esas sayısı karar sayısı i̇ti̇razin gerekçesi̇ başvuru kararının gerekçe bölümü şöyledir otel işletmeciliği yapan davacı şirket adına tarih ve sayılı ihbarname ile yılı için sayılı jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular kanununun maddesinin bendi uyarınca idare payı tarh edilmiştir tarih ve sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren sayılı jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular kanununun devir sicil ihale harç teminat ve idare payı başlıklı maddesinin bendinde i̇dare payı akışkanın doğrudan veveya dolaylı kullanıldığı tesislerin gayrisafi hasılatının tutarında idare payı her yıl haziran ayı sonuna kadar idareye ödenir tahsil edilen tutarın beşte biri idare tarafından kaynağın bulunduğu belediye veya köy tüzel kişiliğine bir ay içerisinde ödenir kuralına yer verilmiştir davacı tarafından sayılı yasanın tarih ve sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiği dönemi için tarhedilen idare payının kanunların geriye yürümeyeceği yolundaki ilkeye aykırı olduğu sayılı yasanın maddesi uyarınca kendisine iki aylık süre verilmeden ihbarname düzenlendiği iddialarıyla adına tarhedilen idare payının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır yasa kuralları tarih ve sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren sayılı jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular kanununun tanımlar başlıklı maddesinin fıkrasında bu kanunda geçen gayrisafi hasılat i̇şletmenin toplam yıllık cirosu olup işletmelere ait tahakkuk eden her türlü mal ve hizmet satış bedelleri faizler ile yapılan kiralamaların dâhil olduğu miktarı ifade eder hükmüne yer verilmiştir sayılı jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular kanununun devir sicil ihale harç teminat ve idare payı başlıklı maddesinin bendinde i̇dare payı akışkanın doğrudan veveya dolaylı kullanıldığı tesislerin gayrisafi hâsılatının tutarında idare payı her yıl haziran ayı sonuna kadar idareye ödenir tahsil edilen tutarın beşte biri idare tarafından kaynağın bulunduğu belediye veya köy tüzel kişiliğine bir ay içerisinde ödenir kuralına yer verilmiştir davalı idarece sayılı yasanın ve maddeleri uyarınca tarh edilen idare payının kaldırılması istemiyle açılan davada belirtilen yasa maddeleri uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak kural niteliğindedir sayılı yasanın maddesinde yer alan kuralın anayasaya aykırı olduğu görüşüyle kuralın iptali için itiraz yoluyla anayasa mahkemesine başvurulmaktadır anayasaya aykırılığın değerlendirilmesiesas sayısı karar sayısı kişi ile devlet arasında vergiden kaynaklanan hukuksal ilişki sadece alacak borç ilişkisi değil aynı zamanda anayasanın maddesinin niteliği gereği bir ödev ilişkisidir anayasanın maddesinde herkesin kamu giderlerini karşılamak üzere mali gücüne göre vergi ödemekle yükümlü bulunduğu vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımının maliye politikasının sosyal amacı olduğu vergi resim harç ve benzeri mali yükümlülüklerin kanunla konulacağı değiştirileceği ve kaldırılacağı öngörülerek anayasanın maddesinde nitelikleri belirtilen hukuk devleti ilkesi vergilendirme ilkeleri yönünden somut biçimde dile getirilmiştir hukukun egemen olduğu insan haklarına saygılı temel hak ve özgürlükleri koruyan eylem ve işlemleri hukuka uygun olan vatandaşlarının hukuki güvenceye sahip bulunduğu devlet hukuk devletidir vergilendirme ile ilgili düzenlemeler de tüm temel hak ve özgürlükleri ilgilendiren yasama işlemlerindendir çünkü vergi yoluyla devlet hak ve özgürlükleri kullanma ve yararlanmayı olanaklı ya da olanaksız kılabilmektedir anayasanın maddesinde yer alan verginin mali güce göre alınması ve genelliği ilkeleriyle vergilendirmede eşitlik ve adaletin gerçekleştirilmesi amaçlanmıştır ekonomi ve vergi hukuku alanında mali güce ilişkin göstergelerin gelir sermaye ve harcamalar olduğu kabul edilmektedir mali güç ödeme gücünün kaynağı dayanağı nedeni ve varlık koşuludur yasa koyucunun vergilendirmede kişilerin sahip olduğu ekonomik değer ile mali güçlerini göz önünde bulundurması gerekir malî güce göre vergilendirme yükümlülerin ekonomik ve kişisel durumlarına göre alınmasıdır bu ilke aynı zamanda vergide eşitlik ilkesinin uygulama aracı olup mali gücü fazla olanın mali gücü az olana göre daha fazla vergi ödemesini gerektirir vergide eşitlik ilkesi ise mali gücü aynı olanlardan aynı farklı olanlardan ise farklı oranda vergi alınması esasına dayanır diğer bir anlatımla yükümlülerin genel vergi yüküne kendi ödeme güçlerine göre katılmalarını ifade eder sayılı jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular kanununun maddesinin bendinde tanımı yapılan ve vergi benzeri mali yükümlülük niteliğinde olan idare payının akışkanın doğrudan veveya dolaylı kullanıldığı tesislerin gayrisafi hasılatının tutarında hesaplanması öngörülmüştür anılan yasa bendinde akışkanı çok az kullanan işletmeler ile daha yüksek miktarda kullanan işletmeler arasında bir ayırım yapılmamaktadır i̇şletmelerin elde etmiş oldukları gayrisafi hasılatın bir bölümünün akışkanın kullanımı ile alakasız olabileceği ihtimali de dikkate alındığında kullanılan akışkan miktarı dikkate alınmadan işletmenin gayrisafi hasılatı üzerinden yapılan hesaplama idare payının mükellefleri yönünden haksızlığa ve eşitsizliğe yol açacak sonuçlar doğurmaktadır sayılı yasada sözü edilen akışkanlar çok farklı işletmeler tarafından kullanılmaktadır otelleri konaklama tesislerini tatil köylerini seraları ve benzerlerini bunlar arasında sayabiliriz bu işletmelerden bazısı kanunda belirtilen akışkanı çok yoğun olarak kullanmakta iken bazıları birçok faaliyetin yanında jeotermal kaynakları da kullanabilmektedir örneğin konaklama tesislerinde restoranlar toplantı salonları gazino gece kulübü vb gibi faaliyetler gerçekleştirilmektedir bu faaliyetlerden çok azında jeotermal kaynaklar kullanılmasına karşın işletmede elde edilen hasılat üzerinden yüzde bir oranında idare payı alınırken sadece jeotermal kaynağı kullanarak faaliyette bulunan işletmelerden de yüzde bir oranında idare payı alınmaktadır bu nedenle itiraz konusu yasa kuralı anayasanın ve maddelerine aykırıdıresas sayısı karar sayısı sonuç olarak tarih ve sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren sayılı jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular kanununun maddesinin bendinin anayasanın maddeleri ile maddesinin fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır açıklanan nedenlerle bir davaya bakmakta olan mahkemenin davada uygulanacak bir yasanın anayasaya aykırı olduğu kanısına götüren görüşünü açıklayan kararı ile anayasa mahkemesine başvurulması gerektiğini düzenleyen sayılı anayasa mahkemesinin kuruluşu ve yargılama usulleri hakkında kanunun maddesinin birinci fıkrası gereğince sayılı jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular kanununun maddesinin bendinin anayasanın ve maddesinin fıkrasına aykırı olduğu görüldüğünden anayasa mahkemesine başvurulmasına dosyada bulunan belgelerin onaylı bir örneğinin ve bu kararın aslının anayasa mahkemesi başkanlığına gönderilmesine gününde oybirliği ile karar verildi