Өзеннің ұзына бойы жармасы — Қазақстан Энциклопедиясы
"Өзеннің ұзына бойы жармасы — Қазақстан Энциклопедиясы"|"https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер&limit=5000&offset=5000"
TITLE: Өзеннің ұзына бойы жармасы — Қазақстан Энциклопедиясы
URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер&limit=5000&offset=5000
META: "Өзеннің ұзына бойы жармасы — Қазақстан Энциклопедиясы"|"https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер&limit=5000&offset=5000"
TOTAL WORDS: 181
TEXT: Қазақстан Энциклопедиясы Өзеннің ұзына бойы жармасы — өзеннің ұзына бойы жармасы, өзен табаны және су бетінің еңістігі ағыстың ұзына бойына өзгеруін сипаттайтын шартты ұғым. Өзен бастауы мен сағасының немесе кез келген екі нүктесінің арасындағы су деңгейлерінің биіктік көрсеткіштерінің арасындағы айырманы құлама, ал құламаның өзеннің ұзындығына қатынасы өзеннің еңістігі деп аталады. jө = /L = Δһ/L. Өзен еңістігі өлшемсіз шама және ондық бөлшек немесе промилле түрінде беріледі. Өзен табанының ұзына бойы жармасы, әдетте, оның аңғарының ұзына бойы жармасына жақындайды әрі толқын тәрізді болып келеді. Өзен арнасында иірімдер мен қайраңдар кезектесіп келіп отырады, ал су бетінің ұзына бойы жармасы бірыңғай өзгереді. Өзен табанының ұзына бойы жармасы өзінің даму процесінде бірқатар кезендерден өтеді. Өзеннің ұзына бойы жармасы жеткілікті дұрежеде қалыптаспаған кезде, жолында қатты тау жыныстар кездескен тұстарда иректі ағыстар жиі байқалады. Мұндай шұғыл өзгеріске ұшыраған жерлерде келесі құрылымдар көрініс береді: Кавказ және Орта Азия тауларында су құламалар көптеп кездеседі. Өзендер уақыт өткен сайын өз жармасын біртіндеп өзгертіп отырады. Мұндай өзгеріс су ағысына жасалатын табиғи қарсылықты азайтады. Бұл процесс кезінде өзеннің эрозия базисі үлкен рөл атқарады. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі. Су шарушылығы
