Esas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 1 ... 1 ) 2.12.2014 tarihli ve 6572 sayılı HÂKİMLER VE SAVCILAR KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUNun 23. maddesinin tamamını oluşturan, 2797 sayılı Kanunun 27 nci maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendi yürürlükten kaldırılmıştır. Tümcesinin Anayasaya aykırılığı nedeniyle iptal gerekçesi: Bu düzenleme ile, 2797 sayılı Kanunun Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcıvekilinin görevleri: kenar başlıklı 27. maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendi, yâni, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında yetkili mercie görüş bildirmek, Kural'ı yürürlükten kaldırılmaktadır. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının görevleri, 2797 sayılı Kanunun 27. maddesinde sayılmaktadır. Buna göre, 2797 sayılı Kanunun 27. maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendi 6572 sayılı Kanunun 23. maddesi ile yürürlükten kaldırılmadan önce, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında yetkili mercie görüş bildirmek, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının görevleri arasında sayılmış idi. 6572 sayılı Kanunun 23. maddesi ile 2797 sayılı Kanunun 27. maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendi ilgâ edilmekle, böylece, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının bu görevi hitâm bulmuş oldu. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının görevleri 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 27. maddesinde (13) bent hâlinde sayılmış olup, anılan Kuralın 6572 sayılı Kanunun 23. maddesi ile yapılan değişiklikten önceki hükmüne göre; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının görevleri şunlardır: 1.Cumhuriyet Başsavcılığını temsil etmek, 2. Anayasa Mahkemesinde Cumhuriyet Savcılığı görevini yapmak, 3. Ceza Genel Kurulunda görülen davaların duruşmalarına katılmak, 4. Bizzat veya Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı, Cumhuriyet Başsavcı yardımcıları marifetiyle siyasi partilerin tüzük ve programlarını ve kurucularının hukuki durumlarının Anayasa ve kanun hükümlerine uygunluğunu, kuruluşlarını takiben ve öncelikle denetlemek, faaliyetlerini takip etmek, gerektiğinde siyasi parti, siyasi parti üyesi veya kuruluşu hakkında mahallinde denetleme, inceleme ve soruşturma yapmak, yaptırmak, 5. Siyasi partilerin kapatılması hakkında dava açmak, 6. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının verimli ve düzenli bir şekilde çalışmasını sağlamak ve bu yolda uygun göreceği her türlü tedbiri almak,Esas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 2 7. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında yetkili mercie görüş bildirmek, 8. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı yardımcılarının yükselme ve ilerleme fişlerini düzenlemek, 9. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı bürolarını ve personelini denetim ve gözetim altında bulundurmak veya bu denetim ve gözetimi tensip edeceği yardımcılarından birine yaptırmak, 10. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı bürolarına naklen atanacak personelin inhalarını yapmak, 11. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığında görevli personel hakkında ilgili kanunla belirtilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme disiplin cezalarını uygulamak, 12. Yargıtay Büyük Genel Kurulu ile Ceza Genel Kurulundaki içtihadların birleştirilmesi müzakere ve kararlarına katılıp oyunu kullanmak, 13. Siyasi partiler ve diğer kanunlarla verilen görevleri yerine getirmek. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ile yardımcılarının görevleri ise, 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 28. maddesinde hükme bağlanmış olup, buna göre; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının veya Yargıtay Cumhuriyet Başsavcıvekilinin vereceği görevleri yapar. Özel hükümler saklı kalmak kaydıyla Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Vekilinin yokluğunda Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısına vekillik eder. Başyardımcının da bulunmadığı zamanlarda bu görevi en kıdemli Yargıtay Cumhuriyet Başsavcıyardımcısı yapar. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcıyardımcıları, kendilerine verilen dosyaların tebliğnamelerini, karar düzeltme ve itiraz yoluna başvurma işlemlerini Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı adına düzenler ve onun yerine imza ederler. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının vereceği diğer işleri görürler. Zamanaşımı Türk Ceza Kanununun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (5) ve (6) numaralı bentleri kapsamında olan suçlara ilişkin dava dosyaları temyiz üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tebliğname düzenlenmeksizin ilgili daireye gönderilir. Daire kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının karar düzeltme ve itiraz kanun yollarına başvurma yetkisi vardır. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ile yardımcılarının (yukarıdaki hükümlere göre) Yargıtay uhdesinde ne kadar büyük ve önemli görevleri deruhte ettikleri âşikârdır. Özellikle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığını temsil etmek etmek görevi ele alındığında, Yargıtayın yapısı, çalışma usulleri ve işleyişinde ne kadar ulvî ve önemli bir görevi ifâ etmekte olduğu izahtan vârestedir. İşte, 6572 sayılı Kanunun 23. maddesi ile 2797 sayılı Kanunun 27. maddesinin (7) numaralı bendi yürürlükten kaldırılmakla, artık, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının, YargıtayEsas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 3 Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında yetkili mercie görüş bildirme görevi, Yargıtay Kanununun 27. maddesinde sayılan bu ulvî ve önemli görevler arasından çıkartılmaktadır. Şüphesiz ki, bu kodifikasyonun anlamı, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının inisiyatifini ortadan kaldırmak ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının ve  bir anlamda  Yargıtay'ın bu konudaki iradesini ve inisiyatifini devre dışı bırakmaktır. Böylece, dava konusu düzenleme ile, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında, Yargıtay'da ve Yargıtay dışında görevlendirilmeleri sırasında, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının, başka bir deyişle, Kurumun görüş ve muvafakatlarının alınmasına gerek kalmamaktadır. Esâsen (ve ne yazık ki), 6572 sayılı Kanunun 23. maddesi ile 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 27. maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendinin yürürlükten kaldırılmasına ilişkin dava konusu bu düzenleme, iktidar partisinin yasama organında sahip olduğu çoğunluğa dayanarak  deyim yerinde ise  yürütmenin güdümünde, yürütmeye bağlı, yürütme organına sorun çıkarmayan bir yargı isteğinin tezâhüründen başka bir şey değildir. Anayasamızın 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk Devletidir. denilmekte ve 138. maddesinin birinci fıkrasında da, Hâkimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler. Hükmüne yer verilmektedir. Kezâ, Anayasanın 154. maddesinin birinci fıkrasında da, Yargıtay, adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Kanunla gösterilen belli davalara da ilk ve son derece mahkemesi olarak bakar. denilmiş ve Yargıtay, Anayasamızda, Yüksek mahkemeler arasında sayılmıştır. Cumhurbaşkanlığı, Başbakanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisi, Anayasa Mahkemesi gibi kurumlarda, hâkim sınıfından olan kişilerin doğrudan görevlendirmesi yönünde özel yasa maddeleri bulunduğu hususu da dikkate alındığında, Yargıtay gibi, köklü ve yerleşmiş teâmülleri olan bir kurumda görev yapan ve (az yukarıda belirtildiği gibi) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı makâmını temsil görevi bulunan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında yetkili mercie görüş bildirme yetkisinin devre dışı bırakılması (by  pass edilmesi) ve böylece (Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ile yardımcılarının Yargıtay uhdesindeki çok hassas görevleri de nazara alındığında), bu önemli görevin kullanımının, Yüksek Mahkemenin (Yargıtayın) dışında başka unsurların iradesine ve inisiyatifine açık hâle getirilmesi, Anayasamızın Mahkemelerin bağımsızlığı kenar başlığını taşıyan 138. maddesine aykırılık teşkil etmektedir. Kuşkusuz, Yargı bağımsızlığının söz konusu olmadığı bir devletin, hukuk devleti olarak nitelendirilebilmesine olanak yoktur. O hâlde, 6572 sayılı Kanunun 23. maddesi ile 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 27. maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendinin yürürlükten kaldırılmasına ve dolayısı ile, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığını temsil etme görevi bulunan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı veEsas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 4 yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında yetkili mercie görüş bildirme yetkisinin devre dışı bırakılmasına ilişkin dava konusu bu düzenleme, anılan Yüksek Mahkemenin (Yargıtayın) yargı bağımsızlığına halel getirmesi münâsebetile, Anayasa'nın Cumhuriyetin nitelikleri kenar başlıklı 2. maddesi hükmüne de açık bir biçimde aykırıdır. Diğer yandan, Anayasa'nın 154. maddesinin beşinci (son) fıkrasında, Yargıtayın kuruluşu, işleyişi, Başkan, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri ile Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekilinin nitelikleri ve seçim usulleri, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenlenir. denilmektedir. O hâlde, Yargıtayın kuruluşu, işleyişi, Başkan, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri ile Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekilinin nitelikleri ve seçim usûlleri ile ilgili olarak hazırlanacak olan kanunların, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre düzenlenmesi, yasama organı bakımından Anayasal bir zorunluluktur. Az yukarıda da değinildiği veçhile, Anayasa'nın, Yargı başlıklı Üçüncü Bölümünde, Yüksek mahkemeler kenar başlığı altında yapılan düzenlemede, Yargıtay, yüksek mahkemelerden biri olarak sayılmıştır. Yargıtay, bir temyiz mahkemesidir. Bu görev, anayasal bir görevdir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcıları (Cumhuriyet Başsavcı yardımcıları), bu görevin yerine getirilmesinde rôl alan aslî ve temel unsurlardır / sujelerdir. Anılan kişilerin, bu görevlere atanmasında teklif ve muvâfakat ilişkisi çerçevesinde, karşılıklı bir denge ve denetleme sistemi işlemektedir. Esâsen, böylesi bir sistem, Yüksek Yargının bağımsızlığını ve hâkimlik teminatını destekleyici mâhiyettedir. Bu sistemin, dava konusu mevcut düzenleme ile bozulması, temyiz görevinin yapısal bir bütünlük içinde yerine getirilmesine engel teşkil etmekte, hattâ, Yargıtay'ın bu görevinin yerine getirilmesini imkânsız hâle getirmekte ve dolayısı ile, Anayasa'nın 154. maddesine aykırılık oluşturmaktadır. Açıklanmaya çalışılan nedenlerle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında yetkili mercie görüş bildirmek, Kural'ını içeren 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 27. maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendinin yürürlükten kaldırılmasına ilişkin 6572 sayılı Kanunun 23. maddesinin tamamını oluşturan 2797 sayılı Kanunun 27 nci maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendi yürürlükten kaldırılmıştır. hükmü Anayasa'nın 2., 138. ve 154. maddelerine aykırıdır. İptali gerekir. YÜRÜRLÜĞÜ DURDURMA GEREKÇESİ: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı Başyardımcısı ve yardımcılarının görevlere ve bu görevlerden başka görevlere atanmalarında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının inisiyatifini ortadan kaldıran ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının ve  bir anlamda  Yargıtay'ın bu konudaki iradesi devre dışı bırakılmak istenen ve yine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının ve   bir anlamda  Yargıtay'ın görevlerinin gereğini yerine getirme kapasitesi ile kurumsal tecrübesinin önemli bir yönünün bertaraf edilmesi amacına mâtuf bulunan dava konusu işbu düzenlemenin, iptal kararının Resmî Gazetede yayımlanacağı güne kadar uygulanması durumunda, Yüksek bir Mahkeme olan Yargıtayın işleyişi, hukuk devleti ve mahkemelerin bağımsızlığı ilkesinin bekâsı ve devamı yönünden telâfisi güç veya imkânsız zararların doğması kaçınılmaz olacaktır. Bu zarar ve durumların doğmasını önlemek amacıyla, Anayasa'ya açıkça aykırı olan ve iptali istenen düzenlemenin, iptal kararının Resmî Gazetede yayımlanacağı güne kadar yürürlüğünün durdurulması gerekmektedir.Esas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 5 2 ) 2.12.2014 tarihli ve 6572 sayılı HÂKİMLER VE SAVCILAR KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUNun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. maddesinin ikinci tümcesinde geçen,  Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca ... İbâresinin Anayasaya aykırılığı nedeniyle iptal gerekçesi: Bu düzenleme ile, daha önce, Birinci Başkanlık Kurulunun görüşü alınarak yetkili Kurulca atanan Yargıtay tetkik hâkimlerinin,  bundan böyle  Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca atanması öngörülmektedir. Buna göre, 2797 sayılı Yargıtay Kanununun Tetkik Hakimlerinin nitelikleri ve atanmaları: kenar başlıklı 36. maddesi Yargıtayda yeteri kadar tetkik hâkimi bulunur. Tetkik hâkimleri, meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adli yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları arasından Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca atanır. şeklinde değiştirilmiş ve böylece, anılan hüküm 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile yapılan değişiklikten önce, Yargıtayda yeteri kadar tetkik hakimi bulunur. Tetkik hakimleri meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adli yargı hakim ve Cumhuriyet savcıları arasından Birinci Başkanlık Kurulunun görüşü alınarak yetkili Kurulca atanır. Atamanın gecikeceği ve tetkik hakimine ihtiyacın zorunlu bulunduğu hâllerde boş bulunan tetkik hakimliği kadrolarına, bu kadrolara atanmak niteliğine sahip hakimler ve Cumhuriyet savcıları ilgili kurulca geçici yetki ile görevlendirilebilirler. Yukarıdaki fıkralar uyarınca atanan veya görevlendirilenler, kurul veya daire başkanının gösterdiği lüzum ve Birinci Başkanlık Kurulunun kararı üzerine yetkili kurulca Yargıtay dışında bir göreve atanabilirler. Şeklinde iken, 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile yapılan değişiklikten sonra, Yargıtayda yeteri kadar tetkik hâkimi bulunur. Tetkik hâkimleri, meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adli yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları arasından Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca atanır. Şekline dönüşmüştür (Madde metinlerindeki değişiklik, tarafımızdan koyu yazılmıştır. Ayrıca, bu bapta dava konusu yaptığımız ibâre, 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Kanunun 36. maddesinin ikinci tümcesinde yer alan  Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca ... ibâresine münhasır olup, aynı tümcede yer alan dava dışı Tetkik hâkimleri, meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adli yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları arasından ... atanır. ibâresine yönelik herhangi bir iptal talebimiz bulunmamaktadır; ancak, dava dışı bu ibârenin 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun Dosya üzerinden inceleme ve gerekçeyle bağlı olmama başlığını taşıyan 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası hükmü gereğince iptaline karar verilip verilmeyeceği cihetine aşağıda değinilecektir). Görüldüğü gibi, 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile yapılan değişiklikten sonra 2797 sayılı Kanunun 36. maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları tamamen ortadan kaldırılmış, birinciEsas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 6 fıkrasında ise, Yargıtay tetkik hâkimlerinin meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adli yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları arasından Birinci Başkanlık Kurulunun görüşü alınarak yetkili Kurulca atanacağını öngören düzenleme, tetkik hâkimlerinin, meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adlî yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları arasından Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca atanmasını öngörür biçimde değiştirilmiştir. Başka bir deyişle, bundan böyle, Yargıtay tetkik hâkimlerinin atamalarını Birinci Başkanlık Kurulunun görüşü alınarak yetkili Kurul değil; doğrudan doğruya Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu yapacaktır. Üstelik, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından tetkik hâkimleri atanırken, Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun görüşünün alınmasına da gerek duyulmayacaktır. Böylece, dava konusu düzenleme ile, Yargıtay tetkik Hâkimlerinin atanmalarında, Yargıtay'da görevlendirilmeleri sırasında, Kurumun görüş ve muvâfakatlarının alınmasına gerek kalmamaktadır. Şüphesiz ki, bu kodifikasyonun anlamı (2797 sayılı Kanunun 36. maddesinde 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile yapılan değişiklik ile Kural'ın ikinci ve üçüncü fıkralarının da ilgâ edilmesi karşısında), Yargıtay tetkik hâkimliği kadrolarına atama, geçici yetki ile görevlendirme ve Yargıtay dışında bir göreve atanabilmelerinde, Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun, daire başkanlarının ve Yargıtay yetkili Kurulunun inisiyatifini ortadan kaldırmak ve böylece, Yargıtay'ın kendi tetkik hâkimlerini belirleme ve atama konusundaki iradesini devre dışı bırakmaktır. Yukarıda, dava dilekçemizin (IV). Bölümünün (1) numaralı başlığı altında 6572 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 2797 sayılı Kanunun 27. Maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendinin yürürlükten kaldırılmasının Anayasaya aykırılığı nedeniyle iptal gerekçeleri bölümünde de açıklamaya çalıştığımız gibi, esâsen (ve ne yazık ki), 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. Maddesinde öngörülen dava konusu bu düzenleme, iktidar partisinin yasama organında sahip olduğu çoğunluğa dayanarak  deyim yerinde ise  yürütmenin güdümünde, yürütmeye bağlı, yürütmeye organına sorun çıkarmayan bir yargı isteğinin tezâhüründen başka bir şey değildir. Anayasamızın 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk Devletidir. denilmekte ve 138. maddesinin birinci fıkrasında da, Hâkimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler. Hükmüne yer verilmektedir. Kezâ, Anayasanın 154. maddesinin birinci fıkrasında da, Yargıtay, adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Kanunla gösterilen belli davalara da ilk ve son derece mahkemesi olarak bakar. denilmiş ve Yargıtay, Anayasamızda, Yüksek mahkemeler arasında sayılmıştır. Yine, yukarıda, dava dilekçemizin (IV). Bölümünün (1) numaralı başlığı altında 6572 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 2797 sayılı Kanunun 27. Maddesinin birinci fıkrasının (7) numaralı bendinin yürürlükten kaldırılmasının Anayasaya aykırılığı nedeniyle iptal gerekçeleri bölümünde de açıklamaya çalıştığımız üzere, Cumhurbaşkanlığı, Başbakanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisi, Anayasa Mahkemesi gibi kurumlarda, hâkim sınıfından olan kişilerin doğrudan görevlendirmesi yönünde özel yasa maddeleri bulunduğu hususu da dikkate alındığında, Yargıtay gibi, köklü ve yerleşmiş teâmülleri olan bir kurumda görev yapan Birinci Başkanlık Kurulunun tetkik hâkimlerinin atanması konusunda görüş bildirme yetkisi ile yetkili Kurulun Yargıtay tetkik hâkimlerini atama yetkisinin devre dışı bırakılması (by pass edilmesi) ve böylece (2797 sayılı Yargıtay Kanununun 3. maddesi hükmünce Yargıtayın kararEsas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 7 organlarından olan Birinci Başkanlık Kurulu ile yetkili Kurulun Yargıtay uhdesindeki çok hassas görevleri de nazara alındığında), bu önemli görevin kullanımının, Yüksek Mahkemenin (Yargıtayın) dışında, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun iradesine bırakılması, Anayasamızın Mahkemelerin bağımsızlığı kenar başlığını taşıyan 138. maddesine aykırılık teşkil etmektedir. Kuşkusuz, Yargı bağımsızlığının söz konusu olmadığı bir devletin, hukuk devleti olarak nitelendirilebilmesine olanak yoktur. O hâlde, 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. maddesi ile, Yargıtayın karar organlarından olan Birinci Başkanlık Kurulunun görüşü alınarak yetkili Kurulun Yargıtay tetkik hâkimlerini atama yetkisinin devre dışı bırakılması ve dolayısı ile, bu hassas ve önemli görevin ifâsının, Yüksek Mahkemenin (Yargıtayın) dışında, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun irâdesine bırakılmasına ilişkin dava konusu işbu düzenleme, anılan Yüksek Mahkemenin (Yargıtayın) yargı bağımsızlığına halel getirmesi münâsebetile, Anayasa'nın Cumhuriyetin nitelikleri kenar başlıklı 2. maddesi hükmüne de açık bir biçimde aykırıdır. Diğer yandan, Anayasa'nın 154. maddesinin beşinci (son) fıkrasında, Yargıtayın kuruluşu, işleyişi, Başkan, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri ile Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekilinin nitelikleri ve seçim usulleri, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenlenir. denilmektedir. O hâlde, Yargıtayın kuruluşu, işleyişi (bu meyânda, Yargıtay tetkik hâkimlerinin atanması), Başkan, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri ile Cumhuriyet Başsavcısı ve Cumhuriyet Başsavcıvekilinin nitelikleri ve seçim usûlleri ile ilgili olarak hazırlanacak olan kanunların, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre düzenlenmesi, yasama organı bakımından Anayasal bir zorunluluktur. Az yukarıda da değinildiği veçhile, Anayasa'nın, Yargı başlıklı Üçüncü Bölümünde, Yüksek mahkemeler kenar başlığı altında yapılan düzenlemede, Yargıtay, Yüksek mahkemelerden biri olarak sayılmıştır. Yüksek malûmları olduğu üzere, Yargıtay, bir temyiz mahkemesidir. Bu görev, anayasal bir görevdir. Yargıtay tetkik hâkimleri, bu görevin yerine getirilmesinde rôl alan aslî ve temel unsurlardır / sujelerdir. Anılan kişilerin, bu görevlere atanmasında teklif ve muvâfakat ilişkisi çerçevesinde, karşılıklı bir denge ve denetleme sistemi işlemektedir. Esâsen, böylesi bir sistem, Yüksek Yargının bağımsızlığını ve hâkimlik teminatını destekleyici mâhiyettedir. Bu sistemin, dava konusu mevcut düzenleme ile bozulması, temyiz görevinin yapısal bir bütünlük içinde yerine getirilmesine engel teşkil etmekte, hattâ, Yargıtay'ın bu görevinin yerine getirilmesini imkânsız hâle getirmekte ve dolayısı ile, Anayasa'nın 154. maddesine aykırılık oluşturmaktadır. Yine, yukarıda değinildiği gibi, Anayasa'nın 154. maddesinin beşinci (son) fıkrasında Yargıtayın kuruluş ve işleyişinin mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenleneceği öngörülmüştür. Burada söz konusu olan bağımsızlığın bir boyutu da, kurumsal bağımsızlıktır. Kurumsal bağımsızlık gereği, yargı organının kendi işleyişini özerk bir biçimde belirleyebilmesi gerekir. Diğer bir ifadeyle, kurumsal bağımsızlık, sadece yürütmeye karşı değil, diğer yargı kurumlarına karşı da bağımsız olunmasını gerektirir. Oysa, getirilen düzenleme ile, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'na, Yargıtay'ın iç işleyişine müdâhale imkânı tanınmaktadır. Unutulmaması gerekir ki, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu, ilk derece mahkemelerinin yönetim ve denetiminden sorumlu olup, yüksek mahkemeler üzerinde  kesinlikle  böyle bir yetkiye sahip değildir. Hâlbûki, getirilen dava konusu düzenleme ile, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun, tetkik hâkimlerini atamak sûretiyle Yargıtay'ın yönetiminde, bir dereceye kadar söz sahibi olması imkânı getirilmektedir. Yüksek mahkemeler,Esas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 8 Anayasa'da ayrıca düzenlenmiştir. Dolayısı ile, 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Kanunun 36. maddesinde öngörülen düzenleme içerisinde yer alan dava konusu ibâre, bu yönü ile de, Anayasa'nın 138. maddesinde öngörülen mahkemelerin bağımsızlığı ilkesine aykırılık oluşturmaktadır. Açıklanmaya çalışılan nedenlerle, Yargıtay tetkik hâkimlerinin Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca atanmasını öngören 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. maddesini değiştiren 6572 sayılı Kanunun 25. maddesinde yer alan  Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca ... ibâresi Anayasa'nın 2., 138. ve 154. maddelerine aykırıdır. İptali gerekir. (Bu bapta dava konusu yapılan 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. maddesinin ikinci tümcesinde yer alan dava konusu ... Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca ... ibâresi hakkında Yüksek Mahkemenizce verilecek olası bir iptal kararı, 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. maddesinin  yine  ikinci tümcesinde yer alan dava dışı Tetkik hâkimleri, meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adli yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları arasından ... atanır. sözcük grubunun (ibâresinin) uygulanamaması sonucunu doğurabilecektir. Bu durumda,  şüphesiz, takdir Yüksek Mahkemenize ait olmak üzere  6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun Dosya üzerinden inceleme ve gerekçeyle bağlı olmama başlığını taşıyan 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası hükmü gereğince, bu bapta dava konusu yapılan 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. maddesinin ikinci tümcesinde yer alan dava konusu ... Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca ... ibâresinin Yüksek Mahkemenizce iptal başvurumuz doğrultusunda iptali hâlinde, uygulama kâbiliyeti kalmayan 6572 sayılı Kanunun 25. maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanununun 36. maddesinin  yine  ikinci tümcesinde yer alan dava dışı Tetkik hâkimleri, meslekte en az beş yılını fiilen doldurmuş adli yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları arasından ... atanır. sözcük grubunun [ibâresinin] de iptaline karar verilmesi ciheti, Yüksek Mahkemenizin takdirindedir). YÜRÜRLÜĞÜ DURDURMA GEREKÇESİ: Yargıtay tetkik hâkimliği kadrolarına atama, geçici yetki ile görevlendirme ve Yargıtay dışında bir göreve atanabilmelerinde Yargıtayın karar organlarından biri olan Birinci Başkanlık Kurulunun görüş bildirme yetkisi ile yetkili Kurulun karar alma inisiyatifini ortadan kaldırarak, bu yetkiyi Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kuruluna veren ve  bir anlamda  Yargıtay'ın bu konudaki iradesini devre dışı bırakan ve yine Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu ile yetkili Kurulun ve dolayısı ile Yargıtayın görevlerinin gereğini yerine getirme kapasitesi ile kurumsal tecrübesinin önemli bir yönünün bertaraf edilmesi amacına mâtuf bulunan dava konusu işbu düzenlemenin iptal kararının Resmî Gazetede yayımlanacağı güne kadar uygulanması durumunda, Yüksek bir Mahkeme olan Yargıtayın işleyişi, hukuk devleti ve mahkemelerin bağımsızlığı ilkesinin bekâsı ve devamı yönünden telâfisi güç veya imkânsız zararların doğması kaçınılmaz hâle gelecektir. Bu zarar ve durumların doğmasını önlemek amacıyla, Anayasa'ya açıkça aykırı olan ve iptali istenen düzenlemenin, iptal kararının Resmî Gazetede yayımlanacağı güne kadar yürürlüğünün durdurulması gerekmektedir. 3 ) 2.12.2014 tarihli ve 6572 sayılı HÂKİMLER VE SAVCILAR KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUNun 39. maddesi ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 9. maddesinin,Esas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 9 Beşinci fıkrasına eklenen birinci tümcede geçen,  Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından ... İbâresi ile, Dördüncü tümcede geçen, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca ... İbâresinin Anayasaya aykırılığı nedeniyle iptal gerekçesi: Bu düzenleme ile, 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun Ceza mahkemelerinin kuruluşu kenar başlıklı 9. maddesinin beşinci fıkrasına eklenen dava konusu ibâreler ile (iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde ceza mahkemelerinin birden fazla dairesinin oluşturulduğu il ve ilçelerde [yargı çevrelerinde]), özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımının, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenebileceği ve Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca iş dağılımının yapıldığı tarih itibarıyla görülmekte olan davalarda dairelerin, iş bölümü gerekçesiyle dosyaları diğer bir daireye gönderemeyeceği hükme bağlanmaktadır. Böylece, 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun Ceza mahkemelerinin kuruluşu kenar başlıklı 9. maddesi (beşinci fıkrasına 6572 sayılı Kanunun 39. maddesi ile eklenen tümcelerden önce), Ceza mahkemeleri, her il merkezi ile bölgelerin coğrafî durumları ve iş yoğunluğu göz önünde tutularak belirlenen ilçelerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun olumlu görüşü alınarak Adalet Bakanlığınca kurulur. Asliye ceza mahkemeleri tek hâkimlidir. Ağır ceza mahkemesinde bir başkan ile yeteri kadar üye bulunur. Bu mahkeme bir başkan ve iki üye ile toplanır. Özel kanunlarla kurulan diğer ceza mahkemelerinin kuruluşuna ilişkin hükümler saklıdır. İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde ceza mahkemelerinin birden fazla dairesi oluşturulabilir. Bu daireler numaralandırılır. Ceza mahkemeleri bulundukları il veya ilçenin adı ile anılır. Şeklinde iken, 6572 sayılı Kanunun 39. maddesi ile 5235 sayılı Kanunun 9. Maddesinin beşinci fıkrasına eklenen tümcelerden sonra;Esas Sayısı : 2014/195 Karar Sayısı : 2015/116 10 Ceza mahkemeleri, her il merkezi ile bölgelerin coğrafî durumları ve iş yoğunluğu göz önünde tutularak belirlenen ilçelerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun olumlu görüşü alınarak Adalet Bakanlığınca kurulur. Asliye ceza mahkemeleri tek hâkimlidir. Ağır ceza mahkemesinde bir başkan ile yeteri kadar üye bulunur. Bu mahkeme bir başkan ve iki üye ile toplanır. Özel kanunlarla kurulan diğer ceza mahkemelerinin kuruluşuna ilişkin hükümler saklıdır. İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde ceza mahkemelerinin birden fazla dairesi oluşturulabilir. Bu daireler numaralandırılır. Özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımı, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenebilir. Bu kararlar, Resmî Gazetede yayımlanır. Daireler, tevzi edilen davalara bakmakla yükümlüdür. Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca iş dağılımının yapıldığı tarih itibarıyla görülmekte olan davalarda daireler, iş bölümü gerekçesiyle dosyaları diğer bir daireye gönderemez. Ceza mahkemeleri bulundukları il veya ilçenin adı ile anılır. Şekline dönüşmüştür (6572 sayılı Kanunun 39. maddesi ile 5235 sayılı Kanunun 9. maddesinin beşinci fıkrasından sonra eklenen tümceler koyu; dava konusu yapılan ibâreler ise hem koyu, hem de altı çizili olarak gösterilmiştir). Görüldüğü gibi, bu bapta dava konusu yaptığımız ibârelerin yer aldığı tümcelerdeki düzenleme ile, 6572 sayılı Kanunun 39. maddesi ile 5235 sayılı Kanunun 9. maddesinin beşinci fıkrasında yer alan İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde ceza mahkemelerinin birden fazla dairesi oluşturulabilir. Bu daireler numaralandırılır. Kural'ı da nazara alınıp, dava konusu yapılan ibârelerin yer aldığı tümceler ile birlikte değerlendirildiğinde, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde ceza mahkemelerinin birden fazla dairesinin oluşturabileceği yerlerde, daireler arasındaki iş dağılımı, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenebilecek ve kezâ, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca iş dağılımının yapıldığı tarih itibarıyla görülmekte olan davalarda dairelerin, iş bölümü gerekçesiyle dosyaları diğer bir daireye gönderemeyecektir. Ceza hukuku sistemimizde, 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun hükümleri ile ilk derece ceza mahkemeleri ve bölge adliye mahkemelerinin ceza dairelerinin ne şekilde oluşacağı düzenlenmiş; ayrıca, ilk derece mahkemelerinin neler olduğu belirtilmiş ve görevleri düzenlenmiştir. Bu genel düzenlemenin yanında, özel bir takım düzenlemelerle ihtisaslaşmayı sağlamaya yönelik olarak belirtilen kanunlar kapsamındaki suçlara, hangi mahkemelerin bakacağı, mevzuatımızda yer alan muhtelif hükümlerde gösterilmiştir. Özellikle, kimi alanlarda ihtisaslaşma sağlanmak istenmesi hâlinde ilgili kanunlara konu ile ilgili muhtelif hükümler konulmak suretiyle, bu vâkıâ düzenlenmiştir. Örneğin; Bası