W połowie XX wieku Polska stała się poligonem europejskich doświadczeń militarnych, etnicznych i ideologicznych. Te doświadczenia wywarły ogromny wpływ na kulturę polską. Podstawowym składnikiem zbiorowej świadomości jest dzisiaj poczucie tragizmu ludzkiego losu. nasz narodowy mit ciągłości dziejowej Polaków stanowi konkretne podłoże owego poczucia tragizmu. Śnimy o Wilnie, zamkach nowogródzkim i kamienieckim; restaurujemy synagogi. Dla Zachodu Europy jesteśmy egzotyczni przez nasze tradycje heroiczno-szaleńcze. Obawiam się, że dzisiaj traktujemy niepodległość jako coś oczywistego. Taka postawa jest sprzeczna z duchem polskich tradycji.
Po reformie samorządowej o wydatkach na kulturę po raz pierwszy zadecydują samorządy. Zadowolone ze zmian są zwłaszcza instytucje, którym zwiększono dotacje. W większości województw wyniosą one jednak tyle samo, co ubiegłoroczne. Wskazuje się, że niektórym województwom przydzielono za dużo instytucji do sfinansowania. Chwalony jest pomysł rodzielenia wydatków na bieżącą działaność i na inwestycje. Ryzykowne może być otrzymana przez samorządy swoboda w decydowaniu o sposobie finansowania kultury. Działaczy kultury martwią również plany rządu, zobowiązujące pracodawcę do odprowadzania składki od umów-zleceń i umów o dzieło.