esas sayısı karar sayısı i̇ptal ve yürürlüğün durdurulmasi i̇le i̇ti̇raz i̇stemleri̇ni̇n gerekçesi̇ sayılı yasanın maddesinin iptali ve yürürlüğünün durdurulması isteminin gerekçe bölümü şöyledir genel olarak anayasanın nci maddesinde türkiye cumhuriyetinin toplumun huzuru millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde insan haklarına saygılı atatürk milliyetçiliğine bağlı başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan demokratik lâik ve sosyal bir hukuk devleti olduğu belirtilmiş inci maddesinde kişilerin ve toplumun refah huzur ve mutluluğunu sağlamak kişinin temel hak ve hürriyetlerini sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmak devletin temel amaç ve görevleri arasında sayılmıştır anayasanın inci maddesinde de herkesin mülkiyet ve miras haklarına sahip olduğu ve bu hakların ancak kamu yararı amacıyla kanunla sınırlanabileceği öngörülmüştür anayasanın ve inci maddelerinde belirtilen hukuk devleti ilkesine göre işlem ve eylemlerin hukuka uygun olması hukukun üstünlüğü ilkesinin içtenlikle benimsenmesi yasa koyucunun çalışmalarında kendisini her zaman anayasa ve hukukun üstün kurallarıyla bağlı tutması insan haklarına saygı göstermesi ve bu hakları korumayı âdil bir hukuk düzeni kurarak bunu geliştirmeyi zorunlu sayması gerekir yasaların üstünde yasa koyucunun da uymak zorunda bulunduğu anayasa ve temel hukuk ilkeleri vardır anayasada öngörülen devletin amacı ve varlığıyla bağdaşmayan hukukun ana ilkelerine dayanmayan yasalar kamu vicdanını olumsuz etkiler i̇nsanın doğuştan sahip olduğu onurlu bir hayat sürdürme maddî ve manevî varlığını geliştirme hakkını refah huzur ve mutluluğunu sağlamak sosyal hukuk devleti ilkeleriyle bağdaşmayacak ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmak sosyal hukuk devletinin temel amacı ve görevidir anayasa mahkemesinin önceki kararlarında da belirtildiği gibi çalışanların aylık ve ücretlerinden sayılı kanun uyarınca kesilen ve tasarrufu teşvik hesabında toplanan tasarruf tutarları üzerinde mülkiyet hakları bulunmaktadır adı geçenlerin devlet katkısı ve nema üzerindeki hakları ise alacak hakkıdır çalışanların aylık ve ücretlerinin belli bir yüzdesi üzerinden hesaplanarak ve ilgililerin tasarruf kesintisine eklenerek tasarrufu teşvik hesabına yatırılan devletişveren katkısı ile katkının ve tasarruf kesintisinin birlikte değerlendirilmesiyle oluşan nemaların da mülkiyet hakkı kapsamında olduğu tartışmasızdır mülkiyet hakkı kişiye sahibi olduğu şey üzerinde yasalar çerçevesinde dilediği gibi tasarruf olanağı verir toplum yararına aykırı olmamak kaydıyla malik sahibi olduğu şeyi dilediği biçimde kullanır mülkiyet ve miras hakları anayasada güvence altına alınmış bu hakların sadece kamu yararı amacıyla sınırlanabileceği kabul edilmiştir ancak bu sınırlama anayasanın üncü maddesinde öngörülen biçimde demokratik toplum düzeninin gereklerine aykırı olamaz ve öngörüldüğü amaç dışında kullanılamazesas sayısı karar sayısı demokrasiler temel hak ve özgürlüklerin en geniş ölçüde sağlanıp güvence altına alındığı rejimlerdir temel hak ve özgürlüklerin özüne dokunup tümüyle kullanılamaz hale getiren sınırlamalar demokratik toplum düzeni gerekleriyle uyum içinde sayılamaz özgürlükler istisnaî olarak ve ancak demokratik toplum düzeninin sürekliliği için zorunlu olduğu ölçüde sınırlandırılabilirler tarih ve sayılı çalışanların tasarruflarını teşvik hesabının tasfiyesi ve bu hesaptan yapılacak ödemelere dair kanunun inci maddesi çalışanların sahibi oldukları şeyi dilediği gibi tasarruf etme olanağından mahrum bıraktığı ve hazine iç borçları için ödenen faiz oranlarını nema ödemelerinde uygulamayarak bu borçlar arasında kanun önünde eşitlik ilkesine aykırı bir ayırım yaptığı için anayasanın inci maddesindeki mülkiyet hakkına anayasanın ve inci maddelerinde belirtilen hukuk devleti ve anayasanın uncu maddesinde yer alan kanun önünde eşitlik ilkelerine anayasanın inci maddesinde belirtilen anayasanın üstünlüğü ve bağlayıcılığı ilkesine aykırı olduğu gibi mülkiyet hakkını da anayasanın üncü maddesine aykırı bir biçimde sınırlandırmaktadır i̇nci̇ maddeni̇n anayasaya aykiriliği kamu finansmanı amacıyla getirilen zorunlu tasarrufların ana para ve nema geri ödemelerinde sürekli olarak çalışanlar aleyhine uygulamalar yapıldığı gibi bu hesabın tasfiyesi sırasında da aleyhe uygulamalar devam ettirilmek istenmektedir kadar olan dönemde fon bünyesindeki kaynaklar değişik yatırım araçlarına yatırılmak suretiyle değerlendirilmiştir toplu konut fonu kamu ortaklığı fonu gibi kamu fonlarının yürüttüğü faaliyetlere ve projelere kaynak sağlamak amacıyla çalışanların tasarrufları teşvik hesabı kaynakları yoğun bir şekilde kullanılmıştır bu dönemde hesapta biriken paralar hem tüfenin altında değerlemeye tabi tutulmuş hem de ortalama mevduat faiz oranı ve devlet iç borçlanma kağıtları için belirlenen faiz oranlarının ve getirilerin çok altında değerlendirilmiştir bazı yıllar alternatif yatırım alanlarına göre reel kayıp lere ulaşmıştır ten sonraki dönemde kof gibi özel tertip hazine kağıtlarının ağırlığı lere düşmekle birlikte çalışanların tasarruflarını teşvik hesabında biriken fonların değerlemesi esas olarak ortalama devlet iç borçlanma ihalelerinde oluşan faiz oranına göre belirlenmeye başlanmıştır hesabın sayılı kanunla tasfiyesinden önce kof gelir ortaklığı kağıtlarının varlığı nedeniyle ortalama faiz oranı hazine i̇halelerinde oluşan oranın altında gerçekleşmekteydi kanunun yürürlüğe girdiği tarihte kalan nemanın aylık olarak devlet i̇statistik enstitüsü tarafından açıklanan bir önceki aya göre tüketici fiyatları genel i̇ndeksi değişim oranında ve ilave olarak yıllık oranında değerlendirilmesi çalışanların aleyhine olup mülkiyet haklarının özünü zedelemektedir mevcut rakamlara göre hazine piyasadan faizle borçlanırken çalışanların nemalarına tüfe artı değerlendirmesinde hükümetin yılı yıllık ortalama tüfe artışı tahmininin olduğu dikkate alınırsa tüfe artı değerlendirmesi olacaktır yaklaşık faiz işletilecektir kamu finansmanı amacıyla getirilen zorunlu tasarruf tasfiye edilirken de kamu finansmanı aracı olarak kullanılmaktadır ancak sermaye kesimine faiz ödeyen hazine çalışanlara faiz ödeyerek çifte standart uygulamaktadıresas sayısı karar sayısı bu durum nema alacaklıları ile diğer hazine alacaklıları arasında makul bir nedene dayanmayan ve anayasanın uncu maddesinde yer alan kanun önünde eşitlik ilkesine aykırı bir eşitsizlik yaratılmasına neden olmaktadır kamu finansmanı amacıyla borçlanmada iki ayrı uygulama yapılması çalışanları önemli bir malî kayba da uğratmaktadır devlet iç borçlanma senetlerine uygulanan faiz oranı uygulanmış olsaydı elde edilecek tutarlar ile kanun hükümlerine göre yapılacak ödeme tutarları arasında çok büyük fark vardır öte yandan mülkiyet hakkı kişiye yasal sınırlar içinde kalmak ve toplum yararına aykırı olmamak kaydıyla sahibi olduğu şeyi dilediği biçimde tasarruf olanağı verir oysa getirilen düzenleme ile tasarruf sahiplerinin sahip oldukları şeyi istedikleri gibi kullanmalarına uygun bir ortam yaratılmamıştır nema alacaklısı tasarruf sahiplerine seçenekler sunulmamıştır tasarruf sahiplerinin tasarruflarını değerlendirmek için tek bir seçeneği vardır da tüfe artı dir tasarruf sahiplerine hazine bono ve tahvilleri banka faizi veya sermaye piyasası araçları gibi seçenekler sunulmamıştır bu durum söz konusu olayda nema alacaklılarının anayasanın inci maddesinde yer alan mülkiyet hakkından gereğince yararlanabilmelerini engellemiş mülkiyet hakkını kamu yararı amacı söz konusu olmaksızın anayasanın üncü maddesine aykırı bir biçimde demokratik toplum düzeninin gerekleri dışında sınırlandırmıştır sayılı kanunun anayasanın ve inci maddelerine aykırı bir nitelik taşıyan inci maddesi anayasanın ve inci maddelerinde belirtilen hukuk devleti ilkesine de aykırıdır çünkü anayasanın nci maddesinde yer alan hukuk devleti ilkesi yasama erkinin anayasaya ve hukukun üstün kurallarına uygun olarak kullanılmasını gerektirmektedir anayasanın inci maddesinde ise hukuk devleti ilkesinden söz edilerek devlete kişinin temel hak ve hürriyetlerini sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya insanın maddi ve manevi varlığını geliştirmek için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak görevleri verilmiştir sayılı kanunun inci maddesiyle getirilen düzenleme ise yukarıdaki açıklamalarda belirtildiği gibi devlete anayasanın inci maddesinde verilen görevlere uygun biçimde nema sahiplerinin nema üzerindeki mülkiyet haklarından gereğince yararlanmalarının önündeki engelleri kaldırmamakta aksine engel yaratmaktadır sayılı kanunun inci maddesi anayasanın yukarıda belirtilen maddelerine aykırı bir düzenleme getirdiği için anayasanın inci maddesinde belirtilen anayasanın üstünlüğü ve bağlayıcılığı ilkesi ve özellikle kanunlar anayasaya aykırı olamaz hükmü ile de çelişmektedir tarih ve sayılı çalışanların tasarruflarını teşvik hesabının tasfiyesi ve bu hesaptan yapılacak ödemelere dair kanunun bu açılardan anayasanın ve inci maddelerine aykırı olan inci maddesinin iptali gerekmektedir yürürlüğü durdurma i̇stemi̇ni̇n gerekçesi̇ tarih ve sayılı kanunun anayasanın ve inci maddelerine açıkça aykırı olan inci maddesinin uygulanması ileride giderilmesi güç hatta olanaksız bir takım hukuki durum ve zararlara neden olabilecektir bu durum ve zararlarınesas sayısı karar sayısı oluşmasını engelleyebilmek için iptal davası sonuçlanıncaya kadar söz konusu inci maddenin yürürlüğünün durdurulması gerekmektedir iv sonuç ve i̇stem yukarıda açıklanan gerekçelerle tarih ve sayılı kanunun inci maddesinin anayasanın ve inci maddelerine aykırı olduğu için iptaline iptal davası sonuçlanıncaya kadar söz konusu inci maddenin yürürlüğünün durdurulmasına ilişkin istemimizi saygı ile arz ederiz b i̇tiraz yoluna başvuran mahkemenin sayılı yasanın ve maddelerine ilişkin gerekçeleri şöyledir davacı msabri aloğlu tarafından sayılı yasa uyarınca aylıklarından kesilen zorunlu tasarrufun devlet katkısı ve nemaları ile birlikte ödenmesi istemiyle davalı idareye yaptığı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile sözkonusu tutarın davalı idareye başvurduğu tarihten itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte ödenmesi istemiyle hazine müsteşarlığına karşı açılan davada bu uyuşmazlığa uygulanacak sayılı çalışanların tasarruflarını teşvik hesabırfn tasfiyesi ve bu hesaptan yapılacak ödemelere dair kanunun maddesi ve maddesinin ve fıkrası ile maddesinin anayasaya aykırı olduğu düşüncesine varılarak işin gereği görüşüldü sayılı yasanın değerleme başlıklı maddesinde hak sahiplerinin aylık veya ücretlerinden yapılan tasarruf kesintileri ve devlet veya ilgili işverenin katkılarına ait bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihte kalan nemanın aylık olarak devlet i̇statistik enstitüsü tarafından açıklanan bir önceki aya göre tüketici fiyatları genel i̇ndeksi değişim oranında ve ilave olarak yıllık oranında değerlendirileceği hükmü bulunmaktadır anayasanın kişinin hakları ve ödevleri başlıklı maddesinde herkes mülkiyet ve miras hakkına sahiptir bu haklar ancak kamu yararı amacıyla yasayla sınırlanabilir hükmü yer almıştır sayılı yasanın maddesi ile hak sahiplerinin aylık veya ücretlerinden yapılan tasarruf kesintileri ve devlet katkılarına ait kalan nemanın hangi oranda değerlendirileceği düzenlenmiş ve çalışanların kalan neması kendilerinden de kesinti yapılanların iradesi dışında idarece tek taraflı olarak tespit edilen oranlarda değerlendirilmek suretiyle kişilerin kendi gelirlerin tasarruf edebilme ve bu tasarruflarını istediği biçimde değerlendirme hakkı elinden alınmış bulunmaktadır kişilerin gelirlerinden tasarrufa ayırdıkları kısmını yine kendilerinin değerlendirmesi yerine devletin kişiler adına tasarruflarını yürürlükten kalkan sayılı yasa uyarınca nemalandırdıktan sonra kalan nemasını da sayılı yasanın maddesi ile yine tek taraflı olarak belirlediği oranlar dahilinde nemalandıracak olması kişinin kendi geliri üzerindeki mülkiyet hakkını sınırlandırdığı gibi sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle de bağdaşmamaktadır sayılı yasanın maddesinin fıkrasında da hak sahiplerine ana para tutarlarının yılı nisan ayında defaten ödeneceği madde uyarınca değerlendirilen tutara da mart haziran eylül ve aralık aylarında olmak üzere yılında dört taksit yılında dört taksit ve mart ve haziran aylarında olmak üzere yılında iki taksit olarak toplam on taksitteesas sayısı karar sayısı ödeneceği düzenlenmiş fıkrasında da hazine müsteşarlığının bağlı olduğu bakanın ödeme tarihlerini bir ay önce veya bir ay sonra olarak belirlemeye yetkili olduğu hükmüne yer verilmiştir hukuk devleti bütün faaliyetlerinde hukukun genel ilkeleri ile bağlayıcılığı ve üstünlüğü olan anayasa hükümlerine uygun hareket etmek zorundadır anayasanın maddesinde kişilerin ve toplumun refah huzur ve mutluluğunu sağlamak kişinin temel hak ve hürriyetilerini sosyal hukuk devleti ve adelet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlandıran ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmak insanın maddi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak yine anayasanın maddesinde sosyal hukuk devleti niteliği vurgulanan türkiye cumhuriyeti devletinin temel amaç ve görevleri arasında sayılmıştır mülkiyet hakkı kişiye sahibi olduğu şey üzerinde toplum yararına aykırı olmamak koşuluyla dilediği gibi tasarruf olanağı verir bu nedenle çalışanların aylık ve ücretlerinden kesilen ve tasarrufu teşvik hesabında toplanan tasarruf tutarları ile kalan nemaları üzerinde mülkiyet hakkı bulunmaktadır anayasada güvence altına alınmış bu hakların yalnızca kamu yararı amacıyla sınırlanabileceği kabul edilmiştir ancak bu sınırlama anayasanın maddesinde öngörülen biçimde demokratik toplum düzeninin gereklerine aykırı olamaz sayılı yasanın maddesinin fıkrası ile de hak sahiplerine ana para tutarının yılı nisan ayında kalan nemanın da toplam taksitte ödeneceği düzenlenmek suretiyle mülga sayılı yasa gereği adına tasarruf edilenlerin iradesi dışında çalışanlardan yıllardır zorunlu olarak yapılan kesintiler sonucu biriken nema gelirleri bu kez de taksitlendirilerek çalışanların gelirlerine tümüyle tasarruf edebilme hakkı elinden alınmış defaten ödenmesi gereken kalan nema tutarları sayılı yasanın maddesi ile idarece tek taraflı olarak belirlenen oranlarda değerlemeye tabi tutularak sözkonusu birikimlere el konulmaya devam edilmiş ve bu ödeme tarihlerini bir ay önce veya bir ay sonra olarak belirleme yetkisi hazine müsteşarlığının bağlı olduğu bakana verilerek yine anayasanın maddesinde düzenlenen mülkiyet hakkına sınırlama getirilmiştir kaldı ki mülga sayılı yasa gereği memur sözleşmeli ve diğer kamu personeli ile işçilerin ücret gelirlerinden resen kesilen ve tasarrufu teşvik hesabında devletişveren katkılarıyla birlikte toplanan tutarların sayılı yasa gereğince verimi en yüksek yatırımlarda değerlendirilip değerlendirilmediği hususu dahi tartışmalı iken sayılı yasanın maddesi ile yeniden değerleme ve maddesi ile de taksitlendirme sistemi getirilmesi anayasanın maddesinde öngörülen demokratik toplum düzeni gereklerine aykırılık oluşturmaktadır sayılı yasanın maddesinde ise sayılı kanunun mülga maddesi kapsamındaki hak sahipleri tarafından bu kanun kapsamına giren alacaklarla ilgili olarak yargı mercilerine açılmış ve devam eden davalar ile icra takipleri hakkında bu kanun hükümleri uygulanır kuralı yer almıştır hukukta genel olarak yasalar yürürlüğe girdiği tarihten sonraki olaylara ve durumlara uygulanırlar bunun sonucu olarak yürürlüğe giren bir yasa geleceğe yönelik olarak uygulama alanı bulur sayılı yasanın maddesinde ise sayılı yasanın mülga maddesi kapsamındaki hak sahipleri tarafından anılan yasa kapsamına giren alacaklarla ilgili olarak sayılı yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce yargı mercilerine açılmış ve devam edenesas sayısı karar sayısı davalar ile icra takipleri hakkında da sayılı yasa hükümlerinin uygulanacağı kuralı getirilerek yürürlüğe girdiği tarihten sonraki durumlara uygulanması gereken yeni düzenlemenin hukukun genel ilkelerine ve anayasanın maddesinde düzenlenen ve türkiye cumhuriyetinin nitelikleri arasında sayılan hukuk devleti ilkesine aykırı biçimde sayılı yasanın maddesi ile geçmişe yönelik uygulama alanı yaratılmıştır öte yandan sayılı yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce hak sahipleri tarafından yargı mercilerine açılmış ve devam eden davalar ile icra takiplerini de kapsadığı yolundaki maddesinde yer alan bu düzenleme geçmişe yönelik uygulama alanı getirmek suretiyle kişilerin yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak adil yargılanma hakkını da ortadan kaldırmakta ve anayasanın hak arama hürriyeti başlıklı maddesinde düzenlenen herkes meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir hükmüne aykırılık oluşturmaktadır yukarıda açıklanan nedenlerle sayılı yasanın maddesinin fıkrası gereğince sayılı yasanın ve maddesinin ve fıkraları ile maddesinin anayasanın ve maddelerine aykırılığı nedeniyle iptali için anayasa mahkemesine başvurulmasına dosyada bulunan belgelerin onaylı bir örneğinin anayasa mahkemesi başkanlığına gönderilmesine gününde oybirliğiyle karar verildi