Беткей — Қазақстан Энциклопедиясы URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер беткейдің құламалығы мен бедер қимасының биіктігіне байланысты. Жатысты өлшеу беткейдің тіктігін жер бетінде тікелей бақылау жүргізбей-ақ анықтауға мүмкіндік береді. Беткейдің горизонталь жазық пен көлбеу бетінің арасындағы бұрыш. Әдетте градуспен өрнектеледі. Оны топографиялық карта бойынша анықтау үшін горизонтальдарды орналастыру шкаласы қолданылады. Беткейлердің экспозициясына, биіктігіне және тілімденуіне сәйкес калыптасатын тау беткейлерінің климат ерекшеліктері. Суаруға қолайлы өңделген жер ауданын арттыру үшін, сонымен қатар топырақтың су эрозиясына қарсы күрес жүргізу мақсатында белестер арқылы шектелген алаңдар түрінде беткейлерде жасалған сатылар . Беткейді терассалау ежелден бері жер бедері таулы және төбелі елдерде, әсіресе Жапония, Қытай, Филиппин, Индонезия, Үндіқытай, Оңтүстік Азия елдерінде таралған. Бірінің үстіне бірі орналасқан жасанды террассалар аталған елдердің едәуір аумағын алып жатыр. Сонымен қатар мұндай террасалар Оңтүстік Африкада, Түркияда, Грекияда, Италияда, Молдавияда, Кавказда және Орталық Азияда кездеседі. Денудация процестері мен материалдардың беткей етегінде шөгуінің бірлескен әсерінен беткейлердің төмендеуі мен тегістелуі. Көбінесе гумидтік климатты аудандарда денудация базисі неғұрлым тұрақты жағдайда пайда болады. Горизонт жазығына көлбеу жатқан жер бетінің сәуле түсіруі. Беткейлерді түзген тау жыныстарының физиқалық үгілуінен және денудация салдарынан баурайынан үгілу өнімдерінің жойылуынан беткейлердің шегінуі. Аридті және семиаридті климат аймақтарында тектоникалық тұрақты жағдайларда қарқынды түрде жүреді. Нәтижесінде, шегінген беткейлер шетінде педименттер қалыптасады. Тау, аңғар беткейлерінің, оң және теріс бедер пішіндерінің дүние тұстарына және көкжиек жазықтығына қатысты орналасуы. Беткейлердің экспозиясы жергілікті жердегі жылдың әр маусымында беткейге түскен Күн жарығының ұзақтығын анықтайды . Беткейлердің экспозиясы басым жел бағытына , ылғал көздеріне — мүхиттар мен теңіздерге қатысты тау беткейлерінің орналасуына да байланысты болуы мүмкін
TITLE: Беткей — Қазақстан Энциклопедиясы URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер беткейдің құламалығы мен бедер қимасының биіктігіне байланысты. Жатысты өлшеу беткейдің тіктігін жер бетінде тікелей бақылау жүргізбей-ақ анықтауға мүмкіндік береді. Беткейдің горизонталь жазық пен көлбеу бетінің арасындағы бұрыш. Әдетте градуспен өрнектеледі. Оны топографиялық карта бойынша анықтау үшін горизонтальдарды орналастыру шкаласы қолданылады. Беткейлердің экспозициясына, биіктігіне және тілімденуіне сәйкес калыптасатын тау беткейлерінің климат ерекшеліктері. Суаруға қолайлы өңделген жер ауданын арттыру үшін, сонымен қатар топырақтың су эрозиясына қарсы күрес жүргізу мақсатында белестер арқылы шектелген алаңдар түрінде беткейлерде жасалған сатылар . Беткейді терассалау ежелден бері жер бедері таулы және төбелі елдерде, әсіресе Жапония, Қытай, Филиппин, Индонезия, Үндіқытай, Оңтүстік Азия елдерінде таралған. Бірінің үстіне бірі орналасқан жасанды террассалар аталған елдердің едәуір аумағын алып жатыр. Сонымен қатар мұндай террасалар Оңтүстік Африкада, Түркияда, Грекияда, Италияда, Молдавияда, Кавказда және Орталық Азияда кездеседі. Денудация процестері мен материалдардың беткей етегінде шөгуінің бірлескен әсерінен беткейлердің төмендеуі мен тегістелуі. Көбінесе гумидтік климатты аудандарда денудация базисі неғұрлым тұрақты жағдайда пайда болады. Горизонт жазығына көлбеу жатқан жер бетінің сәуле түсіруі. Беткейлерді түзген тау жыныстарының физиқалық үгілуінен және денудация салдарынан баурайынан үгілу өнімдерінің жойылуынан беткейлердің шегінуі. Аридті және семиаридті климат аймақтарында тектоникалық тұрақты жағдайларда қарқынды түрде жүреді. Нәтижесінде, шегінген беткейлер шетінде педименттер қалыптасады. Тау, аңғар беткейлерінің, оң және теріс бедер пішіндерінің дүние тұстарына және көкжиек жазықтығына қатысты орналасуы. Беткейлердің экспозиясы жергілікті жердегі жылдың әр маусымында беткейге түскен Күн жарығының ұзақтығын анықтайды . Беткейлердің экспозиясы басым жел бағытына , ылғал көздеріне — мүхиттар мен теңіздерге қатысты тау беткейлерінің орналасуына да байланысты болуы мүмкін
URL:
META:
TOTAL WORDS: 0
TEXT:
 