xvN-HfpI3nw_0011.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
از نظر تراکم جمعیت هلند بالای جدوله خیلی بالاست اونایی که از هلند بالاترن همه از هلند کوچکترن حالا یه همچین کشوری معلومه که مسئله زمین خواهد داشت مشکل زمین داره زمینش رو چطوری می‌تونه بزرگ کنه؟ اگر نخواد از آلمان و بلژیکی که الان اطرافش هستن همسایه‌اش هستن بگیره و بخواد با اونا مثلا سر شاخ بشه به جز اینا اصلا با کی مرز داره؟ از کجا می‌تونه زمین بگیره؟ از دریا می‌تونه بگیره هلندیا از قرن 14 شروع کردن از دریا زمین گرفتن


audio: xvN-HfpI3nw_0012.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
در اصل هم برای اینکه جلوی سیل‌ها و آسیب‌های سیل‌ها رو بگیرن می‌گن اگر این سدها و دایک‌ها رو نساخته بودن تا حالا 65 درصد این کشور رو آب برده بود تو این 600 سال به روش‌های مختلفی آمدن این کار رو کردن سد زدن و جلوی آب رو گرفتن به زمین‌هاشون رو بزرگ کردن چطوری؟ اصل کار اصلا چیه؟ بیای جلوی دریا سد بزنی یه منطقه‌ای رو از این دریای شمال جدا کنی و بعد خشکش کنی


audio: xvN-HfpI3nw_0013.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
این منطقه جدا شده از دریا جلوی سیل رو گرفتی و خشکش هم می‌کنی اضافه می‌شه به زمین‌های شما دو تا سوال ولی خب یکی اینکه چطوری خشکش می‌کنی؟ هر زمانی یه طوری خشکش می‌کنن یه زمانی خاک می‌ریختن توی جاهایی که دریا عقب‌نشینی می‌کرد یه زمانی آسیاب بادی می‌ذاشتن که آب این تیکه‌ها رو کم‌کم خالی کنه یه جاهایی در دوره‌های اخیرتر پمپ می‌کردن آب‌ها رو بیرون هر دوره‌ای به یه تکنولوژی و به یه روشی این کار رو می‌کردن و ادامه می‌دادن یه سوال دیگه ولی


audio: xvN-HfpI3nw_0014.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
حالا بعد از اینکه خشک کردن باهاش چیکار می‌کنن؟ چون بیشتر این نواحی که اینطوری از دریا پس گرفته شده اینا برا ساخت‌وساز که دیگه مناسب نیست برای زندگی که مناسب نیستن زمین‌هایی که روی خیلی‌هاش حتی کشاورزی خاصی هم نمی‌شه کرد با این زمین‌ها چیکار می‌کنن اینا؟ هلندی‌ها یه چیزی داشتن یه چیزی پیدا کردن که اتفاقا خیلی هم خوب می‌شد اینجا کاشت و برداشت توی همین خاک‌ها در واقع زمین‌هایی که اینا از دریا گرفته بودن


audio: xvN-HfpI3nw_0015.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
خوراک مزارع گل لاله بود این شد که هلند شد سرزمین گل لاله نه فقط به این دلیل ها! ولی یکی از دلایلش این بود یکی از دلایل اینکه همین الان هم یه بخش زیادی از گل لاله دنیا از هلند میاد اینه اینکه هلند شده پایتخت گل لاله اینه با قطار تو هلند مسافرت کنی می‌بینی یه جاهایی تا چشم کار می‌کنه مزارع گله ما ممکنه زیاد بشنویم بگن هلند سرزمین گل لاله‌ست الان یک بخشی از دلایلش رو می‌دونیم


audio: xvN-HfpI3nw_0016.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
حالا کاملترش رو بخوایم بگیم خودش می‌شه یه داستانی یه ویدیویی درباره‌ی تاریخچه گل لاله که واقعا هم داستان عجیب غریبیه یه زمانی چقدر ارزش پیدا کرده چه اثری روی اقتصاد داشته و اینا اینجا ولی حالا حرف‌مون این نیست حرف اینه که در واقع موضوع خشک کردن دریا و محافظت از زمین‌های پست در برابر سیلاب حل کردن یه همچین مسئله‌ای یه همچین فرصت‌هایی رو هم جلوی هلند گذاشت اگه برامون این موضوع جالبه


audio: xvN-HfpI3nw_0018.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
دلتاورکس یک پروژه‌ی سدسازی بزرگه در هلند مال دیگه آخره، گفتم از قرن 14 شروع شد این دیگه مال دوران اخیرشه در طول نیمه دوم قرن بیستم پروژه‌ی دلتاورکس توش سد هست توش دایک هست توش موج‌شکن هست هدفش هم دوباره همینه که خط ساحلی هلند رو مناطق در معرض ریسک سیل رو کوتاه کنه از جذاب‌ترین مگاپروژه‌های دوران مدرن هم هست هم مقدماتش و طراحی کانسپتش و


audio: xvN-HfpI3nw_0019.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
بعد محاسبات ریسکش و اینها و هم بعدا اجرای خودش خودش می‌تونه یک ویدئوی مستقلی بشه مخصوصا که با زیاد شدن نگرانی‌ها از تغییرات اقلیم


audio: xvN-HfpI3nw_0021.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
مقابله با سیل الان یه نگرانی که جاهای مختلف دنیا هم داره بزرگ می‌شه و جامعه‌ها، ملت‌ها، کشورها دنبال راه‌حل براش می‌گردن این فکر کنم بزرگ‌ترین و موفق‌ترین پروژه‌ی مقابله با خطرات سیل باشه یا حداقل یکی از بزرگ‌ترین‌هاش باشه گم نشیم ولی ما می‌خواستیم ماجرای دوچرخه رو بگیم رفتیم گل لاله، رفتیم سراغ سد چی داریم می‌گیم؟ داریم اینو می‌گیم که هلندی‌ها مسئله‌هاشون رو در طول تاریخ چطوری حل کردن


audio: xvN-HfpI3nw_0022.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
این راه‌حل‌ها بی‌ضرر نیستن هیچ‌کدوم هر کدوم‌شون ریسک‌هایی داشتن هر کدوم اشکلاتی داشتن هزینه‌هایی داشتن بعضی‌ها در طول تاریخ کنار گذاشته شدن بعضی‌هاشون بهتر شدن سر بعضی‌هاشون همین امروز هم بحث هست اعتراض هست، سر چی نیست؟ ولی نگاه ما، موضوع ما، نگاه حل مسئله‌ایه و مهندسی کردنه و راه‌حل پیدا کردن برای حل این مسئله‌هاست از جمله این مسئله‌ها مسئله حمل‌ونقل بود در هلند


audio: xvN-HfpI3nw_0023.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
یه بار دیگه برگردیم به نقشه یه کشوری داریم خیلی کوچیک و خیلی متراکم خونه‌ها تو هلند عموما کوچیکن خیلی کوچیکن مسیرای حمل‌ونقل خیلی مهم می‌شه الان به خاطر اینکه شما وقتی داری برای جاهای کوچیک داری طراحی می‌کنی


audio: xvN-HfpI3nw_0027.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
تو طراحی شهری مثلا آمستردام می‌تونی ببینی توی آمستردام یا حالا توی اسکله‌ی روتردام اسکله روتردام اسکله‌ایه که سال پشت سال هی می‌شه برترین اسکله دنیا وایستی تماشا کنی اونجا بارگیری و تخلیه این اسکله رو روانت تازه می‌شه برای من واقعا اینطوری بود قشنگ هیجان‌زده می‌شدم کشوریه که اسکله معمولی هم نیست هم وارداتش خیلی زیاده هم صادراتش خیلی زیاده یکی از شلوغ‌ترین بندرهای اروپاست هم از نظر وسعت


audio: xvN-HfpI3nw_0028.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
هم از نظر حجم باری که جابه‌جا می‌کنه واقعا بالاست ولی خیلی سیستم بهینه‌ا‌ی دارن و مدام هم دارن بهترش می‌کنن این برمی‌گرده به یه مقدار به ذهنیت طراحی و کار کردن هلندی فکر می‌کنم یا اصلا خود سیستم آمستردام نقشه آمستردام رو نگاه کنید این کانال‌هایی که توش هست این کانال‌ها همه دست‌سازن اینارو با دست کندن قرن 17 در همون دوران طلایی هلند 100 کیلومتر کانال کندن برای اینکه هم توی شهر آدم و بار


audio: xvN-HfpI3nw_0029.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
راحت بتونه جابه‌جا بشه و هم اینکه اون بیرونی مثلا یک سپر دفاعی باشه این یه بخشی از برنامه‌ریزی شهری آمستردام در قرن 17 کانال‌هایی که هنوز هم هست البته الان بیشتر کارکرد تفریحی و سیاحتی و اینها داره ولی خب شهر رو هم خیلی قشنگ و جذاب می‌کنه ماجرای رونق دوچرخه در هلند هم برمی‌گرده یه مقداری به همین الان در هلند به ازای هر نفر بیش از یک دوچرخه هست


audio: xvN-HfpI3nw_0030.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
این نقشه‌ی همه مسیرهاییه که توش می‌شه با دوچرخه رفت در هلند می‌تونید ببینید واقعا تو هلند چه خبره دیگه خط‌هایی که همه‌اش مسیر اختصاصی دوچرخه نیست ولی مسیرهاییه که می‌تونی شما توش با دوچرخه بری این عکس‌ها از مسیرهای مخصوص دوچرخه توی شهرها توی خیابون‌ها، میدون‌ها حتی تو بزرگراه‌های هلند اینا رو احتمالا دیدیم این پارکینگ‌های عظیم دوچرخه رو اینا رو خودش رو ندیده باشیم باز عکساش رو احتمالا دیدیم اینا جواب هلنده به مشکل ترافیک بعضی‌ها تا اینا رو می‌شنون


audio: xvN-HfpI3nw_0031.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
مثل دفعه اولی که من دیدم و شنیدم می‌گن که آره دیگه هلند مثلا همه‌اش کفیه واسه همینه که دوچرخه جواب می‌ده اینا هم ژن دوچرخه‌سواری دارن برای همینه که این اینجا جواب داده اینجایی که ما هستیم شیب داره نمی‌شه آره درسته این منظورم این نیست که همه جا باید مثل هلند پر از مسیر دوچرخه بشه برای همینم موضوع این ویدیو روحیه و توان حل مسئله جامعه هلنده نه دوچرخه سواری درباره دوچرخه‌سواری در هلند چند تا جالب دیگه هم هست می‌خوام بگم اما یه چیزی رو اینجا بگم


audio: xvN-HfpI3nw_0032.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
که جواب یه سری از کامنت‌ها رو از قبل داده باشیم ببین همه اینا به این معنی نیست که هلند کشور بی‌عیبیه کشور بی‌مشکلیه درباره بیماری هلندی ما احتمالا شنیدیم یا یه چیزایی می‌دونیم خیلی چیزای دیگه هم هست کم و زیاد ممکنه بدونیم از جمله تاریخ استعماری هلند رو این ویدیو درباره این نیست که بگیم هلند خیلی خوبه یا مثلا خیلی بده یه مقدمه‌ست، آشنایی با کشور هلنده از مسیری که ما معمولا با کشورا اینطوری آشنا نمی‌شیم با مثلا پروژه‌های مهم‌شون آشنا نمی‌شیم


audio: xvN-HfpI3nw_0035.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
اینا به نظرم زاویه‌های خوبیه برای اینکه وارد قصه هلند بشیم یه شکلیه که می‌گم ما معمولا با کشورها اینطوری برخورد نمی‌کنیم حالا اگر این روش جالب بود برای شما هم جالب بود شاید با همین سبک سراغ چند تا کشور دیگه هم رفتیم و اینجا هم هست که کامنت‌های شما مهمه اینکه چی توش می‌نویسین این یکی از چیزاییه که به ما کمک می‌کنه بفهمیم چه جور کنجکاوی‌هایی دارین کجاها با ما هم‌راستاست و ما می‌تونیم درباره‌اش مثلا اینجا بیشتر صحبت کنیم برگردیم به هلند الان برای بیش از 35 درصد مردم هلند


audio: xvN-HfpI3nw_0036.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
پر استفاده‌ترین وسیله‌ی نقلیه دوچرخه‌ست از وسایل حمل‌ونقل عمومی هم بالاتره از ماشین هم بالاتره از همه چی بالاتره یک عشقی هم این هلندی‌ها به دوچرخه دارن که سابقه داره از همون اوایل قرن بیستم دوچرخه داشتن و مسیر اختصاصی و اینها خیلی باب شد در هلند از 100 سال پیش، زمان درشکه بعد در طول دوره اشغال آلمان‌ها و در جنگ جهانی دوم و اینا افت کرد بعد از جنگ هم که ماشین زیاد شد و ماشین ارزون شد و استفاده از دوچرخه دیگه کاهشی بود یه مدتی


audio: xvN-HfpI3nw_0037.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
تا اینکه دوباره برگشت هم میل عمومی به دوچرخه زیاد شد همینکه سیاست‌گذاری دولت و شهرها شهرداری‌ها رفت اون سمتی در نتیجه دولت هم بیشتر سرمایه‌گذاری کرد برای اینکه امکانات و زیرساخت دوچرخه‌سواری درست کنه یعنی چی؟ یعنی میل عمومی که زیاد شد کمپین‌هایی آمد که نشون می‌داد جامعه دوچرخه بیشتر می‌خواد مثلا می‌گفتن بچه‌های زیادی دارن در تصادفات رانندگی کشته می‌شن در یه سری از شهرها


audio: xvN-HfpI3nw_0038.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
ترافیک وضع خیلی بدی پیدا کرده و اینطوری ستاره بخت دوچرخه‌سوارها و دوچرخه‌دوست‌ها دوباره درخشان شد و از اون به بعد هم سال به سال درصد دوچرخه‌دارها و میزان استفاده از دوچرخه در هلند زیاد شد در هلند الان انواع مسیر دوچرخه هست هم وسط خیابون هست هم کنار خیابون هست هم اصلا خیابون اختصاصی دوچرخه هست پل اختصاصی دوچرخه هست و امکانات و تسهیلات و البته قوانین اختصاصی


audio: xvN-HfpI3nw_0039.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
برای دوچرخه‌ها و دوچرخه‌سوارها ما زیاد ممکنه بشنویم که هلند دوچرخه زیاد داره اینو ممکنه زیاد بشنویم یا ببینیم یا بخونیم ازین به بعد ولی یه کمی این اطلاعات برامون برای بعضی‌هامون تصویری‌تر شده یه کم عمیق‌تر شده یه کم گسترده‌تر شده می‌دونیم به جز این چه چیزهایی دیگری در جامعه و کشور هلند هست که جالبه قصه‌ی دلتاورکس رو می‌دونیم می‌دونیم که این دوچرخه یک نگاه حل مسئله‌ای پشتش بوده که مشکل ترافیک رو حل کنیم


audio: xvN-HfpI3nw_0040.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
همیشه پر دوچرخه نبوده تو این عکس نشون می‌ده هلند، یه شهرایی اصلا بعد جنگ جهانی دوم مشکل ترافیک‌شون خیلی سنگین شد که تصمیم گرفتن برگردن به سیستم دوچرخه‌سواری بگذریم، این ویدیو رو ما برای این ساختیم که ببینیم شما هم دوست دارید کنجکاوی اینطوری یا نه این نه درباره‌ی داستان گل لاله‌ست نه درباره‌ی دلتاورکسه و نه درباره‌ی دوچرخه‌سواری در هلنده نه درباره‌ی آسیاب‌های بادیه یه ناخونک ریزیه به همه اینها برای اینکه ببینیم اینا برای شما هم جذاب هست یا نه برای من جذابه من می‌رم درباره‌اش می‌بینم و می‌خونم


audio: xvN-HfpI3nw_0041.opus
source: youtube
source_id: xvN-HfpI3nw
invalidation: VALID
text:
اگه شما هم دوست دارید که من چیزایی رو که پیدا می‌کنم و می‌فهمم برای شما هم تعریف کنم به من بگین دم شما گرم علی بندری کانال یوتیوب بی‌پلاس


audio: 6yghZB4yNAw_0001.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
این روزا همه به نظر می‌رسه دارن درباره کلاب‌هاوس صحبت می‌کنن اپلیکیشن جدیدی که این ماه ماهیه که به نظر می‌رسه معروف شده خیلی معروف شده من علی بندری هستم این چنل یوتیوب بی‌پلاسه تو این ویدیو می‌خوام اولین برخورد خودم با کلاب‌هاوس رو توضیح بدم و این چند روزی رو که ازش استفاده کردم رو و فکرهای خام اولیه‌م رو درباره اینکه این سوشال‌مدیای جدید به نظرم چه چیزای جالبی داره


audio: 6yghZB4yNAw_0002.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
کلاب‌هاوس چیه؟ کلاب‌هاوس یه اپلیکیشنه که توش می‌تونن آدما با هم شفاهی صحبت کنن تو یه اتاق‌های مجازی توی روم‌های مجازی آدما مثل ویس‌چت با هم می‌تونن صحبت کنن این کلیتشه حالا جزئیات اجرایی هم داره دیگه که مثلا کی تو اتاق می‌تونه صحبت کنه


audio: 6yghZB4yNAw_0004.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
می‌تونه بگه که شما بیا رو استیج شما برو پایین توی مخاطبین بشین آدمی که بخواد صحبت کنه دست بلند می‌کنه اتاق‌ها موضوع‌های مختلف داره چطور آدما رو فالو می‌کنی اصلا همین که الان اپلیکیشنش کلا اندروید نداره فعلا


audio: 6yghZB4yNAw_0006.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
و الان برای اینکه بری توش باید یه کسی که همین الان یوزرش هست شما رو دعوت کنه حالا چون تعداد کاربرا داره زیاد می‌شه اون مشکل دعوت کم‌کم حل خواهد شد طبیعتا ولی هنوز در دسترس همه دنیا نیست تیم‌شون هم کوچیکه دارن ریزریز بزرگ می‌شن اینا البته اطلاعاتیه که جای دیگه هم می‌تونید پیدا کنید احتمالا خیلی بهتر از من توضیحش می‌دن من می‌خوام اینجا درباره تجربه خودم صحبت کنم همین که سه چهار روز رفتم استفاده کردم اتاق‌های مختلفش و خوشمم اومده ازش و هم اینکه چون خیلیا می‌گن که


audio: 6yghZB4yNAw_0007.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
حالا کلاب‌هاوس که اومده پادکست چی می‌شه؟ دوست دارم به عنوان کسی که چند ساله پادکست هم دارم درست می‌کنم نظرم رو درباره ارتباط پادکست و کلاب‌هاوس و اینکه اینا چه بلایی سر همدیگه می‌آرن اون هم بگم نظرم هم نظر خیلی خامه من چند روز بیشتر استفاده نکردم حالا بعدا معلوم نیست که کلاب‌هاوس چی بشه ممکنه خیلی اپلیکیشن گنده‌ای بشه ممکنه هم هست که نشه ولی اگر اپلیکیشن بزرگی بشه در آینده این ماه فوریه 2021 به نظرم می‌شه اون ماهی که


audio: 6yghZB4yNAw_0008.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
بعدا اینطوری ازش یاد می‌شه که این ماهیه که کلاب‌هاوس توش مهم شد توش گنده شد همه تقریبا شروع کردن درباره کلاب‌هاوس حرف زدن یه چیز خیلی خوبی که من دیدم توی کلاب‌هاوس چه توی اتاق‌های فارسی، چه توی اتاق‌های انگلیسی که رفتم جو عموما مثبته گفت‌وگو هست گفت‌وگو ولی معمولا آرامه مودبانه‌ست محترمانه‌ست حتی بین کسایی که نظر موافق هم ندارن که هیچ نظر مخالف هم دارن گفت‌وگو خیلی متمدنانه‌ست


audio: 6yghZB4yNAw_0009.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
این یه مقدار در نایابیه الان در اینترنت امروز شما مقایسه کنی همین آدما توی توییتر ممکنه طور دیگری با هم صحبت کنن ولی توی کلاب‌هاوس گفت‌وگو گفت‌وگوی آرام‌تریه چون شاید مخاطب هم نمی‌تونه مثلا تشویق کنه لایک بزنه بریزه وسط اینا من مخاطب، منی که به عنوان شنونده رفتم تو یه اتاقی بیشتر چیز یاد می‌گیرم از دو طرف موضوعی که دارن بحث می‌کنن یا حالا بیشتر مواقع بحث هم نیست راستش گفت‌وگوئه واقعا


audio: 6yghZB4yNAw_0010.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
من قشنگ چیز زیاد یاد می‌گیرم من چهار شب رفتم چند تا اتاق مختلف گشتم و درباره چیزایی مثل پادکست ساختن یوتیوب درست کردن پیشنهاد محتوای جدید مثلا کانال یوتیوب فارسی، پادکست فارسی درباره خبرنامه


audio: 6yghZB4yNAw_0012.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
درباره این سه چهار تا چیز که چیزاییه که من می‌خونم فعال دنبال مطلب جدید هستم درباره‌شون من توی کلاب‌هاوس کلی چیز یاد گرفتم ظرف چند شب و من دستم هست که من جای دیگه انقدر چیز یاد نمی‌گیرم برای همین از این نظر برام جذاب بود محیط آروم تنش بسیار کم تقریبا بدون تنش و جای خوب برای چیز یاد گرفتن این حالا ممکنه اولش باشه که اینطوریه ولی همین اول این برای من یه چیز خیلی مثبتی بود درباره چی بود موضوع‌های صحبت؟


audio: 6yghZB4yNAw_0013.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
من اتاق‌هایی که رفتم یه خرده متنوع بود اینایی که گفتم بود بعد جاهایی بود که نتورکینگ بود فقط شبکه‌سازی رزومه رد و بدل می‌کردن این می‌گفت من یه همچین تخصصی دارم دنبال کار می‌گردم


audio: 6yghZB4yNAw_0017.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
بعد یه دونه دیدم مثلا استندآپ کمدین‌های عربی عربستان سعودی اونجا صحبت می‌کردن تجربه‌شون رو می‌گفتن بعد بحرینی‌ها می‌گفتن کویتی‌ها می‌گفتن اونم اتاق جالبی بود کلا خب تنوع خیلی زیاده و بستگی هم به این داره که شما چه آدمایی رو فالو کنی چون اون اتاق‌هایی رو می‌تونی ببینی که کسایی که فالو می‌کنی توش می‌رن برای همین تشویقم می‌شی که آدمای جالب‌تری رو فالو کنی اینم به نظرم نکته جالبیه یه سری اتاقم بود که توش درباره کلاب‌هاوس صحبت می‌کردن چون درباره اونم کلی چیز باید یاد بگیری دیگه


audio: 6yghZB4yNAw_0018.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
اگه می‌خوای استفاده کنی یه آدمایی که بیشتر باهاش کشتی گرفتن یه ساله تقریبا هست کلاب‌هاوس دیگه اپلیکیشن تازه‌ایه ولی انقدری تازه نیست یه سالیه که آدما توش هستن برای همین کسایی هستن که خوب می‌دونن زیر و بمش رو تا همین جایی که فعلا آشکار شده و اونا هم هستن توی اتاق‌هایی دارن سوال جواب می‌دن اونجا هم می‌شه کلی چیز یاد گرفت نکته دیگه‌ای که به نظرم اومد این بود که


audio: 6yghZB4yNAw_0020.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
واسطه رو هم باز حذف می‌کنه خبرنگار یه مقدار نقشش کم می‌شه به‌خاطر اینکه وقتی خب بیل گیتس می‌تونه بیاد اینجا صحبت کنه و همه مخاطبا هم بشنون و بعد بعضی از این مخاطبا می‌تونن خودشون اینو بیارن بیرون جای دیگه بگن رسانه هم اگه بخواد گزارش بده می‌آد از کلاب‌هاوس گزارش می‌ده همونطوری که مثلا دیده بودیم تو این چند سال از توییتر گزارش می‌دادن رسانه‌ها خب سلبریتی، سلبریتی حالا هرجا بیزینسی، تکی، ستاره سینما، موزیک اینا احتمالا کم‌کم اینا می‌آن اینجا مستقیم می‌تونن با طرفدارا صحبت کنن


audio: 6yghZB4yNAw_0021.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
و برعکس توییتر و اینا که فقط متن بود اینجا دیگه صوتی بعد چون ویدیو هم نداره یه خرده راحت‌تر هم هست آدما راحت‌تر صحبت می‌کنن چه به عنوان مخاطب معمولی چون شما می‌تونی موقعی که داری ظرف می‌شوری گوش بدی و حالا اگه لازم شد صحبت کنی چه به عنوان مخاطب سلبریتی مخاطب معروف اونا هم لازم نیست مواظب چند تا چیز باشن دیگه منتها یه مقدار هم از این نظر سخت می‌کنه که خب بیل گیتس مثلا ساعت 10 شب خونه نشسته داره وصل می‌شه به یه اتاقی و جلوی آدما صحبت می‌کنه


audio: 6yghZB4yNAw_0023.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
که اینا کمکش بکنن که حالا اینو بگیم اینو نگیم شما یه نسخه واقعی‌تری از اون آدم رو می‌گیری من فکر می‌کنم و تجربه کردم تو چند تا از این اتاق‌ها و اینم به نظرم جذابه یه لایه یک مرحله گفت‌وگو رو حتی با آدمای معروف که مثلا پشت یه پرده‌ای معمولا هستن صادقانه‌تر و معنی‌دارتر می‌کنه اینم به نظرم نکته جالبی بود یه چیز دیگه‌ای که واسه من جالب بود این بود که کسی که بخواد موفق بشه توی کلاب‌هاوس


audio: 6yghZB4yNAw_0024.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
می‌خواد کلاب بذاره می‌خواد روم‌های زیادی بذاره روم‌هاش شلوغ بشن باید چیکار کنه؟ چیش باید خوب باشه؟ خوب صحبت کردن موجز صحبت کردن مشخص صحبت کردن دقیق و شفاف صحبت کردن خوب گوش کردن، مودب بودن چون شما می‌خوای یه گفت‌وگویی رو اداره کنی آدمای زیادی رو جذب کنی گفت‌وگو رو واسه اونا دلپذیر کنی واسه شنونده‌ها، واسه شرکت‌کننده‌ها و اینا چه مهارت‌های خوبی که خودمونو توش تقویت کنیم خیلی برام جذابه


audio: 6yghZB4yNAw_0025.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
اون ارزش‌هایی رو که شما باید روش کار کنی تا در کلاب‌هاس موفق بشی ارزش‌هاییه که به نظرم مثبته یه چیزاییه که واقعا لازمش داریم از این نظر هم پلتفرمه به نظرم جای خیلی جذابی آمد مدل درآمدزایی البته هنوز نداره معلوم نیست پولش رو از کجا می‌خواد دربیاره ولی دیگه یاد گرفتیم که اینا خیلی چیز مهمی نیست مخاطب رو اول می‌آری و بعدا مدل درآمد‌زاییش هم احتمالا تبلیغاتی یا هر چیز دیگری پیدا می‌شه فعلا اینم در حال مخاطب زیاد کردنه


audio: 6yghZB4yNAw_0028.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
و هنوز مثلا مخاطب گنده‌ای هم نداره به خاطر پتانسیلی که توش می‌بینن یه ارزش‌گذاری اینطوری داشته باشه عادت کردیم بهش نمونه‌هاش رو توی اینستاگرام و جاهای دیگه دیدیم کلا من برداشتم برداشت اولیه‌م ازش خیلی مثبت و جالب بوده هیجان‌زده شدم نسبت بهش البته یه سری چیزایی هم دیدم دیگه مثلا اینکه حالتش حالت تلویزیون و رادیوئه اینطوریه که نمی‌تونی انتخاب کنی کی چه برنامه‌ای رو گوش بدی باید کلاب‌هاوست رو باز کنی


audio: 6yghZB4yNAw_0029.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
همونی که اون موقع هست رو می‌تونی گوش بدی مثل رادیوئه از این نظر یه خرده‌ای عقب‌گرده من پادکست رو دوست دارم به‌خاطر اینکه حالا درسته که آقای ایلان ماسک مثلا هفته پیش رفته صحبت کرده ولی من می‌تونم فردا که دارم ورزش می‌کنم و وقت خالی دارم اون صحبته رو گوش بدم منتها تو کلاب‌هاوس اینطوری نیست همون موقعی که داره صحبت می‌کنه یا همون موقع هستی و گوش می‌دی یا اگه نه دیگه از دست دادی چون جایی هم ضبط نمی‌شه و یعنی قرار نیست ضبط بشه اصلا اجازه نیست ضبط بشه همونجا زنده اتفاق می‌افته


audio: 6yghZB4yNAw_0030.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
یا هستی تو اتاق یا نیستی و تازه آنلاین بودن هم کافی نیست باید تو اتاق باشی و اون لحظه دیگه تو اتاق دیگه نمی‌تونی باشی فقط همونجا می‌تونی باشی این به نظرم یکی از چیزاییه که حالا نمی‌دونم در آینده چطوری براش کار کنه ولی همین اول به نظر من یه خرده‌ای پس‌زننده بود مخصوصا اونجایی که مقایسه‌ش می‌کنن هی با پادکست درسته از وقت پادکست شنیدن آدم‌ها می‌گیره ولی بعد از یه مدتی شنونده جدی پادکست مخصوصا پادکست‌های غیرگفت‌وگویی پادکست‌هایی که وقت زیادی صرف ادیتش می‌شه متوجه می‌شه که خب


audio: 6yghZB4yNAw_0031.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
اون مقدار محتوایی که من تو یه پادکست نیم‌ساعته مثلا می‌گرفتم یه گزارشی از یه جایی داشت می‌داد اون حاصل 20 ساعت گفت‌وگو بود 100 ساعت گفت‌وگو بود بعضی وقتا این نیم ساعت من گوش کنم کل کانتنتش ممکنه واقعا در حد 10 دقیقه باشه چون گفت‌وگوی آدم‌ها دورریز زیاد داره آماده نیستن اینا به نظرم یه مقداری عقب‌گرده نسبت به اون تکنولوژی که ما تو پادکست بهش عادت داریم اون سطح دسترسی


audio: 6yghZB4yNAw_0033.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
اینا یه مقدار جذابیتش رو به نظرم کم می‌کنه در مقایسه با پادکست از اون‌طرف ولی برای یه سری پادکست‌هایی چون قدرت کامیونیتی درست کردنش خیلی زیاده خیلی جذابه چون شما می‌تونی بشینی اونجا ساعت‌ها با مخاطب نفس در نفس مخاطب صحبت کنی پادکستی که مخاطبش اصلا برای این داره گوشش می‌کنه خب می‌تونه واقعا کلاب‌هاوس بهش خیلی کمک کنه یه نکته جالب دیگه این بود که ثبت‌نامش با تلفنه با شماره تلفنه


audio: 6yghZB4yNAw_0034.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
با مثلا ایمیل و یوزرنیم و اینا نیست احتمالا شاید به‌خاطر اینکه شماره تلفن دوم داشتن یه چیز کم احتمال‌تریه تا مثلا ایمیل دوم و سوم و چهارم داشتن واقعا می‌خواد مستقیم به آدما وصل بشه اکانت فیک درست نشه بات و اینا نیاد تو کار به نظرم یه همچین فکری پشت این تصمیم هست شاید واقعا کلا هم می‌گیم کلاب‌هاوس مشابه‌ش هم الان هست دیگه توییتر هم یه چیزی واسه خودش داره دیگرانی هم احتمالا یا دارن یا خواهند داشت


audio: 6yghZB4yNAw_0035.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
کلا این کانسپته رو داریم در موردش صحبت می‌کنیم منتها من واقعا فقط مال کلاب‌هاوس رو تجربه کردم خیلی تازه‌ست من سه چهار روز بیشتر استفاده نکردم و می‌دونم که ممکنه که بعدا این ویدیو خنده‌دار به نظر برسه این حرفا خیلی غلط دربیاد ولی با علم به این این ویدیو رو پر کردم می‌خواستم اولین برخورد خودم رو ثبت کنم خیلی دوست دارم بدونم شما هم اگر امتحانش کردید چی فکر می‌کنید؟ موافقید با چیزی که من گفتم؟ نظر متفاوتی دارید؟ دوست دارم اگه بتونید توی کامنت‌ها بنویسین


audio: 6yghZB4yNAw_0036.opus
source: youtube
source_id: 6yghZB4yNAw
invalidation: VALID
text:
و دوست دارم که بعدا خودم برگردم به این ویدیو مثلا چند ماه دیگه چند سال دیگه ببینم که اون برداشت اولیه‌م چقدر درست بوده چقدر هم به‌خاطر خام بودنش بوده من علی بندری هستم این چنل یوتیوب بی‌پلاسه اینجا درباره کنجکاوی‌هام هم صحبت می‌کنم


audio: 51QeffmIJoU_0012.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
مثال هم می‌زنه تجربه خودش با جانک فود رو می‌گه غذای آشغالی می‌گه زیاد می‌خوردم و می‌گه که ما حواس‌مون هست که اون غذاهای آشغال واسه‌مون خوب نیستن ممکنه کم یا زیاد بخوریم ولی می‌دونیم که جانک فودن درباره ارزش‌های الکی هم باید همینطوری فکر کنیم باید بدونیم که اینا هم واسه روح و روان‌مون خوب نیستن مثل غذا آشغالی ولی ارزش الکی یعنی چی؟ یوان هری می‌گه که ما دو جور انگیزه داریم انگیزه‌های درونی، انگیزه‌های بیرونی


audio: 51QeffmIJoU_0014.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
درونی اونه که مثلا من شام درست می‌کنم هر شب منتها انگیزه درونی دارم یعنی اصلا دوست دارم غذا درست کنم کیف می‌کنم خودم واسه خودم واسه کسایی که دوست‌شون دارم غذا درست کنم منتها یه وقت دیگه هم هست من دارم هر شب غذا درست می‌کنم ولی به‌خاطر اینکه کارمه چون شغلمه یا اینکه غذا درست می‌کنم به‌خاطر اینکه بقیه ازم انتظار دارن غذا درست کنم انگیزه‌م بیرونیه یوان هری می‌گه که مطالعات نشون داده مطالعاتی که توی کتاب هم بهشون ارجاع می‌ده می‌گه اینا نشون داده که


audio: 51QeffmIJoU_0015.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
هرچی انگیزه بیرونی، انگیزه خارجی پشت کارهای ما بیشتر باشه افسرده‌تر می‌شیم یعنی هرچی بیشتر به‌خاطر پول کار کنین بیشتر به‌خاطر حرف مردم کار کنین بیشتر به‌خاطر این کار کنیم که ازمون خب انتظار دارن این ما رو افسرده‌تر می‌کنه احتمال افسردگی‌مون رو می‌بره بالا در یک کلام خیلی ساده داره می‌گه انگیزه‌های بیرونی واسه ما خوب نیستن واسه روح و روان‌مون خوب نیستن ولی خبر بدی که بهمون می‌ده می‌دونید چیه؟


audio: 51QeffmIJoU_0016.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
اینه که ما داریم غرق می‌شیم توی انگیزه‌های بیرونی اینا از در و دیوار دارن رو سر ما می‌بارن چطوری؟ با تبلیغات اینکه ما هر طرف سرمون رو می‌چرخونیم تبلیغاته که می‌بینیم که این کرمه رو اگه بگیری واسه دور چشمت دیگه مسئله‌ت حل می‌شه این ماشینه رو اگه داشته باشی این خونه رو اگه بگیری این مسافرته رو اگه بری دیگه اون مسئله‌ت حل می‌شه دیگه رفتی مرحله بعد دیگه خوشحالی دیگه خوشبختی


audio: 51QeffmIJoU_0017.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
اینا همه‌ش اون انگیزه‌های بیرونیه که داره بمباران می‌کنه زندگی ما رو و کارای ما داره بر اساس اون‌ها برنامه‌ریزی می‌شه و انجام می‌شه بعد اینا تمام هم که نمی‌شن اینطوری نیست که مثلا بگی یه لیستی هست یه فهرستی هست اینا رو که داشته باشم دیگه مثلا تبلیغات جدیدی برام نمی‌آد یا تحت‌تاثیر چیزی قرار نمی‌گیرم نه، هرچی داشته باشی بازم یه تبلیغی می‌آد که اینو نداری‌ها اینو داری اینو داری ولی این کمبوده رو داری اینو باید درستش کنی اینجا ناقصی اینجا ضعف داری


audio: 51QeffmIJoU_0018.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
این وسیله رو نداری هی بیشتر و بیشتر و بیشتر زیر مشت و لگد این انگیزه‌های بیرونی هستیم ما زیر مشت و لگد تبلیغات هستیم و مقاومت در برابرشون بسیار کار سختیه برای همینه که باید تمرین کنیم باید تمرین کنیم با حواس جمع مقاومت‌مون رو در مقابل این انگیزه‌های بیرونی ببریم بالا چون اینا باعث افسردگی‌مون می‌شن باعث اضطراب‌مون می‌شن یه راه‌حلی هم که کتاب می‌ده اصلا حذف تبلیغاته می‌گه که تو یه شهرایی یه شهری رو مثال می‌زنه


audio: 51QeffmIJoU_0019.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
سائوپائولو رو مثال می‌زنه که خیلی بیلبورد تبلیغاتی بود توش و اینا عکساشم هست می‌تونین ببینین بعد گفتش که از یه زمانی گفتن که نه ما می‌خوایم اصلا تبلیغات روی بیلبوردهای شهری رو ممنوع کنیم تبلیغات رو تو بیلبوردها یا حذف می‌کنیم یا اینکه روش مثلا آثار هنری و اینا می‌خوایم نشون بدیم


audio: 51QeffmIJoU_0021.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
ظرف یک سال 15 هزار تا تابلو بیلبورد تبلیغاتی حذف شد از شهر بعد شهرای دیگه هم این کار رو کردن شانگهای هم کرد تو تهران هم یه مدتی این کار رو کردن تو گزارش گاردین لینکش رو می‌ذارم توی توضیحات ببینید تهران هم هست تو لیستش و یه آرتیستی برداشت این کار رو واسه توکیو هم کرد این تابلو نئونیا دیگه مشخصه‌ی توکیوئه مشخصه‌ی تصویری توکیوئه اینا رو همه رو برداشت تو یه پروژه عکاسی اینا رو توی شیدهای مختلف خاکستری کرده بود چهره شهر طبیعتا عوض شده بود منتها وقتی اندازه‌گیری کردن


audio: 51QeffmIJoU_0022.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
دیدن که واقعا مردم راضی‌ترن مردم خوشحال‌ترن اثر داشته حذف تبلیغات روی فضای شهری اثر داشته روی خوشحالی مردم سلامت روان مردم این یه قدم خوبیه یه کار دیگری که بعضی کشورا کردن اینه که تبلیغات رو واسه بچه‌ها ممنوع کردن گفتن دیگه بچه‌ها رو نباید انقدر در معرض این ارزش‌های الکی


audio: 51QeffmIJoU_0024.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
که مثلا تو کافی نیستی اینت کمه اونت کمه اینو بگیر اونو بگیر، نه سوئد، دانمارک، نروژ، یونان، بریتانیا اینا هر کدوم تا یه حدی هر کدوم از یه سنی تبلیغات برای بچه‌ها رو ممنوع کردن اینو شما توی یوتیوب اگه دارید می‌بینید تو یوتیوب هم می‌شه این کارو کرد می‌شه مثلا یوتیوب کیدز استفاده کرد که اصلا تبلیغات نداره یا تنظیماتی کرد که وقتی بچه داره استفاده می‌کنه تبلیغ نبینه به‌خاطر اینکه حداقل در اون سن پایین خب آسیب‌پذیری هم بیشتره تاثیر گرفتن هم بیشتره


audio: 51QeffmIJoU_0025.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
اینطوری می‌شه یه مقدار محافظت کرد از روح و روان آدمیزاد منتها یه چیز دیگه‌ای هم می‌گه آقای یوان هری اون برای من خیلی جالب بود اون می‌گه که خب داریم می‌گیم اینا ارزش‌های الکی‌ان دیگه


audio: 51QeffmIJoU_0027.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
این یعنی چی؟ یعنی یه سری چیزایی هستن که ارزش‌های واقعی مان چیزایی‌ان که واقعا می‌خوایم‌شون ارزش‌های حقیقی ما هستن درباره اونا حرف بزنیم با هم یه گروه‌هایی داشته باشیم تو خانواده صحبت کنیم با یه سری از دوستامون صحبت کنیم این گفت‌وگو درباره چیزهایی که برامون مهم هستن ارزش‌های اساسی‌مون این یه چیزیه که حذف شده از زندگی، نداریم از این جنس گفت‌وگوها ما نداریم برش گردونیم یا ایجادش کنیم


audio: 51QeffmIJoU_0028.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
درباره این چیزهایی که دوست داریم برامون مهم باشن حداقل درباره اینا با هم حرف بزنیم بگیم که آره واسه من این چیز مهمه بعد ببینیم اگه من واقعا در راستای رسیدن به اون ارزشه بخوام کار کنم زندگیم چه شکلی می‌شه


audio: 51QeffmIJoU_0030.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
نمی‌خوام این ولیوم باشه تو گفت‌وگوی عمیقی داریم فرض کن دوستانه صحبت می‌کنیم من نمی‌خوام ولیوم این باشه واقعا می‌خوام ولیوم این باشه که من می‌خوام طولانی مثلا زندگی کنم می‌خوام سالم و طولانی زندگی کنم خب اگر بخوام دنبال یه همچی هدفی باشم چطوری باید زندگی کنم؟ اینو بیاریم توی گفت‌وگو درباره این با هم حرف بزنیم نمی‌کنیم این کارو من نمی‌کنم، نمی‌کردم تا چند وقت پیش از این کتاب یاد گرفتم این کارو بکنم درباره اون چیزی که برام مهمه با بقیه صحبت کنم


audio: 51QeffmIJoU_0031.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
اگر واقعا ارزش‌های زندگی‌مون یه چیزهای دیگریه و دوست داریم به سمت اونا باشه هدف‌گذاری‌مون، حرکت کردن‌مون، کارامون باید یه فضایی درست کنیم تو زندگی‌مون چون تو زندگیامون این فضاها نیست واقعا یه فضایی درست کنیم که تو اون فضا درباره این چیزا با هم حرف بزنیم با خواهر برادرمون حرف بزنیم با پدر مادرمون، با خانواده‌مون با شریک زندگی‌مون، با دوستامون فضایی باشه درباره این ارزش‌های واقعی‌مون حرف بزنیم این کمک‌مون می‌کنه که از ارزش‌های الکی هم دورتر بشیم


audio: 51QeffmIJoU_0033.opus
source: youtube
source_id: 51QeffmIJoU
invalidation: VALID
text:
می‌دونیم واقعا برای سلامت روان‌مون خوب نیست دورتر بشیم چطور ما اینقدر اجازه می‌دیم به تبلیغات که ما رو با اونا بمباران کنن یه خرده هم به خودمون به ارزش‌های واقعی‌مون فرصت بدیم که اونا هم بتونن بیان یه خرده رومون اثر بگذارن من علی بندری این کانال یوتیوب بی‌پلاس اینجا یه نکته‌ای رو گفتم که از کتاب روابط از دست رفته یوان هری یاد گرفته بودم امیدوارم که به درد شما هم خورده باشه اینجا درباره چیزایی که این‌طرف و اون‌طرف می‌خونم و یاد می‌گیرم صحبت می‌کنم


audio: IMNckvA7A-o_0001.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
ژاپن کشور عجیبیه این چیزیه که خیلی شنیدیم من خودمم کنجکاوی دارم نسبت به ژاپن اصلا دنبال همین کنجکاوی مسیرم افتاد به پادکست لوسی به اون کتاب و اون قصه بعدا هم همون داستان اتفاقا کنجکاویم رو شدیدتر و بیشتر هم کرد من علی بندری هستم این کانال یوتیوب بی‌پلاسه در این ویدیو می‌خوایم خیلی مختصر و کلی درباره‌ی ژاپن صحبت کنیم و از این بگیم که ژاپنی‌ها از کجا آمدن اصلا


audio: IMNckvA7A-o_0002.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
وقتی درباره‌ی ژاپن چیز می‌خونیم یکی از اولین چیزهایی که جلب توجه می‌کنه اینه که درست معلوم نیست انگار که این مردمانی که در ژاپن هستن اولی‌هاشون از کجا آمدن اینجا؟ این زبان ژاپنی که انقدر با زبون‌های دور و اطرافش فرق می‌کنه این چطوری درست شده؟ از کجا آمده؟ از کی تاثیر گرفته؟ یه نکته‌ای که وقتی درباره‌ی ژاپن شروع می‌کنیم به خوندن، توجه رو جلب می‌کنه اینه که ژاپن خیلی کشور یک دستیه هم از نظر بیولوژیک


audio: IMNckvA7A-o_0003.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
هم از نظر فرهنگی خیلی همگنه در واقع به جز یک گروه کوچکی به نام ها که در شمال ژاپن شمالی‌ترین جزیره‌ی ژاپن هستن بقیه‌ی ژاپنی‌ها خیلی تفاوتی شما توشون نمی‌بینی در نگاه خیلی کلی دیگه یه چیزی هم که بیشتر و بیشتر داره جا میوفته هرچند خود ژاپنی‌ها خیلی‌هاشون خوششون نمیاد ازش اینه که اصلا ساکنین اولیه‌ی ژاپن همینا بودن بعدا اینا تحت هجوم قبایل دیگری قرار گرفتن


audio: IMNckvA7A-o_0004.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
که اونا کشاورزی بلد بودن و اینا بلد نبودن خیلی اینا شکارچی گردآورنده بودن بیشتر و اونا از جنوب وارد ژاپن شدن اینارو که از نظر تکنولوژی و اینا عقب‌تر بودن هی هل دادن بالا، هل دادن بالا تا اینکه اینا نهایتا رفتن موندن توی اون نقطه‌ی بالا اینایی که از جنوب وارد شدن از کجا آمدن؟ نقشه رو که ببینیم تقریبا مشخصه دیگه اینا از کره آمدن برای همینم ژاپنی‌ها خیلی دوست ندارن اینو بشنون چون دعوا همیشه سر این بوده که این اندک تاثیری که در ژاپن هست


audio: IMNckvA7A-o_0005.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
در زبان ژاپنی هست از زبان کره‌ای این به خاطر چی بوده؟ ژاپنی‌ها می‌گفتن این به خاطر این بوده که یه زمانی ما کره رو اشغال کرده بودیم کره‌ای‌ها می‌گفتن نه، این به خاطر اینه که اصلا ما آمدیم ژاپن حالا می‌گم ژاپنی‌ها کره‌ای‌ها نه این‌که واقعا فکر کنید این دو تا کشور دارن سر این می‌جنگن


audio: IMNckvA7A-o_0007.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
دو تا مکتب فکری دو تا گروه از انسان‌شناس‌ها و دیرینه‌شناس‌ها و اینها منتها نکته این نیست نکته اینه که اولین چیزی که درباره‌ی ژاپن می‌خوایم بدونیم اینه که ژاپن کشوریه که خیلی یک دسته خیلی همگنه، هم از نظر بیولوژیک و هم از نظر فرهنگی نکته‌ی دوم برمی‌گرده به جغرافی ژاپن اینو رو نقشه باید ببینیم ژاپن خب جزیره است در نگاه اول ممکنه حتی فکر کنیم که مثل بریتانیاست دیگه این یه جزیره‌ایه در منتهی‌الیه شرقی اوراسیا


audio: IMNckvA7A-o_0008.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
اون یه جزیره‌ای در غرب اوراسیا ولی تفاوت خیلی زیاده اولا ژاپن خیلی بزرگ‌تر از بریتانیاست بعدش هم فاصله‌ی ژاپن با خشکی‌ها با فاصله‌ای که بریتانیا با خشکی‌ها داره خیلی فرق می‌کنه ژاپن دورتره از نزدیک با کره یه نزدیکی داره از بالا با روسیه ولی به صورت کلی با فاصله‌ای که انگلیس داره با خشکی‌های قاره با فرانسه قابل مقایسه نیست این اثرش رو در تاریخ هم نشون می‌ده


audio: IMNckvA7A-o_0009.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
ژاپن در طول تاریخش بسته به این‌که کدام روایت رو بپذیریم یا هیچ وقت اشغال نشده یا این‌که یک بار مثلا کره‌ای‌ها حمله‌کردن، گرفتنش خیلی خیلی وقته پیش بریتانیا ولی نه، چهار بار حداقل تا حالا توسط قدرت‌های قاره‌ای اشغال شده یا از اون طرف ژاپن تا قبل از همین دوران معاصر که پاش برای اولین بار به آسیا باز بشه و لشکرکشی کنه و شروع کنه به جنگیدن تا قبل از این هیچ‌وقت نمی‌آمد در خود قاره بجنگه در حالی که انگلیس


audio: IMNckvA7A-o_0010.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
تقریبا هر قرنی حداقل یه بار آمده وسط اروپا به جنگ اینا یه مقداری متاثر از همین وضعیت جغرافیاییه متفاوته درسته که هر دو جزیره هستن از بالا به پایین کشیده شدن ولی هم از نظر ابعاد ژاپن بزرگ‌تره هم از نظر فاصله از خشکی دورتر نکته‌ی سومی که ژاپن رو یه مقدار متمایز و خاص می‌کنه آب و هواشه ژاپن کشور خیلی پر بارانیه و باران زیادی داره در فصل تابستون واسه همین بهره‌وری کشاورزی توش بالاست


audio: IMNckvA7A-o_0011.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
همیشه بالا بوده مخصوصا در برنج که هم کار زیاد می‌بره و هم آب زیاد می‌خواد و البته محصول زیادی هم می‌ده برای همینم با این‌که 80 درصد کشور اصلا کوهستانیه قابل کشاورزی نیست باز محصول زیادی در ژاپن تولید می‌شه هم محصول خوراکی زیاد هم جنگل زیاد، 70 درصد ژاپن هنوز جنگله که این جنگل زیاد البته یکی از تبعاتش هم اینه که مرتع مثلا نداره و نداشته برا همین شما گوشت گاو و گوسفند و


audio: IMNckvA7A-o_0012.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
بز و این چیزها توی ژاپن نمی‌بینی که معمول بوده باشه از قدیم گاو هم اگر داشتن واسه‌ی کشاورزی داشتن، نمی‌خوردن تنها حیوونی که داشتن و پرورش می‌دادن برای خوردن، خوک بوده الان البته می‌دونیم یک گاوهای خیلی خاصی هستن استیک‌های خیلی خیلی خاصی هستن


audio: IMNckvA7A-o_0013.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
که در ژاپن پرورش پیدا می‌کنن و میان و مثل خیلی چیزهای دیگه ژاپن فوق‌العاده گرون و بسیار بسیار هم خاص هستن ولی داریم توی پرسپکتیو تاریخی صحبت می‌کنیم دیگه ماهی البته تا دلت بخواد ماهی و انواع میگو و غذاهای دریایی و جلبک و همه چی بسیار بسیار زیاد داشتن بسیار بسیار می‌گرفتن و همچنان می‌گیرن و خیلی هم می‌خورن و مصرف می‌کنن پس تا حالا سه تا نکته گفتیم یکی گفتیم، یک دست بودن ژاپن یکی جغرافیای خاصش


audio: IMNckvA7A-o_0014.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
از نظر اون جزیره‌ای که هست و اینا و سه آب و هواش برای اینکه این پرسپکتیو تاریخیمون یه خرده‌ای کامل‌تر بشه درباره‌ی دو تا انفجار جمعیتی بزرگ در تاریخ ژاپن هم باید صحبت کنیم یکی 12 هزار و 700 سال پیش وقتی که سفال درست کردن ژاپنی‌ها یکی هم 1600 سال پیش وقتی که این‌طوری که ما الان متوجه شدیم و می‌دونیم کره‌ای‌ها آمدن به ژاپن این دو تا اتفاق جمعیت ژاپن رو یهو خیلی زیاد کرد


audio: IMNckvA7A-o_0015.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
قصه‌ی سفال چیه؟ سفال توی همه تمدن‌ها خیلی مهمه اون زمانی که اینا به سفال رسیدن نقطه‌ی خیلی مهمیه یه دلیلش اینه که مثلا دیگه می‌تونن غذا رو بپزن می‌تونن آبپز کنن یه چیزهایی رو که قبلا نمی‌تونستن بخورن می‌تونن بخورن، یه سری گیاه‌هایی رو مثلا همه‌چی رو که رو آتیش نمی‌شه کباب کرد بخوری که دستشون رو به اونجور غذاها می‌رسونه غذاهای نرم‌تر، به بچه می‌شه غذا داد پس بچه‌ی بیشتری می‌شه درست کرد یا آدم سن‌بالا، آدم مسن‌شون


audio: IMNckvA7A-o_0016.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
که دندون نداره، می‌تونه غذا بخوره چون غذای نرم‌تر می‌شه درست کرد سن بالا هم که می‌گیم منظورمون احتمالا سنیه که الان برای ما میانسالیه و پایین‌تر از میانسالیه دیگه قبلا اینا دندوناشون رو زود از دست می‌دادن نمی‌تونستن غذا بخورن ولی وقتی غذای نرم هست و می‌تونی بپزی و بخار و این حرفا می‌تونن بخورن و تو جامعه‌ای که سواد نیست کتاب نیست، تجربه چطوری منتقل می‌شه؟ با زنده موندن آدم‌های پیر‌تر و انتقال سینه‌به‌سینه تجربه‌ی اونا به بعدی‌ها و به خاطر دلایل دیگه


audio: IMNckvA7A-o_0017.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
نقش سفال در تمدن‌ها خیلی مهمه نکته اینه که ژاپنی‌ها خیلی زود به سفال رسیدن خیلی زود سفال رو اختراع کردن 12 هزار و 700 سال پیش و نکته جالب‌تری که توی کتاب  آقای جرد دایموند من یاد گرفتم اینه که سفال در ژاپن قبل از اینکه کشاورزی جا بیوفته، اختراع شد در جاهای دیگه دنیا مثل هلال حاصل‌خیز منطقه‌ی ما هزار سال بعد از این‌که


audio: IMNckvA7A-o_0018.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
آدم‌ها شروع کردن به کشاورزی، به سفال رسیدن ولی تو ژاپن جرد دایموند می‌گه که نه اول اصلا همون موقعی که شکارچی گردآورنده بودن اینا به فناوری سفال رسیدن انقدر این مسئله مهمه که باعث یک انفجار جمعیت شد در ژاپن یه مسئله‌ای هم هست اون موقعی که کتاب اسلحه، میکروب و فولاد نوشته شده ایشون می‌گه این قدیمی‌ترین سفالیه که پیدا شده با 12700 سال سابقه قدیمی‌ترین سفالیه که پیدا شده


audio: IMNckvA7A-o_0020.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
توی یه جزیره‌ای پیدا شده، درست شده به نظر می‌رسه خیلی جلو بودن و از این یه استفاده‌هایی می‌کنه، یه تئوری‌هایی می‌گه بعدا ولی سفال قدیمی‌تری پیدا شد در چین که یه خرده اون تئوری‌ها رو زیر سوال می‌بره برای همین من دیگه سراغ اون قسمت‌های کتاب که به نظر می‌رسه از اعتبار افتاده باشه، نمی‌رم اینجا منتها نکته‌ای که از اینجا می‌خوایم واسه خودمون ورداریم اینه که 12 هزار و 700 سال پیش ژاپنی‌ها سفال یاد گرفتن درست کنن و این‌طوری جمعیتشون زیاد شد یه بار دیگه هم جمعیتشون زیاد شد


audio: IMNckvA7A-o_0021.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
یه انفجار جمعیتی دیگه هم داشتن کی بود؟ 1600 سال پیش همون وقتی که کره‌ای‌ها آمدن به ژاپن یا توی روایتی که یه سری ژاپنی‌ها دارن ژاپنی‌ها رفته‌بودن کره رو گرفته بودن اصل قصه ولی اینه اون آدم‌هایی که در کره بودن اینا انگار کشاورزی رو برنج کاری برای هوای سرد رو یه سری چیز، ابزار سازی رو ابزار آهنی رو اینا رو زودتر از مردمان ژاپن یاد گرفته بودن برای همین اینا پیشرفته‌تر بودن


audio: IMNckvA7A-o_0022.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
برای همین هم تونستن غلبه کنن به این‌ها و هل بدن اون کسایی رو که تو ژاپن بودن یا محوشون کنن، حذفشون کنن یا اون کسایی‌شون رو که می‌موندن هل بدن به سمت حاشیه حاشیه‌ی شمالی از جنوب آمدن، اینا رو هل دادن به سمت شمال خلاصه این‌که اون‌طوری که آقای جرد دایموند به ما می‌گه در کتاب اسلحه، میکروب و فولاد یه چیزیه که در واقع تو نسخه‌ی جدید کتاب بهش اضافه کرده درباره‌ی ژاپن ساکنین اولیه‌ی ژاپن همین مردمان آینو هستن


audio: IMNckvA7A-o_0023.opus
source: youtube
source_id: IMNckvA7A-o
invalidation: VALID
text:
که الان در شمال ژاپن هستن از نظر قیافه و اینا هم کاملا متمایز هستن با اونایی که ما به عنوان ژاپنی می‌شناسیم و بقیه ژاپن خیلی یک‌دست و همگن هستن حالا اینکه کی اول اومده کی دوم اومده‌اش خیلی واسه ما مهم نیست دیگه ما می‌خواستیم یک چند تا نکته‌ی اصلی درباره‌ی تاریخ و جغرافیای ژاپن بدونیم تاریخ خیلی خیلی گذشته‌ی ژاپن و بعد اگر که شما هم دوست داشتید ما هم دوست داشتیم، کنجکاوی رو ادامه بدیم بیایم جلوتر و مخصوصا ژاپن رو در دوران مدرن هم بررسی کنیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0001.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
تو ذهن همه ما یه نمونه‌هایی هست از کشورایی که مستقل می‌شن، به استقلال می‌رسن یعنی تا دیروز جزو یه کشوری بودن بعد حالا بعد از مبارزه طولانی گاهی خون‌بار گاهی با یه همه‌پرسی، گاهی با جنگ جدا می‌شن برای خودشون می‌شن یه کشور مستقلی از یه کشور کوچیکی مثل بحرین که روزگاری از ایران جدا شد تا کشوری مثل مثلا آمریکا که قصه‌ش رو قبلا گفتیم و از انگلیس جدا شد از مستعمرات انگلیس رفت بیرون


audio: 2cf2K7Cv_fw_0002.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
کم و زیاد قصه شبیه مردم می‌خواستن جدا شن مردم می‌خواستن جدا شن اولش نمی‌شده اون کشوری که توش بودن نمی‌ذاشته بعد یه جایی می‌شه که دیگه می‌تونن و مستقل می‌شن و این استقلال رو جشن می‌گیرن خوشحال می‌شن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0004.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
به جز یک دونه استثنا که واقعا تا جایی که می‌دونم هیچ نمونه دیگری نداره یه کشوری هست که به میل خودش مستقل نشد از اونجایی که توش بود اخراج شد


audio: 2cf2K7Cv_fw_0006.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
شبی که اعلام شد هواداران پرشور جمع نشدن این سخنرانی کنه براشون سخنرانی استقلال ایراد کنه چیکار کرد؟ گریه کرد تو یه اتاق نشسته بود چند تا از مشاوران و همکارانش جلو کنارش بودن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0007.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
دوربین‌های خبرگزاری‌ها بودن و ایشون جلوی دوربین گریه کرد گفت این لحظه دردناکیه اشک ریخت تو این ویدیو می‌خوایم داستان سنگاپور رو بگیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0009.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و وقتی مستقل شد حال رهبرش این بود ولی با رهبری همون رهبر و همون کادر رهبری و البته کلی کار و تلاش و کلی شانس و اتفاق‌ها و شرایط جهانی و همه چیزای دیگه امروز شده کشوری آباد خیلی ثروتمند، خیلی مرفه با درآمد سرانه‌ای نزدیک نود هزار دلار که می‌بینیم کجای جدول کشوراست دیگه داستان خیلی استثنایی داره سنگاپور


audio: 2cf2K7Cv_fw_0010.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یه چیزاییش شبیه کشورای مرفه دیگه‌ست و یه چیزهاییش هم خیلی متفاوته تو این ویدیو چند تا از هر دو شکلش رو می‌خوایم ببینیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0011.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اول ولی بریم ببینیم که این آقا چرا گریه می‌کرد چرا گریه می‌کرد؟ چون سال‌ها ایشون طرفدار این بود که اینا با مالزی بمونن سنگاپور با مالزی بمونه منتها الان مالزی، اتحادیه مالزی انداخته بودشون بیرون


audio: 2cf2K7Cv_fw_0015.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و برای همینم مثلا آینده‌شون رو در موندن با مالزی می‌دیدن هیچ منابعی برای درآمد و برای توسعه و اینا نداره فقیره شدید و درگیر مشکلات داخلی زیرساخت‌های نصفه نیمه‌ای هم که داشته زمان جنگ جهانی دوم به شدت آسیب دیدن نیروی نظامی نداره که بخواد از کشور دفاع بکنه دو میلیون جمعیت داره، پنجاه درصدش بی‌سوادن معدن نداره منابع زیرزمینی، نفت، گاز اینا نداره کشوره همه‌ش جنگله


audio: 2cf2K7Cv_fw_0016.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یعنی زمینی برای کشاورزی نداره کارخونه نداره چیزی نداره که بخواد رو صادر کردنش حساب کنه حتی برای تامین آبش به مالزی نیاز داره و بعد تو خودش هم مشکل داره این جمعیت دو میلیون نفریش اینا باهم درگیری‌های ایدئولوژیک مذهبی و نژادی هم دارن به قول این آقای لی کوان یو می‌گفتش که ما چیزی نداریم به جز خودمون و استعدادمون و توانایی‌هامون


audio: 2cf2K7Cv_fw_0017.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و تو چنین شرایطی بود که ایشون تحویل گرفت سنگاپور رو البته آخر همین کنفرانس خبری که جدا شدن از مالزی رو اعلام کرد خطاب به مردم سنگاپور هم گفت که


audio: 2cf2K7Cv_fw_0018.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خیلی چیزا اونطوری که پیش می‌رفته پیش نمی‌ره منتها شما محکم باشید شما آرام باشید ما یک ملت چندنژادی هستیم ما ملت مالایی نیستیم ملت چینی نیستیم ما ملت هندی نیستیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0020.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و بسازیم بریم جلو این تاکیدش روی چندنژادی بودن هم یکی از پایه‌های مهم هویتی این کشور شد موضوع سنگاپور برای خیلیا در دنیا جالبه برای جامعه‌شناسا جالبه از همه احتمالا جالب‌تر برای اقتصاددان‌هاست یک مدلی از توسعه‌ست که روی کاغذ و طبق تئوری‌ها اینا نباید کار کنه نباید جواب بده ولی جواب داده چون مثلا دموکراسی نیست اونطوری که می‌گن شما به توسعه اقتصادی می‌رسی اون راه رو نرفته


audio: 2cf2K7Cv_fw_0021.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ولی خب کسی نمی‌تونه بگه موفق نشده دیگه موفق شده سوال میلیون دلاری همیشه اینه که آیا تجربه سنگاپور تجربه‌ایه که می‌شه کپیش کرد؟ می‌شه این تجربه رو تکرار کرد؟ جای دیگه هم می‌تونه بدون اینکه دموکراسی به معنی دموکراسی غربیش داشته باشه یه همچین همچین پیشرفتی بکنه؟ و به همچین موفقیتی برسه یا نه؟ و تقریبا می‌دونیم که نمی‌شه دیگه یعنی ریسکش خیلی بالاست ممکن هست که شما سنگاپور بشی خیلی خیلی احتمالش کمه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0022.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یکی هست که سنگاپور شده ولی دنیا پر از قذافی‌ها و موگابه‌ها و امثال ایناست که اصلا هیچی همه اون اقتدار رو داشتن و دیکتاتوری رو داشتن و سیستم یک‌پارچه رو داشتن و هیچی هم نشدن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0023.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خودشون رو هم بدبخت کردن و مردم‌شون رو هم بدبخت کردن ولی دیدن داستان سنگاپور جالبه به نظرم خیلی جالبه منتها اول به جای اینکه بپریم روی سیاست‌های توسعه سنگاپور من دوست دارم از این فرصت استفاده کنم یه نگاهی بکنیم به تاریخش چون شرایطش رو می‌خوام در اون لحظه استقلال و قرن‌ها و دهه‌ها و سال‌های قبلش اول بدونم حالا به اختصار


audio: 2cf2K7Cv_fw_0028.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خیلی فاصله‌ست اول ولی یه خرده بریم عقب‌تر سنگاپور دولت‌شهره یعنی ما می‌گیم کشور ولی کشوریه که یک شهر داره فقط و از این نظر شبیه واتیکانه جاش هم رو نقشه ببینین اینجاست


audio: 2cf2K7Cv_fw_0029.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
جنوب مالزی در جنوب شرقی آسیا و تاریخش هم تاریخ استعماریه مثل بسیاری دیگه از کشورای اون منطقه سنگاپور هم مستعمره بود


audio: 2cf2K7Cv_fw_0030.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
از رو همین نقشه هم معلومه دیگه جاش جای خوبی بود البته بندر مفیدی می‌تونست باشه در اون منطقه و خیلی وقتا هم بود چه زمانی که افتاده بود زیر نظر حاکمان مالزی چه زمانی که در دست پادشاهی‌هایی بود که در اندونزی بودن اندونزی امروز بودن چه در زمان مغول‌ها


audio: 2cf2K7Cv_fw_0031.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
از قرن پونزده هم که اروپایی‌های استعمارگر می‌آن و مثل قصه‌ای که درباره آفریقای جنوبی گفتیم مثل قصه‌ای که درباره آمریکا گفتیم می‌آن و حالا خیلی جاهای دیگه هم همینه اول پرتغالی‌ها، بعد از چند قرن حالا انگلیسی‌ها و کمپانی هند شرقی در سنگاپور هم داستان همین بود


audio: 2cf2K7Cv_fw_0032.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
همین بود تا رسیدیم به ابتدای قرن 19 که سنگاپور شد یه جزیره‌ای خیلی کم‌جمعیت مثلا هزار نفر توش زندگی می‌کنن هزار نفر هندی و مالایی زندگی می‌کنن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0033.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
که سروکله کمپانی هند شرقی انگلیس پیدا می‌شه انگلیس قرن نوزده ما می‌دونیم قرنیه که کم‌کم توش انگلیس هی هی هی قوی‌تر و قوی‌تر می‌شه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0034.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
بعد قدرت اول دنیا می‌شه قدرت اول دریایی دنیا می‌شه و واقعا امپراتوریش دیگه سر و ته نداره اول قرن 19 انگلیس در رقابت با قدرت‌های استعماری دیگه با هلندی‌ها و پرتغالی‌ها از جمله برای اینکه بنادر جدید بگیره بگیره برا خودش اون موقع می‌آد این بندر سنگاپور رو هم می‌خره از سلطان جاوه می‌خره یا لیز می‌کنه در واقع اجاره می‌کنه از سلطان جاوه می‌گیره


audio: 2cf2K7Cv_fw_0036.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
دوروبر همون وقتایی که جنگ‌های ایران و روس رو داریم در زمان فتحعلی‌شاه قاجار قبل از اینه که انگلیسی‌ها برن سراغ چین و اون بلای تریاک رو سرش بیارن قبل از اون آمدن سنگاپور سنگاپوری که هیچی نداره البته هیچی نداره ولی لوکیشن داره لوکیشن داره بین این دو تا جزیره سوماترا و مالایی و بین اقیانوس هند و دریای چین یک همچین جایی هست و این شد یک پایگاه ترانزیتی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0037.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
برای کمپانی هند شرقی انگلیس، بریتانیا از همون موقع هم جزیره رو آباد می‌کنن یه زیرساخت‌هایی درست می‌کنن مدرسه‌ای و دانشگاهی و بیمارستانی و ساختمونی و سر و شکلی پیدا می‌کنه سر و شکل شهری یه خرده پیدا می‌کنه و کم‌کم یک جمعیت چینی هم به جمعیت جزیره اضافه می‌شه و بعد یه چیزی هم که این موقعیت خوب رو خیلی بهتر می‌کنه موقعیت جغرافیاییه رو


audio: 2cf2K7Cv_fw_0038.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
مهم‌تر می‌کنه یک همچین بندری رو اونجای دنیا اینه که کانال سوئز باز می‌شه کانال سوئز که باز می‌شه دیگه رفت‌و‌آمد بین شرق و غرب خیلی راحت‌تر می‌شه و خب بندری که اون وسطه از این شرایط خیلی بهره می‌بره


audio: 2cf2K7Cv_fw_0039.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
این می‌شه که در طول قرن 19 سر و شکل سنگاپور عوض می‌شه از یک جزیره ماهیگیری هزار نفری کم‌کم تبدیل می‌شه به یه بندر تجاری مثلا چند ده هزار نفری


audio: 2cf2K7Cv_fw_0040.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
انگلیس‌ها اونجا جاده و زیرساخت بندری و یه دولت محلی و این‌ها درست می‌کنن و کم‌کم سنگاپور می‌شه یه جای جذابی برای تجارت


audio: 2cf2K7Cv_fw_0041.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
تاجرا از جاهای مختلف منطقه می‌آن اینجا ممنوعیتی نیست مالیاتی نیست شرایط برای تجارت مطلوبه مالزیاییا می‌آن، هندیا می‌آن و از همه بیشتر هر چی جلوتر می‌ریم چینی‌ها می‌آن چینی‌ها جذب سنگاپور می‌شن و از همینجا هم هست که سنگاپور می‌شه یک جامعه چند قومیتی و چند فرهنگی با مزایا و قوت‌ها و ویژگی‌هایی که چنین جامعه‌ای داره مثلا یه قلم ساده‌ش اینکه می‌زدن این مالایی‌ها و عرب‌ها و هندیا و چینی‌ها


audio: 2cf2K7Cv_fw_0042.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
باید با همدیگه به یه زبونی حرف بزنن انگلیسی حرف می‌زنن همه چیز دم‌دستیش و البته با مشکلاتی که چنین جامعه فرهنگی داره وقتی مخصوصا درست اداره نشه این وضعیت ادامه داره ما ازین دوره‌ها می‌خوایم یه خرده سریع‌تر رد بشیم برسیم به دوره‌های معاصرتر این وضعیت ادامه داره تا نیمه اول قرن بیستم هم کمابیش همین هست تا می‌رسیم به جنگ جهانی دوم جنگ جهانی دوم از 1939 شروع می‌شه دیگه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0043.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
جنگ جهانی دوم یه پیچ تاریخی بزرگه برای سنگاپور جنگ جهانی دوم ما درباره‌ی جبهه اروپاییش، تئاتر اروپاییش صحنه اروپاییش بیشتر شنیدیم ولی خب در آسیا هم الان می‌دونیم که جنگ عظیمی بود دیگه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0044.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
در جنگ جهانی دوم ژاپن که متحد آلمان هیتلری بود داشت در منطقه آسیا همینطور می‌آمد جلو و مستعمره‌هایی رو که قبلا مال اروپایی‌ها بودن ازشون می‌گرفت ژاپن خیلی قدرتمند شده بود


audio: 2cf2K7Cv_fw_0045.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و همینطوری می‌آمد جلو سنگاپور رو هم گرفت سنگاپور رو هم در 1942 گرفت سنگاپور رو از بریتانیا گرفت چهار ماه فشار آوردن ژاپنی‌ها از درگیری زمینی و دریایی تا بمباران هوایی 30 روز، 30 روز بمب ریختن 30 روز بمب ریختن تا انگلیسی‌ها تسلیم شدن و سنگاپور رو تحویل ژاپن دادن و رفتن چرچیل بعدا می‌گفت این خفت‌بارترین شکست نظامی بریتانیا بود بومی‌های سنگاپور هم بعدا خیلی شاکی بودن یعنی مردمی که اونجا زندگی می‌کردن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0049.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
بلاهای شدیدی آوردن ژاپنی‌ها عمدتا سر چینی‌های ساکن سنگاپور عمدتا سر اون‌ها یکی از معروف‌ترین‌هاش کشتار سوک چینگه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0051.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خیلی اتفاقی خیلی اتفاقی یادبودش هر سال همین روزی برگزار می‌شه که من الان دارم این متن رو می‌نویسم و ضبط می‌کنم جفتش در یه روز انجام شده در 28 فوریه‌ست که اینم احتمالا از قضای روزگار خالی نیست ولی خلاصه بلایی که ژاپن در اون مدت اشغال سر سنگاپور می‌آره بلای خیلی سنگینیه ولی جنگ دوم تمام می‌شه جنگ جهانی دوم تمام می‌شه بالاخره ژاپن تسلیم می‌شه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0052.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و از مناطق اشغالی می‌ره بیرون از جمله از سنگاپور هم می‌ره بیرون و بریتانیا برمی‌گرده برمی‌گرده منتها دیگه هیچی مثل قبل نیست مردم قبلا نگاه‌شون به بریتانیا بد نبود واقعا اما الان می‌گفتن که اینا ما رو ول کردن رفتن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0054.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
از اونور بریتانیا هم دیگه بریتانیای قبل از جنگ نبود جنگی مثل جنگ دوم برنده‌ش رو هم اصلا جنگ جهانی اول هم همینطوره برنده‌ش رو هم داغون می‌کنه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0056.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خودشون رو به زور و با کمک آمریکا داشتن اداره می‌کردن الان انگلیسی‌ها از این‌ها گذشته دنیا هم دیگه دنیایی بود که توش موج‌های آزادی‌خواهانه ضد استعماری و کمونیستی و سوسیالیستی و اینا توش بلند شده بود یا تقویت شده بود


audio: 2cf2K7Cv_fw_0057.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
دیگه جایی برای چیز نبود جایی برای اینکه اینا بخوان مستعمره بریتانیا باقی بمونن نبود خیلی این شد که سنگاپور جدا شد در 1957 از بریتانیا مستقل شد و رفت در فدراسیون مالایی فدراسیون مالایی یه چیزیه که مثلا بهش بگیم مالزی که ما راحت‌تر متوجه بشیم کجاست رفت عضو یه فدراسیونی شد که اصلش در مالزی بود حالا همه اون زیرساخت‌هایی هم که قبل از جنگ داشته داغون شده


audio: 2cf2K7Cv_fw_0063.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
چینی‌ها از همه تازه‌واردترن نسبتا ولی تاجرن بیشتر وضع‌هاشون عموما بهتره بعد اینا با هم درگیری‌های ایدئولوژیک دارن یک دورانی شد این دوران از ناآرامی و


audio: 2cf2K7Cv_fw_0064.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اعتراض و اعتصاب و این‌ها ضمن اینکه حالا حکومت مالزی هم می‌خواد مالایی‌ها اینجا بالا باشن با این اکثریت چینی‌نژاد و قدرتمند سنگاپور آبش تو یه جوب نمی‌ره رقابت راحت نیست واقعا مشکل زیاده درگیری‌های نژادی می‌ره بالا


audio: 2cf2K7Cv_fw_0065.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
تا اینکه دیگه رئیس فدراسیون مالزی می‌گه اینجوری نمی‌شه این درگیری‌هایی که شما اونجا دارید داره به مالزی هم کشیده می‌شه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0067.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و اینطوری شد که سنگاپور مستقل شد و کشور شد بدون اینکه واقعا بخواد بدون اینکه دنبالش باشه برای همینم آقای لی کوآن یو گریه می‌کرد توی کنفرانس خبری چون نمی‌خواست سنگاپور کشوری بود


audio: 2cf2K7Cv_fw_0068.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
حالا تا قبل از اون کشور نبود ولی بالاخره دولت‌شهری بود جهان سومی گرفتار مشکلات اجتماعی و نژادی و بی‌خانمانی و فقر و اعتیاد و بی‌کاری


audio: 2cf2K7Cv_fw_0070.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و حالا سواله همه‌ش اینه دیگه سوالی که می‌خوایم بهش برسیم اینه که یه همچین جایی چطوری تبدیل شد به این


audio: 2cf2K7Cv_fw_0071.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
به این کشوری، به این شهری که اینطوری برق می‌زنه تو عکسا؟ و توی نمودارها انقدر بالاست اونم در حالی که یادآوری کنیم خودش منابعی نداره تو منطقه خشن و مشکل‌داری هم هست


audio: 2cf2K7Cv_fw_0074.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
انقلابی‌های کمونیستی در ویتنام، در چین، در کامبوج اینا هستن فاز اینه فاز منطقه شرق و جنوب شرقی آسیا اینه منتها ایشون و دولتش کاری می‌کنن که این کشور نه تنها این دوران بسیار سخت و پرتنش رو دوام می‌آره


audio: 2cf2K7Cv_fw_0076.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
وقتی که دنگ شیائوپینگ در چین به قدرت می‌رسه یه جایی که می‌ره ایده بگیره کمک بگیره برای دگرگون کردن چین زیر و رو کردن چین بعد از مائو سنگاپوره چین جدید چینی نیست که مائو ساخت بیشتر چینیه که دنگ شیائوپینگ ساخت دیگه و ایشون یکی از جاهایی که رفت ایده بگیره، مشورت بگیره سنگاپور رفت چون یه گروه چینی‌نژادی هم هستن که این تغییرات رو رهبری کردن در سنگاپور همونطور که در هنگ‌کنگ


audio: 2cf2K7Cv_fw_0079.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ولی یک شباهت‌هایی هست که حالا جلوتر بهش می‌رسیم گفتیم ولی که این چینی‌های سنگاپور، سنگاپوری‌ها اینا مسیر توسعه خودشون رو پیشرفت خودشون رو در اتحاد با مالزی می‌دیدن حالا مالزی ول‌شون کرده بود خودشون باید یه فکری به حال خودشون می‌کردن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0081.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
فکر می‌کنم خوبه یک چند جمله و چند دقیقه‌ای به خودش بپردازیم حالا شاید بعدا در فرصت بعدی مفصل‌تر الان اینو بدونیم خانواده ایشون از چینی‌هایی بودن که آمده بودن سنگاپور یعنی خودش اصالتا چینی بودن خانواده‌ش سنگاپوری بود البته خودش


audio: 2cf2K7Cv_fw_0084.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اونجا حزب رو تاسیس کرده بود یا توی کادر رهبری حزب بود و توی انتخابات هم رفته بود بالا شده بود نخست‌وزیر نخست‌وزیر شده بود و قبل از اینم که اصلا کشور مستقل بشه هم اونجا عنوان نخست‌وزیری داشت اونجا بود، سی سال هم در قدرت بود از 1959 تا 1990 ایشون نخست‌وزیر بود و چنان دگرگون شد سنگاپور تو این سه دهه که باورنکردنیه از جهان سوم رفت جهان اول


audio: 2cf2K7Cv_fw_0085.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یه طوری که خیلیا این جهش بزرگ رو دیدن به چشم یعنی تو زندگی خودشون خیلی از سنگاپوری‌ها جلوی چشم‌شون اتفاق افتاد این


audio: 2cf2K7Cv_fw_0087.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خدمات درمانی، مسکن، اینا در حد عالی نمونه و مثال‌زدنی در سطح جهان و البته از اونور کشوریه که دموکراسی به اون معنی که انتظار داری از آمریکا و اروپای غربی نیست کشوریه که کنترل شدیدی داره روی فضای سیاسی و فضای اجتماعی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0088.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
حالا می‌رسیم به این نکته‌هاش بذار جلوتر می‌رسیم اول بذار خود دوره ایشون رو بگیم چون کار عجیبی که باید می‌کرد این بود که این سرزمینی رو که پیشینه تاریخی و هویتی مستقلی نداره می‌خواست کمک کنه که بسازن گفتیم گروه‌های قومی، نژادی اینا توش متنوع بودن می‌خواست یه هویتی بسازه از نو به نام سنگاپور با جمعیتی که حالا اون موقع شده چقدر؟ مثلا دو میلیون نفر چطوری ساختن هویت سنگاپور رو؟


audio: 2cf2K7Cv_fw_0089.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
گفتش که ما وجه تمایزمون با این همسایه‌هامون باید خیلی پررنگ و مشخص باشه چون ما قومی و نژادی که یکی هستیم تاریخ‌مون هم که با اینا مشترکه هم‌قد اینا هم که نیستیم اینا همه از ما بزرگ‌تر و قوی‌تر و اینا هستن مالزی، اندونزی اینا


audio: 2cf2K7Cv_fw_0090.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
حالا اینا که همسایه‌های نزدیکشن همینطورین از اونور یه خرده اونورتر چین هم همینه هند هم همینه اینا اینجا آدم‌هایی هستن با پیشینه‌ای از اون کشورها و خیلی قوی‌تر خیلی قوی‌تر


audio: 2cf2K7Cv_fw_0091.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ما هویت‌مون رو رو چی تعریف کنیم؟ هویت‌شون رو تعریف کردن روی پیشرفت جمعی روی آینده موفق آینده موفق مشترکی که ما سنگاپوری‌ها کنار هم می‌خوایم بسازیم و بهش برسیم می‌گفت ما هیچ راهی به جز پیشرفت نداریم راهی نداریم جز توسعه ها چشم‌مون رو باید ببندیم رو همه چیز فقط آینده رو ببینیم توسعه رو ببینیم و بریم جلو


audio: 2cf2K7Cv_fw_0092.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
واقعا این حرفیه که همه هم اگه بزنن واقعا نمی‌دونن دارن چی می‌گن خیلی این حرف معنی داره سال 68 ایشون رفته بود یک فرصت مطالعاتی یک ماهه‌ای هاروارد اونجا با اقتصاددان‌ها و استادهای علوم سیاسی و توسعه اقتصادی و این‌ها جلسه می‌ذاره راهکار می‌گیره برای توسعه سنگاپور


audio: 2cf2K7Cv_fw_0093.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و جالب هم هست دیگه سال 68 داریم می‌گیم سال 68 وقتیه که آمریکا درگیر جنگ ویتنامه هند درگیره با چین اینا جنگ‌ها اثر می‌ذاره روی مناسبات کشورها در آسیا بریتانیا تقریبا همون موقع گفته که می‌خواد پایگاه نظامیش رو از سنگاپور جمع کنه بره دوره دوره‌ی جنگ سرده کمونیست‌ها تهدید بزرگی هستن برای آمریکا و توی کشورای مختلف آمریکا داره تلاش می‌کنه که ایده‌های رهایی‌بخش و ایده‌های آزادی و این‌ها رو بیاره جلو


audio: 2cf2K7Cv_fw_0094.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و کشورا رو متحد خودش نگه داره که اینا نرن بیفتن تو بغل شوروی نرن بیفتن تو بغل چین تو این شرایط ایشون رفت آمریکا رفت آمریکا گفت من کشورم رو نمی‌آرم درگیر این جنگ شما بکنم تو مصاحبه هم بهش گفتن که شما بیا


audio: 2cf2K7Cv_fw_0095.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
چرا این کار رو نمی‌کنی؟ چرا اون کار رو نمی‌کنی؟ چرا سنگاپور رو مستقیم درگیر نمی‌کنی؟ گفت من حمایت می‌کنم از حضور نظامی آمریکا در آسیا ولی سنگاپور رو درگیر این جنگ نمی‌کنم خیلی هم مصاحبه‌هایی که اونجا می‌کنه جالبه لینکش رو توی یه مصاحبه خیلی خوبش اینه که اینجا لینکش رو می‌گذاریم توی توضیحات هم لینک‌هاش هست پیشنهاد می‌کنم که ببینین بعد گفتش که شما بیاین سرمایه‌گذاری کنین در سنگاپور


audio: 2cf2K7Cv_fw_0096.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ما به شما امنیت می‌دیم به شما اون ثباتی رو که دنبالش هستید می‌دیم تضمین می‌کنیم شما بیایید سرمایه‌گذاری کنید در سنگاپور


audio: 2cf2K7Cv_fw_0098.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
نه فقط با آمریکا با کشورای دیگه هم راه تجارت رو باز کردن راه سرمایه‌گذاری رو باز کردن تجارت خیلی گسترده‌ای به هم زدن هم با آمریکا


audio: 2cf2K7Cv_fw_0100.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
حواس‌مون باشه اینا دارن با ژاپن تجارت می‌کنن کمتر از 30 سال بعد از اون کشتار فجیع سوک چینگ جنایت جنگی ولی اون دنیا رو گذاشتن پشت سرشون از اون وقایع تلخ، از اون خاطرات سنگین رد شدن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0101.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
شروع کردن به ارتباط تجاری با ژاپن وقتیه که می‌گم همه ممکنه بگن ما توسعه می‌خوایم ولی واقعا به لوازمش پایبند نیستن این حرفه خیلی معنی داره که می‌گه چشم‌مون رو رو همه چی ببندیم فقط دنبال پیشرفت باشیم یه نمونه‌ش هم اینه این حرفه واقعا تبعات سنگینی داره برای جامعه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0102.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ولی خب تصمیم گرفته بودن که بپذیرن تبعاتش رو این یک نمونه‌شه سیاست‌ها چی بود؟ اصلا شکل حکمرانی چی بود؟ چیکار کردن؟ این آقا وقتی که دولت مستقل برای خودش درست کرد در سنگاپور چه کار کرد؟


audio: 2cf2K7Cv_fw_0106.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
جمعیت قابل توجهی همون موقع توی زاغه‌ها و توی آلونک‌ها و اینا زندگی می‌کردن و ایده هم این بود که ما باید شرایط رو شرایط این‌ها رو بهتر کنیم شرایط اقتصادی آدم‌ها باید گره بخوره به رفاه کشور


audio: 2cf2K7Cv_fw_0107.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
که وقتی که کشور وضعش بهتر می‌شه مردم قشنگ احساس کنن این وضع بهتر رو منعکس بشه توی زندگی‌شون پشتیبان بشن، همراه بشن با طرح‌های دیگری که ما می‌خوایم ایجاد کنیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0108.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
در کنار این هارمونی نژادی هم براشون خیلی مهم بود حفظ کردنش خیلی مهم بود یه نظام سهمیه‌بندی سهمیه‌بندی قومی مذهبی درآمدی گذاشته بودن برای مناطق مسکونی تا یک مقداریش هنوز هم هست


audio: 2cf2K7Cv_fw_0109.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
برای اینکه نمی‌خواستن آدمای مال یک طبقه یا مال یک نژاد یا یک مذهب جمع بشن توی یه منطقه‌ای گتو درست بشه سنگاپوری‌هایی که از قومای مختلف بودن با زبون‌های مختلف بودن اینا قاطی می‌شدن همه کنار هم زندگی می‌کردن ایده این بود که اینطوری نزاع و درگیری کمتر می‌شه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0112.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و اون جاها رو دولت این شکلی کنترل می‌کنه که همون ترکیب جمعیتی قومیتی نژادی مذهبی که کل کشور داره حفظ بشن یعنی چند درصد کشور نژادشون چینیه؟ چند درصد مالایی‌ان؟ چند درصد مثلا بودایی‌ان؟ چند درصد مسلمونن؟ همون ترکیب تو واحدهای کوچیک، تو هر بلوک هم حفظ بشه اینطوری مثلا شما یه منطقه نداری مثل شهرای اروپایی که مسلمونا اونجا باشن یا چینی‌ها اونجا باشن این به اجبار قاطی کردن یک بخشیه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0113.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یک بخش از یکی از کلی سیاست‌های مهندسی اجتماعی که این‌ها انجام دادن دهه‌هاست انجام دادن و انجام می‌دن و کیه که ندونه که اینا چقدر ضرر داره چقدر ریسک داره چقدر جاها می‌تونه غلط بره این ولی خب یه فایده‌هایی هم داره و از فایده‌هاش هم جامعه بهره می‌بره خیلیا نتیجه‌های همچین چیزی رو می‌خوان


audio: 2cf2K7Cv_fw_0114.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ولی خب واقعا مهندسی اجتماعی چیز ترسناکیه که کمتر حکومتی حاضره همچین کاری بکنه یا مجازه همچین کاری بکنه یا وقتی که حاضر هم هست و برای خودش اجازه‌ش رو هم پیدا می‌کنه می‌تونه همچین کاری رو به این شکل مفید انجام بده یا موثر انجام بده یا یه مشکل دیگه‌ای که سنگاپور داشت مسئله فساد بود فساد، یک سال یه نمونه بگم یک سال بعد از اینکه این از فدراسیون مالزی جدا شده بود یه قانونی گذاشتن برای جلوگیری از فساد


audio: 2cf2K7Cv_fw_0115.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خیلی هم سفت و سخت پاش وایسادن سیاست‌های ضد فساد اول همه تنبیهی بود می‌گرفتن زندان و کوچکترین تخلفی که می‌دیدن می‌نداختن بیرون


audio: 2cf2K7Cv_fw_0117.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
رفته بود با دوستش سفر یه دوست تاجر شناخته شده‌ای هم بود همچی که برگشتن تو فرودگاه گرفتن وزیره رو کردن زندان گفتن شما با این دوستت رفتی سفر سفر خیلی لاکچری بوده و هزینه‌هاتو ایشون داده این رشوه‌ست، این فساده اینطوری مبارزه می‌کردن و البته جواب هم داد شد یکی از پاک‌ترین دولت‌ها در شفافیت خیلی رتبه بالایی دارن و البته حواس‌مون باشه این سیاست‌ها اینطوری هم نبود که تا شروع کنن اجرا کنن جواب بده دیگه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0118.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
از دهه 80 بود که کم‌کم وضع اقتصادی سنگاپور شروع کرد بهتر شدن و اون موقع دیگه این سیاست‌های تنبیهی هم عوض شد جهتش بیشتر رفت سمت سیاست‌های تشویقی یعنی دولت شروع کرد حقوق‌های خیلی بالا به کارمندا دادن بالاتر از بخش خصوصی 80 درصد بالاتر از حقوق بخش خصوصی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0119.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و اینم باز یه چیزیه که درباره سنگاپور خیلی می‌گن اینطوری با استعدادترین نیروها، بهترین نیروها جذب دولت می‌شدن و می‌شن و راه فساد هم بسته می‌شه و البته در کنارش اجازه هم نمی‌ده که بخش خصوصی از دولت خیلی قوی‌تر بشه دیگه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0120.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اینا هر کدومش خیلی حرف داره توش خیلی حرف داره من حرفاشو هم خیلی نمی‌دونم و واقعا موضوعات مهم و تخصصیه اینطوری هم نیست که بگی یه حرف مشخص هست که حتما صد درصد درسته و همه می‌دونن مثلا ما چون وقت نمی‌کنیم نمی‌گیم اینطوری نیست واقعا پیچیده هم هست منم نمی‌دونم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0122.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یا یک چیز دیگه یه چیز دیگه آموزش بود توی ده سال اول یک سوم بودجه کشور رو کلا گذاشتن برای آموزش تو شرایطی که کشوره هنوز در بحرانه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0123.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
کشور در بحران شدیده گفتن مهم آموزشه حقوق معلم‌ها رو زیاد کردن بودجه آموزشی رو 17 برابر کردن یه کاری که کردن آموزش رو دوزبانه کردن از قبل هم گفتیم انگلیسی در سنگاپور معمول بود الان بهتر هم می‌شد زبان اداری و دولتی اصلا انگلیسی شد


audio: 2cf2K7Cv_fw_0124.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
هر قوم و قبیله‌ای حالا زبان دوم خودشون رو هم داشتن ولی انگلیسی شد زبان رسمی یا کارهای دیگه‌ای که در زمینه صنعتی کردن یه مقدار شبیه به کارهاییه که بعدا چین در یک سری از مناطقش کرد چون می‌گفتن خب ما که پول که نداریم همون اول کار دانش فنی هم نداریم سرمایه‌گذار خارجی پولش رو بخواد بیاره اینجا ما باید یه زیرساختی، یه خدماتی یه سرویسی برای سرمایه‌گذارها اول فراهم بکنیم بریتانیا پایگاه نظامی داشت تو سنگاپور خالی کرده بود


audio: 2cf2K7Cv_fw_0125.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اونجا رو مثلا کردن یک کشتی‌سازی کمتر از 10 سال بعدش اونجا شد اصلا سنگاپور شد یکی از کشورای برتر در کشتی‌سازی، هنوزم هست یا کارخونه‌های دیگری که اون موقع درست کردن با تمرکز بر اینکه چی می‌تونیم از اینجا صادر کنیم بیرون با این برنامه‌های توسعه اقتصادی لی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0126.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
در 25 سال سنگاپور از یک کشور عقب‌افتاده جهان سومی توسعه نیافته جهان سومی رسید به یک کشوری که به عنوان یک قدرت اقتصادی کشور پیشرفته و کشور صنعتی کم‌کم مطرح می‌شد


audio: 2cf2K7Cv_fw_0129.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
کشورای دیگری هم بودن منطقه‌های دیگری هم بودن که پیشرفت اقتصادی اینطوری چشمگیر داشتن تجربه می‌کردن تو این سال‌ها با سیاست‌های کم‌وبیش مشابه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0130.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
تایوان، هنگ‌کنگ، کره جنوبی اینا چهار ببر آسیا می‌گن به اینا دیگه اینا کشورایی‌ان که تو نیمه دوم قرن بیستم وقتی دنیا دنیای جهانی شدن و رونق تجارت بین‌المللی و اینا بود اینا از اون فرصت استفاده کردن و سیاست‌های توسعه‌ای داشتن که تبدیل‌شون کرد به غول‌های اقتصادی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0131.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
حالا می‌خوام از اینجا یک بحث رو توی یک سطح دیگری ببرم جلو از این نمونه‌ها می‌خوایم بیایم بیرون یه خرده از بالا نگاه کنیم ببینیم که این توسعه و پیشرفت سنگاپور ستون‌هاش چی بوده؟ چون مسیر خب مسیر همواری نیست قاعدتا بحران داشتن در داخل داشتن، در خارج داشتن از بحران‌های خارجی تاثیر می‌پذیرفتن تاثیر زیاد هم می‌پذیرن بالاخره کشوری که پایه و اساس اقتصادش رو


audio: 2cf2K7Cv_fw_0134.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
منتها از پس این بحران‌ها از پس هر کدوم از این بحران‌ها یه طوری برآمدن می‌خوایم یه نگاه خیلی کلان بکنیم ببینیم می‌شه الگوی تکرارشونده‌ای تشخیص داد یا نه؟ چون این خیلی جالبه اینطوری ممکنه برسیم مثلا به سه‌تا، چهارتا نکته که اینا تم‌های تکرارشونده‌ست تو یه شکلی که سنگاپور داره کشور رو اداره می‌کنه و بعد بشه گفت آهان اینا پس یه بخشی از این برند ملی سنگاپوره واقعا هم همین‌طوره


audio: 2cf2K7Cv_fw_0135.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
واقعا هم این الگوها رو می‌شه پیدا کرد پیدا کردن ما الان درباره‌ش صحبت می‌کنیم همون چیزیه که می‌گن سنگاپور رو اینطوری نگه داشته خیلی مقاله و کتاب و پژوهش هست درباره سنگاپور اینکه چطوری خودش رو به اینجا رسیده و


audio: 2cf2K7Cv_fw_0139.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
عمل‌گرایی یه جور واقعا هویت برندی کشور سنگاپوره سنگاپوری‌ها می‌گن خیلی دنبال ریشه‌های فلسفی و فکری عمل‌گرایی هم نرفتن نمی‌آن گفته‌های بزرگان، فیلسوفای بزرگ پراگماتیسم رو مثلا بیارن بزنن بالای نامه‌های اداری یا عکس‌شون رو بزنن دیوار شعار کنن رو در و دیوار بنویسن ولی واقعا به معنی واقعی کلمه توی بیشتر سیاست‌ها و تصمیم‌گیری‌هاشون عمل‌گرا هستن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0140.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یعنی چی؟ یعنی بیشتر وقت‌ها هیچ ایدئولوژی، هیچ مرام فکری، هیچ ایدئولوژی سیاسی مانع جلو رفتن‌شون نمی‌شه اگر یه تصمیمی بگیرن در اجراش با مشکل مواجه بشن یا تصمیمی بگیرن اجراش کنن به نتیجه نرسن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0141.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
تقریبا می‌بینی راحت تصمیمه رو تغییر می‌دن هیچ اصل بالاتری نیست که جلوشون رو بگیره نتونن ازش تخطی کنن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0145.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
گفتیم زبان انگلیسی رو کرده بودن زبان اول در یه دوره‌ایه بعد دیدن که جامعه داره زیادی غربی می‌شه از فرهنگ شرقی فاصله می‌گیره، خوب نیست گفتن بیایم آیین کنفوسیوسی رو یاد بدیم به بچه‌ها تو مدرسه مکاتب فکری شرقی آیین کنفوسیوسی رو توش انتخاب کردن گفتن توش مدح سخت‌کوشی و اینا هم هست تسلیم شدن در برابر حاکمیت هم هست یه بخش‌هاییش هم هست خوب نیست موقعیت پایین‌تر زنان نسبت به مردان و اینا داره اینا رو می‌ذاریم کنار


audio: 2cf2K7Cv_fw_0146.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اون کنفوسیوسی رو یاد می‌دیم تو مدرسه این کار رو کردن بعد ده سال رفتن یه بررسی کردن دیدن که نه گزارشه می‌گه که این وضعیت باعث شده که اختلافات مذهبی وخیم‌تر شده وضعش و این ممکنه که در آینده باعث یه گرفتاری‌هایی بشه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0147.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
چی کار کرد دولت؟ گذاشت کنار، حذفش کرد اصرار نداشت ادامه بده خودشو بدهکار یک ایدئولوژی بالاتر از این نمی‌دونست چی مهمه؟ توسعه این کار ما به توسعه کمک می‌کنه به نظر نمی‌رسه پس خداحافظ


audio: 2cf2K7Cv_fw_0150.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
تغییر می‌دن در موضع‌گیری‌ها، در سیاست‌ها ایده‌ها اول سوسیالیستیه توی صحبت‌هاشون هم مشخصه بعد کم‌کم که بازار آزاد و تجارت و اینا رو می‌آن امتحان می‌کنن جواب می‌گیرن وضع مردم هم بهتر می‌شه بیشتر و بیشتر می‌رن به سمت یک شکلی از کاپیتالیزم منتها یک شکلی دیگه یه مدلی مدل خودشون همونجا که سرمایه‌های خارجی می‌آد در سنگاپور به قول این ویدیو که ویدیو خیلی جالبیه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0151.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
جلوتر هم ازش صحبت می‌کنم که خون تو رگ‌های سنگاپور می‌شه در دوره توسعه این غوله از چین کمونیستی نیومد از شوروی سوسیالیستی نیومد که از همون آمریکایی اومد که چند سال پیشش اینا بهش می‌گفتن امپریالیست کثیف ولی این توانایی در تغییر دادن به نظر می‌رسه که یکی از ویژگی‌هاست این عمل‌گرایی یکی از ویژگی‌هاییه که توی خیلی از متن‌هایی که درباره سنگاپور می‌نویسن بهش اشاره می‌شه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0154.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
قبلا هم گفتیم بعد از استقلال سنگاپور از نگاه آقای لی می‌گفت این کشور چیزی نداره واقعا به جز مردمش ما چیزی نداریم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0155.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
نگاهش به شایسته‌سالاری هم این بود که ما وقتی می‌خوایم حکمرانی موثر داشته باشیم این باید اصلا یکی از اصول پایه‌ای‌مون باشه بین همه نژادها فرصت باید برای پیشرفت برابر باشه و کشور باید این فرصت رو داشته باشه که در هر زمینه‌ای بهترین‌هاش کار رو دست‌شون بگیرن بهترین‌هاش مدیریت کنن بهترین یعنی با استعدادترین یعنی باهوش‌ترین، یعنی توانمندترین


audio: 2cf2K7Cv_fw_0156.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
کلی امتحان و کنکور و آزمون خیلی سفت و سخت و اینا می‌ذارن انتخاب می‌کنن اینارو بعد دولت بورسیه می‌کنه می‌رن توی بهترین دانشگاه‌های دنیا می‌رن پرینستون، می‌رن هاروارد درس می‌خونن بعد برمی‌گردن در موقعیت‌های دولتی مشغول کار می‌شن خیلی معموله می‌گن در دانشگاه‌های خیلی خوب دنیا که شما بری دانشجوهای سنگاپوری زیادی باشن اونجا که آمدن درس بخونن و بعد قرار بوده که برگردن برن در کشور خودشون


audio: 2cf2K7Cv_fw_0158.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
نگه داشتن این همه مغز توی دولت و البته یک سیستمی از مشوق‌های مختلف از جمله مشوق‌های مالی برای اینکه این‌ها رو تو سیستم نگه داره اینا توی دولت کار کنن این یه چیزیه که باز می‌بینید تکرار می‌شه تو حرفای خیلیا درباره سنگاپور این هست تو مقام‌های دولتی سنگاپور زیادن کسایی که تو بهترین دانشگاه‌های دنیا درس خوندن ضمن اینکه خود سنگاپور هم دانشگاه‌های درجه یکی داره الان


audio: 2cf2K7Cv_fw_0162.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یه چیزیه که زیاد می‌شنوی آدما بگن درباره سنگاپور بحث سر این نیست که مثلا دولت باید بزرگ باشه یا کوچیک باشه دولت باید چپ باشه یا راست باشه دولتی می‌سازن دولتی ساختن که می‌تونه کار کنه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0164.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ذهنیت حل مسئله‌ای داره آدم‌های قابلی هستن عموما باهوش، تحصیل‌کرده این باز حرف خیلی بدیهیه خیلی حرف شاید ساده‌ایه که خب معلومه اونی که بهتر می‌تونه باید انجام بده کار رو ولی واقعا پیاده کردنش


audio: 2cf2K7Cv_fw_0165.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
مثلا تو یه جامعه‌ای که اینقدر تفاوت‌های قومیتی و نژادی و مذهبی و اینا هست واقعا کار راحتی نیست اینکه شما دولتی داشته باشی که واقعا دنبال این قصه باشه و چیزای دیگه رو توش دخیل نکنه این رو انجام دادنش خیلی سخت‌تر از گفتنشه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0167.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یا مثلا جایی که می‌آن قوانینی می‌ذارن برای رانندگی و ترافیک و این‌ها با مشوق‌ها یا با بازدارنده‌های مالی اینا یه سیاست‌هاییه که می‌بینی همین لیبرال‌ها تحسین می‌کنن، هم کنسرواتیوها هم محافظه‌کارها تحسین می‌کنن خیلی اقتصاددان‌ها من دیدم وقتی صحبت می‌کنن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0176.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
چندنژادی بودن گفتیم اصلا دلیل اخراج سنگاپور از مالزی اختلاف‌ها و درگیری‌های قومی بود همینم شد که از همون سخنرانی اولش گفت ایشون که ما چندنژادی هستیم و توی همه سیاست‌ها هم سعی کردن این توازن نژادی رعایت بشه از همون سیاست مسکن که گفتیم تا مسئله انتخاب زبان رسمی یه مصاحبه‌ای داره یکی از دیپلمات‌های خیلی معروف سنگاپور آقای محبوبانی ایشون یه دوره‌ای رئیس شورای امنیت سازمان ملل هم بود


audio: 2cf2K7Cv_fw_0182.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
به نظرم جالبه دیدن مصاحبه‌های این آدماشون آدم‌های مهم و کلیدی‌شون خیلی جالبه همه این‌ها در رسوندن سنگاپور به اون جایی که امروز هست موثر بودن و می‌شه گفت که لی کوآن یو بر روی این پایه‌ها بنا کرد سنگاپور رو سنگاپور مدرن رو و البته که هر کدوم از این پایه‌ها کنار مزایایی که برای سنگاپور داشتن مشکل هم ایجاد کردن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0184.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
یا مهندسی اجتماعی که می‌گیم شوخی نیست خب کار خطرناکیه بی‌دلیل نیست که کاریه که کشورها نمی‌کنن، نباید بکنن می‌ترسن ازش از ریسک‌هاش می‌ترسن و اون‌هایی که می‌کنن به فاجعه ختم می‌شه این همه نمونه‌ش به خاک، فاجعه ختم شده دیدیم در گذشته دیدید، در امروز هم داریم می‌بینیم واقعا بی‌دلیل نیست یعنی اینکه اینا تونستن موفقیت انجام بدن واقعیتش اینه که استثناست مثل خیلی چیزای دیگه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0185.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
سنگاپور قاعده‌ای نیست که بتونی کپیش کنی ولی استثناییه که مطالعه‌ش بهت نکته‌های جالبی یاد می‌ده و نشون می‌ده امروز سنگاپور رو که نگاه می‌کنیم آره از نظر خیلی شاخص‌ها وضع خوب هست و این‌ها ولی از نظر شاخص نابرابری تو 157 تا کشور رتبه‌ش 149ئه یا یه مشکلات دیگه حالا یه نگاهی به اینا هم بکنیم چون تصویرمون از سنگاپور و این سفر سریع و عجیبش در توسعه کامل نخواهد بود اگه اینا رو نگیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0188.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
حزب مخالفی هم هست انگار ولی همیشه اینا می‌برن همیشه می‌برن بعد با درصدایی می‌برن 60 درصد، 70 درصد 71 درصد 60 درصد که ببرن می‌گن پیروزی ضعیفی بود 70 درصد خوبه عجیبه دیگه اینا درصدهایی نیست که عادت داشته باشی توی دموکراسی یه همچنین رای بالایی برای یه حزبی ببینی معمولا خیلی پایین‌تر از اینه درصد انقدر بالا معمولا نشونه دموکراسی سالم نیست و البته نشونه‌های دیگه هم هست


audio: 2cf2K7Cv_fw_0192.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
سنگاپور صحنه رسانه‌ای زنده و فعالی داشت روزنامه‌ها رو همه رو بستن دهه هفتاد مدیراشون رو گرفتن قانون‌های محدودکننده گذاشتن تو همون پارلمانی که عملا همه‌ش دست خودشون بود با قوانینی راه آدم‌ها رو برای اینکه روزنامه داشته باشن روزنامه‌ها بتونن آزادی بیان و اینا رو گرفتن بستن اینا هم از این هزینه‌های اون سیاست همه چیز فدای پیشرفت بود می‌گفت آقای لی خیلی خیلی واضح خیلی شفاف می‌گفت خودش که


audio: 2cf2K7Cv_fw_0196.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
از یه نظرایی واقعا شباهت‌هاش زیاده به مدلی که چینی‌ها بعد از مائو پیاده کردن برای رشد اقتصادی گفتم دنگ شیائوپینگ رفت وقتی که بعد از مائو رهبر چین شد شروع‌کننده تغییرات چین شد به سمت این قدرت بزرگ اقتصادی که الان هست


audio: 2cf2K7Cv_fw_0197.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
و رفتنش به سمت یه نظام ترکیبی سرمایه‌داری چینی تک حزبی رفت سنگاپور صحبت کرد حتما ایده گرفت از سنگاپوری‌ها مخصوصا در نواحی ساحلی چین مدل توسعه با مدل سنگاپور شباهت‌های زیادی داره از نظر جذب سرمایه، صنایع صادراتی شکل حکمرانی، سیستم ضد فساد


audio: 2cf2K7Cv_fw_0198.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اینا نمونه‌های جالبیه که می‌شه بعدا بیشتر هم بهش نگاه کرد آقای لی سرنوشتش چی بود؟ ایشون نخست‌وزیر بود سه دهه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0204.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
وقتی که مرد درآمد سرانه سنگاپور 75 هزار دلار شده بود توی سخنرانیش خودش می‌گه که ما اگر در همه امور شخصی مردم دخالت نمی‌کردیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0205.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
در اینکه شما همسایه‌ت کیه دخالت نمی‌کردیم در این که زندگیت رو چطوری می‌گذرونی دخالت نمی‌کردیم به چه زبونی حرف می‌زنی کجا تف بکنی، کجا آدامس بخوری، کجا نکنی اگر این کارا رو نمی‌کردیم ما به این نقطه نمی‌رسیدیم ما پیشرفت نمی‌کردیم خیلی به نظرم جالبه دیدن مصاحبه‌هاش جالبه هم مصاحبه‌های خودش هم مصاحبه‌های اون آقای محبوبانی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0206.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
که ببینیم که چطوری سیاست‌های توسعه خودشون رو چطوری توضیح می‌دن و از اون طرف هم چطوری دفاع می‌کنن؟ مثلا چطوری دفاع می‌کنن از اینکه هر کسی رو بیشتر از یه مقداری مواد مخدر داشته باشه اونجا باید اعدام کنن و اعدام می‌کنن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0207.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
سیاستیه که خب برای خیلی از دنیا غیرقابل‌قبوله ولی در سنگاپور هست و به نظر می‌رسه مردم هم در سنگاپور پشتشن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0208.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
شاید شاید از جمله به‌خاطر اینکه مثلا اون سابقه تاریخی جنگ‌های تریاک رو دارن اون بلایی که استعمار سر استعمار انگلیس سر چینی‌ها آورد رو جلو چشم‌شونه هنوز یه ویدیویی که خیلی هم استفاده کردیم ازش برای نوشتن این ویدیو و منبع‌مون بود خیلی جمع‌وجور و تمیز تعریف می‌کنه داستان سنگاپور رو این ویدیوئه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0209.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
این ویدیوئه لینکش هم در توضیحات هست این می‌گه انگار اینجوریه که مردم می‌گن وقتی یه حکومت استبدادی به من کار رو می‌ده خونه رو می‌ده، آموزش رو می‌ده امنیت رو می‌ده، رفاه رو می‌ده


audio: 2cf2K7Cv_fw_0211.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
دموکراسی رو می‌خوام چیکار؟ هرچی می‌خوام این داره بهم می‌ده دیگه واقعا موقعیت جالبیه برای من که مثلا بهش فکر می‌کنم موقعیت جالبیه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0212.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ممکنه برای سنگاپور هم مثل بعضی از کشورای دیگه این یه دوره‌ی موقتی باشه بودن یه کشورایی که وقتی به رفاه و توسعه رسیدن شروع کردن دموکراسی خواستن و دموکراسی داشتن شاید داستان سنگاپور هم همین بشه در آینده این چیزیه که نمی‌دونیم باید ببینیم


audio: 2cf2K7Cv_fw_0213.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ولی واقعیتش اینه که الان اونجا نیست یه نکته جالب دیگه اینه که یکی از چیزایی که درباره قرن بیست‌ویکم می‌گن اینه که نمونه‌هایی مثل سنگاپور نمونه‌هایی مثل حالا شاید بعدا صحبت کنیم استونی نمونه‌هایی از کشورهایی یا دولت‌شهرهایی بیشتر که مثل یه استارتاپ دارن اداره می‌شن اینا در قرن جدید بیشتر دیده خواهد شد


audio: 2cf2K7Cv_fw_0214.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اینا دولت‌هایی که به زور و با تهدید مردم رو وادار نمی‌کنن یه سیاست‌هایی رو دنبال کنن منم ندیدم واقعا مثلا کسی بگه دولت سنگاپور با خشونت مردم رو همراه کرده یا شستشوی مغزی داده، نه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0215.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
چیزی که بهش معروفه اینه که کار رو تحویل داده نتیجه گرفته و این خیلی جالبه و با این پشتیبانی مردمی به دست آمده و مردم هم می‌دونن دارن یه سری چیزایی رو از دست می‌دن


audio: 2cf2K7Cv_fw_0216.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
ولی خب اون چیزایی رو هم که دارن به‌دست می‌آرن هم حواس‌شون بهش هست خود ایشون به نظر من آدم جالبیه برای بررسی من دوست دارم درباره‌ش بیشتر بخونم و بدونم و سنگاپور هم که موضوعیه که موضوع کنجکاوی بسیاری بوده و هست و


audio: 2cf2K7Cv_fw_0217.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
خیلی هم همیشه حرف بوده که اصلا این مدل سنگاپور قابل کپی کردن هست یا نه؟ بعضیا می‌گن یک ویژگی‌های فرهنگی نادری هست یه جاهایی اینا خودشو نشون داده و نشون می‌ده مثلا در سنگاپور ولی نه فقط در سنگاپور مثلا در اسکاتلند دوره انقلاب صنعتی هم شما اینو می‌بینی در آمریکای زمان استقلال هم شما می‌بینی این که چیه؟ اینکه یه نگاه مثبتی دارن آدم‌هایی آدم‌ها، جامعه به فعالیت اقتصادی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0218.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
به فعالیت اقتصادی به عنوان ماشین تولید ثروت این یادداشت کوتاه مثلا می‌گه که این ویژگی فرهنگی این یادداشتی که لینکش اینجاست می‌گه که این ویژگی فرهنگی باعث شد که


audio: 2cf2K7Cv_fw_0220.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
درگیری فکری با بریتانیا نباشه با استعمار نباشه مقاومت نظامی در برابرش نباشه حتی قبل از اینکه وارد این دوره بشه می‌گه خیلی سنگاپوری‌ها پذیرا بودن برای تجارت کردن برای جذب شدن در جامعه جهانی


audio: 2cf2K7Cv_fw_0221.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
اینم باز نکته جالبیه اینم نکته جالبیه هرچی حالا بیشتر نگاه کنیم جالب‌تر می‌شه دیگه من قبل از این ویدیو خیلی کم می‌دونستم درباره سنگاپور مثلا می‌دونستم کشوریه که آدامس خوردن توش ممنوعه از بچه که بودم اینو شنیده بودم آدامس خوردن در سنگاپور جریمه سنگینی داره این از اولین چیزایی بود که شنیده بودم منتها خب کنجکاوی رو داشتم و این آدامس خوردن ممنوعه هم درسته واقعا این جوک نیست واقعیتش اینه که درسته هست و می‌شه رفت خوند که دلیلش چیه


audio: 2cf2K7Cv_fw_0223.opus
source: youtube
source_id: 2cf2K7Cv_fw
invalidation: VALID
text:
کنجکاویه رو داشتم اینکه چه جور جاییه و داستان توسعه‌ش که بر سر بازاری هست چه جوری داستانیه این ویدیو جوابی بود برای یه بخشی از اون کنجکاوی‌ها و امیدوارم که یه مقدار از کنجکاوی‌های شما رو هم جواب داده باشه اگر هم که نداشتید براتون کنجکاوی درست کرده باشه


audio: 60WewpNDhLs_0001.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
این آقای روزولت، اف‌دی‌آر خیلی آدم جالبیه از رئیس‌جمهور‌های عجیب آمریکاست چهار بار رئیس‌جمهور شده اگه براتون جالبه داستانش کامنت بذارین لطفا بگین ما اینو اضافه کنیم به موضوعات فرانکلین روزولت معروف به اف‌دی‌آر رو خیلی از اهل تاریخ می‌گن که یکی از بهترین رئیس‌جمهورای تاریخ آمریکاست می‌گن یکی از سه تا بهترین‌هاست کنار جورج واشنگتن و آبراهام لینکلن می‌شوننش چهار دور پشت سر هم ایشون رئیس‌جمهور آمریکا شد


audio: 60WewpNDhLs_0002.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
دو دور اولش رو بیشتر به خاطر سیاست‌های داخلیش الان می‌شناسیم و معروفه و دور سوم و چهارمش هم به خاطر سیاست خارجی و جنگ جهانی دوم تو این ویدیو درباره‌ی روزولت حرف می‌زنیم درباره‌ی اینکه چرا می‌گن ایشون یکی از مهم‌ترین شخصیت‌های قرن بیستمه و اینکه اصلا کی بوده و چیکار کرده؟ در حد بضاعت یه ویدئوی کوتاه یوتیوبی


audio: 60WewpNDhLs_0003.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
خانواده‌ی روزولت، خانواده‌ی مهم و معروفی‌ان در آمریکا خانواده‌ای هستن نیویورکی با اصل و نسب هلندی اول قرن بیستم هم اینا یک تدی روزولت داشتن که رئیس‌جمهور آمریکا شد فامیل دور همین آقای فرانکلین روزولت هم بود یعنی ایشون دومین رئیس‌جمهوره از یه خانواده البته می‌گم نسبت‌شون دوره ولی به هر حال از چنین خانواده‌ای بود وکیل بود مثل بسیاری دیگه از سیاستمدارهای آمریکایی هاروارد کالج رفته بود و


audio: 60WewpNDhLs_0007.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
یعنی می‌شه دومین مقام بلند‌مرتبه‌ی غیرنظامی در نیروی دریایی آمریکا یه نکته‌ی جالب برای من اینه که چرچیل هم که بعدا در جنگ جهانی دوم کنار روزولت شدن از سران متفقین چرچیل هم در جنگ جهانی اول که جوان بود لرد اول دریاداری بود اولین مقام ارشد غیرنظامی بود در نیروی دریایی بریتانیا روزولت هم دومین مقام ارشد غیرنظامی بود در نیروی دریایی آمریکا روزولت دموکرات بود


audio: 60WewpNDhLs_0008.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
با جاه‌طلبی سیاسی خیلی زیاد در 1920 نامزد معاونت ریاست‌جمهوری شد ولی اون انتخابات رو دموکرات‌ها باختن باختن و ایشون به کاخ سفید نرسید بعد از این شکست سیاسی سال بعدش مریض شد یعنی فلج شد از کمر به پایین هر دو پاش فلج شد بیماری که تا آخر عمر هم باهاش موند یعنی هیچ‌وقت دیگه نتونست بدون کمک راه بره یا بایسته


audio: 60WewpNDhLs_0009.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
با تلاش خیلی زیاد می‌تونست که با عصا راه بره خیلی تلاش کرد تا تونست با عصا راه بره خیلی جالبه ها! شما توجه کن در 38 سالگی یعنی خیلی خیلی جوون هم نبود مخصوصا برای اون موقع در 38 سالگی انتخابات رو باخت بعد هم فلج شد اما هیچ‌کدوم اینا انگار نتونستن جلوش رو بگیرن اصلا حضور روزولت در سطح اول تازه هفت سال بعد از ایناست که شروع می‌شه در 1928 می‌شه فرماندار نیویورک


audio: 60WewpNDhLs_0010.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
چهار سال اونجاست بعد در 1932 می‌شه رئیس‌جمهور آمریکا 1932 که روزولت رئیس‌جمهور می‌شه آمریکا در چه حالیه؟ در حال بدیه در حال خرابیه رکود بزرگ شروع شده


audio: 60WewpNDhLs_0012.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
از حدود 1929 رکود اقتصادی وحشتناکیه تاریخیه واقعا دیگه همه‌ی دهه‌ی 30 ادامه داره دنیا رو تکون می‌ده هنوز هم شاخص‌هاش وحشتناکن یعنی وقتی نگاه می‌کنی الان هم می‌خوان بگن یه اتفاق بدی افتاد مقایسه می‌کنن با مثلا رکود بزرگ خیلی دوران وحشتناکیه توی فیلم‌ها صحنه‌های زیادی ازش دیدیم احتمالا بازارها سقوط کردن کارخونه‌ها متوقف شدن بیکاری وحشتناک وضع داغون برای بیش از 10 سال


audio: 60WewpNDhLs_0013.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
در چنین زمانی روزولت شد رئیس‌جمهور آمریکا و یک بسته‌ای از برنامه‌های اقتصادی آورد و اجرا کرد سیاست‌های اقتصادی حمایتی


audio: 60WewpNDhLs_0015.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
یعنی چیکار کرد؟ یعنی دولت اومد از آسیب‌دیده‌ها از آسیب‌پذیر‌ها حمایت کرد بیکار‌ها، جوون‌ها، سالمندها از اینا حمایت کرد و از اونور هم رفت دست و پای سیستم بانکی رو یه مقدار بست که جلوی تکرار بحران رو بگیره


audio: 60WewpNDhLs_0017.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
حزب دموکرات بعد از این خیلی محبوب شد یه طوری که از 9 تا انتخابات ریاست‌جمهوری بعدی دموکرات‌ها 7 تاش رو بردن یعنی اثرش تا چند دهه در سیاست آمریکا بود


audio: 60WewpNDhLs_0019.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
بعضی‌هاش یک طرح‌هایی بود در کنگره بعضی‌هاش هم اصلا دستورات ریاست‌جمهوری بود دستورات اجرایی رئیس‌جمهور بود تو همون 100 روز اول کاری صادر کرده بود یکی از چیزایی که تا همین امروز هم روزولت رو بهش می‌شناسن


audio: 60WewpNDhLs_0021.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
نکته دیگری که خوبه درباره‌ی روزولت بدونیم اینه که اولین رئیس‌جمهور تلویزیونی آمریکا بود این یعنی تو تلویزیون دیده شد این برا من خیلی مهمه خیلی دنبال می‌کنم که این رئیس‌جمهورا، این سیاستمدارا، حاکم‌ها اینا چطوری با مردم ارتباط می‌گرفتن روزولت البته اون موقع بیشتر ارتباطش رادیویی بود نطق‌های رادیوییشه که معروفه تلویزیون رسانه‌ی فراگیری نبود ولی تلویزیون به دوران ایشون هم رسید کار خیلی مهم روزولت همون دوره‌ی اولش برداشتن ممنوعیت الکل بود


audio: 60WewpNDhLs_0022.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
قصه‌ی برداشتن ممنوعیت الکل و ممنوعیت الکل و اینها رو قبلا همینجا تعریف کردیم دیگه لینکش تو این ویدیو هست ولی همین سیاست‌ها و عملکرد موفق و محبوبیت بالا باعث شد که رئیس‌جمهوری بشه استثنایی رئیس‌جمهورهای آمریکا معمولا دو دوره‌ای‌ان یک دوره‌ای شدن مثل ترامپ استثناست از اون استثنایی‌تر ولی اتفاقیه که واسه‌ی روزولت افتاد در 1940 دور دومش تموم شد 1940 دنیا در چه وضعیه؟


audio: 60WewpNDhLs_0023.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
جنگ جهانی دوم در اروپا شروع شده در چنین شرایطی روزولت هم برای بار سوم کاندیدای ریاست‌جمهوری آمریکا شد و رای هم آورد داستان آمریکا و جنگ جهانی دوم حکایت جالبیه اول که جنگ شد آمریکایی‌ها گفتن که این جنگ اروپاییاست، ما بی‌طرفیم ما اصلا نمی‌خوایم بریم فاز آمریکا بعد از جنگ جهانی اول


audio: 60WewpNDhLs_0025.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
عدم مداخله اصلا از چند سال قبلش که سروصدای جنگ بلند شده بود تو آمریکا تو اروپا تنش رفته بود بالا هیتلر شروع کرده بود یه حرکت‌هایی کردن اینا اومده بودن تو آمریکا یه سری قانون گذاشته بودن


audio: 60WewpNDhLs_0027.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
که این خط، این نشون ما وارد جنگ اروپایی‌ها نمی‌شیم سال 39، 1939 که جنگ شروع شد آمریکا هم بی‌طرفیش رور حفظ کرد تا 1941 1941 هم تنش بین زیردریایی‌های آلمان و کشتی‌های آمریکایی یه خرده زیاد شد در اقیانوس اطلس خیلی البته بحث است که روزولت چقدر می‌خواست خودش بره توی جنگ و دنبال بهانه بود یا نمی‌خواست؟ یا چرچیل می‌خواست آمریکا رو بکشه توی جنگ؟ و چه تحریک‌هایی کرد یا نکرد تو اون قصه‌ها اینجا نمی‌ریم


audio: 60WewpNDhLs_0028.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
آخرش رو ولی می‌دونیم دیگه که آمریکا بالاخره دوباره جنگ شد مثل اینایی هم که تو مهمونی هی می‌گن نمی‌رقصیم نه به خدا من نمی‌رقصم، به خدا نمی‌رقصم بعد یهو وقتی میان وسط هلیکوپتری می‌زنن آمریکا هم گفت نمیام نمیام بعد که اومد یه طوری اومد که آخرش بمب اتم انداخت این البته آخر جنگه اولش که آمریکا آمد به حمایت از چین آمد توی جنگ بعد حمایت از بریتانیا و بعد هم دیگه شوروی و بعد هم که دیگه ژاپنی‌ها مستقیم حمله کردن پرل هاربر و به آمریکا اعلام جنگ کردن و روزولت هم رفت کنگره و


audio: 60WewpNDhLs_0032.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
سخنرانی خیلی معروفیه و اینطوری آمریکا وارد جنگ شد اسم سخنرانی هم همینه آمریکا وارد جنگ شد در صحنه‌ی اروپایی در واقع می‌گم از قبل وارد شده بود و ملت هم پشتیبانی می‌کردن دیگه و اینطوری روزولت در کنار چرچیل و استالین شدن رهبران متفقین در جنگ با آلمان و ایتالیا و ژاپن چند تا نشست با هم داشتن نشست مهم داشتن سه رهبر می‌دونیم یکیش در تهران بود 1943 استالین و روزولت و چرچیل آمدن تهران


audio: 60WewpNDhLs_0033.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
آمدن اینجا جلسه گذاشتن که با آلمان چه کنیم و با اروپای بعد از آلمان چه کنیم و اینا و شاه جوان ایران رو هم اصلا تحویل نگرفتن دیگه حالا خود اون کنفرانس تهران داستان جالبی داره اینا بدون اینکه به دولت ایران اطلاع بدن اومدن و نرفتن، کسی دیدن شاه نرفت و اینا حالا خیلی ماجرای جالبیه جای دیگری شاید تعریفش کردیم ماجراهای دیگه‌ای هم داره اونجا تولد چرچیل بود وقتی تهران بودن یک شمشیری استالین به چرچیل کادوی تولد داد قصه می‌گم خیلی زیاد داره نکته مهم ولی اینه


audio: 60WewpNDhLs_0036.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
اینا همه محصول همین دوره‌ان بعد جنگ حالا ادامه داره 1944 دور سوم ریاست‌جمهوری روزولت هم تموم می‌شه برای بار چهارم هم نامزد ریاست‌جمهوری شد باز هم انتخابات رو برد برای چهارمین بار شد رئیس‌جمهور آمریکا این بار با برنامه‌ای برای آمریکای پس از جنگ منتها این بار ریاست‌جمهوریش سه ماه بیشتر طول نکشید و در 1945 از دنیا رفت و به جاش معاونش هری ترومن که سه ماه بود شده بود معاون رئیس‌جمهور شد رئیس‌جمهور آمریکا


audio: 60WewpNDhLs_0037.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
که تا امروز تنها کسی هم هست که به دستورش بمب اتم انداخته شده دیگه که حالا اونم خیلی بحثه که بعضی‌ها می‌گن اصلا به خاطر همین که ثابت کنه که من اون طوری که شما فکر می‌کنید نیستم و واقعا رئیس‌جمهور پرقدرتی‌ام مثلا به خاطر این شاید بمب اتم رو انداخت روزولت خیلی کارنامه‌ی پری داره هم رئیس‌جمهور بزرگ و مهمی بوده هم طولانی در قدرت بوده هم در مقطع خیلی مهمی در قدرت بوده این داستان فلج بودنش هم هست که مخفی نبود البته ولی خب خیلی مواظب و حساس بودن روی اینکه


audio: 60WewpNDhLs_0038.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
چه تصویری داره ازش دیده می‌شه تقریبا هیچ‌وقت با ویلچر ندیدنش با سختی زیاد و به کمک عصا یاد گرفته بود راه بره موقع سخنرانی تکیه می‌کرد به چیزی و ایستاده صحبت می‌کرد و البته حواس‌مون باشه رسانه‌های تصویری هم هنوز انقدری فراگیر نیستن یعنی اینطوری نیست که مثل الان رئیس‌جمهور آمریکا 24 ساعته مثلا جلوی انواع دوربین باشه یک بخش زیادی از خوش‌نامی روزولت هم به خاطر اینه که کشوری رو که


audio: 60WewpNDhLs_0039.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
در حال بزرگ‌ترین رکود اقتصادی تاریخش بود تحویل گرفت و ابرقدرت تحویل داد لیبرالیسم اقتصادی با سیاست‌های روزولت تعریف جدید پیدا کرد این سیاست‌های حمایتی و


audio: 60WewpNDhLs_0041.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
بین گروه‌های زیادی از جمله آفریقایی‌تبارها چینی‌تبارها، کاتولیک‌ها بین اینا خیلی محبوب شد می‌گیم تا سال‌ها بعدش دموکرات‌ها خیلی خوب رای می‌آوردن و اینو می‌گن از اثرات


audio: 60WewpNDhLs_0043.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
اونایی هم بهش انتقادی نگاه می‌کنن معمولا به چند تا چیز نظر دارن یکی از مهمتریناش بدنامی دولت روزولته در رفتار با ژاپنی‌ها و ژاپنی‌تبارهای آمریکا وقتی که آمریکا وارد جنگ شد در دوران جنگ رفتار بسیار ظالمانه و تبعیض‌آمیزی با اینها کردن جمع‌شون کردن بیش از صدهزار نفر از اینا رو فرستادن اردوگاه‌های کار اجباری یک سیستم نژادپرستانه‌ی زشتی که از فصل‌های سیاه تاریخ آمریکای قرن بیستمه


audio: 60WewpNDhLs_0044.opus
source: youtube
source_id: 60WewpNDhLs
invalidation: VALID
text:
این خیلی خلاصه معرفی‌ای بود از فرانکلین روزولت سی‌ودومین رئیس‌جمهور ایالات متحده‌ی آمریکا که خیلی‌ها تو کامنتا خواسته بودید ویدیوش رو بسازیم اینم خدمت شما حالا اگر که خوشتون اومد اگر این کار رو دوست دارین ما می‌تونیم سراغ رئیس‌جمهور‌های دیگه آمریکا هم بریم اگر موضوع و سبک جالبیه بگین شاید ما به اون هم فکر کردیم دم شما گرم


audio: 7tqOtMN5hQA_0001.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ریچارد نیکسون تنها رئیس‌جمهور آمریکاست که استعفا داده یعنی آمریکایی‌ها یه روز دیدن رئیس‌جمهورشون چند ماه بعد از اینکه با یک رای بی‌سابقه‌ای برای بار دوم انتخابش کرده بودن بعد از یک مدتی بکش‌واکش سیاسی و اتهام و تحقیق و تفحص و تکذیب و سنا و کنگره و سروصدا و اینا با یک رسوایی با یک بی‌آبرویی آمد توی تلویزیون یک سخنرانی احساسی و تاریخی کرد و


audio: 7tqOtMN5hQA_0002.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
اشکی ریخت و گفت فقط اونی که بالای قله بوده می‌دونه که این کف دره بودن چه حالیه و بعد هم سوار هلیکوپتر شد و رفت


audio: 7tqOtMN5hQA_0004.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
صحنه عجیبی از یک شخصیت بسیار بسیار خاص از اون شخصیت‌هاییه نیکسون که از نمایشنامه‌های شکسپیر اومده انگار واقعا داستان زندگی سیاسیش طولانیه پر از اتفاقه دراماتیکه پر از لحظه‌های عجیبیه که انگار واقعا مال دنیای واقعی نیستن مال فیلم‌ها هستن و حالا تو این ویدیو یک مقدمه یک مروری می‌خوایم بکنیم ببینیم که این رئیس‌جمهور عجیب کی بود؟ چکار کرد؟


audio: 7tqOtMN5hQA_0005.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
درباره چه دنیایی درباره چه آمریکایی داریم حرف می‌زنیم؟ و اثرش روی این آمریکا و دنیا چی بود؟ نیکسون آخر دهه 60 رئیس‌جمهور شد در یک شرایط استثنایی آمریکای آخر دهه 60 آمریکای عجیبیه دنیای عجیبیه اصلا خیلی چیزا داره توش زیرورو می‌شه فرهنگی، اجتماعی و بعد هم سیاسی صدای مردم خیلی بلند شده صدای جوون‌ها مخصوصا خیلی بلند شده به اعتراض به خواست تغییر کف خیابون اعتراضات مردمی بالاست


audio: 7tqOtMN5hQA_0007.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
آخرش دیگه جانسون در انتخابات هم شرکت نکرد با اینکه می‌تونست جامعه هم خسته شده بود از جنگی که حداقل 18 سال بود داشت توش می‌جنگید آدم می‌کشت کشته می‌داد هزینه می‌کرد بدون اینکه واقعا معلوم باشه برای چی حالا نیکسون آمده بود با این قول توی کمپین انتخاباتی تو تبلیغات قول می‌داد که من آمدم ویتنام رو تمام کنم یک اسلحه مخفی هم دارم برای این کار آمریکا می‌خواد دوباره بشه پیام‌آور صلح


audio: 7tqOtMN5hQA_0008.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
من آمدم بشم چسب این جامعه‌ای که چند‌پاره شده جامعه‌ای که انقدر ناراضیه داره طرف ماشین رئیس‌جمهور سنگ و بطری می‌اندازه واقعا می‌خواد ببینه که این رئیس‌جمهور تازه‌نفسش چه می‌خواد بکنه تازه‌نفسی که غریبه نیست تازه‌وارد سیاست آمریکا نیست الان ما 1969 ایم آخر دهه 60 نیکسون دهه 50 توی سیاست بود دهه 50 دهه ثبات بود دهه خوش‌خاطره‌ای بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0009.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
دهه آیزنهاور عموی مهربان ملت رئیس‌جمهور بود و محبوب همه بود و دموکرات و جمهوری‌خواه نداشت خیلی انتخابش و اون دوره نیکسون معاون آیزنهاور بود حالا یا تحمیل شده بود بهش یا انتخاب شده بود یا هرچی در قدرت بود سال‌ها کمپین‌های پرحاشیه داشت بعد رسیده بود به اونجا از این سیاستمدارهایی نبود هیچ‌وقت که مثلا بگی دل مردم تو مشتشه مردم دوسش دارن اصلا اینطوری نبود هیچ‌وقت نبود خودش هم می‌دونست و خودش هم می‌گفت می‌گفت چهره‌های سیاسی رو بعضیاشون رو مردم دوست دارن


audio: 7tqOtMN5hQA_0011.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
می‌گفت به نظر من مهم نیست که مردم سیاستمدار رو دوست داشته باشن یا نه مهم اینه که احترام براش قائل باشن و من آمدم که مثلا اون رئیس‌جمهوری بشم که احترام براش قائلن و بعد هم مبارز بود یعنی خستگی‌ناپذیر می‌جنگید آدمیه نیکسون که معروفه به پراگماتیک بودن پراگماتیسم بودن آدمیه که حالا بدش رو که می‌خوان بگن می‌گن برای اینکه به هدفش برسه هر کاری ازش برمی‌اومد همه رو خراب می‌کرد اهل بازی پشت پرده بود بیشتر


audio: 7tqOtMN5hQA_0012.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
برنامه‌چینی و نقشه کشیدن و اینا تا بیاد با مردم صحبت بکنه تو همون کمپینه که گفتم می‌گه که من می‌خوام ویتنام رو تموم کنم نمی‌گه چطوری حالا ما چطوریش رو الان می‌دونیم چون نیکسون واقعا ویتنام رو تموم کرد و به روش آبرومندی هم تمام نکرد با کلی آدم‌کشی تمام کرد که هنوز بحث هست که واقعا لازم بود یا نبود جنایت جنگی بود یا نبود تنش جنگ سرد رو مدیریت کرد


audio: 7tqOtMN5hQA_0014.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و شد رئیس‌جمهوری که هم گیلاس به گیلاس رهبران شوروی زد هم رفت چین در واقع چین رو آورد وارد دنیا کرد خیلی خیلی دستاوردهای بزرگی بود اینا چین رو می‌گیم وارد دنیا کرد آمریکا تا اون موقع اصلا چین مائو رو به رسمیت نمی‌شناخت اصلا قبول نداشت که این‌ها انقلاب کردن 25 سال از تاسیس جمهوری خلق چین می‌گذشت آمریکا دولت رو به رسمیت نشناخته بود می‌گفت اونایی که تایوانن دولت رسمی هستن از نظر ما


audio: 7tqOtMN5hQA_0015.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
نیکسون ولی رفت و باز کرد رابطه رو با چین در رو باز کرد حداقل خیلی شخصیتش در چشم من بسیار پیچیده‌ست شخصیتش خیلی عمیقه


audio: 7tqOtMN5hQA_0017.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و هم رسوایی‌های واقعا بی‌نظیری بارها من وقتی درباره‌ش خوندم و دیدم احساس کردم دارم یکی از شخصیت‌های ساخته شکسپیر رو می‌خونم اصلا این شخصیت مال دنیای واقعی نیست داستان‌های ریاست‌جمهوریش هم بعضی‌هاشون خیلی دراماتیکن واقعا یه طوری که انگار دو تا نیکسون داریم یک نیکسونی داریم خیلی اهل فکر و تدبیر و همه چی رو تا کجا ببینه و خیلی اهل تلاش و خیلی این‌ها سال‌ها سابقه سیاسی داره از اونجا درس گرفته


audio: 7tqOtMN5hQA_0019.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
هم برای آمریکایی که وظیفه‌ش این بوده که برای آمریکا کار کنه و هم برای صلح جهانی از یه نظر و از اون طرف نیکسونی هم داریم که پارانوئیده نیکسونی هم داریم که همون آدمه ها به آدمای نزدیکش بی‌اعتماده پرسنل خودش رو شنود می‌ذاره براشون دوقطبی‌سازی می‌کنه دوقطبی‌ها رو دامن می‌زنه همه رو دشمن می‌بینه و سیاست‌هاش در ویتنام هم حالا تو جنگ ویتنام صحبت کردیم که چطوریه چطوری به صلح می‌رسه اونجا و همین کارا هم چندین و چند بار زمینش می‌زنه


audio: 7tqOtMN5hQA_0020.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و واقعیت هم اینه که هر دوی این‌ها نیکسونه نیکسون هر دوی این‌ها بود هم دکتر جکیل بود هم مستر هاید بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0021.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یک نگاهی به فعالیت‌های سیاسیش بکنیم اصلا اول بریم از کودکیش نگاه بکنیم ببینیم که این کودکیش چه نقش و اثری داشت در شخصیتش نیکسون یه کودکی داشت پر از استرس و پر از وضعیت‌های طاقت‌فرسا واقعا کار یکی دو تا تروما نبود مذهبی بودن خانواده‌ش مخصوصا مادرش کوایکر بودن کوایکر اینا حالا وارد چیزشون نمی‌شیم چون خیلی آدم مذهبی خودش نبود


audio: 7tqOtMN5hQA_0022.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی یه چند جایی بروز داره رفتارهاش این و بعدش هم اینکه یه کارایی می‌کنه که عملا نباید بکنه وقتی که کوایکر هست مثلا فحش می‌گن نمی‌دن اینا می‌گن نمی‌رقصن می‌گن نمی‌نوشن کلا رابطه‌شون با کارایی که به آدم خوش بگذره خیلی خوب نیست انگار نیکسون خیلی دربند بعضی از اینا حداقل نیست هم می‌نوشید هم توی مکالماتش دیدیم که فحش می‌داد و اینا ولی در مذهب رفت به دنبال خانواده و رفت به دنبال مذهبش و حداقل این رو داشتش


audio: 7tqOtMN5hQA_0024.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
به‌خاطر همون اعتقادات مذهبیش کی به دنیا اومد؟ قبل از شروع جنگ جهانی اول 1913 در یک روستای کوچیکی در کالیفرنیا به دنیا آمد


audio: 7tqOtMN5hQA_0026.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
خانواده پروتستان و از نظر اقتصادی ناموفق پدر و مادرش دست به هر کاری می‌زدن نمی‌گرفت خانواده پرجمعیتی هم هستن خیلی کار می‌کنه از بچگی هم خیلی کار می‌کنه ولی خب نمی‌شه وضع مالی‌شون خوب نیست دو تا پسر خانواده از فلج اطفال می‌میرن که هم زخم روحی سنگینی بود براشون هم خرج زیادی گذاشت رو دست‌شون باباش از اینا بود که بدبینه به سیاست و اینا همه یک مشت سیاستمدار فاسد دور هم جمع شدن و از این حرفاست مادرش یه خرده از طبقه متوسط اومده بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0027.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
درس‌خونده‌ای بود کار خیریه و این‌ها می‌کرد نیکسون هم علاقه داشت حتی بعدا هم صحبت که می‌کرد در مورد مادرش می‌گفتش که قدیس بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0029.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
خیلی‌هام می‌گن دیگه یعنی علاقه داشت به مادرش اینطوری فکر کنین می‌گن که نیکسون از همون بچگی آدم درونگرایی بود و البته آدم خیلی باهوشی بود خیلی‌ها رو می‌بینید در اثر کودکی سخت و وضعیت اینطوری آدمای منفعلی می‌شن ولی نیکسون اینطوری نبود آدم بسیار سخت‌کوشی شد رفت درس خوند باهوش بود پذیرش هاروارد گرفت ولی وضع‌شون انقدری خوب نبود که مثلا بتونن هزینه‌ش رو بدن و بره اونجا رفت یه کالج دیگری و یک دانشگاه دیگری درس خوند و


audio: 7tqOtMN5hQA_0030.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
پس‌زمینه‌ش با بعضی از نخبگان سیاسی که مثلا هاروارد می‌رفتن درس می‌خوندن و اینا فرق داشت علت اینم که اینو برجسته می‌کنم به‌خاطر اینه که تا آخر زندگیش در واقع این سایه روش موند مخصوصا که نیکسون تقریبا هم‌سن کندیه تقریبا مال یک نسلن و با همدیگه خیلی جاها سرشاخ بودن دیگه آخرش توی انتخابات ریاست‌جمهوری که کندی آخرش رئیس‌جمهور شد


audio: 7tqOtMN5hQA_0035.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
که مثلا دل مردم رو ببرم اونطوری که کندی می‌بره ولی من می‌جنگم من از آتیش رد می‌شم می‌گفت کسی که برای رسیدن به هدفش از آتیش رد می‌شه خیلی قوی می‌شه و راست هم می‌گفت نیکسون از سال 46 از بعد از پایان جنگ جهانی دوم فعالیت سیاسیش رو شروع می‌کنه می‌ره کنگره خیلی اسم و رسمی البته اون موقع نداره زمان ترومن می‌ره توی کمیته‌ای که مثلا طرح مارشال رو بررسی می‌کنن


audio: 7tqOtMN5hQA_0037.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
اینا چیزایی‌ان که در ساختن اروپای بعد از جنگ خیلی مهم بودن در واقع خیلی طرح‌های مهمی بودن زمان ترومن که اروپا رو جنگ داغون کرده بود آمریکا آمد و کمک کرد و اروپا آمریکایی شد که دیگه بعدش هم آمریکایی موند تا دهه‌ها بعدش اینا مال اون طرح مارشاله نیکسون حالا نقش خیلی کلیدی اونجا نداشت ولی در کنگره تو اون کمیته‌ای بود که اینو بررسی کردن و گفتن که این طرح خوبیه و به نفع آمریکاست و کمیته یه کمی اسم در کرد اون موقع


audio: 7tqOtMN5hQA_0038.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بعد نیکسون و رفقاش یه خرده‌ای نقش داشتن در کشف یا شناسایی دو نفری که برای شوروی جاسوسی می‌کردن اونجا یه خرده‌ای اسم و چهره‌ای برای خودش ساخت و انگیزه شخصی هم داشت تو این قصه چون همه‌ش این حالت رو داشت که من این الیت نخبه‌های سیاسی رو که هستن من افشا می‌کنم یه جور خشمی از مقامات سیاسی و از طبقه برخوردار و پر امتیاز جامعه انگار توش بود اینا رو تبدیل می‌کرد به کار به عمل


audio: 7tqOtMN5hQA_0039.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بعد جلوتر نامزد سنا شد رقیبش یک دموکراتی بود نیکسون رفتار انتخاباتیش اینطوری بود که بولی می‌کرد مسخره می‌کرد حمله می‌کرد خیلی و شکست هم داد اون آقا رو هم شکست داد و بعدا که آیزنهاور داشت رئیس‌جمهور می‌شد سال 52 نیکسون رفت توی تیمش یعنی تقریبا 20 سال قبل از رئیس‌جمهوریش نیکسون رفت کاخ سفید البته اون بار به عنوان معاون رئیس‌جمهور معاون آیزنهاور


audio: 7tqOtMN5hQA_0040.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
آیزنهاور سن‌وسالش بالا بود نیکسون خیلی جوون بود هفت سال بود کار سیاسی رو شروع کرده بود بعد هم که دیگه آیزنهاور بعد از ریاست‌جمهوری داشت بازنشسته می‌شد و می‌رفت کنار فرض این بود که خب نیکسون رئیس‌جمهور می‌شه دیگه وضع که خوبه مردم هم که راضی‌ان عمدتا و می‌آد رئیس‌جمهور می‌شه واقعا هم می‌تونست بشه اگر حریفش یک آدم عجیب و تازه‌نفس و خیلی جذاب و پولداری مثل کندی نبود نیکسون در مناظرات له کرد کندی رو


audio: 7tqOtMN5hQA_0041.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
خیلی انگ‌های مختلفی بهش چسبوند که البته بعضی‌هاش درست بودن واقعیتش اینه که کندی نماینده همه اون چیزایی بود که نیکسون نبود و خودش رو علیه‌ش تعریف می‌کرد پولدار بود دموکرات بود کاتولیک بود خوشگل و خوشتیپ بود بی‌تجربه بود در سیاست تقریبا حالا خیلی بی‌تجربه‌تر از نیکسون نبود ولی به هر حال اهل پارتی و خوشگذرونی و از اونور با اعتمادبه‌نفس و خیلی مردم‌دار و تو دل برو مثلا اجتماعی منظورمونه اونطوری و این‌ها بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0043.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
حتی بعدا هم که رئیس‌جمهور شد سخنرانی‌هاش رو مثلا می‌گن می‌نوشتن که دست‌وپاش رو گم نکنه که البته چیز عجیبی نیست ولی راحت نبود واقعا نه جلوی دوربین راحت بود نه با مردم راحت بود خودش هم ابایی نداشت که این رو بگه بعدا گفت که من اون مایه مردم‌دوستی رو ندارم نه مردم اونطوری منو دوست دارن نه من اینطوری‌ام که بگم وای عاشق مردمم و اینا ولی می‌تونم صدای آدمایی باشم که همین روحیه رو دارن خیلی در رسانه‌ها و سیاست صداشون شنیده نمی‌شه همه اونطوری نیستن منم اونطوری نیستم


audio: 7tqOtMN5hQA_0044.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی ادای اونطوری بودن رو هم درنمی‌آرم انگاری همچین چیزی داشت می‌گفت و به کندی هم که باخت با اختلاف نباخت خیلی مویی باخت


audio: 7tqOtMN5hQA_0045.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
داستانش رو توی ویدیوی کندی تعریف کردیم اونجا رو باخت بعد که رفت که فرماندار کالیفرنیا بشه که اونم باخت و اونو که باخت دیگه انگار یهو از عرش رسید به فرش گفت سیاست رو می‌ذارم کنار رفت یه مصاحبه معروفی کرد گفتش که دیگه ببینید چی رو دارید از دست می‌دید دیگه دیگه نیکسونی در کار نخواهد بود که لگد بهش بزنید این طرف اون طرف این آخرین کنفرانس خبری منه


audio: 7tqOtMN5hQA_0046.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یعنی عملا گفت آقا من دیگه کار سیاسی نمی‌کنم که الان می‌دونیم حرف باطلی بود رفت البته اونجا نیویورک شروع کرد وال‌استریت کار کردن پولی درآورد یک تصویر جدیدی از خودش ساخت که دیگه آدم آرومی شده اون وجه بولی‌کننده و حمله‌کننده و خشمگینش رفته بعدا که برگشت به سیاست این بار به عنوان مرد سیاست مرد خرد برگشت سال 68 که گفت دوباره می‌آم یعنی کندی رئیس‌جمهور بود ترور شد رفت جانسون آمد


audio: 7tqOtMN5hQA_0047.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
جانسون بود و بعد هم دور بعدش بود و بعد که دیگه جانسون رفتنی شد نیکسون گفتش که من دوباره می‌آم و خودش رو یک نیکسون جدیدی معرفی کرد قبلش رفت یه خرده اینور اونور رو دید و رفت ویتنام رو دید و اروپا رو دید و خاورمیانه رو دید و آمریکای لاتین رو دید و آفریقا رو دید و


audio: 7tqOtMN5hQA_0050.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و توضیح داد که برای بعد از جنگ برنامه‌ش چیه اونجا گفت ما نمی‌تونیم چین رو از خانواده ملت‌ها بذاریم کنار خیلی پوزیشن جدید و جالبی داشت می‌گرفت می‌گفت وسط این دعوای چپ و راست دهه 60 می‌خواست صدای عقلانیت و سیاست‌ورزی بشه کمپینش رو هم روی همین چید گفت من اونی بودم که جنگ کره رو تمام کردم یک طرح سری هم دارم که جنگ ویتنام رو تمام کنم و حالا دوره‌ای هم هست که دموکرات‌ها هم خیلی ضعیف شدن


audio: 7tqOtMN5hQA_0051.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
جانسون که خب بعد از وضعیت ویتنام نمی‌تونست بیاد رابرت کندی قرار بود بیاد که اونم ترور شد خیلی دوران ناآرام و عجیبیه دیگه


audio: 7tqOtMN5hQA_0052.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
چند سال قبل کندی ترور شده رابرت کندی حالا ترور شده دکتر لوتر کینگ ترور شده دوران ناآرام و عجیبیه آخرش معاون جانسون آمد هیوبرت هامفری آمد جورج والاس آمد نامزد شد که نامزد مستقلی بود فرماندار آلاباما بود انتخابات 68 آخرین انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکاست که یک نامزد مستقلی می‌آد و رای الکترال هم می‌گیره پنج‌تا ایالت جنوب غرب می‌رسه به آقای جورج والاس


audio: 7tqOtMN5hQA_0053.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی نهایتا نیکسونه که برنده اون انتخابات می‌شه با رای الکترال برنده می‌شه 43 درصد رای مردمی رو داره یعنی ولی ایالت‌های مرکزی و شرق میانه و شرق و این‌ها رو می‌بره و بالاخره ریچارد نیکسون می‌شه رئیس‌جمهور آمریکا شخصیت نیکسون رو ما خیلی مستقیم دیگه بیشتر درباره‌ش صحبت نکنیم لابلای صحبت‌ها بازم می‌گیم ولی واقعا برای اینکه شخصیتش دست‌مون بیاد یک داستایوفسکی باید بیاد و قضیه رو بشکافه


audio: 7tqOtMN5hQA_0054.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
بریم یه مقدار درباره سیاست‌هاش صحبت بکنیم گفتیم آدم باهوشی بود اراده راسخی داشت برای اهدافش رو پیش بردن به هدف رسیدن دانش سیاسیش واقعا همه‌جانبه بود در حد یک کتاب دایره‌المعارف به سیاست مسلط بود به روابط قدرت وارد بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0055.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
و ابایی از این نداشت پرهیزی نداشت از این که حرکات سیاسی خیلی متحورانه‌ای بکنه حالا اینو به روابط بین‌المللیش که برسیم می‌بینیم ولی یه نقطه ضعفی داشت اون خشم نهفته‌ای که داشت اون روحیه خصمانه‌ای که داشت


audio: 7tqOtMN5hQA_0058.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
تیمی که چید خیلی جالبه هم تو تیمش بعدا تغییرات خیلی بزرگی داد هم توی یک سری از سیاست‌هاش تغییر مسیر جدی داشت اول که کمپین کرد گفت من سیاستم اینه که در رو به روی همه باز کنم مشاور دموکرات داشت مشاور جمهوری‌خواه داشت ساعت‌ها می‌شست با حرف‌های این‌ها که با هم متضاد هم بودن گوش می‌داد که راه خودش رو پیدا بکنه که یه خرده این سنت آیزنهاوریه ولی اینطوری نموند کم‌کم رفت سمت یک نظام خیلی سفت و سختی که


audio: 7tqOtMN5hQA_0059.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
این مشاورها رو عملا از صحنه خارج می‌کرد چیکار کرد ولی؟ یعنی دستاوردهای عمده آمریکا یعنی نیکسون برای سیاست آمریکا رو نگاه بکنیم یه خرده دست‌مون می‌آد چرا انقدر رئیس‌جمهور مهمیه همه اینایی که تا حالا گفتیم و بسیاری از حرف‌هایی که بعد از این می‌گیم و این طرف اون طرف شنیدیم اینا درباره یا شخصیتشه یا اتفاقات بد و رسوایی‌های دوره نیکسونه دوره نیکسون با یه اتفاق خیلی مهمی و بزرگی شروع شد


audio: 7tqOtMN5hQA_0060.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یکی از مهم‌ترین لحظه‌های تاریخ بشر پا گذاشتن انسان روی ماه یعنی البته به نام نیکسون خورد ولی کارش واقعا زمان کندی انجام شده بود شروع شده بود و بعدا هم زمان جانسون پیش رفته بود ولی اونی که تونست بالاخره پروژه آپولو رو به سرانجام برسونه نیکسون بود حالا نیکسون بود که با آرمسترانگ صحبت کرد اینطوری بگیم یه رقابت فضایی سنگینی بین آمریکا و شوروی بود از اوایل دهه 60 کندی حمایت کرد شدت گرفت


audio: 7tqOtMN5hQA_0061.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
هدف هم یه چیز بود پای انسان برسه به ماه اولش این خیلی پروژه مهمی بود برای آمریکایی‌ها و البته از اون طرف هم برای شوروی‌ها ولی آمریکا درگیر ویتنام شد شوروی هم رفت درگیر اداره بلوک شرق و انقلاب‌ها و این‌ها شد این پروژه و رقابته همینطوری افتان و خیزان جلو رفت رفت رفت یه خرده برای مردم لوس شده بود که آقا ما رو زمین داریم کشته می‌دیم و جنگ داغه و اینا شما تو فضا همه‌ش می‌گی ما می‌بریم این اصلا به چه درد کی می‌خوره


audio: 7tqOtMN5hQA_0062.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
وضعیت اقتصادی هم مخصوصا بعد از جنگ اولش خیلی خوب بود ولی بعد اون دوره رفاه بعد از جنگ هم رو به افول بود ولی بالاخره تو این وضعیت ناسا اعلام کرد که ما آپولو 8 رو داریم می‌فرستیم فضا بره یک دوری بزنه برگرده چند ماه بعد هم برنامه‌مون اینه که اینو رسما بفرستیم به ماه ولی خلاصه آخر دهه 60 گفتن که ما اینو می‌خوایم بفرستیم به ماه قبل از اینکه اصلا نیکسون بره وارد کاخ سفید بشه ولی اون رئیس‌جمهوری که با اولین انسانی که


audio: 7tqOtMN5hQA_0063.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
پا گذاشت روی ماه حرف زد نیکسون بود گفت این پرغرورترین روز زندگی ما آمریکایی‌هاست و و بعدش هم گفت بعیده دیگه تا آخر این قرن کس دیگری پاش به ماه برسه پرچم آمریکا خورده بود روی ماه رقابت فضایی که روی رئیس‌جمهورهای قبلی آمریکا سایه انداخته بود عملا تمام شد هرچند این می‌گم خیلی کار نیکسون نبود بریم ببینیم کار نیکسون چی بود نیکسون که آمد اون ثروت و رفاه بعد از جنگ


audio: 7tqOtMN5hQA_0064.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
کم‌کم جاش رو داده بود به تورم بالا و بیکاری مخصوصا ویتنام هزینه‌های خیلی سنگینی روی آمریکا گذاشته بود نیکسون شروع کرد یه برنامه‌های اقتصادی که سروسامانی به اقتصاد بده


audio: 7tqOtMN5hQA_0066.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
جلوی انفجار مالی رو می‌خواست بگیره انفجاری که زمان جانسون اتفاق افتاده بود و طرحی هم نبود که زود جواب بده دیگه


audio: 7tqOtMN5hQA_0068.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
نیکسون خیلی انگار نگران تورم نبود می‌گفتش که کسی به‌خاطر تورم انتخابات رو نمی‌بازه ولی به خاطر بیکاری می‌بازه


audio: 7tqOtMN5hQA_0070.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
سال بعدش رسیده بود به 6 درصد و مشاورهای اقتصادی نیکسون بعضیا بهش می‌گفتن که شما باید خرجت و هزینه‌های دولت رو بیاری پایین باید کم کنی وگرنه تورم مهارش از دست می‌ره یعنی باید عرضه پول دولت رو کم بکنی و یک سری طرح‌های سفت و سختی گذاشت شش ماه افزایش حقوق کارمندا رو عقب انداخت که مثلا حالا پول دست دولت بمونه این باعث اعتصاب شد نیکسون گفت ارتش رو می‌بریم کارهای پست رو ارتش انجام بده ته‌ش دید شدنی نیست مجبور شد پول بده


audio: 7tqOtMN5hQA_0071.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یعنی برخلاف اون سیاست اولیه‌ش انجام بده هم حالا بیکاری داشت زیاد می‌شد هم تورم بالا بود دموکرات‌ها فشار می‌آوردن که دولت باید یه خرده‌ای کنترل کنه قیمت رو وضعش این شد که در انتخابات کنگره جمهوری‌خواه‌ها 9 تا صندلی 9 تا کرسی از دست دادن بعد نیکسون فرمون عوض کرد سیاست‌های اصلیش رو در زمینه اقتصاد دو بار حداقل عوض کرد ظرف چند ماه یک بار دیگه مشاورها رو جمع کرد


audio: 7tqOtMN5hQA_0073.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
همه اصولی رو که قبلا داشت زیر پا گذاشت با یک سیاست‌های جدیدی آمد واقعیتش اینه که اصول اقتصادی سفت و سختی نداشت یه اهداف سیاسی داشت و نمی‌خواست که این اقتصاد مزاحم اهداف سیاسیش بشه فرمون رو دوباره چرخوند همه کارهایی رو که گفته بود نمی‌کنم رو کرد هم حقوق و قیمت‌ها رو ثابت نگه داشت هم مالیات رو کم کرد و هم یه کار مهم دیگری کرد که دیگه از تاریخی‌ترین لحظه‌های تاریخ اقتصاد و تاریخ مالیه


audio: 7tqOtMN5hQA_0074.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
اونم اینکه گفتن که عصر طلا رو تمام کرد یعنی گفتن طلا دیگه پشتوانه دلار نباشه صد سال تقریبا از 1870 تا 1971 سیستم مالی دنیا اینطوری بود که دلار آمریکا در برابر طلا یک نرخ ثابتی داشت حالا دقیق‌ترش اینه از جنگ جهانی دوم به بعد همه پول‌ها در مقابل دلار دلار هم از اینور پشتش بود به طلا یعنی دلار طلا بود


audio: 7tqOtMN5hQA_0075.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
این کمک می‌کرد به سیاست‌های مالی به سوپرشارژ شدن اقتصاد مخصوصا در آلمان و در ژاپن و یک نظمی در اقتصاد دنیا و این‌ها اتفاقی که افتاده بود الان دیگه 1971 بود آلمان و ژاپن و اینا خیلی هم رشد کرده بودن کارشون هم درست شده بود آمریکا مشکل داشت ویتنام و تورم و سیاسته خلاصه دیگه واسه آمریکا خوب نبود در جیب مردم هم حس می‌شد و نیکسون هم می‌ترسید که این باعث باختش بشه در انتخابات خیلی براش مهم بود که


audio: 7tqOtMN5hQA_0076.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
طبیعتا مثل هر رئیس‌جمهور دیگری انتخابات مرحله دوم رو هم یعنی دور دوم انتخابات رو هم بتونه ببره دوباره رئیس‌جمهور بشه


audio: 7tqOtMN5hQA_0078.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
ولی یه روزی اعلام کردن که دیگه پول پشتوانه فیزیکی نداره خیلی لحظه مهم و دراماتیکیه در تاریخ اقتصاد حالا یک سیاست‌هایی خودشون اعلام کردن یه چیزای دیگه‌ای رو ما الان می‌ریم می‌تونیم بریم یا محققین اقتصادی مورخین اقتصادی می‌رن مکالمات نیکسون رو گوش می‌دن نیکسون همه مکالماتش رو ضبط می‌کرد توی کاخ سفید هرچی با وزیرهاش و مشاورهاش و حتی صحبت‌های بی‌ربط و پرت و پلا و اینا همه رو ضبط کرده


audio: 7tqOtMN5hQA_0079.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
خیلیاش هست و می‌رن گوش می‌دن از توش در می‌آرن خلاصه درمی‌آرن می‌گن که آره به‌خاطر این این سیاست رو اجرا کرد منتها دلیلش به کنار تصمیمیه که تا همین امروز منتقدین خیلی بزرگی داره بعضیا می‌گن این کار دیسیپلین مالی رو از بین برد دیگه هرچقدر می‌خواستن می‌تونن خرج کنن سقف نداشت هزینه کردن دولت‌ها تورم‌ساز بود بی‌ثباتی اقتصادی آورد نابرابری آورد این کارا خیلی از تصمیمات بسیار مهمیه


audio: 7tqOtMN5hQA_0080.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
یک اشاره‌ای بالاخره باید بهش می‌کردیم یک برنامه تلویزیونی هم گذاشت و طرح هم اعلام کرد و آمریکا یک جهش اقتصادی دید که از سال 71 در واقع شروع شد تا سال 72 هم ادامه داشت طرحه برای نیکسون هم خیلی آمد داشت انتخابات رو برد و می‌تونست بگه دیگه کار رو درآوردیم


audio: 7tqOtMN5hQA_0081.opus
source: youtube
source_id: 7tqOtMN5hQA
invalidation: VALID
text:
کار رو درآوردیم اون هدف رو هم بهش رسیدیم اگر همیشه یه اگر بزرگی هست اگر شوک نفتی 1973 اتفاق نیفتاده بود شوک نفتی 1973 اولین شوک نفتی معادلات اقتصادی رو برای همه دنیا به هم ریخت قیمت نفت رفت بالا جنگ یوم کیپور شده بود سوریه و مصر حمله کردن اسرائیل آمریکا حمایت کرد از اسرائیل کشورهای عربی تولید کننده نفت صادرات رو محدود کردن


