ЕҢ...ЕҢ...ЕҢ...
"ЕҢ...ЕҢ...ЕҢ..." | "https://abai.kz/post/42521"
TITLE: ЕҢ...ЕҢ...ЕҢ...
URL: https://abai.kz/post/42521
META: "ЕҢ...ЕҢ...ЕҢ..." | "https://abai.kz/post/42521"
DATE: 26.01.2016
AUTHOR(s): Абай-Ақпарат
TOTAL WORDS: 863
TEXT: 1. Әлемдегі ең ірі материк-Еуразия (54 млн км²) 2. Әлемдегі ең үлкен шөл-Сахара (7 млн км²) 3. Әлемдегі ең ірі дүние бөлік-Азия (44 млн км²) 4. Әлемдегі халық ең тығыз қоныстанған континент-Еуропа (700 млн) 5. Әлемдегі ең суық жер-Антарктида (83°С) 6. Әлемдегі ең биік тау-Гималай (Джомолунга, 8848 м) 7. Әлемдегі ең ұзын тау-Анд (9000 км) 8. АҚШ-тағы ең биік сарқырама-Йосемитск (739 м) 9. Солтүстік Америкадағы ең ыстық жер-Ажал алқабы (57°С) 10. Солт. Америкадағы ең үлкен ел-Канада (9млн 970 мың км²) 11. Солт. Америкадағы ең үлкен көл-Жоғарғы көл (82103 км²) 12. Әлемдегі ең үлкен көл-Каспий (390 мың км²) 13. Әлемдегі ең терең көл-Байкал (1620 м) 14. Әлемдегі теңіз деңгейінен ең төмен орналасқан жер-Гхор ойысы (403 м) 15. Әлемдегі ең үлкен түбек-Арабия (3 млн км²) 16. Солт. жарты шардағы ең суық жер-Оймякон (-71°С) 17. Әлемдегі жауын-шашынның ең көп түсетін жері-Черапунджи (жылына 12000мм) 18. Әлемдегі ең ұзын әрі енді тау жүйесі-Кордилера (ұзындығы 9000 км, енді бөлігі 1600 км) 19. Әлемдегі ең үлкен арал-Гренландия (2 млн 176 мың км²) 20. Әлемдегі ең ұзын жер асты үңгірі–Флинт-Мамонт (500 км) 21. Әлемдегі ең үлкен тау мұздығы-Хабборт (145 км) 22. Әлемдегі ең биік ағаш-Секвойя (100 м) 23. Солтүстік Америкадағы теңіз деңгеңінен ең биік орналасқан нүктесі-Мак-Кенли шыңы (6193 м) 24. Солтүстік Америкадағы ең ыстық жер-Өлім аңғары (+57°C) 25. Солтүстік Америкадағы теңіз деңгеңінен ең төмен орналасқан нүктесі-Өлім аңғары (86 м төмен) 26. Әлемдегі ең суы мол өзен-Амазонка (6400 км) 27. Әлемдегі ең биік сарқырама-Анхель (1054 м) 28. Әлемдегі ең ылғалды ж/е ең жасыл материк-Оңтүстік Америка 29. Әлемдегі ең ірі эстуарийлық өзен сағасы–Ла-Плата (ені 220 км) 30. Оңт. Америкадағы теңіз деңгеңінен ең төмен орналасқан нүктесі-Валдес түбегі (-40 м) 31. Оңт.Америкадағы теңіз деңгеңінен ең биік орналасқан нүктесі-Аконкагуа (6960 м) 32. Жер шарындағы ең жоғарғы температура-Африкада тіркелген (+58°C) 33. Құрлықтағы ең ірі жануар-Африка пілі (7,5 тонна) 34. Африкадағы ең ірі көл-Виктория (68 мың км²) 35. Африкадағы ең терең көл-Танганьика (1470 м) 36. Африкадағы ең ірі сарқырама-Тугела (933 м) 37. Әлемдегі ең аласа материк-Аустралия (биіктігі 215 м) 38. Әлемдегі ең құрғақ материк-Аустралия (2/3 бөлігі шөлден тұрады) 39. Аустралияның теңіз деңгеңінен ең төмен орналасқан нүктесі-Эйр көлі (-16 м) 40. Аустралияның теңіз деңгеңінен ең биік орналасқан нүктесі-Косцюшко (2228 м) 41. Әлемдегі ең терең мұхит-Тынық мұхиты (11022 м) 42. Әлемдегі ең ірі мұхит-Тынық мұхиты (179 млн км²) 43. Әлемдегі ең ыстық планета-Шолпан (462°C) 44. Әлемдегі ең суық планета-Плутон (-235°C) 45. Әлемдегі ең жылдам планета-Меркурий (172 мың км/сағ) 46. Әлемдегі ең тығыз планета-Жер (судан 5 есе тығызырақ) 47. Әлемдегі ең үлкен жанартау-Гавайядағы Мауна-Лао (ені10 км, тереңдігі180 км) 48. Әлемдегі ең биік сөнбеген жанартау–Охос-дель-Саладо (Оңт. Америкада, 6887 м) 49. Әлемдегі ең кішкентай құс-Колибри (5 см) 50. Әлемдегі ең жылдам қозғалатын құс-Ителгі (200 км/с) 51. Әлемдегі ең күшті циклон-1991ж, Бангладештегі циклон (138 мың адам қаза тапты) 52. Әлемдегі ең дүлей су тасқыны-1888ж, Аустралиядағы Жаңа Оңт. Уэльс (биіктігі 1500 м) 53. Әлемдегі ең үлкен бұршақ-1970 ж, Канзасқа жауған (шеңбері 44,5 см, салмағы 1кг) 54. Әлемдегі ең қатты бұршақ жауу-1888 жылы Үндістанда (246 адамның өмірін қиған) 55. Әлемдегі ең ірі жапырақ-Рафия пальмасы (20 м) 56. Әлемдегі ең ірі тұқым-Кокос пальмасы (20 кг) 57. Әлемдегі ең ежелгі өсімдік-Каучик ағашы, антарктикалық қына (12 мың жыл) 58. Әлемдегі ең ауыр жыртқыш-Касатка (салмағы 9000 кг, ұзындығы 9 м) 59. Әлемдегі ең ұзын құрт-Солт. теңіз немертині (55 м) 60. Әлемдегі ең үлкен өрмекші-Құс жейтін өрмекші (228 см) 61. Әлемдегі ең үлкен шаян-Өрмекші-шаян (ені 2 м) 62. Әлемдегі ең ауыр жәндік–Голиаф-қоңыз (70-100 г) 63. Әлемдегі ең биік сүтқоректі-Керік (6 м) 64. Әлемдегі ең үлкен тропикалық орман-Оңт. Америкада орналасқан (6 млн км ) 65. Әлемдегі жерінің аумағы жағынан ең үлкен ел-Ресей 67. Әлемдегі ең ұзын ел-Чили (4300 км) 68. Әлемдегі ең құрғақ жер-Атакама шөлі (жылына 1 тамшы жаңбыр жаумайды) 69. Әлемдегі ең ауыр жылан-Анаконда (200 кг) 70. Әлемдегі ең жылдам ұшатын бунақденелілер-Инеліктер (9км/сағ) 71. Әлемдегі ең биік шөп-Бамбук (25 м) 72. Әлемдегі ең тез өсетін шөп-Бамбук (күніне 1м өседі) 73. Әлемдегі ең қауіпті саңырауқұлақ-Боз арамқұлақ 74. Әлемдегі ең ежелгі, тірі ағаш-Қылқанды қарағайлар (5000 жыл бойы тіршілік етіп келеді) 75. Құрлықтағы ең жылдам жануар-Қабылан (100 км/сағ) 76. Әлемдегі ең ұзын бұғаз-Мозамбик (1670 км) 77. Әлемдегі ең ұзын тұщы көл-Танганьика (1470 м) 78. Әлемдегі ең ір құс-Африка түйеқұсы 79. Әлемдегі ең ескі тау-Орал таулары (ұзындығы 2,5 мың км) 80. Әлемдегі ең кіші мұхит-Солтүстік Мұзды мұхит 81. Әлемдегі ең терең бұғаз-Дрейк бұғазы (5248 м) 82. Әлемдегі ең жылы қуатты ағыс-Гольфстрим 83. Әлемдегі ең суық қуатты ағыс-Батыс желдер ағысы 84. Әлемдегі ең ірі сарқырама-Игуасу (ені 270 м, биіктігі 72 м) 85. Әлемдегі теңіз дейгейінен ең төмен орналасқан нүктесі-Өлі теңіз 86. Әлемдегі ең тұзды теңіз-Қызыл теңіз 87. Әлемдегі ең үлкен және ең терең каньон-Колорадо 88. Солтүстік Американың суы ең мол өзені-Миссисипи (3268 мың км²) 89. Әлемдегі ең ірі және тұңғыш ашылған ұлттық парк-Йеллоустан 90. Батыс жарты шардың ең биік шыңы-Аконкагуа (6960 м) 91. Оңтүстік Америкадағы ең ірі аралы-Отты Жер (18 мың км²) 92. Әлемдегі ең ірі ойпат-Амазонка 93. Әлемдегі ең биік таулы астана – Ла-Пас (3630 м) 94. Әлемдегі ең ірі маржандық құрылым-Үлкен Тосқауыл 95. Аустралияның суы ең мол өзені-Муррей (1057 мың км ) 96. Аустралияның ең ірі көлі-Эйр 97. Антарктида материгінің ең биік нүктесі-Винсон (5140 м) 98. Антарктида материгінің ең төмен нүктесі-Бентли ойысы (-2555) 99. Әлемдегі ең ірі сейсмикалық белдеулер-Альпі-Гималай, Тынық мұхиты 100. Әлемдегі ең биік толысу толқыны-Фанди шығанағында тіркелген (18 м) әлем Дереккөзі: surak.szh.kz
