Байлама — Қазақстан Энциклопедиясы
"Байлама — Қазақстан Энциклопедиясы"|"https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер&limit=5000&offset=5000"
TITLE: Байлама — Қазақстан Энциклопедиясы
URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер&limit=5000&offset=5000
META: "Байлама — Қазақстан Энциклопедиясы"|"https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер&limit=5000&offset=5000"
TOTAL WORDS: 263
TEXT: Қазақстан Энциклопедиясы БАЙЛАМА - аңды арнайы тығырыққа қуалап әкеліп қамап, атып алатын аңшылық құрылғы. Ілкі дәуірлерде байлама салуға жан-жағы қүлама жар болып келетін, аузы тар, одан ары көлемі үлғайып жатқан аран тектес жер таңцалады. Кіреберісінде аң өтетіндей қысаңы бар, жан-жағы доғалана салынған қамал ерекшелігіне сай байлама аталса керек. Қалыңцығы 4 метрге дейін, биікт. Қырлыбас байламасы 2-ден 3, 5 мге дейін, үз. 50 мден 1 кмге дейін болатын байлама қабырғасының сыртында орналасқан биікт. 2-3 метрлік дөңгелек пішінді мүнара тектес құрылғыдағы атқыштарға қоршаудағы аң алақанға салғандай көрініп тұрады. Бұл аңшыға қажетті аңды жынысына, жасына, қоңына байланысты таңдап атып алуға мүмкіндік берді. Жем бойындағы осындай бір қүрылыс Киік байлама деп аталады. Биікт. 3, 5 м болатын Қырықкөшек, Қарлыбас Б. -ларының құлан, тарпаң сияқты ірі аңдарды аулауға пайдаланылғаны байқалады. -ны жалпақтақтатастардан да жасаған. Сондай-ақ оған көлемі 20 x40 x80 смге дейін болатын өңделген үлкен тастарды да пайдаланған. Салынуында нақтылық пен көркемдік жағы ескерілгенін мұнараларының дөп-дөңгелек пішінде жасалуынан байқауға болады. негізінен артқы беті оңтүстік-батысқа қаратыла салынған. Ол аңшылардың аңға күнгей жағынан қарауының тиімділігін ескергеннен туған тәжірибе болса керек. Қырыцкөшек байламалары. Еділханов жарияланымынан алынды Көптеген Б. -ларда жергілікті тайпалардың таңбасы салынғанына қарағанда, Б. -лар белгілі бір рудың меншігіндегі иелікке үқсайды. Оғыз-кьіпшақ тайпаларының таңбаларын зерделеу және климатологиялық зерттеулер аталмыш кұрылыстардың IX-XVI ғғ. -да салынғандығын дәлелдейді. Табиғи ортамен үндестікте өмір сүру жүйесін меңгерген көшпелілердің аңцы жылдың белгілі мерзімінде ғана аулау, табындағы аңның жасжыныс ерекшелігін, ауланатын аң санын ескеру сияқты ғасырлар бойы қалыптасқан мол тәжірибесі Б. -ларды пайдаланудан айқын көрінеді. Қазақтың этнографиялық категориялар, ұғымдар мен атауларының дәстүрлі жүйесі. - ISBN 978-601-7026-17-2 } }}} } }}} | Бұл үлгі мақалаларды автоматты түрде қосады
