Хламидиоз
|Бу мәкалә авторлык хокукларын бозу очрагы була ала, әмма чыганак күрсәтелмәгәндә бу мәсьәлә ап-ачык билгеләнә алмый.


Хламидиоз хәзерге вакытта хламидияләр ((Chlamydia trachomatis)) тудырган авырулар — җенси юл белән күчә торган авыруларның иң күп таралганы.
Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы мәгълүматлары буенча, 1995 елда дөньяда 89 млн хламидиоз авыруын йоктыру очрагы теркәлгән (ә 1989 елда ул 50 млн чамасы булган). АКШта бу авыру белән ел саен 3—4 млн кеше авыруы билгеле. Русиядәге мәгълүматлар күп очракта дөреслеккә туры килми диярлек. Шулай да хламидиоз белән гонореягә караганда 2—3 тапкыр күбрәк авырыйлар.
Бик еш хламидиоз белән авыручылар гонорея дә йоктырган булалар. Үзәк тире-венерология фәнни-тикшеренү институтының 1996 елдагы кушуы буенча «гаилә хламидиозы» дигән термин тәкъдим ителә. Чөнки ата-аналары хламидиоз белән авырган гаиләләрнең 30—35 % ында бу авыру балаларда очрый. Ул авыру ана бала тапканда яки көнкүреш предметлары (сөлге, мунчала) аша күчәргә мөмкин. Күпчелек балалар конъюнктивит, артрит, үпкәләр ялкынсынуы белән авырыйлар.
Күчеу юллары[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Хламидиоз җенси юл белән күчә, һәм ул хатын-кызларга күбрәк ирләрдән йога. Бу авыру вакытында, күз конъюнктивасы да зарарланырга мөмкин. Авыру анадан балага йогып, анда конъюнктивит булырга яки үпкәләр ялкынсынырга мөмкин.
Күпчелек хатын-кызларда һәм 15—30 % ир-атларда авыру билгеләре сизелми дә үтәргә мөмкин. Инкубацион период 1 атнадан 3 атнага кадәр дәвам итә. Ир-атларда сидек бүлеп чыгарганда кисеп авырту була һәм эрен бүленеп чыга. Шулай ук орлыклык өстәмәсе (придаток яичка) ялкынсынудан зураерга, кискен авыртырга мөмкин. Хатын-кызларның тышкы җенес органнары кычыта, әчетә, аналык җиңсәсеннән үтә күренмәле бүлендекләр чыга, сидек бүленеп чыгу еш, авыртулар белән була, аналык көпшәсе һәм аналыкның лайлалы тышчасы ялкынсына. Хатын-кызларда да, ир-атларда да хламидиоз нәсел калдыруга сәләтсез булуга китерә.
Chlamydia trachomatis- ң антигенн серотиплары:
- A,B,Ba,C — трахомага килтерә;
- D,E,F,G,H,I.J,K — конъюнктивитка, урогениталь инфекцияга килтерә;;
- L1,L2,L3 — Лимфогранулемага килтерә;
Дәвалану[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Cоңгы мәгълүматлар буенча халыкара стандартлар буенча дәвалауда беренче урында азитромицин тора.
Анализлар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
- ИФА, IgA 1,5-2 ай сонрак (савыгу: IgA юк).
- ИФА, IgG 1,5-2 ай сонрак (савыгу: титр 4-8 тапкырга кимүе).
- ПЦР 1,5-2 ай сонрак (савыгу: ПЦР юк).