Цифрландыру дәуірінде IT-технологиялар саласы көш бастап тұр
"Цифрландыру дәуірінде IT-технологиялар саласы көш бастап тұр"|"https://qamshy.kz/kz/article/43802-tsifrlandyru-dauirinde-it-tekhnologiyalar-salasy-kosh-bastap-tur"
TITLE: Цифрландыру дәуірінде IT-технологиялар саласы көш бастап тұр
URL: https://qamshy.kz/kz/article/43802-tsifrlandyru-dauirinde-it-tekhnologiyalar-salasy-kosh-bastap-tur
META: "Цифрландыру дәуірінде IT-технологиялар саласы көш бастап тұр"|"https://qamshy.kz/kz/article/43802-tsifrlandyru-dauirinde-it-tekhnologiyalar-salasy-kosh-bastap-tur"
TOTAL WORDS: 1235
DATE: 13:59, 02 қараша 2018
AUTHOR(S): Assem Almuhanbet
TEXT: Қазақстанда Цифрлы Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы іске қосылғалы Қазақстан Республикасы халқының цифрлы сауаттылығы артты. Оған Қазақстан өңірлерінде жүргізіліп жатқан түрлі іс-шараларды атауға болады. Ондағы басты мақсат халықтың цифрлы сауаттылығын арттыру. Мәселен, қазанның екісі мен үші аралығында Павлодар қаласының Жастар бастамаларын дамыту орталығында QDigitalInform атты семинары өтті. QDigitalInform семинары екі мақсатты алға қойды. Бірінші мақсат қазақ тілді бұқаралық ақпарат құралын ілгерілету және Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасын кеңінен насихаттау. QDigitalInform семинары аясында Ұлттық ақпарат технологиялары акционерлік қоғамы Павлодар облыстық ақпараттық технологиялар орталығының АЖС басқармасының бас маманы Тимур Оспанов Павлодар тұрғындарына, білім саласында талмай еңбек етіп жүрген оқытушылар мен мемлекеттік қызметкерлерге Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасының басты кезеңдері, сонымен бірге мемлекеттік басқарудағы сандық жүйесі мен электронды құжат айналымы жүйесі туралы көптеген пайдалы ақпаратпен бөлісті. Мемлекеттік басқару жүйесі мен мемлекеттік қызметтерді сандық жүйеге алмастыру барлық тараптағы мемлекеттік мекемелерде еңбек етіп жүрген қызметкерлердің жұмысын жеңілдетіп, пара алу, пара беру, жалпы жемқорлық мәселесінің азаюына ықпал етті, мемлекетті кәсіби басқаруын құру мүмкіндігін қамтамасыз етеді. Сонымен бірге, Қазақстан Республикасының барша заман талабына сай, заманауи ұйымдарында ақпаратты жеткізу, алмастыру, сақтау мен басқару өте маңызды әрі ерекше рөлді электронды, онлайн құжат айналымы жүйесі істейді. Мемлекеттік басқарудың барлық сатысында жан-жақты мәліметті ашық беру мен қатаң бақылауын қалыптастырудағы өте маңызды фактор болып есептеледі. QDigitalInform семинары Samruk-Kazyna Trust қоғамдық жобаларды дамыту, жетілдіру қоры серіктестігінің қолдауымен әрі көмегімен Коммуникативтік бастамалар мен стратегиялар қоры сәтті жасалып шықты. QDigitalInform семинары екінші үшінші қазанда, сағат тоғызда Павлодар қаласындағы Ломов көшесіндегі Жастар бастамаларын дамыту орталығы КМУ-де өтті. Екі жылдан кейін Қазақстан Республикасының барлық облыстарында цифрлық телеарнаға қол жеткізе алады. Таяқтың екі ұшы бар демекші, сандық телеарна қызмет ақысына әсер етпей қоймайды. Түрлі техникалық себеп, салдарға байланысты отандық телеарналардың тариф бағасын реттеуге әсер етуі әбден мүмкін екенін де ескеруіміз қажет екенін естен шығармаған жөн. Себебі, Павлодар облысы орталығынан үш жүз, төрт жүз шақырым алыста, шалғайда орын тепкен аудандар баршылық. Сондықтан, Қазақстан Республикасының барлық аймағына бірдей цифрлық сигналды кейде жетпей қалуы мүмкін екенін есте шығармағанымыз абзал. Десек те, қазіргі таңда керекті техникаларды орнату жұмыстары өте жақсы жүргізіліп жатыр. Жасалған жоспарға сәйкес, екі жылдан кейін, яғни екі мың жиырмасыншы жылы Қазақстан Республикасы облыстарында цифрлық теледидарға қол жеткізе алады. Цифрлық хабар тарату, сақтау, жариялауды енгізу және оны дамыту жобасы Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы аясында іске асатын іс-шаралар жоспарына мықтап орныққан. Цифрлы Қазақстан мемлекеттік бағдарламасының негізінде сегіз жүз жиырма жеті радио және теледидар стансасын салу және жаңғырту жұмыстары күн тәртібінде тұрған басты мәселе. Қазіргі дейін үш жүз елу алты станса бой көтерді. Екі мың он сегізінші жылдың соңына қарай тағы екі жүз тоқсан екі кешеннің құрылысы аяқталуы керек. Ол Қазақстан Республикасы халқының тоқсан төрт пайызын цифрлық хабар таралымымен қамтуға мүмкіндік ашады. Ал қолда бар жүз жетпіс тоғыс стансаны екі жылда Қазақстан Республикасы азаматтары мен қонақтарына, туристерге пайдалануға мүмкіндік ашады. Қазақстан Республикасындағы цифрлық хабар тарату секторы Қазақстан Республикасы халқына және Қазақстан Республикасының барлық өңірлерінің орталықтары мен еліміздің Елордасы Астана мен оңтүстік астана - Алматы атты республикалық маңызы бар қалаларда отыз отандық телеарнаны, сонымен бірге ауылдық елді мекендерде он бес телеарнаны абоненттік төлемсіз-ақ өте жоғары сапада көруге мүмкіндік береді екен. Қазіргі цифрландыру дәуірінде телекоммуникация мен IT-технологиялар саласы көш бастап тұр. Бұл үрдіске қатты таңғалудың қажеті шамалы. Өйткені бұл бүкіл дүниежүзіне тән тренд десек артық айтқанымыз емес. Сол себепті, қазіргі кезде әлемдегі қай елді алып қарасаң да, аталған сала мамандарына сұраныс өте жоғары екенін аңғаруға болады. Мысал келтіріп өтейік. Қазақстан Республикасында IT-индустрия жиырма пайызға өскен екен. Онымен қоса, мемлекеттік қолдау жоғары екені тағы бар. Ресми деректерге сәйкес, екі мың он жетінші жылы аталған саладағы қызмет көрсету көрсеткіші жүз алпыс миллиард теңгеге жуықтағанын айта кету керек. Қазақстан Республикасы президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев биыл, яғни екі мың он сегізінші жылы, бесінші қазанда жариялаған өзінің Қазақстан Республикасы халқына арналған жыл сайынғы кезекті Жолдауында қолма қол қаржысыз экономикаға көшу қажеттілігін баса айтып өткен болатын. Бұл мәселенің қаншалықты өзекті екенін Қазақстан Республикасының Тұңғыш президенті қоры жанындағы Әлемдік саясат және экономика институтының сарапшысы Әмина Жарылғапова түсіндіріп берді. Қазіргі таңда Қазақстан Республикасында Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы іске асып жатыр. Цифрлы Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы цифрлық технологияларды орнықтыру арқылы Қазақстан Республикасы экономикасының неғұрлым нәтижелі дамуына, өркендеуіне жағдай жасайды, ықпал етеді. Қазақстан Республикасының қаржы технологиясын және қолма қол ақшасыз төлемдерді дамыту Цифрлы Қазақстан мемлекеттік бағдарламасын жүзеге асырудағы ең басты мақсаттардың бірі деуге болады. Қазақстан Республикасындағы қолма қол ақшасыз экономиканы қарышты қадаммен дамытуға Астана халықаралық қаржы орталығы да өз үлесін қосуды жоспарлап отыр. Қолма қол ақшасыз экономикада, Қазақстан Республикасының президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев баса айтып өткендей, тек қана жазалау құралдарына сүйеніп қана қоймай, сонымен бірге, ынталандыру тетіктеріне де қолданған абзал. Мәселен, бизнесті, кәсіпті яғни өз ісін ашып, Қазақстан Республикасы халқына жаңа жұмыс орнын ұсынып отырған кәсіпкерлерді қолма қол ақшасыз есептесуді қолданғаны үшін марапаттауды тәжірибеге енгізу қажет. Осы тұрғыда, ақшасыз төлемдер жасауға жедел түрде көшудің пәрменді тәсілдерінің бірі операцияға төлем жасауды қолдану мен қажетті электрондық қосымшаларды дайындап, жасап, орнату. Бүкіл әлем пайдаланып жүрген Халықаралық тәжірибеге жүгінсек, мұндай тәсіл көптеген дамыған, өркениетті, қандай сала болмасын оқ бойы озық тұрған, алда келе жатқан елдерде, сонымен қатар дамушы мемлекеттерде пайдаланылуда. Осындай қосымшалардың қатарында аты бүкіл дүниежүзіне танымал PayPal, Alipay, Apple Pay Cash бар екенін атап өткен жөн. Ал көрші Қытайдағы WeChat өз алдына бір әңгіме. Ол әлеуметтік желі және қаржы аудару функцияларымен бірге, кең ауқымды әлеуметтік қызметтерді де жасайды. Қауіпсіздік және сыбайлас жемқорлыққа қарсы күресте де Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы қолма қол ақшасыз төлемдер жасауға бірден ойысу біртіндеп Қазақстан Республикасы президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев белгілеген өзге де мақсатты іске асыруға, яғни, алдымыздағы үш жылда Қазақстан Республикасы экономикасының көлеңкелі жағындағы қаржы айналымын қырық пайызға төмендетугежол ашады. Осы кезде, қауіпсіздік мәселесін де ескерген абзал. Көпшіліктің интернет-транзакцияларын қолдануын ынталандырумен бірге, осы пайдаланушылардың жеке мүдделері мен жеке өзі туралы ақпараттарды қорғауға бағытталған киберқауіпсіздік саласын жан-жақты дамытып, жетілдіріп, өркендету керек екені бесенеден белгілі. Осы мақсатқа жету жолында, оны іске асыру үшін білікті, өз ісін өте жақсы білетін мамандарды тартқан абзал. Сонымен қатар, Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы аясындағы цифрландыру жемқорлыққа, парақорлыққа қарсы күресте де қолданылатын болады. Қазақстан Республикасы президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың нақты тапсырмасы аясында, жер қатынастары мен құрылыс саласында ақпараттың, мәліметтердің ашықтығын қамтамасыз ету мақсатында Жер қоры және жылжымайтын мүлік нысандары туралы бірыңғай, көптеген ақпараттық база құрылатын болатын айтып өткен жөн. Цифрлық Қазақстан мемлекеттік жобасы Самұрық-Қазына Ұлттық әл ауқат қоры акционерлік қоғамы мен Samruk-Kazyna Trust әлеуметтік жобаларды дамыту, жетілдіру Қорының тікелей қолдауымен Коммуникативтік бастамалар және стратегиялар Жеке қорымен жүзеге асырылады. Америка Құрама Штаттарындағы Нью-Йорктің инвестициялық конференция аясында Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары Асқар Жұмағалиев пен Біріккен ұлттар ұйымындағы Қазақстан Республикасының тұрақты өкілі Қайрат Омаров Біріккен ұлттар ұйымының Бас хатшысы Антонио Гутерришпен және оның орынбасары Лю Чжэньминмен кездесті. Кездесулерде тұрақты даму мақсаттарына қол жеткізу, Біріккен ұлттар ұйымының резидент-үйлестіруші жүйесін реформалау және электрондық үкіметті дамыту жолдары жан-жақты талқыланды. Біріккен ұлттар ұйымының басшылығымен сұхбаттасу кезінде Асқар Жұмағалиев Қазақстан Республикасы президент Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың бастамасымен қабылданған Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы туралы да көп мәлімет айтылды. Цифрлық Қазақстан мемлекеттік бағдарламасы инфрақұрылымды, адам капиталын, электронды үкіметті, цифрлық экономиканы және инновациялық экожүйені құруды дамытуды мақсат тұтады. Сол мақсатқа жету жолына бағытталған. Өз кезегінде, Біріккен ұлттар ұйымында сандық технологияларды енгізу саласындағы Қазақстан Республикасының маңызды жетістіктері баса айтылып өтті. Біріккен ұлттар ұйымының бас хатшысы Антонио Гутерриш Қазақстан Республикасы мен Біріккен ұлттар ұйымы арасындағы электрондық үкіметті дамыту, жетілдіру, өркендету саласындағы ынтымақтастық туралы келісім жасасу мүмкіндігін қарастыруға ниет білдірді. Біріккен ұлттар ұйымының бас хатшысы орынбасары Лю Чжэньмин Біріккен ұлттар ұйымының Экономикалық және әлеуметтік мәселелер департаменті Қазақстан Республикасы ынтымақтастықта жаңа жобаларды іске асыруға мүдделі екенін айрықша атап өтті. Кездесу қорытындысында тараптар барлық мәселелер бойынша жемісті, нәтижелі ынтымақтастықты жалғастыруға ниетті екенін де айтып өтті. Естеріңізге сала кетейік, Біріккен ұлттар ұйымының рейтингісінде Қазақстан Республикасы электрондық үкіметті жетілдіру тұрғысынан әлемнің жүз тоқсан үш мемлекеті арасында отыз тоғызыншы орынды алады
