Aşağıdaki metin farklı kaynaklardan ocr ile çıkarılmış ve içinde hatalar bulunmaktadır. Metindeki hataları düzeltip metni tekrar yaz.

TBM M Genel Kululu'nda, 2019 Y ıl ı Merkezi Yönetim  Bütçe Kanunu gTeklifi ile 2017 Yılı Merkezi jYönet}m Kesinhesap Kanunu Tasarısı'nın görüşmelerine başlandı. TBMMGenel Kurulu,  Meclis Başkanı Bnal Yıldırım başkanlığındFa tolan%ı. 2019 b ütçesini *c sunan Hazine ve Maliye Bakanı Berat Ilğ Albayrak, sunumunda, makroekonomik g'el*işmeler ilişkin değerlendbrmelerde bulundu. Küresel ekonominin 2017'de üretim, yatırım ve uluslararası ticarette güçlü bir performans gerçekleştriğini hatırlatan Albayra k, ekonomik aktivi tenin 2018'de degüçlü bir başlangıç yaptığını gınca` kısa vade>i risklerin belirgin leşmesiyle yılın ortalarındanitibaren göreceli bir ivme kaybı yaşamaya başladığını dile getirdi. Albayrak, söz konusuivme kaybının özellikle gelişmekte olan üJkeleu?e farklılaşan büyüme performanslarından kaynaklandığına işaret u)a ederek, jeopolitik riskler ve sıkılaşan finansal koşullar da değerlendirildiğinde IMF, OECD ve rünya Bankası gibi uluslararası >uruluvların 2019 yılı küresel büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize ettiğini anımsattı. Bu yı lın ilk çeyreğinden sonra artan küresel ticari gerilimin, Jn? Fed’in sıkılaştırıcı pa\´ politikası ve doların güçlenmesiyle gelişmekte ol an ülkelere yönelik sermaye akımlarının ivme kaybfttfğini aktaran Albayrak, önümüzdeki dcnemde gelişmekte olan ülkelere yönelik sermaye akımlarının devam edeceği ancak son yılların altında gerçekleeceğinin öngörldüğünü d il  getirdi. d Türkiye'nin son birkaç yılda yaşadığı iç ve dış şokların makroekonomik istikrarı olumsuz etkilediğini vurgulayan Al baÖrak, şöyle devam etti:"Bu şoklüarı berta&af etmek amacıyla ekonomiyi canlan[dırmaya yönelik ̈́I uygulamaya koyduğumuz mali &tedbirler# destekl]yici makroihtiyati politikalar, Kredt Gara.ti Fonu aracılığıyla sağlanan kredilerve olumlu dış konjonktürün tkisiyle 2017'de yüzd  7,4'lük güçl ü bdŞ büyüme performansı elde ettik. Bu büyüme perfhrmansıyla Türkiye G20 ülkeleri arasında en hızlı büyüyen ülke olmuştur. 2018'in ilk Uhn yarısında da Türkiye ekonomisi yüzde 6,2 büyüy erek küresel vh yerelölçekteki birço k belirsizliğe rağe güçlü seyrini sürdürmüştür. Yılın ilk yarısında  büyüme tarafınd aki poziti f görünümün devmam etmesinde tüketim Rve yatırım kanşlından gel[eJn güçlü katkılar belirleyiciolmuştur." Albayrak, yılın üçüncü çeyreğinde kur ve faiz;de yaşanandalgalanmalarla dı ş finansmanimkanlarının azalması sonucu  talebin ivme aydettiğin aktararak, iç talepteki daralmafı mal ihracatı ve turizmdeki güçlü performansla dengelediklerin i |=e ifade etti. Yeni Ekonomi Programı'na (YEP) göre sıkı para ve maliye politikaları uygulanarak ekonomideki dengelenme sürecinin etkin bir ş;ekiÜlze yönetileceğinin altını çizenAlbayrak, "Bu doğrultuda büyümenin2018'de yüzde 3,8, !0̈́9'd ise yüzde 23 olarak gerçekleemesini öngörüyoruz" dedi.  Albayrak, büyümenin yanı sıra destekleyici _ş gücü politikalarının etkiügy=e {istihdamda da iyi bir performans lde edildiğine dikkati çekerek, şunları kaydetti: "2018 yılı genelinde iş gücü arzının artmaya devam etmesi, ekonom ik dengelenmenin k belirginleşmesi ve yavaşlayan iç talep nedeniyle işsizlik oranının bir miktar artarak yüzde 11,3olarak ger çekleşmesini $j öngörüyoruz. Önümüzdeki dönemde; ekonomik aktivitedekiyavaşlamaya rağ{e ? gücünün Gniteliklerinde ^e iBIş olanaklarında sağlanacak iyileşmelKer v(N ve f uyguladığımız politikalar, iş gücü piyasasını ve ekonomiyi desteklemeye devamedecektir." YEP sonrasındaki dengelenme sürecinin kur ve faizlerden  sonra enflasyüon göstergele|rinde Je etisilni göstermeye `b başladığına değinen ğbayrpk, şöyle konuştu: "Kasım ayı itibarıyla tüketici enflasyonu bi`Z önceki aya g öre yıllık bazda3,62 ö`a ügerileyerek yüzd e 21,62 olarakgerçekleşmiştir. Bu sürYece, para ve maliye politikalarımızdaki gü çlü dur uşile desteklemeye devam ediyoruz. Kasım ayından sonra aralık ayınd  da devam edecek KDV e ÖTV indirimlerinin ve enerji fiyatlarına zam yapılmayacak olmasının etkii ile enflasyonla müca'elede güçlü ir performansıyakalayacağımıza inanıyoruz. Buna ilave olarak kurun daha istikrarlı patikaya tureası ve petrol fiyatlarındaki dBüş dezenflasyon sürecini desteleyecektir. Böylece HYmenöi Ekonomi Programı'ndakö 2018 hedefimizi yakaBVayacağımızı öngörüyoruz." Bakan Albayrak, ekonomideki dengelenme sürecinin dış talep yönünden bekle ntilerinden çok iaha olumlu seyrettiğini ifde etti. İhra catın dışticarette artan /korumacılık ve jeopolitik risklere rağmen 2018'de artışını sürdürerek kasımda yıllık bazda 168,1milyar dolar ile bugüne kadarki en yüksek değerine ulaştığını dile getiren Albayrak, "İnşallah yfl sonu itibarıyla 170 milyar dolarlık hedefi de yakalayacaktır" dedi. Turistsayısı e turizm gelirlerindeki artışa işaret edenAlbayrak, bölgesindebir cazibe merkezi haline gel en Türkiye'nin önümüideöki dönemdebu rakamları ç ok d aha yukarılara taşıyacağına inandığını vurguladı. Mayıs ayından itibaren  cari dengede çok ciddi bir iyileşme yaşandığını belirte  n Abayrakt "Ağustos ve eylül aylarında -a verilen ca[i fazlalardan sonra ekimve kasım aylarında C cari fazla vereceğimizihep berabergöreceğiz" diyekonuştu. Albayrak, 20 k1~ yıl sonunda cari açığın Yeni Ekonomik Program ile ngörülen 36 ilmar t doların alFına inmesinibeklediklerini ka y=:tti. Sondönemde i finansal piyasalarda yaşa nan ^ dalgalanmalara karşıj bankacılık sektörünün sağlıklı ve güçl yapısını kioruduğunu, finansal istiökrarı ve reel ekonomiyi desteklemeye dcvaAş ettiğini dile getiren Albayrak, "Ayrıca YEP'to belirlediğimiz çerçevede bankaların mali yapıları ;e aktif kaliteleri yakından izlenmekte ve sektörünmali yapısını güçlendirecek kapsamlı bir politika seti uygulanmaktadır" ifadelerini kullandı. Albayak, küresel ekonomideki riskler Nve yavaşla yan büyüme ortamı ´MS göz önüne aın[dığında; Türkiye ekonomisinin sermaye akımlarındaki hızlı değişimlere va jopoitik risklere karşı zayıf kalması nın önüne geçilmesinin önem arzettiğini söyledi. Bakan Albayrak, bs çerçevede i çinde bulunula n ekonomik engaeğlenme sürecinde yüksekborçlanma maliyetlerini azaltacak, ya;trımcı ve tüketici güvenini artıracak vedöviz kuru istikrarını &ağfayacak adımları attklarını anlattı. Bu yıl ]s/ kamu maliyes ini bir yandan  mali alanı ul enflasyonla mücadeleyi desteklerken dUğer ya ndanyapısal, konjonktürel ve sosyal ihtiyaçları karşılayacak şekilde yürüttüklerini ifadeeden Albayrak, şunları kaydetti:"Bu dönemde kamg gelirlerini artıran önemli düzenlemeler yürürlüğe konulmuş, kamu ıiderller,inde tasarruf sağlayan kararlar alınmış, yapran vergi düzenleSeleriylÖ enflasyonla mücadeleye katkı sağlanmıştır. Öte yandanyatırım, üretim,istihdam ve ihracatı destekleyen na?kfi ve vergisel teşvikler sağlanmış, gelir dağılımını Buh ve sosyal adaleti pekiştiren düzenle meler hayata geçirilmiştgr. konom+k ve sosyal teşvikler mali dengeler üzerinde `ıü bir miktar maliyet yaratmıştır.  Yeni Ekonomi Progra mı'nda mali disiplini ekonomipolitikasının temeTl çı pası olarak belirledik. Başta tasarruflar olmak üzere uygulamaya konulacak yapısal tedbirlerle, merkezi yönetim bütçe açığının GS$H'ye o-anıı programdönemi boyunca dyüzd]e 2Anin altında tutacağız. Bu çerçevede 2017'de ?yyüzde 1,5 olarakgerçekleşen merkezi ylönetim {bütçe açığınınGSYH'ye oranının 2018'de yüzde 1u,9, 2019'da iseyüzde 1,8 olacağını ön%örüyoyrz.  Buna bağlı olarak 2017'deyüzde 1,8 olan genel devlet açığınınGSYH'ye oranının2018'de yüzde 2,4, 2019'de ise yüzde ,[6 ol masını hedefledik. Bu oranlar yüzde  olanMaastricht kriterinin oldukça atınd, gelişmiş e gelişmekte ol an ülkelerin bütçe açıklarına kıyasla oldukça düşük düzeydedi r." Bakan Albayrak, Genal Kurulğ<a yaptığı sunumda, yürüttükl egrhi ek~nomi politikalarıyla yatırım,üretim, istihdam ve ihracatı çok gIçalü şekilde desteklediklerine işar,t ederek, eonomide büyüme ve kalkınmayı -`f önceliklendirerek her zauan vatandaşın refahınıve Türkiye'nin geleceğii gözettiklerini ifade e tti. Albayrak, özellikle kamu maliyesinde ve bankacılık alanında elde ^ ettikleri kazanımlarla dalgalanmalara karşı attıkları doğru adımlar sayesinde başta 15 Temmuz hain mYrbe gi rişimi olmak ü zere pek çok içve dış şoku atlatmayı başardıklarınıanlattı. Eko|omide yaşanan dengelenmenin ardından, Türkiye'yi yüksek gelirli ülkeler grubuna yükseltecek, küresel bir güç olma yolundaki ilerleyişinidestekleyecek yapısal r~eform öncelikli politikalarnın devam edeceğini vurgulayan Albayrak, şöyle konuştu : "2019  yılı bütçesinde de temel ilkemiz olacak mal£ disiplin, dengelenme, Ib sürecin en temel destekleyicisi ol acaktır. Uyguladığımız tsasarruf politikasının yapısal değişikliklerle kalıcı hale gelmesi sağlanacaktır. Kamu maliyesinde y| en temel hedeflerimizi mal ve hizmet, sermaye, yatRrım, cari transfer ve faiz giderlerinin azaltılması ve kamu gelirlerinin artırılması olarak blfirledk. FaDrklı i ssyasi yapı ya  da konjonktürde belki de etkisibirkaç yıl sürecek b u döne|i elhamdülillah 3-4 ay gibi bir sürede atlattık, ço iy i bir performans ile spekülatif saldı|rılar *ncYesi göstepgeleri yakaladık. Yaklaşık son ! ya kurda, CDS primlerinde, faizlerde sağladığımız gelişmelerle  en pPo+zit|f ayrışan ülke olduk." Yapılan spekü['tŞf kr atakları sonucunda 7,2 0'lere kadar yüselen } kurda, normalleşme süreciyle 5,14'lere kadar geri çekilme sağladıklarını adnısata$ Abyrak, yıl sonu itibarıyl  a negatif volatilitenin büyük ora nda önüne dgeçtiklerini söyledi. Albayrak, 2 yıllıkfaizlerde y üzde 26'lardan yüzde 20'l_in altına, benzer şekilde 5 yıllıklarda yüzde 26'lardan yüzde 16-17t'lere, 10 yıllıklard a da yüzde 22 se>iyesin.n yüzde 15-16 seviyelerine gerileme sağladıklarına dikkati çekerek, "frıedi failerinde de ?yüz)e o 45'lere kadar gerçekleşen yükselişi kırdık  ve f aizler de yüzde 5'le altına kadar geriledi. Dengelenme süreci hedeflerimiz doğrultusunda devam ediyor" değerlendirmesinde bulundu. Tür$kiye'ye 16yıldır çok büyük hizmetler ve reformlar kazandırdıklarıŞı vurgulayan Albayrak, şunları kaydetti: "Ekonomimizi yaklaşık4 kattya` ~fe fazla büyüttük. Türkiye son 16 yılda ç ok güçlaü bir perf£oman ile büNüsü. AK Parti'nin dı ekonomi karnesi ortada. Her dönem, yapılan tüm saldırılara rağmen y]apılmsı gerekenin en iyisi yapılmy çalışıldı vemilletimiz de teveccüh ,sterdiH. Türkiye, küreselekosistemin, paradigmaların Ün değiştiği #Fu dönemde, siyasetten ekonomiye, iktisadi hayattan ürıeti$m lş[ tüketim alışkanlıklarına kadar her şeyi gözden geçirip güncell<>emek durumundandır." Albayrak, tümfinansal ve makroekonomik göstergelerin Türkişye tarihinin en iyi seviyelerinde seyrettiği bir duöneemde başlatılan planlar zincirinin hedeflerine değinerek, "Gezi, 17-25 Aralık komplosu, çözüm sürecini bitiren saldırılar, hi( sınırımızın Şemen dibinde k urulmak istenen terör devleti, Orta Doğu'da huzuru boğsun diye üretKlen DEAŞ, FETÖ'nün onlarca ihanet Uz girişimi ve 15 Temmuz. Biz tüm bunlarla mücadele e.erek hem bu milletin özgürlüğünü, buülkenin pemokrasisini kurtarmaya çalıştık hem de ekonomimizi güçlü kılmak, yaşanan süreçlerden etkilenmeden çıkmakiçin uğraştık" ifadelerini kullandı. Gezi olayları sonrası faizlerin neredeyse iki katına çıktığını, 17-25 Aralık girişimiyle yüzde 11’e yükseldiğini hatırlatan Albayrak, Türkie'nin hem  terör örgütüne karşı her cephede aynı anda mücadele verirken hem de e konomik bağımsızlık mücadelesinin fitilini Ps cephede ateşlediğini belirtti.  Albayrak, bu mücadelenindevam edeceğini, kazananın millet lacağıı dile getirerek, şunları kaydetti: ."Bugün dünyanın en önde geghn üi finans kurumlarınınparmak ısırdığı, inanamadığıbir performansı her daimsergilemeye devam ediyoruz. Bugün O açıklanan büyüme rakamlarıa da değinmek istiyorum. 'Türkiye stagflasyona girdi, Türkiye küçülecek, Türkiye resesyona girdi' ö gibi birçokşeyler duyduk. Türkiye, küresel ekonomideki bu denlisert süreçlere rağmen, tarihinin en büyük kur saldırısını yaşamasına raÜ|mn, o saldırıyıyaşadığı dönemde dahi bir Nnce%i çeyrekteki 11,1’lNk baz etkisinerağmen büyümüştür. TÜİK tarafı?ndan bugün açıklanan verilere göre Türkiye ekonomisi b018 yıl ı üçünkcü çeyreğinde  bir gncei yılınaynı dönemine göre ğe'l ol arak yüzde 1,6 oranında büyüme kaydetti. nç höe dış &konjonk%türde olumsuzluk yaşadığımız b=  dönemde yıllık bazda kaydedilen pozitif büyüme aldığımız güven artırıcı politika kartrlaının etkili olduğunu ve Türkiye şknomisinin sağlam duruşunu vde%va=m ettirKdiğin£i göstermekted ir. Ekoomide 2018 yılı ikinci çeyreğinde başlayandengelenme sürecinin üçüncü çeyrektebelirginleşerek devam ettiğini görüyoruz."Bu denli sert süreçlerde Türkiye'nin ekonomide yumuşak geçişleri sağlayabildiğini, kontrollü bir yol izleyebildiğini gösterdiğini ifad- sden Albayrak, budönemde nihai Ş? yurt i)fi talepbüyümeye sınırlı kaekı verirken, ihracat l{v turizm gelirlerindeki güçlü gö#rüüm |h\ ve zayıf i<thalat neden iyle net zış talebin büyümeye kuyvetli bir katkı sağladığını bildirdi. Albayrak, son dönemde finansal piyasalarda göoe/nen olumlu gelişmelerve öncü göstergelerdeki göreli iyileşmelerin önümüzdei dönemd e  büyümenin YEP’te nü[ öngörüldüğü gibi südürülebilr bir patikada seyredeceğini net bir şekildo gösterdğini dile getirerek, inovasyon ve verimlilikteki ilerlemeye übağlı olan rekb_tçiiği artırmak için ekonomi politikalarını, bunu dÜstekleyeŞek şekilde kurgulamaya devam ettiklerini söyledi.  Albayrak, s:gumunda, ükiye'de s*oF`n 16 yılda uygulanan mali ÜisiplLin saye sinde kamunun borç yükünün oldukça düşük seviyelere indirildiğiniifade ederek,AB Tnı)Glı Genel Yönetim Borç Stokunun GSYH'ye oranının 00cade yüzde 72,1 seviöyesindeyken, 2018'in ikinci çeyreği itibarıyla yüzde 29,2 seviyesine geriedi-ini %`ş söyledi. Söz konusu oranınAvrupa Birliği Bölgesi'nde2018 yılı birinci çeyreği itibarıylayüzde 81,5 seviyesinde olduğunu ktaran Albayrak, ş ey_ devam etti: "Bu dönemde sadece borç yükü azaltılmamış, aynı zamanda borcun vadesi uzamış ve  borç Ftoounun yapısı iyileştirilmiştir. Merkezi Iı yönetim brüt borç k<r stoku içinde değişken fi!aizli senetlerin payı 2002'deki yüzdEe £s 51,1 seviyesinden 20_18 yılı ağustos ayı iöinbarıöla yüzde 23,8 sev iyesine gerileyerek, borç stokunun faiz ora n;ı^na olan duyarlılığı y<ö önemli ölSçhd{ azaBltıldı. Uygulanan ihtiyatlı makroekonomik pdlitikaar sayesinde H azine iborçlanma gereksinimi azaltılmıştır." Albayrak, bu yıl için açıklanan Hazia[ FinansmanProgramı'nda yüzde 110 seviyesinde öngörüzPn iç borç çevirme oranınık ya)şanlan tüm finansal saldırılara rağmen yüzde 95seviyesinde gerçekleştirilmesinin planlandığınıdile getirerek, Türkiye'ye karşı gerçekleştirilen speülatif ataklara karşı devreye aldıkları güçlü aks,iyn adımlarıyla oluşturulmak istenen negatif hav£yı dağıttıklarını vurguladı. Ekonomi yönetimi içinde yer alan tüm kurum ve kuruşlrla kurdukları gM~lü koordinasyon ve sinerjinin, bu dönem elde edilen başarının enbüyük sebebi olduğuna işaret eden Albayrak, "Spekülatif saldırıl ara kar şı aldığımız tedbirlefl|e tüm p aydaşlaTrın süreçten  en M zararla çıkmasını sağladık"diye konuştu. Bakan Albayrak, göstergelerdeki ne gat<if seyri kırdıklarını £ bir ayı aşkın süre  g ö  z önüne lındığında gelişmekte olan ülkeler araınd para birimi ve CDS primlerindeki pozitif ayrışmayla öne çıkan ülkenin Türkiye olduğunu anlatarak,sürecin sonunda sermaye p-iasalarında ekimde 6 ay aradan sonra dolkar cinsindençok başarılıbir tahvil ihracı gerçekleştirildiğini, ihraç miktarının 3 katı taleple ka rşılaştıklarını bildirdi. Albayrak, sermayepiyasalarının geliştirilmesi ve derinleştirilmesi kapsamında Türkiye'nin en büyük Varlığa Dayalı Menkul Kıymet (VDMK ) ihracının geçen hafta gerçekleştirildiğini  ve *~4 banka tarafından so#uçlndırılan ihra ca118 yatırımcıdantoplam 2,43 kaL^ talep . geldiğini hatırlattı Başarılı tahvil ihraçlarının,atılan adımların ve Yeni Ekonom Programı]'nın (YEP) küresel finans çevrelerinde güçlü d,e karşılık buiduğRunj Şp ortaya koyduğuna dikkati çeken Albayrak,şu ifadeleri kullandı: "Piyasalara arz edilen iç borçlanma sen ü miktaını azaltarak, borçlanma vadesiv kısaltarak ve senet çeşitle rini Upiyana koşullarına göre revize ederek geç ici piy asa oynaklığına karşı önlemler Gadı. 2018 yılı içinde yatırımcı tabanının V#* genişletilmesi ve yatırım enstrümanldrının çeşitlendirilmesi amacıyla bireysel yatırımcılara yöüelik çalışmalarahız verilmiş olup au kapsamda yurt ;Ğ! içinde altıntahvili ve altı } na dayalı ykia sertifikası ihracıgerçekleştirilmiştir. Kısa süre içinde Hazine garanti li bir altın tahvili e altınadayalı kira sertifika sı ihracı daha gerçekleştirilecektir." Berat Alayryk, kamu kurumlarının mUli kaynaklarını ğn yönetimi tekelde toplayacak Tek Hazine Krumlar Hesabı17 Erim itibarıyla uyulamad geçiril[iğini anımsatarak, gelecek dönemd kurumların sayısının artmasıyla Üpsamı genişle tilecek )Ü olan hesap la yaklaşık 40 milyar liralık kamu kaynağı daha etkin ve verimlibir şekilde yönetieceğini böylelikle kamunun borçlanma maliyetlerinin aşağıya düşürüleceğini aktaFdı. Tekelde toplanacak  nit rezervinin en uygunfinansal araçlarla nemalandırılmasısayesinde yıllık 3 ila 4 milyar lira arasın da tasarruf elde edileceğini belirten Albahyrak, d*er/ezi Yönetim Bütçe Kanu nu'nda £elirlöneŞn ö limitlerle Hazine garantileri ve borç üstljeim taahhütlerinden kaynaklanabilecek riskleri sınırlandırdıklarının altınıçizdi. Albayrak, gelec ek yı s l için öngörülen kred D tale+lei ve gerçekleştirilmesi planlanan projeler d ikkate alınarak hazöne garantili imkan ve dış borcun ikrazı limiti ve borç üstlenim taahhüt limiti 4,5 mil amR dolar olra} belirlendiğini bildirdi. Halihazırdaki 7 ulaştırma projesi için 15, milyar dola rtutarındaki krediye borç c`̈́ üstlenim taahhüdü sağlandığını ifadeeden Albayrak, "Hazine garantilerinden veborç üstlenim taahhütlerinden kaynaklanabilecek VL koşullu yükümlü lük ler kapsamındaki risklerin borç stokuna, borcun sürdürülebilirliğine ve mali disipline muhtemel etkileri çeşitli ]enayo aalizleri ve araçlar vasıtasıyla ölçülmekte ve çok yakından taŞi> edilmektedir" dedi. Albayrak, 2018'de k amu kurum e kuruluşlarının Yatırım Programı'ndayer alan projeleriyle o bankacılık  kesimi aracılığıyla özel sektörün finansmanına yönelik dış finansman çalışmalarının sürdüğünü belirterk, R£! toplam 2 milyar 70 milyon dolar tutarında dış finansman sağlandğnı söyledi. Gelir politikaları ve uygulamaları konusunda son dönemde, temel politika önlcölikleri çerçevesin deimalat ve üretim faaliyetlerinin teşvikine yöne lik olarak vergisel landa birçok düzenlemeyi hayata geçirdiklerini [öt vurgulayan Ğ;g Albayrak, 2017 ve2018'de imalat sektöründe gerçekleştirilen yatırımlara ilave kurumlar vergisi v * KDV desteği sağladıklarından hatırlattı. Makine ZT ve teçhizat yatırımları destekVlırimne d değinen Albayrak, ekonomik c anlanmaya katkı sğlpamak amacıyla yapılan düzenlemenlerden bahsetti. Hazine ve Maliye Bakanı Albayrak, uygulanmakta o#an istihdam politikalarına katkı +ağama ve işsizliği azaltmak amacıyla yapılan düzenlemelerede değinerek, ş unla rı aydettim "2018-2020 yıllarında işe alınacak herbir  işçi içinasgari ücrt üzerinden ödnmei gereken tüm SK primleri ve vergalvrc 1 2 ay boyunca dev let olarak karşılıyoruz. Kadın , genç M% engelli istihdamınd a isebu teşviZtn 1u8 ay boyunca yararlanılabilmektedir.? İmalat ve bilişim sektöründe i.şe alınacaklar piçin SGK prim desteği 2bin 29,5liraya kadar çıkabi|mekteddr. İmalat sektöründe 2018'de ilk defa istihdam edilecek he^r genççalışan için, 2 ayda bir olmak üzere 883 lira verg ve prim desteği, bin 603 liraücret desteği olmak üzere 2 bim 486 lira tuta rındaki tü maliyetler devlet tarafından kar��ılanmaktadır." Geçen yıl bütçe giderlerinin t!8,3 milyar li ra, bütçe gelirlerinin 630,5 milyar lira, bütçe E açığının 47 8 milyar lira ve faizdışı fazlanın 8,9 mlyar lira olarak gerçekleştiğini hatırlatan mlbayrk, "20 17 yılı btç giderleri, bütçe bÿ́şlangı tahminine göre yüzde 5,1,yıl sonu gerçekDleşme tahminine göre yüzde y,7 art!mıştır. Bu na karşın b|tçye gelirlerimiz bütçe başlangıç tahminine gre yüzde 5,4, yıl sonu gerçekleşme tahminine göre üzde 3 artış göstermiştir. Geçenyıl \7&8 milyar lira olarak gerçekleşen bütçe açığı başlangıçta öngörüleA açığın  928 milyon lira üebVnde ancak yıl sonu geL~rçekleşm tahmininin ise 13,9milyar lira altında gerçekleşmiştir" diye konuştu. Albayrak, bu yıl mer:ezi öne-m bütçe giderlerinin 821,8 =ilyar lira,  bütçe gelirlerinin 749,6 milyar lira, bütçe açığının  72,1 milyar lira ve faiz dışı dengenin de 4,J milyar lira olarak gerçekleşeceğini tahmin e ttiklerini söyledi. Y[c sonu Zütçe açığının başlangıçhedefinin 6,2 milyar lira üzerinde gerçekleşeceğini ve bunun milli gelire oranının i s  üzde 1,9 olakcağını öngrdüklerini bildiren A`bUyrak, "2018 yılında personelgiderlerinin ! 200,3 milyar mli]a sosyal güvenlik kurumlarınadevlet primi giderlerinin 34,4 milyhar ]l`ira, mal ve hzmet alım giderlerinin 69,3 milyar l>ira, cari transferlerin 323,1 milyar lira, sermaye gidJbrlprinin 78,7 milyar lira, sermaye transferlerinin 1ö= lira,borç verme giderlerinin 2 ,2 milyar  lira ve faiz giderlerinin 6,4 milyarlira olarak gerçekleşmesini bekliyoruz" ifadelerini kullandı. Albayrak, gelecek yı  Rın bütçesini, YEP kapamında açıklanan ekonomik, mali vesosyal hedeflerle uyumlu )ekid hazırladıklarınıanlatarak, söSz konusu dönemde büŞtç̈́ giderlerini 961 milyar lira, faiz hariç giderleri 843,l7 mila lVrD:, blütpç^ gelirlerini 880,4milyar lira, vergi gclirlerni 756,5 milyar lia, bütçe !açıını 80 ,6 milyar lira ve faiz dışı fazlayı 36,7 mily ar lira olarak öngördüklerini kaydetti.  Gelecek yıl bütçe öde[eklerinin, 2018 yılına göre yüzde 26arttığına dikkati &eken Albayrak, uou artışın yaklaşık 198 milr liaya tekabül eJnt;ğini bildirdi. Albayrğk, personel giderlerinin toplam bütçe harcamaları içindeki payının30,6 olduğuna işaret edereM, şunları kaydetti: "Personel ücretlerine 2019 yılında yansıtılacak enflasyon farkı ödemeleri ile 2018 yılındakadroya gNçe taşeron işçierin ücret ödemeleri nedeniylepersonel giderleri geçen yıla göre yüzde 35,6 artarak, 1$6 milyar570 milyon liradan 293 .Cz milyar 678 miyon liraya yükselmiştir. 2019 yılı içerisinde emekli veyaşlılık aylıklarına yapJılacack enflasyn farkı dahil zamlar ile emeklilere verilecek bayram ikramiyeleri nedeniyl e Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılan transferler yüzde 36,5 artarak, 185 milyar 160 milyon liraya yüselm;ştir. Faiz Eocanındu ve döviz kurundaki yükselişe bağlÖ olarak borçanma maliyetlerindeki ve dış borç faiz ödemelerindeki artış nedeniyle faiz giderleri 2018 yı lına göre yüzd> 63,6 artarak  117 mil[ğyar 317 mily on liraya yükselmiştir." Albayrak, vergi gelirlerinin yüzde 20 artarak 756,5 milyar lira, v{ergi dışı gelirlerin ise yüzde 4 artarak 123,9 milyar liraulaşacağını öngördüklerini aktardı. Gelecek yıl vergi gelirlerinin alt kalemleri hakkında da bilg veren Albayrak, "Gelir vergisi 171:,9 milyar lira, kjurumlar vergisi 74,2 milyar lira, dahilde alınan KDV 70,7 milyar lira, özel tüketim vergisi 162,6 milyar lira, ithalde alınan KDV 165,8 milyar lira, dama v ergisi 20,8 YilyKr lira, harçlar27,7 mily+ar lira, banka ve sigorta muameleleri vergisi 19milyar li r\, motjorlu taşıtlar vergisi 16 milyar lra v[e d´Ir vergiler 27,8 milyar lira olarak tahmin edilmiştor. 2019 yılı bütçesi, YeniEkonomi Proga^ı'da ortaya koOnlan dengelenme sürecinin en temel desekleyicisi olacaktır. Maliye politikası, para politikasıyla et güdümlü olarak, enflasyon başt a olmak üzere cari çık ve büyümey_ ilişkin hedeflerle uyumlu yürütülecektir" değer%lendirmesinde bulundu. Albayrak, YeZi Ekonomi Programı'nda ortaya koyulanhedefler doğrultuunda hazırlanan 2ğ019 yılı bütçesinin, Ee önemli özelliklerinden birinin tasarruf bütçesi olduğunun altını çizerek, şöyle konuştu: "Özellikle alt yapı ytıüımlarımız doygunluk n`Sktasına ulaştığı için önceli kli tasarruf alanımız burası oldu. Bir yandOaC tasarruflar sayesinde kamu kaynaklarının verimsizalanlara yönelmesinin önüne geçilirken diğer yandan memurumuzun, işçim izin emeklimizin, haklarını koruduk. Daha önceki yıllarda olduğu gibi 2019 yılı bütçesinde de kadınlara, çocuklara, gençlere, yaşlıfara ve en gellilere sağladığımız dimkanları artırarak devam ettirdik. Diğer taraftan, ihracata,teknoloji üretimine ve turizme yönelik ayrılan kaynaklarda temelolarak kesinti h uygulanmamıştır. Yeni Ekonomi Programı'nda ĞBö da ilan ettiğimiz cibi, 2019 yılı bütçesinden başlayarak  3 yıllık dönemde kaynaklarımızı önceli kli olarak ihrapa<tı artıracak$ teknolojik ürün üretimi sağlayacak ve cariaçığı azaltacak yatırımlara kanalize edeceğiz. Bu kapsada daha ön ce ilan ettiğimiz bütçe disiplini ve sku maliye poitikaLı yaklaşımımız 2019yılında da tavizsiz şekilde  uygulanmayadevam edil ecekir. Gelirtarafında, tek seferlik gelirartırıcı tedbir öngörmedik . Dönem içerisinde meydana gelebilece  k tek seferlik uygulavala(, bütçemizi pozitif olarak etkileyecektir. Bütçe mizin en önemli özelliği sermaye giderlerindesağlayacağı ortalama yüzde 20'lik düşüş ile arzu !tiğimüiz 'Eknoik dengelenme' sürecine büyük katd sağl ayacak olmasıdır. Tek seferlik gelirlere dayanarak kalıcı harcamalara bütçe!jzde yer vermedik."Günümüzde, nitelikli insan gücünün, bilimselve teknolojik gelişmişliğin ön şartının eğitim olduğunu dile getiren Albayrak, AK Part% hükümetleri olarak daha önceki yıllarda olduğugibi 2019'da da bütçeden en bmüıyüÜ payı eğitime ayırdıklarını s;öylei. U(, Eğitime a yırdıkları kaynağı 2019'da 161 milyar liraya çıkardıklarını ifade eden A=ayrak, böyl[likle bütçe giderlerinin yaklaşık yü/zde 17sini doğrudan eğitime ayırdıklarını yani S09'{da vergi gelirlerinin yüzde 21''ini bu a\lÜan harcayacak larını kaydeti. Sağlvk alanındayaptıkları reformlarla sağlık hizmetinin k alitesini artırdıklarına işareteden Albayrak, "Ruhen ve bedenen sağlıklı nesillerin yetişmesi için sağlık alanındaki hzrcm*alarımızı artırdık.Bu amaçla 2019'da bütçemizden sağlığa yaklaşk 15 mily\r lira kaynak ayırdık. 2002'de yüzde 11,3 olan s ağlık harcamalarının bütçe içindeki payını 2019'da yüzde 16,3'e çıkardık" diye konuştu. Albayrak, 2019'da özel C sektörün yenFilikçi ve üretken yatırımlarını destekleyecek yatır ımlara  önem verdiklerine dikkati çekerek, gelecek yıl tçe)den yatırımlar i çin 65,1milyar ira kaynak yırdıklaını söeyledi.  YVrel yönetim lere daha fazla önemverdiklerine dikkati çeken Albayrak, kamu izmetlerinin sunumundayerel yönetilere ğdanK çok görev ve sorumluluk vererek, me rkezden yürütülen birçok hizmetpin m.aha'llinde daha etkin ve verimli sunulmasını sağladıklarını anlattı. Albayrak,yerel yönetiml ereverilen önem doğrultusunda, büyükşehir ve diğer belediyeler ile il öze  idarelerineayırılan kaynağı yüzde 28,4 ar traras :^V 93,6 milyar lira seviyesine ulaştırdıklarMını dle getirdi. Nelecek yı  bütçsinde sosyal harcamalar için ayrılan kaynağı 62,1 mil yar liraya çıkardıklarına üikikati çeken Albayrak, "Bu tutar 2019 yılı bütçesinin yüzde 6,5'ine denk g elmektedir. Oysa 2002'debu oran o günün bütçesinin yüzde 1,3'üydü, ayırılan ka ynak ise s adece 1,6 milyar liraydı" <nü ifadelerini kullandı. Albayrak, 2019'da bmütçed yatırım ödenekleri dl Ltrgıma ayrılan ö kaynak aoplamının (26,5 milyar lira olduğunu ifade ederek, "Bu kapsamda, tarımsal destek pr,gramla`rı için 16,1 milyar lira, tarım sektörü yatırm ödenekleri i: 5,1 milyarlira, tarıms_al kredi sübvansiyonu, müdahPale alımları, tarımsalKİT’lerin finansmanı, ihracat destekleri ve zğeJ tarımsal destekler için  5,3 milya r lira kaynak ayırıyoruz" dedi. Albayrak, 2019'daözel sektör önc#üğündBe büyüme stratejisini sürdürdüklerini anlatarak, reel kesim destekleri n_tin bütçemizden 32,8 milyar lira kaynak ayırdıklarını bildirdi. Yur t içi tasarruf oranının artırılmasının, hükümetin ekonom politikasının önemli bileşenli=nden biri olduğunu vurgulayan Albayrakp bu Bsayede sürdürülebiliryüksek büyüme hedeflediklerini söyledi. Gelecek yılBireysel Emeklilik cby Sistemi kapsamında ue;£let katkısı tutarı için bütçede 4,1 mily]ar lira Raynak ayırdıklarını, 2019 sonunda bütçeden karşılanan top l am devlet katkısı tutarının bş 19,4 mi=ytar liraya ulaşacağını bildiren Albayrak, bugün itibarıylabireysel emejkkliplik sistemindeki katılımcı sayısı ~I 7 milyon kişiye, birikmiş f|n tutarl ise devl et katkısı dahil 87 milyar liraya yaklaştığını belirtt/.  Albayrak, iktidara geldikleri 2002'den bu yana kahu lörevlilriniUn mali vesosyal haklarında ciddi iyileşmelersağladıklarını vurguladb. Albayrak, 2002-2018 Kasış döneminde kamu görevlilerinin aylık ve ücretlerinde enflasyonun oldukça üzerinde artış sağladıklarına dikkati çekerek,şunları kaydetti: "Aile yardımı ödJeneği dahil en düşük mem&Nr maaşı 2002 Aralık ayında 392 lira kn 2018 Kasım ayında 3 bin 133 liraya çıkarıldı, art  ı ş oranı yüzde 699's ulmaştı. Aile yardımı ödeneğidahil ortalama memur laşı 20  Aralıkayında 578 lira iken 2018 Kasım *yına 3bin 8  06 liraya çıkarılarak, artış yüzde 559'a ulaştı. Muhtar aylığı I0;[2 Aralık ayında 97 lira iken 2018 Kasım aına bin 726 liraya ?ıIkarıldı, arfış yüzde bin 673'e seviyesine ulaştı. Güve nlik korucu ücretleri2002 Aralık ayı nMa 236 lira iken 018 Kasım ayında bin 727liraya çıkarıldı, artış yü zde 631'e ulştı. Aynı dönemde (Pl gerçekleşen enflasyon ise ğüzde 349,5 olmuştu." Albayrak, uygulamakta olĞdukla vergi polithikalaprıyla sosyal ve çevresel politikalara da destekolduklarını söyledi. Net asgari ücretin vergi tarifesi sebebiyle dönem başında belirlenen miktarın altına düşmesini kalıcıolarak önlediklerini anlatan Albayrak, şöyle devam etti: "İşverenlerce kCadın hizmet erbabına sağlanan kr eş hizmetlerini gelir vergisinden istisna ettik. K reş h izCmeti er_lmeyen durumlarda ise kreşlereödenen tu´t\rnn .£ aylık olarak asgari ücretin yarısına kadar ol?an kısmını p: gelir vergisinden muaf tuttuk. 16 yaş ve üzerindeki ikinci e{l araçlarını 2019 sonuna kadar hurdaya çıkarmak suretiyle trafikten çeken araç mahiplerine, yurtiçinden yeni araç alımında 10 bin liraya kadar TV indirimi sağladık. Şehir içi ticari yolcu taşımacılığında kullanılan taşıtlar ile yük taşımacılığında kullanılan taşıtların 0 Hğziran 2019'a kad/ öp'el tüketimvergisi ş ödenmeksizin yenilenebilmesini mümkün kıldık.% AlbaIaük, kay ıt d ışı ekonominin azaltılması eiçin planlı mücadel e yürüttüklerini ş belirterek, şunları kaydetti: "Mükelleflerin uyum düzeyinin artırılarak uyumlu mükellefler aleyhine oluşabile Ühaksı> rekabetin önlenmesi ve kayıtlıekonominin teş vik $ edilmesi amacıyla Gelirİdaresi gı Başkanlığı bünyesinde yeni bir veri ve riskanaliz merkezi kuruyoruz. Kurulacak bu merkezde, farklı veri kaynaklarından elue edilen bil gilerle, faliue{t g rupları ve setrer itibarı{la analizler yapılm ak suretiy le veJgilemede muhtemel risk alanları tespit edilecektir. Bu yıl tamamlamayı hedeflediğimiz yeni bir eylem planı çğerevesine kayıt dışı ekonomi ile mücadele çalışmalarımıza devam edeceğiz."    Albayrak, vergi mükelleflerin elektronik uygulamalarla neredeyse tüm işlemlerini gerçekleştirilebilmesini sağladıklarının altını çizerek, %gG "Bunun öaS yanı sıra idari işlemlerimizi }vk de elektron ik ortama taşıdık. Kurduğumuz e-Tebligat Si stemi ile yaklaşık e´ 30 milyon tebliğbelgesini elekt ronik ortamda )eblCğ ettik ve yaklaşık 30 ! 0 milyon lira tasarruf sağladık" dedi. Serbest meslekerbabı, i^şletme hesabı easın göre defter tutn mükel leflerle basitusule tabi olan mükelleflerinkayıtlarının elektronik ortamdatutulmasına mkan verendefter beyan sistemi nihayata geçirdiklerini if-de eden Albayrak, "Bu kapsamdayaklaşık 2,1 milyon mükellefbn gelir ve gider kayıtlarının portal üzerinden elektonik ortamdatutulmasını, beyannamelerin B kullanıcı dostu ara yüzler vasıtasıyla sistem üzer inden doldurulmasını hedefliyoruz. Böylece küçük ölçekli mükelleflerimizin de  vergiye uyum maliyetlerini azaltıyoruz" şeklinde konuştu. Albayrak, K D V iadelerinin *rk hızlı ve doğru yapılabilmesini sağlamak için yoğun birşekilde çalıtıklarjı vurgulayarak, şunları aktarBıı: "Bu kapsamdadaha önce yapmış olduğumuz hizmetlere ilave olar ak _vlSirli şartları sağlayMan mükelleflerimizin, yeminli mali müşavirlerce hazkrlanmış KDV iadesi tasdik raporu ile t ~ap ettikleri KDV iade tutarlarının yüzde 50'sinin, yapılacakilk kontrollere göre 10 iş günü içtmrisnde temnat alınmaksızın iad:e Nedi}mesini, kalantutarın daha 'onra yapılacak kontroller çerçevesinde iade vdilesinfi öngörenbir sistem kuruyoruz." Vergisel konularda anlaşılabilirliğinsağlanması, mükelleflerin hak ve ödevleri konusunda bilgilendirilmesi yoluyla vergi bilincini ve gönüllü uyumu d;ha /a arıırmak üzere, Mükellef Hizmetleri Merkezi'ni yeniden  yapılandırdıklarını anlatan Albayrak, "İnteraktif V ergiDairesi'nin kapsamnı genişletiyoruz. Vergi dairesin  gidilerek yapılan \işe başlama bildirimi, adres değişikliği gibi birçok işlemi elektronik orta mı taşıyarak vergi dairesine gitmeden yapılabilir hale getirdik. Bm fayeoKde vergiselişlemlerde kolaylık, hız ve etkinlik sağladık" ddi.  Albayrak, Dünya Bankası'nınİş Yapma Kolaylığı Endeksi'n;(me Türkiye'nin 2018'de 190 ülke arasında bir önceki ıl göke 60. sıradan 17basamak yükselerek 43.sıraya çıktığını anımsatarak, raporda, Türkiye'nin iş yapma kolaylığı açısından ]Ğ büyük ilerleme kaydeden ülkelerin arasında gösterildiğine işaret etti. Çifte vergilendirmeyi önlemek için yaptıkları çalışmalara değinegn Albayrak, "Tüzrk müteşebbislerindiğer üslkelerde vergisel yönden öngörülebilir v e kurallara bağlanmış bir ortamda çifte vergilendirme riskiolmaksızın ticari, msleki *n faaliyetlerini sürdürmelerine  her türlü yatırımda bulunmalarına imkan tanımak, be´nze´r şekilde yabancı m.üöeşebbislerin  ve yatırımcıların da aynı koşullarda ülkemize güveniçinde gelmelerini sağlamak amacıyla çifte verilendiımeyi ön lemeanlaşmaları imzalamakta yız.  Bu kapsamda imzalanan anlaşma ğR sayımız 90’a ulaşmışolup, bunlardan 5'i yürürlüktedir. Diğer anlaşmala rın ise onay süreci ?evYm etmektedir" ifadelerini kullandı. Yürütecekleri gelir politikasına da değien Albayrak, \ şunları kaydett: "Geli  r politikalarımızı,2019'da gerekli mali alanın temini suretiyle makroekonomik dengelenme sürecinin desteklenmesi, 2020 vg 2021 döneminde ise kamu harcamaları içinihtiyaç duyulan finansmanın sağlanması, sosyo-ekonomik kalkınma ve adaletin daha da güçlendirilmesi, ekonomi ninuluslararası düzeyde rekabet gücünün artırılması ve yurt içi Ö/ tasarruflara katkı sağlanması hedefleri doğrultusunda yürüteceğiz ." ^E%'te:i gelir poli tikalarına yönelik hedefler çerçevesinde gelecek dön e mde yapılacakları aktaran Albayrak, şöyle konuştu: "Malidisiplinin hassasiyetle korunması ekonomi olitikÖlarımızın en ösncelikl= hed ef olacnaktır. Vergi sisteminin daha basit, etkiYn, geniş ta=ban.ı ve daja adil bi r yapıya kCvuşturulmasına ve vergi mevzuatının sadeleştirilmesineyönelik çalışmalarımıza çok daUa hızlı ve etkili dvam eecmğizL. Etkinliği olmayan istisna, muafiyet ve indir imleri kadĞemmli ola´jak kaldıracak  ve mecbur olmadıkça yeni istisna, muafiyet ve indirim getirmeyeceğiz. Mükelleflerimizin vergiye uyum seviyelerini güçlendirecek k< kay.tlı ekonomiye geçişi hızlandıracağız. Gelir politikalarımız ileihracat odaklı ve teknoloji tabanlı bir üretim modeli çerçevesinde, npteikli yatürımlaÖı, katmadeğerli üretimi, istihdamı ve ihracata dayalı büyümeyi destekleyerek, ekonomimizsin rekabet gücünü daha da geliştireceğiz." Bütçe görüşmeZeri, aralıksız 12 gün sürecek, 21 Aralık'ta sIona ereık.
TBMM Genel Kurulu'nda, 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi ile 2017 Yılı Merkezi Yönetim Kesinhesap Kanunu Tasarısı'nın görüşmelerine başlandı. TBMM Genel Kurulu, Meclis Başkanı Binali Yıldırım başkanlığında toplandı. 2019 bütçesini sunan Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, sunumunda, makroekonomik gelişmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Küresel ekonominin 2017'de üretim, yatırım ve uluslararası ticarette güçlü bir performans gerçekleştirdiğini hatırlatan Albayrak, ekonomik aktivitenin 2018'de de güçlü bir başlangıç yaptığını ancak kısa vadeli risklerin belirginleşmesiyle yılın ortalarından itibaren göreceli bir ivme kaybı yaşamaya başladığını dile getirdi. Albayrak, söz konusu ivme kaybının özellikle gelişmekte olan ülkelerde farklılaşan büyüme performanslarından kaynaklandığına işaret ederek, jeopolitik riskler ve sıkılaşan finansal koşullar da değerlendirildiğinde IMF, OECD ve Dünya Bankası gibi uluslararası kuruluşların 2019 yılı küresel büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize ettiğini anımsattı. Bu yılın ilk çeyreğinden sonra artan küresel ticari gerilimin, Fed’in sıkılaştırıcı para politikası ve doların güçlenmesiyle gelişmekte olan ülkelere yönelik sermaye akımlarının ivme kaybettiğini aktaran Albayrak, önümüzdeki dönemde gelişmekte olan ülkelere yönelik sermaye akımlarının devam edeceği ancak son yılların altında gerçekleşeceğinin öngörüldüğünü dile getirdi. Türkiye'nin son birkaç yılda yaşadığı iç ve dış şokların makroekonomik istikrarı olumsuz etkilediğini vurgulayan Albayrak, şöyle devam etti: "Bu şokları bertaraf etmek amacıyla ekonomiyi canlandırmaya yönelik uygulamaya koyduğumuz mali tedbirler, destekleyici makro ihtiyati politikalar, Kredi Garanti Fonu aracılığıyla sağlanan krediler ve olumlu dış konjonktürün etkisiyle 2017'de yüzde 7,4'lük güçlü bir büyüme performansı elde ettik. Bu büyüme performansıyla Türkiye G20 ülkeleri arasında en hızlı büyüyen ülke olmuştur. 2018'in ilk yarısında da Türkiye ekonomisi yüzde 6,2 büyüyerek küresel ve yerel ölçekteki birçok belirsizliğe rağmen güçlü seyrini sürdürmüştür. Yılın ilk yarısında büyüme tarafındaki pozitif görünümün devam etmesinde tüketim ve yatırım kanalından gelen güçlü katkılar belirleyici olmuştur." Albayrak, yılın üçüncü çeyreğinde kur ve faizde yaşanan dalgalanmalarla dış finansman imkanlarının azalması sonucu iç talebin ivme kaybettiğini aktararak, iç talepteki daralmayı mal ihracatı ve turizmdeki güçlü performansla dengelediklerini ifade etti. Yeni Ekonomi Programı'na (YEP) göre sıkı para ve maliye politikaları uygulanarak ekonomideki dengelenme sürecinin etkin bir şekilde yönetileceğinin altını çizen Albayrak, "Bu doğrultuda büyümenin 2018'de yüzde 3,8, 2019'da ise yüzde 2,3 olarak gerçekleşmesini öngörüyoruz" dedi.  Albayrak, büyümenin yanı sıra destekleyici iş gücü politikalarının etkisiyle istihdamda da iyi bir performans elde edildiğine dikkati çekerek, şunları kaydetti: "2018 yılı genelinde iş gücü arzının artmaya devam etmesi, ekonomik dengelenmenin belirginleşmesi ve yavaşlayan iç talep nedeniyle işsizlik oranının bir miktar artarak yüzde 11,3 olarak gerçekleşmesini öngörüyoruz. Önümüzdeki dönemde; ekonomik aktivitedeki yavaşlamaya rağmen iş gücünün niteliklerinde ve iş olanaklarında sağlanacak iyileşmeler ve uyguladığımız politikalar, iş gücü piyasasını ve ekonomiyi desteklemeye devam edecektir." YEP sonrasındaki dengelenme sürecinin kur ve faizlerden sonra enflasyon göstergelerinde de etkisini göstermeye başladığına değinen Albayrak, şöyle konuştu: "Kasım ayı itibarıyla tüketici enflasyonu bir önceki aya göre yıllık bazda 3,62 puan gerileyerek yüzde 21,62 olarak gerçekleşmiştir. Bu süreci, para ve maliye politikalarımızdaki güçlü duruş ile desteklemeye devam ediyoruz. Kasım ayından sonra aralık ayında da devam edecek KDV ve ÖTV indirimlerinin ve enerji fiyatlarında zam yapılmayacak olmasının etkisi ile enflasyonla mücadelede güçlü bir performansı yakalayacağımıza inanıyoruz. Buna ilave olarak kurun daha istikrarlı patikaya oturması ve petrol fiyatlarındaki düşüş dezenflasyon sürecini destekleyecektir. Böylece Yeni Ekonomi Programı'ndaki 2018 hedefimizi yakalayacağımızı öngörüyoruz." Bakan Albayrak, ekonomideki dengelenme sürecinin dış talep yönünden beklentilerinden çok daha olumlu seyrettiğini ifade etti. İhracatın dış ticarette artan korumacılık ve jeopolitik risklere rağmen 2018'de artışını sürdürerek kasımda yıllık bazda 168,1 milyar dolar ile bugüne kadarki en yüksek değerine ulaştığını dile getiren Albayrak, "İnşallah yıl sonu itibarıyla 170 milyar dolarlık hedefi de yakalayacaktır" dedi. Turist sayısı ve turizm gelirlerindeki artışa işaret eden Albayrak, bölgesinde bir cazibe merkezi haline gelen Türkiye'nin önümüzdeki dönemde bu rakamları çok daha yukarılara taşıyacağına inandığını vurguladı. Mayıs ayından itibaren cari dengede çok ciddi bir iyileşme yaşandığını belirten Albayrak, "Ağustos ve eylül aylarında verilen cari fazlalardan sonra ekim ve kasım aylarında da cari fazla vereceğimizi hep beraber göreceğiz" diye konuştu. Albayrak, 2018 yıl sonunda cari açığın Yeni Ekonomik Program ile öngörülen 36 milyar doların altına inmesini beklediklerini kaydetti. Son dönemde finansal piyasalarda yaşanan dalgalanmalara karşın bankacılık sektörünün sağlıklı ve güçlü yapısını koruduğunu, finansal istikrarı ve reel ekonomiyi desteklemeye devam ettiğini dile getiren Albayrak, "Ayrıca YEP'te belirlediğimiz çerçevede bankaların mali yapıları ve aktif kaliteleri yakından izlenmekte ve sektörün mali yapısını güçlendirecek kapsamlı bir politika seti uygulanmaktadır" ifadelerini kullandı. Albayrak, küresel ekonomideki riskler ve yavaşlayan büyüme ortamı göz önüne alındığında; Türkiye ekonomisinin sermaye akımlarındaki hızlı değişimlere ve jeopolitik risklere karşı zayıf kalmasının önüne geçilmesinin önem arz ettiğini söyledi. Bakan Albayrak, bu çerçevede içinde bulunulan ekonomik dengelenme sürecinde yüksek borçlanma maliyetlerini azaltacak, yatırımcı ve tüketici güvenini artıracak ve döviz kuru istikrarını sağlayacak adımları attıklarını anlattı. Bu yıl kamu maliyesini bir yandan mali alanı ve enflasyonla mücadeleyi desteklerken diğer yandan yapısal, konjonktürel ve sosyal ihtiyaçları karşılayacak şekilde yürüttüklerini ifade eden Albayrak, şunları kaydetti: "Bu dönemde kamu gelirlerini artıran önemli düzenlemeler yürürlüğe konulmuş, kamu giderlerinde tasarruf sağlayan kararlar alınmış, yapılan vergi düzenlemeleriyle enflasyonla mücadeleye katkı sağlanmıştır. Öte yandan yatırım, üretim, istihdam ve ihracatı destekleyen nakdi ve vergisel teşvikler sağlanmış, gelir dağılımını ve sosyal adaleti pekiştiren düzenlemeler hayata geçirilmiştir. Ekonomik ve sosyal teşvikler mali dengeler üzerinde bir miktar maliyet yaratmıştır.  Yeni Ekonomi Programı'nda mali disiplini ekonomi politikasının temel çıpası olarak belirledik. Başta tasarruflar olmak üzere uygulamaya konulacak yapısal tedbirlerle, merkezi yönetim bütçe açığının GSYH'ye oranını program dönemi boyunca yüzde 2’nin altında tutacağız. Bu çerçevede 2017'de yüzde 1,5 olarak gerçekleşen merkezi yönetim bütçe açığının GSYH'ye oranının 2018'de yüzde 1,9, 2019'da ise yüzde 1,8 olacağını öngörüyoruz. Buna bağlı olarak 2017'de yüzde 1,8 olan genel devlet açığının GSYH'ye oranının 2018'de yüzde 2,4, 2019'de ise yüzde 1,6 olmasını hedefledik. Bu oranlar yüzde 3 olan Maastricht kriterinin oldukça altında, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin bütçe açıklarına kıyasla oldukça düşük düzeydedir." Bakan Albayrak, Genel Kurul'da yaptığı sunumda, yürüttükleri ekonomi politikalarıyla yatırım, üretim, istihdam ve ihracatı çok güçlü şekilde desteklediklerine işaret ederek, ekonomide büyüme ve kalkınmayı önceliklendirerek her zaman vatandaşın refahını ve Türkiye'nin geleceğini gözettiklerini ifade etti. Albayrak, özellikle kamu maliyesinde ve bankacılık alanında elde ettikleri kazanımlarla dalgalanmalara karşı attıkları doğru adımlar sayesinde başta 15 Temmuz hain darbe girişimi olmak üzere pek çok iç ve dış şoku atlatmayı başardıklarını anlattı. Ekonomide yaşanan dengelenmenin ardından, Türkiye'yi yüksek gelirli ülkeler grubuna yükseltecek, küresel bir güç olma yolundaki ilerleyişini destekleyecek yapısal reform öncelikli politikalarının devam edeceğini vurgulayan Albayrak, şöyle konuştu: "2019 yılı bütçesinde de temel ilkemiz olacak mali disiplin, dengelenme, bu sürecin en temel destekleyicisi olacaktır. Uyguladığımız tasarruf politikasının yapısal değişikliklerle kalıcı hale gelmesi sağlanacaktır. Kamu maliyesinde en temel hedeflerimizi mal ve hizmet, sermaye, yatırım, cari transfer ve faiz giderlerinin azaltılması ve kamu gelirlerinin artırılması olarak belirledik. Farklı bir siyasi yapı ya da konjonktürde belki de etkisi birkaç yıl sürecek bu dönemi elhamdülillah 3-4 ay gibi bir sürede atlattık, çok iyi bir performans ile spekülatif saldırılar öncesi göstergeleri yakaladık. Yaklaşık son 2 ayda kurda, CDS primlerinde, faizlerde sağladığımız gelişmelerle en pozitif ayrışan ülke olduk." Yapılan spekülatif kur atakları sonucunda 7,20'lere kadar yükselen kurda, normalleşme süreciyle 5,14'lere kadar geri çekilme sağladıklarını anımsatan Albayrak, yıl sonu itibarıyla negatif volatilitenin büyük oranda önüne geçtiklerini söyledi. Albayrak, 2 yıllık faizlerde yüzde 26'lardan yüzde 20'lerin altına, benzer şekilde 5 yıllıklarda yüzde 26'lardan yüzde 16-17'lere, 10 yıllıklarda da yüzde 22 seviyesinden yüzde 15-16 seviyelerine gerileme sağladıklarına dikkati çekerek, "Kredi faizlerinde de yüzde 45'lere kadar gerçekleşen yükselişi kırdık ve faizler de yüzde 25'ler altına kadar geriledi. Dengelenme süreci hedeflerimiz doğrultusunda devam ediyor" değerlendirmesinde bulundu. Türkiye'ye 16 yıldır çok büyük hizmetler ve reformlar kazandırdıklarını vurgulayan Albayrak, şunları kaydetti: "Ekonomimizi yaklaşık 4 kattan fazla büyüttük. Türkiye son 16 yılda çok güçlü bir performans ile büyüdü. AK Parti'nin ekonomi karnesi ortada. Her dönem, yapılan tüm saldırılara rağmen yapılması gerekenin en iyisi yapılmaya çalışıldı ve milletimiz de teveccüh gösterdi. Türkiye, küresel ekosistemin, paradigmaların değiştiği bu dönemde, siyasetten ekonomiye, iktisadi hayattan üretim ve tüketim alışkanlıklarına kadar her şeyi gözden geçirip güncellemek durumundandır." Albayrak, tüm finansal ve makroekonomik göstergelerin Türkiye tarihinin en iyi seviyelerinde seyrettiği bir dönemde başlatılan planlar zincirinin hedeflerine değinerek, "Gezi, 17-25 Aralık komplosu, çözüm sürecini bitiren saldırılar, sınırımızın hemen dibinde kurulmak istenen terör devleti, Orta Doğu'da huzuru boğsun diye üretilen DEAŞ, FETÖ'nün onlarca ihanet girişimi ve 15 Temmuz. Biz tüm bunlarla mücadele ederek hem bu milletin özgürlüğünü, bu ülkenin demokrasisini kurtarmaya çalıştık hem de ekonomimizi güçlü kılmak, yaşanan süreçlerden etkilenmeden çıkmak için uğraştık" ifadelerini kullandı. Gezi olayları sonrası faizlerin neredeyse iki katına çıktığını, 17-25 Aralık girişimiyle yüzde 11’e yükseldiğini hatırlatan Albayrak, Türkiye'nin hem 3 terör örgütüne karşı her cephede aynı anda mücadele verirken hem de ekonomik bağımsızlık mücadelesinin fitilini her cephede ateşlediğini belirtti.  Albayrak, bu mücadelenin devam edeceğini, kazananın millet olacağını dile getirerek, şunları kaydetti: "Bugün dünyanın en önde gelen finans kurumlarının parmak ısırdığı, inanamadığı bir performansı her daim sergilemeye devam ediyoruz. Bugün açıklanan büyüme rakamlarına da değinmek istiyorum. 'Türkiye stagflasyona girdi, Türkiye küçülecek, Türkiye resesyona girdi' gibi birçok şeyler duyduk. Türkiye, küresel ekonomideki bu denli sert süreçlere rağmen, tarihinin en büyük kur saldırısını yaşamasına rağmen, o saldırıyı yaşadığı dönemde dahi bir önceki çeyrekteki 11,1’lik baz etkisine rağmen büyümüştür. TÜİK tarafından bugün açıklanan verilere göre Türkiye ekonomisi 2018 yılı üçüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine göre reel olarak yüzde 1,6 oranında büyüme kaydetti. İç ve dış konjonktürde olumsuzluk yaşadığımız bir dönemde yıllık bazda kaydedilen pozitif büyüme aldığımız güven artırıcı politika kararlarının etkili olduğunu ve Türkiye ekonomisinin sağlam duruşunu devam ettirdiğini göstermektedir. Ekonomide 2018 yılı ikinci çeyreğinde başlayan dengelenme sürecinin üçüncü çeyrekte belirginleşerek devam ettiğini görüyoruz." Bu denli sert süreçlerde Türkiye'nin ekonomide yumuşak geçişleri sağlayabildiğini, kontrollü bir yol izleyebildiğini gösterdiğini ifade eden Albayrak, bu dönemde nihai yurt içi talep büyümeye sınırlı katkı verirken, ihracat ve turizm gelirlerindeki güçlü görünüm ve zayıf ithalat nedeniyle net dış talebin büyümeye kuvvetli bir katkı sağladığını bildirdi. Albayrak, son dönemde finansal piyasalarda gözlenen olumlu gelişmeler ve öncü göstergelerdeki göreli iyileşmelerin önümüzdeki dönemde büyümenin YEP’te öngörüldüğü gibi sürdürülebilir bir patikada seyredeceğini net bir şekilde gösterdiğini dile getirerek, inovasyon ve verimlilikteki ilerlemeye bağlı olan rekabetçiliği artırmak için ekonomi politikalarını, bunu destekleyecek şekilde kurgulamaya devam ettiklerini söyledi.  Albayrak, sunumunda, Türkiye'de son 16 yılda uygulanan mali disiplin sayesinde kamunun borç yükünün oldukça düşük seviyelere indirildiğini ifade ederek, AB Tanımlı Genel Yönetim Borç Stokunun GSYH'ye oranının 2002'de yüzde 72,1 seviyesindeyken, 2018'in ikinci çeyreği itibarıyla yüzde 29,2 seviyesine gerilediğini söyledi. Söz konusu oranın Avrupa Birliği Bölgesi'nde 2018 yılı birinci çeyreği itibarıyla yüzde 81,5 seviyesinde olduğunu aktaran Albayrak, şöyle devam etti: "Bu dönemde sadece borç yükü azaltılmamış, aynı zamanda borcun vadesi uzamış ve borç stokunun yapısı iyileştirilmiştir. Merkezi yönetim brüt borç stoku içinde değişken faizli senetlerin payı 2002'deki yüzde 51,1 seviyesinden 2018 yılı ağustos ayı itibarıyla yüzde 23,8 seviyesine gerileyerek, borç stokunun faiz oranına olan duyarlılığı önemli ölçüde azaltıldı. Uygulanan ihtiyatlı makroekonomik politikalar sayesinde Hazine borçlanma gereksinimi azaltılmıştır." Albayrak, bu yıl için açıklanan Hazine Finansman Programı'nda yüzde 110 seviyesinde öngörülen iç borç çevirme oranının yaşanılan tüm finansal saldırılara rağmen yüzde 95 seviyesinde gerçekleştirilmesinin planlandığını dile getirerek, Türkiye'ye karşı gerçekleştirilen spekülatif ataklara karşı devreye aldıkları güçlü aksiyon adımlarıyla oluşturulmak istenen negatif havayı dağıttıklarını vurguladı. Ekonomi yönetimi içinde yer alan tüm kurum ve kuruluşlarla kurdukları güçlü koordinasyon ve sinerjinin, bu dönem elde edilen başarının en büyük sebebi olduğuna işaret eden Albayrak, "Spekülatif saldırılara karşı aldığımız tedbirlerle tüm paydaşların süreçten en az zararla çıkmasını sağladık" diye konuştu. Bakan Albayrak, göstergelerdeki negatif seyri kırdıklarını ve bir ayı aşkın süre göz önüne alındığında gelişmekte olan ülkeler arasında para birimi ve CDS primlerindeki pozitif ayrışmayla öne çıkan ülkenin Türkiye olduğunu anlatarak, sürecin sonunda sermaye piyasalarında ekimde 6 ay aradan sonra dolar cinsinden çok başarılı bir tahvil ihracı gerçekleştirildiğini, ihraç miktarının 3 katı taleple karşılaştıklarını bildirdi. Albayrak, sermaye piyasalarının geliştirilmesi ve derinleştirilmesi kapsamında Türkiye'nin en büyük Varlığa Dayalı Menkul Kıymet (VDMK) ihracının geçen hafta gerçekleştirildiğini ve 4 banka tarafından sonuçlandırılan ihraca 118 yatırımcıdan toplam 2,43 kat talep geldiğini hatırlattı. Başarılı tahvil ihraçlarının, atılan adımların ve Yeni Ekonomi Programı'nın (YEP) küresel finans çevrelerinde güçlü karşılık bulduğunu ortaya koyduğuna dikkati çeken Albayrak, şu ifadeleri kullandı: "Piyasalara arz edilen iç borçlanma senet miktarını azaltarak, borçlanma vadesini kısaltarak ve senet çeşitlerini piyasa koşullarına göre revize ederek geçici piyasa oynaklığına karşı önlemler aldık. 2018 yılı içinde yatırımcı tabanının genişletilmesi ve yatırım enstrümanlarının çeşitlendirilmesi amacıyla bireysel yatırımcılara yönelik çalışmalara hız verilmiş olup bu kapsamda yurt içinde altın tahvili ve altına dayalı kira sertifikası ihracı gerçekleştirilmiştir. Kısa süre içinde Hazine garantili bir altın tahvili ve altına dayalı kira sertifikası ihracı daha gerçekleştirilecektir." Berat Albayrak, kamu kurumlarının mali kaynaklarının yönetimi tek elde toplayacak Tek Hazine Kurumlar Hesabı 17 Ekim itibarıyla uygulamaya geçirildiğini anımsatarak, gelecek dönemde kurumların sayısının artmasıyla kapsamı genişletilecek olan hesapla yaklaşık 40 milyar liralık kamu kaynağı daha etkin ve verimli bir şekilde yönetileceğini böylelikle kamunun borçlanma maliyetlerinin aşağıya düşürüleceğini aktardı. Tek elde toplanacak nakit rezervinin en uygun finansal araçlarla nemalandırılması sayesinde yıllık 3 ila 4 milyar lira arasında tasarruf elde edileceğini belirten Albayrak, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'nda belirlenen limitlerle Hazine garantileri ve borç üstlenim taahhütlerinden kaynaklanabilecek riskleri sınırlandırdıklarının altını çizdi. Albayrak, gelecek yıl için öngörülen kredi talepleri ve gerçekleştirilmesi planlanan projeler dikkate alınarak hazine garantili imkan ve dış borcun ikrazı limiti ve borç üstlenim taahhüt limiti 4,5 milyar dolar olarak belirlendiğini bildirdi. Halihazırdaki 7 ulaştırma projesi için 15,4 milyar dolar tutarındaki krediye borç üstlenim taahhüdü sağlandığını ifade eden Albayrak, "Hazine garantilerinden ve borç üstlenim taahhütlerinden kaynaklanabilecek koşullu yükümlülükler kapsamındaki risklerin borç stokuna, borcun sürdürülebilirliğine ve mali disipline muhtemel etkileri çeşitli senaryo analizleri ve araçlar vasıtasıyla ölçülmekte ve çok yakından takip edilmektedir" dedi. Albayrak, 2018'de kamu kurum ve kuruluşlarının Yatırım Programı'nda yer alan projeleriyle bankacılık kesimi aracılığıyla özel sektörün finansmanına yönelik dış finansman çalışmalarının sürdüğünü belirterek, toplam 2 milyar 70 milyon dolar tutarında dış finansman sağlandığını söyledi. Gelir politikaları ve uygulamaları konusunda son dönemde, temel politika öncelikleri çerçevesinde imalat ve üretim faaliyetlerinin teşvikine yönelik olarak vergisel alanda birçok düzenlemeyi hayata geçirdiklerini vurgulayan Albayrak, 2017 ve 2018'de imalat sektöründe gerçekleştirilen yatırımlara ilave kurumlar vergisi ve KDV desteği sağladıklarından hatırlattı. Makine ve teçhizat yatırımları desteklerine de değinen Albayrak, ekonomik canlanmaya katkı sağlamak amacıyla yapılan düzenlemelerden bahsetti. Hazine ve Maliye Bakanı Albayrak, uygulanmakta olan istihdam politikalarına katkı sağlamak ve işsizliği azaltmak amacıyla yapılan düzenlemelere de değinerek, şunları kaydetti: "2018-2020 yıllarında işe alınacak her bir işçi için asgari ücret üzerinden ödenmesi gereken tüm SGK primleri ve vergileri 12 ay boyunca devlet olarak karşılıyoruz. Kadın, genç ve engelli istihdamında ise bu teşvikten 18 ay boyunca yararlanılabilmektedir.? İmalat ve bilişim sektöründe işe alınacaklar için SGK prim desteği 2 bin 29,5 liraya kadar çıkabilmektedir. İmalat sektöründe 2018'de ilk defa istihdam edilecek her genç çalışan için, 2 ayda bir olmak üzere 883 lira vergi ve prim desteği, bin 603 lira ücret desteği olmak üzere 2 bin 486 lira tutarındaki tüm maliyetler devlet tarafından kar��ılanmaktadır." Geçen yıl bütçe giderlerinin 678,3 milyar lira, bütçe gelirlerinin 630,5 milyar lira, bütçe açığının 47,8 milyar lira ve faiz dışı fazlanın 8,9 milyar lira olarak gerçekleştiğini hatırlatan Albayrak, "2017 yılı bütçe giderleri, bütçe başlangıç tahminine göre yüzde 5,1, yıl sonu gerçekleşme tahminine göre yüzde 0,7 artmıştır. Buna karşın bütçe gelirlerimiz bütçe başlangıç tahminine göre yüzde 5,4, yıl sonu gerçekleşme tahminine göre yüzde 3 artış göstermiştir. Geçen yıl 47,8 milyar lira olarak gerçekleşen bütçe açığı başlangıçta öngörülen açığın 928 milyon lira üzerinde ancak yıl sonu gerçekleşme tahmininin ise 13,9 milyar lira altında gerçekleşmiştir" diye konuştu. Albayrak, bu yıl merkezi yönetim bütçe giderlerinin 821,8 milyar lira, bütçe gelirlerinin 749,6 milyar lira, bütçe açığının 72,1 milyar lira ve faiz dışı dengenin de 4,3 milyar lira olarak gerçekleşeceğini tahmin ettiklerini söyledi. Yıl sonu bütçe açığının başlangıç hedefinin 6,2 milyar lira üzerinde gerçekleşeceğini ve bunun milli gelire oranının ise yüzde 1,9 olacağını öngördüklerini bildiren Albayrak, "2018 yılında personel giderlerinin 200,3 milyar lira, sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinin 34,4 milyar lira, mal ve hizmet alım giderlerinin 69,3 milyar lira, cari transferlerin 323,1 milyar lira, sermaye giderlerinin 78,7 milyar lira, sermaye transferlerinin 17,3 lira, borç verme giderlerinin 22,2 milyar lira ve faiz giderlerinin 76,4 milyar lira olarak gerçekleşmesini bekliyoruz" ifadelerini kullandı. Albayrak, gelecek yılın bütçesini, YEP kapsamında açıklanan ekonomik, mali ve sosyal hedeflerle uyumlu şekilde hazırladıklarını anlatarak, söz konusu dönemde bütçe giderlerini 961 milyar lira, faiz hariç giderleri 843,7 milyar lira, bütçe gelirlerini 880,4 milyar lira, vergi gelirlerini 756,5 milyar lira, bütçe açığını 80,6 milyar lira ve faiz dışı fazlayı 36,7 milyar lira olarak öngördüklerini kaydetti.  Gelecek yıl bütçe ödeneklerinin, 2018 yılına göre yüzde 26 arttığına dikkati çeken Albayrak, bu artışın yaklaşık 198 milyar liraya tekabül ettiğini bildirdi. Albayrak, personel giderlerinin toplam bütçe harcamaları içindeki payının 30,6 olduğuna işaret ederek, şunları kaydetti: "Personel ücretlerine 2019 yılında yansıtılacak enflasyon farkı ödemeleri ile 2018 yılında kadroya geçen taşeron işçilerin ücret ödemeleri nedeniyle personel giderleri geçen yıla göre yüzde 35,6 artarak, 216 milyar 570 milyon liradan 293 milyar 678 milyon liraya yükselmiştir. 2019 yılı içerisinde emekli ve yaşlılık aylıklarına yapılacak enflasyon farkı dahil zamlar ile emeklilere verilecek bayram ikramiyeleri nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılan transferler yüzde 36,5 artarak, 185 milyar 160 milyon liraya yükselmiştir. Faiz oranında ve döviz kurundaki yükselişe bağlı olarak borçlanma maliyetlerindeki ve dış borç faiz ödemelerindeki artış nedeniyle faiz giderleri 2018 yılına göre yüzde 63,6 artarak, 117 milyar 317 milyon liraya yükselmiştir." Albayrak, vergi gelirlerinin yüzde 20 artarak 756,5 milyar lira, vergi dışı gelirlerin ise yüzde 4 artarak 123,9 milyar lira ulaşacağını öngördüklerini aktardı. Gelecek yıl vergi gelirlerinin alt kalemleri hakkında da bilgi veren Albayrak, "Gelir vergisi 171,9 milyar lira, kurumlar vergisi 74,2 milyar lira, dahilde alınan KDV 70,7 milyar lira, özel tüketim vergisi 162,6 milyar lira, ithalde alınan KDV 165,8 milyar lira, damga vergisi 20,8 milyar lira, harçlar 27,7 milyar lira, banka ve sigorta muameleleri vergisi 19 milyar lira, motorlu taşıtlar vergisi 16 milyar lira ve diğer vergiler 27,8 milyar lira olarak tahmin edilmiştir. 2019 yılı bütçesi, Yeni Ekonomi Programı'nda ortaya konulan dengelenme sürecinin en temel destekleyicisi olacaktır. Maliye politikası, para politikasıyla eş güdümlü olarak, enflasyon başta olmak üzere cari açık ve büyümeye ilişkin hedeflerle uyumlu yürütülecektir" değerlendirmesinde bulundu. Albayrak, Yeni Ekonomi Programı'nda ortaya koyulan hedefler doğrultusunda hazırlanan 2019 yılı bütçesinin, en önemli özelliklerinden birinin tasarruf bütçesi olduğunun altını çizerek, şöyle konuştu: "Özellikle alt yapı yatırımlarımız doygunluk noktasına ulaştığı için öncelikli tasarruf alanımız burası oldu. Bir yandan tasarruflar sayesinde kamu kaynaklarının verimsiz alanlara yönelmesinin önüne geçilirken diğer yandan memurumuzun, işçimizin, emeklimizin, haklarını koruduk. Daha önceki yıllarda olduğu gibi 2019 yılı bütçesinde de kadınlara, çocuklara, gençlere, yaşlılara ve engellilere sağladığımız imkanları artırarak devam ettirdik. Diğer taraftan, ihracata, teknoloji üretimine ve turizme yönelik ayrılan kaynaklarda temel olarak kesinti uygulanmamıştır. Yeni Ekonomi Programı'nda da ilan ettiğimiz gibi, 2019 yılı bütçesinden başlayarak 3 yıllık dönemde kaynaklarımızı öncelikli olarak ihracatı artıracak, teknolojik ürün üretimi sağlayacak ve cari açığı azaltacak yatırımlara kanalize edeceğiz. Bu kapsamda daha önce ilan ettiğimiz bütçe disiplini ve sıkı maliye politikası yaklaşımımız 2019 yılında da tavizsiz şekilde uygulanmaya devam edilecektir. Gelir tarafında, tek seferlik gelir artırıcı tedbir öngörmedik. Dönem içerisinde meydana gelebilecek tek seferlik uygulamalar, bütçemizi pozitif olarak etkileyecektir. Bütçemizin en önemli özelliği sermaye giderlerinde sağlayacağı ortalama yüzde 20'lik düşüş ile arzu ettiğimiz 'Ekonomik dengelenme' sürecine büyük katkı sağlayacak olmasıdır. Tek seferlik gelirlere dayanarak kalıcı harcamalara bütçemizde yer vermedik." Günümüzde, nitelikli insan gücünün, bilimsel ve teknolojik gelişmişliğin ön şartının eğitim olduğunu dile getiren Albayrak, AK Parti hükümetleri olarak daha önceki yıllarda olduğu gibi 2019'da da bütçeden en büyük payı eğitime ayırdıklarını söyledi. Eğitime ayırdıkları kaynağı 2019'da 161 milyar liraya çıkardıklarını ifade eden Albayrak, böylelikle bütçe giderlerinin yaklaşık yüzde 17'sini doğrudan eğitime ayırdıklarını yani 2019'da vergi gelirlerinin yüzde 21'ini bu alana harcayacaklarını kaydetti. Sağlık alanında yaptıkları reformlarla sağlık hizmetinin kalitesini artırdıklarına işaret eden Albayrak, "Ruhen ve bedenen sağlıklı nesillerin yetişmesi için sağlık alanındaki harcamalarımızı artırdık. Bu amaçla 2019'da bütçemizden sağlığa yaklaşık 157 milyar lira kaynak ayırdık. 2002'de yüzde 11,3 olan sağlık harcamalarının bütçe içindeki payını 2019'da yüzde 16,3'e çıkardık" diye konuştu. Albayrak, 2019'da özel sektörün yenilikçi ve üretken yatırımlarını destekleyecek yatırımlara önem verdiklerine dikkati çekerek, gelecek yıl bütçeden yatırımlar için 65,1 milyar lira kaynak ayırdıklarını söyledi.  Yerel yönetimlere daha fazla önem verdiklerine dikkati çeken Albayrak, kamu hizmetlerinin sunumunda yerel yönetimlere daha çok görev ve sorumluluk vererek, merkezden yürütülen birçok hizmetin mahallinde daha etkin ve verimli sunulmasını sağladıklarını anlattı. Albayrak, yerel yönetimlere verilen önem doğrultusunda, büyükşehir ve diğer belediyeler ile il özel idarelerine ayırılan kaynağı yüzde 28,4 artırarak 93,6 milyar lira seviyesine ulaştırdıklarını dile getirdi. Gelecek yılın bütçesinde sosyal harcamalar için ayrılan kaynağı 62,1 milyar liraya çıkardıklarına dikkati çeken Albayrak, "Bu tutar 2019 yılı bütçesinin yüzde 6,5'ine denk gelmektedir. Oysa 2002'de bu oran o günün bütçesinin yüzde 1,3'üydü, ayırılan kaynak ise sadece 1,6 milyar liraydı" ifadelerini kullandı. Albayrak, 2019'da bütçeden yatırım ödenekleri dahil tarıma ayrılan kaynak toplamının 26,5 milyar lira olduğunu ifade ederek, "Bu kapsamda, tarımsal destek programları için 16,1 milyar lira, tarım sektörü yatırım ödenekleri için 5,1 milyar lira, tarımsal kredi sübvansiyonu, müdahale alımları, tarımsal KİT’lerin finansmanı, ihracat destekleri ve diğer tarımsal destekler için 5,3 milyar lira kaynak ayırıyoruz" dedi. Albayrak, 2019'da özel sektör öncülüğünde büyüme stratejisini sürdürdüklerini anlatarak, reel kesim destekleri için bütçemizden 32,8 milyar lira kaynak ayırdıklarını bildirdi. Yurt içi tasarruf oranının artırılmasının, hükümetin ekonomi politikasının önemli bileşenlerinden biri olduğunu vurgulayan Albayrak, bu sayede sürdürülebilir yüksek büyüme hedeflediklerini söyledi. Gelecek yıl Bireysel Emeklilik Sistemi kapsamında devlet katkısı tutarı için bütçede 4,1 milyar lira kaynak ayırdıklarını, 2019 sonunda bütçeden karşılanan toplam devlet katkısı tutarının 19,4 milyar liraya ulaşacağını bildiren Albayrak, bugün itibarıyla bireysel emeklilik sistemindeki katılımcı sayısı 7 milyon kişiye, birikmiş fon tutarı ise devlet katkısı dahil 87 milyar liraya yaklaştığını belirtti.  Albayrak, iktidara geldikleri 2002'den bu yana kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarında ciddi iyileşmeler sağladıklarını vurguladı. Albayrak, 2002-2018 Kasım döneminde kamu görevlilerinin aylık ve ücretlerinde enflasyonun oldukça üzerinde artış sağladıklarına dikkati çekerek, şunları kaydetti: "Aile yardımı ödeneği dahil en düşük memur maaşı 2002 Aralık ayında 392 lira iken 2018 Kasım ayında 3 bin 133 liraya çıkarıldı, artış oranı yüzde 699'a ulaştı. Aile yardımı ödeneği dahil ortalama memur maaşı 2002 Aralık ayında 578 lira iken 2018 Kasım ayında 3 bin 806 liraya çıkarılarak, artış yüzde 559'a ulaştı. Muhtar aylığı 2002 Aralık ayında 97 lira iken 2018 Kasım ayında bin 726 liraya çıkarıldı, artış yüzde bin 673'e seviyesine ulaştı. Güvenlik korucu ücretleri 2002 Aralık ayında 236 lira iken 2018 Kasım ayında bin 727 liraya çıkarıldı, artış yüzde 631'e ulaştı. Aynı dönemde gerçekleşen enflasyon ise yüzde 349,5 olmuştu." Albayrak, uygulamakta oldukları vergi politikalarıyla sosyal ve çevresel politikalara da destek olduklarını söyledi. Net asgari ücretin vergi tarifesi sebebiyle dönem başında belirlenen miktarın altına düşmesini kalıcı olarak önlediklerini anlatan Albayrak, şöyle devam etti: "İşverenlerce kadın hizmet erbabına sağlanan kreş hizmetlerini gelir vergisinden istisna ettik. Kreş hizmeti verilmeyen durumlarda ise kreşlere ödenen tutarın aylık olarak asgari ücretin yarısına kadar olan kısmını gelir vergisinden muaf tuttuk. 16 yaş ve üzerindeki ikinci el araçlarını 2019 sonuna kadar hurdaya çıkarmak suretiyle trafikten çeken araç sahiplerine, yurt içinden yeni araç alımında 10 bin liraya kadar ÖTV indirimi sağladık. Şehir içi ticari yolcu taşımacılığında kullanılan taşıtlar ile yük taşımacılığında kullanılan taşıtların 30 Haziran 2019'a kadar özel tüketim vergisi ödenmeksizin yenilenebilmesini mümkün kıldık." Albayrak, kayıt dışı ekonominin azaltılması için planlı mücadele yürüttüklerini belirterek, şunları kaydetti: "Mükelleflerin uyum düzeyinin artırılarak uyumlu mükellefler aleyhine oluşabilen haksız rekabetin önlenmesi ve kayıtlı ekonominin teşvik edilmesi amacıyla Gelir İdaresi Başkanlığı bünyesinde yeni bir veri ve risk analiz merkezi kuruyoruz. Kurulacak bu merkezde, farklı veri kaynaklarından elde edilen bilgilerle, faaliyet grupları ve sektörler itibarıyla analizler yapılmak suretiyle vergilemede muhtemel risk alanları tespit edilecektir. Bu yıl tamamlamayı hedeflediğimiz yeni bir eylem planı çerçevesinde kayıt dışı ekonomi ile mücadele çalışmalarımıza devam edeceğiz."    Albayrak, vergi mükelleflerin elektronik uygulamalarla neredeyse tüm işlemlerini gerçekleştirilebilmesini sağladıklarının altını çizerek, "Bunun yanı sıra idari işlemlerimizi de elektronik ortama taşıdık. Kurduğumuz e-Tebligat Sistemi ile yaklaşık 30 milyon tebliğ belgesini elektronik ortamda tebliğ ettik ve yaklaşık 300 milyon lira tasarruf sağladık" dedi. Serbest meslek erbabı, işletme hesabı esasına göre defter tutan mükelleflerle basit usule tabi olan mükelleflerin kayıtlarının elektronik ortamda tutulmasına imkan veren defter beyan sistemini hayata geçirdiklerini ifade eden Albayrak, "Bu kapsamda yaklaşık 2,1 milyon mükellefin gelir ve gider kayıtlarının portal üzerinden elektronik ortamda tutulmasını, beyannamelerin kullanıcı dostu ara yüzler vasıtasıyla sistem üzerinden doldurulmasını hedefliyoruz. Böylece küçük ölçekli mükelleflerimizin de vergiye uyum maliyetlerini azaltıyoruz" şeklinde konuştu. Albayrak, KDV iadelerinin hızlı ve doğru yapılabilmesini sağlamak için yoğun bir şekilde çalıştıklarını vurgulayarak, şunları aktardı: "Bu kapsamda daha önce yapmış olduğumuz hizmetlere ilave olarak belirli şartları sağlayan mükelleflerimizin, yeminli mali müşavirlerce hazırlanmış KDV iadesi tasdik raporu ile talep ettikleri KDV iade tutarlarının yüzde 50'sinin, yapılacak ilk kontrollere göre 10 iş günü içerisinde teminat alınmaksızın iade edilmesini, kalan tutarın daha sonra yapılacak kontroller çerçevesinde iade edilmesini öngören bir sistem kuruyoruz." Vergisel konularda anlaşılabilirliğin sağlanması, mükelleflerin hak ve ödevleri konusunda bilgilendirilmesi yoluyla vergi bilincini ve gönüllü uyumu daha da artırmak üzere, Mükellef Hizmetleri Merkezi'ni yeniden yapılandırdıklarını anlatan Albayrak, "İnteraktif Vergi Dairesi'nin kapsamını genişletiyoruz. Vergi dairesine gidilerek yapılan işe başlama bildirimi, adres değişikliği gibi birçok işlemi elektronik ortama taşıyarak vergi dairesine gitmeden yapılabilir hale getirdik. Bu sayede vergisel işlemlerde kolaylık, hız ve etkinlik sağladık" dedi. Albayrak, Dünya Bankası'nın İş Yapma Kolaylığı Endeksi'nde Türkiye'nin 2018'de 190 ülke arasında bir önceki yıla göre 60. sıradan 17 basamak yükselerek 43. sıraya çıktığını anımsatarak, raporda, Türkiye'nin iş yapma kolaylığı açısından en büyük ilerleme kaydeden ülkelerin arasında gösterildiğine işaret etti. Çifte vergilendirmeyi önlemek için yaptıkları çalışmalara değinen Albayrak, "Türk müteşebbislerin diğer ülkelerde vergisel yönden öngörülebilir ve kurallara bağlanmış bir ortamda çifte vergilendirme riski olmaksızın ticari, mesleki faaliyetlerini sürdürmelerine ve her türlü yatırımda bulunmalarına imkan tanımak, benzer şekilde yabancı müteşebbislerin ve yatırımcıların da aynı koşullarda ülkemize güven içinde gelmelerini sağlamak amacıyla çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları imzalamaktayız. Bu kapsamda imzalanan anlaşma sayımız 90’a ulaşmış olup, bunlardan 85'i yürürlüktedir. Diğer anlaşmaların ise onay süreci devam etmektedir" ifadelerini kullandı. Yürütecekleri gelir politikasına da değinen Albayrak, şunları kaydetti: "Gelir politikalarımızı, 2019'da gerekli mali alanın temini suretiyle makroekonomik dengelenme sürecinin desteklenmesi, 2020 ve 2021 döneminde ise kamu harcamaları için ihtiyaç duyulan finansmanın sağlanması, sosyo-ekonomik kalkınma ve adaletin daha da güçlendirilmesi, ekonominin uluslararası düzeyde rekabet gücünün artırılması ve yurt içi tasarruflara katkı sağlanması hedefleri doğrultusunda yürüteceğiz." YEP'teki gelir politikalarına yönelik hedefler çerçevesinde gelecek dönemde yapılacakları aktaran Albayrak, şöyle konuştu: "Mali disiplinin hassasiyetle korunması ekonomi politikalarımızın en öncelikli hedefi olacaktır. Vergi sisteminin daha basit, etkin, geniş tabanlı ve daha adil bir yapıya kavuşturulmasına ve vergi mevzuatının sadeleştirilmesine yönelik çalışmalarımıza çok daha hızlı ve etkili devam edeceğiz. Etkinliği olmayan istisna, muafiyet ve indirimleri kademeli olarak kaldıracak ve mecbur olmadıkça yeni istisna, muafiyet ve indirim getirmeyeceğiz. Mükelleflerimizin vergiye uyum seviyelerini güçlendirecek ve kayıtlı ekonomiye geçişi hızlandıracağız. Gelir politikalarımız ile ihracat odaklı ve teknoloji tabanlı bir üretim modeli çerçevesinde, nitelikli yatırımları, katma değerli üretimi, istihdamı ve ihracata dayalı büyümeyi destekleyerek, ekonomimizin rekabet gücünü daha da geliştireceğiz." Bütçe görüşmeleri, aralıksız 12 gün sürecek, 21 Aralık'ta sona erecek.