Esas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 1 "... I  İPTAL VE YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI İSTEMİNİN GEREKÇESİ Dava dilekçesinin gerekçe bölümü şöyledir: '' II. GEREKÇELER 1) 6253 Sayılı 'Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanunu'nun 29 uncu Maddesinin (2) Numaralı Fıkrası ile (4) Numaralı Fıkrasında Yer Alan, '' ve/veya özel '' İbarelerinin Anayasaya Aykırılığı 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (2) ve (4) numaralı fıkralarına göre, hiç kamu hizmeti görevinde bulunmamış kişiler, üniversitelerin dört yıllık eğitim veren fakültelerinden ya da bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından mezun olmuşlar ve on iki yıl özel sektörde çalışmış iseler, Genel Sekreter, Genel Sekreter Yardımcısı, Milli Saraylardan sorumlu Genel Sekreter Yardımcısına bağlı başkanlıkların Başkanlığına; on yıl özel sektörde çalışmış iseler, Milli Saraylardan sorumlu Genel Sekreter Yardımcısına bağlı başkanlıkların Başkan Yardımcılığı görevlerine atanabileceklerdir. Anayasanın 128 inci maddesinin birinci fıkrasında, Devletin, kamu iktisadî teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği aslî ve sürekli görevlerin, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görüleceği kuralına yer verilmiştir. Bu bağlamda, 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (2) ve (4) numaralı fıkralarında yer alan Genel Sekreter, Genel Sekreter Yardımcısı, Milli Saraylardan sorumlu Genel Sekreter Yardımcısına bağlı başkanlıkların Başkan ve Başkan Yardımcılığı görevlerinin, Devletin, genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü olduğu kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerden olduğu ve dolayısıyla söz konusu görevlerin ancak memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle yerine getirilmesi gerekeceği Anayasal bir kuraldır. Söz konusu görevlere, hiç kamu hizmetinde bulunmamış, kamu görevi yürütmemiş, statü hukukuna tabi şekilde memur olarak çalışmamış özel sektör çalışanlarının atanacak olması, Anayasanın 128 inci maddesinin birinci fıkrasındaki kuralla bağdaşmamaktadır. Öte yandan, Anayasanın 2 nci maddesinde, 'hukuk devleti' ilkesine yer verilmiş; Anayasa Mahkemesinin E.1985/1, K.1986/4 sayılı Kararında da, 'Yasa koyucuya verilen düzenleme yetkisi, hiçbir şekilde kamu yararını ortadan kaldıracak veya engelleyecek (...) biçimde kullanılamaz' denilmiştir. TBMM'nin ana fonksiyonu, 'yasama' ve 'denetim'dir. TBMM'ye ait bu yetkilerin gereği gibi kullanılmasına teknik ve altyapı desteği sağlamayı öngören Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatı Kanununun 3 üncü maddesinde belirtilen görevlerin ise, özel sektörde herhangi bir karşılığı bulunmamaktadır. Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatının üst yönetimini oluşturan Genel Sekreter, Genel Sekreter Yardımcısı, Milli Saraylardan sorumlu GenelEsas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 2 Sekreter Yardımcısına bağlı başkanlıkların Başkan ve Başkan Yardımcılığı görevleri, özel sektörde ne kadar başarılı olunursa olunsun, kar maksimizasyonu hedefine yönelik başarıyı değil; kamu yararına yönelik başarının temelinde yatan kamu yönetimi alanında özel bilgi, beceri, uzmanlık ve deneyimi gerektirmektedir. Bu bağlamda, hiç kamu deneyimi bulunmayan özel sektör çalışanlarının söz konusu görevlere atanacak olması, yürütülen kamu hizmetinin nitelikleriyle bağdaşmadığı gibi, kamu yararına sonuç doğurmayacağı açıktır ve makul olmadığı da aşikardır. Kamu yararına sonuç doğurmayacak, kamu hizmetinin nitelikleriyle bağdaşmayan ve makul olmayan böyle bir durumun, Anayasanın 2 nci maddesinde belirtilen hukuk devleti ilkesi ile bağdaştırılamayacağı açıktır. Çünkü bir hukuk devletinde tüm kamu işlemlerinin nihai amacı, kamu yararıdır. Kamu hizmetinin gerekleriyle bağdaşmayan, adil ve makul olmayan bir düzenlemenin, kamu yararına olduğu ve hukuk devleti ilkesi ile bağdaştığı söylenemez. Yukarıda açıklandığı üzere, 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (2) numaralı fıkrası ile (4) numaralı fıkrasında yer alan, ' ' ve/veya özel '' ibareleri, Anayasanın 2 nci ve 128 inci maddelerine aykırı olduğundan iptali gerekir. 2) 6253 Sayılı 'Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanunu'nun 29 uncu Maddesinin (5) Numaralı Fıkrasının Anayasaya Aykırılığı 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 4 üncü maddesinin (4) numaralı fıkrasında, Yasama ve Denetim Hizmetlerinden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısına, Kanunlar ve Kararlar Başkanlığı, Bütçe Başkanlığı ve Tutanak Hizmetleri Başkanlıklarının bağlı olacağı hüküm altına alınmış; 29 uncu maddesinin (5) numaralı fıkrasında ise, Yasama ve Denetim Hizmetlerinden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısının, bu Genel Sekreter Yardımcısına bağlı başkanlıklarda ve Araştırma Hizmetleri Başkanlığında başkanlık veya başkan yardımcılığı yapanlar veya yapmış olanlar arasından; Kanunlar ve Kararlar, Bütçe ve Araştırma Hizmetleri başkanlıklarının başkan ve başkan yardımcılarının, İdari Teşkilatta yasama uzmanı olarak görev yapanlar veya yapmış olanlar arasından; Tutanak Hizmetleri Başkanlığının Başkan ve Başkan yardımcılarının ise stenograf olarak görev yapanlar veya yapmış olanlar arasından atanacağı öngörülmektedir. Böylece, Yasama Uzmanlığı > Kanunlar Kararlar/Bütçe/Araştırma Hizmetleri Başkanlık ve Başkan Yardımcılıkları > Yasama ve Denetim Hizmetlerinden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcılığı; Stenograf > Tutanak Hizmetleri Başkanlık ve Başkan Yardımcılığı > Yasama ve Denetim Hizmetlerinden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcılığı şeklinde işleyen dışa kapalı olan ve kapalı devre çalışan bir kast sistemi oluşturulmaktadır. Ancak, Yasama Uzmanlığı ve Stenograflık, kariyer uzmanlık mesleği olmasına rağmen; Başkan Yardımcılığı, Başkanlık ve Genel Sekreter Yardımcılığı, kariyer uzmanlık mesleği veya kariyer uzmanlık mesleğinin tamamlayıcısı ya da uzantısı görevler değil, sevk ve idare görevleridir. Kamu kesiminde sevk ve idareye ilişkin kadro görev unvanlarına atanmanın olağan hukuki seyri ise, 657 sayılı Kanunun 68/B maddesinde belirtilen istisnai durum dışında, memur > şef > müdür yardımcısı > müdür > daire başkan yardımcısı > daire başkanı > genel müdür yardımcısı > genel müdür > müsteşar yardımcısı > müsteşar şeklinde işleyen idari hiyerarşik kademe ve görev unvanlarına dayanmakta; 657 sayılı Kanunun 68/B maddesinde ise, belirli bir öğrenim ve kamu hizmeti deneyimi aranmanın dışında, belirli görevlere atanmak için belirli mesleklere ayrıcalık tanınmamaktadır.Esas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 3 Anayasanın 10 uncu maddesinin birinci fıkrasında herkesin kanun önünde eşit olduğu; dördüncü fıkrasında, hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamayacağı; son fıkrasında ise, Devlet organları ile idare makamlarının bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun hareket etmek zorunda oldukları kurallarına yer verilmiştir. İptali istenen düzenlemeyle, TBMM İdari Teşkilatına memur olarak girmiş ve görevde yükselme sınavlarına dayalı olarak şef, müdür/başkan olmuş ya da bu süreci diğer kamu kurum ve kuruluşlarında tamamlayarak TBMM İdari Teşkilatına naklen atanmış kamu görevlileri veya üniversitelerde kamu yönetimi, hukuk, maliye, iktisat, işletme anabilim dallarında doktora yaparak Yardımcı Doçent, Doçent, Profesör unvanlarını almış olan akademisyenler ya da hakimlik, savcılık, Sayıştay Denetçiliği, kamu kurum ve kuruluşlarında müfettişlik yapanlar veya kamu kurum ve kuruluşlarında daire başkanı, genel müdür, başkan, kaymakam, vali yardımcısı ve vali olanlar vb., Kanunlar Kararlar Başkanlığı, Bütçe Başkanlığı, Araştırma Hizmetleri Başkanlığı, Tutanak Hizmetleri Başkanlığı ve Başkan Yardımcılığı ile Yasama ve Denetim Hizmetlerinden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcılığı görevlerine atanamayacak; söz konusu sevk ve idare görevleri, Yasama Uzmanları ile Stenografların tekelinde olacaktır. Anayasa Mahkemesi'nin pek çok kararında vurgulandığı üzere Anayasa ile eylemli değil 'hukuki eşitlik' amaçlanmaktadır. Anayasanın öngördüğü eşitlik ilkesinin çiğnenmemesi için, aynı hukuksal durumlar aynı, ayrı hukuksal durumların ayrı kurallara bağlı tutulması gerekmektedir. Başka bir anlatımla, kişisel durumları ve nitelikleri özdeş olanlar arasında, konulan kurallarla değişik uygulamaların yapılmaması gerekmektedir. İptali istenen düzenleme ile TBMM İdari Teşkilatındaki belirli sevk ve idare görevleri, hukuken geçerli bir sebep bulunmadığı ve sevk ve idare görevinin gerekleriyle bağdaşmadığı halde Yasama Uzmanları ile Stenografların tekeline verilerek, kamu görevinde dışa kapalı bir kast sistemi oluşturulmaktadır. Yasama Uzmanları ile Stenograflara imtiyaz sağlayan bu düzenleme, Anayasanın 10 uncu maddesinde kurallaştırılan 'kanun önünde eşitlik' ilkesine aykırıdır. Öte yandan, Anayasanın 2 nci maddesinde öngörülen hukuk devleti ilkesi, yasaların kamu yararına dayanması ve kuralların herkes için konulması ögesini içerdiği gibi, yasama organı tarafından konulacak kurallarda adalet ve hakkaniyet ölçülerinin göz önünde tutulmasını da gerektirir. Bu ölçütler ise hukuk kurallarının konulmasında birbiriyle çatışan yararların uzlaştırılmasını zorunlu kılar. Aynı göreve atanabilecek niteliklere sahip olanların kapsam dışı tutularak bir tarafa ayrıcalık tanınmasında ve kamu hizmetlerinin kapsam dışı bırakılanların bilgi, birikim ve deneyimlerinden mahrum bırakılmasında kamu yararı bulunduğu ileri sürülemez. Bu bağlamda iptali istenen düzenlemeler Anayasanın 2 nci maddesindeki hukuk devleti ilkesiyle de bağdaşmamaktadır. Ayrıca, Anayasanın 2 nci maddesinde, Türkiye Cumhuriyetinin 'sosyal hukuk devleti' olduğu belirtilmiş; 70 inci maddesinin ikinci fıkrasında ise, hizmete alınmada görevin gerektirdiği niteliklerden başka hiçbir ayrım gözetilemeyeceği kuralına yer verilmiştir. Sosyal hukuk devleti, fırsat eşitliğine dayanır. Çağdaş demokratik değerlere ve Anayasanın temel yapı ve felsefesine göre, hukuk devletinin amaç edindiği fırsat eşitliği, bazı kamu görevlerine atanmada bazı kesimlere ayrıcalık tanınmamasını, hizmetin gerektirdiği niteliklerden başka hiçbir ayrım gözetilmemesini gerektirir. Sevk ve İdare görevleri olan Kanunlar Kararlar/Bütçe/Araştırma/Tutanak Hizmetleri Başkanlık ve Başkan Yardımcılıkları ile Yasama ve Denetim Hizmetlerinden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcılığı görevlerine atanmada Yasama Uzmanları ile Stenograflara ayrıcalık tanınması, 'fırsat eşitliği' ilkesiniEsas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 4 ortadan kaldırdığından Anayasanın 2 nci maddesine; hizmetin gerekleriyle bağdaşmayan nitelikler arandığından Anayasanın 70 inci maddesine aykırılık oluşturmaktadır. Yukarıda açıklandığı üzere, 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (5) numaralı fıkrası, Anayasanın 2 nci, 10 uncu ve 70 inci maddelerine aykırı olduğundan iptali gerekir. 3) 6253 Sayılı 'Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanunu'nun 29 uncu Maddesinin (6) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan '' veya naklen '' İbaresinin Anayasaya Aykırılığı 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (6) numaralı fıkrasında (a)'dan (i)'ye oniki bent halinde sayılan kadro görev unvanları hariç diğer kadrolara açıktan veya naklen atama yapılamayacağı kuralı getirilmiştir. Söz konusu düzenleme ile bir yandan 6253 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin (5) numaralı fıkrası ile oluşturulan  ve bu dava dilekçesinde iptali istenen  kapalı devre kast sistemi ile uyum sağlanırken; diğer yandan TBMM İdari Teşkilatında Başkan Yardımcısı kadrosunun altı görevlere kamu kurum ve kuruluşlarından naklen personel geçişinin yasayla engellenmesi amaçlanmıştır. Personel mevzuatı konusunda temel yasa olan 14.07.1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 74 üncü maddesinin birinci fıkrasında, memurların 657 sayılı Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakati ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakillerinin mümkün olduğu; kazanılmış hak derecelerinin altındaki derecelere atanabilmeleri için ise atanacakları kadro derecesi ile kazanılmış hak dereceleri arasındaki farkın 3 dereceden çok olmaması ve memurların isteğinin de şart olduğu hüküm altına alınmıştır. TBMM İdari Teşkilatı, 657 sayılı Kanunun 1 inci maddesine göre 657 sayılı Kanunun kapsamında bulunmaktadır. 657 sayılı Kanunun yukarıda yer verilen 74 üncü maddesinin birinci fıkrasında belirtildiği üzere, memurların kurumlar arası naklinde memurun isteği ile naklinin alınacağı ve naklen atanacağı kurumların muvafakati temel bir hukuksal zorunluluktur. Bu bağlamda, 657 sayılı Kanunun 74 üncü maddesine göre, TBMM İdari Teşkilatına atamaya yetkili amirin onay vermediği hiçbir memurun, TBMM İdari Teşkilatına naklen atanması hukuksal olarak mümkün değildir. Bu hukuksal gerçeğe rağmen, kamu kurum ve kuruluşlarındaki memurların, TBMM İdari Teşkilatına 6253 sayılı Yasanın 29 uncu maddesinin (6) numaralı fıkrasında belirtilen kadro görev unvanları hariç, diğerlerine naklen atanmalarının yasayla engellenerek tamamen ortadan kaldırılması hukuksal olarak anlaşılabilir olmanın uzağındadır. Anayasanın 87 nci maddesinde, genel olarak Türkiye Büyük Millet Meclisinin görev ve yetkileri, kanun koymak, değiştirmek ve kaldırmak; Bakanlar Kurulunu ve bakanları denetlemek; Bakanlar Kuruluna belli konularda kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi vermek; bütçe ve kesin hesap kanun tasarılarını görüşmek ve kabul etmek; para basılmasına ve savaş ilânına karar vermek; milletlerarası andlaşmaların onaylanmasını uygun bulmak, Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun kararı ile genel ve özelEsas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 5 af ilânına karar vermek ve Anayasanın diğer maddelerinde öngörülen yetkileri kullanmak ve görevleri yerine getirmek olarak sıralanmıştır. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatının görevleri de Türkiye Büyük Millet Meclisinin Anayasanın 87 nci maddesinde yasama ve denetim olarak özetlenebilecek görev ve yetkilerini, Anayasanın öngördüğü şekilde yerine getirebilmesine katkı sunmak ve yasama ve denetim faaliyetlerinin kalitesini artırmak üzere idari ve teknik destek sağlamaktır. İdari ve teknik destek, uygun idari teşkilatlanma yanında yeterli, yetkin, birikimli, deneyimli ve uzman personeli de gerekli kılmaktadır. Alanında uzmanlaşmış bir akademisyenin, bürokratın, teknokratın yasama ve denetim faaliyetlerine idari ve teknik destek bağlamında katkı sunabilmesinin yasayla engellenmesinde kamu yararı olduğu ileri sürülemez. Anayasanın 2 nci maddesinde öngörülen hukuk devleti ilkesi, yasaların kamu yararına dayanması ve kuralların herkes için konulması ögesini içerdiği gibi, yasama organı tarafından konulacak kurallarda adalet ve hakkaniyet ölçülerinin göz önünde tutulmasını da gerektirir. Bir yasa kuralının konulmasında kamu yararının bulunduğunun kabulü için yasanın yalnızca özel çıkar veya belli kişilere yarar sağlamayı değil, toplumun geneline yönelik yararlar sağlamayı amaçlaması gerekir. Yasama yetkisinin kamu yararı amacına yönelik olarak kullanılmaması, Anayasanın gösterdiği amacın veya kamu yararının dışında kişisel, siyasal ya da saklı amaç güdülmesi; bir başka amaca ulaşmak için bir konunun kanunla düzenlenmesi durumlarında, 'yetki saptırması' adı verilen durum ortaya çıkar. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatındaki belirli görevlere Yasama Uzmanı ve Stenografların atanmasına hukuksal altyapı hazırlamak ve yasama ve denetim faaliyetlerine, kamu kurum ve kuruluşlarında edinilen bilgi, birikim, deneyim ve uzmanlık bilgisinin İdari Teşkilat üzerinden idari ve teknik destek sağlamasını önlemek amacına yönelik söz konusu düzenleme, bir yetki saptırmasıdır ve bunda kamu yararı bulunmadığından, Anayasanın 2 nci maddesindeki hukuk devleti ilkesiyle bağdaşmamaktadır. Öte yandan, 6253 sayılı Yasanın 29 uncu maddesinin (6) numaralı fıkrası, 657 sayılı Kanunun 74 üncü maddesindeki genel kuralın istisnasını oluşturmaktadır. Ancak, söz konusu istisna yukarına belirtildiği üzere kamu yararını değil; Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatında istihdam edilen Yasama Uzmanı ve Stenograf kadrolarında çalışanlara ayrıcalık tanınmasını amaçladığından, Anayasanın 10 uncu maddesindeki kanun önünde eşitlik ilkesiyle de bağdaşmamaktadır. Yukarıda açıklandığı üzere, 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (6) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan ' ' veya naklen '' ibaresi, Anayasanın 2 nci ve 10 uncu maddelerine aykırı olduğundan iptali gerekir. 4) 6253 Sayılı 'Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanunu'nun 29 uncu Maddesinin (9) Numaralı Fıkrasının ve Geçici 2 inci Maddesinin (10) Numaralı Fıkrasının Birinci Tümcesinde Parantez İçinde Yer Alan '(bu tutar sabit bir değer olarak esas alınır)' İfadesi ile '' farklılık giderilinceye kadar '' İfadesinin Anayasaya AykırılığıEsas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 6 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (9) numaralı fıkrasında, İdari Teşkilat kadrolarında istihdam edilen Yasama Uzmanı ve Stenograf hariç herhangi bir personelin, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına atanmasına ihtiyaç duyulması ve Başkanlık Divanınca bu konuda karar alınması hâlinde; atamaya ilişkin talebin TBMM Başkanlığınca, Devlet Personel Başkanlığına bildirilmek üzere Başbakanlığa gönderileceği; Devlet Personel Başkanlığının personelin atanacağı kurum ve kuruluş ile kadro görevini tespit edeceği; ilgili kurum ve kuruluşların atama işlemlerini genel hükümlere göre yapacakları; ancak söz konusu personelin atamalarının Ankara'daki kamu kurum ve kuruluşlarından veya talep etmeleri hâlinde talep ettikleri ildeki kamu kurum ve kuruluşlarından birine yapılacağı; geçici 2 nci maddesinin (10) numaralı fıkrasında ise, bu şekilde başka kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak personelin mali ve sosyal hakları düzenlenmektedir. 6253 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin (9) numaralı fıkrasında yer alan söz konusu düzenleme Teklifin 39 uncu maddesinin (8) numaralı fıkrasında yer almış ve 39 uncu madde gerekçesinde, bu derece önemli bir düzenlemeye neden ihtiyaç duyulduğu gerekçelendirilmeyerek geçiştirilmiştir. Alt Komisyon Metninde, 39 uncu madde 33 üncü madde olarak kabul edilerek söz konusu düzenleme maddenin (9) numaralı fıkrasında yer almış; ancak düzenlemenin gerekçesine yine yer verilmemiştir. Plan Bütçe Komisyonu Raporunda ise bu hususta, 'İdari Teşkilat kadrolarındaki herhangi bir personelin diğer kamu kurum ve kuruluşlarına atanmasının Başkanlık Divanınca karar alınması koşuluna bağlanması ve bu personelin atamasının Ankara'daki kamu kurum ve kuruluşlarından birine yapılmasının sağlanması amacıyla dokuzuncu fıkranın değiştirilmesi sureti ile 29 uncu madde olarak,' denilmiş; İdari Teşkilatta çalışan personelin başka kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak olmalarının gerekçesine yine yer verilmemiştir. Tüm bu hukuksal gerekçesizlikle birlikte, söz konusu düzenlemenin fiili gerekçesini TBMM İdari Teşkilatı kadrolarının aşırı derecede şişmiş olması oluşturmaktadır. Manisa Milletvekili Hasan Ören'in Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Sayın Cemil Çiçek'in Yanıtlaması istemiyle verdiği 24 Kasım 2011 tarihli ve 983 sayılı 'Yazılı Soru Önergesi'ne (EK 1), Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkan Vekili Sayın Prof. Dr. Mehmet Sağlam'ın verdiği 22 Aralık 2011 tarihli ve 37266 sayılı 'Yazılı Cevap'tan (EK 2) bu husus tüm çıplaklığıyla anlaşılabilmektedir. Buna göre, 01.01.2003 ' 02.12.2011 tarihleri arasında Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatı kadrolarına;   Açıktan 764 memur atanmış; söz konusu memurlardan sadece 137 Uzman Yardımcısı ve 10 Stenograf olmak üzere toplam 147 memurun ataması Kamu Personel Seçme Sınavı sonuçlarına göre yapılmış;   Diğer kamu kurum ve kuruluşlarından naklen 322 memur atanmış;Esas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 7   657 sayılı Kanunun 4/C maddesine göre ise 935 geçici personel atanmıştır. Böylece; Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatında 20.11.2002 tarihi itibariyle kadrolu olarak 2782 memur, 53 (657/4 B'ye göre) sözleşmeli personel, 2 (2919/Ek 1 ve 2'ye göre) sözleşmeli personel olmak üzere toplam 2837 personel çalışır iken; bu sayı % 71 oranında bir artışla (764 + 322 + 935 =) 2021 personel artarak 4858 kişiye çıkmıştır. Bu sayıya, 2919 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin üçüncü fıkrasına göre, diğer kamu kurum ve kuruluşlarından geçici görevle TBMM İdari Teşkilatında görevlendirilen memurlar ile 4857 sayılı İş Kanununa göre istihdam edilen geçici işçiler dahil değildir. 6253 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin (9) numaralı fıkrasında yapılan düzenleme ile ise, TBMM İdari Teşkilatı kadrolarına 20.11.2002 tarihinden sonra hiçbir esasa dayanmadan ve hiçbir ölçüye sığmadan yapılan atamalar sonucunda oluşan personel fazlalığının, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atama yoluyla eritilmesi amaçlanmaktadır. Ancak, 29 uncu maddenin (9) numaralı fıkrasında veya 6253 sayılı Yasanın herhangi bir maddesinde, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak olanların hangi esas ve usuller ile hangi kriterler temelinde nasıl tespit edileceğine yönelik herhangi bir düzenleme yapılmamış; tüm yetki idare ile TBMM Başkanlık Divanının iradesine bırakılmıştır. Diğer kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atamada, TBMM İdari Teşkilatı kadrolarına sınavsız olarak açıktan atananlara mı, başka kamu kurum ve kuruluşlarından naklen atananlara mı, ataması 20.11.2002 tarihinden sonra yapılanlara mı, verimsiz çalışanlara mı, disiplin cezası almış olanlara mı öncelik verileceği, yoksa personel arasında kura mı çekileceği belirsiz olduğuna ve TBMM Başkanlığı da siyasal bir kurum olduğuna göre, geriye siyasal kriterlerin esas alınması dışında başka bir seçenek kalmamaktadır. 584 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 9 uncu maddesine göre Başkanlık Divanı, bir Başkan, dört başkanvekili, yedi katip üye ve üç idare amiri olmak üzere toplam 15 kişiden oluşmakta ve 10 uncu ve 11 inci maddelerine göre ise Başkanlık Divanının oluşumunda siyasi parti gruplarından sayısal çoğunluğu elinde bulunduran siyasi parti belirleyici olmaktadır. Hiçbir kriterin olmadığı böylesine bir durum, başka kamu kurum ve kuruluşlarına atamada siyasal kriterlerin belirleyici olacağını ve TBMM İdari Teşkilatı kadrolarına 20.11.2002 tarihinden sonra girenler nedeniyle oluşan şişkinliğin, bu tarihten önce girenlerin başka kamu kurum ve kuruluşlarına atanmaları suretiyle eritileceğini tüm çıplaklığı içinde ortaya koymaktadır. Anayasanın 'Cumhuriyetin nitelikleri' başlıklı 2 nci maddesinde, Türkiye Cumhuriyetinin, toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olduğu temel bir kural olarak ortaya konmuş; 4 üncü maddesinde ise Cumhuriyetin niteliklerinin değiştirilemeyeceği ve değiştirilmesinin teklif dahi edilemeyeceği belirtilmiştir. Anayasanın 2 nci maddesindeki hukuk devleti ilkesi, Anayasanın bütününe egemen olan ve Cumhuriyeti bütün yönleriyle kuşatan temel bir ilkedir. Anayasa Mahkemesinin birçok kararında belirtildiği üzere hukuk devleti, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, eylem ve işlemleri hukuka uygun olan, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasaya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve hukukun üstün kurallarıyla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık, yasaların üstündeEsas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 8 yasakoyucunun da bozamayacağı temel hukuk ilkeleri ve Anayasanın bulunduğu bilincinde olan devlettir. Bu bağlamda, hukuk devletinde yasakoyucu, yasaların yalnız Anayasaya değil, evrensel hukuk ilkelerine de uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür. Evrensel hukuk ilkeleri ya da hukukun genel ilkeleri denildiğinde, hakkın kötüye kullanılmaması, iyi niyet, sözleşmeye bağlılık, ayrımcılık yapılmaması, ölçülülük, kazanılmış hakları saygı, haklı beklentilerin korunması, yasaların geriye yürümezliği, hukuk güvenliği, adalet, eşitlik, yasallık, belirlilik ve öngörülebilirlik gibi evrensel düzeyde kabul gören hukukun üstün kuralları anlaşılmaktadır. Devlet memurluğu, statü hukuku esasına dayanan nesnel ve genel kuralların olduğu alandır. 657 sayılı Kanun ile 2919 sayılı Kanun hükümlerine göre Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatı kadrolarında memur statüsünde istihdam edilenler için TBMM İdari Teşkilatında çalışma hakkı, kendileri açısından kişiselleşmiş ve kazanılmış bir hak statüsü kazanmıştır. Türkiye Büyük Millet Meclisi İdari Teşkilatı kadrolarının ihtiyacın üzerinde şişmiş olmasında, memurların hiçbir sorumluluğu bulunmamakta; tüm sorumluluk atamaya yetkili makamlara ait bulunmaktadır. Doğmuş hakkı tanımak kazanılmış hakka saygı göstermektir. Sadece iç hukukta değil, uluslararası hukukta da benimsenen 'kazanılmış hakların korunması', mevcut hukuksal durumun, benimsenmiş yapının, edinilmiş statünün geçerliliğini sürdürmesini zorunlu kılar. Kazanılmış bir hakkı ortadan kaldırmak, üstelik tek yanlı hukuki düzenlemelerle kaldırmak hukuka güveni yıkar. Hukuk Devletinin en önemli unsuru olan hukuk güvenliği, hukuk düzeni yanında, bütün devlet faaliyetlerinin az çok öngörülebilir olmasını gerektirir. Hukuki güvenlik, sadece kişilerin devlet faaliyetlerine güvenini değil, aynı zamanda yürürlükteki mevzuata göre edinilmiş statünün süreceğine duyulan güveni de içerir. Halkın devlete olan güveninin korunması, ancak hukuk güvenliğinin sağlanmasıyla mümkündür. Kazanılmış hak, yalnızca geçmişe ilişkin edinmeyi değil, geleceği de bu geçmişe bağlı olarak aynı durumda korumayı öngörür. Buna göre, şu anda TBMM İdari Teşkilatında memur kadrosunda çalışanların, şef; şef kadrosunda çalışanların Başkan Yardımcısı; Başkan Yardımcısı kadrosunda çalışanların Başkan; Başkan kadrosunda çalışanların Genel Sekreter Yardımcısı, Genel Sekreter Yardımcısı kadrosunda çalışanların Genel Sekreter kadrosunda çalışabilmeleri, TBMM İdari Teşkilatı kadrolarında çalışıyor olmalarına bağlıdır. Başka kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atanmaları halinde bu hakları da ellerinden alınmış olmaktadır. Anayasanın 128 inci maddesi uyarınca, memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işlerini yasama organı kanunla düzenlerken, başka kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atanacakların tespitine yönelik esas ve usullerle ölçü ve kriterleri de kanunla düzenlemek zorundadır. Aksine düzenleme Anayasanın 128 inci maddesine aykırıdır. Kaldı ki yasama organı Anayasanın 128 inci maddesi gereğince yapacağı düzenlemelerde Anayasanın 11 inci maddesi gereğince, Anayasanın diğer hükümlerine de uygun hareket etmek zorundadır. Böyle bir düzenleme yapılırken Anayasanın 2 nci maddesindeki hukuk devleti ilkesinin gözetilmesi gerekir. Bu bağlamda, iptali istenen düzenlemeler Anayasanın 2 nci maddesindeki hukuk devleti ilkesine, 'hukuk güvenliği ilkesi' açısından da aykırılık oluşturmaktadır. Hukuk güvenliği ilkesi kurallarda belirlilik ve öngörülebilirlik gerektirir. Hukuk güvenliği, herkesin bağlı olacağıEsas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 9 hukuk kurallarını önceden bilmesini, tutum ve davranışlarını buna göre düzene sokabilmesini zorunlu kılar. Hukuk devletinde, hukuk normları öngörülebilir olmalı, bireyler tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmeli, devlet de yasal düzenlemelerinde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmalıdır. Hukuki istikrar bunu gerektirir. Anayasasında 'hukuk devleti' ilkesine yer vermiş ve buna değiştirilemezlik atfetmiş bir ülkede, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatında çalışan memurların, hiçbir esas, ölçü ve kritere dayanmayan hukuksal belirsizlik içinde ve memurun isteği dışında İdare ile Başkanlık Divanının kararıyla başka kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak olması, kişilerin hukuk güvenliğini ortadan kaldırmaktadır. Kamu yararına sonuç doğurmayacak, kamu hizmetinin nitelikleriyle bağdaşmayan, adalet anlayışına aykırı, kişilerin kazanılmış haklarını ve hukuki güvenliklerini ortadan kaldıran böylesine bir düzenlemenin, Anayasanın 2 nci maddesinde belirtilen hukuk devleti ilkesi ile bağdaştırılamayacağı açıktır. Anayasanın, 10 uncu maddesinin birinci fıkrasında, herkesin dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayrım gözetmeksizin kanun önünde eşit olduğu; dördüncü fıkrasında, hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamayacağı; beşinci fıkrasında ise, Devlet organları ile idare makamlarının bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun hareket etmek zorunda oldukları kurallarına yer verilmiştir. 6253 sayılı Yasanın 29 uncu maddenin (9) numaralı fıkrasında veya herhangi bir maddesinde, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak olanların, hangi esas ve usuller ile hangi ölçü ve kriterler temelinde nasıl tespit edileceklerine yönelik herhangi bir düzenleme yapılmadan tüm yetkinin idare ile TBMM Başkanlık Divanının iradesine bırakılması ve dolayısıyla başka kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak olanların tespitinde tek kriter olarak geriye sadece siyasi tercihin kalması, siyasi düşünce temelinde eşitsizlik yaratılmasına olanak sağladığından, iptali istenen düzenleme Anayasanın 10 uncu maddesine de aykırıdır. Anayasanın 8 inci maddesinde, yürütme yetkisi ve görevinin Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kurulu tarafından, Anayasaya ve kanunlara uygun olarak kullanılacağı; 125 inci maddesinde, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu; 36 ncı maddesinde ise, herkesin meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahip olduğu kurallarına yer verilmiştir. TBMM İdari Teşkilatında çalışan memurların, hiçbir esas, usul, ölçü ve kriter gözetilmeden ve kendi isteklerine dayanmadan Yasayla idarenin tek taraflı atamasına tabi tutulması ve böylece Anayasal hak arama özgürlüklerinin ellerinden alınması, Anayasanın 36 ncı maddesindeki kuralla da bağdaşmamaktadır. Öte yandan, Anayasanın 70 inci maddesinde düzenlenen kamu hizmetine girme hakkı, söz konusu hizmete girenlerin görevlerinde kalma hakkına da güvence oluşturmaktadır. TBMM İdari Teşkilatı kadrolarında çalışan memurların kendi istekleri dışında başka kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak olması, görevde kalma haklarını ihlal ettiğinden Anayasanın 70 inci maddesine de aykırılık oluşturmaktadır. Öte yandan, 6253 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesinin (10) numaralı fıkrasında, 'toplamının net tutarı' ibaresinden sonra parantez içinde 'bu tutar sabit bir değer olarak esasEsas Sayısı : 2012/18 Karar Sayısı : 2013/80 10 alınır' ifadesine yer verilerek, başka kamu kurum ve kuruluşlarına atanacak olanların kadro görev unvanlarına ait aylık net hak edişleri sabitlenmiştir. Bu durumda örneğin TBMM İdari Teşkilatında çalışan memurun en son aldığı net maaşı 100 TL ve örneğin Çevre ve Şehircilik Bakanlığındaki memurun maaşı ise 90 TL ise aradaki 10 TL içinde bulunulan ayda tazminat olarak ödenerek Çevre ve Şehircilik Bakanlığına naklen atanan memurun maaşı yine 100 TL olacak; örneğin yıllık %11 oranındaki enflasyonun maaşlara yansıtılmasından dolayı bir sonraki ay TBMM İdari Teşkilatındaki memurun maaşı 111 TL, Çevre ve Şehircilik Bakanlığındaki memurun maaşı da 100 TL olduğunda ise, net maaş sabitlendiğinden dolayı, TBMM İdari Teşkilatında çalışır iken Çevre ve Şehircilik Bakanlığına naklen atanan memura herhangi bir ödemede bulunulmayacak, kişinin maaşı nominal olarak yine 100 TL olurken; reel olarak 90 TL'ye gerileyecek; TBMM İdari Teşkilatında kalabilen memurun maaşı ise 111 TL olacaktır. Dolayısıyla kazanılmış statü kaybının yanında kazanılmış mali hak kaybı da söz konusu olduğundan iptali istenen düzenlemeler, Anayasanın 2 nci maddesindeki hukuk devleti ilkesiyle bu açıdan da bağdaşmamaktadır. Yukarıda açıklandığı üzere, 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin (9) numaralı fıkrası ile geçici 2 nci maddesinin (10) numaralı fıkrasında parantez içinde yer alan '(bu tutar sabit bir değer olarak esas alınır) ifadesi ile '' farklılık giderilinceye kadar '' ifadesi, Anayasanın 2 nci, 10 uncu, 36 ncı, 70 inci ve 128 inci maddelerine aykırı olduğundan iptali gerekir. 5) 6253 Sayılı '