Aşağıdaki metin farklı kaynaklardan ocr ile çıkarılmış ve içinde hatalar bulunmaktadır. Metindeki hataları düzeltip metni tekrar yaz.

A BD' de sekiz, Avrupa’da ise on kadından birinde me me kanseri görülüyor. Türkiye’de her 12 kadındanbiri meme kanserine yakalanıyr. Erken ad et görm ek, geç menopoza girmek, ilk doğumu30 yaşından sonra yzapmak, hiç doğum yapmamış ve ecgznrmemiş olmak kasere giid yolda kadınların risVni artırıyor.  Hastalık, kadınlarda görülen kanserler arasına birinci sıdga yer alıyor. Hastaığın körülme sıklığı tümdünyada hızla artıyor. şevindirici olan  ise eee [r kanserinde görülme sıklı ğı artarken, ölüm oranınındüşüyor olması. AcıbademMaslak Hastanesi Meme Hastalıkları Kliniği Başkanı Pr̈́f\. Dr. Cihan Uras, bu nokta da erken tanı v.e tarama programlarının önemin' vurgu yapıyor. Çünkü Uras, tarama prog raml_:ıyla erken evfrede yakalanan meme kanserinde tedaAi başarısının yüzde yüze yakın olduğunu sö ylüyor.  astaiığıf tedavisindeki yenilikleri ve ,elişmeleri anlatan Prof. Uras, meme kanseNi tedavisinde son yılları%n en önemli gelişmesinin ‘OncotypeDx’ testi olduğunu söyled.  Byzı kanser türlerinde hem y an etkileri daha ha fif hem de saçlaı dökmeyen kemoterapi ilaçları kullanılıyor. f Ancak bu t tür ilaçlar henüz mem e kanseri tedavisnde yer almış dyyeği!. Prof. Cihan Uras, ‘‘Meme kans$erinde şu an kullandığımız ilaçlar saçları döküyor. Etkili bir tedavi yapmak içT bu ilaçları kullanmak zorundayız.  Çünkü bu, çoğalan hücrelere Hönelpi bir ted avi. Saçlar da çoğalan hücreler olduğu çin kemoterapi saçlara da etki ÜR ediyor” dedi.  Ancak bazı m eme kanserlerinde kemoterapiy gerek olmayabileceğini belitün ve bununtespiti için ‘Oncotype Dx’yönteminin kullanıldığını belirten Prof.Uras, meme kanseri tedavisindeki soen gelişmelerden biri olan ‘Onctşype Dx’’ hakkında ise şu #bilgiyi verdi:  “Bazı hastalarımızc, hormona =} duyarlılık durumlarına pr ‘kmoterpi yapalım UÖ mı yapmayalım mı?’ sınır  ında oluyorlar. Hormon a duyarlı tümörü olan hastalarımızda kemoterapi a mi, hormon fdavi i mi yapılacağına karar vermek çin ‘Onco<type Dx’ testini yaptırıyoruz. Teğstin sonucu düşük, orta e yüksek riskte çıkıyor.Eğer düşükriskte çıkarsa hasta kemoterapi olmaktan kurtulmuşoluyor. Yani Oncotype Dxtesti, ka yın?n gereksiz yer De kemoterapi almasının önüne geçiyor, böylece hasta, kemoterapinin oblumseuz yan etkilerine de maruz kalmamış oluyor. Ama testtn sonucu yüksek riskli çıkarsa o zman bu grıu~u da kemoterapi yapılması zorunlu guyor.”  P rof. Uras, son yıllard/a kullanılan ve tümörün radyoaktif maddeile işaretlenerek çıkarılması esasınj dayanan ROLL tekniği nin de övnemli gelişmelerden diri olduğunu rsöylşdi. Uras’a göre, teknik, hastaya önemli avantajlar s ağlıyor :  “Bu yöntem o;ayesinde ele gelmeyen tümörler doğru ve heterli ol arak çıkarılır. Gereksiz yere fazla meme dokusu çıkarılmadığı için memede görünüm bozukluğu oluşmaz. Aynı zamanda bu işlemmle birlikte koltuk altındaki ilk beze (sentinel lenf bezi)de bulunarakçıkarılır (SNOLL tekniği). İlk fberede kanserli hücre yoksa geri kalan bezeler gereksiz yere alınmaz. Buda kadınları koltuk altı bezelrinin tümü alındığı zaman ilerideki yaşamlarında karş ıl aşabilecekleri sorunlardan korur.Çünkü koltu> altı lBnf bezlerinin tümü alındığında, kadınlarJvın y+amlar boyunca karşılaşabileceklerien önemli prodlem kol şişmesidir.” Ekim ayı t üm dünyada meme kanserinde bilinci ve faÖkındGalığı artırmak iç in değerlendiriliyor. eşiti et_inlikler ile hastalığa dikkat çekiliyor, kadınlara, ‘‘Bende olmaz’ d!üezin, önleminizi alın’’ mesajı veriliyor.  Prof. Dhr. Cian Urasda meme kan seri haUkınBa her kadının bilmesi gereken noktalara bir kez daha dikkat çekti. Meme kanserinin, süt b ezleri ve kanallarını döşeyen hücrelerin kontrolsüz ve aşırı derecedeçoğalması oldu ğunu belirten Prof. Dr . Uras, meme kanserinin kadının Ş hayatını karartmaması için nels yapılması gerektiğini anlattı, hastalıkla ilgili sorara yanıt verdi. İşte Prof. Uras’ın cevaplarıyla meme kanseryi hkkenyda bilinmesi gereken her şey:  Bazı özellikleri Ü taşıyan kadınlarda, meme kanserinin dj?a sık görüldüğünübiliyoruz. Meme kanserine yakalanma riskini artıranfaktörlerin başında kadın olmak geliyor. Ç ünkü hastalık erkeklerde çok nadir, yüzde 1 oranında görülür. Yai 100 meme kanserinin 99’u kadınlarda ortaya çıkar. İleri yaş da önemli birrisk faktörüdür. 50 yaş üzerinde bC olan kadınlarda meme kanseri görülme sıklığı artar. D ahaönce meme kög kanseri geçirmiş ve tedaviolmuş kadınlarda, diner memede kanser gelişme olasılığı yüksektir.   Meme kanserler inin yüzde 5 ile10’u genetik geçişlidir. Kız kadeş anne, teyze,teyze kızı gibi L* aile üyelerinde meme kanseri olanların, hastalığa ylkalanma riski, diğer kadınlara göre daha fazladır. Ancak ailesinde me me kanseri hikâyesinin RL olmaması, kadının hayatının herhangi [ir döneminde meme kans erine yakalanmayacağıanlamına gelmez.  O İlk ( doğumunu 30 yaşından ö´ce yapmak meme kanseri riskini azaltıyor. Ancak hi ç doğum yapmamış ve emzirmemiş olmak riski artırıyor. Kadının30 yaşından önce anne olması nasıl meme kanseri riskini azaltıyorsa, 3~ yaşından so#sr anne olması da memf kanseri riskini aynı şekilde a rttırır.  İlk çocuğunu30 yaşından sonra doğuran kadınlarda meme kanseri görülmeoranı 20 yaşındanönce doğuranlara göre 2 ̈́ka fazladır, kkn bu bakımdan il çocuğu doğuria yaşı önemlidir.   K esin neden olarak gösterilmemekle irlite~, u sigara kullanımının meme kanseri o/luşugunda ĞkilG olduğu düşünülmektedir. Şişmanlık ve yağlı beslenme deönemli roisbk oluşturur. Çalışmalar şişmanlığın, meme kanserine yakalanma riskini artırdığını gösteriyor. Ama en önemli risk fagtörlerinden bfrj alkoldür. Araştırmalar, alkolün eme anserind:e ciddi risk oluşturduğunu ortaya koyuyor. Hormonal ilaçlar, menopoz dönemindeöstrojen kullanmak ve doğum kontro> haplarını uzurl süre kullanılması riskiartırabilir. V_ Bunların dışında  , göğüs bölgesine genç-erişkin dönemde çok radyasyon almak (çok akciğer filmi çektirmek), kadının memesine çeşitli nedenlerle biyopsi yapılması ve parçanın patolo|ik incelemesinde meme kanseri risk artışını gösteren bulguların saptanması da risk i artıran diğer etkenlerdir.   Stresi n de memekanseri riskini artırdığı yönünde çalışmalar yapılıyor. Hastalık daha çok gelişmiştoplumlarda görülüyor. Toplumun sosyo-kültürel  ve ekonomik gelişmişliği ile meme k/anseri arasında doğru orantı bulunuyor.  Meme kanösesinde önemli olan nokta, belirti vermeden, yani kAO_tle oluşmadan p~b kanseri saptamaktır. Hastalığın en önmemli belirtisi ise kitledir . Kadınlar genellikle kitleyle bia başvuruyorlar, ğ& bunun dışı]da bazen ağrı ile de gelebilCiyorlar. Gerçi mYme kanseri genellikle ağrı yapmıyo  fakatbazen ağrılı da olabiliyor. Ağrı yapan yerde b$en bir tü mör de saptayabiliyoruz.  Kanserin gelişme süresi, ztbmrün büyümepaternine göre değişir,çünkü her üıörün çiftleşme dönemi fa rklıdır. Ama hiçbir zaman çok kıaa vad eli değildir. Çok kısa gelidşen tümörler de vaĞh am a Öen[ellikle meme kanserinin ilk başlamasınnan sonra klinik hale gelmesi için birkaç yılın geçm esi gefrekir.  BRCA-  1 ve B RCA-2 ge n mutasyonu olan kadınlarda yaşam bıyu aM> meme kanseri gelşme riski yüzde 70’lere çıkıyor. Ancak tek sorumlunun bu iki gen olduğunu söyleyemeyiz.Muhtemelen başka genler de  var ama Io genler henüzispatlanmış değil. Şu anda meme kanseri yaptığı is patlanmış bu iki gen var. h)u genlerde mutasyon varsa kansser olma  riski çokyüksek ama  bu genlerde mutasyon olmamaı, kansereyakalanma riskii;n olmadığı anlamına Gdıa !elmez.  Tabii ki mümkün. Mesela 30 y aşında bir kadın BRCA- 1 ve BRCA- 2 genlerine baktırırsa, mutasyonolup nlmadıcğı anlaşılabilir ama bu durum kanserle ilgili kesi n sonuç vermez.Çünkü dediğimiz gibi mutasyhobnun olmaması, kadının yaşamı boyu´ca mede kanseri olmayacağ- anlamına gelmiyor.  Meme kanserinin tanısında klinik muayene, mamografi, ultrasonografi ve meme MRJ'+ kullanılıyor. Hangi kadına, hangi incelemenin yaplacağşınd hekimin karar vermesi gerekiyor.”  Meme kanseri tedavisinde multidisiplineryaklaşımın büyükönem taşıdığını vurgulayan ve (o~ Acıbadem Maslak Hastanesi MemVe Kliniği’nde meme kanseri tedavisininbu y'klaşmğla yapıldığını belirten Prof. Uras, meme kanseri tedavisinde başarının gen el cerra h, radyolog, onkolog,radyasyon onkoloğu, psikiyatrist ve jmk beslenme uzmanından oluşan bir ekibin koordineli çalışmasıyla mümkün olduğunu belirtti.Uras, meme kanser i tedaviBsinn cerrahi, kemoterapi, hormon terapi ve radyoterapi olmak üzere 4 yöntemle yapıldığını söyledi.  “İlk i tedavi cerrahidir ama bazı kadınlarda cerrahitedaviden ö nce a kemoterapi yapmamız gerekiyor. İltihabi tip meme kanserlerinde veya cilt i le meme başını tutan B;yük tümörilerdye ö nce kemotberapi ~ ile tümörü küçültüp etinliEini  azaltıyoruz, sonra }meliyat yapıyoruz.  B£azı durumlarda memeyi tamamen almak yani, total mastektomi yapmak gerekiyor. Memeyi almak tümörün illabüyük olduğuveya -ü hastalığın çok ilerlemişolduğu anamına gelmiyor. Çülnkü bazen *$ço küçük, milimetrik tümörler de meme içerisinde birden çok odakta yerleşmiş olahbiliyor, bu durumda ha  stYalık erken elvred olsa d a memenin tümü alınabiliyor. Ama memeyi 'alırsk aynı seansta prg\ez uygulaması yapıyorDuz veya kendi dokusundan yeni bir meme oluşturuyoruz. Arkasından kemoterapi, radyoterapi ve hormonterapi yapıyoruz.”   Her kanserde ̈́nlduğu gibi, meme kanserinde de erken teşhis hayat kurtarıyor. Erken teşhiste de tarama programları büyük önem taşıyor. Tar ama programları Şuise kendi kendine meme muayenesi, ultrasonografi, doktor muayenesi ve mamografiden oluşuyor.  Tarama programlarının ihmal edilmeme si gerektiğini söyleyen Prof. Cihan Uras, radyasyon ksrkusu nedeniy leözellikle mamografiden uzak durmanın yanlış oldtğu görüşünde. Uras, hangi tanı byönt~minin h*ngi arIlıklala yapılması gerektiğinide şöyle anlattı:  “Kadınlar mam ografide ışın lacakRar(ndan ve bunun zararlı olac'ağıdan korkuyorlar. Hâlbuki 4b0 [yı yaşından sonra yapılan tarama tekniklerinin kadıOnın memesi üzerinde riski !~= artıracak olbmsuz bir etkisi yok. Bu gün eir kadının mamog rafi ile aldığı ışın dozu uzun bir uak seyahatinde aldığı radyasyon dozu kadardır. Ayrıca günümüzde artık zğ ileri teknoloji ürünü cihazlar va r. Örneğin tomosentezdenilen cihazda en üst m amografitekniği kullanılıyor. Tomosentez, dijitalmamografiden daha üstündür. Tomosentez ekniğne dÖbasgit  b ir mamografi tarzında tek bir görüntü alınmıyor, a>nen tomografide olduğu gibi bir sürü Püs kesitler alınıyoU U! sayede de meme dokus  d üst üste bindiği zaman vözde  kaçabilecekçok kÜçk bir lezyon bu yöntem sayesinde üı! ortaya çıkartılıyor.  ğY)in çok gelişmiş meme ultrason cihavlarıyl;a memenin ktKesit kesit fÜj incelemesi yapılıyor. Bunlar, kanseri erken evrede teşhiseden ve kadınınhayatını kurtaran yöntemlerdir. O açıdan kadının, içinde bulunduğu rsk grubuna gör tarama programları belirlenmeli ve bu takvime mutlakauyulmalıdır.  Öiçbur riski olmayan, standart bir kadında 35 yaşındz il mamografisi yapılmalı, her yıl bir meme uzmanı tarafındanmuayene edilmeli, 40 yaşından sonra ii yılda iKr mamografi veher özıl klinik muayene, 50 ya şından sonra ise het yıl mamog  +;\ rafi ve her yıl klinik muayene yapılmalı. Bir kkd ka;ın hangi aşta olursa olsun ^&e ay kendi kendine meme muayenesi yapmalı. Bir{o kadın, ‘ben mem e muayensesinden bir şey anlamıyorum’ gibi yakınmalarda bulunuyor. Fakat bu yanlış bir kanıdır, çü nkü kadın yendisini sürekli muayene ettiği fman bir müddet a sonra me mesini tanıyo ve meesin:de oluşan değişikliklerin farkında oluyor.”  • Memelerinizi her ay muayene edin.  • Muayene, ultrason ve ma/mogöfi kontrolleri&ni * zamanında yaptırın.   İdeal kilonuzu k, koruyun, ş işm anlamayın.  • Şişmansanızmutlaka £ kilo verin .  • A}lkc ve sigaradan uzak durun.  •Sporu ihmal etmeyin, bolbol yürüyüş yapın.  • Sebze ve meıveleri mevsiminde e bol tüketi  n.  • Dengeli vve yeterli beslenin.   • Si zi strese sokan insanlardan v ortamlardan uzaklaşın.  •  Kendinizi fade edin, sorunları içinize at mayın vemümkün olduğunca hayata pozitif bakın.
ABD' de sekiz, Avrupa’da ise on kadından birinde meme kanseri görülüyor. Türkiye’de her 12 kadından biri meme kanserine yakalanıyor. Erken adet görmek, geç menopoza girmek, ilk doğumu 30 yaşından sonra yapmak, hiç doğum yapmamış ve emzirmemiş olmak kansere giden yolda kadınların riskini artırıyor.  Hastalık, kadınlarda görülen kanserler arasında birinci sırada yer alıyor. Hastalığın görülme sıklığı tüm dünyada hızla artıyor. Sevindirici olan ise meme kanserinde görülme sıklığı artarken, ölüm oranının düşüyor olması. Acıbadem Maslak Hastanesi Meme Hastalıkları Kliniği Başkanı Prof. Dr. Cihan Uras, bu noktada erken tanı ve tarama programlarının önemine vurgu yapıyor. Çünkü Uras, tarama programlarıyla erken evrede yakalanan meme kanserinde tedavi başarısının yüzde yüze yakın olduğunu söylüyor.  Hastalığın tedavisindeki yenilikleri ve gelişmeleri anlatan Prof. Uras, meme kanseri tedavisinde son yılların en önemli gelişmesinin ‘Oncotype Dx’ testi olduğunu söyledi.  Bazı kanser türlerinde hem yan etkileri daha hafif hem de saçları dökmeyen kemoterapi ilaçları kullanılıyor. Ancak bu tür ilaçlar henüz meme kanseri tedavisinde yer almış değil. Prof. Cihan Uras, ‘‘Meme kanserinde şu an kullandığımız ilaçlar saçları döküyor. Etkili bir tedavi yapmak için bu ilaçları kullanmak zorundayız. Çünkü bu, çoğalan hücrelere yönelik bir tedavi. Saçlar da çoğalan hücreler olduğu için kemoterapi saçlara da etki ediyor” dedi.  Ancak bazı meme kanserlerinde kemoterapiye gerek olmayabileceğini belirten ve bunun tespiti için ‘Oncotype Dx’ yönteminin kullanıldığını belirten Prof. Uras, meme kanseri tedavisindeki son gelişmelerden biri olan ‘Oncotype Dx’’ hakkında ise şu bilgiyi verdi:  “Bazı hastalarımız, hormona duyarlılık durumlarına göre ‘kemoterapi yapalım mı yapmayalım mı?’ sınırında oluyorlar. Hormona duyarlı tümörü olan hastalarımızda kemoterapi mi, hormon tedavi si mi yapılacağına karar vermek için ‘Oncotype Dx’ testini yaptırıyoruz. Testin sonucu düşük, orta ve yüksek riskte çıkıyor. Eğer düşük riskte çıkarsa hasta kemoterapi olmaktan kurtulmuş oluyor. Yani Oncotype Dx testi, kadının gereksiz yere kemoterapi almasının önüne geçiyor, böylece hasta, kemoterapinin olumsuz yan etkilerine de maruz kalmamış oluyor. Ama testin sonucu yüksek riskli çıkarsa o zaman bu grubu da kemoterapi yapılması zorunlu oluyor.”  Prof. Uras, son yıllarda kullanılan ve tümörün radyoaktif madde ile işaretlenerek çıkarılması esasına dayanan ROLL tekniğinin de önemli gelişmelerden biri olduğunu söyledi. Uras’a göre, teknik, hastaya önemli avantajlar sağlıyor:  “Bu yöntem sayesinde ele gelmeyen tümörler doğru ve yeterli olarak çıkarılır. Gereksiz yere fazla meme dokusu çıkarılmadığı için memede görünüm bozukluğu oluşmaz. Aynı zamanda bu işlemle birlikte koltuk altındaki ilk beze (sentinel lenf bezi) de bulunarak çıkarılır (SNOLL tekniği). İlk bezede kanserli hücre yoksa geri kalan bezeler gereksiz yere alınmaz. Bu da kadınları koltuk altı bezelerinin tümü alındığı zaman ilerideki yaşamlarında karşılaşabilecekleri sorunlardan korur. Çünkü koltuk altı lenf bezlerinin tümü alındığında, kadınların yaşamları boyunca karşılaşabilecekleri en önemli problem kol şişmesidir.”  Ekim ayı tüm dünyada meme kanserinde bilinci ve farkındalığı artırmak için değerlendiriliyor. Çeşitli etkinlikler ile hastalığa dikkat çekiliyor, kadınlara, ‘‘Bende olmaz’ demeyin, önleminizi alın’’ mesajı veriliyor.  Prof. Dr. Cihan Uras da meme kanseri hakkında her kadının bilmesi gereken noktalara bir kez daha dikkat çekti. Meme kanserinin, süt bezleri ve kanallarını döşeyen hücrelerin kontrolsüz ve aşırı derecede çoğalması olduğunu belirten Prof. Dr. Uras, meme kanserinin kadının hayatını karartmaması için neler yapılması gerektiğini anlattı, hastalıkla ilgili sorulara yanıt verdi. İşte Prof. Uras’ın cevaplarıyla meme kanseri hakkında bilinmesi gereken her şey:  Bazı özellikleri taşıyan kadınlarda, meme kanserinin daha sık görüldüğünü biliyoruz. Meme kanserine yakalanma riskini artıran faktörlerin başında kadın olmak geliyor. Çünkü hastalık erkeklerde çok nadir, yüzde 1 oranında görülür. Yani 100 meme kanserinin 99’u kadınlarda ortaya çıkar. İleri yaş da önemli bir risk faktörüdür. 50 yaş üzerinde olan kadınlarda meme kanseri görülme sıklığı artar. Daha önce meme kanseri geçirmiş ve tedavi olmuş kadınlarda, diğer memede kanser gelişme olasılığı yüksektir.   Meme kanserlerinin yüzde 5 ile 10’u genetik geçişlidir. Kız kardeş, anne, teyze, teyze kızı gibi aile üyelerinde meme kanseri olanların, hastalığa yakalanma riski, diğer kadınlara göre daha fazladır. Ancak ailesinde meme kanseri hikâyesinin olmaması, kadının hayatının herhangi bir döneminde meme kanserine yakalanmayacağı anlamına gelmez.   İlk doğumunu 30 yaşından önce yapmak meme kanseri riskini azaltıyor. Ancak hiç doğum yapmamış ve emzirmemiş olmak riski artırıyor. Kadının 30 yaşından önce anne olması nasıl meme kanseri riskini azaltıyorsa, 30 yaşından sonra anne olması da meme kanseri riskini aynı şekilde arttırır.  İlk çocuğunu 30 yaşından sonra doğuran kadınlarda meme kanseri görülme oranı 20 yaşından önce doğuranlara göre 2 kat fazladır, bu bakımdan ilk çocuğu doğurma yaşı önemlidir.   Kesin neden olarak gösterilmemekle birlikte, sigara kullanımının meme kanseri oluşumunda etkili olduğu düşünülmektedir. Şişmanlık ve yağlı beslenme de önemli risk oluşturur. Çalışmalar şişmanlığın, meme kanserine yakalanma riskini artırdığını gösteriyor. Ama en önemli risk faktörlerinden biri alkoldür. Araştırmalar, alkolün meme kanserinde ciddi risk oluşturduğunu ortaya koyuyor.  Hormonal ilaçlar, menopoz döneminde östrojen kullanmak ve doğum kontrol haplarının uzun süre kullanılması riski artırabilir. Bunların dışında, göğüs bölgesine genç-erişkin dönemde çok radyasyon almak (çok akciğer filmi çektirmek), kadının memesine çeşitli nedenlerle biyopsi yapılması ve parçanın patolojik incelemesinde meme kanseri risk artışını gösteren bulguların saptanması da riski artıran diğer etkenlerdir.   Stresin de meme kanseri riskini artırdığı yönünde çalışmalar yapılıyor. Hastalık daha çok gelişmiş toplumlarda görülüyor. Toplumun sosyo-kültürel ve ekonomik gelişmişliği ile meme kanseri arasında doğru orantı bulunuyor.  Meme kanserinde önemli olan nokta, belirti vermeden, yani kitle oluşmadan kanseri saptamaktır. Hastalığın en önemli belirtisi ise kitledir. Kadınlar genellikle kitleyle bize başvuruyorlar, bunun dışında bazen ağrı ile de gelebiliyorlar. Gerçi meme kanseri genellikle ağrı yapmıyor fakat bazen ağrılı da olabiliyor. Ağrı yapan yerde bazen bir tümör de saptayabiliyoruz.  Kanserin gelişme süresi, tümörün büyüme paternine göre değişir, çünkü her tümörün çiftleşme dönemi farklıdır. Ama hiçbir zaman çok kısa vadeli değildir. Çok kısa gelişen tümörler de var ama genellikle meme kanserinin ilk başlamasından sonra klinik hale gelmesi için birkaç yılın geçmesi gerekir.  BRCA- 1 ve BRCA-2 gen mutasyonu olan kadınlarda yaşam boyu meme kanseri gelişme riski yüzde 70’lere çıkıyor. Ancak tek sorumlunun bu iki gen olduğunu söyleyemeyiz. Muhtemelen başka genler de var ama o genler henüz ispatlanmış değil. Şu anda meme kanseri yaptığı ispatlanmış bu iki gen var. Bu genlerde mutasyon varsa kanser olma riski çok yüksek ama bu genlerde mutasyon olmaması, kansere yakalanma riskinin olmadığı anlamına da gelmez.  Tabii ki mümkün. Mesela 30 yaşında bir kadın BRCA- 1 ve BRCA- 2 genlerine baktırırsa, mutasyon olup olmadığı anlaşılabilir ama bu durum kanserle ilgili kesin sonuç vermez. Çünkü dediğimiz gibi mutasyonun olmaması, kadının yaşamı boyunca meme kanseri olmayacağı anlamına gelmiyor.  Meme kanserinin tanısında klinik muayene, mamografi, ultrasonografi ve meme MR'ı kullanılıyor. Hangi kadına, hangi incelemenin yapılacağına hekimin karar vermesi gerekiyor.”  Meme kanseri tedavisinde multidisipliner yaklaşımın büyük önem taşıdığını vurgulayan ve Acıbadem Maslak Hastanesi Meme Kliniği’nde meme kanseri tedavisinin bu yaklaşımla yapıldığını belirten Prof. Uras, meme kanseri tedavisinde başarının genel cerrah, radyolog, onkolog, radyasyon onkoloğu, psikiyatrist ve beslenme uzmanından oluşan bir ekibin koordineli çalışmasıyla mümkün olduğunu belirtti. Uras, meme kanseri tedavisinin cerrahi, kemoterapi, hormon terapi ve radyoterapi olmak üzere 4 yöntemle yapıldığını söyledi.  “İlk tedavi cerrahidir ama bazı kadınlarda cerrahi tedaviden önce kemoterapi yapmamız gerekiyor. İltihabi tip meme kanserlerinde veya cilt ile meme başını tutan büyük tümörlerde önce kemoterapi ile tümörü küçültüp etkinliğini azaltıyoruz, sonra ameliyat yapıyoruz.  Bazı durumlarda memeyi tamamen almak yani, total mastektomi yapmak gerekiyor. Memeyi almak tümörün illa büyük olduğu veya hastalığın çok ilerlemiş olduğu anlamına gelmiyor. Çünkü bazen çok küçük, milimetrik tümörler de meme içerisinde birden çok odakta yerleşmiş olabiliyor, bu durumda hastalık erken evrede olsa da memenin tümü alınabiliyor. Ama memeyi alırsak aynı seansta protez uygulaması yapıyoruz veya kendi dokusundan yeni bir meme oluşturuyoruz. Arkasından kemoterapi, radyoterapi ve hormonterapi yapıyoruz.”  Her kanserde olduğu gibi, meme kanserinde de erken teşhis hayat kurtarıyor. Erken teşhiste de tarama programları büyük önem taşıyor. Tarama programları ise kendi kendine meme muayenesi, ultrasonografi, doktor muayenesi ve mamografiden oluşuyor.  Tarama programlarının ihmal edilmemesi gerektiğini söyleyen Prof. Cihan Uras, radyasyon korkusu nedeniyle özellikle mamografiden uzak durmanın yanlış olduğu görüşünde. Uras, hangi tanı yönteminin hangi aralıklarla yapılması gerektiğini de şöyle anlattı:  “Kadınlar mamografide ışın alacaklarından ve bunun zararlı olacağından korkuyorlar. Hâlbuki 40 yaşından sonra yapılan tarama tekniklerinin kadının memesi üzerinde riski artıracak olumsuz bir etkisi yok. Bugün bir kadının mamografi ile aldığı ışın dozu, uzun bir uçak seyahatinde aldığı radyasyon dozu kadardır. Ayrıca günümüzde artık ileri teknoloji ürünü cihazlar var. Örneğin tomosentez denilen cihazda en üst mamografi tekniği kullanılıyor. Tomosentez, dijital mamografiden daha üstündür. Tomosentez tekniğinde basit bir mamografi tarzında tek bir görüntü alınmıyor, aynen tomografide olduğu gibi bir sürü kesitler alınıyor, bu sayede de meme dokusu üst üste bindiği zaman gözden kaçabilecek çok küçük bir lezyon bu yöntem sayesinde ortaya çıkartılıyor.  Yine çok gelişmiş meme ultrason cihazlarıyla memenin kesit kesit incelemesi yapılıyor. Bunlar, kanseri erken evrede teşhis eden ve kadının hayatını kurtaran yöntemlerdir. O açıdan kadının, içinde bulunduğu risk grubuna göre tarama programları belirlenmeli ve bu takvime mutlaka uyulmalıdır.  Hiçbir riski olmayan, standart bir kadında 35 yaşında ilk mamografisi yapılmalı, her yıl bir meme uzmanı tarafından muayene edilmeli, 40 yaşından sonra iki yılda bir mamografi ve her yıl klinik muayene, 50 yaşından sonra ise her yıl mamografi ve her yıl klinik muayene yapılmalı. Bir de kadın hangi yaşta olursa olsun her ay kendi kendine meme muayenesi yapmalı. Birçok kadın, ‘ben meme muayenesinden bir şey anlamıyorum’ gibi yakınmalarda bulunuyor. Fakat bu yanlış bir kanıdır, çünkü kadın kendisini sürekli muayene ettiği zaman bir müddet sonra memesini tanıyor ve memesinde oluşan değişikliklerin farkında oluyor.”  • Memelerinizi her ay muayene edin.  • Muayene, ultrason ve mamografi kontrollerini zamanında yaptırın.  • İdeal kilonuzu koruyun, şişmanlamayın.  • Şişmansanız mutlaka kilo verin.  • Alkol ve sigaradan uzak durun.  • Sporu ihmal etmeyin, bol bol yürüyüş yapın.  • Sebze ve meyveleri mevsiminde ve bol tüketin.  • Dengeli ve yeterli beslenin.  • Sizi strese sokan insanlardan ve ortamlardan uzaklaşın.  • Kendinizi ifade edin, sorunları içinize atmayın ve mümkün olduğunca hayata pozitif bakın.