esas sayısı karar sayısı i̇ti̇razin gerekçesi̇ başvuru kararının gerekçe bölümü şöyledir davacı vekili av tarafından çocuk cerrahisi uzmanı olan ve devlet hizmeti yükümlülüğünü yerine getirmek üzere atandığı şırnak devlet hastanesindeki görevinden istifa ettikten sonra yeniden memuriyete dönen davacının tekrar devlet hizmeti yükümlülüğü kurasına tabi tutularak mardin devlet hastanesine atanmasının ardından mardin i̇linin devlet hizmeti yükümlülüğü süresinin gün olmasına karşın sağlık bakanlığı çkys kayıtlarında kendi devlet hizmeti süresinin gün olarak göründüğü gerekçesiyle yaptığı itirazın sayılı sağlık hizmetleri temel kanununa tarih ve sayılı kanunun maddesi ile eklenen ek maddenin fıkrası uyarınca reddine ilişkin tarih ve sayılı mardin valiliği i̇l sağlık müdürlüğü işleminin iptali istemiyle sağlık bakanlığı ve mardin valiliğine karşı açılan davada dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü uyuşmazlıkta uygulanabilecek yasa hükümleri dava konusu işleme karşı açılan davada sayılı kanun ile sayılı sağlık hizmetleri temel kanununa eklenen ek madde in fıkrasının belge ile ispatı mümkün zorunlu sebepler olmaksızın süresi içerisinde göreve başlamayanlar ile başladıktan sonra ayrılanların görev yapmadıkları gün sayısı devlet hizmeti yükümlülük süresine ilave edilir biçimindeki dördüncü tümcesi ve ancak ilave edilen süre atama yerine göre belirlenen asıl süreden fazla olamaz biçimindeki beşinci tümcesi bu davada uygulanabilecek yasa hükmü niteliğini taşımaktadır değinilen yasa hükümlerinin anayasaya aykırılığının değerlendirilmesi anayasanın temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması başlıklı maddesinde temel hak ve hürriyetler özlerine dokunulmaksızın yalnızca anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir bu sınırlamalar anayasanın sözüne ve ruhuna demokratik toplum düzeninin ve lâik cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz kuralı yer almaktadır çalışma ve sözleşme hürriyetinin düzenlendiği anayasanın maddesinde çalışma ve sözleşme hürriyeti için herhangi bir sınırlama nedeni öngörülmemiş ise de anayasanın maddesinde yer alan ve ülke ihtiyaçlarının zorunlu kıldığı alanlarda vatandaşlık ödevi niteliğindeki beden ve fikir çalışmalarının zorla çalıştırma sayılamayacağı yolundaki hükmün çalışma ve sözleşme hürriyetinin kapsamının belirlenmesinde gözetilmesi gerekmektedir dolayısıyla itiraza konu kuralların anayasanın maddesinde yer alan ölçülülük ilkesine uygunluğu yönünden ele alınması gerekmektedir temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılmasında ölçülülük ilkesi sınırlandırmanın ulaşılmak istenen amaç için elverişli olmasını sınırlandırmanın ulaşılmak istenen amaç bakımından gerekli ve zorunlu olmasını ulaşılmak istenen amaç ile sınırlandırma arasında bir orantı bulunmasını ifade etmektediresas sayısı karar sayısı ila gün arasında değişen sürelerle devlet hizmeti yükümlülüğüne tabi tutulan tabiplerin belge ile ispatı mümkün zorunlu sebepler olmaksızın süresi içerisinde göreve başlamamaları veya başladıktan sonra ayrılmaları halinde görev yapmadıkları gün sayısının devlet hizmeti yükümlülük süresine ilave edilmesi ilave edilecek sürenin üst sınırı olarak ise yalnızca atama yerine göre belirlenen asıl sürenin belirlenmesi çalışma özgürlüğünün ölçüsüz biçimde sınırlandırılmasına yol açabilecek nitelikte olup sözkonusu yükümlülük ile ulaşılmak istenen amaç arasında orantısızlık bulunmaktadır bu itibarla sayılı yasa ile sayılı sağlık hizmetleri temel kanununa eklenen ek madde in fıkrasının belge ile ispatı mümkün zorunlu sebepler olmaksızın süresi içerisinde göreve başlamayanlar ile başladıktan sonra ayrılanların görev yapmadıkları gün sayısı devlet hizmeti yükümlülük süresine ilave edilir biçimindeki dördüncü tümcesi ve ancak ilave edilen süre atama yerine göre belirlenen asıl süreden fazla olamaz biçimindeki beşinci tümcesinin anayasanın ve maddelerine aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır açıklanan nedenlerle anayasanın ve sayılı anayasa mahkemesinin kuruluşu ve yargılama usulleri hakkında kanunun maddesinin birinci fıkrası gereğince sayılı yasa ile sayılı sağlık hizmetleri temel kanununa eklenen ek madde in fıkrasının belge ile ispatı mümkün zorunlu sebepler olmaksızın süresi içerisinde göreve başlamayanlar ile başladıktan sonra ayrılanların görev yapmadıkları gün sayısı devlet hizmeti yükümlülük süresine ilave edilir biçimindeki dördüncü tümcesi ve ancak ilave edilen süre atama yerine göre belirlenen asıl süreden fazla olamaz biçimindeki beşinci tümcesinin anayasanın ve maddelerine aykırı olduğu kanısına ulaşılması nedeniyle bu tümcelerin iptali istemiyle anayasa mahkemesine başvurulmasına dosyada bulunan belgelerin onaylı birer örneğinin anayasa mahkemesi başkanlığına gönderilmesine tarihinde oybirliğiyle karar verildi