esas sayısı karar sayısı davada tarihli sözleşmenin muvazalı olduğu iddiasıyla i̇ş bankası nezdinde tutulan usdnin tahsili istenmektedir tyt bank aşnin bankacılık yapma ve mevduat kabul etme izni tarihli bankalar kurulu kararıyla kaldırılmış ve yönetim ve denetimi geçici olarak aynı tarihte i̇ş bankası aşye verilmiştir davaya konu edilen sözleşme tarihlidir bu durumda tyt bank aşnin faaliyet izninin kaldırılmasından sonraki bir dönemde tarihinde yapılan bu sözleşmenin muvazalı olup olmadığı veya sözleşmede taraf olan i̇ş bankası aşnin iyi niyetli olup olmadığının tespiti bakımından tarihli resmi gazetede yayımlanan sayılı yasanın maddesinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır sayılı yasanın maddesinin bendinde bu kanunun inci maddesinin birinci fıkrasının bendi hükmü uyarınca faaliyet izni kaldırılan veya fona devredilen bankalar ile tasfiyeye tabi tutulan veya tasfiye işlemi başlatılan bankaların bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen gerçek ve tüzel kişiler ile gerçek kişilerin kan ve kayın hısımlarının edindikleri veveya bu suretle üçüncü kişilere edindirdikleri para her türlü mal hak ve alacakların banka kaynağı kullanılmak suretiyle edinildiği veveya edindirildiği kabul edilir bu gerçek kişiler ile tüzel kişiler tarafından edinilen para her türlü mal hak ve alacaklar hakkında bu madde hükümlerini uygulamaya fon yetkilidir bu suretle edinildiği veveya edindirildiği kabul edilen para her türlü mal hak ve alacaklar üzerinde ilk kredinin veveya sınırlı aynı hak tesisi gibi işlemler ile üçüncü kişiler lehine tesis edilen ayni ve şahsi her türlü hak fona karşı hüküm ifade etmez bu hukuki işlemlere taraf olan külli ve cüzi halefleri dahil tüm şahısların yukarıda belirtilen işlemlerin gerçekleşmesinden sonra edindikleri veveya edindirdikleri para her türlü mal hak ve alacaklar hakkında da bu madde hükümleri uygulanır denilmiştir maddesinde de yukarıda belirtilen işlemlere taraf olan üçüncü kişiler bankanın faaliyet izninin kaldırılması veya yönetim ve denetiminin fona devrinden sonraki işlemler nedeniyle bu maddenin birinci fıkrasında sayılan kişiler ise bankanın faaliyet izninin kaldırılması veya yönetim ve denetiminin fona devrinden önceki veveya sonraki işlemler nedeniyle iyi niyet iddiasında bulunamazlar bankanın faaliyet izninin kaldırılması veya yönetim ve denetiminin fona devrinden önce satış kira devir ve temlik gibi işlemler ile aynî ve şahsi hak tesisine ilişkin işlemlere taraf olan üçüncü kişiler iyi niyetli olduklarını kanıtlamak zorundadırlar şeklinde düzenleme bulunmaktadır sayılı yasanın maddesinin bendinde bankanın faaliyet izninin kaldırılarak yönetim ve denetiminin fona devrinden sonraki işlemlerde kişilerin iyi niyet iddiasında bulunamayacakları belirtilmiştir tarihli sözleşmenin tarafı olan türkiye i̇ş bankası aşnin sayılı yasanın maddesinin bendinde sayılan kişilerden olmayıp faaliyet izni kaldırılan tyt bank aşnin hakim hissedarı sayılı yasanın maddesinin bendinde belirtilenesas sayısı karar sayısı kişiler arasında hakim ortak tüzel kişilerde bulunmaktadır lapis holding aş ile tarihli sözleşmeyi akdeden kimse konumundadır hukukumuzda kabul edilmiş olan iyi niyet kavramı esasında hukuki ilişkilerde güvenin sağlanması ve korunması amacını taşımaktadır türk medeni kanunun maddesinde kanunun iyi niyete hukuki bir sonuç bağladığı durumlarla asıl olan iyi niyetin varlığıdır ancak durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyi niyet iddiasında bulunamaz şeklinde düzenleme bulunmaktadır i̇yi niyet bir hakkın kazanılmasında veya hukuki sonucun doğmasına engel olan durumların öngörülememesi olarak tanımlanabilir başka bir deyişle gerçek durumun bilinememesi halidir türk hukukunda iyi niyet karinesi bulunmaktadır buna göre kanunun iyi niyet aradığı durumlarda kişinin iyi niyetli olduğunu ispat etmesi gerekmeyip aksine karşı tarafça onun kötü niyetli olduğu kanıtlanmalıdır ancak iyi niyet iddiasında bulunan kimsenin somut olayın özelliklerine göre kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermiş olması gerekir durumun özelliklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyi niyet iddiasında bulunamayacaktır buradaki özenin tespitinde objektif ölçü esas alınmalıdır objektif ölçüden kastedilen ise ortalama bir insanın aynı durum ve koşullarda gerçekleştireceği davranışlar olarak karşımıza çıkmaktadır sayılı yasanın maddesinin bendinde iyi niyet karinesine yer verilmediği gibi üçüncü kişinin iyi niyet iddiasında bulunamayacağı ifade edilmiş ve iyi niyete ilişkin ispat kuralının yer değiştirdiği görülmüştür sayılı bankacılık kanununun genel gerekçesinde de ifade edildiği üzere alacağın fon alacağı başka bir deyişle kamu alacağı olması nedeniyle kamu yararı gözetilerek mevcut düzenlemelerden farklı yol izlenmesi ve bu bağlamda farklılığa yer verilmesinin haklı olduğu kabul edilebilirse de anayasanın maddesindeki sosyal hukuk devleti ve anayasanın maddesinde dayanağını bulan savunma ve adil yargılanma hakkına aykırı olmaması gerektiği kabul edilmelidir nitekim türkiye cumhuriyeti anayasasının maddesinde türkiye cumhuriyeti toplumun huzuru milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde insan haklarına saygılı atatürk milliyetçiliğine bağlı başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan demokratik laik ve sosyal bir hukuk devletidir denilmiştir anayasanın maddesinde de herkes meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkında sahiptir hiçbir mahkeme görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz şeklinde düzenleme yapılmıştır sayılı bankacılık kanununun bendinde bankanın fona devrinden sonra yapılan işlemler nedeniyle üçüncü kişilerin iyi niyet iddiasında bulunamayacağı ifadesinin anayasanın ve maddesine aykırı olduğu sonucuna varılmıştıresas sayısı karar sayısı sayılı yasaya sayılı yasayla eklenen bendi sayılı yasanın bendiyle aynı içerikte bulunmaktayken anayasa mahkemesinin sayılı tarihli kararıyla sayılı yasanın bendinin paragrafında yer alan sonra bir önceki cümledeki iyi niyet iddiasında bulunmazlar ibaresinin üçüncü kişiler yönünden anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline oybirliği ile karar verildiği anlaşılmıştır anayasa mahkemesinin anılan kararında iptal edilen düzenlemenin anayasanın ve maddesine aykırı olduğuna işaret edilmiştir anayasa mahkemesinin sayılı tarihli kararıyla iptal edilen bu düzenlemenin aynısı dava konusu ihtilafa uygulanacak olan sayılı yasanın bendinde aynen mevcut bulunduğundan sayılı yasanın maddesindeki üçüncü kişiler yönünden iyi niyet iddiasında bulunamazlar ibaresinin de anayasaya aykırı olduğu yönündeki itirazın ciddi ve yerinde olduğu sonucuna varılmış ve anayasa mahkemesine başvurulması gerektiği kabul edilmiştir karar sayılı yasanın maddesinin bendinde yer alan yukarıda belirtilen işlemlere taraf olan üçüncü kişiler bankanın faaliyet izninin kaldırılması veya yönetim ve denetim fona devrinden sonraki işlemler nedeniyle iyi niyet iddiasında bulunamazlar ibaresinin üçüncü kişiler yönünden anayasanın ve maddesine aykırı bulunması nedeniyle anayasa mahkemesine başvurulmasına dosyanın onaylı bir örneğinin anayasa mahkemesine gönderilmesine dair dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile karar verildi