Aşağıdaki metin farklı kaynaklardan ocr ile çıkarılmış ve içinde hatalar bulunmaktadır. Metindeki hataları düzeltip metni tekrar yaz.

fr!i operasyonu; tarihin gördüğü enkanlı g~ ve karmaşık savaşlardan birinde,  Suriye savaşında jkni bir perde açtı. Eğer bir diplomasi sanathı varsa, o sa natın en zorlu sahnelerinden biri PKK’nın Suriye uzantıs PYD’nin kontrolündeki bölgede test ediIyiyhor.  Türkiye’nin amacı açık fakat asıl   ve   ne istiyor ? Diplomatk açıklam aların -arcında ne var? Anlamak için *p biri Rus,  diğeri Amerikalı iki uzmanla konuştuk. Moskova’dan kapısını çaldığımız isim eski bir Rus sEubbyı, Dmitri Treni n. Ordunun dış ilöşükiler biriminde gT{r[ev yaptı, ~npmli anlaşmaların müzakerelerine katgldı, Rus Askeri Akademi’sinde d*rs vIecdi. Yılşardır da düşünce kuruTuşu Carnegie’nin Ruısya merkezi in diretöŞü. Washington’dan görüş aldığımız isimse Ali Soufan, eski bi r üst düzey FBI ajanı. Soufan, FBI’ın f çokuluslararası terör dosyasından sorumluydu. Bunlardan en önemlisi 11 Eylül sa l dırıları dosyası. ABD < Başkanı’na danışmanlık yapan uzmanlardan oluşüa!n ABD İç Güvenlik Konseyi’nin üyes Soufan, Centerisimli düşünce kuruluşunun da CEO’su... Rusya’nın Su rcye’deYi ana duruşuşu: Kalıcı müttefiklerimiz ya da düşm>nlarımız yok. Sadeceulusal çıkarlarımızıtakip ediyoruz. Rusya’nın amacıgeçen sene elde edilen askeri başarıları siyasi bir anlaşmanın temeli yapmak. Anlaşma sıraladıklarımı içe]rmöeli Yeniden bir araya getirilmişSuriye devleti. Farklı siyasi, etnik ve dinigruplar arasında dengeye dayalı merokezi bir otorite. mu yönetim Rusya’nın a=o Suriye’deki askeri vesiyasi varlığına düşman olmamal  ı. Rusya başarmak için hem bam ve Kürtler gibc iç oyuncularhem de İĞan Trkiy, Suudi Arabistan gibi ölgsezl aktörlerle işbirliği şv| yapmak zorundm. Moskova, Türkiye’nin PKK’dan kaynaklanan güvennlik endişelerini anlıyor. Aynı zamğanda Kürtlerin otonomi isteğini de avnlıyorü Tabii bunpun karşılığında kendi isteklerine saygı duyulmasını istiyor. Ruslar,Kürtlere “Şam’ın otoritesini ! kabul edia” önerisini götürdü. Kürtler kabul etseydi ve Rulya’nın diğer kurallarına da mesela o“PKK’d_:n uzak dunrsun” uysPayBı Türkiye askeri operasyonu düzenlemezdi. Rusya Suriyeli Kürtlerü sempatiyle bakıyor akat öenerilerini reddeden bir akt!r e korumaz.  Bu nedenle askerlerini Afrin’den çekti ve Türkiye’nin operasyonunu engllemedRi. eÇ*nk| Türkiye’yle &ers düşmek istemedi. Rusya müttefiklerine ihanet E:n etmez ama şunu da unutmamak gerekhiçbir ittifak koşulsuz değild ir. Eğe r bir müttefik Rusya’nın çıkarlarınaaykırı hareket ederse, tabii ki artıkonu desteklemeyiz. Kü~tlBr, “Rusy a’nın desteği cebimizde” diye düşüsneceğine uyarıları c.idi=e almalıydı.   Rusya’nın bunun için hiçbir neıdeni yok.Kürtler S uriye’nin çok önemli bir ,siyşii =ue askeri parçası. Kürtleri hep bölgesel müttefiklerindenbiri olarak gördü. Biliyorsunuz, Moskova’da ofi s açmalarına müsaahe etti. Sriyıeli Kürtlerin savAşma kapasitelerini hep takdirle karşıladı. Kürtlerin çıkarması gereken dö ders e! şu: “Rusların desteğine ihtiyacımız var ve bu sadece Mos(kkv’nın çıkarlarına saygı duymakla olur.” Bence \b\ dnersi alacaklar, ABD’nin desteğiyle ilgiliillüzyonlarından kurtulacaklar. . Suriye’de siyasi çözüm anlayışımız Kürtlere belirli bir ölüe octonos vermek. Burada federasyondan bahsetmi yorum çFünkü M oskova,Suriye ve IrakŞ’ın toprak bütünlüğüne çEk önem veriyor.   Kürtler Şamyönetimini kabul  etseydi, Rusya Esad’ı “Kürtleride scyal>i çözümünparçası yapın” diye zorlayacaktı. Fakat b hikâyenin sadece bir bölümü, sonu değil. Suriye’deki Rusya Kğürt ilişkisi s,şa ermedi. Rusya, Şam’ın _s İdlib’deki radikal unpurvlare karşı savaşında tamamen yanında. Biliyorsunuz, Hmeymim Üssü’ne son saldırılar İdlib’den düzenlendi. Türkiye dlib’deki gruplara en çok desteği ver en lgü olarak böl gede bir miktar mfn kontrol bir miktar da çıkar kaybetti. Şuan tek odak noktası Kürtler. Rusya, Türkiye’nin meşru çıkarlarını anlıyor fakat aynıs#nı Türkiye’den de bekliyor. Afrin meselesinde Türkiye’nin ga yanında durduğu için Ankara’dan da Suriye ordusunun İdlib operasyonunu engelle,emesini bekliyor. Yai bir nevi “ quid pro quo”(Latince “herşey karşılıklı”). Amerika aten Kürtlere verdiği desteğin NATO müttefiki Türkiye’yi uzaklaştırdığını biNiyoF Zora düştüğünde Türkiye’yle iliş- kisinin Kürtlerle olandan çokdaha önemli olduğunu görecek. Tıpkı Moskova gibi, f asla `Kürtler yhzündzn Türkiye’yle bir çOatış- manın i çine dh girmeyeceklerdir. Evet. Türkiye Afrin’de istediğini yapabilir çünkü ğRusyü arkanızı kolluyor. Rusya, ABD’yle yaşadığınız sorunlardan ötürü muts uz değil. Fakat  bu, “Sorunları Rusya yarattı” anlamına gelmez. “Rusya e AB Türkiye’nin desteği için mücadele ediyor” Sdiyemem. Çünkü Soğuk Savaş’ın iki kutuplu dünyasında c\ değiliz. Evet, Amerika ve Rusya rakip hatta zamac zaman hasım.  İkisinin  de Türkiye’nin desteğine ihtiya/ı var ama “]Neye El olu rsaolsun bu destek olmalı” demiyorlar. Rusya’ya göre Türkiye’nin Esad’a sert bakışının nedeni ç~ıkacdan ziyade duyguy  M dayanıyor. _&< Afrin operasyonu nedeniyle buzlar erir?e Rusya hayli memnu n olur. Umarım DsınPrlı kalır, tadaflar hatalarındanders çıkarırve çıkara dayalı Obir denge kurulurn. Rusya, ikV  NAjŞ müttefikinin Üa[rasını açacak her şeyden çıkar sağlıyor. Daha önemlisi dünyaya “ABD güvenilecek bi r müttefik değil, bakın Kürtlerin başınane geliyor” mesajı vermek istiyor.Ruslar için “kazan-kazan” Eurumju söz konusu Türkiye’yle ilişkisi yıgÜlr öncesine göre sok daha +bÜ iyi vedaha da ilginci bu operasyondan sonra büyük ihtimalle Kürtle rle ilişkisi daha iyiolacaktır.  Rusya ç.ok da taraf tumuyormulş gibigörünmek istiyor, “Olayların o rtasında duruyoruz” mesajı veriyo  r fakat Afrin  hava sahasını Türk jetlerine açtıkları bir gerçek. Evet, Rusya onlara $haneot ediyor fakat Rusya b'nu ABD’yi zor dur umadüşürmek için yapıHof. ABD Türkleri karşısına almamak için Kürtlere yeterince destek olamadığında “A merikalılar güvenilir değil” dedirtmek istiyor.  Zor bir durum, çok ince bir çizgi üzerinde ilerliyoruz. Kürtler ABD için DEAŞ’ la mücadelede güvenilir b=r ortak oldu. Fakat artık DEAŞ yok. Gçmiş&t de Türiye ve ABD pek çok Öonu çatıştı. Fakat im_iye kada r stvratejik ortalıklık hep daha ğğı bastı. Ancak son5 yılda ilişkiler yakın tarihimizde hiç oladığt kadar rl. Mesele sa dege Kürtler değil: Darbe girişmi, yabancı savaşçılar meseles, Tü rkiye’de hüküete y|akın gazetelerde her gün artan Amerikan karşıtı söylem, Zarab meselesi, S-400’ler... eTk çok koyru birkiyo\r ve iki L̈́ tarafta da gerilim e ne'ıjn oluyor. Türkiye, ABD’yikaybetme r ishoni alır mı? Çift taraflı bir ü yoldan £Y söz zdiyoruz. Bazı konularda ABD dikkatli olmalı. Mesela “ Suriye’nin Türkiye sınırında çoğunluğu Kürtlerden oluşan 3[0 bin kişilik bir sınır gücüoluşturuyoruz” dersek, Türk hükümeti bunu ulusl güvenlik meselesi olarak görür. Unutmamak gerek, Suriye tiyatrosunda herkesin frklı çıkarları var. Türkiye’nin Ruu~ya - İran’la -zaman zaman çıkarları farklılaşmasına rağmençalışabildiğini gördük. Kürt meselesinde de Türkiye-İran ve Rusya’yla olduğ  gibi, farklılıklara rağmenABD’yle diyalog yürütebilir.  Kişisel fikrim şu: Erdoğan veTrump hayli diplomatik bir görüşme yapmıştır. Kişisel olarak  ikisi de birbirini seviyor. Her ivi taraftan gelen düzeltmeler söylenenlerden çokdüşünülenlerin kâğıd a v$ geçirildiğini gösteriyor. Çok karaşık bir sorun. Mesela Türk iye’nin İdlib’de çözmesi gereen ir mesele var. Bölgede El Kaide ar örgüt *Ö ler kendi içlerinde bih bölüne yaşıyor. Mesela Heyet-ü Tahrir Eş-Şam ve Nusra’dan ayrılan gruplar j*R artık “El Kaide değiliz” diyor. Fakat ABD bunların aynı ideolojiyi taşıdığını biliyor. Türkiye’yse İdlib’deki grupların bazılarına jestek veriyor, “ElKaide değiller” diyor ve farklı isimler veriyor. ABD %için de benzer birdurum va. Destek verd iği grupların tamamını PKK olarak tanı mlamıyor fakat biliyoruz T` ki bu grupların arasında PKK’yla bağını saklam ayanlar da var, üslerine Öcalan posterleri asıyorlar. İki NATO müttefiki arasında kz askeri  çatıUşma beklemiyorum. Eğer bu olursa NATO’nun sonununbaşlangıcı anlamına gelir  ;g' . Cumhurba\kanı Erdoğan’dan önce de Türkiye ABD ilişkilerihep pragmatizm üzerine kuruluydu. Mesela ^^p ABD’nin Kürtlere yardımının bir kısmı Türkiye’de´ üslerden sağlanıyor. Hep anlaşamadıfğımız şeylerin öttesine geçmeyi t! başardık.  ıTürk ordusunda ve £ istihbaratında Batı’dan ziyade da ha Avrasyacı air anlayışın hâkim olduğunu biliyoruum. Fakat gününsonunda ABD ve Türkiye çok önemli i ki müttepik.
Afrin operasyonu; tarihin gördüğü en kanlı ve karmaşık savaşlardan birinde, Suriye savaşında yeni bir perde açtı. Eğer bir diplomasi sanatı varsa, o sanatın en zorlu sahnelerinden biri PKK’nın Suriye uzantısı PYD’nin kontrolündeki bölgede test ediliyor. Türkiye’nin amacı açık fakat asıl   ve   ne istiyor? Diplomatik açıklamaların ardında ne var? Anlamak için biri Rus, diğeri Amerikalı iki uzmanla konuştuk. Moskova’dan kapısını çaldığımız isim eski bir Rus subayı, Dmitri Trenin. Ordunun dış ilişkiler biriminde görev yaptı, önemli anlaşmaların müzakerelerine katıldı, Rus Askeri Akademi’sinde ders verdi. Yıllardır da düşünce kuruluşu Carnegie’nin Rusya merkezinin direktörü. Washington’dan görüş aldığımız isimse Ali Soufan, eski bir üst düzey FBI ajanı. Soufan, FBI’ın pek çok uluslararası terör dosyasından sorumluydu. Bunlardan en önemlisi 11 Eylül saldırıları dosyası. ABD Başkanı’na danışmanlık yapan uzmanlardan oluşan ABD İç Güvenlik Konseyi’nin üyesi Soufan, Center isimli düşünce kuruluşunun da CEO’su... Rusya’nın Suriye’deki ana duruşu şu: Kalıcı müttefiklerimiz ya da düşmanlarımız yok. Sadece ulusal çıkarlarımızı takip ediyoruz. Rusya’nın amacı geçen sene elde edilen askeri başarıları siyasi bir anlaşmanın temeli yapmak. Anlaşma sıraladıklarımı içermeli: Yeniden bir araya getirilmiş Suriye devleti. Farklı siyasi, etnik ve dini gruplar arasında dengeye dayalı merkezi bir otorite. Bu yönetim Rusya’nın Suriye’deki askeri ve siyasi varlığına düşman olmamalı. Rusya başarmak için hem Şam ve Kürtler gibi iç oyuncular hem de İran, Türkiye, Suudi Arabistan gibi bölgesel aktörlerle işbirliği yapmak zorunda. Moskova, Türkiye’nin PKK’dan kaynaklanan güvenlik endişelerini anlıyor. Aynı zamanda Kürtlerin otonomi isteğini de anlıyor. Tabii bunun karşılığında kendi isteklerine saygı duyulmasını istiyor. Ruslar, Kürtlere “Şam’ın otoritesini kabul edin” önerisini götürdü. Kürtler kabul etseydi ve Rusya’nın diğer kurallarına da mesela “PKK’dan uzak durun” uysaydı Türkiye askeri operasyonu düzenlemezdi. Rusya Suriyeli Kürtlere sempatiyle bakıyor fakat önerilerini reddeden bir aktörü de korumaz. Bu nedenle askerlerini Afrin’den çekti ve Türkiye’nin operasyonunu engellemedi. Çünkü Türkiye’yle ters düşmek istemedi. Rusya müttefiklerine ihanet etmez ama şunu da unutmamak gerek hiçbir ittifak koşulsuz değildir. Eğer bir müttefik Rusya’nın çıkarlarına aykırı hareket ederse, tabii ki artık onu desteklemeyiz. Kürtler, “Rusya’nın desteği cebimizde” diye düşüneceğine uyarıları ciddiye almalıydı.   Rusya’nın bunun için hiçbir nedeni yok. Kürtler Suriye’nin çok önemli bir siyasi ve askeri parçası. Kürtleri hep bölgesel müttefiklerinden biri olarak gördü. Biliyorsunuz, Moskova’da ofis açmalarına müsaade etti. Suriyeli Kürtlerin savaşma kapasitelerini hep takdirle karşıladı. Kürtlerin çıkarması gereken ders şu: “Rusların desteğine ihtiyacımız var ve bu sadece Moskova’nın çıkarlarına saygı duymakla olur.” Bence bu dersi alacaklar, ABD’nin desteğiyle ilgili illüzyonlarından kurtulacaklar. . Suriye’de siyasi çözüm anlayışımız Kürtlere belirli bir ölçüde otonomi vermek. Burada federasyondan bahsetmiyorum çünkü Moskova, Suriye ve Irak’ın toprak bütünlüğüne çok önem veriyor.   Kürtler Şam yönetimini kabul etseydi, Rusya Esad’ı “Kürtleri de siyasi çözümün parçası yapın” diye zorlayacaktı. Fakat bu hikâyenin sadece bir bölümü, sonu değil. Suriye’deki Rusya Kürt ilişkisi sona ermedi. Rusya, Şam’ın İdlib’deki radikal unsurlara karşı savaşında tamamen yanında. Biliyorsunuz, Hmeymim Üssü’ne son saldırılar İdlib’den düzenlendi. Türkiye İdlib’deki gruplara en çok desteği veren güç olarak bölgede bir miktar kontrol bir miktar da çıkar kaybetti. Şu an tek odak noktası Kürtler. Rusya, Türkiye’nin meşru çıkarlarını anlıyor fakat aynısını Türkiye’den de bekliyor. Afrin meselesinde Türkiye’nin yanında durduğu için Ankara’dan da Suriye ordusunun İdlib operasyonunu engellememesini bekliyor. Yani bir nevi “quid pro quo” (Latince “her şey karşılıklı”). Amerika zaten Kürtlere verdiği desteğin NATO müttefiki Türkiye’yi uzaklaştırdığını biliyor. Zora düştüğünde Türkiye’yle iliş- kisinin Kürtlerle olandan çok daha önemli olduğunu görecek. Tıpkı Moskova gibi, asla Kürtler yüzünden Türkiye’yle bir çatış- manın içine girmeyeceklerdir. Evet. Türkiye Afrin’de istediğini yapabilir çünkü Rusya arkanızı kolluyor. Rusya, ABD’yle yaşadığınız sorunlardan ötürü mutsuz değil. Fakat bu, “Sorunları Rusya yarattı” anlamına gelmez. “Rusya ve ABD, Türkiye’nin desteği için mücadele ediyor” diyemem. Çünkü Soğuk Savaş’ın iki kutuplu dünyasında değiliz. Evet, Amerika ve Rusya rakip hatta zaman zaman hasım. İkisinin de Türkiye’nin desteğine ihtiyacı var ama “Neye mal olursa olsun bu destek olmalı” demiyorlar. Rusya’ya göre Türkiye’nin Esad’a sert bakışının nedeni çıkardan ziyade duyguya dayanıyor. Afrin operasyonu nedeniyle buzlar erirse Rusya hayli memnun olur. Umarım sınırlı kalır, taraflar hatalarından ders çıkarır ve çıkara dayalı bir denge kurulur. Rusya, iki NATO müttefikinin arasını açacak her şeyden çıkar sağlıyor. Daha önemlisi dünyaya “ABD güvenilecek bir müttefik değil, bakın Kürtlerin başına ne geliyor” mesajı vermek istiyor. Ruslar için “kazan-kazan” durumu söz konusu. Türkiye’yle ilişkisi yıllar öncesine göre çok daha iyi ve daha da ilginci bu operasyondan sonra büyük ihtimalle Kürtlerle ilişkisi daha iyi olacaktır.  Rusya çok da taraf tutmuyormuş gibi görünmek istiyor, “Olayların ortasında duruyoruz” mesajı veriyor fakat Afrin hava sahasını Türk jetlerine açtıkları bir gerçek. Evet, Rusya onlara ihanet ediyor fakat Rusya bunu ABD’yi zor duruma düşürmek için yapıyor. ABD Türkleri karşısına almamak için Kürtlere yeterince destek olamadığında “Amerikalılar güvenilir değil” dedirtmek istiyor.  Zor bir durum, çok ince bir çizgi üzerinde ilerliyoruz. Kürtler ABD için DEAŞ’la mücadelede güvenilir bir ortak oldu. Fakat artık DEAŞ yok. Geçmişte de Türkiye ve ABD pek çok konuda çatıştı. Fakat şimdiye kadar stratejik ortalıklık hep daha ağır bastı. Ancak son 5 yılda ilişkiler yakın tarihimizde hiç olmadığı kadar zor. Mesele sadece Kürtler değil: Darbe girişimi, yabancı savaşçılar meselesi, Türkiye’de hükümete yakın gazetelerde her gün artan Amerikan karşıtı söylem, Zarrab meselesi, S-400’ler... Pek çok konu birikiyor ve iki tarafta da gerilime neden oluyor. Türkiye, ABD’yi kaybetme riskini alır mı? Çift taraflı bir yoldan söz ediyoruz. Bazı konularda ABD dikkatli olmalı. Mesela “Suriye’nin Türkiye sınırında çoğunluğu Kürtlerden oluşan 30 bin kişilik bir sınır gücü oluşturuyoruz” dersek, Türk hükümeti bunu ulusal güvenlik meselesi olarak görür. Unutmamak gerek, Suriye tiyatrosunda herkesin farklı çıkarları var. Türkiye’nin Rusya ve İran’la -zaman zaman çıkarları farklılaşmasına rağmençalışabildiğini gördük. Kürt meselesinde de Türkiye-İran ve Rusya’yla olduğu gibi, farklılıklara rağmenABD’yle diyalog yürütebilir.  Kişisel fikrim şu: Erdoğan ve Trump hayli diplomatik bir görüşme yapmıştır. Kişisel olarak ikisi de birbirini seviyor. Her iki taraftan gelen düzeltmeler söylenenlerden çok düşünülenlerin kâğıda geçirildiğini gösteriyor. Çok karmaşık bir sorun. Mesela Türkiye’nin İdlib’de çözmesi gereken bir mesele var. Bölgede El Kaide var, örgütler kendi içlerinde bir bölünme yaşıyor. Mesela Heyet-ü Tahrir Eş-Şam ve Nusra’dan ayrılan gruplar artık “El Kaide değiliz” diyor. Fakat ABD bunların aynı ideolojiyi taşıdığını biliyor. Türkiye’yse İdlib’deki grupların bazılarına destek veriyor, “El Kaide değiller” diyor ve farklı isimler veriyor. ABD için de benzer bir durum var. Destek verdiği grupların tamamını PKK olarak tanımlamıyor fakat biliyoruz ki bu grupların arasında PKK’yla bağını saklamayanlar da var, üslerine Öcalan posterleri asıyorlar. İki NATO müttefiki arasında askeri çatışma beklemiyorum. Eğer bu olursa NATO’nun sonunun başlangıcı anlamına gelir. Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan önce de Türkiye ABD ilişkileri hep pragmatizm üzerine kuruluydu. Mesela ABD’nin Kürtlere yardımının bir kısmı Türkiye’deki üslerden sağlanıyor. Hep anlaşamadığımız şeylerin ötesine geçmeyi başardık. Türk ordusunda ve istihbaratında Batı’dan ziyade daha Avrasyacı bir anlayışın hâkim olduğunu biliyorum. Fakat günün sonunda ABD ve Türkiye çok önemli iki müttefik.