esas sayısı karar sayısı i̇ptal ve yürürlüğün durdurulmasi i̇stemi̇ni̇n gerekçesi̇ dava dilekçesinin gerekçe bölümü şöyledir gerekçeler tarihli ve sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin tümü ve ayrı ayrı tüm maddeleri ile eki sayılı cetvelin anayasaya aykırılığı esasa girmeden usulden anayasaya aykırılığı parlamenter demokrasi ve kuvvetler ayrılığı ilkesini kabul eden anayasanın nci maddesinde yasama yetkisi türk ulusu adına tbmmne verilmiş ve bu yetkinin devredilemeyeceği açıkça belirtilmiştir bunun tek istisnası anayasanın inci maddesinde bakanlar kuruluna kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi verilmesidir bu istisnai yetkinin yetki devri niteliğine bürünmemesi için anayasa mahkemesince de belirtildiği üzere khk çıkarma yetkisinin önemli ivedi ve zorunlu durumlarda verilmesi ayrıca bu koşulların birlikte gerçekleşmesi gerekmektedir her şeyden önce tek parti çoğunluğunun yasama organına egemen olduğu i̇çtüzük uyarınca muhalefetin yeterince konuşamadığı ve bu nedenlerle neredeyse günde yasa çıkarılabildiği bir ortamda bakanlar kuruluna khk çıkarma yetkisi verilmesi anayasal kuralın amacı ve özüyle bağdaşmamaktadır sayılı khk nisan günlü sayılı yetki yasasına dayanılarak bakanlar kurulunca kabul edilmiştir sayılı yetki yasası mayıs günlü resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir anamuhalefet partisi chp tbmm grubu tarafından bu yetki yasasının iptali ve yürürlüğünün durdurulması istemiyle anayasa mahkemesine dava açılmıştır anayasa mahkemesi dayandığı yetki yasası anayasaya aykırı bulunarak iptal edilen khkleri haklarında dava açılması durumunda içeriğine girmeden salt yetki yasaları iptal edildiği için aşağıdaki gerekçeyle iptal etmiştir olağanüstü hal khkleri dayanaklarını doğrudan doğruya anayasadan alırlar bu tür khklerin bir yetki yasasına dayanması gerekli değildir buna karşılık olağan dönemlerdeki khklerin bir yetki yasasına dayanması zorunludur bu nedenle khkler ile dayandıkları yetki yasası arasında çok sıkı bir bağ vardır khknin anayasaya uygun bir yetki yasasına dayanması geçerliliğinin önkoşuludur bir yetki yasasına dayanmadan çıkartılan veya dayandığı yetki yasası iptal edilen bir khknin kurallarının içerikleri yönünden anayasaya aykırılık oluşturmasalar bile anayasaya uygunluğundan söz edilemezesas sayısı karar sayısı bir yetki yasasına dayanmadan çıkartılan veya yetki yasasının kapsamı dışında kalan ya da dayandığı yetki yasası iptal edilen khklerin anayasal konumları birbirinden farksızdır böyle durumlarda khkler anayasal dayanaktan yoksun bulunduklarından içerikleri anayasaya aykırı bulunmasa bile dava açıldığında iptalleri gerekir bu nedenlerle iptaline karar verilen bir yetki yasasına dayanılarak çıkarılan khklerin anayasanın başlangıcındaki hiçbir kişi ve kuruluşun bu anayasada gösterilen hürriyetçi demokrasi ve bunun icaplarıyla belirlenmiş hukuk düzeni dışına çıkamayacağı nci maddesindeki hukuk devleti ilkeleriyle ncı maddesindeki hiç kimse veya organ kaynağını anayasadan almayan bir devlet yetkisi kullanamaz kuralı ve khk çıkarma yetkisine ilişkin inci maddesiyle bağdaştırılmaları olanaksızdır anayasa mahkemesi yukarıda yer verilen gerekçelerle dayandıkları sayılı yetki yasası günlü k sayılı kararla iptal edilen sayılı khkleri içeriklerine girmeden salt anayasal dayanaktan yoksun kaldıkları için anayasanın başlangıcı ile ncı ve inci maddelerine aykırı duruma geldiklerini belirterek iptal etmiştir sırasıyla kararlar k k k k k k k k k bu itibarla sayılı yetki yasası iptal edildiğinde sayılı kanun hükmünde kararname yasal dayanaktan yoksun kalacağından tarihli ve sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin esasa girmeden usulden tümünün ve ayrı ayrı tüm maddeleri ile eklerinin anayasanın başlangıcı ile nci ncı ve inci maddelerine göre iptali gerekir esastan anayasaya aykırılığı sayılı khknin tümünün ve ayrı ayrı tüm maddeleri ile eki cetvelin anayasaya esastan aykırılığı öncelikle yasalaşma süreciyle ilgilidir türkiye büyük millet meclisinin tarihli ncü birleşiminde genel seçim tarihinin öne alınarak genel seçimin haziran tarihinde yapılmasına karar verilmiştir bundan gün sonra ise yetki yasasına ilişkin yasa tasarısı başbakanlıkça tarihinde türkiye büyük millet meclisi başkanlığına sunulmuştur başka bir anlatımla yetki yasa tasarısı genel seçime ay kala tbmmye sevk edilmiş siyasal iktidarın tbmmdeki sayısal çoğunluğuna dayalı olarak da tarihinde kabul edilmiştir tbmmde tarihinde kabul edilen yetki yasası gün tbmmde bekletildikten sonra cumhurbaşkanlığına tarihinde sunulabilmiştir sayılı yetki yasasıyla kamu hizmetlerinin bakanlıklar arasında dağılımının yeniden belirlenmesi bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşların kapatılması birleştirilmesi ve yenilerinin kurulması kapsamdaki tüm bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilat görev ve yetkileri ile her statüdeki personeliyle ilgili her türlü düzenlemenin yapılmasına ilişkin kanun ve khklerde değişiklikler ve yeni düzenlemeler yapılmasına ilişkin olarak bakanlar kuruluna khk çıkarma yetkisi verilmiş kamu hizmetlerinin bakanlıklar arasında dağılımının yeniden belirlenmesine yönelik olarak yetki yasasının inci maddesinin numaralıesas sayısı karar sayısı fıkrasının bendinde alt bent halinde yasa ve khk sayıldıktan sonra numaralı alt bendinde diğer kanun ve kanun hükmünde kararnamelerin görev yetki merkez taşra ve yurt dışında teşkilatlanma esasları kadrolar bağlı ilgili ve ilişkili kuruluşların bağlılık ve ilgilerne ilişkin hükümlerinde denilerek adeta tüm kamu kurum ve kuruluşları kapsama alınmış ve kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam edilen personele ilişkin olarak ise bendinde alt bent halinde yasa ve khk sayıldıktan sonra numaralı alt bendinde diğer kanun ve kanun hükmünde kararnamelerin memurlar işçiler sözleşmeli personel ile diğer kamu görevlilerinin atanma nakil görevlendirme seçilme terfi yükselme görevden alınma ve emekliye sevk edilme usul ve esaslarına ilişkin hükümlerinde ifadesiyle de neredeyse tüm kamu personeli hakkında bakanlar kuruluna her türlü düzenlemede bulunma yetkisi verilmiştir tarihli ve sayılı kamu hizmetlerinin düzenli etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak üzere kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilat görev ve yetkileri ile kamu görevlilerine i̇lişkin konularda yetki kanununa dayanılarak bakanlar kurulunca hazırlanan tarihli ve sayılı çevre orman ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname ise tarihli ve mükerrer sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir genel seçime gün kala sadece sayılı khk değil bununla birlikte khk daha yürürlüğe girmiştir sayılı khk bir ay dahi yürürlükte kalmadan çevre orman ve şehircilik bakanlığı bu defa çevre ve şehircilik bakanlığı orman ve su i̇şleri bakanlığı şeklinde ikiye bölünerek yine sayılı yetki kanununa dayanılarak bakanlar kurulunca tarihli ve sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname ile tarihli ve sayılı orman ve su i̇şleri bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname çıkarılmış ve söz konusu khkler tarihli ve mükerrer sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir anayasanın nci maddesinde cumhuriyetin nitelikleri arasında hukuk devleti ilkesine yer verilmiş ncı maddesinde hiç kimse ve hiçbir organın kaynağını anayasadan almayan bir devlet yetkisi kullanamayacağı nci maddesinde yasama yetkisinin türk milleti adına türkiye büyük millet meclisine ait olduğu ve bu yetkinin devredilemeyeceği inci maddesinde yürütme yetkisi ve görevinin cumhurbaşkanı ve bakanlar kurulu tarafından anayasa ve yasalara uygun olarak yerine getirileceği kuralları getirilmiş nci maddesinde bakanlar kuruluna belli konularda khk çıkarma yetkisi verilmesi tbmmnin görevleri arasında sayılmış inci maddesinin ikinci fıkrasında ise yetki kanununun çıkarılacak kanun hükmünde kararnamenin amacını kapsamını ilkelerini kullanma süresini ve süresi içinde birden fazla kararname çıkarılıp çıkarılmayacağını göstereceği hükme bağlanmıştır anayasanın nci nci ve inci maddelerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda yasama yetkisinin genel ve asli bir yetki olması tbmmye ait bulunması ve devredilememesi karşısında khk çıkarma yetkisinin kendisine özgü ve ayrık bir yetki olduğu anlaşılabilmektedir dolayısıyla yetki yasalarının yasama yetkisinin devri anlamına gelecek ya da bu izlenimi doğuracak biçimde yaygınlaştırılıp genelleştirilmemesi gerekir khkler ancak ivedilik gerektiren belli konularda kısa süreli yetki yasaları temel alınarak etkin önlemler ve zorunlu düzenlemeler için yürürlüğe konulmak durumundadır maddenin danışma meclisinde görüşülmesi sırasında khk çıkarabilmesi için hükümete yetki verilmesinin nedeni çok acele hallerde hükümetin elinde uygulanacak bir seri kural olmadığı için acele olarak çıkarılıp ve hemen olayın üstüne gidilmesi gerekenesas sayısı karar sayısı hallerde çıkarılması için bu düzenleme getirilmiştir biçiminde açıklanırken anayasa komisyonu başkanınca da kanun hükmünde kararname yasama meclisinin acil bir durumda kanun yapmak için geçecek sürede çıkaracağı kanun ihtiyacı halledilmesi gereken meseleyi çözemeyeceğine zaman çok geç kalınacağı endişesinden kaynaklanan bir müessesedir ve bu müessese bunun için kurulmuştur denilerek aynı doğrultuda görüş bildirilmiştir yetki yasasında bakanlar kuruluna verilen yetkinin amaç kapsam ve ilkelerinin belirlenmesinden amaç bu yetki ile bakanlar kurulunun neleri gerçekleştirebileceğinin açıklığa kavuşturulmasıdır khknin amacı kapsamı ve ilkeleri de konusu gibi geniş içerikli her yöne çekilebilecek yuvarlak ve genel anlatımlarla gösterilmemeli değişik biçimlerde yorumlamaya elverişli olmamalıdır verilen yetkinin konu amaç kapsam ve ilkeler yönünden belirgin duruma getirilmesi başka bir anlatımla somutlaştırılması yürürlüğe konulacak khklerin yetki yasası kapsamı içinde kalıp kalmadıklarının inci maddede belirlenen yasak alana girip girmediklerinin önemli ivedi ve zorunlu bir durum için düzenlenip düzenlenmediklerinin saptanabilmesi yönünden gereklidir anayasa mahkemesinin lardan bu yana verdiği kararlarda tbmmnin bakanlar kuruluna khk çıkarma yetkisi vermesi için ivedilik zorunluluk ve önemlilik gibi üç koşulun bulunması gerekeceğine yönelik içtihat oluşturduğu gözlenmektedir günlü ve yüksek mahkeme günlü ve sayılı kararında ise khklar ancak ivedilik isteyen belli konularda kısa süreli yetki yasaları temel alınarak etkin önlemler ve zorunlu düzenlemeler için yürürlüğe konur demiştir i̇vedilik koşulu ile etkin önlemler ve zorunlu düzenlemeleri taşımayan hususlarda khk çıkarma yetkisi verilmesinin yasama yetkisinin devri anlamına geleceği açıktır genel seçim şekli bakımından anayasal iki yetkili organın yasama ve yürütme organlarının birbirlerine bağlı olarak yenilenmesi özü bakımından da anayasa değiştirme yetkisi de bulunan kural koyucu organın ve buna bağlı olarak ülkenin hukuksal yapısının ve yönetim programının belirlendiği en önemli ve etkin demokratik müessesedir seçim kararı almak demokratik toplum düzeninin gereklerini yerine getirme yönünden egemenliğin sahibi iradeye başvurmaktır anayasanın nci maddesinde yer alan demokratik hukuk devleti ilkesi demokratik toplum düzeninin ve bir yaşam biçimi olan demokrasinin tüm kurum ve kurallarıyla işletilmesinin adaletli bir hukuk düzeni ve hukuk güvenliği içinde gerçekleşmesini aynı zamanda da devlete duyulan güveni içerir ortada khklerle düzenlemelere gidilmesi yönünde önemli zorunlu ve ivedi durum yok ve yasama organının ve dolayısıyla yürütme organının yenilenmesine karar verilmiş iken hem mevcut bakanlar kurulunu hem de seçimden sonra kurulacak bakanlar kurulunu kapsayacak aynı zamanda da gelecek yasama ve yürütme organlarını ipotek altına alacak şekilde ay süreyle khk çıkarma yetkisinin verilmesi anayasanın demokratik hukuk devleti ilkesiyle bağdaşmayacağı gibi yasama yetkisinin devri anlamına da gelmektedir aylık sürenin uzunca bir bölümü henüz kurulu olmayan ne zaman kurularak göreve başlayacağı belli olmayan bir bakanlar kurulunu kapsamaktadır ki burada da hukuk devletinin belirlilik ve öngörülebilirlik ilkeleriyle birlikte önemli zorunlu ve ivedi durum ilkesinin ihlali söz konusudur yetki kanununa dayanılarak çıkarılan sayılı khk ile imar çevre ve yapım mevzuatında yasal değişiklikler öngörülmüş daha önce yasalarda yer almayan yeni kurallar getirilmiş ve mevcut yasalardaki kurallar zımnen ilga edilmiştir bu değişiklik ve yeni kurallar yerel yönetimler ile devlet planlama teşkilatı müsteşarlığı ve milli savunma bakanlığı gibiesas sayısı karar sayısı kamu kurum ve kuruluşlarını kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarını sektörü temsil eden sivil toplum kuruluşları ile demokratik kitle örgütlerini doğrudan ilgilendirmektedir söz konusu değişiklikler yapılmadan ve yeni kurallar getirilmeden önce ilgili kurum ve kuruluşlardan görüş alınması ve düzenlemelerin bütün ayrıntıları ile tartışılması yasal kural koymanın asgari gereğidir i̇vedilik koşulunu taşımayan ve etkin önlemler ve zorunlu düzenlemeleri kapsamayan bununla birlikte toplumun tüm kesimlerini ilgilendiren bu derece önemli konuların hiçbir görüş alınmadan ve hiçbir şekilde tartışılmadan khk ile yasalaştırılması hukuk devletinin belirlilik öngörülebilirlik ve kamu yararı ilkeleriyle bağdaşmamaktadır sayılı yetki yasasının çıkarılmasında bir başka öncelikli anayasal sorun ivediliktir i̇vedilik önemli ve zorunlu konunun khk yoluyla düzenlenmesinin olmazsa olmaz koşuludur ve yasama dahil bütün süreçleri kapsar yasama organı çıkardığı yasanın ivediliğine inanıyorsa bu yasanın ivedi olarak yürürlüğe girmesi için gereğini de yerine getirmek durumundadır sayılı yasa ivedilik bir yana yasama sürecindeki olağan zaman akışını bile bozmuştur tbmm genel kurulunda tarihinde kabul edilen yasa gün tbmmde bekletilmiş ya da unutulmuş tarihinde cumhurbaşkanlığına gönderilebilmiştir bu nasıl ivediliktir ki hiçbir yasanın başına gelmeyen ivediliği anayasal ilke olan yetki yasasının başına gelmiştir burada yetki yasasının çıkarılmasındaki ilkelerle birlikte kamu yararı ilkesi de ihlal edilmiştir kaldı ki yetki yasasına dayanılarak çıkarılan tarihli ve sayılı çevre orman ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname bir ay dahi yürürlükte kalmadan çevre orman ve şehircilik bakanlığı bu defa çevre ve şehircilik bakanlığı orman ve su i̇şleri bakanlığı şeklinde ikiye bölünerek yine sayılı yetki kanununa dayanılarak bakanlar kurulunca tarihli ve sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname ile tarihli ve sayılı orman ve su i̇şleri bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname çıkarılmış ve söz konusu khkler tarihli ve mükerrer sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir bu durum bakanlar kurulunun hiçbir hazırlık yapmadan ve hiçbir ölçüye dayanmadan bakanlıkları aklına estiği gibi kurup istediği şekilde değiştirdiğini dolayısıyla kurulan bakanlığın bakanı dahi atanmadan teşkilat ve görev kanunu değiştirilebilen bakanlıklara ilişkin düzenlemelerin önemlilik ve zorunluluk ölçütlerine sığmadığını göstermektedir yetki yasaları önemli zorunlu ve ivedi durumlara bağlılıkla birlikte yasallık ilke ve amacına da uygun olmak zorundadır bakanlar kuruluna verilen khk çıkarma yetkisi ilkesiz ve amaç dışı kullanılarak toplum yönünden güvensiz bir sisteme dönüştürülmüştür açıklanan nedenlerle sayılı khk anayasanın nci nci nci ve inci maddelerine aykırı olup iptali gerekmektedir öte yandan anayasanın inci maddesinin birinci fıkrasında sıkıyönetim ve olağanüstü haller saklı kalmak üzere anayasanın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan temel haklar kişi hakları ve ödevleri ile dördüncü bölümünde yer alan siyasi haklar ve ödevlerin kanun hükmünde kararname ile düzenlenemeyeceği kuralı getirilmiş anayasanın i̇kinci kısmının kişinin hakları ve ödevleri başlıklı i̇kinci bölümünün yerleşme ve seyahat hürriyeti başlıklı üncü maddesinin ikinci fıkrasında yerleşme hürriyetinin sağlıklı ve düzenli kentleşmeyi gerçekleştirmek amacıyla kanunla sınırlanabileceğinden söz edilmiş ikinci kısmının üçüncü bölümünün ncı maddesinde ise herkesin sağlıklı ve dengeli biresas sayısı karar sayısı çevrede yaşama hakkına sahip olduğu ve çevreyi geliştirmek çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemenin devletin ve vatandaşların ödevi olduğu belirtilmiştir anayasanın ncı maddesinde herkesin sağlıklı ve düzenli bir çevrede yaşama hakkı olduğu ve çevreyi geliştirme çevre sağlığını koruma ve çevre kirlenmesini önlemenin devletin ve vatandaşların ödevi olduğu belirtildiğine üncü maddesinde anayasal koruma altında olan sağlıklı ve düzenli çevrede yaşama hakkının somutta görünen yüzü olan yerleşme hürriyetinin ancak kanunla sağlıklı ve düzenli kentleşmeyi gerçekleştirmek amacıyla sınırlanabileceği hüküm altına alındığına inci maddesinde ise sağlıklı ve düzenli kentleşmeyi gerçekleştirmek amacıyla sınırlanabilecek yerleşme hürriyetinin kanun hükmünde kararname ile düzenlenemeyeceği kuralı getirildiğine göre sağlıklı ve düzenli kentleşmeyi konu alan imar ve çevre düzenlemelerinin kanunla düzenlenmesi gerekmekte olup kanun hükmünde kararname ile düzenlenmesi anayasanın inci maddesindeki kuralla bağdaşmamaktadır bu bağlamda imar ve çevre hukukunda yeni kural ve düzenlemeler getiren sayılı khk anayasanın inci maddesine bu açıdan da aykırıdır ayrıca tarihli ve sayılı yetki kanununun amaç ve kapsam başlıklı inci maddesinin numaralı fıkrasında bu kanuna göre çıkarılacak kanun hükmünde kararnameler kamu hizmetlerinin bakanlıklar arasında dağılımının yeniden belirlenmesine ilişkin olarak ifadesinden sonra alt bentte tarihi sayısı ve adı belirtilerek adet kanun ile khk sayılmış ve numaralı alt bentte ise diğer kanun ve kanun hükmünde kararnamelerin görev yetki merkez taşra ve yurt dışında teşkilatlanma esasları kadrolar bağlı ilgili ve ilişkili kuruluşların bağlılık ve ilgilerine ilişkin hükümlerinde yapılacak değişiklik ve yeni düzenlemeleri kapsar denilmiştir bununla birlikte sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnameyle ise tarihli ve sayılı i̇mar kanunu tarihli ve sayılı kıyı kanunu tarihli ve sayılı büyükşehir belediyesi kanunu tarihli ve sayılı i̇l özel i̇daresi kanunu tarihli ve sayılı belediye kanunu başta olmak üzere daha birçok kanun ve khklerde imar ve çevre konusunda yer alan kurallar yerine yeni kurallar getirilmiş var olan kurallar zımnen ilga edilmiştir söz konusu kanunlar sayılı yetki kanununun amaç ve kapsam başlıklı inci maddesinin numaralı fıkrasında alt bent halinde sayılan kanun ve khkler arasında yer almadığı gibi özellikle sayılı i̇mar kanunu ile sayılı kıyı kanunu bir teşkilat kanunu olmadığından numaralı alt bendin kapsamına da girmemektedir nitekim bakanlar kurulu söz konusu kanun ve khklerin sayılı yetki kanununun kapsamında olmadığının ayrımında olduğundan imar ve çevre konularında getirdiği yeni kuralları söz konusu kanun ve khklerde değişiklik yaparak kurallaştırmak yerine söz konusu kanun ve khklerde yer alan mevcut kuralları değiştirmeyip yürürlükten kaldırmayıp fiilen ilga etmek suretiyle yaparak hukuki bir kaosa da yol açmıştır ancak getirilen yeni kurallar tarihli ve sayılı i̇mar kanununun örneğin inci maddesi şu şekilde değiştirilmiştir biçiminde yapılmamış olsa da getirilen yeni kuralla i̇mar kanununun inci maddesi fiilen ilga edildiğinden kurallaştırmanın hukuki anlamı i̇mar kanununda değişiklik yapılmasıdır bu bağlamda sayılı khk ile yapılan düzenlemelerin sayılı yetki kanununun kapsamı içinde bulunmadığı tartışma götürmez bir gerçektiresas sayısı karar sayısı bakanlar kurulunun sayılı yetki kanununun kapsamında olmadığının bilincinde olduğu konuları ilgili kanunlarda değişiklik yapmak veya yürürlükten kaldırmak suretiyle değil de söz konusu kuralları hukuki kaosa yol açacak şekilde yürürlükte tutarak yapması ve böylece yetki kanununun içinde kalındı izlenimi yaratması anayasanın inci maddesi yanında nci maddesindeki hukuk devleti ilkesine de aykırılık oluşturmaktadır çünkü hukuk devletinin en önemli unsurlarından biri kurallarda belirlilik ilkesidir aynı konuyu düzenleyen birden çok kuralın aynı anda yürürlükte bulunması hukuki kaosa yol açacağından belirlilik ilkesiyle bağdaşmamaktadır anayasa mahkemesi tarafından yapılan yargısal denetimde khknin öncelikle yetki yasasına sonra da anayasaya uygunluğu sorunlarının çözümlendiği bilinmektedir her ne kadar anayasanın inci maddesinde khklerin yetki yasalarına uygunluğunun denetlenmesinden değil yalnızca anayasaya biçim ve esas bakımlarının uygunluğunun denetlenmesinden söz edilmekte ise de anayasaya uygunluk denetiminin içerisine öncelikle khknin yetki yasasına uygunluğunun denetimi girer çünkü anayasanın inci maddesinde bakanlar kuruluna ancak yetki yasasında belirtilen sınırlar içerisinde khk çıkarma yetkisi verilmesi öngörülmüştür yetkinin dışına çıkılması khkyi anayasaya aykırı duruma getirir böylece khknin yetki yasasına aykırı olması anayasaya aykırı olmasıyla özdeşleşir khklerin anayasaya uygunluk denetimleri yasaların denetimlerinden farklıdır anayasanın inci maddesindeki kanunlar anayasaya aykırı olamaz hükmü nedeniyle yasaların denetiminde yalnızca anayasa kurallarına uygun olup olmadıkları saptanırken khkler ise konu amaç kapsam ve ilkeleri yönünden hem dayandıkları yetki yasasına hem de anayasaya uygun olmak durumundadır bir yetki yasasına dayanmadan çıkartılan veya yetki yasasının kapsamı dışında kalan ya da dayandığı yetki yasası iptal edilen khklerin anayasal konumları birbirinden farksızdır böyle durumlarda khkler anayasal dayanaktan yoksun bulunduklarından içerikleri anayasaya aykırı bulunmasa bile dava açıldığında iptalleri gerekir sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararname tarihli ve sayılı yetki kanununun kapsamı içinde olmadığından anayasanın nci ncı ve inci maddelerine aykırıdır yukarıda açıklanan gerekçelerle tarihli ve sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin tümü ve ayrı ayrı tüm maddeleri ile eki sayılı cetvel anayasanın nci ncı nci nci ve inci maddelerine aykırı olduğundan iptali gerekir tarihli ve sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin nci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki imar çevre yapı ve yapım mevzuatını hazırlamak i̇baresi ile nci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek i̇baresinin inci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki mevzuatı hazırlamak bendindeki ve ilgili mevzuatı hazırlamak bendindeki usul ve esasları tespit etmek bendindeki ve mevzuat oluşturmak i̇barelerinin anayasaya aykırılığıesas sayısı karar sayısı sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin nci maddesinin numaralı fıkrasının bendinde yerleşmeye çevreye ve yapılaşmaya dair imar çevre yapı ve yapım mevzuatını hazırlamak görevleri çevre ve şehircilik bakanlığına nci maddesinin numaralı fıkrasının bendinde havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek görevleri mekansal planlama genel müdürlüğüne inci maddesinin numaralı fıkrasının c ve bentlerinde ise çevre kirliliğinin önlenmesi ve kontrolü ile ilgili mevzuatı hazırlamak temiz üretim ve entegre kirlilik önleme çalışmalarına yönelik politika ve stratejileri belirlemek ve ilgili mevzuatı hazırlamak kirliliğin giderilmesi ve kontrolüne ilişkin usul ve esasları tespit etmek atıkların kaynağında en aza indirilmesi sınıflara ayrılması toplanması taşınması geçici depolanması geri kazanılması bertaraf edilmesi yeniden kullanılması arıtılması enerjiye dönüştürülmesi ve nihai depolanması konularında politika ve strateji belirlemek ve mevzuat oluşturmak görevleri ise çevre yönetimi genel müdürlüğüne verilmektedir hukukta mevzuat kavramının içine yasa tüzük yönetmelik ve idarenin diğer düzenleyici işlemleri girmekte usul ve esasların belirlenmesi ise yasal kural koymaya konu oluşturmakta ve yasal kural koymayı gerektirmekte yada yasal kural koyma yoluyla gerçekleşmektedir anayasanın ncı maddesinde hiçbir kimse veya organın kaynağını anayasadan almayan bir yetki kullanamayacağı nci maddesinde yasama yetkisinin türk milleti adına türkiye büyük millet meclisine ait olduğu ve bu yetkinin devredilemeyeceği inci maddesinde bakanlar kurulunun kanunun uygulanmasını göstermek veya emrettiği işleri belirtmek üzere kanunlara aykırı olmamak ve danıştayın incelemesinden geçirilmek şartıyla tüzükler çıkarabileceği üncü maddesinde ise başbakanlık bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerinin kendi görev alanını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelikler çıkarabileceği kurallara bağlanmıştır öte yandan sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin düzenleme yetkisi başlıklı üncü maddesinde ise bakanlığın görev yetki ve sorumluluk alanına giren ve önceden kanunla düzenlenmiş konularda idarî düzenleme yapabileceği hüküm altına alınmıştır burada sözü edilen idari düzenlemenin anayasanın üncü maddesine göre bakanlığın yetki alanı içimde olan yönetmelikler ile genelge vb diğer idari düzenlemeler olduğu açıktır sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin nci maddesinin numaralı fıkrasının bendiyle çevre ve şehircilik bakanlığına verilen yerleşmeye çevreye ve yapılaşmaya dair imar çevre yapı ve yapım mevzuatını hazırlamak nci maddesinin numaralı fıkrasının bendiyle mekansal planlama genel müdürlüğüne verilen havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek inci maddesinin numaralı fıkrasının c ve bentleriyle ise çevre yönetimi genel müdürlüğüne verilen çevre kirliliğinin önlenmesi ve kontrolü ile ilgili mevzuatı hazırlamak temiz üretim ve entegre kirlilik önleme çalışmalarına yönelik politika ve stratejileri belirlemek ve ilgili mevzuatı hazırlamak kirliliğin giderilmesi ve kontrolüne ilişkin usul ve esasları tespit etmek atıkların kaynağında en aza indirilmesi sınıflara ayrılması toplanması taşınması geçici depolanması geri kazanılması bertaraf edilmesi yeniden kullanılması arıtılması enerjiye dönüştürülmesi ve nihai depolanması konularında politika veesas sayısı karar sayısı strateji belirlemek ve mevzuat oluşturmak görevlerinin yasal kural koymaya konu oluşturduğu ve yasal kural koymayı içerdiği de açık bir husustur söz konusu mevzuat hazırlamak mevzuat oluşturmak usul ve esasları belirlemek usul ve esasları tespit etmek ibarelerinin yasal kural koymayı içermediği bunun yerine yasal kural koymaya kaynak oluşturma ile bakanlık içindeki görev dağılımını gösterdiği ileri sürülebilirse de anayasada bakanlıklara yasal kuralları hazırlama gibi bir görev verilmemenin yanında kanun teklif ve tasarılarının kimler tarafından nasıl verileceği anayasanın inci maddesinde belirtildiği gibi yönetmelik çıkarma yetkisi anayasanın üncü maddesinde başbakanlık bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerine verilmiş bakanlıkların genel müdürlüklerine ise yönetmelik çıkarma görevi verilmemiştir kaldı ki sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin üncü maddesinde bakanlığın görev yetki ve sorumluluk alanına giren ve önceden kanunla düzenlenmiş bulunan konularda idari düzenleme yapabileceği hüküm altına alınmış iken bakanlığa ve genel müdürlüklerine mevzuat hazırlamak mevzuat oluşturmak usul ve esasları belirlemek usul ve esasları tespit etmek gibi içeriği ve kapsamı belirsiz kural koyma yetkileri verilmesinin yasa ve tüzük konusu hususları da kapsamak dışında bir anlamı bulunmamaktadır çünkü sözü edilen mevzuat sayılı i̇mar kanunu sayılı kıyı kanunu sayılı büyükşehir belediyesi kanunu sayılı i̇l özel i̇daresi kanunu sayılı belediye kanunu ve sayılı çevre kanununda düzenlenmiş sayılı khknin üncü maddesinde bakanlığın görev alanına giren yasaların uygulamasını göstermek üzere bakanlığa yönetmelik ve diğer idari düzenlemelerde bulunma yetkisi verilmişken ayrıca yasal düzenlemeleri de içeren mevzuat oluşturma usul ve esas belirleme gibi yetkilerin verilmesi sözü edilen yasalarda düzenlenmemiş alanlarda yasa konusu yeni kurallar koymayı da kapsadığı açıktır bu bağlamda imar çevre yapı ve yapım mevzuatını hazırlamak havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek çevre kirliliğinin önlenmesi ve kontrolü ile ilgili mevzuatı hazırlamak temiz üretim ve entegre kirlilik önleme çalışmalarına yönelik ilgili mevzuatı hazırlamak kirliliğin giderilmesi ve kontrolüne ilişkin usul ve esasları tespit etmek atıkların kaynağında en aza indirilmesi sınıflara ayrılması toplanması taşınması geçici depolanması geri kazanılması bertaraf edilmesi yeniden kullanılması arıtılması enerjiye dönüştürülmesi ve nihai depolanması konularında mevzuat oluşturmak gibi yasama faaliyeti alanına giren ve yasal düzenlemeye konu oluşturan görevlerin çevre ve şehircilik bakanlığı ile genel müdürlüklerine verilmesi yasama yetkisinin devri ve kaynağını anayasadan almayan bir yetkinin kullanılması anlamına geldiğinden anayasanın ncı ve nci maddesindeki kurallarla bağdaşmamaktadır öte yandan bakanlığa ve genel müdürlüklerine verilen içeriği belirsiz söz konusu düzenleme yetkisi hukuk devletinin göstergelerinden olan kuralların belirliliği ilkesi ile inci maddesindeki tüzüklerin bakanlar kurulunca çıkarılacağı kuralıyla da uyuşmamaktadır yukarıda açıklandığı üzere sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin nci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki imar çevre yapı ve yapım mevzuatını hazırlamak ibaresi ile nci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek ibaresi inci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki mevzuatı hazırlamak bendindeki ve ilgili mevzuatı hazırlamak ğesas sayısı karar sayısı bendindeki usul ve esasları tespit etmek bendindeki ve mevzuat oluşturmak ibareleri anayasanın nci ncı nci inci ve inci maddelerine aykırı olduğundan iptali gerekir tarihli ve sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin nci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki bakanlığın görev alanı ile ilgili mesleki hizmetlerin norm ve standartlarını hazırlamak geliştirmek uygulanmasını sağlamak ve ilgililerin kayıtlarını tutmak ile nci maddesinin numaralı fıkrasının bendindeki mimarlık mühendislik i̇baresi ile bendinin ve bendindeki bakanlığın görev alanına giren konularla ilgili olarak mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları denetlemek i̇fadelerinin anayasaya aykırılığı sayılı çevre ve şehircilik bakanlığının teşkilat ve görevleri hakkında kanun hükmünde kararnamenin nci maddesinin numaralı fıkrasının bendiyle bakanlığın görev alanı ile ilgili mesleki hizmetlerin norm ve standartlarını hazırlamak geliştirmek uygulanmasını sağlamak ve ilgililerin kayıtlarını tutmak görevi çevre ve şehircilik bakanlığına nci maddesinin numaralı fıkrasının bendiyle yerleşme ve yapılaşmaya yönelik mimarlık mühendislik müteahhitlik ve müşavirlik hizmetlerine ilişkin düzenlemeleri yapmak uygulamaları denetlemek ve izlemek ve bendiyle ise bakanlığın görev alanına giren konularla ilgili olarak mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları denetlemek görevleri ise bakanlığın mesleki hizmetler genel müdürlüğüne verilmektedir bakanlığın görev alanı ile ilgili mesleki hizmetlerden kasıt mimarlık ve mühendislik hizmetleri bakanlığın görev alanına giren konularla ilgili olarak mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarından kasıt ise türk mühendis ve mimar odaları birliğidir çevre ve şehircilik bakanlığının görev alanı ile ilgili mesleki hizmetlere ilişkin olarak türkiyede tarihli ve sayılı mühendislik ve mimarlık hakkında kanun çıkarılmıştır ve anılan kanun yürürlüktedir sayılı kanunda türkiye sınırları içinde mühendis ve mimar unvan ve yetkisi ile çalışacaklarda aranan şartlar düzenlenmiştir mühendis ve mimarlık hizmetlerinin norm ve standartları hazırlanacak geliştirilecek ve uygulaması sağlanacak ise bunların da yasal düzenlemelere konu oluşturması gerek