Келте — Қазақстан Энциклопедиясы URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер қазіргі моңғол тілінде хэлтлэ — сындырып, бөліп алу; буряттарда хэлтэл — сындырып, бөліп алу. Осы тілдерден ауысқан болуьі керек, тунгус- маньчжур тобыыа жататын нанай тілінде кэлтээ — бір заттың сынғандағы белігі . Түркі тілдеріне, оның ішінде қазақ тіліне моңғол тілінен ауысқан «келте» етістігіне қазақ тіліне тән -к жұрнағы қосылуы нәтижесінде «келтек» сөзі пайда болып, мағынасы бүтіннен сындырып, кесіп алған бір бөлек нәрсенің атауы есебінде қалыптасқан деуге болады. Бүтін не ұзын нәрседен бір бөлегін сындырып алса, алғашқы заттың қысқарып, шолақ болуы да табиғи заңдылық. Сондықтан тіліміздегі осы мағыналардың синонимі болып тұрған «келте» сын есімі де алғашқы етістік «келте» -ден пайда болған. Етістіктен -ақ, -ек, -к жұрнақтары арқылы туындаған зат есімдерге тілімізден көптеген мысалдар келтіру қиынға түспейді (жет + ек, қос + ақ, кес + ек т. Бес жүз бес сөз
TITLE: Келте — Қазақстан Энциклопедиясы URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер қазіргі моңғол тілінде хэлтлэ — сындырып, бөліп алу; буряттарда хэлтэл — сындырып, бөліп алу. Осы тілдерден ауысқан болуьі керек, тунгус- маньчжур тобыыа жататын нанай тілінде кэлтээ — бір заттың сынғандағы белігі . Түркі тілдеріне, оның ішінде қазақ тіліне моңғол тілінен ауысқан «келте» етістігіне қазақ тіліне тән -к жұрнағы қосылуы нәтижесінде «келтек» сөзі пайда болып, мағынасы бүтіннен сындырып, кесіп алған бір бөлек нәрсенің атауы есебінде қалыптасқан деуге болады. Бүтін не ұзын нәрседен бір бөлегін сындырып алса, алғашқы заттың қысқарып, шолақ болуы да табиғи заңдылық. Сондықтан тіліміздегі осы мағыналардың синонимі болып тұрған «келте» сын есімі де алғашқы етістік «келте» -ден пайда болған. Етістіктен -ақ, -ек, -к жұрнақтары арқылы туындаған зат есімдерге тілімізден көптеген мысалдар келтіру қиынға түспейді (жет + ек, қос + ақ, кес + ек т. Бес жүз бес сөз
URL:
META:
TOTAL WORDS: 0
TEXT:
 