जनकपुरधाम । नेपाल सरकारले सबै बालबालिकालाई शिक्षाको मूलधारमा ल्याउन हरेक शैक्षिक सत्रको सुरुआतमा भर्ना अभियान गर्ने गरेको छ । शिक्षाको उज्यालो घामबाट कुनै पनि बालबालिका वञ्चित हुन नपरोस् भन्ने मूल ध्येयका साथ कुनै पिछडिएको समुदाय सेवा क्षेत्र भएको विद्यालयबाट भर्ना अभियानको सुरुआत गरिन्छ ।
सम्भवत ः एक गाउँमा एक जना मात्रै हुन सक्ने फरक क्षमता भएका बालबालिका कुनै सरकारी कार्यालय या शैक्षिक अभियन्ताको नजरमा नपर्दा उनीहरूले विद्यालयको अनुहार देख्न पाएका छैनन् । सुस्तश्रवण, बहिरा, अपांग, दृष्टिविहीनहरूले शिक्षाको उज्यालो घाम नपाएका हुन् ।
नेपाल सरकारले सबै नागरिकमा शिक्षाको पहुँच पुरÞ्याउन विभिन्न अभियान सञ्चालन गरेको छ । सरकारले विभिन्न उमेरसमूहलाई लक्षित गरी विभिन्न कार्यक्रम लागू गरÞ्यो । सरकारको यो अभियानमा नर्वेजियन दूतावास पनि हातेमालो गरेको छ । दूताबासको सहयोगमा आसमान नेपाल नामक गैर सरकारी संस्थाले धनुषाका विभिन्न चार पालिकामा निक शिक्षा दिअ परियोजना संचालन गरेको छ ।
यो परियोजना अन्तर्गत विद्यालय उमेर समूहका बालबालिकालाई विद्यालय भर्ना गराउनदेखि सामाजिक रुपान्तरणमा पनि विभिन्न क्रियाकलापहरु अघि बढाएको हो ।
शैक्षिक सरोकारवालाको तल्लो निकायदेखि साविक जिल्ला शिक्षा कार्यालयसम्मको जनशक्तिले विद्यालय बाहिर रहेका र बीचैमा पढाई छाडेका बालबालिकाको तथ्याङ्क सार्वजनिक गरेर विद्यालय टिकाउने विविध जुक्तिका साथ नयाँ तथा पुनः भर्ना गराईरहेको छ । यस वर्षको भर्ना अभियानमा फरक क्षमता भएका बालबालिकालाई पनि विद्यालय भर्ना गरिएको हो ।
सबै बालबालिकालाई विद्यालयको पहुँचमा पुरÞ्याउन नसक्दा चुनौतिको अवस्था पनि डरलाग्दो नै छ ।
फरक क्षमता भएका बालबालिकाका लागि शिक्षा दिन निकै चुनौती रहेको नगराइन नगरपालिका–८ स्थित आधारभूत विद्यालयका प्रअ रामसरोज दास बताउँछन् ।
'सबै बालबालिकालाई अनिवार्य निशुल्क शिक्षा दिने अभियानमा रहे पनि फरक क्षमता भएकाहरूलाई निकै समस्या देखेका छौं,' उनले भने, 'सुस्तश्रवण, अपांग, दृष्टिविहीन बालबालिकालाई सबै विद्यालयमा अध्यापन गराउन नसकिने र परिवारबाट विछोड गराउन पनि समस्या छ ।' उनले जनप्रतिनिधि, स्थानीय समाजसेवी र सरोकारवाला निकाय मिलेर फरक क्षमता भएका बालबालिकाको खोजी गरी विद्यालय भर्ना गराएको बताए ।
यसमा आसमान नेपालको भूमिकालाई पनि नकार्न सकिदैन्, उनले भने–आसमानका कर्मचारीहरुले यस्ता बालबालिकाको घरमै पुगेर अभिभावकलाई सम्झाईबुझाई गरेका छन् ।
उनीहरुकै कारण यस्ता बालबालिकालाई विद्यालयसम्म पुर्याउन सकिएको नगराइन–८ मा रहेको जनचेतना आमा समूहकी अध्यक्ष शारदा देवी पासवान बताउँछिन् ।
पालिकाका आधा दर्जन फरक क्षमता भएको बालबालिकालाई शैक्षिक सामग्री, पोशाक, झोला लगायत सहयोगी सामग्री समेत उपलब्ध गराएको आसमान नेपालका पालिका संयोजक श्यामसुन्दर महतोले बताए । अपांग भएकालाई ह्वीलचेयर, स्टीक लगायतको सहयोगी सामग्री यस्ता बालबालिकालाई उपलब्ध गराएको उनले बताए ।
पालिकामा फरक क्षमता भएका ८ जना विद्यालयलाई विद्यालय भर्ना गराइएको महतोले बताए । पालिकालाई बालश्रम मुक्त घोषणा गराउन सबै बालबालिकालाई विद्यालय भर्ना गराइएको हो ।