Вулканизм — Қазақстан Энциклопедиясы URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер б — стромболиандық; в — везувиандық; г — пелелік; 1 — қатайған лава; 2 — балқыран лава; 3 — газ бен күлдің бұлттары; 4 — күл мен бомбылар; 5 — күлдің қара бұлттары; 6 — “шыжып тұрған” бұлттар; 7 —тұтқыр лаваның бағанасы . Сонымен бірге олардың құрамында ұшпалы газдар көп болғандықтан, вулкан атқылау әрекеті қопарылыс тү-рінде байқалып, атмосфера қабатына көп мөлшерде қатты күйдегі кесек бөлшектер лақтырылады. Сонымен жанартаулар лавалық, аралас және газды-қопарылыс туғызатын вулкандар болып үш топқа ажыратылады. Олардың әрқайсысы вулкандардың бірнеше түрлерін біріктіреді жердің терең қабаттарында геологиялық әрекеттердін, ешуақытта да тоқталмайтындығын көрсетеді. Мысалы, вулкандық газдар вулкан атқылау әрекеттері тоқталғаннан кейін де ұзақ уақыт бойы сөнген жанартаудын, кратері арқылы және вулкандық конус беткейінде байқалатын жарықшақтарды бойлай галоидтар құрамына кіретін газдар, күкірт, көміртегі, су буы және т. газдар түрінде ұшып шығып жатады. Ыстық су көздері вулканды аймақтардың бәрінде кездеседі. Біздің елімізде олар Курил аралдарында кең таралған. Гейзерлер белгілі бір уақыт аралығында су буы түрінде бөлініп шығатын және дүркін-дүркін ыстық су атқылайтын бұлақтар түрінде кездеседі (VI. Олар алғаш рет Исландия жерінде Гейзер атты ауданда байқалған. Сондықтан мұндай ыстық су көздері гейзер деп аталады. Вулканизм — жоғарғы мантиядағы, жер қыртысьшдағы және Жер бетіндегі магманың қозғалуымен байланысты процестер мен құбылыстардың жиынтығы. Вулканизмнің жер бетіндегі типтік көрінісі — порменді әрекетті жанартаулардың түзілуі. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: География және геодезия
TITLE: Вулканизм — Қазақстан Энциклопедиясы URL: https://kk.php?title=Арнайы:Ұзын_беттер б — стромболиандық; в — везувиандық; г — пелелік; 1 — қатайған лава; 2 — балқыран лава; 3 — газ бен күлдің бұлттары; 4 — күл мен бомбылар; 5 — күлдің қара бұлттары; 6 — “шыжып тұрған” бұлттар; 7 —тұтқыр лаваның бағанасы . Сонымен бірге олардың құрамында ұшпалы газдар көп болғандықтан, вулкан атқылау әрекеті қопарылыс тү-рінде байқалып, атмосфера қабатына көп мөлшерде қатты күйдегі кесек бөлшектер лақтырылады. Сонымен жанартаулар лавалық, аралас және газды-қопарылыс туғызатын вулкандар болып үш топқа ажыратылады. Олардың әрқайсысы вулкандардың бірнеше түрлерін біріктіреді жердің терең қабаттарында геологиялық әрекеттердін, ешуақытта да тоқталмайтындығын көрсетеді. Мысалы, вулкандық газдар вулкан атқылау әрекеттері тоқталғаннан кейін де ұзақ уақыт бойы сөнген жанартаудын, кратері арқылы және вулкандық конус беткейінде байқалатын жарықшақтарды бойлай галоидтар құрамына кіретін газдар, күкірт, көміртегі, су буы және т. газдар түрінде ұшып шығып жатады. Ыстық су көздері вулканды аймақтардың бәрінде кездеседі. Біздің елімізде олар Курил аралдарында кең таралған. Гейзерлер белгілі бір уақыт аралығында су буы түрінде бөлініп шығатын және дүркін-дүркін ыстық су атқылайтын бұлақтар түрінде кездеседі (VI. Олар алғаш рет Исландия жерінде Гейзер атты ауданда байқалған. Сондықтан мұндай ыстық су көздері гейзер деп аталады. Вулканизм — жоғарғы мантиядағы, жер қыртысьшдағы және Жер бетіндегі магманың қозғалуымен байланысты процестер мен құбылыстардың жиынтығы. Вулканизмнің жер бетіндегі типтік көрінісі — порменді әрекетті жанартаулардың түзілуі. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: География және геодезия
URL:
META:
TOTAL WORDS: 0
TEXT:
 