w pamiętnym dniu w Jedwabnem wśród tłumu gapiów, którzy patrzyli na przerażone postacie wijące się z bólu wśród płomieni ognia, krzyżowały się różnorodne odczucia. nie możemy oczekiwać, by mieszkańcy prowincjonalnych miasteczek praktykowali na co dzień heroizm, którego uczy przykład życia świętych. Istniały jednak powody, by w tamtych warunkach oczekiwać na tę podstawową ludzką solidarność, której zabrakło. Dobro jest w realnym świecie wymieszane ze złem. Nie zwalnia to jednak z odpowiedzialności moralnej ani nie czyni obojętności na zło cnotą.
Do 1991 roku na Ukrainie Polacy, którzy nie kryli się ze swą narodowością i wiarą, mogli mieć spore kłopoty. Dziś, już wolni, muszą sprostać nowym wyzwaniom. Największe (około 80-tysięczne) skupisko ludności polskiej znajduje się w obwodzie żytomierskim. Po polsku mówi około 10 procent Polaków. Centrum życia polonijnego jest Żytomierz, w którym są szkoły z językiem polskim, polskie przedszkole oraz kilka stowarzyszeń. Rząd ukraiński nie wywiązuje się z umów dotyczących mniejszości narodowych. Polacy na Wschodzie potrzebują pomocy.