Үстірт балладалары: Арал бойындағы ас
"Үстірт балладалары: Арал бойындағы ас" | "https://abai.kz/post/18318"
TITLE: Үстірт балладалары: Арал бойындағы ас
URL: https://abai.kz/post/18318
META: "Үстірт балладалары: Арал бойындағы ас" | "https://abai.kz/post/18318"
DATE: 02.11.2013
AUTHOR(s): Абай-Ақпарат
TOTAL WORDS: 460
TEXT: Аралдың жағасын жайлаған әлімдердің мықтысының бірі Нағашыбай әкесіне ас беретін болып, бәйгеге Шаттауықты қосуға Реушен де жеткен. Көлеңкеге қарап тігілген ақ отаудың төрінде отырып, түрулі тұрған есіктен сыртқа көз салды. Үстірттен келген кәнігі ат бегі, майлан жары Саламат бай Көкшолақ атын ауылдың алдында қыдыртып жүр екен. Реушеннің кәнігі көзі қалт жібермеді ме, әлде тағы жылқының тілі тұрғай, қимылын түсінер көріпкелдігіне басты ма? - Па, Мына шіркіндердің болдым, толдым деп жүрісін –ай. Ертең Шаттауықты тартпай-ақ қойыңдар. Тартсаң да, тартпасаң да бірдің соңы. Бәйгені мыналар алам деп жүр ғой! Бұл жолы Саламат та, Көкшолақ та егде тартып қалғанымен өзгеге жол берер түрі жоқ-деді қасындағы қосшыларына. Қонақ күтіп жүрген үй иесі Реушеннің айтып отырған әңгімесіне таңданып қалды. Оның тегін адам емес екенін біліп, ертеңгі бәйге жайлы айтқанын ауылының ақсақалдарына жеткізуді жөн көрді. - Үстіне суы төгілген шапан , басына көнетөз тұмақ киген бір адай қосшыларымен біздің үйге түскен. Осылай деп отыр. - Қонақ адайыңның аты кім екен? Біліп кел және аттарды алысқа айдайтынымызды айтып бар, ертең бәйгеден кімнің аты келерін, алыстан келген адай емес, аспандағы құдай біледі - деді ауыл егесі әлім шал. Бұл сауалдарына жауап алғысы келген жігітке Реушен оқшырая қарады. Аралдың жағасын жайлаған әлімдердің мықтысының бірі Нағашыбай әкесіне ас беретін болып, бәйгеге Шаттауықты қосуға Реушен де жеткен. Көлеңкеге қарап тігілген ақ отаудың төрінде отырып, түрулі тұрған есіктен сыртқа көз салды. Үстірттен келген кәнігі ат бегі, майлан жары Саламат бай Көкшолақ атын ауылдың алдында қыдыртып жүр екен. Реушеннің кәнігі көзі қалт жібермеді ме, әлде тағы жылқының тілі тұрғай, қимылын түсінер көріпкелдігіне басты ма? - Па, Мына шіркіндердің болдым, толдым деп жүрісін –ай. Ертең Шаттауықты тартпай-ақ қойыңдар. Тартсаң да, тартпасаң да бірдің соңы. Бәйгені мыналар алам деп жүр ғой! Бұл жолы Саламат та, Көкшолақ та егде тартып қалғанымен өзгеге жол берер түрі жоқ-деді қасындағы қосшыларына. Қонақ күтіп жүрген үй иесі Реушеннің айтып отырған әңгімесіне таңданып қалды. Оның тегін адам емес екенін біліп, ертеңгі бәйге жайлы айтқанын ауылының ақсақалдарына жеткізуді жөн көрді. - Үстіне суы төгілген шапан , басына көнетөз тұмақ киген бір адай қосшыларымен біздің үйге түскен. Осылай деп отыр. - Қонақ адайыңның аты кім екен? Біліп кел және аттарды алысқа айдайтынымызды айтып бар, ертең бәйгеден кімнің аты келерін, алыстан келген адай емес, аспандағы құдай біледі - деді ауыл егесі әлім шал. Бұл сауалдарына жауап алғысы келген жігітке Реушен оқшырая қарады. -Атымды ертең білерсің. Аналарыңа айта бар. Атты Орынбордан жіберсең Саламаттың Көкшолағы келер. Бер жағынан жіберсең Шаттауық келер. Ал, Орынбордың ар жағынан жіберсе Бәйімбет Төртқараның Қара аты келер. Қайдан жіберсе онан жіберсін Адайдың үш аты бірінен соң бірі келер! Реушен уәлінің тағы да айтқаны болып, дегені келді. Сол астағы бәйгеден Саламаттың Көкшолағы бірінші, Шаттауық бірдің соңы, оған ілесе Қара ат келді. Үстіртің үстін қатар жайлап, бір- бірін құдадай қадірлеген атбегілер Аралдың бойын жайлаған әлімдердің сый сыяпатына қарық болып, елдеріне қайтып еді-ау. Айнахан Есет
