Spatzen hett dat fröher in Massen gäben. Wör in Winder dröscht, kömen de Spatzen ut'n ganzen Döörp tohoopen und halen sik de Köörn ut'n Kaff. Dat ganze Johr, wenn se brüten dän, hett man versocht de Nester to zerstörn.
Ünner de Dackpannen, in Ställe und Wagenschuurn, öwerall harn se Nester. Ut dan Goorten klauen Spatzen de Arfgen und Bohnen.
In Winder wärn se an Wischenerdsbarg oder an Kaffbarg an söken. Spatzenschiet leeg öwerall. Dat wär wirklich eene Plaag. Ok in de Städte harn se Nohrung genoch. Peerköddels gäw dat je öwerall. Nur in eenen Ort in Dütschland, in Altenau, gäw dat keen Spatzen.
Spatzen, hochdütsch ok Sperling, heeten bi uns ok Lüür'n. Wenn sik eener mal dreckig makt har, sä man, "du Dreckspatz", weil Spatzen öwerall in Schiet rümklein dän. Nööm eener mal sein Mütz nich aff, heet dat: "Hest woll Spatzen ünnern Hoot." – "Man sall nich mit Kanonen na Spatzen scheeten." Wenn eener nix weet, schnackt man von "Spatzengehirn", obwohl Spatzen nich dumm sind.
Wie süht den hüt ut? Giwt keen Höhner mehr up'n Hoff, Melkköh sind affschafft. Schwien loopt nich mehr in de Schwienweid. Trecker hebbt de Peer öwerflüssig makt. Dröscht ward nich mehr up'n Hoff.
Gift keen Meßbarg mehr. Abfall kummt in de Mülltunn. Hett sik bi uns üm 5 % pro Johr in de letzten 6 Johr erhöht. Wo sall de Spatz denn noch sein Nohrung finden? Nur in Dörper de noch Veeh und Peer hebbt piept düüse Allerweltsvaagel noch, dat Döörpsbild hett sik verändert.
Giwt eene wunderbore Fabel von Spatz, de ik in een Gedicht makt heff: "Dat wär ganz isig kolt eenmal, een Spatz fallt, oh Mann, oh Mann, klamm vör Küll von Himmel dal, he nich mehr richtig fleegen kann. / Liggt door, kann sik nich bewegen, denkt, nu ist to End, nu ist sowiet. Vörbi kummt jüst een Kooh mal eben, lett up en falln een Klaks Schied. / De Koohschiet dan Vaagel warmen deiht, dat is nich to begriepen, de Spatz sik rut na baben kleit, fangt an to fleuten und to piepen. / Een Katt hört dan Vaagel singen, süht dan Dreckspatz door, deiht em glieks verschlingen und fritt em up mit Hut und Hoor."
Wat lehrt uns düsse lütt Geschicht? Nich jeder, de dik hett beschetten, is dien Feind noch lange nicht, door kannst du fast up wetten, har de Spatz holt sienen Schnabel lewe Lüüd, könn he noch läben hüt.
Ja bi all de Betrachtung öwer dan Spatz, een Vaagel de nich dumm wär. Een Vaagel, öwer dan man sik argern, aber ok mal freu'n könn. De Faabel von Spatz de drippt ok hüt noch to. Is mannigmal richtig de Schnuut to holen. Sik aber ducken is ok nich richtig. Wenn man recht hett, sall man dat ok verteidigen. De Buurnpräsident Rehwinkel hett mal seggt: "Wer an de Quell will, de mutt gegen dan Strom schwümmen!"
Giwt je aber Spatzen de ümmer singen doht. "De Regensburger Domspatzen" und de "Kastelruter Spatzen". De Spruch: "Leewer eenen Spatz in de Hand, as de Duuw up'n Dack" bewährt sik ok hüt noch.
Carl Friedrich Bautsch ist gebürtiger Groß Hesebecker und schreibt als Heimat- dichter über Land und Leute der hiesigen Region. Die AZ-Kolumne finden Sie auch im Internet unter az- online.de/ kolumnen.