БЕКЗАТ БАТЫР
"БЕКЗАТ БАТЫР"|"https://abai.kz/post/49703"
TITLE: БЕКЗАТ БАТЫР
URL: https://abai.kz/post/49703
META: "БЕКЗАТ БАТЫР"|"https://abai.kz/post/49703"
TOTAL WORDS: 14050
TEXT: Жүрег iм елж iред i… Бекзатжанымды еске алған сайын сағынышым үдей түсед i. Жүрег iмн iң б iр түкп iр iнде құлыншағымның жарқын бейнес i мәңг i сақталып қалған. Мен iң Бекзатым халықтың Бекзатына айналып кеткел i қашан. Жыл сайын ұлымның туған күн i қарсаңында еске алу кештер iн ұйымдастырып, турнир өтк iзед i. Газеттер мен телеарналар ақпарат таратады. 4 сәу iр күн i облыстық «Оңтүст iк Қазақстан» газет iнде «Бекзат батыр» атты поэма жарияланды. Алпамыс Файзолла атты жиырма жастағы студент ж iг iтт iң 20 жасында ерл iк жасаған Бекзат ағасына арнаған шығармасы отағасы екеум iзд iң жүрег iм iзд i толқытып, көңiл iм iзд i босатты. Поэмада «Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген» деп айтқанындай, Бекзат бейб iт заманның батыры ед i ғой. Өйткен i, қаз iр елд iң, ұлттың мықтылығы соғыста емес, Олимпиада ойындарында айқындалып жүр емес пе? Алпамыс баламның поэмасындағы әрб iр тарау, әрб iр шумақтар қатты әсер етт i. Оның өм iрге келген i, бозбала, студент шағы, олимп би iг iн бағындырған сәт i, АҚШ спортшысын жеңiп, қуанған кез i әдем i суреттелген. Шумақтарды оқып отырып, кей сәттер iнде көздің жасына ер iк бер iп те алдым. Жасындай жарқырап, Олимпиада чемпионы атанған қағiлез баламның бұл дүниеде жоқ екен iне әл i күнге дей iн сенг iм келмейд i. Қайтем iз, Алланың бұйрығына шара бар ма? Ұлыма деген сағыныш мен iң ғана емес, Алаш баласының да санасында тұр екен. Батырын ұмытпайтын ел бар екен iне қуанып қалдым. Бекзатымның туған күн iн ескер iп, поэманы оқырманға ұсынған «Оңтүст iк Қазақстан» газет iн iң ұжымына, оның авторы Алпамыс балама аналық жүрег iммен алғысымды айтамын. Бекзаттың жолын жалғап, ел абыройын аспандататын саңлақтар көбейе берс iн! Мұны баласын сағынған ананың батасы деп б iл iңiздер. Поэма жүрег iмд i елж iретт i… Сырлыкүл САТТАРХАНОВА, Олимпиада чемпионы Бекзат Саттархановтың анасы. Түрк iстан қаласы. Дереккөзі: «Оңтүстік Қазақстан« газетінің ресми сайты 4 сәуір – қазақтың арда туған перзенттер iн iң б iр i, Сидней Олимпиадасының чемпионы Бекзат Саттархановтың туған күн i. Ұрпаққа, ұлтқа ұран болған ұл т iр i болғанда отыз беске толар ед i. Жиырмасында ерл iк жасаған Бекзаттай батыр ұлға бүг iн 20 жастағы жас ақын поэма арнап отыр. Күлб iлтелемей турасын айтайық, поэма көңiлден шықты. Және бұл туынды, құрметт i оқырман, с iздерд iң де талғамдарыңыздан табылады деген ойдамыз. Ендеше, жырдың өз iне кезек берел iк. Ана әлди i Шымырлатып өр намыс жас кеуден i, Көк iрег iн Ананың жас кернед i. Сексен iнш i Жыл, Ғасыр – Жиырмасыншы, Олимпиада өтуде Мәскеудег i. Нар ж iг iттер сын сәтте көр iнуде, Ел iн сүйген жүректер ег iлуде. Абыройын қазақтың арқалаған, Қонақбаев финалда жеңiлуде. Даламыздан сен жайлы ән ескес iн, Ерл iг iңмен ес iл ер әл i естес iң… Ана отыр телм iр iп экранға, Бес iктег i тербет iп нәрестес iн. Ер т iлег iн т iлед i нөп iр анда, Ақ ниет i айналып от ұранға. Шырылдайды сәби i, Ал Анасы Ест iмейд i – Назары экранда. «Ерл iк қана бабаңның iстеген i, Ел iңд i ойла сол саған күш беред i. Жеңiлуге ж iг iтт iң қақысы жоқ! Ұр! Ұр! Сер iк!» – деп Ана т iстенед i. Батыр деп жұрт есептер, санар қанша, Алауың да жанады жана алғанша. Атышулы қазақтың боксшысы, Сол б iр сында жеңiлд i, амал қанша. Жаратқаннан т iлег iн сұрады Ана, Көзд iң жасын ер iкс iз бұлады Ана. Бес iктег i төрт айлық Iңгәлаған Сәби iмен қосылып жылады Ана. Не жетед i Ананың әлди iне?! Жаратқанның сыйы ма әр үй iне. Жасын сүрт iп отырып, Бес iктег i Бес iк жырын шырқады сәби iне: Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат бөпем. Тербетед i бұл анаң. Аппағымсың, айдайым. Жылама, бөпем, жылама, Бес iк жырын айтайын. Күн i ертең-ақ, көкеш iм, Таудай ж iг iт боларсың. Ержеткен соң, бөпеш iм, Ағаңның кег iн аларсың. Ержеткен соң, Бекзатым, Бел iңд i бекем буарсың. Жай отындай жарқ еткен, Ағаңның жолын қуарсың. Қаймана қазақ, құлыным, Сен iменен мақтансын. Ел жадында ес iм iң, Ғасырлар бойы сақталсын. Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат, бөпем. Ұйықтай ғой, бөпем, ұйықтай ғой… II. Арман құшағында Толқыған-ды жүрег i аттай тулап, Тынши алмай, iш iнде жатпай шумақ. Уақыт ш iрк iн жүйр iк қой зымырандай, Өте шықты он бес жыл аттай зулап. Жанарына т iрл iкт iң мұңы тұнған, Қиындықтың жүз iне сыры тұнған. Ал Сырлыкүл ананың Әлдеқашан Сонау кезг i арманы ұмытылған. Оза шауып жасынан Бекзат дара, Озат болды құрбыда, жекжатта да. Сағат сайын, сәт сайын өспесе де, Алғыр болып ержетт i Бекзат бала. Көздер iнде ақыл мен зей iн молды, Халық күткен ғаламат кей iн болды… Мектеб iнде сабағын үзд iк оқып, Спортқа да Бекзат ұл бей iм болды. К iр iспекке бек iнд i «от iске» де, Жи i майып болатын оқыс дене. Он бес iнде қолына қолғап ки iп, Шұғылдана бастады бокспен де. Ешб iр iстен қиын деп жасымайтын, Күн тәрт iб iн ол ж iт i бақылайтын. Он шақырым жердег i спорт залға, Қайсар бала жүг iр iп қатынайтын. Төз iм қылып ұстаным, т iрег iн де, Жи i Алладан сұрайтын т iлег iн де. Сол бозбала шағында Бекзат ұлдың Арман оты лаулады жүрег iнде: «Есе бермей мен iмен таласқанға, Көп асқарда, көп шыңда, көп аспанда. Әнұранын қазақтың әуелетем, Көк байрақты көтерем көк аспанға! Ел i үш iн шайқасқан ер кешег i, Елд iң қамын жегенд i ер десед i. Бабаларым сек iлд i Белуардан Қан кешпейм iн, б iрақ та тер кешем iн! Алты алаштың намысын қорғап, күйген, Ағайыны сол үш iн қолдап, сүйген. Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген! Оқасы жоқ жанымды жайпаса мұң, Қараңмен де, ағыңмен шайқасамын! Айналайын, Отаным, Мен сен үш iн Батырларша рингте айқасамын!» III. Студентт iк шақ Бұлақтайын көңiл i тұнық болды, Кеудес iне өренн iң үм iт толды. Он сег iзге келгенде Бекзат батыр, Жұрт қызығар сымбатты ж iг iт болды. Ортасында от болып жалындады, Қарсы тұрар қарсылас табылмады. Шымкенттег i, Әуезов атындағы, Оқу орны оқуға қабылдады. Ауыр жүг iн көтер iп ар тасының, Алға сүйреп жүрет iн қор, пасығын… Студентт iк шағында Бекзат батыр, Мақтанышы боп жүрд i ортасының. Iздеген i осы боп аңсағаны, Дауысына өзгелер тамсанады. Отырыста, кештерде, думандарда, Гитарамен әдем i ән салады. Жас батырға кең пей iл, ашық қолы, Iштей тынып, сыртынан асық болып. Ақылды әр i иманды, дарынды ұлға, Талай ару жүрет iн ғашық болып. Асыл тект i халықтың ұрпағы ғой, Сол халықтың арайлы нұр таңы ғой. Сег iз қырлы, б iр сырлы Арыстан ұл – Бекзат батыр ж iг iтт iң сұлтаны ғой! IV. Көптен күткен сәт Арман, мұрат көкейден жоғалар ма?! Б iр кездег i жөн кел iп жорамал да. Жас боксшы Алашқа танытты өз iн, Халықаралық көптеген додаларда. Үлкен спортқа келс iн деп «құйын» жаңа, Ұлы үш iн Аллаға сыйынды Ана. Жиырмасыншы ғасырдың соңғы жылы, Бекзат батыр толды енд i жиырмаға. Ел аманда, ата аман, ана аманда, Жеңiлуд i боксшы қалаған ба?! Олимп шыңы – батырдың көздеген i, Сиднейдег i өтет iн аламанда. Ел намысын ойлады құлқын демей, Отан қамын ойлады мүлк iм демей. Олимпиада алтынын аламын деп, Дайындалды Бекзат ер күн-түн демей. Алтын алам, жеңем деп т iстенед i, Осы оған алапат күш беред i. Ұшар күн i Сиднейге Ұйықтап жатып, Батырымыз ғажайып түс көред i. Дулығасы, қолғабы сайланады, Қанжығасы батырдың майланады. Ақ шапанды ақсақал Жеңес iң деп, – Аян бер iп, көңiл i жайланады. Анасына айтты ер: «Көн iңiздер, Алтын медаль қоржында сен iңiздер. Алла үй iнде жет i рет Құран оқып, Жет i адамға садақа бер iңiздер». Сақтамасаң мұндайда тиынды үйде, Жомарттыққа Жаратқан сүй iнбей ме?! Олимпиада алтынын аламын деп, Жас боксшы аттанды Сиднейге. Жеңем iн деп уәдес iн берд i Бекзат, Қайратына, күш iне сенд i Бекзат. Шығу үш iн финалға Қиналмастан, Қарсыластың төртеу iн жеңд i Бекзат. Бел iн бекем түй iнер, буар iскер, Кей iн жақсы нәтиже туар iстен. Ал, финалда кездест i боксшымыз, Америка ұланы Хуареспен. Ек i арлан б iр-б iр iн «сүзе» мықты, Дода соңын үм iт iн үзе күтт i. Чемпионы әлемн iң Қазақ ұлы – Ер Бекзатқа финалда т iзе бүкт i! Көкей iнде талайдың жатталды анық, Жатты оны дос танып, жаттар танып. Елд iң туын көтерд i, Сей iлханның Кенже ұлы – ер Бекзат Саттарханов! V. Соңғы сөз Тамсанды әлем Алаштың бөр iс iне, Таңдай қағып, сүйс iнд i ер iс iне. Күлл i қазақ даласы қуанды енд i, Жиырма жасар ж iг iтт iң жеңiс iне. Жастық шығар көңiлд iң жел iккен i, Сымбатты ед i, жас ед i, көр iкт i ед i. Бойжеткендер батырға ғашық болып, Бозбалалар Бекзатқа ел iктед i. Әлдеқашан өзгерт iп шеш iлгенд i, Ес iм жайлы күтпеген шеш iм келд i. атааналар ырымдап, Жаңа туған Ұлдарына «Бекзат» деп ес iм берд i. Ағаңа ұқса, еңбек ет, босқа тұрма, Деп айтатын болды енд i жасқа тұлға. Қазақ үш iн боксшы Бекзатымыз, Жас батырдан айналды хас батырға. Ұзақ ғұмыр жазмышқа жазылмады, Б iзд iң қолда емес қой жазылмағы… Б iрақ тағдыр iстейд i өз б iлген iн, Бұл қуаныш ұзаққа созылмады. Тым кеш сыйын кейб iреу ұсынады, Кетт i ұшып қолыңнан құсың ән i… Көп ұзамай Тем iрлан тас жолында, Қайран батыр апатқа ұшырады. Тұлпар ед i аламан дүб iрдег i, Өз көл iг i денес iн т iл iмдед i. Соңғы сөз iн айтуға айқайлап б iр, Шама келмей, ес iл ер күб iрлед i: «Талай өткел, асудан ассам деп ем, Зұлымдардың кеудес iн бассам деп ем. Отанымның, тәуелс iз Қазақстанның, Дамуына зор үлес қоссам деп ем. Сәйгүл iктей бәйгеде желсем деп ем, Iзг iл iкт iң көш iне ерсем деп ем. отанана, ел iмн iң алдындағы, Борышымды атқарып өлсем деп ем. Халқым, разы боларсың еңбег iме, Аз да болса, разы бол берген iме. Осы-ақ болды, қайтей iн, бұйырғаны, Осы-ақ болды қолымнан келген i де. Ауыр сында сынбаңдар, жасымаңдар, Және үлкен жеңiсте тасымаңдар. Ел намысын тапсырдым сендерге енд i, Отан саған аманат, жас ұландар!» Мұратына көздеген жетт i батыр, Уағдасын орындап кетт i батыр. «Қош, Отаным! Қош, әке! Қош, анашым!», Осыны айтып, үз iл iп кетт i батыр. бекзатарман Күн күрк iреп, аспан да тұрды азалы, Жаңбыр болып төг iлд i жыр-қазалы. Жиырмасында Бекзатқа батыр болған, Жиырма жасар жас ақын жыр жазады. Өрекп iг iн, көңiл iм, өрекп iг iн, Сан өренн iң оятып зерект iг iн. Жиырмасында көрсет iп кетт i Бекзат, Қандай болу ж iг iтке керект iг iн. Кейб iреулер ұмытып терд i көптен, Қызықтарға өтк iнш i ерд i көптен. Жиырмаңда сен жүрс iң мақтан қуып, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Бәр iм iзге дарынды берд i көптен, Әттең, б iрақ адам аз өрл iк еткен. Жиырмаңда сен жүрс iң сауық iздеп, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Жүректерге батырлық, ерл iк ексе, Кетерде де «Ел iм!» деп шерл i кетсе. Қазақстан ұлы ел болмас па ед i, Жиырмасында бар ж iг iт ерл iк етсе?! Әр көктемде, әр жаз, күз, әр қысында, Еңбек етпей, бос жүрсе шалқысын ба?! Талай адам жүр б iрақ түк б iт iрмей, Жиырма түг iл қырқында, алпысында! Үлг i алайық Бекзаттан, үлг i алайық, Елге деген сез iммен нұрланайық! Аманатын бабаның орындар деп, Сен iм артып б iздерге жүр халайық. Қайраттанып, с iлк iн iп, ж iгерлен iп, Өн бойыма байлауым с iңер бер iк. Ел iм үш iн бек iнсем б iр ерл iкке, бекзатарман тұрады ж iгер бер iп… Алпамыс ФАЙЗОЛЛА, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-д iң журналистика факультет iн iң студент i. Алматы қаласы. kz Әдебиет 9030 0 пікір 13 Сәуір, 2015 сағат 11:47 Жүрег iм елж iред i… Бекзатжанымды еске алған сайын сағынышым үдей түсед i. Жүрег iмн iң б iр түкп iр iнде құлыншағымның жарқын бейнес i мәңг i сақталып қалған. Мен iң Бекзатым халықтың Бекзатына айналып кеткел i қашан. Жыл сайын ұлымның туған күн i қарсаңында еске алу кештер iн ұйымдастырып, турнир өтк iзед i. Газеттер мен телеарналар ақпарат таратады. 4 сәу iр күн i облыстық «Оңтүст iк Қазақстан» газет iнде «Бекзат батыр» атты поэма жарияланды. Алпамыс Файзолла атты жиырма жастағы студент ж iг iтт iң 20 жасында ерл iк жасаған Бекзат ағасына арнаған шығармасы отағасы екеум iзд iң жүрег iм iзд i толқытып, көңiл iм iзд i босатты. Поэмада «Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген» деп айтқанындай, Бекзат бейб iт заманның батыры ед i ғой. Өйткен i, қаз iр елд iң, ұлттың мықтылығы соғыста емес, Олимпиада ойындарында айқындалып жүр емес пе? Алпамыс баламның поэмасындағы әрб iр тарау, әрб iр шумақтар қатты әсер етт i. Оның өм iрге келген i, бозбала, студент шағы, олимп би iг iн бағындырған сәт i, АҚШ спортшысын жеңiп, қуанған кез i әдем i суреттелген. Шумақтарды оқып отырып, кей сәттер iнде көздің жасына ер iк бер iп те алдым. Жасындай жарқырап, Олимпиада чемпионы атанған қағiлез баламның бұл дүниеде жоқ екен iне әл i күнге дей iн сенг iм келмейд i. Қайтем iз, Алланың бұйрығына шара бар ма? Ұлыма деген сағыныш мен iң ғана емес, Алаш баласының да санасында тұр екен. Батырын ұмытпайтын ел бар екен iне қуанып қалдым. Бекзатымның туған күн iн ескер iп, поэманы оқырманға ұсынған «Оңтүст iк Қазақстан» газет iн iң ұжымына, оның авторы Алпамыс балама аналық жүрег iммен алғысымды айтамын. Бекзаттың жолын жалғап, ел абыройын аспандататын саңлақтар көбейе берс iн! Мұны баласын сағынған ананың батасы деп б iл iңiздер. Поэма жүрег iмд i елж iретт i… Сырлыкүл САТТАРХАНОВА, Олимпиада чемпионы Бекзат Саттархановтың анасы. Түрк iстан қаласы. Дереккөзі: «Оңтүстік Қазақстан« газетінің ресми сайты 4 сәуір – қазақтың арда туған перзенттер iн iң б iр i, Сидней Олимпиадасының чемпионы Бекзат Саттархановтың туған күн i. Ұрпаққа, ұлтқа ұран болған ұл т iр i болғанда отыз беске толар ед i. Жиырмасында ерл iк жасаған Бекзаттай батыр ұлға бүг iн 20 жастағы жас ақын поэма арнап отыр. Күлб iлтелемей турасын айтайық, поэма көңiлден шықты. Және бұл туынды, құрметт i оқырман, с iздерд iң де талғамдарыңыздан табылады деген ойдамыз. Ендеше, жырдың өз iне кезек берел iк. Ана әлди i Шымырлатып өр намыс жас кеуден i, Көк iрег iн Ананың жас кернед i. Сексен iнш i Жыл, Ғасыр – Жиырмасыншы, Олимпиада өтуде Мәскеудег i. Нар ж iг iттер сын сәтте көр iнуде, Ел iн сүйген жүректер ег iлуде. Абыройын қазақтың арқалаған, Қонақбаев финалда жеңiлуде. Даламыздан сен жайлы ән ескес iн, Ерл iг iңмен ес iл ер әл i естес iң… Ана отыр телм iр iп экранға, Бес iктег i тербет iп нәрестес iн. Ер т iлег iн т iлед i нөп iр анда, Ақ ниет i айналып от ұранға. Шырылдайды сәби i, Ал Анасы Ест iмейд i – Назары экранда. «Ерл iк қана бабаңның iстеген i, Ел iңд i ойла сол саған күш беред i. Жеңiлуге ж iг iтт iң қақысы жоқ! Ұр! Ұр! Сер iк!» – деп Ана т iстенед i. Батыр деп жұрт есептер, санар қанша, Алауың да жанады жана алғанша. Атышулы қазақтың боксшысы, Сол б iр сында жеңiлд i, амал қанша. Жаратқаннан т iлег iн сұрады Ана, Көзд iң жасын ер iкс iз бұлады Ана. Бес iктег i төрт айлық Iңгәлаған Сәби iмен қосылып жылады Ана. Не жетед i Ананың әлди iне?! Жаратқанның сыйы ма әр үй iне. Жасын сүрт iп отырып, Бес iктег i Бес iк жырын шырқады сәби iне: Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат бөпем. Тербетед i бұл анаң. Аппағымсың, айдайым. Жылама, бөпем, жылама, Бес iк жырын айтайын. Күн i ертең-ақ, көкеш iм, Таудай ж iг iт боларсың. Ержеткен соң, бөпеш iм, Ағаңның кег iн аларсың. Ержеткен соң, Бекзатым, Бел iңд i бекем буарсың. Жай отындай жарқ еткен, Ағаңның жолын қуарсың. Қаймана қазақ, құлыным, Сен iменен мақтансын. Ел жадында ес iм iң, Ғасырлар бойы сақталсын. Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат, бөпем. Ұйықтай ғой, бөпем, ұйықтай ғой… II. Арман құшағында Толқыған-ды жүрег i аттай тулап, Тынши алмай, iш iнде жатпай шумақ. Уақыт ш iрк iн жүйр iк қой зымырандай, Өте шықты он бес жыл аттай зулап. Жанарына т iрл iкт iң мұңы тұнған, Қиындықтың жүз iне сыры тұнған. Ал Сырлыкүл ананың Әлдеқашан Сонау кезг i арманы ұмытылған. Оза шауып жасынан Бекзат дара, Озат болды құрбыда, жекжатта да. Сағат сайын, сәт сайын өспесе де, Алғыр болып ержетт i Бекзат бала. Көздер iнде ақыл мен зей iн молды, Халық күткен ғаламат кей iн болды… Мектеб iнде сабағын үзд iк оқып, Спортқа да Бекзат ұл бей iм болды. К iр iспекке бек iнд i «от iске» де, Жи i майып болатын оқыс дене. Он бес iнде қолына қолғап ки iп, Шұғылдана бастады бокспен де. Ешб iр iстен қиын деп жасымайтын, Күн тәрт iб iн ол ж iт i бақылайтын. Он шақырым жердег i спорт залға, Қайсар бала жүг iр iп қатынайтын. Төз iм қылып ұстаным, т iрег iн де, Жи i Алладан сұрайтын т iлег iн де. Сол бозбала шағында Бекзат ұлдың Арман оты лаулады жүрег iнде: «Есе бермей мен iмен таласқанға, Көп асқарда, көп шыңда, көп аспанда. Әнұранын қазақтың әуелетем, Көк байрақты көтерем көк аспанға! Ел i үш iн шайқасқан ер кешег i, Елд iң қамын жегенд i ер десед i. Бабаларым сек iлд i Белуардан Қан кешпейм iн, б iрақ та тер кешем iн! Алты алаштың намысын қорғап, күйген, Ағайыны сол үш iн қолдап, сүйген. Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген! Оқасы жоқ жанымды жайпаса мұң, Қараңмен де, ағыңмен шайқасамын! Айналайын, Отаным, Мен сен үш iн Батырларша рингте айқасамын!» III. Студентт iк шақ Бұлақтайын көңiл i тұнық болды, Кеудес iне өренн iң үм iт толды. Он сег iзге келгенде Бекзат батыр, Жұрт қызығар сымбатты ж iг iт болды. Ортасында от болып жалындады, Қарсы тұрар қарсылас табылмады. Шымкенттег i, Әуезов атындағы, Оқу орны оқуға қабылдады. Ауыр жүг iн көтер iп ар тасының, Алға сүйреп жүрет iн қор, пасығын… Студентт iк шағында Бекзат батыр, Мақтанышы боп жүрд i ортасының. Iздеген i осы боп аңсағаны, Дауысына өзгелер тамсанады. Отырыста, кештерде, думандарда, Гитарамен әдем i ән салады. Жас батырға кең пей iл, ашық қолы, Iштей тынып, сыртынан асық болып. Ақылды әр i иманды, дарынды ұлға, Талай ару жүрет iн ғашық болып. Асыл тект i халықтың ұрпағы ғой, Сол халықтың арайлы нұр таңы ғой. Сег iз қырлы, б iр сырлы Арыстан ұл – Бекзат батыр ж iг iтт iң сұлтаны ғой! IV. Көптен күткен сәт Арман, мұрат көкейден жоғалар ма?! Б iр кездег i жөн кел iп жорамал да. Жас боксшы Алашқа танытты өз iн, Халықаралық көптеген додаларда. Үлкен спортқа келс iн деп «құйын» жаңа, Ұлы үш iн Аллаға сыйынды Ана. Жиырмасыншы ғасырдың соңғы жылы, Бекзат батыр толды енд i жиырмаға. Ел аманда, ата аман, ана аманда, Жеңiлуд i боксшы қалаған ба?! Олимп шыңы – батырдың көздеген i, Сиднейдег i өтет iн аламанда. Ел намысын ойлады құлқын демей, Отан қамын ойлады мүлк iм демей. Олимпиада алтынын аламын деп, Дайындалды Бекзат ер күн-түн демей. Алтын алам, жеңем деп т iстенед i, Осы оған алапат күш беред i. Ұшар күн i Сиднейге Ұйықтап жатып, Батырымыз ғажайып түс көред i. Дулығасы, қолғабы сайланады, Қанжығасы батырдың майланады. Ақ шапанды ақсақал Жеңес iң деп, – Аян бер iп, көңiл i жайланады. Анасына айтты ер: «Көн iңiздер, Алтын медаль қоржында сен iңiздер. Алла үй iнде жет i рет Құран оқып, Жет i адамға садақа бер iңiздер». Сақтамасаң мұндайда тиынды үйде, Жомарттыққа Жаратқан сүй iнбей ме?! Олимпиада алтынын аламын деп, Жас боксшы аттанды Сиднейге. Жеңем iн деп уәдес iн берд i Бекзат, Қайратына, күш iне сенд i Бекзат. Шығу үш iн финалға Қиналмастан, Қарсыластың төртеу iн жеңд i Бекзат. Бел iн бекем түй iнер, буар iскер, Кей iн жақсы нәтиже туар iстен. Ал, финалда кездест i боксшымыз, Америка ұланы Хуареспен. Ек i арлан б iр-б iр iн «сүзе» мықты, Дода соңын үм iт iн үзе күтт i. Чемпионы әлемн iң Қазақ ұлы – Ер Бекзатқа финалда т iзе бүкт i! Көкей iнде талайдың жатталды анық, Жатты оны дос танып, жаттар танып. Елд iң туын көтерд i, Сей iлханның Кенже ұлы – ер Бекзат Саттарханов! V. Соңғы сөз Тамсанды әлем Алаштың бөр iс iне, Таңдай қағып, сүйс iнд i ер iс iне. Күлл i қазақ даласы қуанды енд i, Жиырма жасар ж iг iтт iң жеңiс iне. Жастық шығар көңiлд iң жел iккен i, Сымбатты ед i, жас ед i, көр iкт i ед i. Бойжеткендер батырға ғашық болып, Бозбалалар Бекзатқа ел iктед i. Әлдеқашан өзгерт iп шеш iлгенд i, Ес iм жайлы күтпеген шеш iм келд i. атааналар ырымдап, Жаңа туған Ұлдарына «Бекзат» деп ес iм берд i. Ағаңа ұқса, еңбек ет, босқа тұрма, Деп айтатын болды енд i жасқа тұлға. Қазақ үш iн боксшы Бекзатымыз, Жас батырдан айналды хас батырға. Ұзақ ғұмыр жазмышқа жазылмады, Б iзд iң қолда емес қой жазылмағы… Б iрақ тағдыр iстейд i өз б iлген iн, Бұл қуаныш ұзаққа созылмады. Тым кеш сыйын кейб iреу ұсынады, Кетт i ұшып қолыңнан құсың ән i… Көп ұзамай Тем iрлан тас жолында, Қайран батыр апатқа ұшырады. Тұлпар ед i аламан дүб iрдег i, Өз көл iг i денес iн т iл iмдед i. Соңғы сөз iн айтуға айқайлап б iр, Шама келмей, ес iл ер күб iрлед i: «Талай өткел, асудан ассам деп ем, Зұлымдардың кеудес iн бассам деп ем. Отанымның, тәуелс iз Қазақстанның, Дамуына зор үлес қоссам деп ем. Сәйгүл iктей бәйгеде желсем деп ем, Iзг iл iкт iң көш iне ерсем деп ем. отанана, ел iмн iң алдындағы, Борышымды атқарып өлсем деп ем. Халқым, разы боларсың еңбег iме, Аз да болса, разы бол берген iме. Осы-ақ болды, қайтей iн, бұйырғаны, Осы-ақ болды қолымнан келген i де. Ауыр сында сынбаңдар, жасымаңдар, Және үлкен жеңiсте тасымаңдар. Ел намысын тапсырдым сендерге енд i, Отан саған аманат, жас ұландар!» Мұратына көздеген жетт i батыр, Уағдасын орындап кетт i батыр. «Қош, Отаным! Қош, әке! Қош, анашым!», Осыны айтып, үз iл iп кетт i батыр. бекзатарман Күн күрк iреп, аспан да тұрды азалы, Жаңбыр болып төг iлд i жыр-қазалы. Жиырмасында Бекзатқа батыр болған, Жиырма жасар жас ақын жыр жазады. Өрекп iг iн, көңiл iм, өрекп iг iн, Сан өренн iң оятып зерект iг iн. Жиырмасында көрсет iп кетт i Бекзат, Қандай болу ж iг iтке керект iг iн. Кейб iреулер ұмытып терд i көптен, Қызықтарға өтк iнш i ерд i көптен. Жиырмаңда сен жүрс iң мақтан қуып, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Бәр iм iзге дарынды берд i көптен, Әттең, б iрақ адам аз өрл iк еткен. Жиырмаңда сен жүрс iң сауық iздеп, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Жүректерге батырлық, ерл iк ексе, Кетерде де «Ел iм!» деп шерл i кетсе. Қазақстан ұлы ел болмас па ед i, Жиырмасында бар ж iг iт ерл iк етсе?! Әр көктемде, әр жаз, күз, әр қысында, Еңбек етпей, бос жүрсе шалқысын ба?! Талай адам жүр б iрақ түк б iт iрмей, Жиырма түг iл қырқында, алпысында! Үлг i алайық Бекзаттан, үлг i алайық, Елге деген сез iммен нұрланайық! Аманатын бабаның орындар деп, Сен iм артып б iздерге жүр халайық. Қайраттанып, с iлк iн iп, ж iгерлен iп, Өн бойыма байлауым с iңер бер iк. Ел iм үш iн бек iнсем б iр ерл iкке, бекзатарман тұрады ж iгер бер iп… Алпамыс ФАЙЗОЛЛА, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-д iң журналистика факультет iн iң студент i. Алматы қаласы. kz Ең көп оқылған 1 Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын 2 Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын 3 Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын 4 Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын 5 Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын 0 пікір Үздік материалдар Жаңалықтар ҚазҰУ-жаһандық білім беру кеңістігіндегі көшбасшы Abai. kz 398 Мәдениет Мәдени мұраны қорғау – басты міндеттердің бірі Қанат Әбілқайыр 855 46 - сөз Поэзия мен прозада қатар қалам тербеген жазушы Ахметбек Кіршібай 1704 46 - сөз Тибет қалай Тәуелсіздігінен айырылды? Бейсенғазы Ұлықбек 2100 Әдебиет 9030 0 пікір 13 Сәуір, 2015 сағат 11:47 Жүрег iм елж iред i… Бекзатжанымды еске алған сайын сағынышым үдей түсед i. Жүрег iмн iң б iр түкп iр iнде құлыншағымның жарқын бейнес i мәңг i сақталып қалған. Мен iң Бекзатым халықтың Бекзатына айналып кеткел i қашан. Жыл сайын ұлымның туған күн i қарсаңында еске алу кештер iн ұйымдастырып, турнир өтк iзед i. Газеттер мен телеарналар ақпарат таратады. 4 сәу iр күн i облыстық «Оңтүст iк Қазақстан» газет iнде «Бекзат батыр» атты поэма жарияланды. Алпамыс Файзолла атты жиырма жастағы студент ж iг iтт iң 20 жасында ерл iк жасаған Бекзат ағасына арнаған шығармасы отағасы екеум iзд iң жүрег iм iзд i толқытып, көңiл iм iзд i босатты. Поэмада «Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген» деп айтқанындай, Бекзат бейб iт заманның батыры ед i ғой. Өйткен i, қаз iр елд iң, ұлттың мықтылығы соғыста емес, Олимпиада ойындарында айқындалып жүр емес пе? Алпамыс баламның поэмасындағы әрб iр тарау, әрб iр шумақтар қатты әсер етт i. Оның өм iрге келген i, бозбала, студент шағы, олимп би iг iн бағындырған сәт i, АҚШ спортшысын жеңiп, қуанған кез i әдем i суреттелген. Шумақтарды оқып отырып, кей сәттер iнде көздің жасына ер iк бер iп те алдым. Жасындай жарқырап, Олимпиада чемпионы атанған қағiлез баламның бұл дүниеде жоқ екен iне әл i күнге дей iн сенг iм келмейд i. Қайтем iз, Алланың бұйрығына шара бар ма? Ұлыма деген сағыныш мен iң ғана емес, Алаш баласының да санасында тұр екен. Батырын ұмытпайтын ел бар екен iне қуанып қалдым. Бекзатымның туған күн iн ескер iп, поэманы оқырманға ұсынған «Оңтүст iк Қазақстан» газет iн iң ұжымына, оның авторы Алпамыс балама аналық жүрег iммен алғысымды айтамын. Бекзаттың жолын жалғап, ел абыройын аспандататын саңлақтар көбейе берс iн! Мұны баласын сағынған ананың батасы деп б iл iңiздер. Поэма жүрег iмд i елж iретт i… Сырлыкүл САТТАРХАНОВА, Олимпиада чемпионы Бекзат Саттархановтың анасы. Түрк iстан қаласы. Дереккөзі: «Оңтүстік Қазақстан« газетінің ресми сайты 4 сәуір – қазақтың арда туған перзенттер iн iң б iр i, Сидней Олимпиадасының чемпионы Бекзат Саттархановтың туған күн i. Ұрпаққа, ұлтқа ұран болған ұл т iр i болғанда отыз беске толар ед i. Жиырмасында ерл iк жасаған Бекзаттай батыр ұлға бүг iн 20 жастағы жас ақын поэма арнап отыр. Күлб iлтелемей турасын айтайық, поэма көңiлден шықты. Және бұл туынды, құрметт i оқырман, с iздерд iң де талғамдарыңыздан табылады деген ойдамыз. Ендеше, жырдың өз iне кезек берел iк. Ана әлди i Шымырлатып өр намыс жас кеуден i, Көк iрег iн Ананың жас кернед i. Сексен iнш i Жыл, Ғасыр – Жиырмасыншы, Олимпиада өтуде Мәскеудег i. Нар ж iг iттер сын сәтте көр iнуде, Ел iн сүйген жүректер ег iлуде. Абыройын қазақтың арқалаған, Қонақбаев финалда жеңiлуде. Даламыздан сен жайлы ән ескес iн, Ерл iг iңмен ес iл ер әл i естес iң… Ана отыр телм iр iп экранға, Бес iктег i тербет iп нәрестес iн. Ер т iлег iн т iлед i нөп iр анда, Ақ ниет i айналып от ұранға. Шырылдайды сәби i, Ал Анасы Ест iмейд i – Назары экранда. «Ерл iк қана бабаңның iстеген i, Ел iңд i ойла сол саған күш беред i. Жеңiлуге ж iг iтт iң қақысы жоқ! Ұр! Ұр! Сер iк!» – деп Ана т iстенед i. Батыр деп жұрт есептер, санар қанша, Алауың да жанады жана алғанша. Атышулы қазақтың боксшысы, Сол б iр сында жеңiлд i, амал қанша. Жаратқаннан т iлег iн сұрады Ана, Көзд iң жасын ер iкс iз бұлады Ана. Бес iктег i төрт айлық Iңгәлаған Сәби iмен қосылып жылады Ана. Не жетед i Ананың әлди iне?! Жаратқанның сыйы ма әр үй iне. Жасын сүрт iп отырып, Бес iктег i Бес iк жырын шырқады сәби iне: Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат бөпем. Тербетед i бұл анаң. Аппағымсың, айдайым. Жылама, бөпем, жылама, Бес iк жырын айтайын. Күн i ертең-ақ, көкеш iм, Таудай ж iг iт боларсың. Ержеткен соң, бөпеш iм, Ағаңның кег iн аларсың. Ержеткен соң, Бекзатым, Бел iңд i бекем буарсың. Жай отындай жарқ еткен, Ағаңның жолын қуарсың. Қаймана қазақ, құлыным, Сен iменен мақтансын. Ел жадында ес iм iң, Ғасырлар бойы сақталсын. Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат, бөпем. Ұйықтай ғой, бөпем, ұйықтай ғой… II. Арман құшағында Толқыған-ды жүрег i аттай тулап, Тынши алмай, iш iнде жатпай шумақ. Уақыт ш iрк iн жүйр iк қой зымырандай, Өте шықты он бес жыл аттай зулап. Жанарына т iрл iкт iң мұңы тұнған, Қиындықтың жүз iне сыры тұнған. Ал Сырлыкүл ананың Әлдеқашан Сонау кезг i арманы ұмытылған. Оза шауып жасынан Бекзат дара, Озат болды құрбыда, жекжатта да. Сағат сайын, сәт сайын өспесе де, Алғыр болып ержетт i Бекзат бала. Көздер iнде ақыл мен зей iн молды, Халық күткен ғаламат кей iн болды… Мектеб iнде сабағын үзд iк оқып, Спортқа да Бекзат ұл бей iм болды. К iр iспекке бек iнд i «от iске» де, Жи i майып болатын оқыс дене. Он бес iнде қолына қолғап ки iп, Шұғылдана бастады бокспен де. Ешб iр iстен қиын деп жасымайтын, Күн тәрт iб iн ол ж iт i бақылайтын. Он шақырым жердег i спорт залға, Қайсар бала жүг iр iп қатынайтын. Төз iм қылып ұстаным, т iрег iн де, Жи i Алладан сұрайтын т iлег iн де. Сол бозбала шағында Бекзат ұлдың Арман оты лаулады жүрег iнде: «Есе бермей мен iмен таласқанға, Көп асқарда, көп шыңда, көп аспанда. Әнұранын қазақтың әуелетем, Көк байрақты көтерем көк аспанға! Ел i үш iн шайқасқан ер кешег i, Елд iң қамын жегенд i ер десед i. Бабаларым сек iлд i Белуардан Қан кешпейм iн, б iрақ та тер кешем iн! Алты алаштың намысын қорғап, күйген, Ағайыны сол үш iн қолдап, сүйген. Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген! Оқасы жоқ жанымды жайпаса мұң, Қараңмен де, ағыңмен шайқасамын! Айналайын, Отаным, Мен сен үш iн Батырларша рингте айқасамын!» III. Студентт iк шақ Бұлақтайын көңiл i тұнық болды, Кеудес iне өренн iң үм iт толды. Он сег iзге келгенде Бекзат батыр, Жұрт қызығар сымбатты ж iг iт болды. Ортасында от болып жалындады, Қарсы тұрар қарсылас табылмады. Шымкенттег i, Әуезов атындағы, Оқу орны оқуға қабылдады. Ауыр жүг iн көтер iп ар тасының, Алға сүйреп жүрет iн қор, пасығын… Студентт iк шағында Бекзат батыр, Мақтанышы боп жүрд i ортасының. Iздеген i осы боп аңсағаны, Дауысына өзгелер тамсанады. Отырыста, кештерде, думандарда, Гитарамен әдем i ән салады. Жас батырға кең пей iл, ашық қолы, Iштей тынып, сыртынан асық болып. Ақылды әр i иманды, дарынды ұлға, Талай ару жүрет iн ғашық болып. Асыл тект i халықтың ұрпағы ғой, Сол халықтың арайлы нұр таңы ғой. Сег iз қырлы, б iр сырлы Арыстан ұл – Бекзат батыр ж iг iтт iң сұлтаны ғой! IV. Көптен күткен сәт Арман, мұрат көкейден жоғалар ма?! Б iр кездег i жөн кел iп жорамал да. Жас боксшы Алашқа танытты өз iн, Халықаралық көптеген додаларда. Үлкен спортқа келс iн деп «құйын» жаңа, Ұлы үш iн Аллаға сыйынды Ана. Жиырмасыншы ғасырдың соңғы жылы, Бекзат батыр толды енд i жиырмаға. Ел аманда, ата аман, ана аманда, Жеңiлуд i боксшы қалаған ба?! Олимп шыңы – батырдың көздеген i, Сиднейдег i өтет iн аламанда. Ел намысын ойлады құлқын демей, Отан қамын ойлады мүлк iм демей. Олимпиада алтынын аламын деп, Дайындалды Бекзат ер күн-түн демей. Алтын алам, жеңем деп т iстенед i, Осы оған алапат күш беред i. Ұшар күн i Сиднейге Ұйықтап жатып, Батырымыз ғажайып түс көред i. Дулығасы, қолғабы сайланады, Қанжығасы батырдың майланады. Ақ шапанды ақсақал Жеңес iң деп, – Аян бер iп, көңiл i жайланады. Анасына айтты ер: «Көн iңiздер, Алтын медаль қоржында сен iңiздер. Алла үй iнде жет i рет Құран оқып, Жет i адамға садақа бер iңiздер». Сақтамасаң мұндайда тиынды үйде, Жомарттыққа Жаратқан сүй iнбей ме?! Олимпиада алтынын аламын деп, Жас боксшы аттанды Сиднейге. Жеңем iн деп уәдес iн берд i Бекзат, Қайратына, күш iне сенд i Бекзат. Шығу үш iн финалға Қиналмастан, Қарсыластың төртеу iн жеңд i Бекзат. Бел iн бекем түй iнер, буар iскер, Кей iн жақсы нәтиже туар iстен. Ал, финалда кездест i боксшымыз, Америка ұланы Хуареспен. Ек i арлан б iр-б iр iн «сүзе» мықты, Дода соңын үм iт iн үзе күтт i. Чемпионы әлемн iң Қазақ ұлы – Ер Бекзатқа финалда т iзе бүкт i! Көкей iнде талайдың жатталды анық, Жатты оны дос танып, жаттар танып. Елд iң туын көтерд i, Сей iлханның Кенже ұлы – ер Бекзат Саттарханов! V. Соңғы сөз Тамсанды әлем Алаштың бөр iс iне, Таңдай қағып, сүйс iнд i ер iс iне. Күлл i қазақ даласы қуанды енд i, Жиырма жасар ж iг iтт iң жеңiс iне. Жастық шығар көңiлд iң жел iккен i, Сымбатты ед i, жас ед i, көр iкт i ед i. Бойжеткендер батырға ғашық болып, Бозбалалар Бекзатқа ел iктед i. Әлдеқашан өзгерт iп шеш iлгенд i, Ес iм жайлы күтпеген шеш iм келд i. атааналар ырымдап, Жаңа туған Ұлдарына «Бекзат» деп ес iм берд i. Ағаңа ұқса, еңбек ет, босқа тұрма, Деп айтатын болды енд i жасқа тұлға. Қазақ үш iн боксшы Бекзатымыз, Жас батырдан айналды хас батырға. Ұзақ ғұмыр жазмышқа жазылмады, Б iзд iң қолда емес қой жазылмағы… Б iрақ тағдыр iстейд i өз б iлген iн, Бұл қуаныш ұзаққа созылмады. Тым кеш сыйын кейб iреу ұсынады, Кетт i ұшып қолыңнан құсың ән i… Көп ұзамай Тем iрлан тас жолында, Қайран батыр апатқа ұшырады. Тұлпар ед i аламан дүб iрдег i, Өз көл iг i денес iн т iл iмдед i. Соңғы сөз iн айтуға айқайлап б iр, Шама келмей, ес iл ер күб iрлед i: «Талай өткел, асудан ассам деп ем, Зұлымдардың кеудес iн бассам деп ем. Отанымның, тәуелс iз Қазақстанның, Дамуына зор үлес қоссам деп ем. Сәйгүл iктей бәйгеде желсем деп ем, Iзг iл iкт iң көш iне ерсем деп ем. отанана, ел iмн iң алдындағы, Борышымды атқарып өлсем деп ем. Халқым, разы боларсың еңбег iме, Аз да болса, разы бол берген iме. Осы-ақ болды, қайтей iн, бұйырғаны, Осы-ақ болды қолымнан келген i де. Ауыр сында сынбаңдар, жасымаңдар, Және үлкен жеңiсте тасымаңдар. Ел намысын тапсырдым сендерге енд i, Отан саған аманат, жас ұландар!» Мұратына көздеген жетт i батыр, Уағдасын орындап кетт i батыр. «Қош, Отаным! Қош, әке! Қош, анашым!», Осыны айтып, үз iл iп кетт i батыр. бекзатарман Күн күрк iреп, аспан да тұрды азалы, Жаңбыр болып төг iлд i жыр-қазалы. Жиырмасында Бекзатқа батыр болған, Жиырма жасар жас ақын жыр жазады. Өрекп iг iн, көңiл iм, өрекп iг iн, Сан өренн iң оятып зерект iг iн. Жиырмасында көрсет iп кетт i Бекзат, Қандай болу ж iг iтке керект iг iн. Кейб iреулер ұмытып терд i көптен, Қызықтарға өтк iнш i ерд i көптен. Жиырмаңда сен жүрс iң мақтан қуып, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Бәр iм iзге дарынды берд i көптен, Әттең, б iрақ адам аз өрл iк еткен. Жиырмаңда сен жүрс iң сауық iздеп, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Жүректерге батырлық, ерл iк ексе, Кетерде де «Ел iм!» деп шерл i кетсе. Қазақстан ұлы ел болмас па ед i, Жиырмасында бар ж iг iт ерл iк етсе?! Әр көктемде, әр жаз, күз, әр қысында, Еңбек етпей, бос жүрсе шалқысын ба?! Талай адам жүр б iрақ түк б iт iрмей, Жиырма түг iл қырқында, алпысында! Үлг i алайық Бекзаттан, үлг i алайық, Елге деген сез iммен нұрланайық! Аманатын бабаның орындар деп, Сен iм артып б iздерге жүр халайық. Қайраттанып, с iлк iн iп, ж iгерлен iп, Өн бойыма байлауым с iңер бер iк. Ел iм үш iн бек iнсем б iр ерл iкке, бекзатарман тұрады ж iгер бер iп… Алпамыс ФАЙЗОЛЛА, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-д iң журналистика факультет iн iң студент i. Алматы қаласы. kz Ең көп оқылған 1 Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын 2 Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын 3 Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын 4 Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын 5 Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын Әдебиет 9030 0 пікір 13 Сәуір, 2015 сағат 11:47 Жүрег iм елж iред i… Бекзатжанымды еске алған сайын сағынышым үдей түсед i. Жүрег iмн iң б iр түкп iр iнде құлыншағымның жарқын бейнес i мәңг i сақталып қалған. Мен iң Бекзатым халықтың Бекзатына айналып кеткел i қашан. Жыл сайын ұлымның туған күн i қарсаңында еске алу кештер iн ұйымдастырып, турнир өтк iзед i. Газеттер мен телеарналар ақпарат таратады. 4 сәу iр күн i облыстық «Оңтүст iк Қазақстан» газет iнде «Бекзат батыр» атты поэма жарияланды. Алпамыс Файзолла атты жиырма жастағы студент ж iг iтт iң 20 жасында ерл iк жасаған Бекзат ағасына арнаған шығармасы отағасы екеум iзд iң жүрег iм iзд i толқытып, көңiл iм iзд i босатты. Поэмада «Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген» деп айтқанындай, Бекзат бейб iт заманның батыры ед i ғой. Өйткен i, қаз iр елд iң, ұлттың мықтылығы соғыста емес, Олимпиада ойындарында айқындалып жүр емес пе? Алпамыс баламның поэмасындағы әрб iр тарау, әрб iр шумақтар қатты әсер етт i. Оның өм iрге келген i, бозбала, студент шағы, олимп би iг iн бағындырған сәт i, АҚШ спортшысын жеңiп, қуанған кез i әдем i суреттелген. Шумақтарды оқып отырып, кей сәттер iнде көздің жасына ер iк бер iп те алдым. Жасындай жарқырап, Олимпиада чемпионы атанған қағiлез баламның бұл дүниеде жоқ екен iне әл i күнге дей iн сенг iм келмейд i. Қайтем iз, Алланың бұйрығына шара бар ма? Ұлыма деген сағыныш мен iң ғана емес, Алаш баласының да санасында тұр екен. Батырын ұмытпайтын ел бар екен iне қуанып қалдым. Бекзатымның туған күн iн ескер iп, поэманы оқырманға ұсынған «Оңтүст iк Қазақстан» газет iн iң ұжымына, оның авторы Алпамыс балама аналық жүрег iммен алғысымды айтамын. Бекзаттың жолын жалғап, ел абыройын аспандататын саңлақтар көбейе берс iн! Мұны баласын сағынған ананың батасы деп б iл iңiздер. Поэма жүрег iмд i елж iретт i… Сырлыкүл САТТАРХАНОВА, Олимпиада чемпионы Бекзат Саттархановтың анасы. Түрк iстан қаласы. Дереккөзі: «Оңтүстік Қазақстан« газетінің ресми сайты 4 сәуір – қазақтың арда туған перзенттер iн iң б iр i, Сидней Олимпиадасының чемпионы Бекзат Саттархановтың туған күн i. Ұрпаққа, ұлтқа ұран болған ұл т iр i болғанда отыз беске толар ед i. Жиырмасында ерл iк жасаған Бекзаттай батыр ұлға бүг iн 20 жастағы жас ақын поэма арнап отыр. Күлб iлтелемей турасын айтайық, поэма көңiлден шықты. Және бұл туынды, құрметт i оқырман, с iздерд iң де талғамдарыңыздан табылады деген ойдамыз. Ендеше, жырдың өз iне кезек берел iк. Ана әлди i Шымырлатып өр намыс жас кеуден i, Көк iрег iн Ананың жас кернед i. Сексен iнш i Жыл, Ғасыр – Жиырмасыншы, Олимпиада өтуде Мәскеудег i. Нар ж iг iттер сын сәтте көр iнуде, Ел iн сүйген жүректер ег iлуде. Абыройын қазақтың арқалаған, Қонақбаев финалда жеңiлуде. Даламыздан сен жайлы ән ескес iн, Ерл iг iңмен ес iл ер әл i естес iң… Ана отыр телм iр iп экранға, Бес iктег i тербет iп нәрестес iн. Ер т iлег iн т iлед i нөп iр анда, Ақ ниет i айналып от ұранға. Шырылдайды сәби i, Ал Анасы Ест iмейд i – Назары экранда. «Ерл iк қана бабаңның iстеген i, Ел iңд i ойла сол саған күш беред i. Жеңiлуге ж iг iтт iң қақысы жоқ! Ұр! Ұр! Сер iк!» – деп Ана т iстенед i. Батыр деп жұрт есептер, санар қанша, Алауың да жанады жана алғанша. Атышулы қазақтың боксшысы, Сол б iр сында жеңiлд i, амал қанша. Жаратқаннан т iлег iн сұрады Ана, Көзд iң жасын ер iкс iз бұлады Ана. Бес iктег i төрт айлық Iңгәлаған Сәби iмен қосылып жылады Ана. Не жетед i Ананың әлди iне?! Жаратқанның сыйы ма әр үй iне. Жасын сүрт iп отырып, Бес iктег i Бес iк жырын шырқады сәби iне: Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат бөпем. Тербетед i бұл анаң. Аппағымсың, айдайым. Жылама, бөпем, жылама, Бес iк жырын айтайын. Күн i ертең-ақ, көкеш iм, Таудай ж iг iт боларсың. Ержеткен соң, бөпеш iм, Ағаңның кег iн аларсың. Ержеткен соң, Бекзатым, Бел iңд i бекем буарсың. Жай отындай жарқ еткен, Ағаңның жолын қуарсың. Қаймана қазақ, құлыным, Сен iменен мақтансын. Ел жадында ес iм iң, Ғасырлар бойы сақталсын. Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат, бөпем. Ұйықтай ғой, бөпем, ұйықтай ғой… II. Арман құшағында Толқыған-ды жүрег i аттай тулап, Тынши алмай, iш iнде жатпай шумақ. Уақыт ш iрк iн жүйр iк қой зымырандай, Өте шықты он бес жыл аттай зулап. Жанарына т iрл iкт iң мұңы тұнған, Қиындықтың жүз iне сыры тұнған. Ал Сырлыкүл ананың Әлдеқашан Сонау кезг i арманы ұмытылған. Оза шауып жасынан Бекзат дара, Озат болды құрбыда, жекжатта да. Сағат сайын, сәт сайын өспесе де, Алғыр болып ержетт i Бекзат бала. Көздер iнде ақыл мен зей iн молды, Халық күткен ғаламат кей iн болды… Мектеб iнде сабағын үзд iк оқып, Спортқа да Бекзат ұл бей iм болды. К iр iспекке бек iнд i «от iске» де, Жи i майып болатын оқыс дене. Он бес iнде қолына қолғап ки iп, Шұғылдана бастады бокспен де. Ешб iр iстен қиын деп жасымайтын, Күн тәрт iб iн ол ж iт i бақылайтын. Он шақырым жердег i спорт залға, Қайсар бала жүг iр iп қатынайтын. Төз iм қылып ұстаным, т iрег iн де, Жи i Алладан сұрайтын т iлег iн де. Сол бозбала шағында Бекзат ұлдың Арман оты лаулады жүрег iнде: «Есе бермей мен iмен таласқанға, Көп асқарда, көп шыңда, көп аспанда. Әнұранын қазақтың әуелетем, Көк байрақты көтерем көк аспанға! Ел i үш iн шайқасқан ер кешег i, Елд iң қамын жегенд i ер десед i. Бабаларым сек iлд i Белуардан Қан кешпейм iн, б iрақ та тер кешем iн! Алты алаштың намысын қорғап, күйген, Ағайыны сол үш iн қолдап, сүйген. Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген! Оқасы жоқ жанымды жайпаса мұң, Қараңмен де, ағыңмен шайқасамын! Айналайын, Отаным, Мен сен үш iн Батырларша рингте айқасамын!» III. Студентт iк шақ Бұлақтайын көңiл i тұнық болды, Кеудес iне өренн iң үм iт толды. Он сег iзге келгенде Бекзат батыр, Жұрт қызығар сымбатты ж iг iт болды. Ортасында от болып жалындады, Қарсы тұрар қарсылас табылмады. Шымкенттег i, Әуезов атындағы, Оқу орны оқуға қабылдады. Ауыр жүг iн көтер iп ар тасының, Алға сүйреп жүрет iн қор, пасығын… Студентт iк шағында Бекзат батыр, Мақтанышы боп жүрд i ортасының. Iздеген i осы боп аңсағаны, Дауысына өзгелер тамсанады. Отырыста, кештерде, думандарда, Гитарамен әдем i ән салады. Жас батырға кең пей iл, ашық қолы, Iштей тынып, сыртынан асық болып. Ақылды әр i иманды, дарынды ұлға, Талай ару жүрет iн ғашық болып. Асыл тект i халықтың ұрпағы ғой, Сол халықтың арайлы нұр таңы ғой. Сег iз қырлы, б iр сырлы Арыстан ұл – Бекзат батыр ж iг iтт iң сұлтаны ғой! IV. Көптен күткен сәт Арман, мұрат көкейден жоғалар ма?! Б iр кездег i жөн кел iп жорамал да. Жас боксшы Алашқа танытты өз iн, Халықаралық көптеген додаларда. Үлкен спортқа келс iн деп «құйын» жаңа, Ұлы үш iн Аллаға сыйынды Ана. Жиырмасыншы ғасырдың соңғы жылы, Бекзат батыр толды енд i жиырмаға. Ел аманда, ата аман, ана аманда, Жеңiлуд i боксшы қалаған ба?! Олимп шыңы – батырдың көздеген i, Сиднейдег i өтет iн аламанда. Ел намысын ойлады құлқын демей, Отан қамын ойлады мүлк iм демей. Олимпиада алтынын аламын деп, Дайындалды Бекзат ер күн-түн демей. Алтын алам, жеңем деп т iстенед i, Осы оған алапат күш беред i. Ұшар күн i Сиднейге Ұйықтап жатып, Батырымыз ғажайып түс көред i. Дулығасы, қолғабы сайланады, Қанжығасы батырдың майланады. Ақ шапанды ақсақал Жеңес iң деп, – Аян бер iп, көңiл i жайланады. Анасына айтты ер: «Көн iңiздер, Алтын медаль қоржында сен iңiздер. Алла үй iнде жет i рет Құран оқып, Жет i адамға садақа бер iңiздер». Сақтамасаң мұндайда тиынды үйде, Жомарттыққа Жаратқан сүй iнбей ме?! Олимпиада алтынын аламын деп, Жас боксшы аттанды Сиднейге. Жеңем iн деп уәдес iн берд i Бекзат, Қайратына, күш iне сенд i Бекзат. Шығу үш iн финалға Қиналмастан, Қарсыластың төртеу iн жеңд i Бекзат. Бел iн бекем түй iнер, буар iскер, Кей iн жақсы нәтиже туар iстен. Ал, финалда кездест i боксшымыз, Америка ұланы Хуареспен. Ек i арлан б iр-б iр iн «сүзе» мықты, Дода соңын үм iт iн үзе күтт i. Чемпионы әлемн iң Қазақ ұлы – Ер Бекзатқа финалда т iзе бүкт i! Көкей iнде талайдың жатталды анық, Жатты оны дос танып, жаттар танып. Елд iң туын көтерд i, Сей iлханның Кенже ұлы – ер Бекзат Саттарханов! V. Соңғы сөз Тамсанды әлем Алаштың бөр iс iне, Таңдай қағып, сүйс iнд i ер iс iне. Күлл i қазақ даласы қуанды енд i, Жиырма жасар ж iг iтт iң жеңiс iне. Жастық шығар көңiлд iң жел iккен i, Сымбатты ед i, жас ед i, көр iкт i ед i. Бойжеткендер батырға ғашық болып, Бозбалалар Бекзатқа ел iктед i. Әлдеқашан өзгерт iп шеш iлгенд i, Ес iм жайлы күтпеген шеш iм келд i. атааналар ырымдап, Жаңа туған Ұлдарына «Бекзат» деп ес iм берд i. Ағаңа ұқса, еңбек ет, босқа тұрма, Деп айтатын болды енд i жасқа тұлға. Қазақ үш iн боксшы Бекзатымыз, Жас батырдан айналды хас батырға. Ұзақ ғұмыр жазмышқа жазылмады, Б iзд iң қолда емес қой жазылмағы… Б iрақ тағдыр iстейд i өз б iлген iн, Бұл қуаныш ұзаққа созылмады. Тым кеш сыйын кейб iреу ұсынады, Кетт i ұшып қолыңнан құсың ән i… Көп ұзамай Тем iрлан тас жолында, Қайран батыр апатқа ұшырады. Тұлпар ед i аламан дүб iрдег i, Өз көл iг i денес iн т iл iмдед i. Соңғы сөз iн айтуға айқайлап б iр, Шама келмей, ес iл ер күб iрлед i: «Талай өткел, асудан ассам деп ем, Зұлымдардың кеудес iн бассам деп ем. Отанымның, тәуелс iз Қазақстанның, Дамуына зор үлес қоссам деп ем. Сәйгүл iктей бәйгеде желсем деп ем, Iзг iл iкт iң көш iне ерсем деп ем. отанана, ел iмн iң алдындағы, Борышымды атқарып өлсем деп ем. Халқым, разы боларсың еңбег iме, Аз да болса, разы бол берген iме. Осы-ақ болды, қайтей iн, бұйырғаны, Осы-ақ болды қолымнан келген i де. Ауыр сында сынбаңдар, жасымаңдар, Және үлкен жеңiсте тасымаңдар. Ел намысын тапсырдым сендерге енд i, Отан саған аманат, жас ұландар!» Мұратына көздеген жетт i батыр, Уағдасын орындап кетт i батыр. «Қош, Отаным! Қош, әке! Қош, анашым!», Осыны айтып, үз iл iп кетт i батыр. бекзатарман Күн күрк iреп, аспан да тұрды азалы, Жаңбыр болып төг iлд i жыр-қазалы. Жиырмасында Бекзатқа батыр болған, Жиырма жасар жас ақын жыр жазады. Өрекп iг iн, көңiл iм, өрекп iг iн, Сан өренн iң оятып зерект iг iн. Жиырмасында көрсет iп кетт i Бекзат, Қандай болу ж iг iтке керект iг iн. Кейб iреулер ұмытып терд i көптен, Қызықтарға өтк iнш i ерд i көптен. Жиырмаңда сен жүрс iң мақтан қуып, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Бәр iм iзге дарынды берд i көптен, Әттең, б iрақ адам аз өрл iк еткен. Жиырмаңда сен жүрс iң сауық iздеп, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Жүректерге батырлық, ерл iк ексе, Кетерде де «Ел iм!» деп шерл i кетсе. Қазақстан ұлы ел болмас па ед i, Жиырмасында бар ж iг iт ерл iк етсе?! Әр көктемде, әр жаз, күз, әр қысында, Еңбек етпей, бос жүрсе шалқысын ба?! Талай адам жүр б iрақ түк б iт iрмей, Жиырма түг iл қырқында, алпысында! Үлг i алайық Бекзаттан, үлг i алайық, Елге деген сез iммен нұрланайық! Аманатын бабаның орындар деп, Сен iм артып б iздерге жүр халайық. Қайраттанып, с iлк iн iп, ж iгерлен iп, Өн бойыма байлауым с iңер бер iк. Ел iм үш iн бек iнсем б iр ерл iкке, бекзатарман тұрады ж iгер бер iп… Алпамыс ФАЙЗОЛЛА, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-д iң журналистика факультет iн iң студент i. Алматы қаласы. kz Ең көп оқылған 1 Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын 2 Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын 3 Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын 4 Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын 5 Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын Әдебиет 9030 0 пікір 13 Сәуір, 2015 сағат 11:47 Жүрег iм елж iред i… Бекзатжанымды еске алған сайын сағынышым үдей түсед i. Жүрег iмн iң б iр түкп iр iнде құлыншағымның жарқын бейнес i мәңг i сақталып қалған. Мен iң Бекзатым халықтың Бекзатына айналып кеткел i қашан. Жыл сайын ұлымның туған күн i қарсаңында еске алу кештер iн ұйымдастырып, турнир өтк iзед i. Газеттер мен телеарналар ақпарат таратады. 4 сәу iр күн i облыстық «Оңтүст iк Қазақстан» газет iнде «Бекзат батыр» атты поэма жарияланды. Алпамыс Файзолла атты жиырма жастағы студент ж iг iтт iң 20 жасында ерл iк жасаған Бекзат ағасына арнаған шығармасы отағасы екеум iзд iң жүрег iм iзд i толқытып, көңiл iм iзд i босатты. Поэмада «Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген» деп айтқанындай, Бекзат бейб iт заманның батыры ед i ғой. Өйткен i, қаз iр елд iң, ұлттың мықтылығы соғыста емес, Олимпиада ойындарында айқындалып жүр емес пе? Алпамыс баламның поэмасындағы әрб iр тарау, әрб iр шумақтар қатты әсер етт i. Оның өм iрге келген i, бозбала, студент шағы, олимп би iг iн бағындырған сәт i, АҚШ спортшысын жеңiп, қуанған кез i әдем i суреттелген. Шумақтарды оқып отырып, кей сәттер iнде көздің жасына ер iк бер iп те алдым. Жасындай жарқырап, Олимпиада чемпионы атанған қағiлез баламның бұл дүниеде жоқ екен iне әл i күнге дей iн сенг iм келмейд i. Қайтем iз, Алланың бұйрығына шара бар ма? Ұлыма деген сағыныш мен iң ғана емес, Алаш баласының да санасында тұр екен. Батырын ұмытпайтын ел бар екен iне қуанып қалдым. Бекзатымның туған күн iн ескер iп, поэманы оқырманға ұсынған «Оңтүст iк Қазақстан» газет iн iң ұжымына, оның авторы Алпамыс балама аналық жүрег iммен алғысымды айтамын. Бекзаттың жолын жалғап, ел абыройын аспандататын саңлақтар көбейе берс iн! Мұны баласын сағынған ананың батасы деп б iл iңiздер. Поэма жүрег iмд i елж iретт i… Сырлыкүл САТТАРХАНОВА, Олимпиада чемпионы Бекзат Саттархановтың анасы. Түрк iстан қаласы. Дереккөзі: «Оңтүстік Қазақстан« газетінің ресми сайты 4 сәуір – қазақтың арда туған перзенттер iн iң б iр i, Сидней Олимпиадасының чемпионы Бекзат Саттархановтың туған күн i. Ұрпаққа, ұлтқа ұран болған ұл т iр i болғанда отыз беске толар ед i. Жиырмасында ерл iк жасаған Бекзаттай батыр ұлға бүг iн 20 жастағы жас ақын поэма арнап отыр. Күлб iлтелемей турасын айтайық, поэма көңiлден шықты. Және бұл туынды, құрметт i оқырман, с iздерд iң де талғамдарыңыздан табылады деген ойдамыз. Ендеше, жырдың өз iне кезек берел iк. Ана әлди i Шымырлатып өр намыс жас кеуден i, Көк iрег iн Ананың жас кернед i. Сексен iнш i Жыл, Ғасыр – Жиырмасыншы, Олимпиада өтуде Мәскеудег i. Нар ж iг iттер сын сәтте көр iнуде, Ел iн сүйген жүректер ег iлуде. Абыройын қазақтың арқалаған, Қонақбаев финалда жеңiлуде. Даламыздан сен жайлы ән ескес iн, Ерл iг iңмен ес iл ер әл i естес iң… Ана отыр телм iр iп экранға, Бес iктег i тербет iп нәрестес iн. Ер т iлег iн т iлед i нөп iр анда, Ақ ниет i айналып от ұранға. Шырылдайды сәби i, Ал Анасы Ест iмейд i – Назары экранда. «Ерл iк қана бабаңның iстеген i, Ел iңд i ойла сол саған күш беред i. Жеңiлуге ж iг iтт iң қақысы жоқ! Ұр! Ұр! Сер iк!» – деп Ана т iстенед i. Батыр деп жұрт есептер, санар қанша, Алауың да жанады жана алғанша. Атышулы қазақтың боксшысы, Сол б iр сында жеңiлд i, амал қанша. Жаратқаннан т iлег iн сұрады Ана, Көзд iң жасын ер iкс iз бұлады Ана. Бес iктег i төрт айлық Iңгәлаған Сәби iмен қосылып жылады Ана. Не жетед i Ананың әлди iне?! Жаратқанның сыйы ма әр үй iне. Жасын сүрт iп отырып, Бес iктег i Бес iк жырын шырқады сәби iне: Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат бөпем. Тербетед i бұл анаң. Аппағымсың, айдайым. Жылама, бөпем, жылама, Бес iк жырын айтайын. Күн i ертең-ақ, көкеш iм, Таудай ж iг iт боларсың. Ержеткен соң, бөпеш iм, Ағаңның кег iн аларсың. Ержеткен соң, Бекзатым, Бел iңд i бекем буарсың. Жай отындай жарқ еткен, Ағаңның жолын қуарсың. Қаймана қазақ, құлыным, Сен iменен мақтансын. Ел жадында ес iм iң, Ғасырлар бойы сақталсын. Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат, бөпем. Ұйықтай ғой, бөпем, ұйықтай ғой… II. Арман құшағында Толқыған-ды жүрег i аттай тулап, Тынши алмай, iш iнде жатпай шумақ. Уақыт ш iрк iн жүйр iк қой зымырандай, Өте шықты он бес жыл аттай зулап. Жанарына т iрл iкт iң мұңы тұнған, Қиындықтың жүз iне сыры тұнған. Ал Сырлыкүл ананың Әлдеқашан Сонау кезг i арманы ұмытылған. Оза шауып жасынан Бекзат дара, Озат болды құрбыда, жекжатта да. Сағат сайын, сәт сайын өспесе де, Алғыр болып ержетт i Бекзат бала. Көздер iнде ақыл мен зей iн молды, Халық күткен ғаламат кей iн болды… Мектеб iнде сабағын үзд iк оқып, Спортқа да Бекзат ұл бей iм болды. К iр iспекке бек iнд i «от iске» де, Жи i майып болатын оқыс дене. Он бес iнде қолына қолғап ки iп, Шұғылдана бастады бокспен де. Ешб iр iстен қиын деп жасымайтын, Күн тәрт iб iн ол ж iт i бақылайтын. Он шақырым жердег i спорт залға, Қайсар бала жүг iр iп қатынайтын. Төз iм қылып ұстаным, т iрег iн де, Жи i Алладан сұрайтын т iлег iн де. Сол бозбала шағында Бекзат ұлдың Арман оты лаулады жүрег iнде: «Есе бермей мен iмен таласқанға, Көп асқарда, көп шыңда, көп аспанда. Әнұранын қазақтың әуелетем, Көк байрақты көтерем көк аспанға! Ел i үш iн шайқасқан ер кешег i, Елд iң қамын жегенд i ер десед i. Бабаларым сек iлд i Белуардан Қан кешпейм iн, б iрақ та тер кешем iн! Алты алаштың намысын қорғап, күйген, Ағайыны сол үш iн қолдап, сүйген. Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген! Оқасы жоқ жанымды жайпаса мұң, Қараңмен де, ағыңмен шайқасамын! Айналайын, Отаным, Мен сен үш iн Батырларша рингте айқасамын!» III. Студентт iк шақ Бұлақтайын көңiл i тұнық болды, Кеудес iне өренн iң үм iт толды. Он сег iзге келгенде Бекзат батыр, Жұрт қызығар сымбатты ж iг iт болды. Ортасында от болып жалындады, Қарсы тұрар қарсылас табылмады. Шымкенттег i, Әуезов атындағы, Оқу орны оқуға қабылдады. Ауыр жүг iн көтер iп ар тасының, Алға сүйреп жүрет iн қор, пасығын… Студентт iк шағында Бекзат батыр, Мақтанышы боп жүрд i ортасының. Iздеген i осы боп аңсағаны, Дауысына өзгелер тамсанады. Отырыста, кештерде, думандарда, Гитарамен әдем i ән салады. Жас батырға кең пей iл, ашық қолы, Iштей тынып, сыртынан асық болып. Ақылды әр i иманды, дарынды ұлға, Талай ару жүрет iн ғашық болып. Асыл тект i халықтың ұрпағы ғой, Сол халықтың арайлы нұр таңы ғой. Сег iз қырлы, б iр сырлы Арыстан ұл – Бекзат батыр ж iг iтт iң сұлтаны ғой! IV. Көптен күткен сәт Арман, мұрат көкейден жоғалар ма?! Б iр кездег i жөн кел iп жорамал да. Жас боксшы Алашқа танытты өз iн, Халықаралық көптеген додаларда. Үлкен спортқа келс iн деп «құйын» жаңа, Ұлы үш iн Аллаға сыйынды Ана. Жиырмасыншы ғасырдың соңғы жылы, Бекзат батыр толды енд i жиырмаға. Ел аманда, ата аман, ана аманда, Жеңiлуд i боксшы қалаған ба?! Олимп шыңы – батырдың көздеген i, Сиднейдег i өтет iн аламанда. Ел намысын ойлады құлқын демей, Отан қамын ойлады мүлк iм демей. Олимпиада алтынын аламын деп, Дайындалды Бекзат ер күн-түн демей. Алтын алам, жеңем деп т iстенед i, Осы оған алапат күш беред i. Ұшар күн i Сиднейге Ұйықтап жатып, Батырымыз ғажайып түс көред i. Дулығасы, қолғабы сайланады, Қанжығасы батырдың майланады. Ақ шапанды ақсақал Жеңес iң деп, – Аян бер iп, көңiл i жайланады. Анасына айтты ер: «Көн iңiздер, Алтын медаль қоржында сен iңiздер. Алла үй iнде жет i рет Құран оқып, Жет i адамға садақа бер iңiздер». Сақтамасаң мұндайда тиынды үйде, Жомарттыққа Жаратқан сүй iнбей ме?! Олимпиада алтынын аламын деп, Жас боксшы аттанды Сиднейге. Жеңем iн деп уәдес iн берд i Бекзат, Қайратына, күш iне сенд i Бекзат. Шығу үш iн финалға Қиналмастан, Қарсыластың төртеу iн жеңд i Бекзат. Бел iн бекем түй iнер, буар iскер, Кей iн жақсы нәтиже туар iстен. Ал, финалда кездест i боксшымыз, Америка ұланы Хуареспен. Ек i арлан б iр-б iр iн «сүзе» мықты, Дода соңын үм iт iн үзе күтт i. Чемпионы әлемн iң Қазақ ұлы – Ер Бекзатқа финалда т iзе бүкт i! Көкей iнде талайдың жатталды анық, Жатты оны дос танып, жаттар танып. Елд iң туын көтерд i, Сей iлханның Кенже ұлы – ер Бекзат Саттарханов! V. Соңғы сөз Тамсанды әлем Алаштың бөр iс iне, Таңдай қағып, сүйс iнд i ер iс iне. Күлл i қазақ даласы қуанды енд i, Жиырма жасар ж iг iтт iң жеңiс iне. Жастық шығар көңiлд iң жел iккен i, Сымбатты ед i, жас ед i, көр iкт i ед i. Бойжеткендер батырға ғашық болып, Бозбалалар Бекзатқа ел iктед i. Әлдеқашан өзгерт iп шеш iлгенд i, Ес iм жайлы күтпеген шеш iм келд i. атааналар ырымдап, Жаңа туған Ұлдарына «Бекзат» деп ес iм берд i. Ағаңа ұқса, еңбек ет, босқа тұрма, Деп айтатын болды енд i жасқа тұлға. Қазақ үш iн боксшы Бекзатымыз, Жас батырдан айналды хас батырға. Ұзақ ғұмыр жазмышқа жазылмады, Б iзд iң қолда емес қой жазылмағы… Б iрақ тағдыр iстейд i өз б iлген iн, Бұл қуаныш ұзаққа созылмады. Тым кеш сыйын кейб iреу ұсынады, Кетт i ұшып қолыңнан құсың ән i… Көп ұзамай Тем iрлан тас жолында, Қайран батыр апатқа ұшырады. Тұлпар ед i аламан дүб iрдег i, Өз көл iг i денес iн т iл iмдед i. Соңғы сөз iн айтуға айқайлап б iр, Шама келмей, ес iл ер күб iрлед i: «Талай өткел, асудан ассам деп ем, Зұлымдардың кеудес iн бассам деп ем. Отанымның, тәуелс iз Қазақстанның, Дамуына зор үлес қоссам деп ем. Сәйгүл iктей бәйгеде желсем деп ем, Iзг iл iкт iң көш iне ерсем деп ем. отанана, ел iмн iң алдындағы, Борышымды атқарып өлсем деп ем. Халқым, разы боларсың еңбег iме, Аз да болса, разы бол берген iме. Осы-ақ болды, қайтей iн, бұйырғаны, Осы-ақ болды қолымнан келген i де. Ауыр сында сынбаңдар, жасымаңдар, Және үлкен жеңiсте тасымаңдар. Ел намысын тапсырдым сендерге енд i, Отан саған аманат, жас ұландар!» Мұратына көздеген жетт i батыр, Уағдасын орындап кетт i батыр. «Қош, Отаным! Қош, әке! Қош, анашым!», Осыны айтып, үз iл iп кетт i батыр. бекзатарман Күн күрк iреп, аспан да тұрды азалы, Жаңбыр болып төг iлд i жыр-қазалы. Жиырмасында Бекзатқа батыр болған, Жиырма жасар жас ақын жыр жазады. Өрекп iг iн, көңiл iм, өрекп iг iн, Сан өренн iң оятып зерект iг iн. Жиырмасында көрсет iп кетт i Бекзат, Қандай болу ж iг iтке керект iг iн. Кейб iреулер ұмытып терд i көптен, Қызықтарға өтк iнш i ерд i көптен. Жиырмаңда сен жүрс iң мақтан қуып, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Бәр iм iзге дарынды берд i көптен, Әттең, б iрақ адам аз өрл iк еткен. Жиырмаңда сен жүрс iң сауық iздеп, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Жүректерге батырлық, ерл iк ексе, Кетерде де «Ел iм!» деп шерл i кетсе. Қазақстан ұлы ел болмас па ед i, Жиырмасында бар ж iг iт ерл iк етсе?! Әр көктемде, әр жаз, күз, әр қысында, Еңбек етпей, бос жүрсе шалқысын ба?! Талай адам жүр б iрақ түк б iт iрмей, Жиырма түг iл қырқында, алпысында! Үлг i алайық Бекзаттан, үлг i алайық, Елге деген сез iммен нұрланайық! Аманатын бабаның орындар деп, Сен iм артып б iздерге жүр халайық. Қайраттанып, с iлк iн iп, ж iгерлен iп, Өн бойыма байлауым с iңер бер iк. Ел iм үш iн бек iнсем б iр ерл iкке, бекзатарман тұрады ж iгер бер iп… Алпамыс ФАЙЗОЛЛА, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-д iң журналистика факультет iн iң студент i. Алматы қаласы. kz Ең көп оқылған 1 Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын 2 Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын 3 Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын 4 Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын 5 Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын Әдебиет 9030 0 пікір 13 Сәуір, 2015 сағат 11:47 Жүрег iм елж iред i… Бекзатжанымды еске алған сайын сағынышым үдей түсед i. Жүрег iмн iң б iр түкп iр iнде құлыншағымның жарқын бейнес i мәңг i сақталып қалған. Мен iң Бекзатым халықтың Бекзатына айналып кеткел i қашан. Жыл сайын ұлымның туған күн i қарсаңында еске алу кештер iн ұйымдастырып, турнир өтк iзед i. Газеттер мен телеарналар ақпарат таратады. 4 сәу iр күн i облыстық «Оңтүст iк Қазақстан» газет iнде «Бекзат батыр» атты поэма жарияланды. Алпамыс Файзолла атты жиырма жастағы студент ж iг iтт iң 20 жасында ерл iк жасаған Бекзат ағасына арнаған шығармасы отағасы екеум iзд iң жүрег iм iзд i толқытып, көңiл iм iзд i босатты. Поэмада «Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген» деп айтқанындай, Бекзат бейб iт заманның батыры ед i ғой. Өйткен i, қаз iр елд iң, ұлттың мықтылығы соғыста емес, Олимпиада ойындарында айқындалып жүр емес пе? Алпамыс баламның поэмасындағы әрб iр тарау, әрб iр шумақтар қатты әсер етт i. Оның өм iрге келген i, бозбала, студент шағы, олимп би iг iн бағындырған сәт i, АҚШ спортшысын жеңiп, қуанған кез i әдем i суреттелген. Шумақтарды оқып отырып, кей сәттер iнде көздің жасына ер iк бер iп те алдым. Жасындай жарқырап, Олимпиада чемпионы атанған қағiлез баламның бұл дүниеде жоқ екен iне әл i күнге дей iн сенг iм келмейд i. Қайтем iз, Алланың бұйрығына шара бар ма? Ұлыма деген сағыныш мен iң ғана емес, Алаш баласының да санасында тұр екен. Батырын ұмытпайтын ел бар екен iне қуанып қалдым. Бекзатымның туған күн iн ескер iп, поэманы оқырманға ұсынған «Оңтүст iк Қазақстан» газет iн iң ұжымына, оның авторы Алпамыс балама аналық жүрег iммен алғысымды айтамын. Бекзаттың жолын жалғап, ел абыройын аспандататын саңлақтар көбейе берс iн! Мұны баласын сағынған ананың батасы деп б iл iңiздер. Поэма жүрег iмд i елж iретт i… Сырлыкүл САТТАРХАНОВА, Олимпиада чемпионы Бекзат Саттархановтың анасы. Түрк iстан қаласы. Дереккөзі: «Оңтүстік Қазақстан« газетінің ресми сайты 4 сәуір – қазақтың арда туған перзенттер iн iң б iр i, Сидней Олимпиадасының чемпионы Бекзат Саттархановтың туған күн i. Ұрпаққа, ұлтқа ұран болған ұл т iр i болғанда отыз беске толар ед i. Жиырмасында ерл iк жасаған Бекзаттай батыр ұлға бүг iн 20 жастағы жас ақын поэма арнап отыр. Күлб iлтелемей турасын айтайық, поэма көңiлден шықты. Және бұл туынды, құрметт i оқырман, с iздерд iң де талғамдарыңыздан табылады деген ойдамыз. Ендеше, жырдың өз iне кезек берел iк. Ана әлди i Шымырлатып өр намыс жас кеуден i, Көк iрег iн Ананың жас кернед i. Сексен iнш i Жыл, Ғасыр – Жиырмасыншы, Олимпиада өтуде Мәскеудег i. Нар ж iг iттер сын сәтте көр iнуде, Ел iн сүйген жүректер ег iлуде. Абыройын қазақтың арқалаған, Қонақбаев финалда жеңiлуде. Даламыздан сен жайлы ән ескес iн, Ерл iг iңмен ес iл ер әл i естес iң… Ана отыр телм iр iп экранға, Бес iктег i тербет iп нәрестес iн. Ер т iлег iн т iлед i нөп iр анда, Ақ ниет i айналып от ұранға. Шырылдайды сәби i, Ал Анасы Ест iмейд i – Назары экранда. «Ерл iк қана бабаңның iстеген i, Ел iңд i ойла сол саған күш беред i. Жеңiлуге ж iг iтт iң қақысы жоқ! Ұр! Ұр! Сер iк!» – деп Ана т iстенед i. Батыр деп жұрт есептер, санар қанша, Алауың да жанады жана алғанша. Атышулы қазақтың боксшысы, Сол б iр сында жеңiлд i, амал қанша. Жаратқаннан т iлег iн сұрады Ана, Көзд iң жасын ер iкс iз бұлады Ана. Бес iктег i төрт айлық Iңгәлаған Сәби iмен қосылып жылады Ана. Не жетед i Ананың әлди iне?! Жаратқанның сыйы ма әр үй iне. Жасын сүрт iп отырып, Бес iктег i Бес iк жырын шырқады сәби iне: Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат бөпем. Тербетед i бұл анаң. Аппағымсың, айдайым. Жылама, бөпем, жылама, Бес iк жырын айтайын. Күн i ертең-ақ, көкеш iм, Таудай ж iг iт боларсың. Ержеткен соң, бөпеш iм, Ағаңның кег iн аларсың. Ержеткен соң, Бекзатым, Бел iңд i бекем буарсың. Жай отындай жарқ еткен, Ағаңның жолын қуарсың. Қаймана қазақ, құлыным, Сен iменен мақтансын. Ел жадында ес iм iң, Ғасырлар бойы сақталсын. Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат, бөпем. Ұйықтай ғой, бөпем, ұйықтай ғой… II. Арман құшағында Толқыған-ды жүрег i аттай тулап, Тынши алмай, iш iнде жатпай шумақ. Уақыт ш iрк iн жүйр iк қой зымырандай, Өте шықты он бес жыл аттай зулап. Жанарына т iрл iкт iң мұңы тұнған, Қиындықтың жүз iне сыры тұнған. Ал Сырлыкүл ананың Әлдеқашан Сонау кезг i арманы ұмытылған. Оза шауып жасынан Бекзат дара, Озат болды құрбыда, жекжатта да. Сағат сайын, сәт сайын өспесе де, Алғыр болып ержетт i Бекзат бала. Көздер iнде ақыл мен зей iн молды, Халық күткен ғаламат кей iн болды… Мектеб iнде сабағын үзд iк оқып, Спортқа да Бекзат ұл бей iм болды. К iр iспекке бек iнд i «от iске» де, Жи i майып болатын оқыс дене. Он бес iнде қолына қолғап ки iп, Шұғылдана бастады бокспен де. Ешб iр iстен қиын деп жасымайтын, Күн тәрт iб iн ол ж iт i бақылайтын. Он шақырым жердег i спорт залға, Қайсар бала жүг iр iп қатынайтын. Төз iм қылып ұстаным, т iрег iн де, Жи i Алладан сұрайтын т iлег iн де. Сол бозбала шағында Бекзат ұлдың Арман оты лаулады жүрег iнде: «Есе бермей мен iмен таласқанға, Көп асқарда, көп шыңда, көп аспанда. Әнұранын қазақтың әуелетем, Көк байрақты көтерем көк аспанға! Ел i үш iн шайқасқан ер кешег i, Елд iң қамын жегенд i ер десед i. Бабаларым сек iлд i Белуардан Қан кешпейм iн, б iрақ та тер кешем iн! Алты алаштың намысын қорғап, күйген, Ағайыны сол үш iн қолдап, сүйген. Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген! Оқасы жоқ жанымды жайпаса мұң, Қараңмен де, ағыңмен шайқасамын! Айналайын, Отаным, Мен сен үш iн Батырларша рингте айқасамын!» III. Студентт iк шақ Бұлақтайын көңiл i тұнық болды, Кеудес iне өренн iң үм iт толды. Он сег iзге келгенде Бекзат батыр, Жұрт қызығар сымбатты ж iг iт болды. Ортасында от болып жалындады, Қарсы тұрар қарсылас табылмады. Шымкенттег i, Әуезов атындағы, Оқу орны оқуға қабылдады. Ауыр жүг iн көтер iп ар тасының, Алға сүйреп жүрет iн қор, пасығын… Студентт iк шағында Бекзат батыр, Мақтанышы боп жүрд i ортасының. Iздеген i осы боп аңсағаны, Дауысына өзгелер тамсанады. Отырыста, кештерде, думандарда, Гитарамен әдем i ән салады. Жас батырға кең пей iл, ашық қолы, Iштей тынып, сыртынан асық болып. Ақылды әр i иманды, дарынды ұлға, Талай ару жүрет iн ғашық болып. Асыл тект i халықтың ұрпағы ғой, Сол халықтың арайлы нұр таңы ғой. Сег iз қырлы, б iр сырлы Арыстан ұл – Бекзат батыр ж iг iтт iң сұлтаны ғой! IV. Көптен күткен сәт Арман, мұрат көкейден жоғалар ма?! Б iр кездег i жөн кел iп жорамал да. Жас боксшы Алашқа танытты өз iн, Халықаралық көптеген додаларда. Үлкен спортқа келс iн деп «құйын» жаңа, Ұлы үш iн Аллаға сыйынды Ана. Жиырмасыншы ғасырдың соңғы жылы, Бекзат батыр толды енд i жиырмаға. Ел аманда, ата аман, ана аманда, Жеңiлуд i боксшы қалаған ба?! Олимп шыңы – батырдың көздеген i, Сиднейдег i өтет iн аламанда. Ел намысын ойлады құлқын демей, Отан қамын ойлады мүлк iм демей. Олимпиада алтынын аламын деп, Дайындалды Бекзат ер күн-түн демей. Алтын алам, жеңем деп т iстенед i, Осы оған алапат күш беред i. Ұшар күн i Сиднейге Ұйықтап жатып, Батырымыз ғажайып түс көред i. Дулығасы, қолғабы сайланады, Қанжығасы батырдың майланады. Ақ шапанды ақсақал Жеңес iң деп, – Аян бер iп, көңiл i жайланады. Анасына айтты ер: «Көн iңiздер, Алтын медаль қоржында сен iңiздер. Алла үй iнде жет i рет Құран оқып, Жет i адамға садақа бер iңiздер». Сақтамасаң мұндайда тиынды үйде, Жомарттыққа Жаратқан сүй iнбей ме?! Олимпиада алтынын аламын деп, Жас боксшы аттанды Сиднейге. Жеңем iн деп уәдес iн берд i Бекзат, Қайратына, күш iне сенд i Бекзат. Шығу үш iн финалға Қиналмастан, Қарсыластың төртеу iн жеңд i Бекзат. Бел iн бекем түй iнер, буар iскер, Кей iн жақсы нәтиже туар iстен. Ал, финалда кездест i боксшымыз, Америка ұланы Хуареспен. Ек i арлан б iр-б iр iн «сүзе» мықты, Дода соңын үм iт iн үзе күтт i. Чемпионы әлемн iң Қазақ ұлы – Ер Бекзатқа финалда т iзе бүкт i! Көкей iнде талайдың жатталды анық, Жатты оны дос танып, жаттар танып. Елд iң туын көтерд i, Сей iлханның Кенже ұлы – ер Бекзат Саттарханов! V. Соңғы сөз Тамсанды әлем Алаштың бөр iс iне, Таңдай қағып, сүйс iнд i ер iс iне. Күлл i қазақ даласы қуанды енд i, Жиырма жасар ж iг iтт iң жеңiс iне. Жастық шығар көңiлд iң жел iккен i, Сымбатты ед i, жас ед i, көр iкт i ед i. Бойжеткендер батырға ғашық болып, Бозбалалар Бекзатқа ел iктед i. Әлдеқашан өзгерт iп шеш iлгенд i, Ес iм жайлы күтпеген шеш iм келд i. атааналар ырымдап, Жаңа туған Ұлдарына «Бекзат» деп ес iм берд i. Ағаңа ұқса, еңбек ет, босқа тұрма, Деп айтатын болды енд i жасқа тұлға. Қазақ үш iн боксшы Бекзатымыз, Жас батырдан айналды хас батырға. Ұзақ ғұмыр жазмышқа жазылмады, Б iзд iң қолда емес қой жазылмағы… Б iрақ тағдыр iстейд i өз б iлген iн, Бұл қуаныш ұзаққа созылмады. Тым кеш сыйын кейб iреу ұсынады, Кетт i ұшып қолыңнан құсың ән i… Көп ұзамай Тем iрлан тас жолында, Қайран батыр апатқа ұшырады. Тұлпар ед i аламан дүб iрдег i, Өз көл iг i денес iн т iл iмдед i. Соңғы сөз iн айтуға айқайлап б iр, Шама келмей, ес iл ер күб iрлед i: «Талай өткел, асудан ассам деп ем, Зұлымдардың кеудес iн бассам деп ем. Отанымның, тәуелс iз Қазақстанның, Дамуына зор үлес қоссам деп ем. Сәйгүл iктей бәйгеде желсем деп ем, Iзг iл iкт iң көш iне ерсем деп ем. отанана, ел iмн iң алдындағы, Борышымды атқарып өлсем деп ем. Халқым, разы боларсың еңбег iме, Аз да болса, разы бол берген iме. Осы-ақ болды, қайтей iн, бұйырғаны, Осы-ақ болды қолымнан келген i де. Ауыр сында сынбаңдар, жасымаңдар, Және үлкен жеңiсте тасымаңдар. Ел намысын тапсырдым сендерге енд i, Отан саған аманат, жас ұландар!» Мұратына көздеген жетт i батыр, Уағдасын орындап кетт i батыр. «Қош, Отаным! Қош, әке! Қош, анашым!», Осыны айтып, үз iл iп кетт i батыр. бекзатарман Күн күрк iреп, аспан да тұрды азалы, Жаңбыр болып төг iлд i жыр-қазалы. Жиырмасында Бекзатқа батыр болған, Жиырма жасар жас ақын жыр жазады. Өрекп iг iн, көңiл iм, өрекп iг iн, Сан өренн iң оятып зерект iг iн. Жиырмасында көрсет iп кетт i Бекзат, Қандай болу ж iг iтке керект iг iн. Кейб iреулер ұмытып терд i көптен, Қызықтарға өтк iнш i ерд i көптен. Жиырмаңда сен жүрс iң мақтан қуып, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Бәр iм iзге дарынды берд i көптен, Әттең, б iрақ адам аз өрл iк еткен. Жиырмаңда сен жүрс iң сауық iздеп, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Жүректерге батырлық, ерл iк ексе, Кетерде де «Ел iм!» деп шерл i кетсе. Қазақстан ұлы ел болмас па ед i, Жиырмасында бар ж iг iт ерл iк етсе?! Әр көктемде, әр жаз, күз, әр қысында, Еңбек етпей, бос жүрсе шалқысын ба?! Талай адам жүр б iрақ түк б iт iрмей, Жиырма түг iл қырқында, алпысында! Үлг i алайық Бекзаттан, үлг i алайық, Елге деген сез iммен нұрланайық! Аманатын бабаның орындар деп, Сен iм артып б iздерге жүр халайық. Қайраттанып, с iлк iн iп, ж iгерлен iп, Өн бойыма байлауым с iңер бер iк. Ел iм үш iн бек iнсем б iр ерл iкке, бекзатарман тұрады ж iгер бер iп… Алпамыс ФАЙЗОЛЛА, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-д iң журналистика факультет iн iң студент i. Алматы қаласы. kz Ең көп оқылған 1 Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын 2 Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын 3 Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын 4 Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын 5 Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын Әдебиет 9030 0 пікір 13 Сәуір, 2015 сағат 11:47 Жүрег iм елж iред i… Бекзатжанымды еске алған сайын сағынышым үдей түсед i. Жүрег iмн iң б iр түкп iр iнде құлыншағымның жарқын бейнес i мәңг i сақталып қалған. Мен iң Бекзатым халықтың Бекзатына айналып кеткел i қашан. Жыл сайын ұлымның туған күн i қарсаңында еске алу кештер iн ұйымдастырып, турнир өтк iзед i. Газеттер мен телеарналар ақпарат таратады. 4 сәу iр күн i облыстық «Оңтүст iк Қазақстан» газет iнде «Бекзат батыр» атты поэма жарияланды. Алпамыс Файзолла атты жиырма жастағы студент ж iг iтт iң 20 жасында ерл iк жасаған Бекзат ағасына арнаған шығармасы отағасы екеум iзд iң жүрег iм iзд i толқытып, көңiл iм iзд i босатты. Поэмада «Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген» деп айтқанындай, Бекзат бейб iт заманның батыры ед i ғой. Өйткен i, қаз iр елд iң, ұлттың мықтылығы соғыста емес, Олимпиада ойындарында айқындалып жүр емес пе? Алпамыс баламның поэмасындағы әрб iр тарау, әрб iр шумақтар қатты әсер етт i. Оның өм iрге келген i, бозбала, студент шағы, олимп би iг iн бағындырған сәт i, АҚШ спортшысын жеңiп, қуанған кез i әдем i суреттелген. Шумақтарды оқып отырып, кей сәттер iнде көздің жасына ер iк бер iп те алдым. Жасындай жарқырап, Олимпиада чемпионы атанған қағiлез баламның бұл дүниеде жоқ екен iне әл i күнге дей iн сенг iм келмейд i. Қайтем iз, Алланың бұйрығына шара бар ма? Ұлыма деген сағыныш мен iң ғана емес, Алаш баласының да санасында тұр екен. Батырын ұмытпайтын ел бар екен iне қуанып қалдым. Бекзатымның туған күн iн ескер iп, поэманы оқырманға ұсынған «Оңтүст iк Қазақстан» газет iн iң ұжымына, оның авторы Алпамыс балама аналық жүрег iммен алғысымды айтамын. Бекзаттың жолын жалғап, ел абыройын аспандататын саңлақтар көбейе берс iн! Мұны баласын сағынған ананың батасы деп б iл iңiздер. Поэма жүрег iмд i елж iретт i… Сырлыкүл САТТАРХАНОВА, Олимпиада чемпионы Бекзат Саттархановтың анасы. Түрк iстан қаласы. Дереккөзі: «Оңтүстік Қазақстан« газетінің ресми сайты 4 сәуір – қазақтың арда туған перзенттер iн iң б iр i, Сидней Олимпиадасының чемпионы Бекзат Саттархановтың туған күн i. Ұрпаққа, ұлтқа ұран болған ұл т iр i болғанда отыз беске толар ед i. Жиырмасында ерл iк жасаған Бекзаттай батыр ұлға бүг iн 20 жастағы жас ақын поэма арнап отыр. Күлб iлтелемей турасын айтайық, поэма көңiлден шықты. Және бұл туынды, құрметт i оқырман, с iздерд iң де талғамдарыңыздан табылады деген ойдамыз. Ендеше, жырдың өз iне кезек берел iк. Ана әлди i Шымырлатып өр намыс жас кеуден i, Көк iрег iн Ананың жас кернед i. Сексен iнш i Жыл, Ғасыр – Жиырмасыншы, Олимпиада өтуде Мәскеудег i. Нар ж iг iттер сын сәтте көр iнуде, Ел iн сүйген жүректер ег iлуде. Абыройын қазақтың арқалаған, Қонақбаев финалда жеңiлуде. Даламыздан сен жайлы ән ескес iн, Ерл iг iңмен ес iл ер әл i естес iң… Ана отыр телм iр iп экранға, Бес iктег i тербет iп нәрестес iн. Ер т iлег iн т iлед i нөп iр анда, Ақ ниет i айналып от ұранға. Шырылдайды сәби i, Ал Анасы Ест iмейд i – Назары экранда. «Ерл iк қана бабаңның iстеген i, Ел iңд i ойла сол саған күш беред i. Жеңiлуге ж iг iтт iң қақысы жоқ! Ұр! Ұр! Сер iк!» – деп Ана т iстенед i. Батыр деп жұрт есептер, санар қанша, Алауың да жанады жана алғанша. Атышулы қазақтың боксшысы, Сол б iр сында жеңiлд i, амал қанша. Жаратқаннан т iлег iн сұрады Ана, Көзд iң жасын ер iкс iз бұлады Ана. Бес iктег i төрт айлық Iңгәлаған Сәби iмен қосылып жылады Ана. Не жетед i Ананың әлди iне?! Жаратқанның сыйы ма әр үй iне. Жасын сүрт iп отырып, Бес iктег i Бес iк жырын шырқады сәби iне: Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат бөпем. Тербетед i бұл анаң. Аппағымсың, айдайым. Жылама, бөпем, жылама, Бес iк жырын айтайын. Күн i ертең-ақ, көкеш iм, Таудай ж iг iт боларсың. Ержеткен соң, бөпеш iм, Ағаңның кег iн аларсың. Ержеткен соң, Бекзатым, Бел iңд i бекем буарсың. Жай отындай жарқ еткен, Ағаңның жолын қуарсың. Қаймана қазақ, құлыным, Сен iменен мақтансын. Ел жадында ес iм iң, Ғасырлар бойы сақталсын. Әлди, әлди, ақ бөпем, Ақ бес iкке жат, бөпем. Ұйықтай ғой, бөпем, ұйықтай ғой… II. Арман құшағында Толқыған-ды жүрег i аттай тулап, Тынши алмай, iш iнде жатпай шумақ. Уақыт ш iрк iн жүйр iк қой зымырандай, Өте шықты он бес жыл аттай зулап. Жанарына т iрл iкт iң мұңы тұнған, Қиындықтың жүз iне сыры тұнған. Ал Сырлыкүл ананың Әлдеқашан Сонау кезг i арманы ұмытылған. Оза шауып жасынан Бекзат дара, Озат болды құрбыда, жекжатта да. Сағат сайын, сәт сайын өспесе де, Алғыр болып ержетт i Бекзат бала. Көздер iнде ақыл мен зей iн молды, Халық күткен ғаламат кей iн болды… Мектеб iнде сабағын үзд iк оқып, Спортқа да Бекзат ұл бей iм болды. К iр iспекке бек iнд i «от iске» де, Жи i майып болатын оқыс дене. Он бес iнде қолына қолғап ки iп, Шұғылдана бастады бокспен де. Ешб iр iстен қиын деп жасымайтын, Күн тәрт iб iн ол ж iт i бақылайтын. Он шақырым жердег i спорт залға, Қайсар бала жүг iр iп қатынайтын. Төз iм қылып ұстаным, т iрег iн де, Жи i Алладан сұрайтын т iлег iн де. Сол бозбала шағында Бекзат ұлдың Арман оты лаулады жүрег iнде: «Есе бермей мен iмен таласқанға, Көп асқарда, көп шыңда, көп аспанда. Әнұранын қазақтың әуелетем, Көк байрақты көтерем көк аспанға! Ел i үш iн шайқасқан ер кешег i, Елд iң қамын жегенд i ер десед i. Бабаларым сек iлд i Белуардан Қан кешпейм iн, б iрақ та тер кешем iн! Алты алаштың намысын қорғап, күйген, Ағайыны сол үш iн қолдап, сүйген. Алла жазса, атақты батыр болам, Найза ұстамай қолына қолғап киген! Оқасы жоқ жанымды жайпаса мұң, Қараңмен де, ағыңмен шайқасамын! Айналайын, Отаным, Мен сен үш iн Батырларша рингте айқасамын!» III. Студентт iк шақ Бұлақтайын көңiл i тұнық болды, Кеудес iне өренн iң үм iт толды. Он сег iзге келгенде Бекзат батыр, Жұрт қызығар сымбатты ж iг iт болды. Ортасында от болып жалындады, Қарсы тұрар қарсылас табылмады. Шымкенттег i, Әуезов атындағы, Оқу орны оқуға қабылдады. Ауыр жүг iн көтер iп ар тасының, Алға сүйреп жүрет iн қор, пасығын… Студентт iк шағында Бекзат батыр, Мақтанышы боп жүрд i ортасының. Iздеген i осы боп аңсағаны, Дауысына өзгелер тамсанады. Отырыста, кештерде, думандарда, Гитарамен әдем i ән салады. Жас батырға кең пей iл, ашық қолы, Iштей тынып, сыртынан асық болып. Ақылды әр i иманды, дарынды ұлға, Талай ару жүрет iн ғашық болып. Асыл тект i халықтың ұрпағы ғой, Сол халықтың арайлы нұр таңы ғой. Сег iз қырлы, б iр сырлы Арыстан ұл – Бекзат батыр ж iг iтт iң сұлтаны ғой! IV. Көптен күткен сәт Арман, мұрат көкейден жоғалар ма?! Б iр кездег i жөн кел iп жорамал да. Жас боксшы Алашқа танытты өз iн, Халықаралық көптеген додаларда. Үлкен спортқа келс iн деп «құйын» жаңа, Ұлы үш iн Аллаға сыйынды Ана. Жиырмасыншы ғасырдың соңғы жылы, Бекзат батыр толды енд i жиырмаға. Ел аманда, ата аман, ана аманда, Жеңiлуд i боксшы қалаған ба?! Олимп шыңы – батырдың көздеген i, Сиднейдег i өтет iн аламанда. Ел намысын ойлады құлқын демей, Отан қамын ойлады мүлк iм демей. Олимпиада алтынын аламын деп, Дайындалды Бекзат ер күн-түн демей. Алтын алам, жеңем деп т iстенед i, Осы оған алапат күш беред i. Ұшар күн i Сиднейге Ұйықтап жатып, Батырымыз ғажайып түс көред i. Дулығасы, қолғабы сайланады, Қанжығасы батырдың майланады. Ақ шапанды ақсақал Жеңес iң деп, – Аян бер iп, көңiл i жайланады. Анасына айтты ер: «Көн iңiздер, Алтын медаль қоржында сен iңiздер. Алла үй iнде жет i рет Құран оқып, Жет i адамға садақа бер iңiздер». Сақтамасаң мұндайда тиынды үйде, Жомарттыққа Жаратқан сүй iнбей ме?! Олимпиада алтынын аламын деп, Жас боксшы аттанды Сиднейге. Жеңем iн деп уәдес iн берд i Бекзат, Қайратына, күш iне сенд i Бекзат. Шығу үш iн финалға Қиналмастан, Қарсыластың төртеу iн жеңд i Бекзат. Бел iн бекем түй iнер, буар iскер, Кей iн жақсы нәтиже туар iстен. Ал, финалда кездест i боксшымыз, Америка ұланы Хуареспен. Ек i арлан б iр-б iр iн «сүзе» мықты, Дода соңын үм iт iн үзе күтт i. Чемпионы әлемн iң Қазақ ұлы – Ер Бекзатқа финалда т iзе бүкт i! Көкей iнде талайдың жатталды анық, Жатты оны дос танып, жаттар танып. Елд iң туын көтерд i, Сей iлханның Кенже ұлы – ер Бекзат Саттарханов! V. Соңғы сөз Тамсанды әлем Алаштың бөр iс iне, Таңдай қағып, сүйс iнд i ер iс iне. Күлл i қазақ даласы қуанды енд i, Жиырма жасар ж iг iтт iң жеңiс iне. Жастық шығар көңiлд iң жел iккен i, Сымбатты ед i, жас ед i, көр iкт i ед i. Бойжеткендер батырға ғашық болып, Бозбалалар Бекзатқа ел iктед i. Әлдеқашан өзгерт iп шеш iлгенд i, Ес iм жайлы күтпеген шеш iм келд i. атааналар ырымдап, Жаңа туған Ұлдарына «Бекзат» деп ес iм берд i. Ағаңа ұқса, еңбек ет, босқа тұрма, Деп айтатын болды енд i жасқа тұлға. Қазақ үш iн боксшы Бекзатымыз, Жас батырдан айналды хас батырға. Ұзақ ғұмыр жазмышқа жазылмады, Б iзд iң қолда емес қой жазылмағы… Б iрақ тағдыр iстейд i өз б iлген iн, Бұл қуаныш ұзаққа созылмады. Тым кеш сыйын кейб iреу ұсынады, Кетт i ұшып қолыңнан құсың ән i… Көп ұзамай Тем iрлан тас жолында, Қайран батыр апатқа ұшырады. Тұлпар ед i аламан дүб iрдег i, Өз көл iг i денес iн т iл iмдед i. Соңғы сөз iн айтуға айқайлап б iр, Шама келмей, ес iл ер күб iрлед i: «Талай өткел, асудан ассам деп ем, Зұлымдардың кеудес iн бассам деп ем. Отанымның, тәуелс iз Қазақстанның, Дамуына зор үлес қоссам деп ем. Сәйгүл iктей бәйгеде желсем деп ем, Iзг iл iкт iң көш iне ерсем деп ем. отанана, ел iмн iң алдындағы, Борышымды атқарып өлсем деп ем. Халқым, разы боларсың еңбег iме, Аз да болса, разы бол берген iме. Осы-ақ болды, қайтей iн, бұйырғаны, Осы-ақ болды қолымнан келген i де. Ауыр сында сынбаңдар, жасымаңдар, Және үлкен жеңiсте тасымаңдар. Ел намысын тапсырдым сендерге енд i, Отан саған аманат, жас ұландар!» Мұратына көздеген жетт i батыр, Уағдасын орындап кетт i батыр. «Қош, Отаным! Қош, әке! Қош, анашым!», Осыны айтып, үз iл iп кетт i батыр. бекзатарман Күн күрк iреп, аспан да тұрды азалы, Жаңбыр болып төг iлд i жыр-қазалы. Жиырмасында Бекзатқа батыр болған, Жиырма жасар жас ақын жыр жазады. Өрекп iг iн, көңiл iм, өрекп iг iн, Сан өренн iң оятып зерект iг iн. Жиырмасында көрсет iп кетт i Бекзат, Қандай болу ж iг iтке керект iг iн. Кейб iреулер ұмытып терд i көптен, Қызықтарға өтк iнш i ерд i көптен. Жиырмаңда сен жүрс iң мақтан қуып, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Бәр iм iзге дарынды берд i көптен, Әттең, б iрақ адам аз өрл iк еткен. Жиырмаңда сен жүрс iң сауық iздеп, Жиырмасында Бекзат ер ерл iк еткен. Жүректерге батырлық, ерл iк ексе, Кетерде де «Ел iм!» деп шерл i кетсе. Қазақстан ұлы ел болмас па ед i, Жиырмасында бар ж iг iт ерл iк етсе?! Әр көктемде, әр жаз, күз, әр қысында, Еңбек етпей, бос жүрсе шалқысын ба?! Талай адам жүр б iрақ түк б iт iрмей, Жиырма түг iл қырқында, алпысында! Үлг i алайық Бекзаттан, үлг i алайық, Елге деген сез iммен нұрланайық! Аманатын бабаның орындар деп, Сен iм артып б iздерге жүр халайық. Қайраттанып, с iлк iн iп, ж iгерлен iп, Өн бойыма байлауым с iңер бер iк. Ел iм үш iн бек iнсем б iр ерл iкке, бекзатарман тұрады ж iгер бер iп… Алпамыс ФАЙЗОЛЛА, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-д iң журналистика факультет iн iң студент i. Алматы қаласы. kz Ең көп оқылған 1 Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын 2 Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын 3 Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын 4 Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын 5 Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын Ең көп оқылған 1 Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын 2 Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын 3 Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын 4 Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын 5 Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын Жыл қорытындысы: 2024 жылдың маңызды оқиғалары 2 күн бұрын Ақтау жақтағы апат пен. «қара жәшік» 2 күн бұрын Әзербайжан депутаты: Ресей кешірім сұрасын! 2 күн бұрын Жұмысшы мамандықтар жылы: Кәсіподақтар федерациясы төрағасы пікір білдірді 2 күн бұрын Бейбіт Исабаев: Талдықорған тұрғындар үшін жайлы қалаға айналуы керек! 2 күн бұрын 0 пікір 0 пікір 0 пікір 0 пікір 0 пікір 0 пікір 0 пікір Үздік материалдар Жаңалықтар ҚазҰУ-жаһандық білім беру кеңістігіндегі көшбасшы Abai. kz 398 Мәдениет Мәдени мұраны қорғау – басты міндеттердің бірі Қанат Әбілқайыр 855 46 - сөз Поэзия мен прозада қатар қалам тербеген жазушы Ахметбек Кіршібай 1704 46 - сөз Тибет қалай Тәуелсіздігінен айырылды? Бейсенғазы Ұлықбек 2100 Үздік материалдар Жаңалықтар ҚазҰУ-жаһандық білім беру кеңістігіндегі көшбасшы Abai. kz 398 Мәдениет Мәдени мұраны қорғау – басты міндеттердің бірі Қанат Әбілқайыр 855 46 - сөз Поэзия мен прозада қатар қалам тербеген жазушы Ахметбек Кіршібай 1704 46 - сөз Тибет қалай Тәуелсіздігінен айырылды? Бейсенғазы Ұлықбек 2100 Үздік материалдар Жаңалықтар ҚазҰУ-жаһандық білім беру кеңістігіндегі көшбасшы Abai. kz 398 Мәдениет Мәдени мұраны қорғау – басты міндеттердің бірі Қанат Әбілқайыр 855 46 - сөз Поэзия мен прозада қатар қалам тербеген жазушы Ахметбек Кіршібай 1704 46 - сөз Тибет қалай Тәуелсіздігінен айырылды? Бейсенғазы Ұлықбек 2100 Жаңалықтар ҚазҰУ-жаһандық білім беру кеңістігіндегі көшбасшы Abai. kz 398 Жаңалықтар ҚазҰУ-жаһандық білім беру кеңістігіндегі көшбасшы Abai. kz 398 Жаңалықтар ҚазҰУ-жаһандық білім беру кеңістігіндегі көшбасшы Abai. kz 398 Мәдениет Мәдени мұраны қорғау – басты міндеттердің бірі Қанат Әбілқайыр 855 Мәдениет Мәдени мұраны қорғау – басты міндеттердің бірі Қанат Әбілқайыр 855 Мәдениет Мәдени мұраны қорғау – басты міндеттердің бірі Қанат Әбілқайыр 855 Қанат Әбілқайыр 855 46 - сөз Поэзия мен прозада қатар қалам тербеген жазушы Ахметбек Кіршібай 1704 46 - сөз Поэзия мен прозада қатар қалам тербеген жазушы Ахметбек Кіршібай 1704 46 - сөз Поэзия мен прозада қатар қалам тербеген жазушы Ахметбек Кіршібай 1704 Ахметбек Кіршібай 1704 46 - сөз Тибет қалай Тәуелсіздігінен айырылды? Бейсенғазы Ұлықбек 2100 46 - сөз Тибет қалай Тәуелсіздігінен айырылды? Бейсенғазы Ұлықбек 2100 46 - сөз Тибет қалай Тәуелсіздігінен айырылды? Бейсенғазы Ұлықбек 2100 Бейсенғазы Ұлықбек 2100 Мобильді қосымшаны жүктеп алыңыз! Мобильді қосымшаны жүктеп алыңыз! Мобильді қосымшаны жүктеп алыңыз!
