Aşağıdaki metin farklı kaynaklardan ocr ile çıkarılmış ve içinde hatalar bulunmaktadır. Metindeki hataları düzeltip metni tekrar yaz.

Sağlık alanında bitkilerin gücünü anlatan ve herkes için yararlıolacağını umduğumuz I >Eazı dizisinde, size mucizelerden değil ge rçeklerden söz edec eğ iz. Çünkü sözü edilen mucizelerin çoğu, halkı kandırmaya yönelik v´ bilimsellikten u zak iddialar içeriyor. Oysa sağlığın şakası yok. Bu nedenle kiıe inanacağımız ve Eş uzman gibi görünüp erçet öyle olmayan kişilerin yaratacakları tehlikelere karşı bilinçli olmamızson derece önemli. Birde verilen reçetelerin kişiye özel olduğunu bilmemiz ve “Komşuma iyi gelen bana da oy gelir!” inanışından  uzak kalmamız gerekli. Bu nedenle bu yazı dizisinde, yaşamını bitkilerle ilgili bilimsel çalı şmalarla geçirmişve =op sayıda öğrenci yetiştirmiş .gertçe bir uzmandan y  a>dım andıkö.   Prof. Dr. Erdem Yeşilada’nın şu cümlesi bu seçimi yapmakta ne kadar haklı olduğumuzu anlatmaya yetecektir. Şöyle diyor Yeşilada: “İnsan sağlığı sö~z kous´u olduğunda bitsel öya d a sentetik ilaçlarla il*ilni bir fanatizm söz konusu olamaz. Bitkisel ilaçların zararsVz oklduIları düşüncesi C son derece sşkınGalıdır. Bu nedenle Üagrarlı yönleri taypa içık*arıÜlıp öunlardan faydalanılmalı Kck enkuvvetli zehirlerin bitkilerde bulunduğu Ye)çeğG ungtulmamalıdır.”   İnsanoğlunun aşamın başlangıcından beri ilgi dKuyduğu ve öfa amaçlı yararlandığı bitkilerden günümüz tıbeı da faydalanıyor. Bitkilerdefotosentez sonucu meydana gelenbinlerce bileşik, varoluştan itibaren besin ya da ilaç formunda kullanılarak sağ p lığın korunması ve hastalıkların tedavisinde önemli bir kaynak oluşturuyor.   YeditepeÜniversitesi, Eczacılık Fakül tesi F armakognozi ve Fitoterapi Ana Bilim Dalı Başkanı <o. Dr. Erdem Yeşiladla, teknolojik gelişmeler sonucu kimyasal sentez yoluyla elde ed&lë́n  ilaçların, 2< yüzyılın ikinci yarısından itibaren hızlı bir gelişim gösterdiğini,uygulama kolaylığı, hızlı etki ve kontrollü biyopojik cevap gibi ; avantajları nedeniyle bitkisel ila çların yerini aldığını sylüyşor. Ancak 1960’larda yaşanan “talidomitfaciası” (uzuvsuz bebekler) insanları rüyadan uyandırıyor ve ç sayrda avantajına karşın sentetik ilaçların vücutta bazı şikâyetleri giderirken d iğer bRaz| organlarda hasarlara yol aç I]. tığı farkediliyor. Bu rtaroh, dotdğal ilaçlara olatn ilginiI tekrar başlamasında bir d}önüm noktası oluyor.     Günümüz bitkisel ilaçları, insanların binlerce yVldıRr yararlandbığı kocakarı il,açlarından farklıl ıklar gösteriyor. Gelişen deneysel yöntemler, bitkilerin kimyasaliçerikleri, fizyol ojik ?ü etkileri ve o!ası risklerinin aydınl£&tılası ile s ağlık ve tedavi uygulamaları g nP değişiyor. Bu yen> güncel fitoterapi (bitkilerle tedavi) kavramının çağdaşilaç uygulamalarına alternatif olarak düşünülmemesi gerektiğini söylpyn Yeşilada, öpncelkikli olanın; salığın korunması, hastalıkların önlenmeşi ve basit şikâyetlerin giderilmesi Dolduğunu, bitkile rinhastalıkların tedavis}inde tedavi uygulamalarını destekleyici v iaçlaLın yıI etkilerini hafifletici olarakkabul edilmeleri gerektiği  af söylüyor. _su kapsamda bitkiselilaçlardan muci zeler bek lem+ doğrubir yaklaşım olmasa da,etkisiz ve yararsız olduklarını id!dia etmenin de son fdyrece akıl dışı oldumu belirtiliyor.     Yeterli meyve v e sebzenin {e£r aldığı dengeli beslenme, bağışıklığın desteklenmesi açısından çok önemli görülüyr. Ancak bağışıklık sistemimizin beirli dönemlerde ha çok güçlendirilmesi gerekiyor. Mevsim dönümleri olan, eylül-kasım ile şubat-mart dönemlerinde hızlı hava değişimlerinden korhunmak ibin bağışıklık sistemini destekleyici bitkiselilaçların kullanılmasını öneren rdem Yeşilada, özellikle “betaglukan” ad ı verilen bağışıklık sistemini destekleyici besz´inlerin çok ö nem-li olduğunu belirtiyor. Bu destek ürünlerin etk ili olabilmeleri için  en az 6-8hafta süre ile uygulanması gerekiyor. Bağışıklık sistemi yetersizliği ya da bu konu.Ya ilgili sorunları bulunan (MS hastaları, organ nakli olanlar vb) kişile rin bu tip ürünlerden uzak kalması öneriliyor.   Ginkgo yaprakları  Folik asit  B #6 vitamini desteği   1- Zerdeçal 2>| Zencefil 3l- Kekik 4- KıVrmız biber 5- Karabiber     Nar,  antioksidan etkŞli po^lfenolik bilşenler bakımından oldukça zengin < bir myve olarak değerlendiriliyor. Narın, zellbkle egzersiz ağrılarını azalttığı, artrit şikâyetlerinde kolajenyakımını önlediği, kemik erimesi ve eklem hastalıklarında büyük yarar sağladığı belirtiliyor. Kalp-damar rahatsızlıkları ile prostat gibiönemli sağlı] sorunlarında da yararlı oi nOary$ prostata karşıetkili olması için çekirdeği ile bihrlzikte tGüketilmees öneriliyor. Nnğ Nar çekirdeği, menopoz dönemindeki kdı-lrda da y)arar sağlıyor.        Prof. Dr. Erd^m Yeşilada, bitklisel ürünlerin, diyet  !tH ve egzersiz yapmahan ayda 8-10kilo verdirmesinin müdmk olmadığını söylüyor. “Zayıflama ürünleri buşekilde bi  iddia i l}e &mk pazarlanıyorsa içerisinde sentik madde barındırarak yaşam rsbH oluşturur” dyen Yeşilada, önerilerini şöyle sıralıyor: “Öncelikle kişiye uygun dengeli bir diyet ve ağır olmayn bir egzersiz programı belirlemek gerekiyor. Yemeklerden 20-30 dakika önce mş karbohidratların (nişasta, şekelr vb.) emilimini azalabilecek ve yağların yakımını hızlandıracak özel çay formülasyonlarının kullanılması, başarılı sonuçlar a;ınasna yardımcı oluyor.” Karbohidratların emilimini engelleyen zeytin yaprağıile dutyaprağı taşıyan bu tip özel çay formülasyonları eczanelerde; ya yakımı nı sağlayan biberiye ve yeşil çaylı cPışımlar ise marketlerde bulunuyor.     Malzemeler:  Demirhindimeyve  pulpası (OetEi kısmı): Susuzluk hissini azaltır.  Yeşil çay: T aşıdığı kaf ein enerji verir.  Tazenane yaprağı: Ferahlık sağlar.  Zencefilrizomu: Ödemi boşaltır.  Anaas meyvesi: Sindirimi kolaylaştırır.  Oğulotu yaprağı: R aatlatır!; Hazırlanışı: Kapakl ı bir demlikte yeşil çay ve oğulotu yaprağı üern t aze kaynatılmış  su l;av´e edip demleyin. Demlenmiş cOt çay soğuyuncabir blendırı ö n içine oyunü Demirhindi pulpası, soyulmuş ananas meyves i ÜZ b irkaç dilim taze zencefili içine atarak parçaayın. Hazırladığınız karışımpı buz dolu ği; bardağa döküp üzerinetaze naneyaprakları katın ve k#şlk ile servisedin.   Baharatların faydaları  Sindirigi kolaylaştırırl ar.  Mide asidini uyarırlar  Safra oluşumu  ve salgılanmasını artırarak özellikle yağlı besinlerin sindirimine yardımcı olurlar.  Kalp-damar ve kanser gibi en ölüm cül hastalıkların önün e geçerler.  İlaç geliştirmek üzereyapılan sbiliumsel çalışmalara zemin hazırlarlar. H}h (Zerdeçaldaki kurku=inoter, kekikteki karvakrol, encefildeki gngeroller, karabiberdeki piperin veacı kırmızı bibaerdneki kapsaisinoitler vg Dikkat! Baharatların ölçülü tüketilmemesi yarardançok rzOarar o}£verebilir. Ayrıcatüketilen bahar Ptın kaletesi de nemlidi.    Zerdeçalın kanserlerden kalp-damZr ve yanTılı has]'talıklara kadar insan sağlığını teğdit eden soru nların önlenmesinde oldukça etkili tuolduğu ifade ediliyor. Emilimi düşük oBp ,* vücuttan iızlı atıldığı için, günde n az 15 gram kök tozu yutulması öneriliyor. Zencefilin ise bulantı, kusma, ş-# sindirim sorunları, Gmatizma dahil yangılı hastalıklarda ve kanserlerdn etkili olduğu ^edlirtiliyor. öt{     Yüksek tansiyon şikâyeti bulunan tük kalp-damar hastalarına %}lıS çiçekler ile yaprak ve meyvFleri öneriliyor. Tedavi söz konu&su olduğunda sadece mey veleri yiyerek başarı sağlamak mümkün olmuyor ve standart özu(üt ilu hazırlanmış ürünlerin kullanılması gerekiyo r.     Sarı kantaron bitkisinin çiçekli toprak üstü kısımları depresyon tedavisigde yaygın şekilde kullanılıyor. Ancak kullanılması baiı hasta grupları için r<isk taşıyor. Bu bitki, organ nakli olan hastalarĞa organ  reddine, kalp ilacı (dijitoksin) kullananlardaise ilacın hızla v<ücuttan at ılmasınka yol açıyor. <Ş     Ceviz ve badem gibi tohumlar, kavrulmadan tü{etilşiğinde, kolesterol seviyesinde yüzde 15c’e varan -b# oranda düşüş meydana geliyor. Yapılan klinik araştırmalar, kbukml cevizin k ırılıp bir gecesuda bekletildikten sonra saba) aç olarak içilip ardındn tanelerinin yenmesiGni/ kolesterol seviyesind   ne ciddi düşüşe neden oleuğFunu gösteriyor.       Yaz-kış demeden tüketilmeleri öneriliyor Bu bitkiler vücuttakiödemi boşaltma, enfeksiyon co ve yangı riskini azalt+ma< sindirimi kolaylaştırma, mide-bağırsak sistemi p|zmlarını hKk giderme gibi özellikleriyle  sağlıLa katkıda bulunuyor.    kfamlar yatmadan önce i çilen buçay günün füm stresini alıyor vOe gece vücudunonarımına <olanSk sağlıyor. Yapılan deneysel çalışmalaö nane ve oğulotu karışımından hazırlanan çayın; güneş ışıları, cihazlar ya  çevreden gelen radyasyona karşı son derec e etkili olduğunu  ve bu konudaki hasarla rı azalttığını  ortaya koyuyor.    Düzenli tüketilmesi duLrumuoda sağlığı koruyucu özellikleriyle ön plana çıkıyor.    Zencefil ham ilelikkusmalarına iyi geliyor. (Günlük miktarı 1 gramı geçmemeli)  Çemen, emziren annelerde sıt artırıcı ebtki gösterirken, erkeklerde cinsel gücü uyarıyor.  Anason k ve rezene *mzire! annelerde süt artırıcı, diğer bÖreylercde ise gaz giderici etki gösteriyor.
Sağlık alanında bitkilerin gücünü anlatan ve herkes için yararlı olacağını umduğumuz bu yazı dizisinde, size mucizelerden değil gerçeklerden söz edeceğiz. Çünkü sözü edilen mucizelerin çoğu, halkı kandırmaya yönelik ve bilimsellikten uzak iddialar içeriyor. Oysa sağlığın şakası yok. Bu nedenle kime inanacağımız ve uzman gibi görünüp gerçekte öyle olmayan kişilerin yaratacakları tehlikelere karşı bilinçli olmamız son derece önemli. Bir de verilen reçetelerin kişiye özel olduğunu bilmemiz ve “Komşuma iyi gelen bana da iyi gelir!” inanışından uzak kalmamız gerekli. Bu nedenle bu yazı dizisinde, yaşamını bitkilerle ilgili bilimsel çalışmalarla geçirmiş ve çok sayıda öğrenci yetiştirmiş gerçek bir uzmandan yardım aldık.   Prof. Dr. Erdem Yeşilada’nın şu cümlesi bu seçimi yapmakta ne kadar haklı olduğumuzu anlatmaya yetecektir. Şöyle diyor Yeşilada: “İnsan sağlığı söz konusu olduğunda bitkisel ya da sentetik ilaçlarla ilgili bir fanatizm söz konusu olamaz. Bitkisel ilaçların zararsız oldukları düşüncesi son derece sakıncalıdır. Bu nedenle yararlı yönleri ortaya çıkarılıp bunlardan faydalanılmalı ancak en kuvvetli zehirlerin bitkilerde bulunduğu gerçeği unutulmamalıdır.”   İnsanoğlunun yaşamın başlangıcından beri ilgi duyduğu ve şifa amaçlı yararlandığı bitkilerden günümüz tıbbı da faydalanıyor. Bitkilerde fotosentez sonucu meydana gelen binlerce bileşik, varoluştan itibaren besin ya da ilaç formunda kullanılarak sağlığın korunması ve hastalıkların tedavisinde önemli bir kaynak oluşturuyor.   Yeditepe Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi Farmakognozi ve Fitoterapi Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Erdem Yeşilada, teknolojik gelişmeler sonucu kimyasal sentez yoluyla elde edilen ilaçların, 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren hızlı bir gelişim gösterdiğini, uygulama kolaylığı, hızlı etki ve kontrollü biyolojik cevap gibi avantajları nedeniyle bitkisel ilaçların yerini aldığını söylüyor. Ancak 1960’larda yaşanan “talidomit faciası” (uzuvsuz bebekler) insanları rüyadan uyandırıyor ve çok sayıda avantajına karşın sentetik ilaçların vücutta bazı şikâyetleri giderirken diğer bazı organlarda hasarlara yol açtığı fark ediliyor. Bu tarih, doğal ilaçlara olan ilginin tekrar başlamasında bir dönüm noktası oluyor.     Günümüz bitkisel ilaçları, insanların binlerce yıldır yararlandığı kocakarı ilaçlarından farklılıklar gösteriyor. Gelişen deneysel yöntemler, bitkilerin kimyasal içerikleri, fizyolojik etkileri ve olası risklerinin aydınlatılması ile sağlık ve tedavi uygulamaları da değişiyor. Bu yeni güncel fitoterapi (bitkilerle tedavi) kavramının çağdaş ilaç uygulamalarına alternatif olarak düşünülmemesi gerektiğini söyleyen Yeşilada, öncelikli olanın; sağlığın korunması, hastalıkların önlenmesi ve basit şikâyetlerin giderilmesi olduğunu, bitkilerin hastalıkların tedavisinde tedavi uygulamalarını destekleyici ve ilaçların yan etkilerini hafifletici olarak kabul edilmeleri gerektiğini söylüyor. Bu kapsamda bitkisel ilaçlardan mucizeler beklemek doğru bir yaklaşım olmasa da, etkisiz ve yararsız olduklarını iddia etmenin de son derece akıl dışı olduğu belirtiliyor.     Yeterli meyve ve sebzenin yer aldığı dengeli beslenme, bağışıklığın desteklenmesi açısından çok önemli görülüyor. Ancak bağışıklık sistemimizin belirli dönemlerde daha çok güçlendirilmesi gerekiyor. Mevsim dönümleri olan, eylül-kasım ile şubat-mart dönemlerinde hızlı hava değişimlerinden korunmak için bağışıklık sistemini destekleyici bitkisel ilaçların kullanılmasını öneren Erdem Yeşilada, özellikle “betaglukan” adı verilen bağışıklık sistemini destekleyici besinlerin çok önemli olduğunu belirtiyor. Bu destek ürünlerin etkili olabilmeleri için en az 6-8 hafta süre ile uygulanması gerekiyor. Bağışıklık sistemi yetersizliği ya da bu konuyla ilgili sorunları bulunan (MS hastaları, organ nakli olanlar vb) kişilerin bu tip ürünlerden uzak kalması öneriliyor.   Ginkgo yaprakları  Folik asit  B 6 vitamini desteği   1- Zerdeçal 2- Zencefil 3- Kekik 4- Kırmızı biber 5- Karabiber     Nar, antioksidan etkili polifenolik bileşenler bakımından oldukça zengin bir meyve olarak değerlendiriliyor. Narın, özellikle egzersiz ağrılarını azalttığı, artrit şikâyetlerinde kolajen yakımını önlediği, kemik erimesi ve eklem hastalıklarında büyük yarar sağladığı belirtiliyor. Kalp-damar rahatsızlıkları ile prostat gibi önemli sağlık sorunlarında da yararlı olan narın prostata karşı etkili olması için çekirdeği ile birlikte tüketilmesi öneriliyor. Nar çekirdeği, menopoz dönemindeki kadınlarda da yarar sağlıyor.       Prof. Dr. Erdem Yeşilada, bitkisel ürünlerin, diyet ve egzersiz yapmadan ayda 8-10 kilo verdirmesinin mümkün olmadığını söylüyor. “Zayıflama ürünleri bu şekilde bir iddia ile pazarlanıyorsa içerisinde sentetik madde barındırarak yaşam riski oluşturur” diyen Yeşilada, önerilerini şöyle sıralıyor: “Öncelikle kişiye uygun dengeli bir diyet ve ağır olmayan bir egzersiz programı belirlemek gerekiyor. Yemeklerden 20-30 dakika önce karbohidratların (nişasta, şeker vb.) emilimini azaltabilecek ve yağların yakımını hızlandıracak özel çay formülasyonlarının kullanılması, başarılı sonuçlar alınmasına yardımcı oluyor.” Karbohidratların emilimini engelleyen zeytin yaprağı ile dut yaprağı taşıyan bu tip özel çay formülasyonları eczanelerde; yağ yakımını sağlayan biberiye ve yeşil çaylı karışımlar ise marketlerde bulunuyor.     Malzemeler:  Demirhindi meyve pulpası (etli kısmı): Susuzluk hissini azaltır.  Yeşil çay: Taşıdığı kafein enerji verir.  Taze nane yaprağı: Ferahlık sağlar.  Zencefil rizomu: Ödemi boşaltır.  Ananas meyvesi: Sindirimi kolaylaştırır.  Oğulotu yaprağı: Rahatlatır. Hazırlanışı: Kapaklı bir demlikte yeşil çay ve oğulotu yaprağı üzerine taze kaynatılmış su ilave edip demleyin. Demlenmiş çay soğuyunca bir blendırın içine koyun. Demirhindi pulpası, soyulmuş ananas meyvesi ve birkaç dilim taze zencefili içine atarak parçalayın. Hazırladığınız karışımı buz dolu bir bardağa döküp üzerine taze nane yaprakları katın ve kaşık ile servis edin.   Baharatların faydaları  Sindirimi kolaylaştırırlar.  Mide asidini uyarırlar.  Safra oluşumu ve salgılanmasını artırarak özellikle yağlı besinlerin sindirimine yardımcı olurlar.  Kalp-damar ve kanser gibi en ölümcül hastalıkların önüne geçerler.  İlaç geliştirmek üzere yapılan bilimsel çalışmalara zemin hazırlarlar. (Zerdeçaldaki kurkuminoitler, kekikteki karvakrol, zencefildeki gingeroller, karabiberdeki piperin ve acı kırmızı biberdeki kapsaisinoitler vb) Dikkat! Baharatların ölçülü tüketilmemesi yarardan çok zarar verebilir. Ayrıca tüketilen baharatın kalitesi de önemlidir.     Zerdeçalın kanserlerden kalp-damar ve yangılı hastalıklara kadar insan sağlığını tehdit eden sorunların önlenmesinde oldukça etkili olduğu ifade ediliyor. Emilimi düşük olup vücuttan hızlı atıldığı için, günde en az 15 gram kök tozu yutulması öneriliyor. Zencefilin ise bulantı, kusma, sindirim sorunları, romatizma dahil yangılı hastalıklarda ve kanserlerde etkili olduğu belirtiliyor.     Yüksek tansiyon şikâyeti bulunan tüm kalp-damar hastalarına alıç çiçekler ile yaprak ve meyveleri öneriliyor. Tedavi söz konusu olduğunda sadece meyveleri yiyerek başarı sağlamak mümkün olmuyor ve standart özüt ile hazırlanmış ürünlerin kullanılması gerekiyor.     Sarı kantaron bitkisinin çiçekli toprak üstü kısımları depresyon tedavisinde yaygın şekilde kullanılıyor. Ancak kullanılması bazı hasta grupları için risk taşıyor. Bu bitki, organ nakli olan hastalarda organ reddine, kalp ilacı (dijitoksin) kullananlarda ise ilacın hızla vücuttan atılmasına yol açıyor.       Ceviz ve badem gibi tohumlar, kavrulmadan tüketildiğinde, kolesterol seviyesinde yüzde 15’e varan oranda düşüş meydana geliyor. Yapılan klinik araştırmalar, kabuklu cevizin kırılıp bir gece suda bekletildikten sonra sabah aç olarak içilip ardından tanelerinin yenmesinin kolesterol seviyesinde ciddi düşüşe neden olduğunu gösteriyor.        Yaz-kış demeden tüketilmeleri öneriliyor Bu bitkiler vücuttaki ödemi boşaltma, enfeksiyon ve yangı riskini azaltma, sindirimi kolaylaştırma, mide-bağırsak sistemi spazmlarını giderme gibi özellikleriyle sağlığa katkıda bulunuyor.    Akşamları yatmadan önce içilen bu çay günün tüm stresini alıyor ve gece vücudun onarımına olanak sağlıyor. Yapılan deneysel çalışmalar nane ve oğulotu karışımından hazırlanan çayın; güneş ışınları, cihazlar ya da çevreden gelen radyasyona karşı son derece etkili olduğunu ve bu konudaki hasarları azalttığını ortaya koyuyor.    Düzenli tüketilmesi durumunda sağlığı koruyucu özellikleriyle ön plana çıkıyor.     Zencefil hamilelik kusmalarına iyi geliyor. (Günlük miktarı 1 gramı geçmemeli)  Çemen, emziren annelerde süt artırıcı etki gösterirken, erkeklerde cinsel gücü uyarıyor.  Anason ve rezene emziren annelerde süt artırıcı, diğer bireylerde ise gaz giderici etki gösteriyor.