esas sayısı karar sayısı dava dilekçesindeki gerekçe  iii anayasaya esas bakimindan aykirilik i̇ddi̇alarinin gerekçeleri̇ sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun nci maddesi ile tarihli ve sayılı hazineye ait taşınmaz malların değerlendirilmesi ve katma değer vergisi kanununda değişiklik yapılması hakkında kanuna eklenen geçici ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan bakanlık aleyhine varsa açılan davalardan tüm yargılama giderleri üstlenilerek kayıtsız ve şartsız feragat edilmesi hâlinde i̇baresi ile nci ve nci fıkralarının anayasaya aykırılığı sayılı milli eğitim temel kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun inci maddesi ile tarihli ve sayılı hazineye ait taşınmaz malların değerlendirilmesi ve katma değer vergisi kanununda değişiklik yapılması hakkında kanuna geçici madde eklenmiştir anılan maddenin birinci fıkrası uyarınca sayılı kanunun geçici inci maddesine göre dönüşüm programına dâhil olmak suretiyle tarihine kadar özel okula dönüşüm taahhüdünde bulunan dershanelerden millî eğitim bakanlığına müracaat edenler lehine adı geçen kanun maddesinin uygulanmasına ilişkin olarak söz konusu bakanlık aleyhine varsa açılan davalardan tüm yargılama giderleri üstlenilerek kayıtsız ve şartsız feragat edilmesi hâlinde hazine taşınmazları üzerinde eğitim tesisi yapılması amacıyla ilk yıl için yatırım konusu taşınmazın emlak vergisine esas asgari metrekare birim değerinin binde beşi tutarındaki bedel üzerinden tarihli ve sayılı devlet i̇hale kanununun inci maddesinin birinci fıkrasının bendine göre pazarlık usulüne göre yirmi beş yıla kadar bağımsız ve sürekli nitelikte irtifak hakkı tesis edilebilir şeklinde hüküm tesis edilmiştir aynı maddenin devamında ise söz konusu irtifak hakkı tesisinin detayları açıklanmaktadır yine sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun maddesi ile tarihli ve sayılı hazineye ait taşınmaz malların değerlendirilmesi ve katma değer vergisi kanununda değişiklik yapılması hakkında kanuna eklenen geçici maddesinin ikinci fıkrasında da ancak bunlar tarafından daha sonra herhangi bir şekilde sayılı kanunun geçici inci maddesinin uygulanmasına ilişkin dava açılması hâlinde irtifak hakkı tesisi işlemi iptal edilir bu durumda ilgililer tarafından herhangi bir hak veya tazminat talebinde bulunulamaz ve taşınmazın üzerindeki yapı ve tesisler sağlam ve işler vaziyette hazineye intikal eder şeklinde bir düzenleme yer almaktadır i̇ptalini istediğimiz bu düzenlemeler ile eylül tarihine kadar özel okula dönüşme taahhüdünde bulunan dershanelere hazine taşınmazları üzerinde eğitim tesisi yapmaları için kamu arazilerini yıllığına bedelsiz kullanma hakkı verilmektedir ayrıca hazine arazisiesas sayısı karar sayısı üzerindeki milli eğitim bakanlığına ait okullar okulların ek binaları vb on yıla kadar kiraya verilebilecektir bilindiği üzere anayasanın maddesinde türkiye cumhuriyetinin bir hukuk devleti olduğu hükme bağlanmıştır hukuk devleti insan haklarına saygı gösteren bu hakları koruyucu adaletli bir hukuk düzeni kurup sürdürmekle kendisini yükümlü sayan bütün etkinliklerinde hukuka ve anayasaya uyan işlem ve eylemleri bağımsız yargı denetimine bağlı olan devlet demektir böyle bir düzenin kurulması yasama yürütme ve yargı alanına giren tüm işlem ve eylemlerin hukuk kuralları içinde kalması temel hak ve özgürlüklerin anayasal güvenceye bağlanmasıyla olanaklıdır anayasada türkiye cumhuriyetinin demokratik hukuk devleti niteliği vurgulanırken devletin tüm eylem ve işlemlerinin yargı denetimine bağlı olması amaçlanmıştır çünkü yargı denetimi hukuk devletinin olmazsa olmaz koşuludur anayasanın maddesinde herkes meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir hiçbir mahkeme görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz denilmektedir maddeyle güvence altına alınan dava yoluyla hak arama özgürlüğü kendisi bir temel hak niteliği taşımasının ötesinde diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlanılmasını ve bunların korunmasını sağlayan en etkili güvencelerden birisini oluşturmaktadır anayasanın maddesinin birinci fıkrasına göre de anayasa ile tanınmış hak ve hürriyetleri ihlal edilen herkes yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkanının sağlanmasını isteme hakkına sahiptir gerçekten karşılaştığı bir suçlamaya karşı kişinin kendisini savunabilmesinin ya da maruz kaldığı haksız bir uygulama veya işleme karşı haklılığını ileri sürüp kanıtlayabilmesinin en etkili ve güvenceli yolu yargı mercileri önünde dava hakkını kullanabilmesidir kişilere yargı mercileri önünde dava hakkı tanınması adil bir yargılamanın ön koşulunu oluşturur avrupa i̇nsan hakları sözleşmesi maddesi adil yargılanma hakkını düzenlemektedir bu hak sözleşme ve avrupa i̇nsan hakları mahkemesi içtihadı açısından içerik ve boyutlarıyla oldukça geniş yer tutmaktadır mahkeme hakkın içeriğini belirlerken aynı zamanda hukukun üstünlüğü kuralına ve hukukun genel ilkelerine de dayanmaktadır buna göre mahkeme önünde hak arama yolunun fiilen ya da hukuken geçici de olsa kapatılması ya da kullanımını olanaksız kılan koşullara bağlanması adil yargılanma hakkının ihlali anlamına gelir sözleşmeye göre teorik ve hayali değil gerçek ve fiilen kullanılabilir güvenceler sağlanmalıdır feyyaz gölcüklü şeref gözübüyük avrupa i̇nsan hakları sözleşmesi ve uygulaması turhan kitabevi ankara avrupa i̇nsan hakları sözleşmesinin maddesi de etkili başvuru yolunu düzenlemektedir buna göre bu sözleşmede tanınmış olan hak ve özgürlükleri ihlal edilen herkes söz konusu ihlal resmi bir hizmetin ifası için davranan kişiler tarafından gerçekleştirilmiş olsa dahi ulusal bir merci önünde etkili bir yola başvurma hakkına sahiptir avrupa i̇nsan hakları mahkemesi etkili başvuru hakkının sonuç doğurabilir türde olması gereğini klas almanya davası silver i̇ngiltere davası ve her taraf devletin bu hakkı her fert açısından yerine getirme yükümlülüğünü i̇rlanda i̇ngiltere davası kararlarında açıklamaktadır bu doğrultuda etkili başvuru yolu devlet organlarının başvuruların yapılmasını engellememesini gerektirmektedir çakıcı türkiye davası sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun maddesi ile tarihli veesas sayısı karar sayısı sayılı hazineye ait taşınmaz malların değerlendirilmesi ve katma değer vergisi kanununda değişiklik yapılması hakkında kanuna eklenen geçici ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan bakanlık aleyhine varsa açılan davalardan tüm yargılama giderleri üstlenilerek kayıtsız ve şartsız feragat edilmesi hâlinde ibaresinin ve ikinci fıkrasında yer alan ancak bunlar tarafından daha sonra herhangi bir şekilde sayılı kanunun geçici inci maddesinin uygulanmasına ilişkin dava açılması hâlinde irtifak hakkı tesisi işlemi iptal edilir bu durumda ilgililer tarafından herhangi bir hak veya tazminat talebinde bulunulamaz ve taşınmazın üzerindeki yapı ve tesisler sağlam ve işler vaziyette hazineye intikal eder şeklindeki düzenlemenin yargısal denetimini sınırlandırdığı ve bu nedenle de hukuk devleti ilkesini hak arama özgürlüğünü adil yargılanma hakkını ve etkili başvuru hakkını ihlal ettiği ortadadır açıklanan bu nedenlerle sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun maddesi ile tarihli ve sayılı hazineye ait taşınmaz malların değerlendirilmesi ve katma değer vergisi kanununda değişiklik yapılması hakkında kanuna eklenen geçici ncı maddesinin inci fıkrasında yer alan bakanlık aleyhine varsa açılan davalardan tüm yargılama giderleri üstlenilerek kayıtsız ve şartsız feragat edilmesi hâlinde ibaresi ile nci fıkrasında yer alan ancak bunlar tarafından daha sonra herhangi bir şekilde sayılı kanunun geçici inci maddesinin uygulanmasına ilişkin dava açılması hâlinde irtifak hakkı tesisi işlemi iptal edilir bu durumda ilgililer tarafından herhangi bir hak veya tazminat talebinde bulunulamaz ve taşınmazın üzerindeki yapı ve tesisler sağlam ve işler vaziyette hazineye intikal eder şeklindeki düzenlemenin davalardan feragata ilişkin hükümleri dava açma olanağını ortadan kaldırmaya yönelik olduğu için anayasamızın nci maddesinde yer alan hukuk devleti ilkesini ncı maddesinde yer alan hak arama hürriyetini temel hak ve hürriyetlerin korunmasına yönelik olan ncı maddesinin birinci fıkrasını avrupa insan hakları sözleşmesinin ncı maddesinde yer alan adil yargılanma hakkını ve ncü maddesinde yer alan etkili başvuru hakkını ihlal etmektedir bu nedenle iptali gerekir sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun maddesi ile tarihli ve sayılı hazineye ait taşınmaz malların değerlendirilmesi ve katma değer vergisi kanununda değişiklik yapılması hakkında kanuna eklenen geçici ncı maddesinin nci fıkrasına göre mülkiyeti hazineye ait ve millî eğitim bakanlığına tahsisli taşınmazlar üzerindeki okul binalarının tamamı veya bir kısmı ile bu binaların eklenti ve bütünleyici parçaları eğitim ve öğretim faaliyetlerinde kullanılmak üzere ilk yıl için tarihli ve sayılı emlak vergisi kanununun uncu ve inci maddelerine istinaden yayımlanan emlak vergisine matrah olacak vergi değerlerinin takdirine i̇lişkin tüzük hükümlerine göre hesaplanan emlak vergisine esas asgari metrekare birim değerinin yüzde biri tutarındaki bedel üzerinden sayılı kanunun inci maddesinin birinci fıkrasının bendine göre pazarlık usulüyle on yıla kadar yukarıda belirtilen şartlarda millî eğitim bakanlığınca kiraya verilebilir şeklinde düzenleme yapılmıştır bu düzenleme ile kamu hizmeti amacıyla kullanılan taşınmazların milli eğitim bakanlığı üzerinden siyasi iktidarın tasarrufuna verilmesini hedeflemektedir ancak burada amacın kamu yararı ve kamu hizmeti olmadığı açıktır bakanlığın takdirine bırakılması beraberinde subjektif kriterlerin öne çıkmasını kaçınılmaz kılacaktır bu konudaki kazanılmış haklar ortadan kalkacaktıresas sayısı karar sayısı ayrıca bu düzenleme mülkiyeti kamu idaresine ait taşınmazların kamu hizmetine tahsisini düzenleyen sayılı kamu mali yönetimi ve kontrol kanununun nci maddesindeki genel ilkelerle de çelişmektedir tahsis sayılı yasanın nci maddesinde düzenlenmiştir anılan maddeye göre kamu idareleri kendi mülkiyetinde olan taşınmazları bir kamu hizmeti yürütmek üzere diğer bir kamu idaresine tahsis edebilirler söz konusu maddede ayrıca başlangıçta bir kamu hizmeti için tahsis edilmiş olan taşınmazların daha sonra kamu hizmetine ihtiyaç duyulmaması halinde tahsislerinin kaldırılma usulü de düzenlenmiştir i̇ptali talep edilen düzenlemede mülkiyeti hazineye ait olup milli eğitim bakanlığına tahsis edilmiş olan taşınmazların kamu hizmeti devam ettiği halde yani tahsisleri kaldırılmaksızın üçüncü kişilere kiralanması öngörülmektedir buna göre kamu hizmeti için tahsis edilmiş bir taşınmaz tahsis devam ettiği halde üçüncü kişilere kiralanabilecektir böyle bir düzenleme kanunların kamu yararı için çıkarılacağına yönelik olan hukukun genel ilkelerine aykırıdır kanunlar nihayetinde devlet etkinliklerinin düzenle sürdürülebilmesi için gerekli olan hukuksal alt yapıyı oluşturmak kamu yararını gerçekleştirmek ve uygulanmak amacıyla çıkarılır devlet etkinliklerinin düzenle sürdürülmesine engel olan kamu yararına amacı taşımayan kamu hizmetinin nitelikleriyle bağdaşmayan hak hukuk ve adalet anlayışına aykırı makul olmayan ve uygulanabilirliği bulunmayan bir düzenlemenin anayasanın nci maddesinde belirtilen hukuk devleti ilkesi ile de bağdaştırılması imkansızdır hukuk devletinde kanunların bir çıkarılma amacı bir gerekçesi olması gerekir bu amaç ve gerekçe kamusal bir hizmeti gerçekleştirmekten daha kaliteli daha etkili ve kamu yararına sonuç doğuracak şekilde gerçekleştirmeye kadar uzanabilir ancak kamusal bir hizmetin gerektiği gibi yapılmasını sekteye uğratmak kurulmuş hukuksal alt yapısını çökertmek kamu hizmetlerinin düzenle sürdürülmesini tehlikeye atmak ve kamu yararından koparmak amacıyla yasa çıkarılması hukuk devleti ilkesiyle bağdaşmaz aym kt açıklanan bu nedenlerle sayılı mili eğitim temel kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun maddesi ile tarihli ve sayılı hazineye ait taşınmaz malların değerlendirilmesi ve katma değer vergisi kanununda değişiklik yapılması hakkında kanuna eklenen geçici ncı maddesinin nci fıkrası ile kamu hizmeti amacıyla kullanılan taşınmazların tahsisleri bu taşınmazlara kamu hizmeti için ihtiyaç devam ettiği halde milli eğitim bakanlığı üzerinden üçüncü kişilere kiraya verilmesi sağlanarak kamu yararını tamamen ortadan kaldırdığı için anayasanın nci maddesinde yer alan hukuk devleti ilkesini ihlal edilmiştir bu nedenle düzenlemenin iptali gerekir sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun uncu maddesi ile değiştirilen tarihli sayılı özel öğretim kurumları kanununun nci maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan dershaneleri i̇baresi ile bendinin yürürlükten kaldırılmasının nci maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan ile bakanlıkça dönüşüm programına alınan kurumlardan eğitim öğretim yılının sonuna kadar faaliyetleri devam eden ortaöğretim i̇baresinin nci maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan ortaöğretime veya yüksek öğretime giriş sınavlarına hazırlık niteliğinde olmamak kaydıyla i̇baresinin ve nci maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan on iki yaş ve altındaki i̇baresinin anayasaya aykırılığıesas sayısı karar sayısı sayılı kanunun tanımlar başlıklı maddesi madde bu kanunda geçen bakanlık millî eğitim bakanlığını kurum okul öncesi eğitim ilköğretim ortaöğretim özel eğitim okulları ile çeşitli kursları uzaktan öğretim yapan kuruluşları dershaneleri motorlu taşıt sürücüleri kursları hizmet içi eğitim merkezleri öğrenci etüt eğitim merkezleri özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri ile benzeri özel öğretim kurumlarını okul okul öncesi eğitim ilköğretim özel eğitim ve ortaöğretim özel okullarını yabancı okullar yabancılar tarafından açılmış özel okulları azınlık okulları rum ermeni ve musevî azınlıklar tarafından kurulmuş lozan antlaşması ile güvence altına alınmış ve kendi azınlığına mensup türkiye cumhuriyeti uyruklu öğrencilerin devam ettiği okul öncesi eğitim ilköğretim ve ortaöğretim özel okullarını dershane öğrencileri bir üst okulun veya yüksek öğretime giriş sınavlarına hazırlamak istedikleri derslerde yetiştirmek ve bilgi düzeylerini yükseltmek amacıyla faaliyet gösteren özel öğretim kurumlarını çeşitli kurslar kişilerin sosyal kültürel ve meslekî alanlarda bilgi beceri yetenek ve deneyimlerini geliştirmek veya isteklerine göre serbest zamanlarını değerlendirmek üzere faaliyet gösteren özel öğretim kurumlarını özel eğitim okulu özel eğitim gerektiren bireylere hizmet veren özel olarak yetiştirilmiş personelin bulunduğu geliştirilmiş eğitim programlarının uygulandığı özel öğretim kurumunu motorlu taşıt sürücüleri kursu motorlu taşıt sürücüsü yetiştirerek sınav sonucu sertifika veren ve trafikle ilgili eğitim öğretim yaptıran özel öğretim kurumlarını öğrenci etüt eğitim merkezi öğrencilerin derslerine çalışmalarına ödev ve projelerini yapmalarına yardımcı olan ilgi istek ve yetenekleri doğrultusunda çeşitli faaliyetlerin yürütüldüğü özel öğretim kurumlarını özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi özel eğitim gerektiren bireylerin konuşma ve dil gelişim güçlüğü ses bozuklukları zihinsel fiziksel duyusal sosyal duygusal veya davranış problemlerini ortadan kaldırmak ya da etkilerini en az seviyeye indirmek yeteneklerini yeniden en üst seviyeye çıkarmak temel öz bakım becerilerini ve bağımsız yaşam becerilerini geliştirmek ve topluma uyumlarını sağlamak amacıyla faaliyet gösteren özel öğretim kurumlarını milletlerarası özel öğretim kurumları yalnız yabancı uyruklu öğrencilerinesas sayısı karar sayısı devam edebilecekleri özel öğretim kurumlarını kurucu kurumun sahibi olan ve adına kurum açma izin belgesi düzenlenen gerçek veya tüzel kişiyi kurucu temsilcisi özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler adına seçilen kişiyi uzaktan öğretim kurumu çeşitli nedenlerle öğrenimlerini sürdüremeyenlere her türlü iletişim araçları ile eğitim öğretim yapan kurumları ifade eder şeklinde iken tarihli ve sayılı kanunun ncu maddesi ile madde bu kanunda geçen bakanlık millî eğitim bakanlığını kurum okul öncesi eğitim ilköğretim ortaöğretim özel eğitim okulları ile çeşitli kursları uzaktan öğretim yapan kuruluşları motorlu taşıt sürücüleri kursları hizmet içi eğitim merkezleri öğrenci etüt eğitim merkezleri özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri ile benzeri özel öğretim kurumlarını değişik md okul özel eğitim okul öncesi ilkokul ortaokul ve ortaöğretim ile bakanlıkça dönüşüm programına alınan kurumlardan eğitim öğretim yılının sonuna kadar faaliyetleri devam eden ortaöğretim özel okulları yabancı okullar yabancılar tarafından açılmış özel okulları azınlık okulları rum ermeni ve musevî azınlıklar tarafından kurulmuş lozan antlaşması ile güvence altına alınmış ve kendi azınlığına mensup türkiye cumhuriyeti uyruklu öğrencilerin devam ettiği okul öncesi eğitim ilköğretim ve ortaöğretim özel okullarını mülga md değişik md çeşitli kurslar ortaöğretime veya yükseköğretime giriş sınavlarına hazırlık niteliğinde olmamak kaydıyla kişilerin sosyal sanatsal sportif kültürel ve mesleki alanlarda bilgi beceri dil yetenek ve deneyimlerini geliştirmek isteklerine göre serbest zamanlarını değerlendirmek amacıyla faaliyet gösteren özel öğretim kurumlarını özel eğitim okulu özel eğitim gerektiren bireylere hizmet veren özel olarak yetiştirilmiş personelin bulunduğu geliştirilmiş eğitim programlarının uygulandığı özel öğretim kurumunu motorlu taşıt sürücüleri kursu motorlu taşıt sürücüsü yetiştirerek sınav sonucuesas sayısı karar sayısı sertifika veren ve trafikle ilgili eğitim öğretim yaptıran özel öğretim kurumlarını değişik md öğrenci etüt eğitim merkezi on iki yaş ve altındaki öğrencilerin derslerine çalışmalarına ödev ve projelerini yapmalarına yardımcı olmak ilgi istek ve yetenekleri doğrultusunda sosyal sanatsal sportif ve kültürel faaliyetler yürütmek üzere kurulan özel öğretim kurumlarını özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi özel eğitim gerektiren bireylerin konuşma ve dil gelişim güçlüğü ses bozuklukları zihinsel fiziksel duyusal sosyal duygusal veya davranış problemlerini ortadan kaldırmak ya da etkilerini en az seviyeye indirmek yeteneklerini yeniden en üst seviyeye çıkarmak temel öz bakım becerilerini ve bağımsız yaşam becerilerini geliştirmek ve topluma uyumlarını sağlamak amacıyla faaliyet gösteren özel öğretim kurumlarını milletlerarası özel öğretim kurumları yalnız yabancı uyruklu öğrencilerin devam edebilecekleri özel öğretim kurumlarını kurucu kurumun sahibi olan ve adına kurum açma izin belgesi düzenlenen gerçek veya tüzel kişiyi kurucu temsilcisi özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler adına seçilen kişiyi uzaktan öğretim kurumu çeşitli nedenlerle öğrenimlerini sürdüremeyenlere her türlü iletişim araçları ile eğitim öğretim yapan kurumları ifade eder şekline dönüştürülmüştür böylece sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun maddesi ile tarihli ve sayılı özel öğretim kurumları kanununun maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan dershaneleri ibaresi ile bendi yürürlükten kaldırılmıştır sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun maddesi sayılı özel öğretim kurumları kanununun maddesinin birinci fıkrasının g ve bentlerini de dershanelerin kapatılmasına neden olacak yürürlükten kaldırma hükümlerine uygun olarak değiştirmiştir öğretim kurumları kanununun maddesinin birinci fıkrasının g ve bentlerini de dershanelerin kapatılmasına neden olacak yürürlükten kaldırma hükümlerine uygun olarak değiştirmiştir okul tanımı özel eğitim okul öncesi ilkokul ortaokul ve ortaöğretim ile bakanlıkça dönüşüm programına alınan kurumlardan eğitim öğretim yılının sonuna kadar faaliyetleri devam eden ortaöğretim özel okulları şeklinde yeniden düzenlenmiştiresas sayısı karar sayısı çeşitli kurslar tanımı da değiştirilerek bu kursların ortaöğretime veya yükseköğretime giriş sınavlarına hazırlık niteliğinde olmamak kaydıyla kişilerin sosyal sanatsal sportif kültürel ve mesleki alanlarda bilgi beceri dil yetenek ve deneyimlerini geliştirmek isteklerine göre serbest zamanlarını değerlendirmek amacıyla faaliyet gösterebilecekleri hükme bağlanmıştır öğrenci etüt eğitim merkezleri yaş ve altındaki öğrencilere yönelik olarak faaliyet gösterecek şekilde yeniden düzenlenmiştir sayılı mili eğitim temel kanunu i̇le bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanunun uncu maddesi ile değiştirilen tarihli sayılı özel öğretim kurumları kanununun nci maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan dershaneleri i̇baresi ile bendinin yürürlükten kaldırılmasının anayasaya aykırılığı öncelikli olarak anayasanın maddesi değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez hükümler kapsamında olup hukuk devleti ilkesini içermektedir buna göre türkiye cumhuriyeti başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan demokratik lâik ve sosyal bir hukuk devletidir hukuk devleti ilkesi yönetimin bütün eylem ve işlemlerinin hukuka ve anayasaya uygun olması koşulunu içermektedir anayasa mahkemesi demokratik devletin güvencesinin hukuk devleti ilkesi olduğunu kararlarında vurgulamaktadır yüksek mahkemeye göre hukuk devleti ilkesi aynı zamanda anayasanın üstünlüğünün ve bağlayıcılığının da güvencesidir yıldızhan yayla anayasa mahkemesine göre cumhuriyetin özü hıfzı timurun anısına armağan i̇stanbul üniversitesi hukuk fakültesi milletlerarası hukuk ve milletlerarası münasebetler enstitüsü i̇stanbul mahkeme hukukun genel ilkelerini hukuk devleti ile bütünleştirdiği bir kararında hukuk devletinin anayasanın açık hükümlerinden önce hukukun bilinen ve tüm uygar ülkelerin benimseyip uyduğu ilkelere uygun olması gerektiğini açıklamıştır karara göre hukuk devleti her eylem ve işlemi hukuka uygun insan haklarına saygı gösteren bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren anayasaya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan anayasa ve hukukun üstün kurallarıyla kendini bağlı sayıp yargı denetimine açık olan yasaların üstünde yasa koyucunun da bozamayacağı temel hukuk ilkeleri ve anayasa bulunduğu bilincinden uzaklaştığında geçersiz kalacağını bilen devlettir aym kt aymkd s bu karardan anlaşıldığı üzere anayasa mahkemesi hukukun genel ilkelerine açıkça anayasa üstü ölçü norm değeri vermektedir böylece kanunların anayasaya uygunluk denetiminde denetlenen kuralın anayasa ilkelerine ve bu ilkelerin de dayanmakta olduğu üstün genel hukuk kurallarına uygun olup olmadığı araştırılır necmi yüzbaşıoğlu türk anayasa yargısında anayasallık bloku i̇stanbul üniversitesi hukuk fakültesi yayını i̇stanbul anayasa mahkemesi açısından hukuk devleti ilkesi hukukun genel ilkelerinin de teminatını ve zeminini oluşturmaktadır mahkeme böylelikle hukuk devleti ilkesi ile hukukun genel ilkeleri arasında bir özdeşlik kurmaktadır i̇brahim kaboğlu hukukun genel i̇lkeleri ve anayasa yargısı anayasa yargısı ankara anayasa mahkemesiesas sayısı karar sayısı kararlarını oluştururken bir takım ölçütleri kararlarına dayanak olarak kullanmaktadır bu ölçütler esas olarak hukuka uygunluk denetimde ayrıştırıcı işleve sahiptirler yani somut konular bu ilke ve ölçütler eşliğinde değerlendirilerek ilke ve ölçütlerin ihlali sonucuna varıldığında hukuka aykırılık kararına ulaşılmış olur dershanelerin kapatılması konusunun hukuka aykırılığının saptanmasında kullanılmakta olan ve yargısal denetimde belirleyici güce sahip ilgili ilkeler bakımından değerlendirilmesi gerekmektedir dershanelerin hukuksal dayanağı olan sayılı kanunun maddesinde yapılan değişiklik yoluyla yasal dayanağının ortadan kaldırılması hukuk devleti ilkesi ve özdeşi kabul edilen hukukun genel ilkelerinin de ihlali anlamına gelmektedir bu değişiklikle yasama ve yürütme organlarının işleyişine egemen olan kamu yararı amacının gerçekleşmediği açıktır dershane faaliyetini yürütmekte olanlar ve bu kapsamda yararlanıcılar bakımından söz konusu faaliyetin ortadan kaldırılması hukuki güvenliği de ortadan kaldırmaktadır anayasa mahkemesi hukuk devleti ilkesini hukuk güvenliği kamu yararı nesnellik kriteri adalet hakkaniyet ölçütleriyle birlikte açıkladığı bir kararında şu belirlemelerde bulunmaktadır hukuk devletinin temel ilkelerinden olan hukuk güvenliği normların öngörülebilir olmasını bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini devletin de yasal düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılar kanunların kamu yararının sağlanması amacına yönelik olması genel objektif adil kurallar içermesi ve hakkaniyet ölçütlerini gözetmesi hukuk devleti olmanın gereğidir bu nedenle yasa koyucunun hukuki düzenlemelerde kendisine tanınan takdir yetkisini anayasal sınırlar içinde adalet hakkaniyet ve kamu yararı ölçütlerini göz önünde tutarak kullanması gerekir aym k kt anayasanın maddesindeki hukuk devleti ilkesi öngörülebilirliği dolayısıyla hukuk güvenliğini amaçlar geriye dönük yükümlülükler ve hakların sınırlandırılması ise hukuk devleti ilkesiyle bağdaşmaz dershanelerin yasal dayanağının ortadan kaldırılması yoluyla kapatılmasına neden olan hükmü içeren sayılı kanunun maddesi ile sayılı kanunun maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan dershaneleri ibaresi ile bendini yürürlükten kaldırarak dershanelerin yasal dayanağının yok edilmesi yasama çoğunluğu ile iktidarın hedeflerini gerçekleştirmeye yöneldiği ve kamu yararını amaçlamadığı açıktır anayasanın maddesinde hukuk devleti ilkesi ile yaşam bulan kamu yararı hukuk güvenliği belirlilik adalet ilkeleri yok sayılmaktadır düzenlemenin hukuk devleti ilkesini değiştirilemez olduğunu emreden anayasanın maddesine aykırılığı açıktır ve iptali gerekir bununla birlikte sayılı kanunun maddesi ile sayılı kanunun maddesinde değişiklik yapılarak dershanelerin tümden ortadan kaldırılmasına neden olması ve hiç dershane faaliyeti olmamış gibi yok haline getirilmesi bakımından ölçüsüz ve hakkın özüne dokunan bir düzenlemedir anayasanın maddesine göre temel hak ve hürriyetler özlerineesas sayısı karar sayısı dokunulmaksızın yalnızca anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir bu sınırlamalar anayasanın sözüne ve ruhuna demokratik toplum düzeninin ve lâik cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz anayasa mahkemesi eğitim ve öğretim hakkını anayasanın maddesi çerçevesinde değerlendirdiği bir kararında şu belirlemelerde bulunmaktadır anayasanın maddesi ile maddesi birlikte değerlendirildiğinde eğitim ve öğretim hakkının kapsamı belirlenirken anayasanın özüne ve ruhuna demokratik toplum düzeninin ve laik cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine uygun olarak yasayla bazı sınırlamalar getirilebilirse de bunlar eğitim ve öğretim hakkını tamamen ortadan kaldıracak nitelikte olamaz demokrasiler temel hak ve özgürlüklerin en geniş ölçüde sağlanıp güvence altına alındığı rejimlerdir temel hak ve özgürlüklerin özüne dokunup tümüyle kullanılamaz hale getiren sınırlamalar demokratik toplum düzeni gerekleriyle uyum içinde sayılamaz aym kt anayasa mahkemesi kararlarında ayrıca ölçülülük ilkesinin alt unsurlarını da belirlemiştir buna göre amaç ve sınırlama orantısının korunmasıyla ilgili ölçülülük temel ilkesinin alt ilkeleri yasal önlemin sınırlama amacına ulaşmaya elverişli olup olmadığını saptamaya yönelik elverişlilik sınırlayıcı önlemin sınırlama amacına ulaşma bakımından zorunlu olup olmadığını arayan zorunluluk gereklilik ve amaç ve aracın ölçüsüz bir oranı kapsayıp kapsamadığını bu yolla ölçüsüz bir yükümlülük getirip getirmediğini belirleyen oranlılık ilkeleridir aym k kt eğitim ve öğretim alanında alt yapıda ve sınav sisteminde hiçbir değişikliğe gitmeden zorlayıcı bir toplumsal ihtiyaç sürdüğü halde dershanelerin kapatılmasına neden olan sayılı kanunun maddesi ile tarihli ve sayılı özel öğretim kurumları kanununun maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan dershaneleri ibaresi ile bendinin yürürlükten kaldırılmasının anayasanın maddesinde belirlenen ‘demokratik toplum düzeni gerekleri ilkesine aykırı olduğu açıktır anayasa mahkemesi bazı kararlarında ise demokratik toplum düzeninin gereklerini özgürlüklerin özüyle özdeşleştirmiştir mahkemenin bir kararına göre temel hak ve özgürlüklerin özüne dokunulup tümüyle kullanılamaz hale getiren kısıtlamalar demokratik toplum düzeni gerekleriyle uyum içinde sayılamaz özgürlükçü olmak yanında hukuk devleti olmak ve kişiyi ön planda tutmak da aynı rejimin öğelerindendir demokratik hukuk devletinde güdülen amaç ne olursa olsun özgürlük kısıtlamalarının bu rejimlere özgü olmayan yöntemlerle yapılmaması ve belli bir özgürlüğün kullanılmasını ortadan kaldıracak düzeye vardırmamasıdır aym kt dolayısıyla mahkeme özgürlüklerin özüne dokunan sınırlamaları aynı zamanda demokratik toplum düzeninin gereklerine aykırı sınırlamalar olarak görmüştür aym kt aym kt sayılı kanunun maddesi ile tarihli ve sayılı özel öğretim kurumları kanununun maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan dershaneleriesas sayısı karar sayısı ibaresi ile bendinin yürürlükten kaldırılması dershane kapsamındaki eğitim ve öğrenim hakkını ölçüsüz ve öze dokunur şekilde tamamen ortadan kaldırdığı için anayasanın bu güvenceleri içeren maddesini ihlal etmiştir anayasanın inci maddesinin birinci fıkrasına göre herkes yaşama maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahiptir herkesin maddi ve manevi varlığını geliştirme hakkına sahip olması demek insanların kendilerini hangi yönde ve nasıl geliştireceklerine ideallerini ve hayallerini ne ölçüde ne türlü gerçekleştireceklerine dair kişilerin diledikleri şekilde özgür biçimde karar vermeleri anlamına gelmektedir kanun koyucunun bu konuda sınırlayıcı veya kısıtlayıcı düzenleme yapması veya bu alana herhangi bir müdahalede bulunması da anayasanın maddesinin birinci fıkrasının ihlali anlamına gelir ülkemizde dershanelerin ortaya çıkması eğitim sistemimizin içinde bulunduğu koşulların zorunlu bir sonucudur orta ve yükseköğretime geçiş için ölçme değerlendirme ve merkezi sınav sistemi değiştirilmeden okullarda eğitimin kalitesi yükseltilmeden ve eşitlenmeden dershaneleri kapatma yoluna gitmek hali hazırda sınavlara hazırlanan milyonlarca öğrenciyi ve bu alanda eğitim veren kurumları mağdur edecektir ayrıca eğitim sistemindeki sorun dershanelerin varlığı olmayıp okullarda öğrencilerin kaliteli yeterli düzeyli ve etkin eğitim alamıyor olmalarıdır rekabete dayalı eğitim sisteminde öğrenciler eğitimleri ve gelişimleri için okulun dışında çözümler aramak zorunda kalmakta ve dershaneler sayesinde bu eksiklikleri kapatmaya çalışmaktadırlar pisa verileri incelendiğinde ise oecd ülkeleri genelinde öğrencilerin sadece i sosyal kültürel ve ekonomik düzey açısından düşük seviyedeyken ülkemizde bu oran lara çıkmaktadır ülkemizin sosyo ekonomik ve kültürel alandaki geriliği doğal olarak eğitim sistemimizin kalitesine ve öğrencilerimizin başarısına da yansımaktadır ülkemizin içinde bulunduğu durum göz önüne alındığında dershanelerin kapatılmasının getireceği zarar yarardan fazla olacaktır eğitim konusunda ülkenin iç dinamikleri ile zorunluluklarını göz ardı ederek yapılmış olan bu yasal düzenleme eğitim sistemimizde telafisi güç ve imkansız durumlara neden olacağı gibi bireylerin maddi ve manevi varlığını geliştirme hakkından yoksun bırakılmasına da neden olacaktır sayılı kanunun maddesi ile ile tarihli ve sayılı özel öğretim kurumları kanununun maddesinin birinci fıkrasının bendinde yer alan dershaneleri ibaresi ile bendinin yürürlükten kaldırılmasının anayasanın maddesinin birinci fıkrasını da ihlal etmektedir bu nedenle iptal edilmelidir anayasanın maddesine göre kimse eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz eğitim ve öğretim kurumlarında sadece eğitim öğretim araştırma ve inceleme ile ilgili faaliyetler yürütülür bu faaliyetler her ne suretle olursa olsun engellenemez avrupa i̇nsan hakları sözleşmesi de eğitim ve öğretim hakkını düzenleyerek güvence altına almıştır sözleşmeye ek protokolün maddesine göre hiç kimse eğitim hakkından yoksun bırakılamaz dolayısıyla dershanelerin kapatılması girişimi hem anayasada hem de avru