15 қыркүйек. ҚазАқпарат күнтізбесі
DATE: 07:00, 15 Қыркүйек 2023 | GMT +5
TITLE: 15 қыркүйек. ҚазАқпарат күнтізбесі
URL: https://kaz.inform.kz/news/15-kyrkuyek-kazakparat-kuntizbesi_a4111639/
META: DATE: 07:00, 15 Қыркүйек 2023 | GMT +5
TOTAL WORDS: 651
AUTHOR(S):
TEXT: АТАУЛЫ КҮНДЕР. Халықаралық демократия күні. Жаңа және қайта жаңғырған демократия елдерінің халықаралық конференциясының ұсынысы бойынша 1997 жылғы Демократия туралы ортақ декларация қабылдануына байланысты бекітілген. ЕСТЕ ҚАЛАР ОҚИҒАЛАР. 1995 жылы Қазақстан Республикасы Президенті Нұрсұлтан Назарбаев «Қазақстан Республикасы астанасы туралы» заң күші бар Жарлыққа қол қойды. 1996 жылы Алматыдан 300 шақырым қашықтықта алматырайымбек тас жолы бойындағы Мұратәлі деп аталатын үлкен төбеге Райымбек батырға ескерткіш орнатылды. Ескерткіш сәулетші Қ. Егізбаевтың жобасы негізінде тұрғызылды. 2001 жылы ҚР Президенті Н. Ә. Назарбаев ньюйорк пен Вашингтон қалаларында орын алған лаңкестік оқиғаларға байланысты Алматыдағы АҚШ елшілігінде болып, Америка халқына көңіл айтты және ресми мәлімдеме жасап, лаңкестердің айуандық істерін батыл айыптады. 2005 жылы ҚР Президенті Жарлығымен «Ядролық лаңкестік актілерімен күрес туралы халықаралық конвенцияға» Қазақстан Республикасы атынан қол қойылды. Бұл құжат мемлекеттер арасындағы тұрақтылықты қамтамасыз ету және халықаралық лаңкестіктің алдын алу, жолын кесу және оны жою жөніндегі шараларды іске асыру және халықаралық ынтымақтастықты нығайту мақсатын көздейді. 2006 жылы Алматы қаласындағы Мұхтар Әуезовтің мұрайжай-үйінде Махмұд әл-Қашғаридің «Диуани лұғат ат-Түрік» еңбегінің орыс тіліндегі басылымының тұсаукесері өтті. «Диуани Лұғат ат-Түрік» – түрік тілдерінің ең көне сөздігі және Орталық Азия өркениетінің тарихы жайлы маңызды дереккөздердің бірі. 2011 жылы Астрахан облысы Красноярск ауданы Шағын Арал ауылында Бөкейхан мавзолейінің құрылысы аяқталды. Мавзолейдің биіктігі – 18 метр, ені – 12 метр. 2011 жылы «Қазпочта» АҚ ҚазССР Ғылым академиясының академигі, профессор, физикаматематика ғылымдарының докторы Орымбек Жәутіковтің туғанына 100 жыл толуына арналған «Айтулы мерейтойлық даталар» сериясымен пошта маркасын айналымға енгізді. Номиналы 32 теңгелік пошта маркасы офсетті тәсілмен төрт бояумен, тарақты перфорациямен орындалған. Көлемі – 28х30 мм, таралымы – 30 мың дана. Суретшісі –Николай Соколов. 2013 жылы Өскемен қаласында Металлургтер мәдениет сарайының кіреберіс алаңында Қазақстанның аты аңызға айналған «Алтын металлургі» Ахат Сәлемхатұлы Куленовтың қола ескерткіші ашылды. Ахат Сәлемхатұлы – қуғын-сүргінге ұшыраған отбасынан шыққан, балалар үйінде тәрбиеленген. Өмірін адамдардың игілігіне, еңбек пен жасампаздыққа арнаған жан. Оның жаңашыл инженер ретіндегі таланты Қазақстан металлургиясының ең табысты кәсіпорындарының бірі – Өскемен қорғасын-мырыш комбинатын құруға көмектесті. Ол – КСРО Жоғарғы Кеңесі президиумындағы алғашқы қазақ сенаторы, қарапайым жұмысшылар үшін элиталық ауыл салған санаулы басшылардың бірі болды. 2016 жылы Алматыда белгілі әнші әрі композитор Батырхан Шүкеновтің өмірі мен шығармашылығына арналған фотокөрме ашылды. Көрмеде бұрын еш жерде жарыққа шықпаған жүзге жуық сурет көрсетілді. 2016 жылы Қазақстанда бұрын пилоттық режимде жұмыс істеген бекітілген ұлттық дәрілік формуляр ресми түрде іске қосылды. Қазақстан тмдда осындай ақпараттық ресурсты құрған алғашқы ел болды. ҰДФ әзірлеу кезінде фармакотерапияны жүргізудің озық әлемдік тәжірибесі пайдаланылды. 2017 жылы Шығыс Қазақстан облысы Абай ауданының Қарауыл ауылында қазақтың ұлы ақыны Абайдың әкесі, «Абай жолы» роман-эпопеясының бас кейіпкерінің бірі Құнанбай сұлтанға арналған ескерткіш ашылды. 2019 жылы Қарағанды облысының Жаңаарқа ауданында әлемдік рекорд орнатылды. Ауданның 12 ауылы мен 2 кентінен жиналған тұрғындар күбіде 10 000 литр қымыз пісті. Бұл жетістікті халықаралық сарапшылар тіркеді. «Мен бұл рекордты бекіту үшін Кубадан арнайы ұшып кеттім. Ол дайындалған сусынның көлемі, акцияға қатысушылар саны және пайдаланылған ыдыстар бойынша есептеледі. Бізде әр түрлі рекордтар бар, бірақ мұндай бірінші рет. Біз бәрін тексердік, бәрін өлшедік», – деді Гиннестің рекордтар кітабының өкілі Юделькис Диас. Дәл осы күні Жаңаарқа ауданының басшылығына рекорд орнатылғанын куәландыратын сертификат табыс етілді. 2020 жылы Хайфада Ұлы дала философы Әбу Насыр Әл-Фарабиге 1150 жыл толуына орай оның атындағы көшеде ескерткіш тақтаның ашылуы өтті. Хайфа қаласы әкімінің орынбасары Лазар Каплун ескерткіш тақта қаланың араб және еврей кварталдарының түйіскен жерінде орналасқанын және мәдениеттердің бірлігін білдіретінін атап өтті. 2020 жылы Батыс Қазақстан облысының Сырым ауданында Сырым Датұлының сенімді өкілі Ерсары батырдың кесенесі салынды. Олар азаттық күресіне бірге қатысқан. Кесененің диаметрі - 5 метр, ұзындығы - 7 метр. Кесене алып дулыға түрінде салынған және батырдың ұмытылмас ерлігінің символы. 2022 жылы Англикан шіркеуінің арнайы өкілі Джо Бэйли Уэллс Қазақстан астанасында қол қойылған Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшыларының VII съезінің қорытынды құжатын жариялады. «Біз, VII Съезге қатысушылар – әлемдік және дәстүрлі діндердің рухани көшбасшылары, саясаткерлер, халықаралық ұйымдардың басшылары әділ, бейбіт, қауіпсіз және гүлденген әлемге деген ортақ тілегімізді басшылыққа ала отырып, ортақ ұстанымға келдік», - деді Джо Бэйли Уэллс. 2022 жылы елорда мәслихатында Нұр-Сұлтанның атауын Астана деп өзгерту мәселесі бойынша қоғамдық тыңдаулар өтті
