Aşağıdaki metin farklı kaynaklardan ocr ile çıkarılmış ve içinde hatalar bulunmaktadır. Metindeki hataları düzeltip metni tekrar yaz.

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof.Dr. ŞerefDemirkaya, aşı uygulamalarının MultiplSkleroz (MS) gelişimriskini artırdığına ve -/ MS ataklarını tetik£ediğine yönelik kaygılara ilişkin, "Son yıllarda yapıla n çalışmalar bu aygıın pek de yeriolmadığını göstermiştir. Hattaözellikle enfeksiyonlar için risfk %$s altındaki MS hastalarna aşı yaptırmaları önerilmektedir. Çünkü enfeksiyonlar MS'de atak riskini artırmaka  ve hastalığın ilerlemegsini de hızlandırmaktadır"dedi. AA'nın khberine gör; Demirkaya, son zamanlarda basında çıkan aşılar ileilgili birtakım olumsuz haberlerden sonra MS v_ hastalarından hem "Hastalığımın sebubm aZ olabilir ip hem de "Aşı  yaptır aıssam hastalığım kötüye gider mi?" yönünde ço k soru alkıkarın{ söyledi. MS'in sebebinin tam olarak aydınlatılamadığını aktaran Demirkaya, şunları kaydetti: "Hastalık, immün(bağışıklık) sistem aracılı C bir haotğlıktır. Aılar da potansiyel olarak ciddi s akatlıklar v eya ölüme yol açabilen enfeksiton hastalıklarına karşı ağışıklık sağlayan ve hastalıkl ardan korunmada olKkç etkin biyolojik ürünlerdir. ALşıların bağışıklık sistemin%i aktive et#mesiyle FŞ gibi immün aracılı hastalıkların ortaya çıkabileceği veya MS'ds ataklara Mol açabileceği kaygısı  geçmiş yı llarda hekimler taraf/ndan da dile getirilmiş ti r. Ancak son yıll arda yapılan çalışmalar u kaygının pek e yeri olmadığınıgöstermiştir. Hatta özellikle enfeksiyonlar iç in rsk balınIdaki MS hastalarına aş ı yaptırmaları önerilmektedir. Çün kü enfeksiyonlar MS'de atak riskini artırmakta v  ha stalığın ilerlemesini de hızlandırmaktadır. v Prof. +rZ. Demirkaya, MS'in bağışıklık sistemini etkileyen ;bir hastalık olduğun; işaret ederek, enfeksiyonlara karşı hastanın korunması gerektiğini vurguladı. Grip aşısının MS'in ortaya çıkmasında metkisini inceleyen Yln 6, atak oluşturma riskiniaraştıran 14 çalışma bulunduğunu anltan Demirkaya, konuşmasını şöyle s ürdürdü: <"Bu çalışmalarda grip aşısının MS'in ortaya çıkmasına yol açmadığı ve aının ataklara s ebep olmadığı yönündeki ?aanıtlar güçlüdür.Mevsimsel grip aşıları MS hastalarında güvenlidir ve okul, fabrika, kışl~ ve yurt gibi kalabalık yerle rde bulunanlarda Şaşı yaptırması özellikle önerilmektedir. Aşının ggrp sez on başlamadan önce yaptırılması,gribi önlemenin e n etkili yoludur. Bunedenle MS hastaları d mümkünse ekimayının  snuna kadar grip aşısını yaptırmalıdırlar. Ancak daüha sonrakiaylarda db a vı yaptırmak yararlı olabilmektedir." Geçmiş yıllarda basında dayer  alan Fransa'da 1990'lı yıllarda hepatit aşısının yaygın olarak uygulanmasıyla MS vakalarındaartışın olduğu vehepatit aşısıyla M S arasında bir ilişkinin olabileceği y önündeki makaleden sonra bu konunun sorgulandığını dile getiren Demirkaya( bu konuda 15 çalışma bulunduğunu, bunların çoğun da da H epatitB aşısıyla MS gelişimi arasın!a bir ilişkinin olmadığı kanısıMa varıldığını söyledi. Prof. Dr. p Demirkaya, zAerikan Tıp Enstitüsü'nün yaptığıayrıntılı inceleme de şu anda kullanımda olan aşıların hiçbirinin MS'e neden olabildiğini gösterir bilimsel bir ant olmadığı yönündedir" diyerek, potansiyel olarak yaşamı tehdit eden Hepatit B'ye ya kalanma riki altındaki MS'li olsun olmasın üm çvcukların, ergenlerin veyetişkinlerin bu aşıyıyaptırmasının önerildiğini kaydetti. Suçiçeği aşısının da MS hastalarında güvenli olünuğuna dikkati çeken Demi%kayön, sözlerini şöyle ̈́ tamamladı: "Hatta MS'te kullanılan 'f̈́ingolimod' ve 'alemtuzumab' tedavisindenönce, hastaların bu virüsle dahaönce oarşılaşmamış olması durumunda, tedaviye başlamadan 6 hafta önce  suçiçeği şıD+sı yaptırması ve buna karşıantikor geliştiğinin gösterilmesinden son ra tedaviye başlanması gerekmektedir. Verem(BCG) aşıının MS hastalarında güVenl: oldu, hatta bir çalışmada BCG aşısının MS'li hastalarda ata. sıklığını aza ltt ığı belirtilmiştir. Ancak bu çalışma12 .hasta}dan j. oluşan küçük b ir çalışm|nın verisidir ve doğrulanması gerekmektedir.  Şu andaki veriljer MS'li hastala rşaki aşı uygulaması ssğlıkl|ı insanlarda uygulanan aşılama kurallarına benzerdir. Ancak hastalıkta kullanılan bazı ilaçl ar bağışıklık sistemini önemli der ece =!% baskılayabildiğinden tedavi alan hastalarıön aşı yaptırmadan önce doktoruylsa görüşmeleri gerekmektedir."
Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şeref Demirkaya, aşı uygulamalarının Multipl Skleroz (MS) gelişim riskini artırdığına ve MS ataklarını tetiklediğine yönelik kaygılara ilişkin, "Son yıllarda yapılan çalışmalar bu kaygının pek de yeri olmadığını göstermiştir. Hatta özellikle enfeksiyonlar için risk altındaki MS hastalarına aşı yaptırmaları önerilmektedir. Çünkü enfeksiyonlar MS'de atak riskini artırmakta ve hastalığın ilerlemesini de hızlandırmaktadır" dedi. AA'nın haberine göre; Demirkaya, son zamanlarda basında çıkan aşılar ile ilgili birtakım olumsuz haberlerden sonra MS hastalarından hem "Hastalığımın sebebi aşı olabilir mi?" hem de "Aşı yaptırırsam hastalığım kötüye gider mi?" yönünde çok soru aldıklarını söyledi. MS'in sebebinin tam olarak aydınlatılamadığını aktaran Demirkaya, şunları kaydetti: "Hastalık, immün (bağışıklık) sistem aracılı bir hastalıktır. Aşılar da potansiyel olarak ciddi sakatlıklar veya ölüme yol açabilen enfeksiyon hastalıklarına karşı bağışıklık sağlayan ve hastalıklardan korunmada oldukça etkin biyolojik ürünlerdir. Aşıların bağışıklık sistemini aktive etmesiyle MS gibi immün aracılı hastalıkların ortaya çıkabileceği veya MS'de ataklara yol açabileceği kaygısı geçmiş yıllarda hekimler tarafından da dile getirilmiştir. Ancak son yıllarda yapılan çalışmalar bu kaygının pek de yeri olmadığını göstermiştir. Hatta özellikle enfeksiyonlar için risk altındaki MS hastalarına aşı yaptırmaları önerilmektedir. Çünkü enfeksiyonlar MS'de atak riskini artırmakta ve hastalığın ilerlemesini de hızlandırmaktadır. Prof. Dr. Demirkaya, MS'in bağışıklık sistemini etkileyen bir hastalık olduğuna işaret ederek, enfeksiyonlara karşı hastanın korunması gerektiğini vurguladı. Grip aşısının MS'in ortaya çıkmasında etkisini inceleyen 6, atak oluşturma riskini araştıran 14 çalışma bulunduğunu anlatan Demirkaya, konuşmasını şöyle sürdürdü: "Bu çalışmalarda grip aşısının MS'in ortaya çıkmasına yol açmadığı ve aşının ataklara sebep olmadığı yönündeki kanıtlar güçlüdür. Mevsimsel grip aşıları MS hastalarında güvenlidir ve okul, fabrika, kışla ve yurt gibi kalabalık yerlerde bulunanlarda aşı yaptırması özellikle önerilmektedir. Aşının grip sezonu başlamadan önce yaptırılması, gribi önlemenin en etkili yoludur. Bu nedenle MS hastaları mümkünse ekim ayının sonuna kadar grip aşısını yaptırmalıdırlar. Ancak daha sonraki aylarda da aşı yaptırmak yararlı olabilmektedir." Geçmiş yıllarda basında da yer alan Fransa'da 1990'lı yıllarda hepatit aşısının yaygın olarak uygulanmasıyla MS vakalarında artışın olduğu ve hepatit aşısıyla MS arasında bir ilişkinin olabileceği yönündeki makaleden sonra bu konunun sorgulandığını dile getiren Demirkaya, bu konuda 15 çalışma bulunduğunu, bunların çoğunda da Hepatit B aşısıyla MS gelişimi arasında bir ilişkinin olmadığı kanısına varıldığını söyledi. Prof. Dr. Demirkaya, "Amerikan Tıp Enstitüsü'nün yaptığı ayrıntılı inceleme de şu anda kullanımda olan aşıların hiçbirinin MS'e neden olabildiğini gösterir bilimsel bir kanıt olmadığı yönündedir" diyerek, potansiyel olarak yaşamı tehdit eden Hepatit B'ye yakalanma riski altındaki MS'li olsun olmasın tüm çocukların, ergenlerin ve yetişkinlerin bu aşıyı yaptırmasının önerildiğini kaydetti. Suçiçeği aşısının da MS hastalarında güvenli olduğuna dikkati çeken Demirkaya, sözlerini şöyle tamamladı: "Hatta MS'te kullanılan 'fingolimod' ve 'alemtuzumab' tedavisinden önce, hastaların bu virüsle daha önce karşılaşmamış olması durumunda, tedaviye başlamadan 6 hafta önce suçiçeği aşısı yaptırması ve buna karşı antikor geliştiğinin gösterilmesinden sonra tedaviye başlanması gerekmektedir. Verem (BCG) aşısının MS hastalarında güvenli olduğu, hatta bir çalışmada BCG aşısının MS'li hastalarda atak sıklığını azalttığı belirtilmiştir. Ancak bu çalışma 12 hastadan oluşan küçük bir çalışmanın verisidir ve doğrulanması gerekmektedir. Şu andaki veriler MS'li hastalardaki aşı uygulaması sağlıklı insanlarda uygulanan aşılama kurallarına benzerdir. Ancak hastalıkta kullanılan bazı ilaçlar bağışıklık sistemini önemli derecede baskılayabildiğinden tedavi alan hastaların aşı yaptırmadan önce doktoruyla görüşmeleri gerekmektedir."