ኢትዮጵያ: ኣብ ልዕል ኤምባሲ ዓረብ ኢማራት መጥቓዕቲ ንምፍጻም ዝዓለሙ ዝበለቶም 15 ሰባት ኣብ ቐይዲ ምእታዋ ኣፍሊጣ

ኢትዮጵያ ኣብ ልዕሊ ኤምባሲ ኢማራት ዓረብ መጥቃዕቲ ክፍጽሙ ውዲት ይኣልሙ ኔሮም ንዝበለቶም 15 ሰባት ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ከምዘእተወት ኣፍሊጣ። ሮይተርስ ንኣገልግሎት ዜና ኢትዮጵያ ብምጥቃስ እቲ ጉጅለ ካብ ወጻእተኛታት መምርሒ ብምቕባል`ዩ ይሰርሕ ኔሩ- ኣብቲ ስርሒት ድማ ቁጽሩ ዘይተገልጸ ብረትን ተተኮስትን ሰነዳትን ተታሒዙ ክብል ሓቢሩ`ሎ። እቲ ጉጅለ ካብ ናይ ወጻኢ ኣሸባሪ ጉጅለ ተልእኮ ወሲዱ፡ ኣብ ልዕሊ ህይወትን ንብረትን ዕንወት ከውርድ ይዳሎ ኔሩ ይብል ትካል ስለያ ኢትዮጵያ ኣፍሊጡ። ኣብዚ ጉዳይ ርእይቶ ክህብ ዝተሓተተ ሚንስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢማራት ዓረብ መልሲ ኣይሃበን-ዝብል ጸብጻብ ሮይተርስ -እቲ ጉጅለ ኣብ ጎረቤት ሃገር ሱዳን ኣብ ልዕሊ ዝርከብ ኢምባሲ ኢማራት ዓረብ`ውን መጥቃዕቲ ክፍጽም መደብ ከም ዝነበሮ ንትካል ስለያ ኢትዮጵያ ዝጠቐሰ ሮይተርስ ሓቢሩ`ሎ። ኣገልግሎት ሃገራዊ ስለያ ኢትዮጵያ ብዛዕባ`ቲ ውዲት ምስ ናይ ሱዳን መዘንኡ ይሰርሕ ከምዘሎ`ውን ጠቒሱ`ሎ። ካብ ወገን ሱዳን ዛጊት ዝተረኽበ ርእይቶ የለን።


ባይቶ ጸጥታ ሕ/ሃ ንሰብኣዊ ኩነታት ክልል ትግራይ ዝምልከት መብርሂ ከምዝረኸበ ተገሊጹ

ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ትማሊ ረቡዕ ብዛዕባ ሰብኣዊ ኩነታት ክልል ትግራይ ካብ ጉዳይ ምውህሃድ ሰብኣዊ ረድኤት መብርሂ ከም ዝረኸበ ተገሊጹ። ነቲ ኣኼባ ዝመርሐት ናይዚ ወርሒ`ዚ ፕረዚደንት`ቲ ቤት ምኽሪ ዝኾነት ኣምባሳደር ብሪጣን ያ ባርባራ ዉድዋርድ ፡ ሃገራ ንምፍራስ መዓስከር ስደተኛታት ህጻጽን ሺመልባን ከምዝኾነነት ድሕሪ ምግላጽ ነቶም ዝተፈናቐሉ ስደተኛታት ህጹጽ ረድኤት ክግበረሎም ጸዊዓ። ኣተሓሒዛ በቲ ኩናት ንዝተጎድኡ ሲቪላት ረድኤት ምብጽሑ ከረጋግጹ ምስ ሰብኣዊ ትካላት ሕቡራት ሃገራት ንሰርሕ ኣለና ኢላ። ሚንስትር ጉዳያት ወጻኢ ብሪጣንያ ዶሚኒክ ራዓብ ዝሓለፈ ጥሪ 22,2021 ኣብ ኢትዮጵያ ከምዝበጽሐ ዝገለጸት ኣምባሳደር ብሪጣንያ ኣብ ሕ/ሃ ፡ ኣብ ሰብኣዊ ሓገዝ ዝውዕል ልዕሊ $15 ሚልየን ዶላር ንኢትዮጵያ ከምዝወሃብ ምግላጹ ሓቢራ። ነቶም ሓገዝ ዘድልዮም ልዕሊ 2 ሚልየን ሰባት ክበጽሖም መንገድታት ክኽፈት ብምጽዋዕ ድማ ኩሎም ወገናት ግጭት ሓዲጎም ንሓለዋ ሲቪላት ቀዳምነት ክህቡ ንጽውዕ ኢላ። ብኻልእ ወገን ፡ 2.3 ሚልየን ህዝቢ ኣብ ክልል ትግራይ ኢትዮጵያ ህይወት ኣድሕን ረድኤት የድልዮ ኣሎ ዝበለ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል፡ እቲ ቐረባት ሰብኣዊ ረድኤት ኣሎ`ዩ: ግን ንክበጽሖም ዘሎ ዕድል`ዩ ድሩት`ዩ ብምባል ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ቀዳማይ ሚንስተር ኣቢይ ኣሕመድ ጸቕጢ ንምፍጣር ጎስጓስ ክግበር ጸዊዑ`ሎ።


መግለጺ ኮሚሽነር ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ኣብ ኩነታት ክልል ትግራይ

"ሰብኣዊ ኩነታት ኣብ ክልል ትግራይ፣ ኣዝዩ ዘሻቅል ኮይኑ ከምዝረኸብዎ" ኮምሽነር ኮምሽን ጉዳይ ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ዝኾኑ ፍሊፖ ግራንዴ ትማሊ ሰሉስ ገሊጾም። "ምቁራጽ ኣገልግሎታት ቴለኮምኒከሽንን ባንክን፣ ነቲ ጸገም ከምዘጋደዶ" ጠቂሶም። መንግስቲ ኢትዮጵያ ነቲ ጸገም ንምቅላል ይገብሮ ኣሎ ንዝበልዎ ጻዕሪ ዝናኣዱ እቶም ኮምሽነር፣ "ሕቡራት ሃገራትን ካልኦት ትካላት ሰብኣዊ ረድኤትን ኣብ ክልል ትግራይ ንክንቀሳቀሱ ምስዝፍቀደሎም ቃንዛ ህዝቢ ንከይጋደድ ኣዝዩ ሓጋዚ ክኾን ከምዝኽእል" ገሊጾም። እዚ ከምዚ’ሉ ከሎ፣ "ካብ መዓስከር ስደተኛታት ሕጻጽን ሽመልባን ዝተበተኑ ካብ 15 ሽሕ ክሳብ 20 ሽሕ ዝኾኑ ኤርትራዊያን ስደተኛታት፣ ጉዳዮም ቀዲሙ ክስራዕ ከምዝግባእ እቶም ኮምሽነር ኣተሓሳሲቦም’። ኮምሽነር ፍሊፖ ግራንዴ "ብዛዕባ ክልል ትግራይ ብማሕበራዊ ሚድያታት ብዙሕ ከምዝባሃል ምስጠቀሱ ከምዚ ከምኦም ነቲ ከባቢ ዝራኣየ ግና እቲ ኩነታት ዝተሓላለኸ ከምዝኾነ ይርዳእ እዩ" ኢሎም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኣብ ወረዳ ዋጀ አላማጣ መስርሕ ምምሃር ምስትምሃር ምጅማሩ ተገሊጹ

ብሰንኪ ለበዳ ኮቪድ19ን ኵናትን ንክልተ ዓመታት ኣብ ወረዳ ዋጃ ኣላማጣ ተቛሪፁ ዝነበረ ከይዲ ምምሃር ምስትምሃር ምጅማሩ እቲ ወረዳ ኣፍሊጡ።ድሕሪ ሰላሳ ዓመታት ንፈለማ ግዜ ብቋንቋ ኣምሓርኛ ትምህርቲ ከምዝጀመረ ተፈሊጡ። ይኹን እምበር ክምሃሩ ካብ ዝግብኦም ተማሃሮ 10 ሚእታዊት ጥራይ ይመሃሩ ምህላዎም ተገሊጹ። ሓላፊ ማሕበራዊ ዘፈር ግዚያዊ ምምሕዳር ዋጃ ኣላማጣ ኣቶ ሙሉጌታ ኣስማማው ምምሃር ምስትምሃር ኣብዚ ሰሙን ክቕፅል ምስተገበረ ብ ቋንቋ አደ ናይ ምምሃር ሕቶ ብዝተወሰነ ደረጃ ተመሊሱ ኣሎ ኢሎም። ተወካሊ ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ትምህርቲ ወረዳ ራያ ኣላማጣ ኣቶ ተካ ንጋቱ ኣብቲ ወረዳ ክምሃሩ ዝግብኦም ልዕሊ 19,000 ተማሃሮ እንተኾኑ እውን ኣብ ሓደ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርትን 14 ቀዳማይ ደረጃ ኣብያተ ትምህርቲ ይመሃሩ ዘለው 1,140 ተማሃሮ እዮም ኢሎም።


ኣቶ ጀዋር መሓመድን ኣቶ በቀለ ገርባን ዝርከብዎም እሱራት ኣብ ናይ መግቢ ምሕሳም ኣድማ ከምዘለው ተገሊጹ

ኣቶ ጀዋር መሓመድ፣ኣቶ በቀለ ገርባ ከምኡ'ውን ኣባል መሪሕነት ግንባር ሓርነት ኦሮሞ ዝኾኑ ኮሎኔል ገመቹ ኣያናን ካልኦት እሱራትን "ኣብ ቤት ማእሰርቲ ይፍፀመና ኣሎ’' ዝብሉዎ ፀገምን ፖለቲካዊ ኩነታትን ብምቅዋም ኣብ ናይ ጥምየት ኣድማ ከምዝርከቡ ተገሊፁ። ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ እቲ ጉዳይ ብምምርማር ምስ ዝምልከቶም ኣካላት ይዘራረበሉ ከምዘሎ ኣፍሊጡ ኣሎ። እቲ ናይ ጥምየት ኣድማ ካብ ዝጅመሩ ሓደ ሰሙን ከምዘቑጸረ'ውን ተሓቢሩ'ሎ። ኣባላት ስድራ ናብ መአረሚ ማእከል ቃሊቲ መግቢ ሒዞምሎም እንተኸዱ እውን ከምዘይተቐበሉዎም ገሊፆም ኣለው። ብኻልእ ወገን ድማ ኣብ ዙሪያ ዞባ ኦሮሚያ ፊንፊኔ ዝተኣሰሩ ኣባላት ኣመራርሓ ግንባር ሓርነት ኦሮሞ ንሳልሳይ መዓልቲ ናይ ጥምየት ኣድማ የካይዱ ከምዘለው ጠበቓ ኣቶ ቱሊ በይሳ ገሊፆም። ሰበስልጣን ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ ናብ ቤት ማእሰርቲ ቃሊቲ ከይዶም ንእሱራት ከምዝርኣዩዎም ዝገለፁ ኣማኻሪ ኮሚሽነር ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኣቶ ኢማድ ዓብዱልፈታህ ምስ በዓል ኣቶ ጀዋር መሓመድን ምምሕዳር ቤትማእሰርቲን ምዝርራቦም ሓቢሮም ።


ሚ/ሰላም ኢትዮጵያ ኣብ መተከልን ክልል ትግራይን ሰብኣዊ ሓገዝ ይበጽሕ ምህላው ገሊጹ

ኣብ ክልል ትግራይ ብሰንኪ ውግእ፣ ኣብ መተከል ድማ ብሰንኪ ዝተፈጸሙ መጥቃዕታት ንዝተጎድኡ ዜጋታት ሰብኣዊ ደገፍ ይበጽሐሎም ከምዘሎ ሚኒስትሪ ሰላም ኢትዮጵያ ገሊጹ። ኣብ ክልል ትግራይ ልዕሊ 2 ሚልዮን ዜጋታት ረድኤት ከምዘድልዮም ተገሊጹ ኣሎ። ሚኒስትር ሰላም ሙፈርያት ካሚል፣ ግብረ መልሲ ህጹጽ ጉዳይ ኮሚቴ ሚኒስትራት ብዛዕባ ተፈጺሞም ዝብሎም ስራሓት ንመሓውራት ዜና መግለጺ ሂቡ፣ ትምህርት ኣብ ዝተቋረጸሎም ከባቢታት ንምቅጻል ይሰርሕ ከምዘሎ ሓቢረን ኣለዋ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ዋና ጸሓፊ ሕ/ሃ ኩነታት ክልል ትግራይ ከምዘሻቕሎም ገሊጾም

ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣንቶኒዮ ጉተርዝ ኩነታት ክልል ትግራይ ኣዚዩ ከምዘሻቐሎም ገሊፆም።ወሃቢ ቃሎም ስቴፋን ዱጃሪክ ትማሊ ሰሉስ ኣብ ዘውፅእዎ መግለፂ እቶም ዋና ፀሓፊ ንኣገዳስነት ምሕዝነት መንግስቲ ኢትዮጵያን ሕቡራት ሃገራትን ብምግላፅ ህፁፅ ሰብኣዊ ሓገዝ ንኩሎም ዝተጎድኡ ሰባት ኣብታ ሃገር ብዘሎ ጉጅልኦም ክስራሕ ብርቱዕ ኣገዳስነት ከምዝህብዎ ገሊጾም ኣለው። ሰብኣዊ ኩነታት ንምምሕያሽን ኣብ ሓደጋ ንዝርከቡ ኣድላይ ሓለዋ ንምሃብን ቀፃሊ ህፁፅ ስጉምቲ ምውሳድ ኣገዳሲ ምዃኑ ኣስሚሮምሉ ኣለው። ላዕለዋይ ኮሚሽነር ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ፊሊፖ ግራንዲ፣ ኣብ ትሕቲ ዋና ፀሓፊ ሓላፊ ድሕንነትን ውሕስነትን ጊልስ ሚቻውድን ፈፃሚ ዳይሬክተር ፕሮግራም መግቢ ዓለም ዴቪድ ሚስለይን ሓዊሱ ላዕለዎት ሰበስልጣን ሕቡራት ሃገራት ኣብ ቀረባ ኣብ ኢትዮጵያ ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ ዘካየድዎ ኣወንታዊ ፅምዶ ብሓጎስ ከምዝተቐበሉዎ ገሊፆም። እቶም ወሃቢ ቃል እዞም ፅምዶታት እዚኦም ዝተኻየዱ ኣብ ክልል ትግራይ ኮነ ኣብ ውሽጢ ሃገር ካብ መነባብርኦም ንዝተመዛበሉን ኣብ መዓስከር ስደተኛታት ንዝርከቡ ዝተጎድኡ ሰባት ዝበጽሕ ሰብኣዊ ሓገዝ ነባሪ ብዝኾነ ዘይሻራዊ መንገዲ ብዘይዕንቅፍት ክበጽሕ ዋና ጸሓፊ ሕ/ሃ ብዝገበርዎ ጻውዒት ምዃኑ እቲ መግለጺ ሓቢሩ'ሎ።


ኣብ ክልል ኦሮምያ  ንቀ/ሚ ኣብይን ፓርቲ ብልጽግናን ዝድግፍ ሰልፊ ተኻይዱ

ንቀ/ሚ ኣብዪ ኣሕመድን ፓርቲ ብልጽግናን ዝድግፉ ሰልፊታት ኣብ ከተማታት ኦሮምያ ከምዝተካየዱ ተገሊጹ። ኣብ’ቶም ሰልፊታት "ጸላእቲ ኢትዮጵያ ዝተባሃሉ መልሲ ሂቦም ኣለው።" እቶም ትማሊ ዝዋዓሉ ሰልፊታት፣ ኣብ ሸዋ፣ ወለጋ፣ ምዕራብ አርሲ፣ ሃረርጌ ባሌን ጂማን እዮም ተካይዶም። ኣብ ኣዳማ ናብ ሰልፊ ንዝወጹ መደረ ዘስምዑ ኣማሓዳሪ ምብራቅ ሸዋ ኣቶ ሃለካ ሲንቢሮ ብሽም ዝጠቀስዎ ባልደራስ ለእውነተኛ ዴሞክራሲ’ዩ። ሓላፊ ዘፈር ፖለቲካ’ቲ ፓርቲ ኣቶ ጌታነህ ባልቻ "እቲ ክሲ ካብ ኢህወዴግ ዝተወረሰ ኣካይዳን ንከይዲ ፖለቲካ’ታ ሃገር ዘይጠቅምን" ክብል ነጺግዎ ይብል ወኪልና ጀማል ሙኽታር ዝላኣኾ ሪፖርት። እዚ ከምዚሉ ከሎ፣ ኣባል ላዕለዋይ መሪሕነት ኦነግ ኮሎኔል ገመቹ ኣያና፣ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ይወርደና ኣሎ ንዝበልዎ ኢሰብኣዊ ኣተሓሕዛ ንቤት ፍርዲ ገሊጾም። ኮሎኔል ገመቹ ዓሚ ብሽብር ተጠርጢሮም ተኣሲሮም ነይሮም፣ እንተኾነ ከይዲ ሙግት ተቋሪጹ ክፍትሑ ተገይሩ ነይሩ። እንተኾነ ድሕሪ ቅንጸላ ስነ ጥበባዊ ሃጫሉ ሁንዴሳን ዝሳዓበ ዕግርግርን ተኣሲሮም እንደገና ብሽብር ተኸሲሶም ተኣሲሮም ይርከቡ። ብተመሳሳሊ፣ ኣባል ፈጻሚ ስራሕ ኦነግ ኣቶ ኣብዲ ረጋሳ ቅድሚ 5 ዓመታት ምስ ህወሓት ርክብ ነይርዎም ተባሂሉ ኣብ ትሕቲ ማእሰርቲ ከምዝርከቡ ጠበቀኦም ገሊጾም ይብል ሪፖርት ጸሃይ ዳምጠው።


መግለጺ ወሃቢ ቃል ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣብ ኩነታት ክልል ትግራይ

ኣብዚ እዋን'ውን ኣብ ክልል ትግራይ ሰብ ኣዊ ሓገዛት ንምብፃሕ ሙሉእ ብሙሉእ ዝተዓፅወ እዩ ዝብል ዜና ተቀባልነት ዘይብሉ እዩ ክብሉ ወሃቢ ቃል ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ተዛሪቦም ። ኣብ ክልል ትግራይ ዘሎ ህልው ኩነታት ሰብኣዊ ሓገዝ ሎሚ'ውን ኣብ ክልተ ሓሳባት ተኸፊሉ ይርከብ። ወሃቢ ቃል ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ናይ ዝሓለፈ ሰሙን ዲፕሎማሲያዊ ፍፃመታት ኣመልኪቶም ንጋዜጠኛታት መግለፂ ኣብ ዝሃቡሉ እዋን ካብቶም ተሳተፍቲ ዝለዓሉ ዝነበሩ ሕቶታት መብዛሕትኦም ኣብዚ ጉዳይ ዝጠመቱ ነይሮም ። ኢትዮጵያ ካብ ሓዱሽ ምምሕዳር ኣሜሪካ እትፅብዮ ሰናይ ርክብ ከምዝኾነን ነዚ ዘርኢ ፅቡቅ ጅማሮ ከምዘሎ'ውን ገሊፆም እዮም ። ናይ ሎሚ ዓመት ኣኼባ ሕብረት ኣፍሪቃ'ውን ብዋይብነር/ ብቪድዮ ኮንፈረንስ / ኣቢሉ ከምዝካየድ ኣፍሊጦም እዮም ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


መንግስቲ ኢትዮጵያ ኩነታት ክልል ትግራይ ናብ ንቡር ይምለስ ኣሎ ክብል ምግላጹ ተሓቢሩ

ኩነታት ክልል ትግራይ ናብ ንቡር ይምለስ ምህላዉ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብቲ ኣትላንቲክ ካውንስል ዝተባህለ ናይ ኣሜሪካ ቲንክ ታንክ ዘዳለዎ ናይ ኢንተርነት ዘተ ኣፍሊጡ። ኣብቲ ዘተ ብሚንስትር ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣቶ ደመቀ መኮነን ዝተመርሐ ጉጅለ፡ ከምኡ ኣባላት ምምሕዳር ሓዲሽ ምምሕዳር ጆ ባይደንን ካልኦት ኣባላት ባይቶን ተረኺቦም ምንባሮም`ውን ሚንስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣፍሊጡ`ሎ። ብኻልእ ወገን ነቲ ዘተ መበገሲ ጌሩ ዝጸብጸበ ኣጃንስ ፍራንስ ፕረስ፡ ኣብ ዶብ-ኣልቦ ሓካይም ሓላፊ ጨንፈር ክልል ትግራይ ብምጥቃስ፡ ኣብ ክልል ትግራይ ገጠራዊ ከባብታት ከጋጥም ዝኽእል ነገር የተሓሳስቦም ምህላዉ ጠቒሱ`ሎ። ዝሓለፈ ሰሙን ሓሙስ`ዩ ምኽትል ቀዳማይ ሚንስትርን ሚንስትር ጉዳያት ወጻእን ኢትዮጵያ ደመቀ መኮነን ዝመርሖ ጉጅለ ኣብቲ ብኣትላንቲክ ካውንስል ዝተዳለወ ዘተ ተረኺቡ ብዛዕባ ክልል ትግራይ ንዝለዓሉ ሕቶታት ብዝምልከት መብርሂ ምሃቦም ይግለጽ ኣሎ። ኣምባሳደር ኢትዮጵያ ኣብ ኣሜሪካ ፍጹም ኣረጋ፡ ኣብቲ ኣኼባ ተሳቲፉ ኔሩ- ብዛዕብኡ`ውን ንድምጺ ኣሜሪካ ከምዚ ይብል "እዋናዊ ዝኾኑ ሰለስተ ዓበይቲ ጉዳያት ማለት፡ ስጉምቲ ምኽባር ሕጊ፡ ሓጽቢ ሕዳሰ፡ ከምኡ ድማ ምስ ሱዳን ዘሎ ጉዳይ ብዝተፈላለየ መልክዑ ዝብተኑ ጸብጻባት ስለዘለዉ፡ መንግስቲ ኢትዮጵያ ትኽክለኛ መረዳእታን ስትራተጅን ንምግላጽ`ዩ፡ስለዚ ኣትላንቲክ ካውንስል ናብ መንግስትን ኮንግረስን ሓሳብ ዘቕርብ ትካል ከም ምዃኑ መጠን ኣብ ኣኼባ ዝተሳተፉ ትኽክለኛ ግንዛበ ንክረኽቡ ብምሕሳብ`ዩ" ኢሉ። ኣብቲ ኣኼባ መብርሂ ዝሃቡ ኣቶ ደመቀ መኮነን፡ ኣቶ ረድዋን ሑሴን ወሃቢ ቓል-መረዳእታ ህጹጽ እዋን፡ ከምኡ ድማ ዋና ዳይሬተር ትካል ስደተኛታትን ተመለስትን ኣቶ ተስፋሁነይ ጎበዛይ ምዃኖም ከምኡ ድማ ካብ ወገን ምምሕዳር ጆ ባይደን ከምኡ ድማ ኣባላት ባይቶ ምስታፎም ኣብቲ መርበብ ሓበሬታ ሚንስትሪ ጉዳያትወጻኢ ተገሊጹ ኔሩ። "ብኣጠቓላሊ ነዞም ዕዱማት ዝጋበዘ ኣትላንቲክ ካውንስል`ዩ። ካብ ወገን ኢትዮጵያ ሓለፍቲ ተዓዲሞም መብርሂ ሂቦም ኣለዉ። ብወገን ሓዲሽ ምምሕዳር ኣመሪካ ተሳቲፎም ዝነበሩ በዓል መን ምንባሮም ክፈልጥ ኣይክኣልኩን- ግን ብድምር 32 ዝኾኑ ሰባት ምስታፎም ርእየ`ለኹ።" ንክልል ትግራይ ብዝምልከት ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ኢትዮጵያ ዝለዓሉ ሕቶታትን ዝውርወሩ ክስታትን ብዝሕ ዝበሉ`ዮም። ክልል ትግራይ ወራር ዝተፈጸማ ብሰራዊት ምክልኻል`ዩ- ትሕተ- ቕርጽታት ፈሪሶም- ልዕሊ 4.5 ሚልየን ህዝቢ ህጹጽ ረድኤት የድልዮ-ነዚ ረድኤት ንምሃብ ዝደልዩ ዓለም-ለኸ ትካላት ከም ድላዮም ተንቀሳቒሶም ረድኤት ክህቡ ኣይክእሉን- በዚ ዝተላዕለ ሰብኣዊ ቅልውላው ይጋደድ ኣሎ-ንመጻኢ`ውን ኣብ ኣስጋኢ ኩነታት ይርከብ ዝብሉ ይርከብዎም። ሰራዊት ኢትዮጵያ ምስ ሰራዊት ኤርትራ ተሰሊፉ- ኣብ ልዕሊ ሰለማውያን ሰባት ቅትለት ዘረፋ ዓመጽ ከምኡ`ውን ካልኦት ኢሰብኣዊ ዝኾኑ መጥቃዕትታት ፈጺሞም ዝብል ክስታት`ውን ብትካላት ኣህጉራዊ ተማጎቲ ሰብኣዊ መሰላት ይልዓል`ዩ። ሓዲሽ ምምሕዳር ባይደን`ውን ብሚንስትሪ ወጻኢኡ ጌሩ ወተሃደራት ኤርትራ ካብ ክልል ትግራይ ክወጹ ሓቲቱ ኔሩ። ኣምባሳደር ፍጹም ኣረጋ፡ እዚእቶምን ካልኦት ሕቶታትትን ኣብቲ መብርሂ ተላዒሎም ምንባሮም ድሕሪ ምጥቃስ፡ ዝተዋህበ መብርሂ ከምዚ ክብል በብተራ የረድእ፡ "ጽንፈኛ ጉጅለ ህወሓት ብዝሃቦ ኣመራርሓ ኣብ ልዕሊ ሰራዊት ምክልኻልና ከቢድ ጉድኣት ከምኡ`ውን ክሕደት ሃገር ፈጺሙ`ዩ። ቕትለትን ዘረፋን ምስ ፈጸሙ መንግስቲ ግብረ መልሲ ብምውሳድ ሕጊ ናይ ምኽባር ስራሕ ሰሪሑ`ሎ። ኣብዚ ግልጺ ጉዳይ`ዩ ዘሎ -መን ከም ዝጀመሮ ባዕላቶም ብናቶም ሚድያ`ውን ዝገለጽዎ`ዩ። ሕጂ ንሰብኣዊ ኩነታት ብዝምልከት ዝስራሕ ዘሎ ነገራት ናይ ምርዳእ ኩነታት`ዩ ዘሎ- 92 ናይ መከፋፈሊ መደበራት ኣብቲ ክልል ዘርጊሑ መንግስቲ ናይ እኽሊ ረድኤት የቕርብ ከምዘሎ-ተወሳኺ ናይ መግብን መድሃኒትን ቀረባት ይቕርብ ምህላዉን- ዩኤስኣይዲ ዝርከቦም ዓለም-ለኸ ትካላት`ውን ይሕግዙ ከምዘለዉ- ካልኦት ክሕግዙ ዝደልዩ`ውን ምስ መንግስቲ ብምትሕብባር ክሰርሑ ከምዝኽእሉ ተቐሚጡ`ዩ ክንደይ ዝኸውን ድጋፍ ይቐርብ ምህላዉ ብዝርዝር ዝተሓበረሉ ኩነታት`ዩ ዘሎ። ኣብ ክልል ትግራይ ኣብዚ ሰዓት`ዚ ረድኤት ዘድልዮ ቁጽሪ ሰብ 4.5 ሚልየን ከምዝኾነ ኣብ ግዚያዊ ምምሕዳር`ቲ ኽልል ሓላፊ ማሕበራዊ ጉዳያት ኣቶ ኣብርሃ ደስታ ንድምጺ ኣመሪካ ገሊጹ ኔሩ። ቅድሚ ትማሊ ጸብጻብ ዘውጽአ ኣሶሼይትድ ፕረስ`ውን ኣብ መንጎ መንግስትን ሰራሕተኛታት ረድኤትን ካብ ዝተገብረ ኣኼባ ሰሊኹ ዝወጸ ሓበረታ ብዝብል ኣብቲ ኽልል ብስእነት መግቢ ሰባት ክሞቱ ጀሚሮም ኣለዉ ኢሉ ኔሩ። ነቲ ቁጽሪ ብዝምልከት ኣብቲ ኣኼባ ኣትላንቲክ ካውንስል ሕቶ ቀሪቡ ምንባሩ ዝጠቐሰ ኣምባሳደር ኢትዮጵያ ኣብ ኣመሪካ ፍጹም ኣረጋ፡ ንምላሽ መንግስቲከምዚ ክብል የረድእ፡"እቲ ግጭት ቅድሚ ምጅማሩ- እቲ ሕጊ ናይ ምኽባር ወፍሪ ቅድሚ ምጅማሩ ኣብ ክልል ትግራይ 1.8 ሚልየን ህዝቢ ኣብ ሰፍቲ ኔት ፕሮግራም ኣትዩ ረድኤት እናተቐበለ ዝነብር ህዝቢ ኔሩ`ዩ። ግጭት ድማ ናይ መጎዓዝያን ካልእ መሳለጥያንን ስለዘተዓናቕፍ፡ ናብ 700 ሺሕ ዝኸውን ተወሳኺ ነዚ ጸገም ክቃላዕ ከምዝኸኣለ`ዩ- ስለዚ ብድምር 2.5 ሚልየን ዝኸውን ህዝቢ ግቡእ ረድኤት የድልዮ`ዩ። ካብኡ ንላዕሊ ዝኾነ ቁጽሪ ኣሎ ዝብሉ ብግምት`ዮም ዝዛረቡ። ብዙሓት ነዚ ኣሃዝ ዝህቡ ዘለዉ- ኣቲና ክንጽብጽብ ሓበረታ ክንረክብ ኣይክኣልን ይብል- ዘይሮም ድማ ቁጽሪ ይህቡ-ዝጋጮ ነገራት`ዮም ዝህቡ። ብርጉጽ ንህዝቢ ብምሕሳብ ከምኡ ይገብሩ እንተሃልዮም-ጽቡቕ`ዩ ይሓግዙ-ነቲ ህዝቢ ይሓግዝዎ- ግን ብቑጽሪ ናይ ፖለቲካ መኽሰብ ንምርካብ ዝግበሩ ነገራት ከምዘለዉ ንርኢ ኣለና ኢና። ስለዚ ትኽክለኛ መብርሂ ኢና ንሕቡራት ሃገራት ከይተረፈ ንህብ ዘለና። ሕቡራት ሃገራት ድማ ብብዙሕ መንገድታት ይሕግዘና`ዩ ዘሎ።" ብኻልእ ወገን፡ኣብ ኢትዮጵያ ካብ ዝርከቡ ኣርባዕተ መዕቆቢ ስደተኛታት ኤርትራ፡ ብወታሃደራት ኤርትራ ተታሒዞም ናብ ኤርትራ ዝምለሱ ኣለዉ ዝብል ንወሃቢ ቓል ሚንስትሪ ወጻኢ ኣመሪካ ብምጥቃስ ኣሶሸይትድ ፕረስ ጸብጺቡ ኔሩ። ኣምባሳደር ፍጹም ኣረጋ፡ ነዚ ብዝምልከት ኣብቲ ኣኼባ ኣትላንቲክ ካውንስ ዝተረኽቡ ሰበ-ስልጣን ኢትዮጵያ መብርሂ ሂቦምሉ`ዮም ይብል። "ብኣጠቓላሊ ኣብ ኢትዮጵያ ሽዱሽተ መዕቆቢ ስደተኛታት ክልተ ኣብ ዓፋር ኣርባዕተ ድማ ኣብ ክልል ትግራይ ከምዘለዉ-ካብቶም ኣርባዕተ ድማ እቶም ክልተ ኣብ ከባቢ ዶብ እቶም ክልተ ድማ ናብ ማእከል ናብ ሽረ ከባቢ ከምዘለዉ`ዩ- ንሳቶም ድማ ኣብቲ መጀመርያ ሕጊ ናይ ምኽባር እዋን ጸገም ከምዝነበሮም`ዩ- ሕጂ ግን-ብፍላይ እቶም ናብ ማእከል ዘለዉ ኣብ ጽቡቕ ኩነታት ከምዘለዉ ናይ ሕቡራት ሃገራት ጉዳይ ስደተኛታት ኣትዩ ክሳብ ዝሕግዞም መንግስቲ ኢትዮጵያ ብለቓሕ መልክዕ ዝተሓዝ ዝተፈላለየ ናይ መግቢ ቀረባት ክግበር ምጽንሑ ይፍለጥ`ዩ። እዚኣቶም ድማ ንኹሎም ክፉታት ምዃኖም- ዝሓለፈ ቀዳም`ኳ ብኮሚሽነር ጉዳይ ስደተኛታት ተበጺሖም`ዮም- ስለዚ ምስዚ ብዝተሓሓዝ ካብ ተሳተፍቲ ኣኼባ ኣትላንቲክ ካውንስ ዝቐርብ ሕቶታት ምላሽ ምሃብ`ዩ ኔሩ።" ብዛዕባ ምእታው ሰራዊት ኤርትራ ናብ ኩናት ክልል ትግራይ ተደጋጊሙ ብዛዕባ ዝልዓል ድማ ኣምባሳደር ኢትዮጵያ ኣብ ኣመሪካ ፍጹም ኣረጋ ከምዚ ክብል ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊጹ። "ወተሃደራት ኤርትራ ኣብ ኢትዮጵያ ኣለዉ ብዝብል ብተደጋጋሚ ዝግለጽ ነገር፡መንግስቲ ኤርትራ ኣይኣተኹን ኢሉ መግለጺ ሂቡ`ዩ-ካልኣይ ድማ መንግስቲ ኢትዮጵያ ንወተሃደራት ኤርትራ ዕድመ ከምዘይገበረሎም-ምህላዎም`ውን ከምዘይረጋገጸ`ዩ ብተደጋጋሚ ዝንገር ዘሎ-ሓደ ግልጺ ክኸውን ዘለዎ ነገር-ነቲ ዶብ ዝሕልዉ ወተሃደራት መጥቃዕቲ ክወርዶም ከሎ-ነቲ ዶብ ዝሕሉ ማንም የለን-ሰራዊት ኢትዮጵያ ንህወሓት ዝተታሕዘ እናኣሕደገ ናብቲ ዶብ ክሳብ ዝኣቱ- ናይ ኤርትራ ሰራዊት ኣትዩ ኣይኣተወን ኢሉ መንግስቲ ኢትዮጵያ ከረጋግጸሉ ዝኽእል መንገዲ ዘሎ ኣይመስለንን።" ካልእ ኣበየ ቦትኡ ዝተፈጸሙ በደላት ኣለዉ-ዘረፋታት ኣለዉ ንዝብል- ኣብ ኣሜሪካ ኣምባሳደር ኢትዮጵያ ፍጹም ኣረጋ"ጽንፈኛ ጉጅለ ህወሓት ካብ ዝነበሮ እናለቐቐ ክወጽእ ከሎ፡ 13 ሽሒ ዝኾኑ ብከቢድ ገበን ተኣሲሮም ዝነበሩ ፈቲሕዎም ስለዝኸደ-እዞም ሰባት ኣብ ዝተፈላለየ ቦታታት ከቢድ ጉድኣት ከወርዱ ከምዝኽእሉ ተገሊጹ`ዩ- መንግስቲ`ውን ነዚ ምክልኻል ምስቲ ሕብረተሰብ ብምትሕብባር ስራሕ ጀሚሩ ከምዘሎ`ዩ ዝፍለጥ። ስለዚ እዚ ብዛዕባ ኤርትራ ዝብሃል ዘሎ ናይ ሓሶት ወረ እናቕረቡ ግን ከኣ ወላ ሓደ ጭብጢ ከቕርብሉ ዘይክኣልሉ ኩነታት`ዩ ዘሎ ኢሉ።" ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


አምነስቲ ኢንተርናሽናል ሰብኣዊ ረድኤት ናብ ሙሉእ ትግራይ ንክባጻሕ ጸዊዑ

"ናብ ኩሉ ኩርናዓት ክልል ትግራይ ብዘይደረት ሰብኣዊ ቀረባት ንክባጻሕ" ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ጸዊዑ። ብመሰረት ሕቡራት ሃገራት ይብል አምነስቲ "2.3 ሚልዮን ህዝቢ ኣብ ክልል ትግራይ፣ ህይወት ኣድሕን ህጹጽ ሓገዝ ተጸባዪ ኮይኑ ኣሎ። እንተኾነ ብሰንኪ ሰበ ስልጣን ኢትዮጵያ ዘንበርዎ ደረትን ምጉታትን፣ ሰብኣዊ ረድኤት ይባጻሕ የለን" ይብል። እቲ ሰብኣዊ ቅልውላው ዝሳዓበ፣ ብሰንኪ ኣብ ሞንጎ ፌደራል መንግስቲ ኢትዮጵያን ንክልል ትግራይ ዘማሓድር ዝነበረ ፓርቲ ህወሓትን ዝሓለፈ ሕዳር ዝተላዓለ ውግእ ከምዝኾነ’ውን አምነስቲ ጠቂሱ ኣሎ። እቲ ውግእ ሎሚ’ውን ኣብ ብርክት ዝበሉ ዞባታት ከምዝቀጸለ ኣምነስቲ ጠቂሱ ኣሎ። ጭፍጨፋ ኣብ ልዕሊ ሲቪላት፣ ብኣልማማ ደብዳብ ምፍጻም፣ ከየጻረኻ ምቅታልን ስርቂን ከምዝተፈጸሙ ዝሕብሩ ሓያሎ ጭብጢታት ኣለው ዝበለ ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ልዕሊ 450 ሽሕ ሰባት ካብ መነባብርኦም ከምዝተፈናቀሉ’ውን ገሊጹ። ክልል ትግራይ መጽለሊ ልዕሊ 96 ሽሕ ስደተኛታት ከምዝኾነት፣ እንተኾነ፣ ናብ መዓስከር ስደተኛታት ሕጻጽን ሽመልባን እቲ ውግእ ካብ ዝጅምር ንደሓር ሓገዝ ምቅራብ ከምዘይተካኣለ፣ ካብ ሕጻጽ ዝሃደመ ሓደ ስደተኛ "ንምንባር ኢልና ቆጽሊ ሸማጢጥና በሊዕና፣ ማይ ካብ ጎዳጉዲ ሰቲና ከምዝበለ" ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ሓቢሩ ኣሎ። ወሃቢ ቃል ሚኒስትር ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ብወገኖም "ናብ ክልል ትግራይ ሰብኣዊ ሓገዝ ብዝኣክል ይኣቱ የለን ዝብል መግለጺ፣ ተቀባልነት ዘይብሉ እዩ" ኢሎም። እቶም ወሃቢ ቃል፣ ሰራዊት ዝዕጅበሉ ከባቢታት ኣሎ ከምዝበሉ’ውን ዝመጸና ዜና ጠቂሱ።


ሕ/ሃ መንግስታዊ ማሕለኻታትን ውግእን ኣብ ክልል ትግራይ ዕንቅፋት ኮይኑ ኣሎ ይብል

ብሰንኪ ኣብ ክልል ትግራይ ቀጺሉ ዘሎ ውግእን ምምሕዳራዊ ማሕለኻታትን ሕቡራት ሃገራት ናብ ትግራይ ንምእታው ዝቀረቦ ሰብኣዊ ሓገዛት ክማሓየሽ ከምዘይካኣለ ተገሊጹ። ኣብ ሙሉእ ክልል ትግራይ፣ መሰረታዊ ቀረባት መነባብሮን ገንዘብን ምርካብ ከምዘይካኣል ወሃቢ ቃል ሕቡራት ሃገራት ስቴፈን ያሪክ ገሊጹ ኣሎ። ብዘይካ'ዚ፣ ሕቡራት ሃገራት ካብ ሕዳር ጀሚሩ ናብ ክልተ መዓስከራት ስደተኛታት ክኣቱ ከምዘይካኣለ፣ ጥምየት ይውስኽ ከምዘሎን ትካላት ጥዕና ሙሉእ ንሙሉእ ከምዝዓነውን ተሓቢሩ'ሎ። 80 ሚእታዊት ህዝቢ ትግራይ ኣብ ዝነበረሉ ናይ ገጠር ከባቢታት ንምብጻሕ ከምዘይተካኣለ’ውን ወሃቢ ቃል ሕቡራት ሃገራት ጠቂሱ።


'ሰብኣዊ ኩነታት ክልል ትግራይ ኣሻቃሊ'ዩ' ፍሊፖ ግራንዴ

ኮሚሽነር ኮምሽን ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ፍሊፖ ግራንዴ፣ ኣብ ክልል ትግራይ ንመዓስከር ስደተኛታት ሓዊሱ ከምዝበጽሑን ምስ ቀ/ሚ ኣብይ ኣሕመድን ካልኦት መንግስታዊ ሰበ ስልጣንን ከምዝተዘራረቡን ተገሊጹ። ኢትዮጵያ ሓንቲ ካብ ዋና መሻርኽቲ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ከምዝኾነት ዝጠቀሱ እቶም ኮምሽነር፣ ንዓመታት ንሚልዮናት ስደተኛታት ዘዕቆበት ሃገር ከምዝኾነት ጠቂሶም: መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ ነቲ ጸገም ንምፍታሕ ዝገብሮ ዘሎ ጻዕሪ ከምዝንእዱ’ውን ጠቂሶም። ኣብ ክልል ትግራይ ዝተዓዘብዎ ሰብኣዊ ኩነታት፣ ኣዝዩ ዘሻቅል ከምዝኾነ ዝሓበሩ ኮምሽነር ፍሊፖ ግራንዴ "ሰባት ኩሉ ዓይነት ደገፍ የድልዮም ኣሎ፣ መግቢ: መድሓኒት፣ ጽሩይ ዝስተ ማይ፣ መጽለሊ፣ ምቁራጽ ኣገልግሎታት ባንኪን ቴለፎንን ንስቃይ ህዝቢ ኣጋዲድዎ ኣሎ፣ ስለዚ ምጅማር እዞም ኣገልግሎታት ቀዲሙ ክስራዕ ዘለዎ እዩ"ኢሎም። ብዛዕባ መዓስራት ስደተኛታት ክዛረቡ ከለው "ዕጡቃት ናብ’ቶም መዓስከራት ከምዝኣተው፣ ቅትለት፣ ጨዊኻ ምውሳድ፣ ዝተወሰኑ ብሰራዊት ኤርትራ ተገዲዶም ንኤርትራ ከምዝተወሰዱ"ተዛሪቦም።


ቦቢ ዋይን ፕሬዝዳንት ሙሰቨኒ ንዝተዓወትሉ ምርጫ ኡጋንዳ ዝምልከት ጥርዓን ናብ ቤት ፍርዲ ኣቕሪቦም

ቦቢ ዋይን ብዝብል ሽም ዝፍለጥ ናይ ኡጋንዳ መራሒ ተቓዋሚ ሮበርት ኪያጉላኒ ፕሬዝዳንት ዩዌሪ ሙሶቮኒ ዳግም ዝተመረፅሉ ናይ 14 ጥሪ ምርጫ ብምሙጋት ትማሊ ሶኑይ ጥርዓን ኣቕሪቡ።ጠብቓታት ዋይን ቤት ፍርዲ ነቲ ምርጫ ክስዕሮ ጥራሕ ከይኮነስ ንሻድሻይ ግዜ ዝሰዓሩ ሙሶቨኒ ፈፂሞም ዳግም ከይወዳደሩ ከረጋግፅ ድልየት ኣለዎም። ንመራሒ ተቓዋሚ ቦቢ ዋይን ዝውክሉ ጠበቓታት እቲ ናይ 14 ጥሪ 2021 ኣ\ፈ ምርጫ ዋጋ ከምዘይብሉ ዘርእዩ ሰነዳት ትማሊ ሶኑይ ንጠቕላሊ ቤት ፍርዲ ኣቕሪቦም ኣለው። ዋና ጠበቓ መዳርድ ሰጎና ወታደራት ንናይ ምርጫ ጣቢያታት ክወሩን ኣቐዲሙ ድምፂ ዝተውሃበሉ ናይ ምርጫ ካርዲ ናብቲ መውሃቢ ድምፂ ከእትውን ተራእዮም እዮም ይብል። ፕሬዝዳንት ሙሰቨኒን ደገፍቶምን ምፍርራሕን ምጭብርባርን ንዓሰረተታት ዓመታት ናይ መዕወቲ ሜላታት ገይሮም ክጥቀምሉ ዝፀንሑ እዩ ክብሉ ይከራኸሩ። እቲ መስርሕ ምርጫ ብምሉኡ ናብ ኩነታት ሽብር ተቐይሩ ዝበሉ ንሶም ‘’ሙሰቨኒ ዝሳተፈሉ ዝኾነ ይኹን ምርጫ ሰላማዊ ምርጫ ከምዘይኸውን ንፈልጥ።እቲ ሕገ መንግስቲ ዝጠልቦ ነፃን ፍትሓውን ምርጫ ክኸውን ኣይኽእል እዩ’’ ኢሉ። ወግዓዊ ውፅኢት ምርጫከምዝሕብሮ ሙሰቨኒ 58 ሚታዊ ድምፂ ብምርካብ ንሻድሻይ ግዜ ስዒሮም ኣለው።ዋይን 35 ሚታዊ ብምርካብ ካልኣይ። ሰጎና ናይ ዋይን ሃገራዊ ናይ ሓድነት መድረኽ ፓርቲ ኣብ ሕድ ሕድ ብርኪ መስርሕ ናይቲ ምርጫ ምቕጥቃጥ ደገፍቲን ሰበስልጣን ወፍሪ ምርጫን ዋይን ሓዊሱ ፈተናታት ገጢሙዎ እዩ ኢሎም። ዋና ፀሓፊ ገዛኢ ፓርቲ ምንቅስቓስ ሃገራዊ መኸተ ጃስቲን ሉማምባ ናይ ሕጊ ሰብሙዮም ናይቲ ፓርቲ ሕፁያት ክንደይ ድምፂ ከምዝረኸቡ ንዝገለፁ ቕጥዕታት ካብ ናይ ምርጫ ጣቢያታት የረጋግፁ ኣለው ኢሎም። ‘’መረጋግፂ ቅጥዕታት ፕሬዝዳንታዊ ውፅኢት ካብ ሃገራዊ ኮሚሽን ምርጫ ረኺብና ኣለና።መልሲ ክህግብ ኢና’’ ኢሎም ሉዋምባ። ናይ ሙሰቨኒ ውፂት ኣብ ፈተና ክኣቲ እዚ ንራብዓይ ግዜ እዩ።ዋላኳ ብርክት ዝበሉ ጉድለታት እንተነበሩ እውን ነቲ ምርጫ ንምልዋጥ እኹል ብዘይምንባሩ ክልተ ክስታት ብውሳነ ቤትፍርዲ ተሳዒሮም እዮም።


ኢትዮጵያ: ዓቃቢ ሕጊ ኣብ ልዕሊ መራሕቲ ህውሓትን ላዕለዎት ሰበስልጣንን ክሲ ከምዝምስርት ኣፍሊጡ

ኣብ ልዕሊ መራሕቲ ሕወሓትን ላዕለዎት ሰበ-ስልጣን ከምኡ ድማ ወታሃደራዊ መኮንናት ዝነበሩ ኣብ ሓጺር ግዜ ክሲ ከም ዝምስርት ፈደራል ዓቃቢ ሕጊ ኢትዮጵያ ኣፍሊጡ። ኣብ`ቲ ዘስካሕክሕ ጭፍጨፋ ማይካድራ ካብ መንጎ ዝተሳተፉ ናይ መብዛሕቲኦም መንነት ከምዝፍለጥ`ውን ተሓቢሩ`ሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


መንግስቲ ኢትዮጵያ ትግራይ ናብ ‘ንቡር ተመሊሳ' ይብል ነበርቲ ግን ኣብ ፍርሒ ከምዘለው ይገልጹ

ክልል ትግራይ ናብ "ንቡር ኩነታት ተመሊሳ" ክብል መንግስቲ ኢትዮጵያ ንሰራሕተኛታት ምምሕዳር ባይደን ብውልቂ ይነግሮም ኣሎ።ሓደሽቲ ናይ ዓይኒ መሰኻኽር ግን ውቃዕ ዓረር ጠያይቲ ኣብ ዘለዎም ገዛውትን ፈቐዶ ከባቢታት ገጠርን ዝተሓብኡ ነበርቲ ትግራይ ኣብ ፍርሒ ከምዝርከቡ ገሊፆም።እቲ ኵናትን ሕፅረት መግቢን ዘሕደሮ ፅልዋ ገና ኣይተፈለጠን። ሓደ በዓል ስልጣን ዶብ ኣልቦ ሓካይም (Doctors Without Borders) ናይ ዝተባህለ ዓለምለኸ ትካል "ዝለዓለ ብዝሒ ዘለዎ ህዝቢ ብሓቂ እውን ብቐታሊ ሳዕቤናት ይሳቐ ኣሎ’’ ክብሉ ኣጠንቂቖም። ሓደ ናይ ቀደም በዓልስልጣን ካብ ገጠር ክልል ትግራይ ብስልኪ ከምዝበሉዎ ምስ ኤርትራ ኣብ ዘዋስኑ ርሑቕ ከባቢታት ቅድሚ ምእካብ ምህርቲ ወታሃደራት ስለዘቃፀሉዎ ወይ ስለዝሰረቑዎ ጥምየት ነቲ ገባር ቆሪኑዎ ኣሎ ኢሎም። ኣብ መንጎ ሓይልታት ኢትዮጵያን ትግራይን ኣብ ሕዳር ዝጀመረ ግጭት ቀፂሉ ኣሎ።ገሊኦም ሜላታት ርክብ ተቛሪፆም ነበርቲ ዝወረደ ነገር ዝርዝር ሓበሬታ ንምሃብ ብፍርሒ ተዋሒጦም፤ዳርጋ ኩሎም ጋዜጠኛታት እውን ከይኣትው ተኸልኪሎም'ዮም።ብ ኣሽሓት ዝቑጸሩ ሰባት ምሟቶም ይእመን። ምኽትል ቀዳማት ሚኒስትር ኢትዮጵያ ደመቀ መኮነንን መሳርሕቶምን ኣትላንቲክ ካውንስል ዝተባህለ ትካል ዝሓለፈ ዓርቢ ኣብዘዳለዎ ናይ ውልቂ ኣኼባ መብርሂ ሂቦም ኔሮም።ኣብ ክልል ትግራይ 1.5 ሚሊዮን ሰባት ሰብኣዊ ሓገዝ ረኺቦም ኣለው ኢሎም።ስደተኛታት ኤርትራ ብሕማቕ ተታሒዞም ዝብል "ሓሶትን ፖለቲካዊ መበገሲ ዘለዎም ክስታትን’' እዮም ክብሉ ስኽፍታቶም ምግላፆም ፋና ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬት ሓቢሩ ኣሎ።ሰራሕተኛታት ባይደን ኣብቲ ኣኼባ ምስታፎም ፀብፃብ ፋና ሓቢሩ። ኤርትራዊያን ስደተኛታት ኣብ ጎኒ ወታሃደራት ኢትዮጵያ ብምዃን ኣንፃር ሓይልታት ክልል ትግራይ ብዝተዋግኡ ወታደራት ኤርትራ ዒላማ ኮይኖም ኣለው።ምምሕዳር ባይደን እሙናት ፍፃመታት ስርቂ፣ምዕማፅ ደቂ ኣንስትዮን ካልኦት መግሃስትታትን ብምጥቃስ ኤርትራ ብዘይውዓል ሕደር ክትወፅእ ፅዕንቶ ይገብር ኣሎ። ዋላ ናይ ኢትዮጵያ ናይ ቀረባ መግለፂ ከምዚ እንተበለ እውን ኣብ ቀረባ ዝተሸመ ምምሕዳር ትግራይ ግን ልዕሊ 4.5 ሚሊዮን ሰባት ህፁፁ ረድኤት ምግቢ ከምዘድልዮን ገለ ሰባት ድማ ብጥምየት ምሟት ከምዝጀመሩን ገሊፁ ኣሎ። ኣብ ትግራይ ኣተሓባብሪ ዶብ ኣልቦ ሓካይም \Doctors Without Borders\ Albert Vinas ዘውፅኡዎ ሓዱስ ሓበሬታ ብሰንኪ ውግእን ፍቓድ ንምርካብ ኣፀጋቢ ብምዃኑን ምእታው ኣብ ዘይክኣለሎም ‘'ኣብ ከባቢታት ገጠር ክኸውን ብዝኽእል ኣዚና ተጨኒቕና ኣለና’’ኢሎም። ኣስዕብ ኣቢሎም ድማ ‘’ዓበይቲ ዓዲ ናይቲ ማሕበረሰብን ባህላዊ መራሕትን ናይዞም ከባቢታት እዚኦም እቲ ኩነታት ኣዚሕ ሕማቕ ምዃኑ ነጊሮምና እዮም’’ኢሎም ኣለው ዝሓለፈ ዓርቢ ኣብ መርበብ ሓበሬታ ኣብ ዝወፀ ፅሑፎም። ኣብ ትግራይ ነበርቲ ስልኪ ቕፅሮም ኣብ ወረቐት እናፀሓፉ ስድርኦም ንሰሙናት ሃለዋቶም ዘይፈልጡ ክደልዩሎም ንመሳርሕቶም ከምዝሃቡዎም ኣልበርት ቪናስ ገሊፆም። ካብ መወዳእታ ታሕሳስ ጀሚሮም ንከተታማታት ዓዲግራት፣ኣክሱምን ዓድዋን ብእካላ ምስ ርኣይወን ‘’ብከቢድ ፍርሒ ኣብ ውሽጢ ገዛውቱ ዝተዓፀወ ህዝቢ ሪኢና’’ ኢሎም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available  ካብ ዓበይቲ ከተማታት ትግራይ ሓንቲ ኣብ ዝኾነት ዓዲግራት ‘’እቲ ኩነታት ኣዚዩ ወጥሪ ዝተመልኦ፣ ሆስፒታላት ድማ ኣብ ዝኸፍአ ኩነታት ነይሮም ‘'ምስ በሉ ቪናስ ኣስዕብ ኣቢሎም ‘’ምግቢ የለን፣ማይ የለን፣ገንዘብ የለን።ብከቢድ ቆሲሎም ዝመፁ ሕሙማት ዝተመጣጠነ ኣመጋግባ ኣይረኽቡን’’ኢሎም። ካብ ሆስፒታላት ወፃኢ ዘለው ካብ ከተማ መቐለ ክሳብ ኣክሱም ብእናፈት ሰሜን ናብ ኤርትራ መኸዲ ማእኸላት ጥዕና 90 ምእታዊ ኣይሰርሓን ዘለዋ። ‘’ብዙሕ ቕፁሪ ዘለዎ ህዝቢ ይሳቐ እዩ ዘሎ ብሓቂ እውን ናብ ሞት ዘብፅሕ ሳዕቤናት ኣለዎ ኢሎም። ንኣስታት ሰለስተ ኣዋርሕ ክታበት ስለዘይተውሃበ ኣብ ቀረባ ለበዳ ከይልዓል ንሰግእ ኢና ‘’ኢሎም ቪናስ ብምውሳኽ። ዎርልድ ፒስ ፋውንደሽን ዝተብሃለ ትካል ዝሓለፈ ዓርቢ ኣብ ዘውፅኦ ካሊእ ፅሑፍ ቅድም ክብል ላዕለዋይ ብዓልስልጣን ኢትዮጵያ ዝነበሩ ሙሉጌታ ገብረሂይወት በርሀ ካብ ገጠራት ትግራይ ንዳይረክተር ኣሌክስ ዲ ዋል ብቴሌፎን ኣብ ዝሃቡዎ ቃለ ምልልስ ።ምስ ኤርትራ ኣብ ዘዋስኑ ከባቢታት ቅድሚ ምህርቲ ሓይልታት ኤርትራ ንዘራእቲ ስለዘቃፀሉዎ ወይ ስለዝሰረቑዎ ‘’ጥምየት ነቲ ገባር ይቑርኖ ኣሎ’’ ኢሎም። ‘’ኣብ ቀረባ ሰፊሕ ሰብኣዊ ቅልውላው ክንሪኢ ኢና’’ኢሎም ብምውሳኽ ሙሉጌታ ጫልቱ። ሰበስልጣን ኤርትራ ንሕቶታት ይኹን ተሳትፎ ወታደራቶም ኣይመለሱን።ኢትዮጵያ ድማ ዋላዃ መሰኻኽር ዓይኒ እተተዛረቡ ንሃለዋት ወታደራት ኤርትራ ትነፅጎ እያ ዘላ። እቲ ኵናት ቅድሚ ምጅማሩ ብሰንኪ ወራር ዕስለ ኣንበጣን ለበዳ ኮቪድ 19ን ኣብ ትግራይ ኩነታት ምግቢ ኣዚዩ ሕምቕ ነይሩ ይብሉ ኣብ ኢትዮጵያ ዳይረክተር ኦክስፋም ገዛህኝ ከበደ ገብረሃና ንAP ኣብ ዝሃብዎ ቃል። ‘’እቲ ኵናት ይካየድ ኣብ ዝነበረሉ እዋን ብዙሓት ሰባት ናብ ጫካ ሃዲሞም።ምስ ተመለሱ ግን መብዛሕቲኦም ገዛውቶም ዓንዩ ወይ ንብረቶም ተዘሪፉ’' ኢሎም ኣብ ትግራይ ዝሓሸ ተበፃሕነት ኣብ ዘለዎ ኣብ ደቡብ ትግራይ ዘሎ ምስተገምገመ።’’ካብ ዝርኣናዮ ምግቢ ኣዚዩ፣ኣዚዩ ኣገዳሲ እዩ’’ኢሎም ብምውሳኽ። ሰብኣዊ ሓገዝ ናብ ትግራይ ብዘይደረት ንምብፃሕ ኢትዮጵያ ክትፈቅድ ዓለምለኸ ፀቕጢ ቀፂሉ ኣሎ።ኣቶ ገዛህኝ ሕብረት ኣውሮፓ ኣብ ቀረባ ከምዝገበሮ ካልኦት መንግስታት እውን ዝውሃብ ሓገዝ ከይሕዙ ኣጠንቂቖም ኣለው። ‘’ለገስቲ ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ክንደፍኦ ኢሎም ይሓስቡ ይኾኑ ነገር ግን መንግስቲ ኢትዮጵያ ፈፂሙ ኢዱ ኣይህብን’’ኢሎም።’'ሰናይ ዕላምኡ’’ከምዝርድኡ ብምግላፅ ነገር ግን ‘’ሳቐ እቲ ህዝቢ እዩ’’ኢሎም። እዚ ኣብ ላዕሊ ቀሪቡ ዘሎ Associated Press ዝፀብፀቦ እዩ። ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ዝተመሓላለፈ መደብና ሓላፍነቱን ሽሙን ክግለፀሉ ዘይደለየ ወታደር ኤርትራ ንቪኦኤ ኣብ ዝሃቦ ቃለ ሰራዊት ኤርትራ ‘’ኣብ ከተማታት ትግራይ ንተጋሩ የድሕንን ይከላኸልን እዩ ነይሩ።እቲ ዝብሃል ዘሎ ግፍዒ ኣይፈፀመን’’ ክብል ብምግላፅ ሕዚ ኣብ መሬቱ እዩ ዘሎ ክብል ገሊፁ ኣሎ።


ሚንስትር ሰላም ኢትዮጵያ ኣብ ሰብኣዊ ኩነታት'ታ ሃገር ምስ ሓላፊ ትካል ስደተኛታት ሕ/ሃ ምዝታየን ተሓቢሩ

መንግስቲ ኢትዮጵያ ብመንገዲ ሚኒስትር ሰላም ኣብታ ሃገር ንዘሎ ኩነታት ሰብኣዊ ጉዳያት ንናይ ሕቡራት ሃገራት ትካል ስደተኛታት ሓላፊ ፊሊፖ ግራንደ መብርሂ ምውሃቡ ተገሊጹ። እቶም ኮሚሽነር ዝተሰርሑ ስርሓት ብኣካል ተረኺቦም ከምዝዕዘቡ ተሓቢሩ ኣሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ሰራዊት ኤርትራ ካብ ኢትዮጵያ ንክወጽእን ሓገዝ ናብ ህዝቢ ንክላኣኽን ዝሓተተ ሰልፊ ተጋሩን ፈተውቶምን ኣብ ዙርያ ዓለም ተካይዱ

ካብ ዝተፈላለዩ ክፍለ ግዝኣታት ኣሜሪካ ዝተኣኻኸቡ ተወለድቲ ትግራይን ደገፍቶምንብወታሃደራት ኤርትራን ሓይልታት መንግስቲ ፌደራልን ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ይፍፅሙ ኣለው ዝበሉዎ ጠጠው ንክብልን ሰራዊት ኤርትራ ካብ ትግራይ ንክወፅእን ዝፅውዕ ናይ ተቓውሞ ሰልፊ ትማሊ ረቡዕ ተካይዶም ኣለው። ኣብቲ ሰልፊ ኵናት ጠጠው ይበል፣ ወታሃደራት ኤርትራ ካብ ክልል ትግራይ ይውፅኡ፣ ንደቂ ኣንስትዮ ምዕማፅ ደው ይበል፣ጥምየት ከም ኣጽዋር ምጥቃም ጠጠው ይበል ዝብሉ ጭርሖታት የቃልሑ ነይሮም። ካብ ክልል ኦሮምያ እየ ትብል ተሊላ ዳኜ ባይሳ ትባሃል ተሳታፊት "ኣብ’ቲ ሰልፊ ኣብ ትግራይ ይፍጸም ዘሎ፣ አብ ኦሮምያ እዩ ጀሚሩ። አብይ ኣብ ኦሮምያ ኩናት ከፊቱ እዩ። ንህዝብና ኣሲሩ፣ ቀቲሉ፣ ካብኡ ናብ ምስ ኤርትራ፣ ሕቡራት ዓረብ ኢምረትን ካልኦትን ተሓባቢሩ ኣብ ልዕሊ ትግራይ ተላዒሉ ኣሎ" ኢላ። ሮቤል ሃብቱ ዝተባሃለ ኦሮሞታይ ብወገኑ "ብሰንኪ’ቲ ኣብ ትግራይ ይቅጽል ዘሎ ውግእ ኣስታት 4.5 ሚልዮን ህዝቢ ንጥምየት ተቃሊዑ ኣሎ። ሰራዊታት ኣብይን ኤርትራን ብሰንኪ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ይፍጽምዎ ዘሎ፣ ሓገዝ ክቀርበሎም ኣይካኣለን፣ እዚ ጸገም’ዚ ኣብ መላእ ኢትዮጵያ’ዩ ይራኣይ ዘሎ። ስለዚ ነቶም ዝተዓፈኑ፣ ድምጾም ክንኮኖም ኢና ናብ’ዚ መጺና ዘለና"ኢሉ። ኣምባሳደር ኢትዮጵያ ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ኣቶ ፍጹም ኣረጋ ብወገኖም "ዶብና ንዝሓለፉ 20 ዓመታት ይሕልው ኣብ ልዕሊ ዝነበረ ሰራዊት ምኽልኻል ሃገር፣ ጽንፈኛ ጉጅለ ህወሓት ሃንደበታዊ መጥቃዕቲ ብምፍጻም፣ ከቢድ ጉድኣት አብ ልዕሊ’ቲ ሰራዊት ኣውሪዱ ከምዝበታተኖም ብናቶም ሚድያ ሰሚዕና ኢና። መንግስቲ ብወገኑ ነቲ ክሕደት ሃገር ንምቅልባስ ናይ ሕጊ ምኽባር ስጉምቲ እናወሰደ ጸኒሑ። ብዓወት ከምዝዛዘሞ ዝፍለጥ እዩ። ጥርጡራት ናብ ሕጊ ንምቅራብ ዝተጀመረ መስርሕ ቀጺሉ አሎ። ሎሚ ናታቶም ደገፍቲን ተሓባበርቲን ዝመርሕዎን ንብዙሓት ኣጋግዮም ዘካይድዎን ሰልፊ ከምዝኾነ ኢና ተረዲእና ዘለና" ኢሎም። "መንግስቲ ኢትዮጵያ ምስ መንግስቲ ኤርትራ ተሓባቢሩ ንህዝቢ ትግራይ የሳቂ ኣሎ ዝባሃል፣ ቀዳማይ፣ መንግስቲ ኤርትራ ተሳትፎ ከምዘይነበሮ መግለጺ ሂቡሉ እዩ።ካልኣይ ብወገን መንግስቲ ኢትዮጵያ ንዓዓቶም ዝተገብረ ዕድመ የለን። ምስ ኤርትራ ብምትሕብባር ዝተገብረ ነገር ከምዘየለ ብተደጋጋሚ ተገሊጹ እዩ"ኢሎም። ኣሜሪካ ኣብ’ዚ ቀረባ ኣብ ዘውጸአቶ መግለጺ "ኣብ ክልል ትግራይ ዘለው ኩሎም ወታሃደራት ኤርትራ፣ ብህጹጽ ክወጹ ኣለዎም" ከምዝበለት ዝዝከር እዩ። ወሃቢ ቃል ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ "ስርቂ፣ ጾታዊ መጥቃዕቲ፣ ኣብ ልዕሊ መዓስከር ስደተኛታትን ካልኦትን መግሃስታት መሰላት ከምዝተፈጸሙ ዝሕብሩ ተኣማኒ ሪፖርታት ኣለው" ድሕሪ ምባል:እቲ ወሃቢ ቃል "ወታሃደራት ኤርትራ፣ ንስደተኛታት፣ ካብ ትግራይ ናብ ኤርትራ ኣገዲዶም ከምዝመለስዎም ዘርእዩ ጭብጢታት ከምዘሎ"ይጠቅስ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ማሕበር ቀይሕ መስቀል ኢትዮጵያ ኣብ ክልል ትግራይ ንልዕሊ 3 ሚልዮን ሰባት ንምሕጋዝ 9 ቢልዮን ብር ከምዘድልዮ ኣፍሊጡ

ማሕበር ቀይሕ መስቀል ኢትዮጵያ ኣብ ክልል ትግራይ ንልዕሊ ሰለስተ ሚሊዮን ሰባት ሓገዝ ንምሃብ ትሽዓተ ቢሊዮን ብር ከምዘድልዮ ኣፍሊጡ።ማሕበር ዓለምለኸ ቀይሕ መስቀል ን ቀይሕ ወርሕን ንተመሳሳሊ ሓገዝ ኣስታት 1.2 ቢሊዮን ብር ዓለምለኸ ኮሚቴ ቀይሕ መስቀል ድማ ኣስታት ክልተ ቢሊዮን ብር ሓገዝ ሓቲቶም ኣለው። ማሕበር ቀይሕ መስቀል፣ዓለምለኸ ኮሚቴ ቀይሕ መስቀልን ዓለምለኸ ቀይሕ መስቀን ፌደረሽን ቀይሕ ወርሕን ብሓባር ኣብ ዝሃቡዎ ጋዜጣዊ መግለፂ ከምዝሓበሩዎ ኣብ ኢትዮጵያ፣ሱዳንን ጅቡቲን ኣብ ቀረባ ብሰንኪ ዝተኸሰቱ ዘይምርግግኣት ይገብሩዎ ዘለው ፃዕሪ ገሊፆም ኣለው። ፕረዚደንት ማሕበር ቀይሕ መስቀል ኢትዮጵያ ኣቶ ኣበራ ቶላን ኣብ ኢትዮጵያ ኣተሓባባሪት ዓለምለኸ ኮሚቴ ቀይሕ መስቀል ካቲያ ሶሪን ኣብ ክልል ትግራይ ቀንዲ መንገድታት ስዒብካ ኣብ ዘለዋ ከተማታት ሰብኣዊ ሓገዝ ይገብሩ ከምዘለው ብምሕባር ብሰንኪ ፀጥታ ካብ መንገዲ ወፃኢ ናብ ገጠር ምብፃሕ ከምዘይክኣሉ ገሊፆም ኣለው።


'ኣብ ክልል ትግራይ ዝተኻየደ ግጭት ንህጻናት ኣጨናቒ ኮይኑ'ሎ' ክብላ ናይ ሕ/ሃ ትካል ህጻናት ኣድሕን ዳይረክተር ገሊጸን

ናይ ሕቡራት ሃገራት ትካል ህፃናት ኣድሕን (UNICEF ) ኣብ ክልል ትግራይ ንኣስታት 12 ሰሙናት ዝተኻየደ ግጭት ንህጻናት ኣዚዩ ኣጨናቒ ኮይኑ ኣሎ ኢሉ ኢሉ። ፈፃሚት ዳይረክተር'ቲ ትካል ሄንሪየታ ፎሬ ብዛዕባ ሰብኣዊ ኩነታት ክልል ትግራይ ኣብ ዘውፅእኦ መግለፂ "ኣብ ትግራይ ይካየድ ዘሎ ግጭት ኣብ ልዕሊ ህፃናት ዘሕደሮ ዘሎ ፅልዋ ካብ ውሱናት ዝኾኑ መሻርኽትናን ዳህሳስ ሕቡራት ሃገራትን ዝረኸብናዮ ኣዚዩ ዘተሓሳስብ እዩ’’ኢለን። "ኣብ መላእ ክልል ትግራይ ክታበት ደው ኢሉ። ትካላት ጥዕና ሓዊሱ ናይ ስቪል መሰረተ ልምዓት ተጎዲኦም ወይ ዓኒዮም ናውቶም ተሰሪቖም’’ ዝበለ መግለፂ ሕቡራትሃገራት ትካል ህፃናት ኣድሕን ብምስዓብ" ማይን ስርዓታት ፅርየትን ክሰርሑ ነዳዲ ዳርጋ የለን’' ኢሉ። እቲ መግለፂ ወሲኹ ድሕሪ እገዳ ኮቪድ-19 ኣብ መብዛሕቲኡ ክፋል ኢትዮጵያ ቆልዑ ናብ ቤት ትምህርቲ እንተተመለሱ እውን ኣብ ክልል ትግራይ 1.3 ሚሊዮን ቆልዑ ናብ መአዲ ትምህርቲ ኣይተመለሱን ይብል ። አላይ ዘይብሎም 300 ቆልዑ ናብ ሱዳን ምህዳሞም እውን ወሲኹ ገሊፁ።ኣብ ሽረ ብከቢድ ሕጽረት ኣመጋግባ ይሳቐዩ ዘለው ትሕቲ ሓሙሽተ ዓመት ህፃናት ብምግላፅ ብሓፈሻ ህይወት ኣስታት 70,000 ህፃናት ኣብ ሓደጋ ምውዳቑ ገሊፁ ኣሎ። ንሰን ኣብ ኣብ መግለፂአን "ንሕና ንፈልጦ ሓደ ነገር ተወሳኺ ሓገዝ ንምርካብ ንፅበያ ዘለና ነፍሲ ወከፍ ዕለት ናይ ህፃናት ስቓይ ተጋድድ ምዃና እዩ’’ ኢለን ።


'ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ዝፍፀም ዘሎ ጥሕሰት ሰብኣዊ መሰል ኣዝዩ ኣብ ዘተሓሳስብ ብርኪ ምብፅሑን ሕ/ሃ ነቲ ኩነታት ብዕሙቀት ተመልኪቱ ምላሽ ክህበሉ ይግባእ'ሊንዳ ቶማስ ግሪን ፊልድ

ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኮይነን ዝተመዘዛ ሊንዳ ቶማስ ግሪን ፊልድ "ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ዝፍፀም ዘሎ ጥሕሰት ሰብኣዊ መሰል ኣዝዩ ኣብ ዘተሓሳስብ ብርኪ ምብፅሑን ውድብ ሕቡራት ሃገራት ነቲ ኩነታት ብዕሙቀት ተመልኪቱ ምላሽ ክህበሉ ይግባእ " ኢለን ። ንሰን ነዚ ዝበላ ፕረዚደንት ጆ ባይደን ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣምባሳደር ኣሜሪካ ገይሮም ድሕሪ ምሕፃዮም ሹመተን ንምፅዳቅ ኣብ ዝተሰየመ ሰኔት ኮሚቴ ጉዳያት ወፃኢ ዝቀረቡለን ሕቶታት ኣብ ዝመለሰሉ እዋን'ዩ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ባህርዳር: ኣብ ርክብ ክልላዊ መንግስታት ዘተኾረ ዘተ ተቓኒዑ

ኣብ ዝሓለፉ ዓመታት ኣብ መንጎ ክልላዊ መንግስታት ዝነበረ ርክብ ሰብ ማእኸል ዝገበረ ዘይኮነ ኣብ መንነት ብሄር ዘተኾረ ብምዃኑ ፌደራል ስርዓት ጥዑይ ከይኸውን ገይሩዎ ክብሉ ኣፈ ጉባኤ ቤት ምኽሪ ፌደረሽን ኣደም ፈራህ ገሊፆም። ንሶም ነዚ ዝገለፁ ሎሚ ኣብ ከተማ ባህርዳር ‘ሰናይ ጉርብትና ንብልፅግና’ ኣብ ትሕቲ ዝብል መሪሕ ቃል ኣብ ርክብ መንግስታት ዘተኮረ ምይይጥ እዮም። ኣብቲ ኣኼባ ናይ ክልል ትግራይ ግዝያዊ ኣመሓዳሪ ዶክተር ሙሉ ነጋ ሓዊሱ ኣመሓደርትን ምኽትላትን ክልላት ኣምሓራ፣ኦሮሚያ፣ቤንሻንጉል ጉምዝ፣ጋምቤላ፣ ደቡብን ሶማሌን ተረኺቦም ኔሮም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ሕቡራት ሃገራት ማእከላይ ባሕሪ ንዘቋርጹ ኣፍሪቃዊያን ስደተኛታት ሓገዝን ሓለዋን ክግብር ሓቲቱ

ናይ ሕቡራት ሃገራት ጉዳይ ስደተኛታት፡ ነቶም ማእከላይ ባሕሪ ንምስጋር ህይወቶም ኣብ ሓደጋ ዘእትዉ ዘለዉ ብ ኣሽሓት ዝቑጸሩ ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት ንምሕጋዝ $100 ሚልዮን ዶላር ተማሕጺኑ። ኣብ ኣፍሪቃ ዞባ ሳሕል እናኸፍአ ዝኸደ ግጭታትን ኣብ ምብራቕን ቀርኒን ኣፍሪቃ ዘሎ ሓዲሽ ምፍንቓልን፡ ብምድረበዳ ሳሃራ ዝሰግሩ ስደተኛታት ክውስኽ ጌሩ'ሎ። ብዙሓት ካብኦም ድማ ዑቕባ ንምሕታት ናብ ኢጣልያ ንክኣትዉ ኣብ ሓደገኛ ናይ ባሕሪ ጉዕዞ ይኣትዉ። ኣብ 2020 ብውሕዱ 1,064 ሰባት ኣብ ባሕሪ ሚዲተራንያን ከምዝሞቱ ወይ ከምዝጠፍኡ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ይገልጽ። ኣብ ናይ መሬት ጉዕዞ ኣብ ሰሃራ ኣስታት 1,800 ከም ዝሞቱ'ውን እቲ ትካል ይገልጽ። ብዛዕባ ዝተሰወሩ'ውን እኹል ዳታ የለን ይብል። ኣብ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ፍሉይ ልኡኽ ኩነታት ማእከላይ ባሕሪ ቪንሰንት ኮቸተል ክዛረብ ከሎ፡ እቶም ስደተኛታት ኣብ ጉዕዞ ዘጋጥሞም ዘስካሕክኽ ጭካነ ከምኡ ድማ ብኣሰጋገርቲ ሰባት ዘጋጥሞም በደል ከም ዘዘንትዉ ይገልጽ:"ደቀኣንስትዮ ኣብ መንገዲ ብዙሕ ግዜ ከም ዝተዓመጻ ዝነገራና ኣለዋ። ሓደጋት መሸጣ ሰባትን ብዝበዛ ሸቕልን፡ ጾታዊ ዓመጽን ቅትለትን`ውን ኣሎ። ገለ ሰባት ኣብቲ ምድረበዳ ብዘይ መግብን ማይን ከምዝግደፉ`ውን ንሰምዕ።" በቲ ናይ ስደተኛታት ምንቅስቓስ ካብ ዝተተንከፋ 25 ሃገራት ዝመጹ ንምሕጋዝ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ሕጂ $100 ሚልየን ዶላር ይሓትት ኣሎ። ከምኡ`ውን ኣብ ሓደገኛ ጉዕዞ ባሕርን ምድረበዳን ንኸይመርጹ ዝሕግዝ`ዩ ይብል እቲ ልኡኽ ትካል ስደተኛታት። እዚ ወኪል ጉዳይ ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት "ነቲ ሓደገኛ ጉዕዞ ደው ክነብሎ ኣይንኽእልን ንኸውን-ግን ስቕ ኢልና ክንቅበሎ የብልናን። ናብ ሊብያ ክሳብ ዝኣትዉ ወይ ኣብ ሰሃራ ክሳብ ዝበጽሑ ክንጽበ የብልናን። ናብ ገምገም ባሕሪ ከይመጹ ከለዉ ኣብ ዝሓሸ ኣገልግሎት ገንዘብ መዲብና ሓለዋ ክንገብረሎም ኣለና" ይብል። ሃገራት ንስደተኛታት ከም ምጽንባር ስድራቤት ዝበለ ኣህጉራዊ ሕጊ ብምኽታል ውሑስ ዝኾነ መተሓላለፊ ዕድላት ክህባ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ይጽውዕ።


ኣሜሪካ ‘ሰራዊት ኤርትራ ካብ ትግራይ ብህጹጽ ክወጽእ ኣለዎ’ ኢላ

ወሃቢ ቃል ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ናብ ኣሶሴይትድ ፕረስ ኣብ ዝለአኾ ኢ-ሜል "ስርቂ፣ ጾታዊ መጥቃዕቲ፣ ኣብ ልዕሊ መዓስከር ስደተኛታትን ካልኦት መግሃስታት መሰላት ከምዝተፈጸሙ ዝሕብሩ ተኣማኒ ሪፖርታት ኣለው"ኢሉ። እቲ ወሃቢ ቃል ወሲኹ "ወትሃደራት ኤርትራ፣ ካብ ክልል ትግራይ ናብ ኤርትራ ንስደተኛታት ኣገዲዶም ከምዝመለስዎም ዘርእዩ ጭብጢታት ኣለው" ይብል። እቲ ውግእ ክጅምር ከሎ፣ ንኤርትራ "ዓቅሊ ስለዝገበረት ኢሉ" ካብ ዘሞገሰ ምምሕዳር ትራምፕ፣ ሓድሽ መርገጺ ኣሜሪካ፣ መሰረታዊ ለውጢ ምግባሩ ሓባሪ እዩ። እዚ ናይ ሎሚ መግለጺ፣ ውግእ ትግራይ ሰለስተ ወርሒ ኣብ ዝመልአሉ ጊዜ፣ ምምሕዳር ባይደን ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ኢትዮጵያን ካልኦት ተዋሳእቲን ሓድሽ ጸቅጢ የሕድር ከምዘሎ’ውን ዘርኢ እዩ። ካብ ትግራይ ኣብ’ዚ ቀረባ ዝወጹ ምስክራት ከምዝበልዎ "ወትሃደራት ኤርትራ፣ እናሰረቁ፣ ካብ ገዛ ናብ ገዛ እናኸዱ ንመናእሰይ እንትቀትሉ፣ ካብኡ ሓሊፎም ከባቢያዊ ኣማሓደርቲ ኮይኖም ከምዝራኣዩን" ገሊጾም። ወትሃደራት ኤርትራ ኣብ ጎድኒ ሰራዊት ኢትዮጵያ ከምዝዋግኡን ንዝሃደሙ መራሕቲ ክልል ትግራይ ይሃድኑ ከምዝጸንሑን’ውን እቲ ዜና ይሕብር። መንግስቲ ኢትዮጵያ ግና ህላዌ ወትሃደራት ኤርትራ ኣብ ክልል ትግራይ ኣይቅበሎን። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኣብ ከተማ ኣኽሱም እንታይ ተፈፀመ? ካብ ኣንደበት ስድራ ግዳያትን መሰኻኽርን

ኣብ ኣክሱም 19ን 20ን ሕዳር 2013 ዓ\ም ኣብ ልዕሊ ሰላማዊያን ሰባት ጭፍጨፋ ከምዝተፈፀመ ናይ ዓይኒ መሰኻኽርን ኣባላት ስድርኦም ዝተቐተሉዎምን ይገልፁ። ኣመንስቲ ኢንተርናሽናል እውን ኣብ ኣክሱምን ካልኦት ከባቢታት ትግራይን ቅትለት ምፍፃሙ ብዝምልከት ሓበሬታ ከምዝበፅሖ ገሊፁ ኣሎ። ኣብ ትግራይ ኵናት ካብ ዝጅምር ልዕሊ 80 ማዕልታት ኣቑፅሪ ኣሎ። ብሰንኪ እዚ ህይወት ብዙሓት ሰባት ጠፊኡ፣ ማእለያ ዘይብሉ ንብረት ዓኒዩ ከቢድ ዓፀቦ ኣንፀላሊዩ፣ ሰባት ብጥምየትሙማት ምጅማሮም ሰበስልጣን ክልል ትግራይ ከይተረፈ የረጋግፁ ኣለው። ነበርትን ዓለምለኸ ማዕኸናት ዜናን ደቂ ኣንስትዮ ፆታዊ ዓመፅ ይፍፀም ከምዘሎ ይገልፁ ኣለው። ሕቡራት መንግስታት ብወገኑ ኣብ ትግራይ ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ይፍፀም ዘሎ ፆታዊ ጥቅዓት ከምዘሻቐሎ ገሊፁ ኣሎ። መሰኻኽር ዓይኒን ስድራ ግዳያትን ወታደራት ኤርትራ ኣብ ከተማ ኣኽሱም ኣብ ልዕሊ ሰላማዊያን ሰባት ንኽትግለፆ ዘፀግም ዝበሉዎ ጭፍጨፋ ከምዝተፈፀመ ይገልፁ። መብርሂት ፍፁም 28 ዓመት ዝዕድሚኡ ዓብይ ሓወይ ተኽላይ ፍፁምን ወዲ 13 ዓመት ንእሽተይ ሓወይ ክብሮም ፍፁምን ኣብ ገዝኦም ከለው ተረሺኖምኒ፣ ኣብ ከቢድ ሓዘን'የ ዝርከብ' ትብል። ተኽላይ ፍፁምን ክብሮም ፍፁምን ናይ ቀረባ ኣዝማዱ ምዃኖም ዝገለፀ ጉዕሽ ልሳነወርቅ ብወገኑ '78 ዓመት ዝዕድሚኦም ወላዲኡ ኣቶ ልሳነ ወርቅ ለኣከ፣ ወዲ 17 ዓመት ንእሽተይ ሓው ቢኒያም ልሳነወርቅ፣ 34 ዓመት ዝዕድሚኡ ስብኣይ ሓፍቱ መምህር ግርማይ ተኽላይን ኣብ ቅድሚ ናይ ኣርባዕተ ማዓልታት ሓራስ ብዓልቲ ቤቱ ንመምህር ግርማይን ወላዲቱ ንጉዕሽን ኣብ ውሽጢ ቤቶም ብወትሃደራት ኤርትራ ከምዝቐተሉዎም' ይገልፅ። ኣብ ዓለምለኸ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት Amnesty International ንጉዳይ ኢትዮጵያን ኤርትራን ዘፅንዑ ኣቶ ፍስሃ ተኽሌ ኣብ ከተማወታደራት ኤርትራ ኣብ ከተማ ኣክሱም ንመናእሰይ ምቕታሎም ሓበሬታ በፂሑና ኣሎ ኢሎም።ኣብ ኣክሱም ይኹን ኣብ ካሎት ከባቢታት ይፍፀሙ ኣለው ዝብሃሉ ቅትለታትን መግሃስቲ ሰብኣዊ መሰላትን ንምምርማር ንመንግስቲ ኢትዮጵያ መእተዊ ፍቓድ ሓቲትና ኣብ ምፅባይ ንርከብ ኣለና ኢሎም። ካብ ጊዚያዊ ምምሕዳር ክልል ትግራይን ፌደራል መንግስትን ሪኢቶ ንምርካብ ዝገበርናዮ ፃዕሪ ኣይሰለጠን። እቲ ቅትለት ብዝምልከት ብኻሊእ ነፃ ወገን ኣይተረጋገፀን። እዚ ከምዚ'ሉ ከሎ፣ ሓደ መነቱ ክዕቀበሉ ዝደለየ ኣባል ሰራዊት ኤርትራ ንመሳርሕትና ድምጺ ኣሜሪካ ኣብ ዝሃቦ ቃለ ምልልስ 'ኣብ ከተማታት ኣኽሱን ካልኦት ከተማታትን ኣብ ዝኣተናሉ እዋን ንተጋሩ ነድሕን ነይርና እምበር ኣይቀተልናን' ኢሉ። ነቲ ቅትለት ብዓይኑ ዝርኣየን፣ ኣብ ኣክሱም በፂሓ ንዝተመለሰት ምስክር'ውን ኣዘራሪብና ኣለና። ዝርዝሩ ብድምፂ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኣብ ክልል ትግራይ ተቛሪጹ ዝነበረ መስመር ቴሌፎን ከምዝተዓረየ፡ኣካያዲት ስራሕ ኢትዮ-ቴሌኮም ሓቢራ

ኣብ ክልል ትግራይ ተቛሪጹ ዝነበረ መስመር ቴሌፎን ከምዝተዓረየ፡ኣካያዲት ስራሕ ኢትዮ-ቴሌኮም ፍረሂወት ታምሩ ንሬድዮ ድምጺ ኣሜሪካ ሓቢራ። እቲ ካብ ትማሊ ጀሚሩ ተቛሪጹ ዝነበረ መስመር ተዓርዩ`ሎ ዝበለት ፍረሂወት፡ ጠንቂ ናይቲ ምቁራጽ ኣብ መቐለ ዘሎ ፋይበር ኦፕቲክ ተጎዲኡ ስለዝጸንሐ`ዩ ኢላ። ይኹን`ምበር ሕጂ`ውን ኣብ ምሉእ ክልል ትግራይ መስመር ቴሌፎን ናብ ዝነበሮ ንምምላስ ግዜ ከምዝወስድ እታ ኣካያዲት ስራሕ ኢትዮ-ቴሌኮም ሓቢራ`ላ።


ፕረ.ባይደን ንለውጢ ክሊማ ዝምልከት ብርክት ዝበሉ ትግባረታት ፈሪሙ

ፕረዚደንት ኣሜሪካ ጆ ባይደን ሎሚ ንለውጢ ክሊማ ዝምልከት ብርክት ዝበለ ትግባረታት ፈሪሙ`ሎ። ባይደን ኣብ ምክትታል ለውጢ ክሊማ ልዑል ተገዳስነት ብምርኣይ ንሚንስትር ጉዳያት ወጻኢ ዝነበረ ጆን ከሪ ፍሉይ ልኡኽ ጉዳይ ለውጢ ክሊማ ጌሩ ሸይምዎ`ሎ። ባይደን ንኣሜሪካ ናብቲ ኣብ ፓሪስ ዝተኸተመ ውዕል ለውጢ ክሊማ ንምምላስ ኣብ ቀዳማይቲ መዓልቲ ስልጣኑ ፈሪሙ`ዩ። ኣብዚ ወርሒ`ዚ ስልጣኑ ዘረከበ ዶናልድ ትራምፕ ንኣሜሪካ ካብ ውዕል ፓሪስ ምውጽኡ ይዝከር። ኣብ ሳይንስ ዝተመርኮሰ ስጉምቲ ክውሰድ ዝደሊ ፕረዚደንት ባይደን ሕጂ ዝመጽእ ሚያዝያ ኣብዚ ኣብ ኣሜሪካ ዋዕላ ለውጢ ክሊማ ክተኣናገድ ምዃኑ ኣፍሊጡ`ሎ።


መግለጺ ተሰናባቲ ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ማይክል ሬይነር(2ይ ክፋል)

ንምርጫ ወሲኽካ ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ዝቕጽል ኣዋርሕ ዝፍጸም ተግባራት ንዝመጽእ ወለዶ ተስፍኡ ዝውስን`ዩ ክብል ዝሰናበት ዘሎ ኣምባሳደር ኣመሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ማይክ ረይነር ተዛሪቡ። ዝመጽእ ግንቦት ዝካየድ ምርጫ ዕዉት ንክኸውን ሃገሩ እትገብሮ ድጋፍ ከም እትቕጽል`ውን ኣረጋጊጹ። ዝተፈላለዩ ፈተናታት ዝገጠምዋ ኢትዮጵያ ኣብ ዝሓለፈ ሰለስተ ዓመታት ዝተራእዩ ለውጥታት ትካላዊ ንምግባር ብዙሕ ርሕቀት ምጉዓዛ`ውን ገሊጹ`ሎ። ዝሰናበት ዘሎ ኣምባሳደር ኣመሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ማይክል ረይነር ትማሊ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝሃቦ መግለጺ ኣብ ኢትዮጵያ ዝጸነሓሉ ሰለስተ ዓመታት ዝገምገመን ተስፋን ትምኒቱን ዘንጸባረቐሉ`ዩ ኔሩ። ናብ ኢትዮጵያ ክመጽእ ከሎ ንዝነበረ ኩነታት ብምጅማር ከምዚ ይብል፡ "ኣቐድም ኣቢለ ከምዝጠቐስክዎ ኣብዚ ምስ መጻኹ ናይ መጀመርያ ሰሙን ብወገን መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣመሓዳድርኡ ናይ ምስፋሕ ኩነታት ንክበራታዕ ፈቲና ኢና። ኣብ ህዝቢ ኢትዮጵያ እምነት ንክህልዎ ከምኡ`ውን ናይ ፖለቲካ ተሳትፎን ኤኮኖሚያዊ ዕድልን ንክህቦም። ድሕሪኡ ዶ/ር ኣቢይ ናብ ስልጣን ምስ መጸ፡ ምሉእ ንምሉእ ናይ መንግስቲ ኣንፈት ብምኽታልን ምስኡ ብምጥዕዓምን ናይ ፖለቲካ ናይ ኤኮኖሚን ፍትሕን ስርዓትን ናይ ጸጥታን መዳይ ምምሕያሻት ንምትግባር ነቲ ዝገብሮ ጻዕሪ ንምድጋፍ ስልታዊ ትልምታት ነዲፍና ብፍጥነት ተንቀሳቒስና ኢና ኢሉ ።" ቀዳማይ ሚንስተር ኣቢይ ኣሕመድ ናብ ስልጣን ምስ መጸ ዝተኻየዱ ናይ ምምሕያሽ ስጉምትታት ውጽኢት ከምዘምጽኡ`ዩ ማይክ ረይነር ዘብርህ። "ድሕሪ ሰለስተ ዓመታት ኣገልግሎተይ ወዲአ ክኸይድ ከለኹ፡ እዛ ሃገር`ዚኣ ናይ ደሞክራሲ ተስፋን ናይ ኤኮኖሚ ዕድልን ዘለዋ ሃገር ካብ ምኳን ኣንጻር ብርክት ዝበሉ ፈተናታት እንተኣጋጠምዋ`ውን ንዕኦም ናይ ምምሕያሽ ስራሓት ትካላዊ ካብ ምግባር ኣንጻር ነዊሕ ርሕቐት ተጓዒዛ`ያ።" ኣብ ኢትዮጵያ ኣብ ዝተፈላለዩ ዓውድታት ይርአ`ዩ ዝበሎ ምምሕያሻት ቀጻልነት ክህልዎ ከምዝግባእ`ውን ተዛሪቡ። ናይ ጸጥታ ፈተናታት ኣብ ዝፈጠጥሉ`ውን እንተኾነ ኢትዮጵያ ብመንጽር ኣተሓሕዛ ደሞክራሲን ሰብኣዊ መሰላትን፡ ዘርኣየቶ ምምሕያሽ ቀጻልነት ክህልዎ ይግባእ ዝበለ ኣምባሳደር ረይነር፡ ኢትዮጵያ ዝጀመረቶም ቆራጽ ጻዕርታት ነበራትዕ ኢሉ። በዚ መንጽር ድማ ናይ ሃገሩ ኣሜሪካ ድጋፍ ቀጻሊ ከምዝኸውን`ዩ ተዛሪቡ። ኣብ ኢትዮጵያ ዝካየድ ምርጫ ዕውት መታን ክኸውን ኣሜሪካ ዝገበረቶ ድጋፍ`ውን ጠቒሱ`ሎ። "እቲ ምርጫ ናይ ኢትዮጵያ ናይ ደሞክራሲያዊ ስግግር እምኒ ኩርናዕ ጌርና ኢና ንርእዮ። ኢትዮጵያ ነቲ ምርጫ ድሕነቱ ዝተሓለወ ተኣማንነት ዘለዎ ኣሳታፊን ናይ ህዝብታት ፍቓድ ዘንጸበረቐሉን ብዝኾነ ኣገባብ ንክተካይድ ናይ ገንዘብ ድጋፍ ጌርና ኢና።ኣብዚ መስርሕ`ዚ ካብ መጀመርያ ጀሚርና ተሳትፎ ጌርና ኢና። እዚ ድማ ክሳብ 34 ሚልየን ዶላር ዝበጽሕ`ዩ ናይ ምርጫ ድጋፍና። እዚ ማለት ንተቓወምቲ ዝግበር ድጋፍ`ውን ዘጠቓለለ`ዩ። እቲ ምርጫ ውድድር ዘለዎ መታን ክኸውን።" ኣምባሳደር ረይነር ደሞክራሲያዊ ክኸውን ዘለዎ ከምኡ`ዩ ድሕሪ ምባል ዝቕጽል ምርጫ`ውን ዕዉት ንክኸውን ኣሜሪካ ነቲ ትገብሮ ድጋፍ ዝምችእ ምዃኑ ሓቢሩ። "ናብ ሓደ ሃገር ከይደ ንሓደ ቀ/ሚ ወይ ሓላፊ ቦርድ ምርጫ ኣንጻርኩም ንዝወዳደሩ ፓርትታት ስልጠናን ድጋፍ ክህብ እደሊ`የ ኢለ ክሓትትን እቲ ቀዳማይ ሚንስተር በጃኻ ግበሮ ክብሉኒ ከለዉ እዚ ንዓይ ዝተለምደ ኣይኮነን- እንደልዮ ውጽኢት ግን እዚ`ዩ- ንደልዮ ደሞክራሲ እዚ`ዩ ስለዚ ብጣዕሚ ተስፋ ሂቡና`ሎ" ኢሉ። ኣስዒቡ ኣምባሳደር ረይነር ኢትዮጵያ ደሞክራሲ ኣብ ምስፋሕ፡ኣብዚ ዓመት ፍትሓዊን ተኣማንን ምርጫ ንምክያድ ናጽነት መራኸቢ ብዙሓንን ሓሳብካ ብናጻነት ምግላጽ ወሲኽካ ንመሰረታዊ ሰብኣዊ መሰላት ሓለዋ ብምግባር፡ ግጭታት ብምውጋድን ንናይ ብሄር ምፍጣጥ ፍታሕ ንምሃብ ከባቢያዊ ሓቢርካ ምንባር ብምቕጻልን ኤኮኖሚያዊ ዕድላት`ውን ብምስፋሕ፡ ኣብ ቀጻሊ ኣዋርሕ እተካይዶ ተግባራት ኣብታ ሃገር ንዝህሉ ቀጻሊ ወለዶ ዝውስን`ዩ ኢሉ ። ኣብ መንጎ ኣሜሪካ ን ኢትዮጵያን ዘሎ ምሕዝነት ሓይሉ ከምዝቐጸለ ዝገለጸ ተሰናባታይ ኣምባሳደር ማይክል ረይነር፡ ሃገሩ ኣብ ዝሓለፈ ሰለስተ ዓመታት ምስ ኢትዮጵያ ንዘለዋ ምትሕብብባር ሰለስተ ቢልየን ዶላር ወጻኢ ምግባራ`ውን ጠቒጹ`ሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


'ኣብ ትግራይ ኣብ ልዕሊ ትካላት ሕክምና ዝተፈጸሙ ስርቂን ዕንወትን ጸገም ይፈጥር ከምዘሎ' ዓለም ለኸ ማሕበር ቀይሕ መስቀል (ICRC) ገሊጹ

‘ሰብኣዊ ኩነታት ኣብ ትግራይ ኣዝዩ ኣሻቃሊ እዩ፣ ቀይሕ መስቀል ብወገኑ ብስንኪ ሕማቅ ኩነታት ጸጥታ ኣብ ኩሉ ኩርናዓት ትግራይ ክበጽሕ ኣይካኣለን ዘሎ’ ትብል ወሃቢት ቃል ዞባዊ ቤት ጽሕፈት ዓለም ለኸ ማሕበር ቀይሕ መስቀል። ኣልዮና ስየንኮ፣ ኣስታት 60 ሽሕ ሰባት ናብ ጎረቤት ሱዳን ተሰዲዶም ከምዘለው፣ ኣብ ውሽጢ ትግራይ’ውን ኣሻሓት ዝተመዛበልሉ ኩነታት ከምዘሎን መብዛሕተኦም ምንጪ ኣታዊኦም ከምዝሳኣኑ፣ ሓረስቶት ቅድሚ ናይ ሕርሻ ወቅቲ ካብ ከባቢኦም ከምዝተፈናቀሉን ሕጽረት መግቢ ከምዘጋጠሞምን'ውን’ ጠቂሳ። ዓለም ለኸ ማሕበር ቀይሕ መስቀል ካብ ኩለን ከተማታት ትግራይ ኣብ መቀለ፣ ዓዲግራት፣ ኣክሱምን ሽረን ጥራይ ይነጥፍ ከምዘሎ ኣረጋጊጻትልና ኣላ። እተን ዝተረፋ ከተማታትን ገጸራትን ግና ብሰንኪ ስግኣት ጸጥታ ክንኣትው ኣይካኣልናን፣ ምንጪ ሻቅሎት ኮይኑና’ውን ኣሎ’ ኢላ። ‘ዝተሰርቁን ጥርሖም ዝተረፉን ትካላት ጥዕና ተዓዚብና አለና። እዚ ድማ ንዓና ከቢድ ስክፍታ ፈጢሩልና እዩ። ምኽንያቱ፣ እዚ ጸገም’ዚ ኣብ ልዕሊ’ቶም ኣገልግሎት ይልግሱ ዘለው ሆስፒታላት ተወሳኺ ጸቅጢ እዩ ዝፈጥር’ውን’ ኢላ። ኩነታት ኣብ ትግራይ ዝሰፈሩ ኣሻሓት ኤርትራዊያን ስደተኛታት ኣመልኪታ ክትገልጽ ከላ ‘ኣብ ትግራይ 4 መዓስከራት ኣለዋ፣ ኣስታት 50 ሽሕ ስደተኛታት ኣለው፣ ኩነታቶም ብዝምልከት ግና፣ ብርክት ዝበሉ ምፍንቃላት ስለዝተፈጥረ፣ ሃለዋት ስደተኛታት ንጹር ኣይኮነን ዘሎ’ ኢላ።


መግለጺ ተሰናባቲ ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ማይክል ሬይነር

ኢትዮጵያውያንን ዓለምለኸ ትካላትን ኣብ ክልል ትግራይ ህይወት ናይ ምድሓን ስራሕ ብዝበለጸ ንክሰርሑ ተሰናባታይ ኣምባሳደር ኣመሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ማይክል ሬይነር ተዛሪቡ። ብኻልእ ወገን ወታሃደራት ኤርትራ ኣብ ክልል ትግራይ ዝገብርዎ ምንቅስቓስ የሕስበና`ዩ ቀልጢፉ ከብቅዕ`ውን ጻዊዕትና ክንቅጽል ኢና ኢሉ። ኣብ ክልል ትግራይን ኣብ መተከልን ኣብ ካልኦት ቦታታትን ቅትለታት ጾታዊ ዓመጽን ካልኦት ግህሰት ሰብኣዊ መሰላትን ይፍጸሙ`ለዉ ዝብል ጭቡጥ ሪፖርትታት ብገለልተኛ ምጽራይ ክግበረሎም`ውን ኣብ ኢትዮጵያ ኣምባሳደር ኣመሪካ ኮይኑ ዝጸንሐ ማይክል ረይነር ጸዊዑ'ሎ። ኣምባሳደር ረይነር ይኹን`ምበር መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ክልል ትግራይ ዘካየዶ ወታሃደራዊ ወፍሪ፡ ናይ ዝኾነ መንግስቲ መሰልን ግዴታን`ዩ ኢሉ ። ንሱ ወሲኹ ኣብ ክልል ትግራይ ዝተኻየደ ኩናት፡ ኣብ መንጎ ናይ ሃገሩ ግዝኣታዊ ሓድነትን ድሕነት ህዝብን ናይ ምሕላው ግዴታ ዘለዎ መንግስትን፡ ዘይ-ሕጋዊ ዝኾነ ዕጥቃዊ ዓመጽን`ዩ ኢሉ`ሎ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ደቅና ናብ ትግራይ ክዋግኡ ተላኢኾም ክብላ ኣዴታት ወታደራት ሶማሌ ንተቓውሞ ወፂአን

ወታደራት ሶማሌ ናብ ደማዊ ግጭት ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ክዋግኡ ተላኢኾም ብዝብል ክስታት ምኽኒያት ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ሶማሊያ ፀቕጢ እናሓየለ ምምፅኡ ተፈሊጡ።ኣዴታት ኣብ ዋና ከተማ ሞቓድሾን ካልኦት ከባቢታትን ፈለማ ንወታደራዊ ስልጠና ናብ ኤርትራ ዝተልኣኹ ደቀን ናብ ትግራይ ተላኢኾም ብዝብል ስግኣት ኩነታቶም ንምፍላጥ ብዙሕ ዘይተለምደ ናይ ተቓውሞ ሰልፊ ኣካይደን። ንናይ ቀርኒ ኣፍሪካ ዘይምርግጋእ ሓደጋ ኣብ ዝኾነን ሓይልታት መንግስቲ ኢትዮጵያ ካብ ሕዳር ጀሚሩ ኣብ ትግራይ የካይዱዎ ዘለው ውግእን ክሳተፉ ደቀን ናብ ትግራይ ተወሲዶም ዝብል ስግኣት ሓዲሩወን ኣሎ እዘን ኣዴታት። መጀመሪያ ንወታደራዊ ስልጣን ናብ ኤርትራ ዝተልኣኹ ኩነታት ውላደን ብምሕታት ኣዴታት ብዙሕ ልሙድ ዘይኮነ ኣብ ዋና ከተማ ሞቓድሾን ካልኦት ከባቢታትን ተቓውሞታት ኣካይደን ኣለዋ። ‘’ወታደራዊ ስልጠና ክወስዱ ናብ ኤርትራ ዝተልኣኹ ውላዳትና ተመንጢሎም ንቀዳማይ ምንስቴር ኣብይ ኣሕመድ ክዋግኡ ተላኢኾም ዝብል ሰሚዐ’’ ትብል ፋጡማ ሞዓሊም ዓብዱል ኣዲኡ ንወዲ 20 ዓመት ወታደር ኣሕመድ ኢብራሂም ጁማለህ። ‘’ብመሰረት ዝረኸብኩዎ ሓበሬታ ደቅና ብቐጥታ ናብ ከተማ መቐለ እዮም ተወሲዶም።እንታይ ከምዝስምዓኒ ትርዳእ ትኸውን።ንትሽዓተ ኣዋርሕ ኣብ ከብደይ ዝፀርኩዎ ኣደ እየ፤ደመይን ስጋይን እዩ’’በለት ብምውሳኽ። ሰሙን ወታደራት ሶማሌ ኣብ ትግራይ ኣይተሳተፉን ክትብል ኢትዮጵያ ኣብዚ ነፂጋቶ ኣላ።ኤርትራ ኣብ ትግራይ ኣይኣትወተን ክትብል ኢትዮጵያ ኣሉ ምባላ ቀፂላትሉ ኣላ። ቀዳማይ ምንስቴር ኣብይ ናይ ኖቤል ሽልማት ሰላም ዘርከበሎም ኣብ 2018 ኣ\ፈ ምስ ኤርትራ ሰላም ፈጢሮም። ሕዚ ሓይልታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ኣብ ልዕሊ ናይ ሓባር ፀላእቶም ዝኾኑ ኣብይ ኣሕመድ ናብ ስልጣን ቅድሚ ምምፅኦም ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ንኣስታት ሰላሳ ዓመታት ተቖፃፂሮምዎ ዝነበሩን ሕዚ ይህደኑ ዘለውን መራሕቲ ትግራይ ተሓባቢሮም ኣብቲ ግጭት ይሳተፉ ኣለው ይብሉ ነቐፈቲ። ናይ ሶማሊያ ፕሬዝዳንት ዓብዱላሂ መሓመድ ዓብዱላሂ ወታደራት ሶማሌ ኣብ ትግራት ተሳቲፎም ዝብል ክሲ ክምርምሩዎ ኣብ ፓርላማ እታ ሃገር ሓላፊ ጉዳያት ኮሚቴ ወፃኢዝኾኑ ዓምዱል ኦሶበል ዓሊ ተሓቲቶም ኣለው። ‘’መንግስትና እንታይ ይሰርሕ ከምዘሎ ናይ ምቁፅፃር መሰል ኣለና እዩ’’ ኢሎም ዓሊ ንማዕኸናት ዜና ኣብ ዝተዘርግሐ ደብዳቢኦም። ናይ ሶማሊያ እጄንሲ ስለያ ምኽትል ዳይረክተር ዝነበሩ ኢስማዒል ዳሂር ዖስማን ''እዞም ስልጠንኦም ቅድሚ ነዊሕ እዋን ክዛዘም ዝነበሮንም ወታደራት ንልዕሊ ሓደ ዓመት ንምንታይ ናብ ገዝኦም ኣይተመለሱን ዝብል ምሕታት ግቡኡ እዩ’’ኢሎም። ምንስቴር ሓበሬታ ሶማሌ ዖስማን ኣቦኮር ደደ ንስልጠና ኣብ ወፃኢ ሃገር ዘለው ወታደራት ሶማሌ ኣብ ግጭት ትግራይ ኣይተሳተፉ ክብሉ ነፂጎምዎ ኣለው። ‘’ኣብ ትግራይ ምስኦም ኮይኑ ዝዋጋእ ብመንግስቲ ኢትዮጵያ ዝተሓተተ ወታደራት የለውን’' ኢሎም ብምውሳኽ። እታ ሃገር ኣብቶም ዝቕፅሉ ሰሙናት ሃገራዊ ምርጫ ንምክያድ ኣብ እትዳለወሉ እዋን ኣብ ኣዚዩ ተዃስሓይ ግዜ እዩ ወፃኡ ዘሎ እቲ ጉዳይ።ክልተ ክፍለ ግዝኣታት ኣብቲ ምርጫ ኣይንሳተፍን ኢለን ኣለዋ።እቶም ፕሬዝዳንት ብኽፋል ምርጫ ክካየድ ይደፍኡሉ ኣለው ክብል ተቓዋሚ ውድብ ይኸስስ። ተቓዋሚ ፕሬዝዳንታዊ ሕፁይ ዓብዱርሕማን ዓብዲሻኩር ምዋርሳም ‘’ወለዲ ምስ ደቆም ርክብ ከምዘይብሎምን ገሊኦም ድማ ደቆም ምሟቶም ከምዝተነገሮምን ፃውዒት የቕርቡልና እዮም ዘለው’’ኢሎም።’’ብመሰረት ንረኽቦ ዘለና ሓበሬታ እዞም ቆልዑ ናብ ኵናት ሰሜን ኢትዮጵያ ተወሲዶም ኣለው።ነፃ ሃገራዊ ኮሚሽን ነቲ ጉዳይ ክምርምሮ ንፅውዕ ኣለና’’ ኢሎም ብምውሳኽ።


ኮሚሽን ጉዳይ ስደተኛታትን ትካል ስደተኛታት ሕ/ሃን ኣብ መዕቖቢ ኤርትራዊያን ስደተኛታት ኣብ ኢትዮጵያ በፂሖምም

ናይ ኢፌዴሪ ኮሚሽን ጉዳይ ስደተኛታትን ካብ ስደት ተመለስትን UNHCRን ብሓባር ኣብ ትግራይ ንዝርከቡ መዕቖቢ ስደተኛታት ኤርትራ በፂሖም።ሸፋቱ ለይቲ እናመፁ ከምዝዘርፉዎም እቶም ስደተኛታት ምዝራቦም ወኪል UNHC ክሪስ መልዘር ንቪኦኤ ገሊፆም።ስደተኛታት እናዓፈኑ ናብ ኤርትራ ይወስዱዎም ኣለው ዝብል ብደረጃ ክሲ እንተሰማዕና እውን ካብቶም ስደተኛታት መረጋገፂ ኣይረኸብናን ኢሎም።መንግስቲ ኢትዮጵያ ብወገኑ ኣብታ ሃገር ካብ ዝርከቡ ኣስታት ሓደ ሚሊዮን ስደተኛታት ፀገም ዘጋጠሞም ኣዚዩ ዝወሓደ ምዃኑ ብምግላፅ ንዕኦም መሰረታዊ ቀረባት ነማልአሎም ኣለና ኢሉ ኣሎ። ዳይረክተር ኮሚሽን ጉዳይ ስደተኛታትን ካብ ስደተ ተመለስትን ኣቶ ተስፋሁነኝ ጎበዛይን ኣብ ኢትዮጵያ ወኪል UNHCR ኣለን ኢኮንትር ማይ ዓይንን ዓዲ ሓሩሽን ኣብ ዝተብሃሉ ማእኸል ስደተኛታት ተረኺቦም ኣለው።ዕላማ ናይቲ ዑደት ብሰንኪ እቲ ግጭት ተቛሪፁ ዝነበረን ሕዚ ቀረብ ጀሚሩ ዝተብሃለን ኣገልጎታት ንምቕናዕ እዩ ይብል እቲ ኮምሽን ኣብ ናይ ፌስቡክ ገፁ።እቶም በፃሕቲ ዓዲ ሓሩሽ ምስ ወኪል ስደተኛታት ብምርኻብ ምዝርራቦም እውን ገሊፁ ኣሎ። ንUNHCR ብምውካል ንቪኦኤ መብርሂ ዝሃቡ ክሪስ መልዘር እቶም ስደተኛታት ድሕሪ ድጊም ሓገዝ ከምዝረኽቡ ብምርግጋፅ እንተኾነ ግን ሕዚ እውን ንማእኸላት ስደተኛታት ሺመልባን ህፃፅን ክብፃሕ ከምዘይካል ከም ስግኣት ሓቢሮም። ‘’ሕዚ ኩነታት ፅቡቕ እዩ ክብሃል ይክኣል።ምኽኒያቱ ንኽልተ ኣዋርሕ ዝኾነ ይኹን ሓገዝ ኣይነበረን’’ ዝበሉ ንሶም ‘’መሻርኽትና ዝኾነ ፕሮግራም ምግቢ ዓለም ኣብ ታሕሳስ ራሽን ምግቢ ሂቡ ነይሩ ሕዚ ንኻልኣይ ግዜ ናይ ምግቢ ሓገዝ ተዋሂቡዎም ኣሎ’’ ኢሎም።ቀረብ ፅሩይ ዝስተ ማይ፣ትምህርቲን ክሊኒክን ዝኣመሰሉ ትካላት ምዕፃዎምን ናብ ሰሜን ዝርከቡ ክልተ ምዕቖቢ ስደተኛታት ሽመልባን ህፃፅን ግን ዝኸፍአ ፀገም ከምዘሎ ዝበፅሑና መረዳእታት ይሕብሩ ኣለው ኢሎም። ስደተኛታት እናተዓፈኑ ናብ ኤርትራ ይውሰዱ ኣለው ዝብል ብመራኸቢ ብዙሃን ዝተፀብፀበ ሚስተር ክሪስ ነዚ ከረጋግፁዎ ከምዘይክኣሉ ንቪኦኤ ሓቢሮም።ከምዚ ተፈፂሙ እንተኾይኑ ግን ንዓለምለኸ ሕጊ ዝጥሕስ ተግባር እዩ ኢሎም ብምውሳኽ። መብዛሕቲኦም ስደተኛታት ካብ ካምፕታት ወፂኦም ንዝብሉ ፀብፃባት ሚዲያ ዝተሓተቱ ንሶም ኣብዘይበፅሑዎም ሽመልባን ህፀፅን ተፈፂሞም ክኾኑ ይኽእሉ እዮም ኢሎም።ዝተወሰኑ ነበርቲ ናይዚ ማእኸል ስደተኛ ናብ ማይ ዓይኒን ዓዲ ሓሩሽን ምምፅኦምን ኣብ ከተማ ሽረን ከባቢኡን ኣብ ኣፀጋሚ ኩነታት ምህላዎም ምርኣዮም እውን ሓቢሮም። ለይቲ ንብረቶም ዝዘርፉዎም ዕጡቓት ምህላዎም ብምሓብር ኣብቲ ከባቢ ሓለዋ ፀጥታ ክሕይል ፀዊዖም ኣለው። ሓላፊ ርክብ ህዝቢ ኮሚሽን ጉዳይ ስደተኛታትን ካብ ስደት ተመለስትን ኣቶ በኣካል ንጉሴ ትካሎም ስደተኛታት ሓገዝ ምግቢ ምቕራብ ካብ ዝጅመር ካልኣይ ወርሑከምዝገበረ ሓቢሮም። ኣብ ዓዲ ሓሩሽን ማይ ዓይንን ንስደተኛታት ግቡእ ኣገልግሎት እናተውሃበ እዩ።ምቕራብ ምግቢ ክልተ ወርሑ እዩ ካብ ዝጅመር።ዘይመንግስታዊ ትካላት እውን ናብቲ ካምፓት ይኣትው ኣለው ኢሎም። መብዛሕቲኦም እቶም ስደተኛትታ ዘቕርቡዎ ሕቶ ናብ ሳልሳይ ሃገር ምኻድ ጉዳይ እዩ ኢሎም። ኣብ ኢትዮጵያ ብሓፈሻ 26 መዕቖቢ ስደተኛታት ከምዘለውን ልዕሊ 900,000 ስደተኛን ምህላዎምን ዝገለፁ ንሶም በኣካል እቲ ፀገም ዝወረዶም ዝተብሃሉ ኣዚዮም ዝወሓዱ እዮም ኢሎም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ህንጸት መስመር ዓሰብ ርክብ ንግዲን ማሕበራዊ ምትእስሳር ኢትዮጵያን ኤርትራን ዘሕይል'ዩ ተባሂሉ

ምስ ናይ ኤርትራ ወደብ ዓሰብ ንምርኻብ ተሓሲቡ ኣብዚ ሰሙን`ዚ ዝተጀመረ ፕሮጀክት ጽርግያ፡ ንርክብ ንግዲ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዘሐይልን ማሕበራዊ ምትእስሳር ክልቲኤን ሃገራት ዘደልድልን ምዃኑ ነቲ ፕሮጀክት መሪቓ ዝኸፈተት ሚኒስትር መጉዓዝያ ኢትዮጵያ ዳግማዊት ሞገስ ኣፍሊጣ። ብፍላይ ንህዝቢ ዓፋር ድማ ቁጠባዊን ማሕበራዊን ረብሕኡ ልዑል ምዃኑ ተገሊጹ`ሎ። እቲ 71.6 ኪሜ ዝንውሓቱ ካብ ሜሎዶኒ ምስ ማንዳን ቡሬ ዘራኽብ ጽርግያ፡ ብ2.8 ቢልየን ብር ወጻኢ ዝስራሕ ዘሎ ኮይኑ፡ ንወደባት ዓሰብን ታጁራን ብቐሊሉ ዘራኽብ`ዩ ተባሂሉ`ሎ። ብሸነኽ ኤርትራ ካብ ቡሬ ክሳብ ዓሰብ ዘሎ 70 ኪ.ሜ ጸሊም ጽርግያ ግን ኣቐዲሙ ምስርሑ ክፍለጥ ተኻኢሉ`ሎ። 78 ኪ.ሜ ዝንውሓቱን ካብ ዲቺኦቶ ክሳብ ኤሊደሃር ከምኡ`ውን በልሆ ዘሎ መንገዲ `ውን ኣቐድም ኣቢሉ ተዛዚሙ ዝተመረቐ ምዃኑ ተፈሊጡ`ሎ ።


ውዱብ ጥዕና ዓለም ኣብ ክልል ትግራይ ዝርግሓ ሕማማት ይውስኽ ምህላው ኣጠንቂቑ

ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ብዝተወለዐ ጎንፂ ምኽንያት ዝተቋረፀ ኣገልግሎት ትካላት ጥዕና ንሞት ከሳጥሑ ዝኽእሉ ሕማማት ከስዕቡ ይኽእል እዩ ክብል ውድብ ጥዕና ዓለም ኣጠንቂቑ። ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ካብ ወርሒ ሕዳር ጀሚሩ ኣብ መንጎ ህወሓትን ፌደራል ሓይልታት ኢትዮጵያን ይካየድ ብዘሎ ኲናት ምኽንያት ኣብ ሰብኣዊ ሓገዝ ዕንቅፋት ፈጢሩ ኣሎ ።ትካል ውድብ ሕቡራት ሃገራት ከምዝሓበሮ ልዕሊ 4.5 ዝኾኑ ሰባት ሓገዝ የድሊዮም ኣሎ ። ካብዚኦም እቶም ፍርቂ ህፃናት እዮም ። ውድብ ጥዕና ዓለምን ካልኦት ወሃብቲ ሓገዝን ክንቀሳቀሱ ዝተፈቅደሎም ከባቢታት ኣዝዩ ውስን 'ዩ ። ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብቲ ከባቢ ዝበፅሑ ሰበስልጣናት ውድብ ጥዕና ዓለም መብዛሕትኦም ሆስፒታላትን ክሊኒካትን ዝተወሰነ ኣገልግሎት ጥራሕ ከምዝህቡ ፣ ሰብ ሞያ ጥዕና ከምዝተፈናቀሉን ኣድለይቲ ዝበሃሉ ኣገልግሎታት ጥዕና ከም እተቋረፃን ተዛሪቦም ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ክልል ጋምቤላ ከቢድ ጥሕሰት መሰላት ይፍጸም ምህላው ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ ገሊጹ

ኣብ ክልል ጋምቤላ ኣብ ዝርከቡ ኣብያተ ማእሰርቲ፡ ከቢድ ጥሕሰት መሰላት ይፍጸም ምህላዉ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ ኣፍሊጡ። ኣብ ልዕሊ ኣባላት ተቓወምቲ ፓርትታት`ውን ማእሰርትን ምክልባትን ዝርከቦ ንኣባላት ስድራቤት ተቓወምቲ ክሳብ ካብ ናይ መንግስቲ ስራሕ ምብራር ዝበጽሕ በደል ከምዝፍጸሞም እቲ ኮሚሽን ኣብ ዘውጽኦ ናይ ጽሑፍ መግለጺ ኣፍሊጡ`ሎ። ኣብቲ መግለጺ ንህወሓት ብገንዘብን ብኻልእን ይሕግዙ`ዮም ከምኡ`ውን ኣብቲ ክልል ኣብ መንጎ ህዝቢ ግጭት ናይ ምልዕዓል ዕላማ ሒዞም ተንቀሳቒሶም ብዝብል ምኽንያት 93 ሰባት ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ፖሊስ ከም ዝረከቡ ድሕሪ ምግላጽ ክሳብ ሎሚ ቤት ፍርዲ ከምዘይቀረቡ ይሕብር።


ህንጸት ዓሰብ ዝበጽሕ ጽርግያ ሜሎዶኒ-ማንዳ-ቡሬ ተጀሚሩ

ልዕሊ ክልተ ቢልየን ብር ወጻኢ ዝተገብረሉ ህንጸት ዓሰብ ዝበጽሕ ጽርግያ ሜሎዶኒ-ማንዳ-ቡሬ ትማሊ ሓሙስ ተመሪቑ ምጅማሩ ተገሊጹ። እቲ 78 ኪ.ሜ ንውሓት ዘለዎም ጽርግያ ትማሊ ሓሙስ ሚኒስትር መጉዓዝያ ኢትዮጵያ ወ/ሮ ዳግማዊት ሞገስ: በዓል ስልጣን ክፍሊ መንገዲታት ኢንጂነር ሃብታሙ ተገኝን ምምሕዳር ዓፋር ክልል አቶ አወል አርባ መሪቖም ምኽፋቶም ተሓቢሩ'ሎ። ምኽፋት እዚ ጽርግያ ካብ ወደብ ዓሰብ ዝርከብ ተረባሕነት ብተወሳኺ ህዝቢ ምስ ህዝቢ ዝህልዎ ርክብ ዓቢ ተራ ክህልዎ ምዃኑ'ውን ኣብቲ አጋጣሙ ተገሊጹ'ሎ።


ኣብ ክልል ትግራይ ን2.5 ሚልዮን ሰባት ረድኤት ንምቕራብ እኹል ምድላው ከምዝተገብረ ተገሊጹ

ናይ ኢትዮጵያ ሓደጋ ስግኣት ኣመራርሓ ስራሕ ኮሚሽን ኣብ ክልል ትግራይ ን2.5 ሚሊዮን ሰባት ረድኤት ንምቕራብ እኹል ምድላው ከምዝተገብረ ኣፍሊጡ። እንተኾነ ክሳብ ሎሚ ዝቐረበ ረድኤት ግን 52 ሚእታዊት ጥራሕ ምዃኑ ተገሊፁ'ሎ። እቲ ረድኤት ናብቲ ዝድለ ከይበፅሕ ዝዕንቅፉ ዕጡቓት ሓይልታት ኣብ ገለ ቦታታት ከምዘለው ኮሚሽነር ኮሚሽን ናይ ሓደጋ ስግኣት ኣመራርሓ ምትኩ ካሳ ተዛሪቦም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኣብ ከባቢታት መቐለ: ውቕሮን ዕዳጋ ሓሙስን ኣገልግሎት ቴሌፎን ኣብ ከተማ መቐለ ድማ ኢንተርነት ምጅማሩ ተገሊጹ

ኣብ ክልል ትግራይ ከባቢታት መቐለ፣ውቕሮን ዕዳጋ ሓሙስን ናይ ስልኪ፣ኣብ ከተማ መቐለ ድማ ኣገልግሎታት ኢንቴርኔት ዳግም ምጅማሩ ኢትዮ-ቴሌኮም ኣፍሊጡ። ዋና ፈፃሚት ስራሕ ኢትዮ ቴሌኮም ወይዘሪት ፍረህይወት ታምሩ ሎሚ ሓሙስ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃብኦ መግለፂ'የን ነዚ ሓቢረን። ዋና ፈፃሚት ስራሕ ኢትዮ ቴሌኮም "ኣብ ከተማ መቐለ ናይ ሞባይል ድምፂ ከምኡ እውን ናይ ብሮድባንድ ኣገልግሎት ኣብ ምሃብ ኢና ንርከብ።ምሉእ ብምሉእ ናብቲ ዝነብሮ ናይ ምምላስ ስራሕ ኣይወዳእናን። ኣብ ልዕሊ ብርክት ዝበሉ ኣቑሑት ጉድኣት ወሪዱ እዩ። ዝጠፍኡ ኣቑሑት እውን ኣለው" ኢለን። ወይዘሪት ፍረህይወት ታምሩ ወሲኸን ኣብቲ ክልል ብሰንኪ ዝተኻየደ ኵናት ኣብ ልዕሊ እቲ ትካል ዝወረደ ጉድኣት ብምፅጋን ኣገልግሎታት ንምሃብ ፃዕርታት ከምዝቐፀሉ ወሲኸን ገሊፀን። ብሰንኪ ፀገም ፀጥታ ኣብ ምዕራብ ኦሮሚያ ከባቢታት ቄለም ወለጋን ምዕራብ ወለጋን ተቛሪፁ ዝነበረ ኣገልግሎት ቴሌኮም ከምዝጀመረ'ውን ወይዘሪት ፍረህይወት ሓቢረን ኣለዋ። ኣብ ዝሓለፉ ሽዱሽተ ኣዋርሕ ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት እታ ሃገር ብዘጋጠመ ፀገም ሰላም እቲ ትካል ክሰርሖም ካብ ዝሓዞ ትልሚ 95 ሚእታዊት ምዕዋቱ ወሲኸን ሓቢረን።


ኢትዮጵያ: ንምስሕሓብ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን ንምፍታሕ ሱዳን ናብ ዝነበረቶ ትመልስ ዝብል ቕድመ ኹነት ኣቕሪባ

ኢትዮጵያ:ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ሱዳንን ዘሎ ምስሕሓብ ዶብ ንምፍታሕ ሱዳን ቅድም ክብል ናብ ዝነበረቶ ክትምለስ ዝብል ቅድመ ኩነታት ኣቐሚጣ። ወሃቢ ቃል ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ትማሊ ኣብ ዝሃብዎ ጋዜጣዊ መግለፂ ከምዚ ኢሎም። "ሎሚ እውን መርገፂና ሓደን ሓደን ጥራሕ እዩ።ናብቲ ዝነበሮ ኩነታት ተመለሱ ድሕሪኡ ምዝርራብ ንኽእል ኢና።ቀደም እውን ንዘራረብ ነይርና ኢና።ስለዚ ናብቲ ዝነበርኩምዎ ናብቲ ፍሉጥ ቦታ ተመለሱ ክንዘራረብ ንኽእል ኢና ንብል ዘለና።ነዚ ድማ ናይ ዝኾነ ይኹን ሳልሳይ ወገን ሸምጋሊ ኣይንደልን። " ኣምባሳደር ዲና ሓይልታት ሱዳን ናብ ኢትዮጵያ ኣትዮም ክሕልዉ መንግስቲ ኢትዮጵያ ፈቒዱ ዝብል ካብ ሓቂ ዝረሓቐ እዩ ኢሎም።ሓይልና ሕጊ ንምኽባር "ናብ ሰሜን ክፋል ሃገርና ኣብ ዘዘረሉ እዋን ኣብ ዶብ ከባቢ ንኽልቲአን ሃገራት ዘይምቹእ ነገራት ከይስርሑ ብናትና መሪሕነት ንመንግስቲ ሱዳን ዝተወሃበ ሓደራ እምበር ዶብ ጥሒሶም ክሕዙዎ ልዕሊ ኩሉ ድማ ናትና እዩ ክብሉ ዝተባህለ ነገር ኣይነበረን’’ ኢሎም ።


ኣብ ክልል ትግራይ 4.5 ሚልዮን ህዝቢ ህጹጽ ረድኤት ከምዘድልዮ ተገሊጹ

ኣብ ክልል ትግራይ ኣብዚ ሕጂ እዋን 4.5 ሚሊዮን ህዝቢ ህፁፅ ረድኤት ከምዘድልዮ ናይቲ ክልል ሓላፊ ቢሮ ማሕበራዊ ጉዳይ ኣቶ ኣብርሃ ደስታ ገሊፆም። ንሶም ወሲኾም 2.5 ሚሊዮን ህዝቢ ድማ ካብ መነባብርኡ ከምዝተመዛበለን ብሰንኪ ጥምየት ህይወት ሰብ ይጠፍእ ከምዘሎን ገሊፆም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ግፍዒ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይን ኤርትራዊያን ስደተኛታት ከምዘሻቅሎም ሕጹይ ሚንስትር ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ገሊጾም

ሓድሽ ዝተመዘዙ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ኣንቶኒ ብሊንክን ካብ ኣባላት ኮሚቴ ሰነት ኣሜሪካ ካብ መንጎ ዝቀረብሎም ሕቶታት ንኡጋንዳ፣ ሱዳንን ኢትዮጵያን ዝምልከቱ ነይሮም። ኣብ ኡጋንዳ ንንቡር መስርሕ ምርጫ ዝጣሓሰ ፕረዚደንታዊ ምርጫ ከምዝተካየደ፣ ኣብ ሱዳንን ኢትዮጵያን መስርሕ ዲሞክራሲ ንድሕሪት ይጉተት ኣሎ እናበሉ ዝሙግቱ ወገናት ኣለው። ሓድሽ ምምሕዳር ኣሜሪካ ሓያል ንዘይኮነ መስርሕ ዲሞክራሲ አብ ሱዳን፣ ነተን ንዲሞክራሲ ተገዳስነት ኣርእየን ዝነበራ ግና’ከ ንድሕሪት ይምለሳ ኣለዋ ዝባሃላ ከም ኡጋንዳን ገለ ሰባት’ውን ንኢትዮጵያ ይጠቅሱ። ከመይ ኣቢልካ’ዩ ነዞም ኩነታት ምሕጋዝ ዝካኣል? ዝብል ሕቶ ካብ ኣባል ኮሚቴ ዝቀረበሎም ኣንቶኒ ብሊንክን "ከምዝመስለኒ፣ ዘየቋርጽ ጽምዶ ብምግባር’ምበር እቲ ጸገም ምስተፈጠረ ንክትእርሞ ብምፍታን ክኸውን የብሉን" ኢሎም። ብዛዕባ እቲ ኣብ ክልል ትግራይ ዝተኸሰተ ኣመልኪቶም "ብዛዕባ ኢትዮጵያ ዝተጠቀሰ ዓሚቅ ሻቅሎት ኣነ’ውን ይካፈሎ እየ። ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይን ኤርትራዊያን ስደተኛታት ከበድቲ ግፍዒታት ተፈጺሞም እዮም። ስለዚ፣ ናብ’ቲ ክልል ብዝበለጸ ክንኣቱ ኣገዳሲ እዩ፣ ተሓታትነት ክህሉ ኣለዎ። መስርሕ ልዝብ ክትግበር የድሊ፣ ኣፈላላያት ኣብ ክንዲ ብውግእ ብልዝብ ንክፍትሑ ክንሕግዝ ኣለና። ኣገልግሎት ርክባት ስርሖም ክጅምሩ ኣለዎም ኢልና ንኣምን። ሰብኣዊ ረድኤት ናብ ተጸበይቲ ንክሓልፍ ንደሊ ኢና። ኣነ ብወገነይ፣ ኣብ ክልል ትግራይ ዝተናኸሰ ህውከት ንመላእ ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ክልክሞ እዩ ዝብል ስግኣት ኣለኒ "ኢሎም::  ኣብ ኡጋንዳ፣ ካሜሩን፣ ብሕልፊ ኣብ ልዕሊ ተዛረብቲ እንግሊዝኛ ዝቀንዐ ጥቅዓት ተዓዚብና ኣለና። ስለዚ፣ ዩናይትድ ስቴትስ ብሰፊሑ ክትነጥፈሉ ዝግባኣ ብርክት ዝበሉ ከባቢታት ኣለው ኢሎም።


ኣብ መቀለ ትግራይ ዝተቀንጸለ ጋዜጠኛ ዳዊት ከበደ

ንቴለቭዥን ትግራይ ክፍሊ አምሓርኛ ዝሰርሕ ጋዜጠኛ ዳዊት ከበደ ትማሊ ሰሉስ ምሸት ብሓይልታት መንግስቲ ከምዝተቀትለ ምንጭታት ቪኦኤ ገሊጾም። መሳርሕቱን ብጾቱን ተቃውሞኦም ከምዘስምዑ ተፈሊጡ አሎ። ኮምሽን ፖሊስ ኣብ ትሕቲ ጊዝያዊ ምምሕዳር ብዛዕባ'ቲ ቅንጸላ ሪኢቶ ክህብ ዝኽእል እንተኾይኑ ዝተገበረ ጻዕሪ ግና ኣይሰለጠን። እንተረኺብና ክነቅርበልኩም ኢና። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኣብ ክልል ትግራይን ኣዋሰንቲ ከባቢታትን ኩነታት ናብ ቅልውላው ከምርሕ ይኽእል እዩ ኢሉ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ

ኵናት ኣብዝተኻየዶ ክልል ትግራይን ኣዋሰንቲ ከባቢታትን ዘሎ ኩነታት ናብ ቅልውላው ከምርሕ ከምዝኽእል ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኣተሓሳሲቡ።ኣብ ጎንደር፣ዳንሻ፣ከምኡ እውን ኣብ ክልል ትግራይ ዞባ ደቡብ ወረዳ ጨርጨር ዝተመዛበሉ ሰባት ኩነታት ዝምልከት እቲ ኮሚሽን ህፁፅ ሰብኣዊ ረድኤትን ሓገዝን ክቐርብ ኣለዎ ኢሉ ኣሎ።  እቲ ኮሚሽንካብ 6 ታሕሳስ ክሳብ 11 ታሕሳስ 2013 ዓ\ም ኣብ ጎንደርን ዳንሻን ካብ 22 ታሕሳስ ክሳብ 27 ታሕሳስ 2013 ዓ\ም ድማ ኣብ ክልል ትግራይ ዞባ ደቡብ ወረዳ ጨርጨር ናብ ዝርከቡ ናይ ገጠር ዓድታት ኡላጋን ቢሶበርን ብምጉዓን ናይ መንግስትን መንግስታዊ ዘይኮኑን ኣካላትን፣ዝተጎድኡን ካልኦት ዝምልከቶምን ኣካላት ብምዝርራብ ዘካየዶ ምርመራ ዕላዊ ገይሩ ኣሎ። ምርመራ ኣካይደ ኣብ ዝበሎም ዳንሻ፣ሑመራ፣ኣብ ቢሶበርን ኡላጋን እቲ ኵናት ናይ ስቪላት ሞትን ኣካላዊ ጉድኣትን ምስዓቡ ኣረጋጊፁ ኣሎ። ላዕለወይቲ ኣማኻሪት ናይቲ ኮሚሽን ወይዘሪት ኣልበባ ተስፋየ እቲ ኵናት ኣብ ዝተኻየዶም ዳንሻ፣ሑመራ፣በቢሶበን ኡላጋን ከባቢታት ዘሎ ኩነታት ናብ ሰብኣዊ ቅልውላው ከምርሕ ይኽእል እዩ ኢለን።’’ረድኤት ኣዚዩ ዘተሓሳስብን ዘስግእን ምዃኑን ንዝምልከቶም ኣካላት፣ኢትዮጵያዊያን ረድኤት ክገብሩ ፃውዒት ዝገብር ፅበፃብ እዩ’’ ኢለን ብምውሳኽ። ‘’ንሕና ኣብ ዝኸድናሎም ቦታታት ዝርኣናዮ ከም ማይ፣መብራህቲ ዝኣመሰሉ ኣገልግሎታት የለውን ሰራሕተኛታት ሆስፒታል ንርእሶም እኹል ቀረብ የብሎምን’’ ኢለን።  ኣብ ሑመራ ሰራዊት ምክልኻልን ፍሉይ ሓይሊ ኣምሓራን ሓዊሱ 94 ሰባት፣ኣብ ወረዳ ጨርጨር ቢሶበን ኡላጋን 31 ስቪላት ሰባትን ከምዝተቐትሉ እቲ ፀብፃብ ኣፍሊጡ ኣሎ።ኣብ ቢሶበርን ኡላጋን ዝሞቱ 31 ሰባት ግን ኣብቲ ውግእ ዘይተሳተፉ ስቪላት እዮም ኢለን። ኣብ ክልል ኣምሓራ ካብ ትግራይ ዝተምዛበሉ 73 ሽሕ ሰባት ከምዝኾነ ሓቢረን።ኣብ ኣርባዕተ ከተማታት ስርቅን ምዕናው ንብረትን መን ፈፂሙዎ ንዝብል ሕቶ ኣብ ሑመራ ዝተፈፅመ ገበን ፍሉይ ሓይሊ ሓዊሱ ተሳቲፎም እዮም ዝብሃል።ኣብ ዳንሻ ይውሓድ ይንኣስ ደሓን እዩ።ዘፍርሕ ዘሎ ብሄር ተኮር ምፍርራሕ እዩ።በዚ ምኽኒያት ድማ ዝተሰደዱ ሰባት ኣለው ኢለን። ዮናታን ዘብዲዮስ ዘዘራረብኩዎም ነበርቲ ነቲ ዘረፋ ዝፈፀሙ ፋኖ ዝብሃል ናይ ኣምሓራ ተወለድቲ መናእሰይ ከምዝኾኑን ውሱን ዝኾኑ ናይ ኣምሓራ ፍሉይ ሓይሊ ከምዝፈፀሙዎን ከምዝገለፅኡ ብምሕባር ኣብቲ ሪፖርት ሰራዊት ምክልኻል ሃገርን ናይ ኤርትራ ወታደራትን ኣብት ዘረፋ ምስታፎም ተገሊፁ ኣሎ። ብቀንድነት ዝኽሰስ ዘሎ ፋኖ ኢዱ ኣእትዩ ዝብል እዩ ዝበላ ንሰን ግን ንሕና ዝሰማዕናዮ ድማ ናይ ስቪል ዝተኸደኑ ኩሎም ወረርቲ ፋኖ ተባሂሉ እዩ ዝድምደም ኢለን። ብሓፈሻ ግን ሓይልታት ምክልኻል ስርዓት ዘለዎም ምዃኖምን ዝተወሰኑ ኣባላት ምክልኻል ግን ኣብ ከምዚ ዝበለ ተግባር ምስታፎም ስሚዕና ኣለና ኢለን። እቲ ጉጅለ ኣብ ዝኸዶም ከባቢታት እቶም ፅጉማት ብነበርቲ ናይቲ ከባቢ ሓገዝ ከምዝግበረሎም ወይ ሓደ ግዜ ጥራሕ ረድኤት ከምዝተውሃቦምን ኣብቲ ሪፖርት ተሓቢሩ ኣሎ።ኣብ ስቪል ሰባት ዝወረደ ጉድኣት ዝምልከቶም ኣካላት ዝለዓለን ቅልጡፍን ምርብራብ ዝሓትት እዩ ይብል እቲ ፀብፃብ። ክኢላታት ናይቲ ኮሚሽን ካብ 2 ጥሪ ጀሚሩ ንተወሳኽ ስራሕ ናብ ከተማ መቐለን ካልኦት ከባቢታት ክልል ትግራይን ብምንቅስቓስ ሰብኣዊ ቅልውላውን ጉዳያት ሰብኣዊ መሰላትን ብምምርማር ምስ ተዛዘመ ዕላዊ ክኸውን ምዃኑ ወሲኹ ኣፍሊጡ ኣሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


በዓል ጥምቀት ኣብ ኣስመራ ብምዕሩግ ኣገባብ ተኸቢሩ

ናይ ሎሚ ዓመት በዓል ጥምቀት ብምኽንያት ቫይረስ ኮሮና ዝወጽኡ መከላኸሊ ቅጥዕታት ኣብ ግምት ብዘእተወ ኣገባብ ውሱናት ብጹኣን ጳጳሳትን ኣቦታትን ጥራይ ኣብ ዝተረኽብሉ ሎሚ 19 ጥሪ ኣብ ኣስመራ ፡ባሕሪ ጥምቀት ብክብ ዝበለ ማዕረግ ተኸቢሩ ውዒሉ።  ነቲ በዓል ዝገልጹ ዝተፈላለዩ ሃይማኖታዊ ስርዓታት ተኻይዶም።ኣብቲ ዕለት ኣስተምህሮ ዝሃቡ መምህር ስምኦን በየነ”እዛ ዕለት ሚስጥረ ስላሰ ዝተገለጸሉን ሓጥያት ደቂ ሰባት ዝተደምሰሰሉን ዕለት እያ” ክብሉ ተዛሪቦም።ናይ’ቲ በዓል ተሳተፍቲ ብወገኖም “ በዓል ጥምቀት ትሕትናን ፍቕርን ንምሃረላ በዓል’ዩ’ ክብሉ ንድምጺ ኣሜሪካ ርእይቶኦም ሂቦም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ሚኒስትሪ ሕርሻ ኤርትራ ዘመናዊ ሜላ ምድቓል ኣፍራስ ከምዘተኣታተወ ገሊጹ

ዓሌት ኣፍራስ ንምምሕያሽ ዘመናዊ ሜላ ምድቓል ኣፍራስ ከምዘተኣታተው ሚኒስትሪ ሕርሻ ኤርትራ ገሊጹ። ሚኒስትሪ ሕርሻ ኣብ ኤርትራ ዝርአ ዘሎ ዋሕዲ ኣፍራስን ዓሌትን ብቁጽርን ዓይነትን ብምምሕያሽ ብርትዓዊ ዋጋ ንተጠቀምቲ ንምቕራብ ዘመናዊ ሜላ ምድቓል ከምዝተኣታተወ ኣብቲ ሚኒስትሪ ሓላፊ ኣሃዱ ልምዓት ስጋን ቆርበትን ፡ኣካያዲ ስራሕ ማእከል ምድቓል ኣፍራስ፡ማንቲለን ሓሰማን መንእሰይ ሄኖክ ገ/ሂወት ንድምጺ ኣሜሪካ ተዛሪቡ።ተጠቀምቲ ብወገኖም እቲ ሓዲሽ ሜላን ዝተዋህቦም ስልጠናን ኣብ ስርሖም ከምዝሕገዞም ተዛሪቦም።  ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ሃገራዊ ቦርድ ምርጫ ኢትዮጵያ ንሕጋውነት ህወሓት ቀንጢጡ

.ሃገራዊ ቦርድ ምርጫ ኢትዮጵያ ንሕጋውነት ህወሓት ቀንጢጡ። እቲ ፓርቲ ኣብ ሓይሊ ዝተመስረተ ናይ ዓመጽ ተግባር ከምዝተሳተፈ ምርግጋጹ`ውን ቦርድ ምርጫ ኣፍሊጡ`ሎ። ሓለፍቲ`ቲ ፓርቲ ብሽም`ቲ ፓርቲ ክንቀሳቐሱ ከም ዘይክእሉ`ውን እቲ ቦርድ ውሳነ ኣሕሊፉ`ሎ። ቦርድ ምርጫ ወሲኹ ኣብ ክልል ትግራይ ዝንቀሳቀሱ ካልኦት ሰለስተ ፓርቲታት ድማ ንምንቅስቃሶም ዝምልከት መብርሂ ክህቡ ትእዛዝ ሂቡ'ሎ።


ኤርትራ: 'ትካል ስደተኛታት ሕ/ሃ ዘይሓላፍነታዊ ጸለመ የካይድ ኣሎ' ክትብል ምላሽ ሂባ

ኤርትራ ንትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ኣብ ዝሃበቶ ምላሽ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ሕጂ`ውን ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዘይሓላፍነታዊ ጸለመ ዝሓዘ ዘመተ የካይድ ኣሎ ድሕሪ ምባል፡ ኤርትራ ነቲ ኣብ 1952 ዝወጸ ንስደተኛታት ዝምልከት ኣህጉራዊ ውዕል ኣብ ምኽባር ነቕ ዘይብል መትከላ ኣይተቐየረን ኢሉ። እቲ ብሚንስተር ዜና ኤርትራ የማነ ገብረመስቀል ዝተዘርግሐ ናይ ትዊተር መግለጺ ብፍላይ ድማ ኤርትራ ነቲ ንስደተኛታት ብሓይሊ ትመልስ ዝብል ክሲ ብዘይማትእ መንገዲ ትነጽጎ ይብል።  ይኹን`ምበር ኤርትራውያን ብገዛእ ፍቓዶም ናብ ዓዶም ናይ ምምላስ ምሉእ መሰሎም ኣለዎም ዝበለ መግለጺ ኤርትራ፡ ኣብ ዝሓለፈ ትሸዓተ ኣዋርሕ ለበዳ ቫይረስኮሮና ካብ ዝባራዕ ንድሓር`ኳ 1ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዝቑጸሩ ኤርትራውያን ብዘይስሩዕ መንገዲ ካብ ጎረባብቲ ሃገራት ናብ ሃገሮም ተመሊሶም`ዮም ይብል።


ኣብ ክልል ትግራይ ዝርከብ መዓስከር ስደተኛታት ጉድኣት ምብጽሑ ዘርእይ ምስሊ ሳተላይት ምርካቡ ጸብጻባት ይሕብሩ

ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ዝርከብ ሓደ መዓስከር ስደተኛታት፡ ልዕሊ 400 ዝኸውን ቅርጽታቱ ከቢድ ጉድኣት ከምዝወረዶ ሓዱሽ ካብ ሳተላይት ዝተረኽበ ምስሊ ኣርእዩ ። ብምኽንያት ኣብቲ ከባቢ ዝካየድ ዘሎ ዂናት ኮነ ተባሂሉ ዝተፈፀመ ክኸውን ይኽእል እዩ ዝብል እምነት ከምዘለዎ ነቲ መፅናዕቲ ዘካይድ ዘሎ ጉጅለ ይዛረብ ። ኣብ ብሪጣንያ ዝመደበሩ DR open Network ዝተባህለ ዘይመኽሰባዊ ትካል ንኣሶሼትድ ፕረስ ከም ዝሓበሮ እቲ መጥቃዕቲ፡ ኣብቲ ኸባቢ ክፍጸም ናይ ዝጸንሐ ተኸታታሊ ወተሃደራዊ ምትእትታው ዳሕራዋይ መጥቃዕቲ ክኸውን ይኽእል`ዩ ተባሂሉ`ሎ። ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ሓላፊ ስደተኛታት ከምዝበልዎ ቅድም ኢሎም ዝተረኽቡ ምስልታት ነቶም ቀንዲ ዓለምለኸ ሕግታት ምጥሓሶም ዘመላኽቱ ጭቡጥ መርኣያታት እዮም ክብሉ ጠቂሶም እዮም ። እቲ መዓስከር ኣብ ሞንጎ ሰራዊት ኢትዮጵያን ሓይልታት ክልል ትግራይን ኲናት ቅድሚ ምልዓሉ 96,000 ስደተኛታት ኤርትራ ተዓቊቦሙሎም ካብ ዝነበሩ ኣብ ትግራይ ዝርከቡ ኣርባዕተ መዓስከራት እቲ ሓደ እዩ። ንጡፍ ተሳትፎ ሰራዊት ኤርትራ'ውን ከምዘሎ`ውን ፀብፃብ ኣሶሼትድ ፕረስ ይሕብር። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ምስ ክልተ ነበርቲ ከተማ መቐለ ዝተኻየደ ቃለ ምልልስ (2ይ ክፋል)

ኣብ ትግራይ ብዘሎ ጭ ኩነታት እቲ ህዝቢ ንናብርኡ ዘድልዩዎ ቀረባትን ኣገልግሎታትን ኣብ ትሕቲ ዝብል ነባሪት ከተማ መቐለ ምስ ዝኾና ወይዘሮ ኣበባ ገብረስላሰን ሓላፊ ቤት ምኽሪ ንግድን ዘፈር ማሕበራትን ኣቶ በርሀ ኣርከበን ዝተኻየደ ቃለ ምልልስ ካልኣይ ክፍል ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ምስ ክልተ ነበርቲ ከተማ መቐለ ዝተኻየደ ቃለ ምልልስ (1ይ ክፋል)

ኣብ ትግራይ ብዘሎ ኩነታት እቲ ህዝቢ ንናብርኡ ዘድልዩዎ ቀረባትን ኣገልግሎታትን ኣብ ትሕቲ ዝብል ነባሪት ከተማ መቐለ ምስ ዝኾና ወይዘሮ ኣበባ ገብረስላሰን ሓላፊ ቤት ምኽሪ ንግድን ዘፈር ማሕበራትን ኣቶ በርሀ ኣርከበን ዝተኻየደ ቃለ ምልልስ ቀዳማይ ክፋል ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ዕላል ሓዲሽ ዓመት ምስ ኣከፋፋሊ ቤተ መጸሓፍቲ 'ሰማያት' መኮነን ተስፋይ(2ይ ክፍል)

ቅድሚ ሎሚ'ውን 'እዝኒ መሰታ ቀዳሞት'ትብል ብዛዕባ ኣቦታት ማሰን መልቀስን እተዘንቱ መጽሓፍ ኣበርኪቱ ኔሩ'ዩ። ሕጂ ድማ መጸሓፍቲ ኤርትራውያን ደረስቲ ኣብ ምዝርጋሕ ይነጥፍ ኣሎ። 'ቤተ መጸሓፍቲ ሰማያት' ኣብ ዙርያ ዓለም ጠለባት ዓማዊል ኣብ ምምላእ ብዕቱብ ትሰርሕ ኣላ ይብል ኣካያዲኣ መኮነን ተስፋይ። ጠለብ ኣንበብቲ ልዕሊ ትጽቢቱ ምዃኑ'ውን ይጠቅስ። ምስ መምህር መኮነን ተስፋይ ዝተገብረ ዕላል ካልኣይ ክፋል ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ሓላፊ ትካል ስደተኛታት ሕ/ሃ ኩነታት ኤርትራዊያን ስደተኛታት ኣብ ትግራይ ከምዘሻቀሎም ገሊጾም

ሓላፊ ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ፍሊፖ ግራንዲ “ሰብኣዊ ኩነታት ኣብ ትግራይ ኢትዮጵያ ‘ዓሚቅ ሻቅሎት’ ፈጢሩለይ ኣሎ” ኢሎም። ፍሊፖ ግራንዲ ኣብ ትግራይ ዘለው ኤርትራዊያን ስደተኛታት ሓደጋ ከምዘንጸላለዎም’ውን ጠቂሶም ኣለው ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ሱዳን: ኢትዮጵያ ንዘሎ ውጥረት ተጓሃህር አላ ክትብል ትኸስስ

ሱዳን፣ ወትሃደራዊ ነፋሪት ኢትዮጵያ ናብ ናይ ኣየር ግዝኣተይ ኣትያ ኢላ ንጎረቤታ ድሕሪ ምኽሳሳ፣ ኣብ መንጎ ሱዳንን ኢትዮጵያን ብሰንኪ ምስሕሓብ ዶብ ዝተበገሰ ውጥረት ንሂሩ ኣሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ሓደጋ ኮቪድ 19 ኣብ መዓስከር ስደተኛታት ኣሻቃሊ ብርኪ በጺሑ ተባሂሉ

ብሰንኪ እቲ ኣብ ትግራይ ይካየድ ዘሎ ውግእ ናብ ሱዳን ዝሰገሩ ስደተኛታት፣ ብቫይረስ ኮሮና ዝታሓዙ በዝሖም ይንህር ከምዘሎ ሰራሕተኛታት ረድኤት ኣብ’ዚ ቅነ ኣረጋጊጾም። ትካል ስዱዳት ሕቡራት ሃገራትን ጉጅለ ሜርስይ ኮፕስን ከምዝበልዎ ‘ሰብኣዊ ጥፍኣት ንምውጋድ፣ ህጹጽ ጣልቃ ምእታው ከምዝጠልብ’ ኣተሓሳሲቦም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ሕቡራት  ሃገራት  ኣብ ገጠራት ትግራይ ይኽሰት ብዘሎ መጥቃዕቲን መግሃስቲን ሻቅሎቱ ገሊጹ

ሕቡራት ሃገራት ውግእ ኣብ ክልል ትግራይ ካብ ዝጅመር ንደሓር ኣብ ዘሎ ክልተ ወርሒን ፈረቃን፣ ብኣማኢት ኣሻሓት ዝቑጸር ህዝቢ፣ ሓገዝ ይረክብ ብዘይምህላው ሻቕሎቱ ገሊጾም ። ወሃቢ ቃል ሕቡራት ሃገራት "ኣብ ገጠራት ትግራይ የጋጥም ዘሎ መቁሰልቲን ሞትን፣ ከምኡውን ኣብ ልዕሊ ሲቪላት ንጾታዊ መጥቃዕቲ ሓዊሱ ዝፍጸሙ መግሃስታት ዝምልከቱ ሓባሪ ሪፖርታት ይመጸና ኣሎ እንተኾነ ሓቂ ንምዃኑ ከይነረጋግጽ ብድሆ ኮይኑና አሎ ይብል። ብሰበ ስልጣን ናብ ዝተፈቀደ ውሱን ከባቢታት ረድኤት ነብጽሕ ኣለና፣ እንተኾነ፣ ምስ’ቶም ሓገዝ ዝጽበዩ 2.3 ሚልዮን ክነጻጸር ከሎ ናብ ኣዝዩ ውሑድ ህዝቢ ኢና ንበጽሕ ዘለና’ውን" ኢሉ። ሰራሕተኛታትና ይብል ንሱ ‘ብሕልፊ ኣብ መዓስከር ስዱዳት ሕጻጽን ሽመልባን ኣዝዩ ኣሻቃሊ ኮይኑዎም ከምዘሎን ናብ’ቶም መዓስከራት ክኣትው ከምዘይካኣሉን ይገልጹልና ኣለው’ ይብል እቲ ወሃቢ ቃል። አብ መብዛሕትኡ ዞባታት ትግራይ ባንኪታት ተዓጽዮም ስለዘለው 270 ሽሕ ተጠቀምቲ ሴፍቲ ኔት ብዘይ ሓገዝ ተሪፎም ከምዘለው ጠቂሱ።  ብዝተኣሳሰረ ዜና፣ ኣብ ክልል ትግራይ ንዝርከባ ትካላት ጥዕና መድሓኒት ንምቅራብ ጸገም ጸጥታ ዕንቅፋት ኮይኑኒ ኣሎ ክብል ቤሮ ሓለዋ ጥዕና’ቲ ክልል ሎሚ ኣፍሊጡ።  ኣብ’ቲ ቢሮ ሓላፊ ኣተሓባባሪ ክፍሊ ፋርማሲ ኣቶ ገ/እግዚኣብሄር ገ/ገርጊስ ‘ኣብ’ቲ ክልል ውሑዳት ትካላት ኣገልግሎት ይልግሳ ከምዘለዋ ገሊጹ’ ኣሎ ከምዝበሉ ወኪልና ሙሉጌታ ኣጻባሃ ገሊጹ።


ዘተ: ዓበይቲ ዓዲ ክልል ትግራይን ኣምሓራን ( 3ይ ክፋል )

ድሕሪ`ቲ ኣብ መንጎ ፈደራል መንግስቲ ኢትዮጵያን ህወሓትን ዝተኻየደ ኩናት፡ ብፍላይ ኣብቶም ናይ ወሰን ሕቶ ዘለዎም ከባብታት ግጭት ንኸይቅጽል፡ ሓቢርካ ናይ ምንባር ስራሕ ክሕይል ከም ዝግባእ ተወላዶ ኣምሓራን ትግራይን ኣተሓሳሲቦም። ከምኡ`ውን ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ብኻልኦት ኢትዮጵያውያን ጽልኢ ከምዘየለ ንምስትምሃርን፡ ካብ ቂምን በቐልን ንምውጻእ ዘኽእል ናይ ተሓድሶ ስራሕ ክስራሕ ከምዝግባእ ኣዘኻኺሮም. ድምጺ ኣሜሪካ ዘዘራረቦም ዓበይቲ ዓዲ ትግራይን ኣምሓራን ናይ መንነትን ወሰን መሬትን ሕቶታት ዘለዎም ከባብታት ቅልጡፍ ምላሽ ክረኽቡን ልዕልና ሕጊ መታን ክኽበርን ይጽውዑ። ዓበይቲ ዓዲ ክልቲኦም ብሄራት ህዝቢ ኣምሓራ ምስ ህዝቢ ትግራይ ወይ ህዝቢ ትግራይ ምስ ህዝቢ ኣምሓራ ጽልኢ ዝብሃል የብሉን- እቲ ኣብ ልዕሊ ህወሓት ዝተወስደ ስጉምቲ ነታ ሃገር ካብ ሓደጋ ምብትታን ንምድሓን ዝተኻየደ ኩናት ምዃኑ ይኣምኑ ። ኣብ መንጎ ህወሓትን መንግስትን ዝተፈጥረ ዘይምስምማዕ ኣብ ጠረጴዛ ብዘተ ክውዳእ እናተገበኦ፡ ብሓደ ወገን ማለት ብወገን ህወሓት ተቐባልነት ስለዘይረኸበ እቲ ኩናት ክካየድ ክኢሉ ዝብሉ ሽማግለታት ትግራይን ኣምሓራን፡ ሕጂ`ውን መፍትሒኡ ኢትዮጵያ ከም ሃገር ንኽትቅጽል፡ እቲ ዝጸንሐ ድልዱል ርክብን ሓድነትን ኣምሓራን ትግራይን ብዝሓየለ መልክዕ ክቕጽል ኣለዎ ይብሉ። ኣብዚ መድረኽ ዘተ ዝተሳተፉ፡ ካብ ኣምሓራ ኣቶ ወርቁ በዘን ኣቶ ኣዳነ ኣለምሰገድን ክኾኑ ኸለዉ ካብ ብሄር ትግራይ ድማ ኣቶ ኣያለው ተስፉን ኮለኔል ኪሮስ ኪዳነን`ዮም። "ናይ ቀደም ፍቕሪ ተመሊሱ ከምዝነበሮ ንክኽፅል ብዙሕ ክስራሕ ዘለዎ ነገር ኣሎ። መጀመርያ በዞም ኣብ ልዕሊ ሕብረተሰብ በደል ዝፈጸሙ ሰባት ዝተዘርአ መርዚ ንምጥፋእ ልዑል ስራሕ ክስራሕ ኣለዎ። ሕብረተሰብ ኢትዮጵያ ብሓፈሻ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ትግራይ ዘለዎ ኣመላኻኽታ ንጹሕ ምዃኑን፡ ንመራሕቶም`ምበር ኣብ ልዕሊኦም ጽልኢ ከምዘይብሉ ብግልጺ ክርድእዎ ይግባእ" ዝበለ ኣቶ ወርቁ ፡ "ከምኡ`ውን ንዝተጎድአ ሕብረተሰብ ኣብ ምሕዋይን ዝዓነወ ኤኮኖሚ ዳግም ኣብ ምህናጽን ኩሉ ማሕበረሰብ ኣብ ምሕጋዝ ክረባረብ ኣለዎ" ይብል። ኣቶ ኣዳነ ኣለምሰገድ "ወያነ`ኮ ንኢትዮጵያ ድሕሪ ምቁጽጻሩ፡ ኣብ ትግራይ ዝነበሩ ዓበይቲ ዓድን ፈላጣት ታሪኽን ከምኡ ኣዝዩ ጠቐምቲ ንዝብሃሉ ክፋል ሕብረተሰብ ኣርዩ ወዲእዎም`ዩ። ንናይ ባዕሉ ህዝቢ`ዩ በሊዑ.። ካልኣይ ንሳቶም ናብ መንግስትነት ምስ መጹ፡ ዝተፈጥረ መንእሰይ`ዩ ዘሎ ሎሚ-ብናቶም ጎስጓስ ዝተመልአ፡ንኣምሓራ ንኽጸልእ ትምህርቲ ዝተውሃቦ ከምኡ ዓይነት ኣተሓሳስባ ንክሰርጾን እናተደርፈሉን ዝዓበየ'ዩ ዘሎ- ስለዚ ነዚ ናብ ቦትኡ ንምምላስ ልዑል ስራሕ `ዩ ዝጽበየና ዘሎ. ንኣብነት ኣብ ከባቢ እንደርታ ሚልሻታት ብገዛእ ፍቓዶም ብረቶም ንሰራዊት ምክልካል ከረክቡ ምርኣይና ጽቡቕ`ዩ" ይብሉ። "ካልኣይ እቲ ሕብረተሰብ ትግራይ ጸሊኡ ንከይትብል ድማ፡ ሰራዊት ኣብ ኩለን ከተማታት ክኣቱ ኸሎ፡ ጸረ ሰራዊት ምክልኻል ዝኾነ ምንቅስቓስ ኣይተወስደን። ሳልሳይ ነገር ግን ዘይተዓጠቐ ሓረስታይ ስለዘየለ ብረት ክእከብ ኣለዎ: ድሕሪኡ ናይ ተሓድሶ ስራሕ የድሊ`ዩ። ናብ ነባራዊ ኩነታት ክእቶ ኣለዎ: ሚድያታት ኣትዩ`ሎ ጽቡቕ`ዩ ግን ክቕልጥፍ ኣለዎ። ቃለ-መጠይቓት ካብ ኣዲስ ኣበባ ክትጽበዩ የብልክሙን።ቃለ-መጠይቕ ካብኡ ካብቲ ቦታ`ዩ ክስራሕ ዘለዎ።" ኣቶ ኣዳነ "ካልእ ድማ ሕጂ ህዝቢ ንህዝቢ ርክባት ክጅመር ኣለዎ፡ ብስነ-ጥበብን ካልእን ጌርካ ህዝቢ ክተኣሳሰር ይኽእል`ዩ። ጀርመን 6 ሚልየን እስራኤላውያን ኣይሁድ ኣጥፊእ ኸላ ናይ ሎሚ ትውልዲ ቂም የብሉን- ህዝቢ ንህዝቢ ቂም ኣይተሓሓዝን`ዩ። እቲ ሽዕኡ ህዝቢ ዝወድአ ናዚ ግን ክሳብ ለይቲ ሎሚ ይልቀም ኣሎ። ንሳቶም ምእራዮም ኣይተርፍን`ዩ -ህዝቢ ኣምሓራ ግን ኣብ ማይካድራ ጭፍጨፋ ተፈጺሙ ኢሉ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ዝወስዶ ሒነ-ምፍዳይ የለን። ህዝቢ ንህዝቢ ኣይቅየምን`ዩ። እቶም ዘባልዑና ሕጂ`ውን እቶም ፈለጥናልካ ዝብሉ`ዮም" ይብል ። ተወላዲ ትግራይ ኣቶ ኣያሌው ተስፉ ድማ "እዛ ሃገር ብጽቡቕ ኩነታት ክትከይድ እንተኾይኑ፡ እቲ ን30 ዓመት ዝጸንሐ ስምዒታት ክወጽእ ኣለዎ። ከመይ ኢሉ`ዩ ክወጽእ ዘለዎ ንዝብል ግን መጀመርያ ክጽናዕ ኣለዎ። ኣብዚ ይጸናዕ ኣብኡ`ውን ይጸናዕ ብቕዓት ዘለዎም ምሁራት ኣጽኒዖም- ነቲ ጸገም ምስ መፍትሒኡ ናብ መንግስቲ ምስ ኣቕረቡ ድሕሪኡ ናይ ምይይጥ መድረኽ ይከፈት።ህዝቢ ሃገረይ`ያ ናተይ`ያ ኢሉ ክሳብ ዝስምዖ ዝገብር ታሪኽ ክስራሕ ኣለዎ።ድሓር ከኣ ተረፍ መረፍ ኣለዉ: ኣብ ትግራይ ናይ ባዕሎም ታሪኽ ዝኽሕዱ ኣለዉ. ስምዒታት ኣሎ`ዩ- እቲ ስምዒታት ግን ፈንቂሉ ክወጽእ ዝኽእል ምስ መሃርካዮ ጥራይ`ዩ- ድሕሪኡ እቲ ጸገም ክፈጥር`የ ዝብል ተታሒዙ ናብ ፍትሒ ክቐርብ ኣለዎ። ስለዚ ትግራይ ብምልኡ ከተምኡን ገጠሩን ናጻ ምስ ኮነ፡ርግጸኛ`የ ህዝቢ ሆ ኢሉ ናብ ሃገራዊ ስምዒቱን-ኢትዮጵያዊ ስምዒቱን ክምለስ`ዩ። እቲ ርእስኻ ምምሕዳር ዝብል ግን ብዙሕ መስዋእቲ ዝተኸፈለሉ ስለዝኾነ ናይ ባዕሉ መሪሕነትን ይደሊ ብቛንቁኡን ብናይ ባዕሉን ክመሓደር`ዩ ዝደሊ" ኢሎም። ብኻልእ ወገን ብዛዕባ ኣብ ምዕራባዊ ክፋል ማለት ኣብ ወልቃይት ጸገደን ብዛዕባ ዘሎ ሕቶታት ዝምልከት`ውን ሓሳብ ክህብሉ ተላዒሉ ኣቶ ኣዳነ "ክልተ ጫፋት`ዮም ዘለዉ: ወልቃይት ጸገደ ራያን ጸለምትን ብዝምልከት-ቅድመ ሕገ-መንግስቲ ብሓይሊ ዝተወስዱ`ዮም: ስለዚ ሕጂ ብሓይሊ ተመሊሶም ኣለዉ። ብክልል ኣምሓራ ክመሓደሩ ኣለዎም ዝብል ጫፍ ኣሎ።ብኻልእ ወገን ድማ ኣይፋሉን ሕጂ ኣብ ትግራይ ተመስሪቱ ዘሎ ግዜያዊ ምምሕዳር ድማ ነቲ ቅድሚኡ ዝነበረ ምምሕዳር ብምልኡ ዘጠቓልል`ዩ ዝብሉ ኣለዉ።ስለዚ ኣብ ጭቕጭቕ`ዩ ዘሎ- ስለዚ እዚ ጉዳይ`ዚ ብጥንቃቐ ክፍታሕ ኣለዎ:ከምኡ እንተዘይኮይኑ ግን ናብ ዳግማይ ኩናት ከይንኣቱ ስግኣትን ፍርሕን ስለዘለኒ ቅልጡፍ ዝኾነ መጽናዕቲ ተገይሩ ፍታሕ ክድለየሉ ኣለዎ። ጉዳይ ወልቃይት ጸገደ ራያን ጸለምትን ቀዳምነት ክውሃቦ ዝግባእ ጉዳይ`ዩ" ይብል ። ኣብኡ ዘሎ ሕብረተሰብ`ውን ትግራዋይ ዝብሃል ኣይንበር ኣይሕረስ ኣይኮነን ዘሎ ሕትኡ-ሕቶኦም ኣምሓራ ኢና ብክልል ኣምሓራ ንካለል ዝብል`ዩ ይብል ኣቶ ኣዳነ ኣለምሰገድ. ጽንፋዊ መርገጽ ዘለዎም ምስትምሃርን ከምዝዕረዩ ምግባርን`ዩ- ብርክባት ህዝብን ብስፖርትን ካልእን ጌርካ ንህዝቢ ናብ ሓድነት ምምጻእ ይክኣል`ዩ ይብሉ ኣስዒቦም። እቲ ሕብረተሰብ ብገለልተኛ ወገን ዝውሃብ ውሳነ ንምቕባል ጸገም ከምዘይብሉ`ዩ ይኣምኑ። ኣብ መወዳእታ ቂም በቐል ንኸይህሉ፡ ኣምሓራን ትግራይን ኣሕዋት ኮይኖም ብምትሕልላይ ክነብሩን ብሓባር ኮይኖም ልዕልና ሕጊ ከኽብሩን ካብ እኩያን ነብሶም ክሕልዉን እቶም ዓበይቲ ዓዲ ትግራይን ኣምሓራን ኣተሓሳሲቦም ኣለዉ። ምስ ኣቶ ወርቁ በዘ ኣቶ ኣዳነ ኣለምሰገድን ካብ ኣምሓራ፡ ኣቶ ኣያሌው ተስፉን ኮሌነል ኪሮስ ኪዳነን ካብ ትግራይ ዝተካየደ ዘተ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ፖለቲካ ውድባት ኢትዮጵያ ኣብ ዝመጽእ ምርጫ ንምዕዋት ምንቅስቃስ ምጅማሮም ይገልጹ

ሃገራዊ ቦርድ ምርጫ ኢትዮጵያ ብዘቐመጦ ናይ ግዜ ሰደቓ ተወዳደርቲ ፖለቲካዊ ውድባት ስዒሮም ንምውፃእ ሰላማዊ ፖለቲካዊ ምንቅስቓስ ከምዝገብሩ ገሊፆም። ብልፅግና ከም ገዛኢን ተወዳዳሪን ፓርቲ ክልተ ሓላፍነታት ሒዙ ናይ ምርጫ ምድላው ይገብር ከምዘሎ ዝገለፁ ናይቲ ፓርቲ ሓላፊ ክፍሊ ምርጫ ኣቶ ዛዲግ ኣብርሃ እቲ ምርጫ ኣብ ዘመናዊት ኢትዮጵያ ብመርእያነት ክዝከር ፓርቶም ብዕቱብ ክሰርሕ እዩ ኢሎም። ኣቦ መንበር ሶሻል ዴሞክራስቲክ ፓርቲ ኢትዮጵያ ፕሮፌሰር በየነ ጴጥሮስ ብወገኖም መንግስቲ ነቲ ምርጫ ፍትሓዊ፣ ዴሞክራሲያዊን ሰላማዊን ክኸውን ክሰርሕ እየ ምባሉን ንድምፂ ህዝቢ ብፀጋ ከምዝቕበል ቃል ምእታውን ብሰናይ ከምተቐበልዎ ገሊጾም። ኣብ ክልል ትግራይ ዘሎ ፖለቲካዊ ዘይምርግጋእን ወታሃደራዊ ምንቅስቓስን ኣብ ምድላው ምርጫ ኣሉታዊ ተፅዕኖ ምፍጣሩ ኣቦ መንበር ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ ትግራይ ዶክተር ኣረጋዊ በርሀ ገሊፆም ኣለው። ሓላፊ ርክብ ህዝቢ ናይ ኢትዮጵያዊ ዜጋታት ንማሕበራዊ ፍትሒ \ኢዜማ\ ኣቶ ናትናኤል ፈለቀ ኣብቲ ምርጫ ከም ዝሳተፍ ብወግዒ ካብ ዝገልፅ ጀሚሩ ምድላዋቱ ከዋድድ ከምዝፀንሐ ሓቢሮም። ገለ ፖለቲካዊ ተንተንቲ መዕለቢ ዘይረኸበ ግጭት ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳን፣ለበዳ ኮቪድ 19፣ግዜን ቦታን እናመረፁ ዝኽሰቱ ዓሌት ተኮር መጥቓዕቲን ምምዝባልን ኣብ ዝረኣየሉ ዝካየድ ህዝባዊ ምርጫ ኣሉታዊ ተፅዕኖ ክህልዎ ይኽእል እዩ ይብሉ። ብኻልእ ወገን ኣብ ደቡብ ክልል ዝርከቡ ኣባላት ናይ ሓባር ቤት ምኽሪ ተወዳደርቲ ፓርትታት ኣብ መንጎ ገዛኢ ፓርትን መንግስትን ዘሎ ምትሕውዋስ እንተድኣ ዘይፀሪዩ ድሕሪ ኣዋርሕ ዝካየድ ምርጫ ዲሞክራሲያዊነትን ፍትሓውነትን ፀገም ክህልዎ ይኽእል እዩ ኢሎም ። ናይ ደቡብ ክልል ብልፅግና ፓርቲ ሻድሻይ ሃገራዊ ምርጫ ሰላማዊን ዲሞክራሲያዊን ብዝኾነ ኣገባብ ክዛዘም ከይዲ እቲ ውድድር ፍትሓዊ ክኸውን ይሰርሕ ከምዘሎ ኣፍሊጡ። ኣብ ክልል ደቡብ ናይ ዝርከቡ ቤት ምኽሪ ተወዳደርቲ ፓርትታት ኣብ ከተማ ሃዋሳ ዝተዛተዩ ክኾኑ ከለው ናይታ ሃገር ሰላም ንምርግጋፅ ኣብ ዝካየድ ፃዕሪ ተራኦም ከምዘበርክቱ ገሊፆም።


ቁጽሪ ኣብ ዞባ መተከል ዝሞቱ ሰባት ልዕሊ 100 ምዃኑ ተገሊጹ

ኣብ ክልል ቤንሻንጉል ጉሙዝ ዞባ መተከል ድባጤ ወረዳ ትማሊ ብዕጡቓት ዝተቐትሉ ሰባት ልዕሊ 100 ምብፅሑን ክሳብ ሕጂ ስነስርዓተ ቀብሮም ከምዘይተፈፀመን ናይ ዓይኒ መሰኻኽር ገሊፆም። እዚ ከምዚ ኢሉ እናሃለወ ናይ ኢትዮጵያ ሰብኣዊ መሰላት ጉባኤ ኣብቲ ክልል ኣብ ልዕሊ ንፁሃን ስቪላት ዝፍፀም መጥቓዕቲ ብዝገደደ ምቕፃሉ ኣዚዩ ከምዘተሓሳሰቦ ሚ ረቡዕ ኣብ ዘውፅኦ መግለፂ ኣፍሊጡ ።


መንግስቲ ኢትዮጵያ 'ኣባላት ላዕለዎት መሪሕነት ህውሓት ተደሚሲሶም' ክብል ኣፍሊጡ

ላዕለዋይ መራሒ ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ዝነበሩ ኣቶ ስዩም መስፍንን ኣቶ ኣባይ ፀሃየን ሓዊሱ ኣርባዕተ ሰባት ተቐቲሎም ክብሉ ሓላፊ ክፍሊ ወፍሪ ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያ ብርጋዴር ጀነራል ተስፋየ ኣያሌው ኣማስዮም ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ገሊፆም። ሚኒስትር ጉዳያት ወፃኢ ኢትዮጵያ ዝነበሩ ኣቶ ስዩም መስፍን ነቲ ኵናት ምምርሖም፣እቲ ሰራዊት ካብ ቦታ ቦታ ከይንቀሳቐስ ምእዛዞምን ኣብ መወዳእታ ድማ ኣብ ልዕሊ ሰራዊት ኵናት ክኽፈት ምእዛዞምን እቶም ጀነራል ገሊፆም። ምስ ሓለውቶምን ወታደራዊ ኣዘዝቶምን ተደምሲሶም ካብ መንጎ ዝተባህሉ ኣባል ላዕለዋይ መራሕነት ህወሓት ዝኾኑ ኣቶ ኣስመላሽ ወልደስላሴን ኮነሬል ኪሮስ ሓጎስን ከምዝርከቡዎም ተሓቢሩ ኣሎ። ካልኦት ኣርባዕተ ወታደራዊ ኮነሬላትን ሓደ ስቪልን ኣብ ቁፅፅር ምውዓሎም ጀነራል ተስፋየ ኣያሌው ገሊፆም ኣለው።


'ሰራዊት ሱዳን ይደፍእ ኣሎ' ወሃቢ ቃል ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ

"ሰራዊት ሱዳን፣ ናብ ዶብ ኢትዮጵያ ኣሓይሉ ይደፍእ ከምዘሎ" ወሃቢ ቃል ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ኣፍሊጦም። ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ "ግብሪ ሱዳን፣ ንዓለምለኻዊ ሕጊ ዝጣሓሰ እዩ" ከምዝበሉ’ውን እቲ ዜና ጠቂሱ። "ሱዳንን ኢትዮጵያን ዘለወን ናይ ዶብ ጸገም ክሳብ ዝፈትሓ፣ ክልቲኤን ሃገራት ኣቀዲመን ብመሰረት ዝበጽሓኦ ስምምዕነት፣ ኣብ ዘዘለውኦ ቦታ ንክጸንሓ" እቲ ቤት ዕዮ ኣዘኻኪሩ ኣሎ። እዚ ከምዚ'ሉ ከሎ፣ ሚኒስትራት ማይ ኢትዮጵያ፣ ግብጽን ሱዳንን፣ ቅድሚ ትማሊ ሰንበት ስሉሳዊ ኣኼባ ኣካይዶም፣ እንተኾነ ሱዳን ኣብ ልዕሊ ግድብ ህዳሴ ሓድሽ መርገጺ ከምዘንጸባረቀት ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ንድምጺ ኣሜሪካ ሓቢሮም።


ሞትን ስደትን ስቪላት ሰባት ኣብ ትግራይ (ካልኣይ ኽፋል)

ኣብ ዓለምለኸ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት ዳይረክተርቀርኒ ኣፍሪካ ላቲሻ ባደር ኣብ ሱዳን ናብ ዝርከብ መዕቖቢ ስደተኛታት ብኣካል ከይዳ ዝርኣየቶን ካብቶም ስደተኛታት ዝሰምዓቶን ክትገልፅ ከላ መብዛሕቲኦም ዝሰነድናዮ እቶም ስደተኛታት ኣብ መጀመሪያ ሰሙናትእቲ ወግእ ኣዚዮም ዝተሃሰዩ ካብ ምዕራብ ትግራይ እዮም ኢላ። ኣዚዩ ብዙሕ ምምዝባል ሰላማዊያን ሰባት ስቪላት ኣብ ዝነብርሎም ከባቢታት ከቢድ ደብዳብ ብረት ስዒቡ ድማ መጥቓዕቲ ሰራዊት ምክልኻልን ተሓባበርቶምን እውን ሪፖርት ረኺብና ኢና ኢላ። ‘’ዘዘራረብናዮም ነበርቲ ምዕራብ ትግራይ ብዙሕ ወራር\ስርቂ\፣ብፍላይ ፍሉይ ሓይሊ ብዝብል ሽም ዝፍለጡ ዕጡቓት ሓይልታት ፖሊስ ጎረበት ክልል ኣምሓራን ፋና ተባሂሎም ዝፅዋዑ ጉጅለ ሚሊሺያን ናይ ውልቂ መንበሪ ኣባይቲን ናይ ንግዲ ትካላትን ዘረፋ እዚ ጥራሕ ከይኮነስ ናይ ሕርሻ ፕሮጀክታት’’ትብል። ‘’ከተማታት ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ሰራዊት ምክልኻል ኢትዮጵያ ምስ ወዓላ ዝተሰነደ ዘይሕጋዊ ቅትለት ኣብ ምዕራብ ትግራይ ካብ ዝሰነድናዮም ገሊኦም ተርእዮታት እዮም።ኣብ ካልኦት ከባቢታት እቲ ክልል መብዛሕቲኡ ብሓይልታት ኤርትራ ተፈፂሞም ዝብሃሉ ተመሳሰልቲ መግሃስቲ ክንምርምሮ ሪፖርት ክበፅሐና ጀሚሩ ኣሎ’’ ኢላ። ከባቢ 9 ሕዳር ኣማእቲ ሰባት ዝተቐተልሉን ጭካነ ዝተምልኦ ጭፍጨፋን ኣብ ከተማ ማይ ካድራ ምፍፃሙ ዘጥራጥር ኣይኮነን ዝበለት ባደር ።‘’ካብታ ከተማ ዝሃደሙ ብዙሓት ዘዘራረብናዮም ስደተኛታት ኣማእቲ ዝሞቱ ሰባት ተተኵሱዎም ዝተቐትሉ ጥራሕ ከይኮነስ ብካራ፣ብማዕፅድን ገጀራን ተወጊኦም ወይ ተተልቲሎም ብዓይኖም ከምዝርኣዩ ገሊፆምልናኣለው።ዘዘራአብናዮም ውልቀሰባት ከምዝበሉና ክልቲኦም ብሄራት ኣምሓራን ትግራይን ከምዝተህቀትሉ እዩ።ስራሕ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላትኢትዮጵያ ኣዚዩ ኣገዳሲ እዩ።ብሰፊሑ ብሕቡራት መንግስታት ዝመራሕ ምርመራ ክካየድ ኢና ንፅውዕ ዘለና’’ ክትብል ሓቲታ። እዚ ግጭት እዚ ኣብ ዝሓለፈ ዓሰርተ ዓመታት ኣብ ዓለም ተሰሚዑ ብዘይፈልጥ ኣገባብ ኣብ ፀልማት ዝተኻየደ ምዃኑ ዘጠራጥር ኣይኮነን ዝበለት ላቲሺያ ባደር መብዛሕቲኦም ዘዘራረብናዮም ስደተኛታት ካብ ስድርኦም ዝኾነ ይኹን ሓበሬታ ኣይሰምዑን ዘለው ክትብል ሓቢራ። ‘’ወለዲ ንደቆም ይደልዩ ሰብኡት ንኣንሽቶም ይደልዩ ድሮ ኣእምርኦም ዝተረበሹ እሞ ድማ ንዝተመዛበሉ ሰባት ኣዚዩ ኣፀጋሚ እዩ’’ ክትብል ሓቢራ። ምዕፃው ኮሚኒኬሽን ጋዜጠኛታት ስርሖም ከይሰርሑ ከልኪሉ ጥራሕ ከይኮነስ ከማና ዝበሉን ኣብቲ ክልል እንታይ ይኸውን ከምዘሎ ክስንዱ ንዝደልዩ ካልኦት ውድባትን ኣፀጋሚ ከምዝኾነ ብምግላፅ ተዋጋእቲ ወገናት ከመይ ዝበለ ሓበሬታ ክቐርብ ከምዘለዎ ኣብ ምውሳን ፌደራል መንግስቲ ብሒቱ ምሓዙ ምዃኑ ኣፀጋሚይገብሮ ኢላ። እቲ ምዕፃው ኮሚኒኬሽን ብኩሎም ተዋጋእቲ ወገናት ዝፍፀሙ መግሃስትታት ብፌደራል ሓይልታትን ተሓባባርቱን ዝፍፀም መግሃስትታት ጥራሕ ከይኮነስ ብናይ ህወሓት ሓይልታት ዝፍፀኑ መግሃስትታት ኣብ ምስናድ ተፅዕኖ ኣለዎ ክትብል ገሊፃ። እቲ ውግእ ካብ ዝጅመር ልዕሊ60 ማዕልታት ኣብቲክልል ቕትለት፣ዕንወትን ራሰያን ንብረትን ታሪኻዊ መስጊድ ኣል ነጃ ሓዊሱ ምዕናው ሓድግታትን ይፍፀም እዩ ዘሎ። ምሉእ ተሕዝቱኡ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኣብ ክልል ትግራይ 2.3 ሚልየን ዝግመት ህዝቢ ህጹጽ ሰብኣዊ ሓገዝ ከምዘድልዮ ተገሊጹ። ወሃቢ ቓል ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ስተፋኒ ዱጃሪክ ዝሓለፈ ዓርቢ ኣብ ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ፡ ብሰንኪ ግጭት ሓገዝ ዘድልዮም ተወሰኽቲ 1.3 ሚልየን ከምኡ ኣቐዲሞም ዝጸንሑን ስደተኛታት ዝርከብዎም 950 ሺሕ ሰባት ከም ዘለዉ ጠቑሱ`ሎ። መብዛሕቲኡ ሰሜናዊ ምዕራብ፡ ምብራቓውን ማእከላይን ክፋላት ክልል ትግራይ ብሰንኪ ስግኣት ጸጥታን ቢሮክራሲያዊ ኣሰራርሓን ንምብጽሖም ደረታት ከምዘሎን፡ ኣብ ገለ ገጠራት`ውን ሓሓሊፉ ኩናት ከምዝስማዕ ዝጠቐሰ ሕቡራት ሃገራት፡ ካብ መንጎ ኣርባዕተ መዓስከራት ስደተኛታት እተን ክልተ ማለት ሒጻጽን ሺመልባን`ውን ገና ከምዘይእተዋ ሓቢሩ።


ሞትን ስደትን ስቪላት ሰባት ኣብ ትግራይ(ቀዳማይ ክፋል)

መንግስቲ ኢትዮጵያ ሕጊ ናይ ምኽባር ወፍሪ ዝበሎን ህዝባዊ ወያነ ሓርነት ትግራይ ድማ ኣብ ልዕሊ ትግራይ ዝተኣወጀ ኵናት እዩ ክብል ዝፀውዖን ግጭት ካብ ዝጅመር መወዳእታ ወርሒ ጥቅምቲ ልዕሊ 60 ማዕልታት ኣቑፂሩ ኣሎ።ብመሰረት ናይ ሕቡራት መንግስታት ትካል ስደተኛታትን ካልኦት ዓለምለኸ ትካላትን ብሰንኪ እቲ ኵናት ልዕሊ 60,000 ሰባት ናብ ሱዳን ሃዲሞም በቲ ኵናት ድማ ኣሽሓት ከምዝሞቱ ይግመት። ኣብ ትግራይ ብዘካይ መቐለን ዝተወሰኑ ከባቢታትን ኣብ መብዛሕቲአን ከተማታት ዳርጋ ኩሉ ዓይነት ዝብሃል መራኸቢ ኣገባብ ተዓፂዩ ይርከብ። ይኹን እምበር ብዝተፈላለዩ ኣገባባት ይርከቡ ብዘለው ሓበሬታት ኣብ ህወይትን ንብረትን ከቢድ ዕንወት ከምዝወረደ እዩ ዝግለፅ ዘሎ። ኣብዚ ኣብ ቨርጂናዮ ከባቢ Woodbridge ዝነብር ዘለኣለም ደበሶም ኣብርሃ ኣብ ከተማ ዓዲግራት ኣርባዕተ ኣባላት ስድርኡ ብወታደራት ኤርትራ ከምዝተቐተሉዎ ይገልፁይ። ‘’ ኣቦይ ደበሶም ኣብርሃ፣ህይወታ ክተድሕን ካብ ከተማ ዛላንበሳዝመፀት ሓቲነይ ለምለም ተክለሃይማኖት፣ ውላዳ መብራህቱ ተስፋይን ሽማ ንግዚኡ ዝረሳዕኹዎ ኣባል ስድራይን ወታደራት ኤርትራ ኣብ እንዳ እምበይትና ፀበል ሕዳር ሚካኤል እናሰተዩ ከለው ኣብ ቅድሚ ዓባየይ ቀቲሎምዎም’’ ይብል። ኣብ ከተማ መቐለ ምስ ስድርኡ ኣብ ሓዘን ተቐሚጡ ዝረኸብኩዎ ወዲ 25 ዓመት መንእሰይ ክፍለ ዮሃንስ ብርሃነ ዘጋጠሞ ይገልፅ።95 ዓመት ዓመት ዝዕድሚኦም ኣቦጎይተንኡ /ኣቦሓጉኡ/ ወልደገብርኤል ኣረጋ \ወዲ ሓንታ\ ወታደራት ኤርትራ ንኹምርታት እኽልን ሓሰርን እናቃፀሉ ንናይ ጓሎም ከባርዑ ምስ ርኣዩዎም ንምንታይ ድኣ እኽሊ ተቓፅሉ ኢሎም ብምሕታቶም ብጥይት ቀቲሎምዎም ይብል። ኣብ ደቡብ ሱዳን Danish Refugee Councilኣብ ዝተብሃለ ናይ ዴንማርክ ስደተኛታት ወኪል ብዓል ሙያ ሕጊ ኮይኑ ዝሰርሕ ክብሮም ኣለማ ኣብ ሽረ እናዳስለሰ እትነብር ሕፅይቱ ጓል 22 ዓመት ዛይድ ጎይቱኦም ሰራዊት ኢትዮጵያ ንሽረ ኣብ ዝተቖፃዘሩዎም ግዜ ናብ ገጠር ይሃድሙ ኣብ ልዕሊ ዝነበሩ ስቪላት ብጥይት እናተተኮሶም ካብ ዝሞቱ ብዙሓት ሰባት ሓንቲ ምዃና ይገልፅ። ክልቲኦም ኩሉ ነገር ወዲኦም ኣብ እዚ ወርሒ ጥሪ ንምምርዓው ምዳልው ይገብሩ ከምዝነበሩ ክብሮም ኣካፊሉኒ ኣሎ።ናብታ ከተማ ናይ ኢትዮጵያን ናይ ኤርትራን ወታደራት ም እታዎም ብምግላፅ ካብ መን ዝተተኮሰ ከምዝቐተላ ግን ኣይንፈልጥን ኢሉ።ኣብ ሸራሮ እውን ኣዕርኽቱ ከምዝተቐተሉዎ ሽሞም እናፀርሐ ገሊፁልና ኣሎ። ወዲ 35 ዓመትን፣ወላዲ ወዲ ክልተ ዓመት ህፃንን ብዓል ሓዳርን ብርሃኑ ታደሰ ኣብ ደቡባዊ ሶባ ወረዳ ራያ ዓዘቦ ዋርግባ ኣብዝተብሃለ ዞባ ትግራይ ብወታደራት ከምዝተቐለ ዓብይ ሓው ተኽላይ ታደሰ ይዛረብ። ፋጫጋማ ኣብ ዝተብሃለ ቦታ ናብ ዝርከብ ናይ ፌደራል ማእኸል ምርምር ሕርሻ ስርሑ ምስ ካሎት ክልተ ሰባት ብባጃጅ እናተጉዓዘ እናሃለወ ወታደራት ፌደራል ጠጠው ኣቢሎም ፈሊዮም ናብ ውሽጢ ምሸላ ወሲዶም ፀኒሖም ናብ ቅድሚ እቶም ተሳፈርቲ ወሲዶም ከምዝቐተሉዎ ይገልፅ። ‘’እዚ ሰብ እዚ ዕጡቕ ኣይኮነን፣ኣባል ናይ ዝኾነ ውድብ ኣይኮነን’’ ምስ በለ ካብቶም ሰባት ዝፈለይሉ ምኽኒያት ናይ ትግራይ ባንዴራ ዘለዎ ኽዳርን /ቲሸርት/ ተኸዲኑ ብምንባሩ ክኸውን ይኽእል ይብል።ሬስኡ ኣብቲ ቦታ ን23 ስዓታት ተደርቢዩ ከምዝሓደረ እውን ሓቢሩ። ናይ ትግራይ ተፀዋዒ ብልፅግና ፓርቲ ኣቶ ነብዩ ስሑል ሚካኤል፣ሓላፊ ቢሮ ሰራሕተኛን ማሕበራዊ ጉዳይን ኣቶ ኣብርሃ ደስታ፣ከንቲባ ከተማ መቐለ ኣቶ ኣታኽልቲ ሃይለስላሰን ኣዛዚ ሰራዊት ኢትዮጵያ ሰሜን እዚ ሜጀር ጀነራል በላይ ስዩምን ወታደራት ኤርትራ ኣብ ትግራይ ከምዝርከቡ ብመግስታዊ ተለቪዥን ክልል ትግራይ ኣብ ዝተፈነወ መደብ ኣረጋጊፆም ኣለው። ዝርዝሩ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ውግእ ኣብ ትግራይ፣ ትርጉሙ፣ ሳዕቤናቱን መፍቲሕኡን

‘አብዘን ዝሓለፋ ኣስታት ክልተ ኣዋርሕ ኣብ ትግራይ ዝተካየደ ውግእ ዘስዓቦ ናይ ህይወትን ንብረትን ጥፍኣትን ውድመትን እንታይ ከምዝመስል ብንጹር ክግምገም ኣለዎ’ ባሃላይ እዮም ኢንጂነር ግደይ ዘረአጽየን። ዶ/ር ገላዴዎስ ኣርኣያ ግና ‘መርተዖታትን ጭብታትንስ መሊኡ’ ይብሉ። ክልቲኦም ኣጋይሽ ብዛዕባ ናይ’ቲ ሽግር አንፈት ኣፈታትሕኣ ክዛረቡ ከለው፣ ዶ/ር ገላዴዎስ ‘መሪሕነት ቀ/ሚ ኣብዪ ኣሕመድ ለባም ኣማኻርቲ ኣለዎ እንተኾይኑ፣ ኣነ ባዕለይ ኣማኻሪኦም እንተዝኾን ነይረ ‘ንህወሓት ዝሓወሰ ምስ ኩሎም ሰብ እጀታ ናብ ልዝብን ዕርቂን እንተዝአትው ምመረጽኩ ነይረ’ ኢሎም። ኢንጂነር ግደይ ብተረኦም ‘ምስ ዶ/ር ገላዴዎስ ዘቅረብዎ ዝዓዘዘ ኣንፈት ኣፈታትሓ ከምዝሰማምዕሉ፣ ህወሓት ኣካል እቲ ፍታሕ ንክኾን ናብ መኣዲ ልዝብ ይተሓወስ ንዝብል ሪኢቶ ግና ከምዝቃወሙ’ ጠቂሶም። ኣብ ትግራይ ዝተወለዐ ውግእ ልዕሊ ክልተ ወርሒ ኮይንዎ ኣሎ። ዶ/ር ገላዴዎስ አርአያ 'ኣብ'ቲ ውግእ ንሰላማዊያን ሰባት ኮነ ኢልካ መጥቃዕቲ ብሰብ ኣልቦ ነፈርቲ (ድሮን) ብተወንጫፊን ከምዝተፈጸመ፣ ዘረፋ ዓበይቲን ናእሽቱን ትካላት ብሰራዊት ኤርትራ ከይተረፈ ከምዝተፈጸመ' ገሊጾም። ኢንጂነር ግደይ ዘረአጽየን ብወገኖም 'ሰራዊት ኤርትራ ኣብ'ቲ ውግእ ከምዝተሳተፈን ከምዝድግፍዎን፣ ጠንቂ እቲ ውግእ ህወሓት ዝመርሖ መንግስቲ ትግራይ፣ ንኤርትራ፣ ማእከላይ መንግስቲን ክልል ኣምሓራን ከምጸላኢ ገይሩ ዝገለጾም ስለዝኾነ፣ እዞም ሓይልታት ኣብ'ቲ ውግእ ምስታፎም ዘግርም ኣይኮነን' ምባሎም ዝዝከር እዩ። No media source currently available No media source currently available


ተጋሩን ፈተውቶምን ዓለምለካዊ ሰልፊ ተቃውሞ ኣካይዶም

ሎሚ ዓርቢ 8 ጥሪ,2021 አብ ዝተፈላለያ ኩርናዓት ዓለም አብ ዝርከባ ዓበይቲ ከተማታት ኣውሮጳ: ኣሜሪካ እስራኤልን አውስትራልያን ኣብ ትግራይ ንዝካየድ ዘሎ ውግእ ብምቅዋም ሰልፊታት ተካይዶም:: ካብ ስቶኮልም ሽወደን: ሆላንድ ኣሜሪካን ንዝተረከቡ ሪፖርታት ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል :: No media source currently available


ሕ/ሃ ህይወት ኣብ ከተማታት አላማጣ:መኾኒን መቐለን ናብ ንቡር ይምለስ ምህላው ኣፍሊጡ

ኣብ ደቡባዊ ትግራይ ከተማታት ኣላማጣን መኾንን፡ ከምኡ`ውን ኣብ ከተማ መቐለ፡ ህይወት ናብ ንቡር ይምለስ ከምዘሎ ሕቡራት ሃገራት ኣፍሊጡ። ወሃቢ-ቓል ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ካብ ኒው ዮርክ ብመሰረት ኣብቲ ከባቢ ዝኣተዉ ትካላት ረድኤት ሕቡራት ሃገራት፡ ከም ኤለክትሪክን ተሌኮሚንኬሽንን ዝበሉ መሰረታዊ ኣገልግሎታት ዳግም ጀሚሮም ኣለዉ፡ ከምኡ`ውን ካብቲ ከባቢ ተፈናቒሎም ዝነበሩ ሰባት ተመሊሶም ወይ ድማ ይምለሱ ኣለዉ ኢሉ። እንተኾነ መብዛሕቲኡ ንብረቶም ወይ ተዘሚቱ ወይ ዓንዩ`ዩ ይብል። ኣተሓሒዙ ብውሕዱ 90 ሺሕ ሰባት በቲ ግጭት ካብ ቤት ንብረቶም ተመዛቢሎም ከም ዘለዉ ሰበስልጣን`ቲ ክልል ትግራይ ይግምቱ ይብል። ናብቲ ከባቢ ዝተዋፈሩ ትካላት ሕቡራት ሃገራት ሕጽረት ቀረባት መግቢ ከምዘሎን ኣብቲ ከባቢ ዝፈሪ ጥራይ ከምዘሎን ንሱ ብክባር ከምዝሽየጥን ይገልጹ። ኣስዒቦም ሆስፒታላት:ኣብያተ ጽሕፈት ዝረከቦም ብዙሓት ህንጻታት ስለዝተዘምቱን ዝዓነዉን ትሕተ-ቅርጽታት`ውን ናብ ቦትኦም ክምለሱ ይግባእ ይብሉ ። ነዚ ሓበሬታ ትማሊ ኣብ ኒው ዮርክ ንጋዜጠኛታት ዝሓበረ ወሃቢ-ቓል ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣብ መወዳእታ ዘርብኡ፡ ብጾትና ናብ ኩሉ ከባብታት ክልል ትግራይ ኣትዮም ሰብኣዊ ሓገዝ ከቕርቡ፡ ዘይተደረተ መንገዲ ክኽፈተሎም ምስ መንግስቲ ኢትዮጵያ ጽምዶና ቀጺልና ኣለና ኢሉ። ምስ መንግስቲ እናተወሃሃደ ዝሰርሕ ክልተ ተልኮታት ረድኤት ሕቡራት ሃገራት ዝሓለፈ ታሕሳስ 20 ኣብቲ ቦታ ምእታዉ ይፍለጥ።


መንግስቲ ኢትዮጵያ: ኣቶ ስብሃት ነጋን ካልኦት ኣርባዕተ አባላት ኣመራርሓ ሕወሓት ምእሳሮም ገሊጹ

መንግስቲ ኢትዮጵያ ቀንዲ ቅያሲ ስትራተጂ ጥፍኣት ንዝበሎ ስብሃት ነጋ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ከምዘውዓለ ኣፍሊጡ። ንሓላፊ መምርሒ ወፍሪ ብሪጋደር ጀነራል ተስፋየ ኣያሌው ዝጠቐሰ ኣገልግሎት ዜና ኢትዮጵያ ከም ዝበሎ፡ኣቶ ስብሓት ነጋ ዝረክብዎም ካልኦት ኣባላት ኣመራርሓ ሕወሓት ተታሒዞም ኣለዉ። ስብሓት ነጋ ካብ ዝተሓብኣሉ ኣዝዩ ንወዲ ሰብ ኣጸጋሚ ዝኾነ ሽንጥሮ ጸድፊ ብኣካላት ጸጥታ ክትሓዝ ከም ዝኸኣለ`ውን ንኢዚኣ ዝገለጸ ብሪጋደር ጀነራል ተስፋዬ፡ ኣባላት`ቲ ጉጅለ ንስብሓት ነጋ ተሰኪሞም ኣብ ጸቢብ ሽንጥሮ ብምእታው ሓቢኦሞ ከም ዝጸንሑ ጠቒሱ`ሎ። በዓልቲ ቤት ስብሓት ነጋ ሌተና ኮነሌል ጻዕዱ ሪች'ውን ኣብቲ እዋን ምትሓዛ ኣፍሊጡ'ሎ። ካብ ምክልኻል ከዲዖም ዝነበሩ ዝበሎም ኮ/ሌ ክንፈ ታደሰ፡ ኮ/ሌ የማነ ካሕሳይ፡ዝርከብዎም ካልኦት `ውን ከምዝተማረኹ ኣፍሊጡ`ሎ። ብዘይካ`ዚ በዓልቲ ቤት መጀር ጀነራል ሓየሎም ኣርኣያ ዝነበረትን፡ ኣብ ኣመሪካ ክትነብር ድሕሪ ምጽናሕ ናብ ኣዲስ ኣበባ ብምምላስ ናብቲ ጉጅለ ሕወሓት ዝተጸንበረት ወ/ሮ ኣልጋነሽ መልስ፡ ኣብቲ ናይ ምሓዝ ኦፐረሽን ክተምልጥ ክትብል ናብ ጸድፊ ብምእታዋ ህይወታ ከም ዝሓለፈ፡ ንብርጋደር ጀነራል ተስፋየ ኣያለው ዝጠቐሰ ኣገልግሎት ዜና ኢትዮጵያ ጸብጺቡ`ሎ።


ም/ኣቦመንበር ሉኣላዊ ባይቶ ሱዳን ኣብ ኤርትራ ናይ ሓደ መዓልቲ ምብጻሕ አካይዶም: ናብ ሃገሮም ተመሊሶም

ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ሎሚ 8 ጥሪ,2021 ንምኽትል ኣቦመንበር ሉኣላዊ ባይቶ ሱዳን ጀነራል መሓመድ ሓምዳን ደያሎ ኣብ ቤተመንግስቲ ተቐቢሉ ኣዘራሪብዎ።ኣብቲ ርክብ ኣብ ክልተኣውን ዞባውን ጉዳያት ከምዝተዘራረቡን ብሓባር ንምስራሕ ኣብ ስምሞዕ ከምዝበጽሑን ኣገልግሎት ዜና ኤርትራ ገሊጹ። ብጀነራል መሓመድ ሓምዳን ደያሎ ዝተመረሐ ልዕለዋይ ልኡኽ ሱዳን ኣብ ኣህጉራዊ መዓርፎ ነፈርቲ ኣስመራ ኣብ ዝኣተወሉ ንኣብ ኣስመራ ዝገበሮ ናይ ሓደ መዓልቲ ዝገበሮ ምብጻሕ ፈጺሙ ኣብ ዝተመልሰሉ ሚኒስትር ጉዳያት ወጻኢ ኤርትራ ኣቶ ዖስማን ሳልሕን ኣማኻሪ ፕረዚዳንት የማነ ገብረእብን ተቐቢሎም ከምዘፋነውዎም እቲ ዜና ሓቢሩ'ሎ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ብዛዕባ ልደት ምስ ርእሰ-ደብር ኣፈወርቂ ገብረኣምላኽ

ኣብ ኤርትራን ኢትዮጵያን በዓለ ልደት ምስ ግዜ ብዝሳነ ኣገባብ ክኽበር ውዒሉ 'ሎ። መራሕቲ ሃይማኖት'ውን ቡራኬኦም ካብ ኣስመራን ኣዲስ ኣበባን ሂቦም ኣለዉ ። ካብ መንጎኦም ሓደ ኣብዚ ኣብ ኣመሪካ ንዳርጋ ዓመት ዝኣክል ብለበዳ ኮሮና፡ መንገዲ ተዓጽዮም ዝጸንሑ ሊቀ-ጳጳስ ካቶሊካዊት ቤተክርስትያን ኤርትራ ኣቡነ መንግስተኣብ ተስፋማርያም ናብ ኣስመራ ድሕሪ ምምላሶም ዘሕለፍዎ ናይ ልደት መልእኽቲ'ውን ኣሎ።  ብኻልእ ወገን ካብዚ ካብ ከባቢ ዋሺንግተን ዲሲ ድማ ፡ ንርእሰ ኣድባር ኣፈወርቂ ገብረኣምላኽ ቆሞስ ደብረ ሰላም ቅዱስ ሚካኤል ኦርቶዶክሳዊት ቤተ ክርስትያን ኤርትራ ብዛዕባ ልደተ ክርስቶስ ባርኾቶም ክህቡ ኣዘራሪብናዮም ኣለና ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ፍሉይ ክእለትን ቅልጣፈን ዝውንን በዓል ሞያ ምሕራድ(ምጥባሕ)ናይ ሕሩድ እንስሳታት

ሳሚኤል ሓጎስ ኣብ 40ታት ዝረከብ ኣብ ምሕራድ ከብትን ካልኦት ናይ መግቢ እንስሳታትን ዝነጥፍ በዓል ሞያ’ዩ።ነቲ ስራሕ ገና ወዲ 12 ዓመት ከሎ’ዩ ጀሚርዎ። ኣብቲ ሞያ ብዝውንኖ ቅልጣፈ፡ ጽፈትን ፍሉይ ክእለትን ከኣ ብዙሓት ዓማዊል ከጥሪ ከምዝኸኣለ ይዛረብ። ንከብቲ ካብ 15- 40 ደቓይቕ፡ንደርሆን ማንቲለን ኣብ ውሽጢ 5 ደቓይቕ ከምዝውድእ ምስ ድምጺ ኣሜሪካ ኣብ ዝገበሮ ጻንሖት ገሊጹ’ሎ። ሳሚአል ንኣሰራርሓን ዓይነትን ናይ ሞያ ምሕራድ ብምግላጽ ይጅምር። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


መንግስቲ ኢትዮጵያ ‘ቀቲለዮምን ማሪኸዮምን ንዝብሎም ኣባላት ህወሓት’ ገሊጹ

ኣገልግሎት ዜና ኢትዮጵያ (ኢዜአ) ሎሚ ዝዘርገሖ ዜና ‘ንሰሜን እዝ ኣብ ውሽጢ 45 ደቂቃ ብመብረቃዊ መጥቃዕቲ ካብ ጥቅሚ ወጻኢ ገይርናዮ' ዝበለ ‘ወሃቢ ቃል’ ዝነበረ ንዝብሎ ሰኩቱሬ ጌታቸው ሓዊሱ ኣርባዕተ ላዕለዎት ኣመራርሓ ህወሓት ከምዝተቐትሉን ትሸዓተ ካልኦት ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ከምዝዋዓሉን ሓቢሩ። ንብርጋዴር ጀነራል ተስፋዬ አያሌው ዝጠቅስ ኢዜአ ‘ሴኩቱሬ ጌታቸው ምስ ሓላፊ ቴለቭዥን ኢትዮጵያ ዝነበሩ ኣቶ ዘርኣይ አስገዶም፣ ኣካያዲ ስራሕ ድምጺ ወያነ ዝነበሩ ኣቶ ኣበበ ገ/መድህን፣ ሓላፊ ቢሮ ፋይናንስ ዝነበሩ ኣቶ ዳንኤል አሰፋ ተቀቲሎም’ ይብል። ኢዜአ ብዘይካ'ዚ፣ ኣፈ ጉባኤ ቤት ምኽሪ’ቲ ክልል ዝነበራ ወ/ሮ ቅዱሳን ነጋ፣ ሓላፊ ማረት ዝነበሩ ኣቶ ተክለወይን አስፋ፣ ሓላፊ ቢሮ ንግዲ ዝነበሩ ኣቶ ገብረመድህን ተወልደ፣ ሓላፊ ቢሮ ትራንስፖርት ዝነበሩ ኣቶ ወልደጊዮርጊስ ደስታ፣ ኣብ ሱዳን ኣምባሳደር ኢትዮጵያ ዝነበሩ ኣምባሳደር ኣባዲ ዘሞ፣ ፕረዚደንት አመራርሓ አካዳሚ መለስን ሓላፊ ቦርድ ኢፈርትን ዝነበሩ ኣቶ ቴዎድሮስ ሓጎስ፣ ኣማኻሪት ሕጊ ቤት ምክሪ ዝነበራ ወ/ሮ ምህረት ተኽላይን ሓላፊ ግዝኢት ንብረት ዝነበሩ ኣቶ ብርሃነ አደም ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ውዒሎም ይብል ። እንተኾነ ካብ ህወሓት ዝተዋሃበ ግብረ መልሲ ወይካኣ መረጋገጺ ኣብ ኢድና ኣይበጽሐን ከምኡውን ካብ ናጻ ወገን መረጋገጺ ይኹን ከምዘይተፈጸመ ሓባሪ ነገር ኣይረኸብናን።


ሱዳን ምስ እስራኤል ዘለዋ ዝምድና ናብ ንቡር ምምላሱ ዝገልጽ ስምምዕ ፈሪማ

ሱዳን፣ ነቲ ‘ውዕል አብራሃም’ ተባሂሉ ዝተገለጸን ምስ እስራኤል ዲፕሎማስያዊ ርክብ ናብ ንቡር ንክምለስ ዝጽውዕ ውዕል ብወግዒ ከምዝፈረመትሉ ተገሊጹ። እቲ ታሪኻዊ ሰነድ፣ ትማሊ ረቡዕ ኣብ ተጽሪ ኤምባሲ ኣሜሪካ ኣብ ካርቱም ተረኺቦም ዝፈረሙ ሚኒስትር ገንዘብ ኣሜሪካ ስቲቭን ሙይንችን ክኾኑ ከለው፣ ብወገን ሱዳን ድማ ሚኒስትር ፍትሒ ነስረዲን ዓብደልባሪ እዮም። ሚኒስትር ፍትሒ ሱዳን ነስረዲን ዓብደልባሪ "እስራኤል ምስ ጎረባብታ ሃገራት ዓረብ ምቅርራባ ዘህጉስ እዩ፣ ሱዳን ድማ ነቲ ጽምዶ ኣብ ረብሓኣ ክተውዕሎ እያ" ኢሎም። ሚኒስትር ገንዘብ ኣሜሪካ ስቲቭን ምዩንችን ብወገኖም "ኣብ ካርቱም ምርካበይ ዓብዪ ክብሪ እዩ፣ እቲ ውዕል ንህዝቢታት ሱዳንን እስራኤልን ዝላዓለ ረብሓ ከርክበሎም’ዩ" ከምዝበሉ እቲ ዜና ሓቢሩ። 'ውዕል ኣብራሃም'፣ ኣሜሪካ ዝመወለቶን እስራኤል ምስ ሕቡራት ዓረብ ኢማረት፣ ባህረይን ሎሚ ድማ ምስ ሱዳንን ዲፕሎማስያዊ ጽምዶ ናብ ንቡር ዝመለሰ እዩ።


ተመራጺ ፕረ.ጆ ባይደን መዝነት ምስሓዘ ንገለ ሕግታት ኢምግሬሽን ፕረ.ትራምፕ ክቕይሮ ትጽቢት ይግበር

ፕረዚደንታዊ ምርጫ ኣሜሪካ ዝተዓወተ ጆ ባይደን፡ ኣብ ዋይት ሃውስ ስልጣን ምስ ሓዘ፡ ካብቶም ፕረዚደንት ትራምፕ ዘውጽኦም ኣሰሓሓብቲ ናይ ኢሚግረሽን ፖሊሲታት ንገሊኦም ክቕይሮም ምዃኑ ትጽቢት ይግበር ኣሎ። ባይደን ኣብ ጉዳይ ስደተኛታት፡ ኣብ ጉዳይ ሓተቲ ዑቕባ ከምኡ'ውን ኣብ ጉዳይ ምሕረትን ምጥራዝን ፍልሰተኛታት ዘለዎ መደብ ብዝምልከት ዝካየዶ ቃለ ምልልስ ነዚ ይመስል። ፕረዚደንት ትራምፕ ከተግብሮምን ክደፍኣሎምን ካብ ዝጸንሐ ፖሊሲታት ገሊኦም፡ እገዳታት መገሻ፡ ምድራት ዑቕባን እገዳ ምቕባል ስደተኛታትን፡ ከምኡ'ውን ምስራዝ ዳካ ማለት ምስራዝ ሓለዋ ብዘይሕጊ ዝኣተዉ ቆልዑት ዝብሉ ይርከብዎም። እዞም ፖሊሲታት'ዚኣቶም'ዮም ድሕሪ ሓደ ወርሒ ሓዲሽ ፕረዚደንት ኣሜሪካ ዝኸውን ጆ ባይደን ክግልብጦም ኣንቂዱ ዘሎ። ተንተንቲ እዚ ዝመጽእ ፕረዚደንት ነቶም ናይ ትራምፕ ፖሊሲታት ኢሚግረሽን ንምቕያር ፕረዚደንታዊ መሰሉ ክጥቀም'ዩ ይብሉ ። ማውሪን ስዊኒ፡ ኣብ ዩኒቨርሲቲ መሪላንድ ክፍሊ ሕጊ ፕሮፈሰር ኢሚግረሽን'ያ ። "ኩሎም ፕረዚደንት ትራምፕ በይኑ ዘውጽኦም መምርሕታት፡ ብበይናዊ ውሳነ ክዕጸፉ ይኽእሉ'ዮም።ንኣብነት እቲ ብትራምፕ ዝወጸ ናይ መገሻ እገዳታት ክተርፍ ይኽእል'ዩ። ከምኡ'ውን እቲ ቁጽሪ ስደተኛታት ዝድርት ሕጊ ብኡ ንብኡ ዝቕየር ይመስለኒ። እዚ ብንጹር ኣብ ኢድ ስልጣን ፕረዚደንት ዘሎ ሓላፍነት'ዩ። " ፕረዚደንት ትራምፕ ፥ ፕሮግራም ዳካ ንኸብቅዕ ክገብሮ ዝጸንሐ ጻዕሪ ኣብ ዝሓለፈ ኣርባዕተ ዓመት ስልጣኑ ገዚፍ ተቓውሞታት ከለዓዕል ዝጸንሐ'ዩ። ዳካ እንግሊዝኛ ምሕጻረ ቃል ኮይኑ፣ ትሕቲ ዕድመ ኮይኖም ብዘይፍቓድ ናብ ኣመሪካ ዝኣተዉ ቆልዑ፡ ንከይስጎጉ ሓለዋ ንክህቦም ኣብ ግዜ ምምሕዳር ኦባማ ዝወጸ ፕሮግራም'ዩ። “ ግልጺ ንምግባር ፍልሰተኛታት ክንቅበል ኢና" ፕረ. ትራምፕ፡ ነቲ ንቆልዑት ጽላል ዝህብ ፕሮግራም ዳካ፡" ዘይሕጋዊ ምሕረት" ክብል'ዩ ዝጽውዖ- ግን ኮንግረስ ሓደ ሕጊ ዘውጽእ እንተኾይኑ ንተረባሕቲ ዳካ ክሕግዝ እኽእል'የ ይብል። ፕረ. ትራምፕ "ነዞም ሰባት ፍቕሪ ኣለኒ። ተስፋ እገብር ኮንግረስ ክሕግዞምን በቲ ዝግባእ ክገብሮን" ይብል ትራምፕ። እንተኾነ ኮንግረስ ማለት ባይቶ ኣሜሪካ'ውን ስጉምቲ ኣይወሰደን- ስለዚ ዕድል ዳካ ኣብ ቤት ፍርዲ'ዩ ኮለል ክብል ጸኒሑ። ዳሕራዋይ ዝወጸ ብይን ቤት ፍርዲ፡ ትካላት ኢሚግረሽን ኣሜሪካ ነቲ ፕሮግራም ዳካ ምሉእ ንምሉእ ናብ ቦትኡ ክመልስኦ ዝእዝዝ'ዩ። ንፕሮግራም ዳካ ዝቃወሙ ግን ኣብ ቤት ፍርዲ ምክርኻሮም ክቕጽሉ ምዃኖም ይገልጹ። ንኹሉ ዝተሓላለኸ መምርሕታት ኢሚግረሽን በበትኡ ንምትሓዝ ግዜ ክወስድ'ዩ ትብል ፕሮፈሰር ማውሪን ስዊኒ። “ብፍላይ ንሓተቲ ዑቕባ ዝምልከት ፖሊሲታት ምምሕዳር ትራምፕ ንምትዕርራይ ከቢድን ዝተሓላለኸን ጉዳይ ከምዝኸውን'ዩ ዝርኣየኒ።” ፕረዚደንት ትራምፕ፥ ኣካል ናይቲ ምስ መክሲኮ ዘሎ ዶብ ንምቁጽፃርን ዘይሕጋዊ ፍልሰት ንምዕጋትን ዝኣተዎ ቃል፥ ፡MPP ተባሂሉ ዝፍለጥ ፕሮቶኮል ሓለዋ ፍልሰተኛታት ፈጢሩ'ዩ። እቲ ፕሮቶኮል፡ ስደተኛታት ናይ ኢምግረሽን ጉዳዮም ኣብ ቤት ፍርዲ ክሳብ ዝርአ ኣብ ከተማታት ዶብ መክሲኮ ክጸንሑ ዝገብር'ዩ። ሕጂ ነዚ ፕሮቶኮል ቀይርካ ብኻልእ ንምትካእ ቀሊል ከምዘይከውን'ዩ ክኢላታት ዝገልጹ። ሳራ ፒርስ፡ ኣብ ትካል ፖሊሲ ማይግረሽን ተንታኒት'ያ: ንሳ “ ኣብዚ ጉዳይ'ዚ ቀስ ኢልካ ዝኽየድ'ዩ ዝመስለኒ። ርግጽ'ዩ ኣብ እዋን'ዚ ሓዲሽ ምምሕዳር ንፍልሰተኛታት ኣብቲ ኣብ MPP ተባሂሉ ዝፍለጥ ሓለዋ ሓተቲ ዑቕባ ወይ ኣብ መክሲኮ ክጸንሑ ሓደሽቲ ዝምዝገቡ ኣይመስለንን " ትብል። ደገፍቲ ፖሊሲ ኢሚግረሽን ፕረዚደንት ትራምፕ ግን፡ እቲ ዝተገብረ ለውጢ ኣድላይ'ዩ ኔሩ ይብሉ። ኣቐዲሙ ናብ ዝነበረ ፕሮግራማት ብምምላስ ትሕዝትኡ ብኮንግረስ ክርኣይ'ዩ ዝፍትን ኔሩ ክብል ንትራምፕ ደገፎም ይገልጹ። ብኻልእ ወገን ኣብ እዋን ፕረዚደንት ትራምፕ ኣብ ታሪኽ ዝተሓተ ምቕባል ስደተኛታት በጺሑ ዝነበረ ፕሮግራም ስደተኛታት፡ ኣብ ግዜ ምምሕዳር ጆ ባይደን ናብ 125 ሺሕ ደረት ክብ ክብል ባይደን ቃል ኣትዩ'ሎ። እንተኾነ ብዙሕ ስራሕ ኣብ ቅድሜና'ሎ ይብሉ ተንተንቲ። ኣብ ዩኒቨርሲቲ ጆርጅ መይሰን ኣብ ኢንስቲትዩት መጽናዕቲ ኢሚግረሽን ትሰርሕ ሚሸል ዋስሊን፥ ብዙሓት ኣብ ዳግመ ሰፈራ ስደተኛታት ተዋፊሮም ዝነበሩ ትካላት ተበታቲኖም'ዮም ትብል። ኣብኡ ዝሰርሑ ዝነበሩ ሰባት ሕጂ ናብ ካልእ ስራሕ'ዮም ተዋፊሮም ዘለዉ ትብል ሚሸል ዋስሊን፡ ንነዊሕ እዋን ስደተኛታት ንቕበል ስለዘይነበርና ብዙሓት ነቲ ስራሕ ገዲፎሞ'ዮም ትብል። ንሳ ብምውሳኽ ስለዚ ነዘን ትካላት ዳግም ሃኒጽና ካብቲ ዝነበርኦ ንላዕሊ ክነሐይለን ኣለና ትብል ። ተንተንቲ ለበዳ ቫይረስ ኮሮና ንኤኮኖሚ ኣመሪካ ምድኻሙን ህይወት ኣመሪካውያን ምውሳዱን ስለዝቐጸለ፡ ኢሚግረሽን ንተመራጺ ፕረዚደንት ባይደን'ውን ቀዳማይ ዝጥምቶ ኣጀንዳ ኣይክኸውንን'ዩ ይብሉ ።


ዓለምለኸ ኮሚቴ  ህይወት ኣድሕን ምስ ሰብ ስልጣን ሱዳን ብምትሕብባር ሓገዝ ንኢትዮጵያዊያን ስደተኛታት ንምብጻሕ ይሰርሕ ምህላው ገሊጹ

ካብ ግጭት ክልል ትግራይ ዝሃድሙ ተወሰኽቲ ብኣማኢት ዝቑጸሩ ኢትዮጵያዊያን ኣብ ምብራቕ ሱዳን ምእታዎም ዓለምለኸ ኮሚቴ ህይወት ኣድሕን(IRC) ኣፍሊጡ። ንኣዴታትን ህጻናትን ንምክልኻል ቕልጡፍ ምላሽ ይወሃብ ከምዘሎ እውን ሓቢሩ ። ኣብ ክልል ትግራይ ብዝተፈጥረ ግጭት ልዕሊ 60,000 ስደተኛታት ናብ ምብራቕ ሱዳን ሃዲሞም ኣለው።ዓለምለኸ ኮሚቴ ህይወት ኣድሕን ምስ ሰበስልጣን ሱዳን ብሓባር ኣብ ኡም ራኩባ ካምፕ 265 መፀለሊ ድኳናት ተተኺሎምን : ተንትባ ዝተባህለ ሓዱሽ መዕቖቢ ስደተኛታት ተወሰኽቲ ህፁፅ ኣገልግሎታት ንምቕራብ ምህላዎም ገሊጾም። ኣብ ምብራቕ ደቡብ ሱዳን ዳይሬክተር ህፁፅ ሓገዝ ካሮላይን ካናይዛ እቲ ድልየት ኣዚዩ ዝልዓለ እቲ ቦታ ርሑቕ ምስ ምዃኑ ድማ ናብቶም ካምፕታት ዘድልዩ ነገራት ንምግዓዝ ቅልጡፍ ኣይኮነን ኢለን። ብዝለዓለ ናይ ስነልቦና ቅልውላው ንዝሳቐዩ ቆልዑት ናይ ሓለዋ ፕሮግራም ይትግብር ከምዘሎ እቲ ኮሚቴ ገሊፁ ኣሎ። ደቂ ኣንስትዮ፣ኣዋልድን ህጻናትን በቲ ግጭትን ሓደጋን ብዝለዓለ ይጥቅዑ። “ንደቂ ኣንስትዮ እናፈለና ኣገልግሎት ሓለዋ ሳይኮሎጂያዊን ፆታ መሰረት ዝገበሩ መጥቓዕትታትን ናይ ምኽሪ ደገፍ ይግበር ኣሎ” ኢለን። ኣብ ክልል ትግራይ ውግእ ካብ ዝጅመር ወርሒ ሕዳር ልዕሊ 60,000 ስደተኛታት ናብ ምብራቕ ሱዳን ተሰዲዶም እዮም።ኮሚቴ ህይወት ኣድሕን ኣብቲ ግጭት ዝተሳተፉ ኩሎም ወገናት ብቕልጡፍ ቶኽሲ ጠጠው ንምባል ክሰማምዑን ስደተኛታትን ሰራሕተኛታት ረድኤን ሓዊሱ ሰላማዊ ዜጋታት ህይወት ኣድሕን ኣገልግሎታት ክረኽቡን ውሑስ ብዝኾነ ኣገባብ ክንቅሳቐሱን ኣለዎ ክብል ፀዊዑ።


ኣብ ክልል ትግራይ ብሰንኪ ግጭት ልዕሊ 2 ሚልዮን ሰባት ካብ መነባብርኦም ምዝንባሎም ተገሊጹ

ኣብ ክልል ትግራይ ግጭት ካብ ዝልዓል ዳርጋ ኣስታት 2.2 ሚሊዮን ሰባት ካብ መነባብርኦም ምዝንባሎም: አባይቲ ፍርቂ ናይቶም ዝሃደሙ ድማ ምንዳዱ ሓደ ብዓል ስልጣን መንግስቲ ገሊፆም። ኣብ ግዚያዊ ምምሕዳር እቲ ክልል ብፌደራል መንግስቲ ዝተሸሙ ላዕለዋይ ብዓል ስልጣን ዝኾኑ ገብረመስቀል ካሳ ነዚ ዝሓበሩ ብመንግስቲ ንዝውነን ትግርኛ ቴሌቪዥን ትማሊ ሶሉስ ኣብ ዝሃብዎ ቃል እዮም ። እዚ ኣሃዝ እዚ ቅድም ክብል ናብ ጎረቤት ሃገራት ዝሃደሙ 50, 000 ሰባት ሓዊሱ ተገሚቱ ናይ ዝነበረ 950,000 ሰባት ተመዛበልቲ ልዕሊ ዕፅፊ እዩ። ፌደራል መንግስቲ ኢትዮጵያ ውግእ ካብ ዝጅመር ናብ ክልል ትግራይ ምእታው ከልኪሉ እዩ። ብዓል ስልጣን ሃገራዊ ኮሚሽን ምምሕዳር ሓደጋ ኢትዮጵያ ኣቶ ምትኩ ካሳ ሎሚ ንሮይተርስ ኣብ ዝ ሃብዎ ቃል እቲ ብምምሕዳር ክልል ትግራይ ዝተገለፀ ኣሃዝ ወግዓዊ ኣይኮነን ኢሎም። ኣቶ ምትኩ ካሳ ከምዝበሉዎ ሓደ 110,000 ሰባት ኣብ ውሽጢ ክልል ትግራይ ምምዝባሎምን 1.8 ሚሊዮን ሰባት ድማ ሓገዝ ዘድልዮም እዮም ኢሎም።ብዝሒ ዝተመዛበሉ ካብዚ ንላዕሊ ክኸውን ከምዝኽእል እውን ተዛሪቦም።


ናይ ኢትዮጵያ ጉዳያት እስልምና ጠቕላሊ ቤት ምኽሪ፡ ኣብ ልዕሊ መስጊድ ንጉስ ነጃሽ ዝወረደ መጥቃዕቲ ከምዝኹንን ኣፍሊጡ

ናይ ኢትዮጵያ ጉዳያት እስልምና ጠቕላሊ ቤት ምኽሪ፡ ኣብ ልዕሊ ዓለምለኸ ቕርሲ ዝኾነ መስጊድ ንጉስ ነጃሽ ዝወረደ መጥቃዕቲ ከምዝኹንን ኣፍሊጡ። ነቲ መግለጺ ብጽሑፍ ዘቕረቡ፡ዋና ጸሓፊ`ቲ ቤት ምኽሪ ሸኽ ቃሲም ታጁዲን መሓመድን ሓሊፊ ሓጅን ዑምራን ዶ/ር ጀይላን ገለታን`ዮም። ንሳቶም ኣብቲ መግለጺኦም፡ ናይቲ መስጊድ ኣካልን ስፍራ መቓብርን በቲ መጥቃዕቲ ከምዝተጎድኡን፡ ዝተፈላለዩ ሰነዳት ከምዝጠፍኡን ኣፍሊጦም። ነቲ ብዝምልከት ተሓታታይነትን ሕጊ ንክሰፍን እቲ ቤት ምኽሪ ንመንግስቲ ሕቶ ምቕራቡ`ውን ብምጥቃስ ዋና ጸሓፊ ቃሲም ከምዚ ኢሎም፡ "ጠቕላሊ ቤት ምኽርና ኣብ ልዕሊ`ዚ ዓቢይ ቅርስን መስጊድን ኣብ ቀረባ ብዝወረደ መጥቃዕቲ ዝተሰምዖ ዓሚቕ ሓዘን ይገልጽ. በቲ ጉድኣት ኢትዮጵያውያን ኣመንቲ እስልምና ጥራይ ዘይኮኑ፡ ናይ ምሉእ ዓለም ኣመንቲ እስልምና ልቢ ጉህዩ እዩ። ጠቕላሊ ቤት ምኽርና ነዚ ፍጹም ጽዩፍን ዘሕፍርን ገበን ብጽኑዕ ይኹንን። መንግስትን ሕብረተሰብን ብምውህሃድ መንግስቲ ነዚ ነውራም ተግባር ዝፈጸሙ ኣካላት ብቕልጡፍ ናብ ፍትሒ ክቐርቡ ክገብር ሕቶና ነቕርብ ኣለና ኢሎም።" ኣብ መስጊድ ነጃሽ ወሪዱ ዝተባህለ መጥቃዕቲ፡ ዝጸንሐ`ኳ እንተኾነ ክሳብ ሎሚ መንግስቲ ኾነ ጠቕላሊ ቤት-ምኽሪ ምስልምና ኢትዮጵያ፡ ብዛዕባ`ቲ ጉዳይ ከይተዛረቡ`ዮም ጸኒሖም. ነዚ ብዝምልከት እቲ ቤት ምኽሪ ብምድንጓዩ ይቕረታ ከምዝሓትት ኣፍሊጡ`ሎ። ነቲ ጉድኣት ብዝምልከት ግን፡ ካብ መንግስቲ`ውን መብርሂ ከምዘድሊ ሸኽ ቃሲም ታጁዲን መሓመድ ተዛሪቦም ኣለዉ። "ምስ እዚ ብዝተሓሓዝ፡ ብዛዕባ'ዚ ዝወረደ ጉድኣት ትኽክለኛ መረዳእታን መብርህን ንኽህቡና፡ ንዝምልከቶም ናይ መንግስቲ ኣካላት ሕቶና እናቕረብና፡ ምላሽ ምስ ረኸብና ንህዝቢ ክነፍልጥ ኢና "ዝበሉ ሸቕ ቃሲም፡ "ከምኡ`ውን ንመጠን ጉድኣት`ቲ መስጊድ ዘጻሪ ፡ ካብ ዝምልከቶም ሰብ-ሞያ ሓለዋ ቅርስን ካብ ጠቕላሊ ቤት ምኽርን ዝተዋጽአ ጉጅለ ናብቲ ስፍራ ተጓዒዙ ኣብ ሓጺር ግዜ ሪፖርት ከቕርብ ኣብ ምስራሕ ንርከብ ኣለና" ኢሎም። ብዛዕባ`ቲ ኣብ መስጊድ ነጃሽ ወሪዱ ዝተባህለ መጥቃዕቲ፡ ትማሊ ዝተሓተተ ወሃቢ-ቃል ሚንስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ዲና ሙፍቲ፡ መንግስቲ ንእምነታት ክብሪ ዘለዎን፡ ሓለዋ ዝገብርን ምዃኑ ድሕሪ ምግላጽ፡ ንዝወረደ ዕንወት ድማ ንምትካእ`ውን ይስራሕ ከምዘሎ ኣፍሊጡ`ሎ።


መግለጺ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ

ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ ስርሑ ናጻን ገለልተኛን ብዝኾነ መንገዲ፡ ኣብ መትከላት ሰብኣዊ መሰላትን ሕግታትን ጥራይ ተመርኩሱ ስርሑ ዝፍጽም ኣካል'ዩ ክብል ኮሚሽነር'ቲ ኮሚሽን ዳንኤል በቀለ ኣፍሊጡ። ኮሚሽነር ዳንኤል በቀለ ኣብ መግለጺኡ፡ እቲ ኮሚሽን ናጻን ዘይሻራውን ኮይኑ ክቕጽል ጻዕሪ ይካየድ ኣሎ ኢሉ። እቲ ኮሚሽን ነዚ ዝበለ ቅድሚ ሽዱሽተ ኣዋርሕ ንዝተቐተለ ኣርቲስት ሃጫሉ ሁንደሳ ስዒቡ ዝተፈጥረ ህውከት ኣብ ክልል ኦሮሚያ ዝተፈጸመ ጥሕሰት መሰላት ውጽኢት መርመርኡ ንምፍላጥ ኣብ ዝጸውዖ መግለጺ'ዩ ። ካልኦት ዓለምለኸ ትካላት ነቲ ጉዳይ ንኽምርምርዎ ሕቶታት የልዕሉ'ዮም ዝብል ሕቶ ዝቐረበሉ ኮሚሽነር ዳንኤል በቀለ ፥ ንሰብኣዊ መሰል ንፖለቲካዊ ረብሓ ክጥቀምሉ ዝደልዩ ዓለምለኸ ትካላት ከምዘለዉ'ውን ክዝንጋዕ የብሉን ዝብል መልእኽቲ ኣሕሊፉ'ሎ። "ስራሕና ናጻ`ዩ ገለልተኛ`ዩ። ናይ መንግስቲ ኮነ ናይ ዝኾነ ካልእ ጉጅለታት ይኹኑ ትካላት ተጽዕኖ የብሉን። ንሕና ንሰርሖ ስራሕ፥ ብመትከላት ሰብኣዊ መሰላትን ሕግታትን ጥራይ ተመሪሕና ንሰርሖ ስለዝኾነ ናጻን ገለልተኛን እዩ ኢልና ኢና ንኣምን። ኣብዚ ዝኾነ ጥርጥር የብልናን። ስለ ዝኾነ ድማ ስራሕና ብኣህጉራዊ ትካላትን መንግስታትን ከይተረፈ ካብ ግዜ ናብ ግዜ ተኣማንነት እናወሰኸ ከም ዝመጸ ክንግንዘብ ክኢልና ኣለና" ዝበለ ዶ/ር ዳንኤል "እዚ ማለት ግን፥ ናይ ኮሚሽና መርመራ ካብ ዝኾነ ነቐፈታ ወይ ወቐሳ ንላዕሊ ማለት ኣይኮነን-ንሕና`ውን ምኽንያታዊ ነቐፈታን ወቐሳን ክሳብ ዝኾነ ንቕበሎ ኢና" ኢሉ። ብኻልእ ወገን ግን ሓደ ሓደ ናይ ፖለቲካ ዕላማ ዘለዎም ወቐሳታትን ነቐፈታትን ከም ዝዝርግሑ ፍሉጥ`ዩ ኢሉ ። ዶ/ር ዳንኤል በቀለ ኣስዒቡ ንሱ`ውን እንተኾነ ሓሳብካ ምቕራብ ናይ ዲሞክራሲ ሓደ ባህርይ ስለዝኾነ፥ ነዚ`ውን እቲ ኮሚሽን ከምዘኽብሮ ገሊጹ። እቲ ጸገም ግን ብደረጃ ሃገር ኮነ ኣብ ዓለምለኸ ደረጃ ካብኡ ንላዕሊ ዝተሓላለኸ`ዩ ኢሉ። "ከም ትፈልጥዎ ሕጂ ዘለናዮ ዘመንን ናይ ፖለቲካ ኩነታትን፥ ኣዝዩ ዝተኻረረ ናይ ፖለቲካ ምክፍፋል ስለዝኾነ፥ዝተፈላለዩ ጉጅለታት ወይ ሰባት ንሰብኣዊ መሰላት ካብ ሰብኣዊ መሰላት ወጻኢ ንፖለቲካዊ ረብሓ ይጥቀምሉ`ዮም። ስለዚ ንፖለቲካዊ ዕላምኦም ዘሰጉም እንተመሲልዎም ነቲ ናትና ውጽኢት ይድግፍዎ ዘይጠቕሞም እንተመሲልዎም ድማ ይቃወምዎ`ዮም እዚ ድማ ኣብ ኢትዮጵያ ጥራይ ዘይኮነስ ኣብ ዝኾነ ዓለም ዘጋጥም ተርእዮ`ዩ ኢሉ። ምናልባት ናይ ሓደ ዲሞክራሲያዊ ሕብረተሰብ መግለጺ`ውን ክኸውን ይኽእል`ዩ።" ይኹን`ምበር ይብል ዶ/ር ዳንኤል፥እቲ ኮሚሽን መርመራ ኣብ ዝገበረሎም ከባብታት፥ ዝኾነ ዓለምለኻዊ ኮነ ሃገራዊ ኣካል እንተመርመረ ዝኾነ ተቓውሞ የብልናን ኢሉ። ዶ/ር ዳንኤል በቀለ"ንሕና እነካይዶ መርመራ ናጻን ገለልተኛን ኣብ ሓቀኛ መረዳእታ ዝተመርኮሰን`ዩ ኢልና ንኣምን`ኳ እንተኾና፥ተወሳኺ ናይ መርመራ ስራሕ ኣየድልን`ዩ ዝብል እምነት ድማ የብልናን። ናይ ወጻኢ ትካላት ይኹኑ ሚድያታት ካብቲ ንሕና እንገብሮ መርመራ ተወሳኺ መርመራ ክገብሩ ንድግፍ ኢና-ንሕና ኣብ ስራሕና ስለእንተኣማመን ።" ካልእ ኣብቲ ጋዜጣዊ መግለጺ ዝቐረበ ሕቶ ንኣተሓሕዛ እሱራትን ክሱሳትን ክኸውን ከሎ፥ ኣብዚ`ውን ጸገም ከምዘሎ ዶ/ር ዳንኤል ብምጥቃስ፥ ብምንጽጻር ምናልባት ኣብያተ ማእሰርቲ ኣብ ታሪኽና ካብ ዝነበረ ጥሕሰት ሰብኣዊ መሰላት ዝሓሸ ኩነታት ኣሎ ክብሃል ዝክኣል`ኳ እንተኾነ ሕጂ`ውን ብዙሕ ዝተርፍ ነገር ኣሎ ኢሉ ። "ኣብ ዝተፈላለዩ ኣብያተ ማእሰርቲ፥ ካብ ትእዛዝ ቤት ፍርዲ ወጻኢ ተኣሲሮም ዘለዉ ሰባት ከምዘለዉ ንርኢ ኢና። ናይ ዋሕስ መሰል ተፈቒድሎም ዘይተፈትሑ ብዙሓት እሱራት ከምዘለዉ`ውን ንፈልጥ ኢና። ኣብ ሓደ ሓደ ቦታታት ብፍላይ ኣብ ከተማታት ክልላት፥ ኣብ ቤት ማእሰርቲ መጥቃዕቲ ዝወረዶም ሰባት`ውን የጋጥሙና`ዮም፣ ስለዚ እዚኦም ኩሎም ዘተሓሳስቡና ጉዳያት`ዮም፣ ብቐረባ ንከታተሎም ኢና- ኣብ ዝተፈላለየ እዋናት ምስ ሰበ-ስልጣን`ውን ክንዘራረበሉ ዝጸናሕናን ቁሩብ ውጽኢት ዝረኸብናሉን ጉዳይ`ዩ ግን ዘይተፈትሐ ጸገም`ዩ የተሓሳስበና`ዩ- ምክትታልና ክንቅጽል ኢና ኢሉ።" ኣብ ክልል ኦሮሚያ ብዝተፈላለዩ ጉጅለታት ዝተፈጸሙ መጥቃዕትታት ንምክልኻልን ደው ንምባልን ክፍሊ ጸጥታ ዝነበሮ ተራ ከምኡ`ውን ኣገልግሎት ጥዕና ምድንጓዩ ብዝምልከት ዝነበረ ኩነታት ብዝምልከት፥ ዓቃቢ ሕግን ፖሊስን ካብ ዝገብርዎ መርመራ ወጻኢ ናጻን ገለልተኛን መርመራ`ውን ንኽግበር እቲ ኮሚሽን ሓሳብ ምቕራቡ ይዝከር`ዩ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኣብ መጥቓዕቲ ማይካድራ ስድራቤቶም ዝሰአኑ ነበርቲ ይዛረቡ

ኣብ ማይካድራ ብዝበፅሐ መጥቓዕቲ ስድርኦም ዝሰኣኑ ሰባት ንማሕበራውን ቁጠባውን ቅልውላው ምቕልዖምን ጠመተ ዝገበረሎም ኣካል ከምዘየለን ተዛሪቦም ።እቶም ነበርቲ ወሲኾም ሐዚ'ውን እንተኾነ ስግኣት ከምዘለዎም ይሕብሩ። ነባሪ ማይካድራ ኣቶ መኮንን ጌታቸው ኣብታ ከተማን ከባቢኡን ዝተፈፀሙ መጥቓዕቲታት ዘይሓልፍ ስምብራት ከምዝገደፉሎም ይዛረቡ ። ብፈፀምቲ እቲ መጥቓዕቲ ኣቡኦም ከምዝተቐትሎምን ጥቅምቲ 30,2013 ሰዓት 9 ኣቢሉ ዝተጀመረ መጥቓዕቲ ኣብ ሓንቲ ፀሓይ ብኣማኢት ዝቑፀሩ ሰላማውያን ሰባት ከምዝተጨፍጨፉ ይዛረቡ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ሰኣላይ ሮይተርስ ኣብ ኢትዮጵያ ዝተአሰረ ምስ ሞያኡ ብዘይተሓሓዝ ገበን ተጠርጢሩ ምዃኑ ተገሊጹ

ኣብ ኢትዮጵያ ንኣገልግሎት ዜና ሮይተርስ ከም ሰኣላይ ኮይኑ ዝሰርሕ ኩመራ ገመቹ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ብፈደራል ፖሊስ ዝተታሕዘ ምስ ሞይኡ ብዘይተሓሓዝ ገበን ተጠርጢሩ ምዃኑ ፈደራል ፖሊስ ኣፍሊጡ። እቲ ንሮይተርስ ዝሰርሕ ኢትዮጵያዊ በዓል ሞያ ካመራ፥ ንድሕሪ ክልተ ሰሙን ቤት ፍርዲ ክቐርብ ምዃኑ`ውን ተሓቢሩ`ሎ። ኣብ በዓልስልጣን ብሮድካስቲንግ ኢትዮጵያ ምኽትል ዳይሬክተር ኣቶ ወንድወሰን ኣንዱኣለም ብዛዕብኡ ተሓቲቱ ክገልጽ ከሎ ፥ ንማእሰርቲ `ቲ ጋዜጠኛ ብዝምልከት ምስ ፖሊስ ከምዝተዘራረቡን ጉዳዩ ምስ ሞያ ጋዜጠኝነት ዝተተሓሓዘ ከምዘይኮነን ኣፍሊጡ። እቲ ጋዜጠኛ ሕጂ ኣብ ሓንቲ ክፍሊ ተኣሲሩ ከምዝርከብን ምስ ካልኦት እሱራት ክሕወስ ከምዝደሊን ኣቶ ወንድወሰን ወሲኹ ገሊጹ። ኣገልግሎት ዜና ሮይተርስ ሰራሕተኝኡ ክፋታሓሉ ክጽውዕ ጸኒሑ`ሎ።


`ግሎባል ኣላያንስ` ካብ ክልል ቤንሻንጉል ጉምዝ ንዝተፈናቐሉ ልዕሊ ሓደ ሚልዮን ብር ዝግመት ሓገዝ ሂቡ

`ግሎባል ኣላያንስ` ዝተባህለ ኣብ ወጻኢ ናይ ዝነብሩ ኢትዮጵያውያን ማሕበር ዓለምለኸ ምትሕብባር መሰል ኢትዮጵያውያን ፡ ካብ ክልል ቤንሻንጉል ጉምዝ ተፈናቒሎም ኣብ ዞባ መተከል ቻግኒ ንዝርከቡ ተፈናቐልቲ ልዕሊ ሓደ ሚልየን ብር ዝግመት ድጋፍ ጌሮምሎም። ተወካሊ ግሎባል ኣላያንስ ፕሮፈሰር ኣቻምየለህ ደበላ ኣብ ከተማ ቻግኒ ተረኺቡ ነቲ ሓገዝ ከበርክት ከሎ፥ እቲ ረድኤት ዝተገዝአ ኣብ ውሽጢ ሰለስተ መዓልታት ብዝተገብረ ምእካብ ገንዘብ`ዩ እዚ ድማ ንወገን ዝበጽሓሉ ወገን ስለዝኾነ`ዩ ኢሉ። ተወካሊ ክልል ኣምሓራ ብወገኑ፥ እቶም ተመዛበልቲ ናብ ቦትኦም ክሳብ ዝምለሱ፡ እቲ ሓገዝ ክቕጽል ተማሕጺኑ'ሎ።


256 ስደተኛታት ካብ ማእከላይ ባሕሪ ምድሓኖም ተገሊጹ

ባንዴራ ስጳኛ ተንበልብል ዝነበረት ሰብኣዊ ሓገዝ ወሃቢት መርከብ ትማሊ ሰንበት 256 ስደተኛታት ካብ ማእከላይ ባሕሪ ምድሓና ገሊጻ። ኦፕን ኣርምስ ቻሪቲ ዝተባህለ ትካል ግብረ ሰናይ ትማሊ ሰንበት ኣብ ዘውጽኦ ናይ ትዊተር መልእኽቲ ብቕድሚ ትማሊ ቐዳም መብዛሕትኦም ካብ ኤርትራ ዝኾኑ ክልተ ደቂ ኣንስትዮን 17 ትሕቲ ዕድመ ዝርከብዎም 96 ስደተኛታት ካብ ማእከላይ ባሕሪ ምድሓኑ ገሊጹ። እቲ ትካል ወሲኹ ኣቐዲሙ ቕድሚ ክልተ መዓልታት 196 ስደተኛታት ካብ ማእከላይ ባሕሪ ምድሓኑ ሓቢሩ'ሎ።


ውግእ ኣብ ትግራይ፣ ትርጉሙን ሳዕቤናቱን

ኣብ ትግራይ ዝተወለዐ ውግእ ዳርጋ ክልተ ወርሒ ይኾኖ ኣሎ። ብመሰረት ዶ/ር ገላዴዎስ አርአያ 'ኣብ'ቲ ውግእ ንሰላማዊያን ሰባት ኮነ ኢልካ መጥቃዕቲ ብሰብ ኣልቦ ነፈርቲ (ድሮን) ብተወንጫፊን ከምዝተፈጸመ፣ ዘረፋ ዓበይቲን ናእሽቱን ትካላት ብሰራዊት ኤርትራ ከይተረፈ ከምዝተፈጸመ' ገሊጾም። ኢንጂነር ግደይ ዘረአጽየን ብወገኖም 'ሰራዊት ኤርትራ ኣብ'ቲ ውግእ ከምዝተሳተፈን ከምዝድግፍዎን፣ ጠንቂ እቲ ውግእ ህወሓት ዝመርሖ መንግስቲ ትግራይ፣ ንኤርትራ፣ ማእከላይ መንግስቲን ክልል ኣምሓራን ከምጸላኢ ገይሩ ዝገለጾም ስለዝኾነ፣ እዞም ሓይልታት ኣብ'ቲ ውግእ ምስታፎም ዘግርም ኣይኮነን' ኢሎም። ኣብ'ዚ ሓድሽ ዝኸፈትናዮ መደብ ሕቶን መልሲን ምስ ኣጋይሽ ካብ ሰማዕቲ ዝተቀበልናዮም ሕቶታት ቀሪቦም ካብ ኣጋይሽ መልሲ ተዋሂቡ አሎ። ቀዳማይ ክፋል ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ዕላል ሓዲሽ ዓመት ምስ ኣከፋፋሊ ቤተ መጸሓፍቲ 'ሰማያት'  መኮነን ተስፋይ

ቅድሚ ሎሚ'ውን 'እዝኒ መሰታ ቀዳሞት'ትብል ብዛዕባ ኣቦታት ማሰን መልቀስን እተዘንቱ መጽሓፍ ኣበርኪቱ ኔሩ'ዩ። ሕጂ ድማ መጸሓፍቲ ኤርትራውያን ደረስቲ ኣብ ምዝርጋሕ ይነጥፍ ኣሎ። 'ቤተ መጸሓፍቲ ሰማያት' ኣብ ዙርያ ዓለም ጠለባት ዓማዊል ኣብ ምምላእ ብዕቱብ ትሰርሕ ኣላ ይብል ኣካያዲኣ መኮነን ተስፋይ። ጠለብ ኣንበብቲ ልዕሊ ትጽቢቱ ምዃኑ'ውን ይጠቅስ። ምስ መምህር መኮነን ተስፋይ ዝተገብረ ዕላል ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ቃለ መጠይቕ ምስ ሰብ ሓዳር ድምጻዊ ኢሳያስ ሳልሕን ተዋሳኢት ሄለን ተስፋይን

ራሻ ብዝብል ሳጓ'ዩ ዝፍለጥ። 'ትዓብርኒ'ለኺ' ብእትብል ኣብ 2015 ዝዘርግሓ ደርፊ'ዩ ዝያዳ ጎሊሑ ወጺኡ። መንእሰይ ድምጻዊን ክራሪስታን ኢሳያስ ሳልሕ ምስ ተወሳኢት ሄለን ተስፋይ ሓዳር መስሪቶም ወዲ ተቦኪሮም ኣለዉ። ሄለን ተስፋይ ድማ ኣብ ብርክት ዝበላ ድራማታት እናዓንበበት ዝመጸት ኮይና፡ ኣብታ ኣብዚ እዋን'ዚ ትቕጽል ዘላ "እንዳ ዝማም" ትብል ተኸታታሊት ድራማ ከም 'ማክዳ' ኮይና ትጻወቶ ዘላ ጠባይ ድማ ዓቕማ ዘመስከረ ኮይኑ ተወሲዱላ'ሎ።  ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኢትዮጵያ: ሽም ዝርዝር ዝተቐትሉን ዝተማረኹን ዝተባህሉ ኣባላት ጉጅለ ህወሓት ወግዓዊ ኮይኑ

ኣብ ኢትዮጵያ ሽም ዝርዝር ብሰራዊት ምክልኻል ሃገርን ብኣባላት ፌደራል ፖሊስን ዝተቐትሉን ዝተማረኹን ዝተባህሉ ኣባላት ጉጅለ ህወሓት ዕላዊ ኮይኑ። መንግስታዊ ቴሌቪዥን ኢትዮጵያ ከምዝበሎ ንጭፍጨፋ ማይ ካድራ መሪሖም ዝተባህሉ ኮነሬል የማነ ገብረሚካኤል ሓዊሱ ሓያለ ወታደራዊ መኮነናት ተቐቲሎም ኣለው።ምክትል ሚኒስትር ሚኒስትሪ መጎዓዚያ ዝነበሩ ሙሉ ገብረእግዚኣብሄር ድማ ኢዶም ካብ መንጎ ዝሃቡ ምዃኖም ተሓቢሩ'ሎ ። ኣብ ሓይሊ ምክልኻል ኢትዮጵያ ሓላፊ ክፍሊ ወፍሪ ዝኾኑ ብርጋዴር ጀነራል ተስፋየ ኣያሌው ንኣገልግሎት ዜና ኢትዮጵያ ኣብ ዝሃብዎ መግለፂ ምንዳይ ተሓቢኦም ዘለው ናይ ህወሓት ሰባት ካብ ገፊሕ እናፀበበ መፂኡ ኣሎ ኢሎም።ፈቖዶ ባዕትን ኣብያተ ክርስቲያንን ተሓቢኦም ተረኺቦም፣ኣልባሳት ኣቦታት ሃይማኖት ከይተረፈ ተኸዲኖም ዝተረኸቡ እውን ኣለው ኢሎም። መንግስታዊ ዜና ቴለቪዥን ኢትዮጵያ ኢድ ኣንህብን ኢሎም ካብ መንጎ ዝተቐትሉ እውን ኮነሬል ኣለም ገብረዋህድን: ኮነሬል ቢኒያም ገብረመድህን፣ኮነሬል ተስፋየ ገብረመድህን፣ኮነሬል እምባየ፣ኮነሬል መዓሾ፣ኮነሬል ይርጋለም፣ኮነሬል ሓዱሽ፣ኮነሬል ኣፅብሃ፣ኮነሬል ዮሃንስ ካልኣዩ፣ኮነሬል ተኽለእግዚኣብሄርን፣ሌተናል ኮነሬል ብርሃነ ቶላ ካልኦት ብስም ዘይተገለፁን ኣርባዕተ ኮነሬላትን ክልተ ኣመራርሓ ዞባታትን ይርከቡዎም ኢሉ ። እዚ ብነፃ ምጭንታት ዜና ኣይተረጋገፀን፤ቦታን ግዜን እውን ኣይነፀረን።


ዓመተ 2020 ብልሳን ሞያውያን መንእሰያት ኤርትራ

ዓመተ 2020 ዓለምና ለበዳ ቫይረስ ኮሮና ብዝፈጠሮ ጥዕናውን ማሕበረ ቁጠባውን ጸገማት ዝተናወጸተሉን ዓመት እያ።እሱ ዝፈጠሮ ጸቕጢ መነባብሮን ልምድን ናይ ሕብረተሰብ ናብ ዘይንቡር ኩነታት ዝተለወጠሉን እዩ ክብሉ ድምጺ ኣሜሪካ ዘዘራረቦም ኣብ ዝተፈላለየ ሞያ ዝነጥፉ መንእሰያት ተዛሪቦም። ነቲ ሕማም ንምብዳህ ማሕበረሰብ ዓለም ናይ ሓባር ጻዕሪ ክካየድ ዝድርኸት ዓመት ከምዝኾነት'ውን እቶም መንእሰያት ወሲኾም ተዛሪቦም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኣብ ደቡባዊ ዞባ ትግራይ ብቢሊዮናት ዝግመት ንብረት ኢንቨስተራት ከምዝተወረረን ከምዝዓነወን ገለ ሰብ ሃፍቲ ገሊፆም

ኣብ ትግራይ ኵናት ስዒቡ ኣብ ማሕበራውን ቁጠባውን እቲ ክልል ከቢድ ዕንወት ወሪዱ እዩ።ሰራዊት ምክልኻል ኢትዮጵያ ብዞባ ደቡብ ትግራይ ኣብ ዘኣተወሉ እዋን ኣብ ጎልጎል ራያ ናይ ዝሰርሑ ብርክት ዝበሉ ኢንቨስተራት ከምዝተወረረን ከምዝዓነወን ዘዘራርብናዮም ሰብ ሃፍቲ ይገልፁ።ምሉእ ብምሉ ንብረቶም ከምዝዓነወ ምስ ዝገለፁልና ክልተ ኢንቨስተራት ቃለ ምልልስ ኣካይድና ኣለና።ፌደራል መንግስቲ ንዚኦም ንምሕጋዝ ዝጀመሮ ምንቅስቓስን መልሲ ሓላፊ ጊዚያዊ ቢሮ ንግዲ መልሲ ፌደራል መንግስትን ክልል ትግራይን እውን ሒዝና ኣለና።ገብረ ገብረመድህን እዩ ኣዋዲዱዎ ናብኡ ከሕልፈኩም። ብ1.5 ቢሊዮን ብር ካፒታል ዝንቀሳቐስን ብሃለቃ መጎስ ንጉሰ ዝውነንን ዘመናዊ ሕርሻ ምሉእ ብምሉ ከምዝተወረረን ከምዝዓነወን ይገልፅ ሃለቃ መጎስ።42 ዓመት ዝዕድሚኡ ሃለቃ መጎስ ኣብ ራያ ኣብ ሆቴል ሓዊሱ ኣብ ኣብ ሰፊሕ ኢንቨስትመንት ዝወፈረ ዕውት ኢንቨስተር እዩ። ኣብ ወረዳ ራያ ዓዘቦ ካብ ከተማ መኾኒ ብኣንፈት ደቡባዊ ምብባዊ ምብራቕ 15 ኪሎ ሜትር ሪሑቑ ኣብ ዝርከብ ፍሉይ ሽሙ ፋጫጋማ ‘’ሃለቃ መጎስ Commerical Ranch’’ ብዝብል ዝፅዋዕ ናይ 1.5 ቢሊዮን ብር ዘመናዊን ዓብይን ናይ ሕርሻ ኢንቨስትመንት ኣለዎ። ሃለቃ መጎስ ዘመናዊ ኩለ መዳይ ሕርሻ ዝሓስብን ዝፍፅምን እዩ።እቲ Commerical Ranch ብዙሕ መዳይ ዘለዎዓውዲ እዩ።መራብሒ ኢንስሳት፣ዘመናዊ ፍሪያትፀባ ከም ቺስ፣ ክሬም፣ርግኦ፣ኣብ ትግራይ ብሕታዊት ፋብሪካ ዝኾነ ፋብሪ ቀለብ ኢንስሳት መኖ፣ምህጣር\ምድላብ\ ኣብዑር፣ሕርሻ፣ወዘተ ዘጠቓለለ እዩ። ኣብ ትግራይ ብዝተፈጥረ ግጭት ዝሓለፈ ሕዳር 2013 ዓ\ም ሓይልታት ምኽልኻል ፌደራል ናብቲ ከባቢ ኣብ ዝመፅኡ ግዜ ግን ኩሉ ነገር ከምዘይነበረ ኮይኑ። ብፍላይ ግን ቅድሚ ትሽዓተ ኣዋርሕ ብሰለተ ካርጎ መንገዲ ኣየር ኢትዮጵያ 495 መልኣት ኣላሕም ካብ ሆላንድ ናብ መቐለከምዘግዓዘን እተን 236 ወሊደን እተን ዝተረፋ ድማ ኣብ መወዳእታ እዚ ወርሒክወልዳ ትፅቢት ይግበር ከምዝነበረን ይገልፅ።። እተን ከፍቲ ብ1.5 ሚሊዮን ዶላር ዝተግዝኣ ክኾና ከለዋ ንሰለስተ ካርጎ ነፈርቲ መጎዓዚያ መንገዲኣየር ኢትዮጵያ21 ሚሊዮን ብር ከምዝኸፈለ ይገልፅ።ደሊቦም ናብ ወፃኢ ክልኣኹ ይዳለው ዝነበሩ 376 ኣብዑር እውን እዮም ተወሪሮም።ናይ ሑመራ ዓሌት ከፍቲ ንምድቓል ዝተዳለዋ ልዕሊ 30ከፍቲ እውን ነይረን።ብጠቕላላ ልዕሊ 1,137 ክፍቲ፣ኣምራኹትን ኣቡዕርን ወሪሮምዎ። ትሽዓተ ትራክተራት ወሲዶምዎ፣ኣብ 139 ሄክትራ ዝተዘርአ ምህርቲ ኣጥፊኦምዎ፣ ገልበጥቲ መኪና፣ዶዘር፣ኤክስካቫተር፣ሓዊሱ ብዙሕ ማሽነራት እዩ ዓኒዩን ተዘሪፉን።’'ኩሉ ነገር ስለዝዓነወን ዝተወረረን እቲ ራንች ናብ ስራሕ ንምምላስ ኣፀጋሚ እዩ’'ይብል። ናይ ሃለቃ መጎስ Commerical Ranch ኣብቲ ከባቢ ዓብይ ናይ ስራሕ ዕድል ፈጢሩ ነይሩ።ሰለስተ ወፃእተኛታትን ሸውዓተ ዶክተራት ሓካይም ኢንስሳን ሓዊሱ 280 ስሩዓት ሰራሕተኛታት ነይሩዎ።ካብቲ ዝወሓደ 120 ሰብ ክሳብ 200 ሰብ ናይቲ ከባቢ ማዕልታዊ ተቖፂሮም ይሰርሑ ነይሮም ብመሰረት ሃለቃ መጎስ። ካሊእ ንብረቱ ዝዓነወን ዝተዘረፈን ዘመናዊ ሕርሻ Savana Farming PLCን AJJ Dairy Farming Production እዩ። ናይዚ ዘመናዊ ሕርሻ ወነንቲ ካብ ዝኾኑ ሓደ ኣቶ ኣበራ ጣሰው እዮም።ነባርነቶም ኣብ ኣዲስ ኣበባ እዩ።ብዛዕባ ዝተዘረፈ ንብረት ብከምዚ ይገልፁዎም። ናይቲ ኩባኒያ መጠን ኢንቨስትመንት 319 ሚሊዮን ብር ከምዝኾነ ኣቶ ኣበራ ጣሰው ይገልፁ።ኣብ 457 ሄክታር መሬት ዝነበረ ዝተፈላለይ ተኽልታት፣ፍሪያት፣ 150 ናይ ፈረንጂ ከፍቲ ሸውዓተ ትራክተራትን ካልኦት መካይንን ቆርቆሮ ከይተረፈ ኩሉ ንብረት ምውሳደንከምዝተወረረ፤እተን እንስሳት ተፃዒነን ናብ ቆቦን ወልዲያን ምውሳደን ከምዝሰምዑን ገሊፆም።እቲ ኩባኒያ ስራሕ ኣብ ምፍጣር ነቲ ከባቢ ይህቦ ዝነበረ ረብሓ ዝለዓለ ምንባሩ ሓቢሮም። ፈደራል መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብዚ ዝሓለፈ ዝሓለፈ ዓርቢ 16 ታሕሳስ 2013 ዓ\ም ኣብ ትግራይ ንዝርከቡ ኢንቨስተራት ሓደ ናይ ምኽክር መድረኽ ኣዳሊዩ ነይሩ። ኣብ ምንስቴር ንግዲን ኢንዱስትሪን ዳይረክተር ዳይረክቶሬት ዓለባን\ጨርቃ ጨርቅን\ ቆርበትን ኣቶ ዘሪሁን ኣበበእቲ ኣኼባ ብሓፈሻ‘’ናብ ስርሖም ክምለሱ ዘኽእል እኹል ቅድመ ኩነት ንምክያድ ዝተዳለወ ናይ ምኽክር መድረኽ እዩ’’ ኢሎም።  ግዚያዊ ሓላፊ ቢሮ ንግዲ፣ኢንዱቱሪን ከተማ ልምዓትን ክልል ትግራይ ኣቶ ዮሴፍ ተስፋይ እቲ ዝወረደ ጉድኣት ብዝምልከት ቅልጢፍ ዳህሳስ ይካየድ ኣሎ ኢሎም። ኣብ ጎልጎል ራያ ጥራሕ ናይ ኣስታት 19 ኢንቨስተራት ናይ ቢሊዮናት ብር ዝግመት ንብረት ዓንዩ።ተመሪፁ ይጥቃዕ ዝነበረ ብዝመስል ኣገባብ ናይ ኩሎም ኢቨስተራት ንብረት ክዓኒ ከሎ ኣብቲ ከባቢ ዝርከቡ ክልተ ናይ ወፃኢ ኩባኒያታት ግን ኣይተጠቕዑን ብመሰረት ካብቲ ከባቢ ዝረኸብናዮ ሓበሬታ። ምሉእ ትሕዝቱኡ ብድምፂ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ተወላዶ ትግራይ ነበርቲ ከተማ ሑመራ መንነት ዘማእከለ ምትንኳልን ዘረፋ ንብረትን ይፍጸም ምህላው ገሊጾም

‘ካብ ጽባሕ ኣብ ክልል ትግራይ ውግእ ዝጀመረሉ ጊዜ ኣትሒዙ፣ መንነት ዘማእከለ ምትንኳልን ዘረፋ ንብረትን ኣብ ከተማ ሑመራን ካልኦት ከተማታትን ይፍጸም ኣሎ’ ክብሉ ገለ ትግራዎት ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊጾም። እቶም ድምጺ ኣሜሪካ ዘዘራረቦም ተጋሩ መብዛሕተኦም ደቂ ተባዕትዮ ተጋሩ መናእሰያት፣ ንከተማ ሑመራ ገዲፎም ናብ ሱዳንን ማእከላዊ ትግራይን ከምዝሃደሙን፣ ብሰንኪ’ዚ ውግእ፣ ንቤተሰባዊን ማሕበራዊን ቅልውላው ከምኡውን ንጥምየት ተቃሊዖም ከምዘለው ይገልጹ። ኣተሓባባሪ ሰላምን ጸጥታን ጊዚያዊ ኣማሓዳሪ ሑመራ፣ ‘መከላኸሊ ሰራዊትን ፍሉይ ሓይሊ ክልል ኣምሓራን ነታ ከተማ ድሕሪ ምቁጽጻሩ፣ ገበናት ዘረፋ ደው ከምዝበለ፣ መንግስቲ ንድሕነት ዜጋታት ንምርግጋጽ ይሰርሕ ከምዘሎ’ ገሊጾም። ኣብዚ ሰሙን ኣብ ምዕራብ ክልል ትግራይ በጺሑ ዝተመለሰ ወኪል ድምጺ ኣሜሪካ ድምጺ ኣሜሪካ ዘዘራረቦም ገለ ነበርቲ ዳንሻ ብወገኖም ‘ብህወሓት ይፍጽሙ ዝነበሩ ጌጋታት ሎሚ’ውን ይድገሙ ኣለው’ ክብሉ ቅሬተኦም ገሊጾም’ ይብል ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኣባል ቤት ምኽሪ ወከልቲ  ህዝቢ ኢትዮጵያ ዝነበሩ ዶ/ር ኣድሃና ሃይለ ዓሪፎም

ዶክተር ኣድሃና ሃይለ ብዝሓደሮም ሕማም ኣብ መበል 70 ዓመት ዕድሚኦም ከምዝዓረፉ ስድርኦም ኣፍሊጦም።ዶክተር ኣድሃና ሃይለ ኣባል ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ብምዃን የገልግሉ ከምዝነበሩን ኣባላት ህወሓት ካብቲ ቤት ምኽሪ ቅድሚ ምውፅኦም ኣብ ናይ ሕማም ፍቓድ ከምዝነበሩ ወዶም ኣቶ ብሩክ ኣድሃና ገሊፁ። ቅድም ክብል ምክትል ሚኒስትሪ ትምህርቲ ፣ቅድሚኡ ድማ ሓላፊ ቢሮ ትምህርቲ ክልል ትግራይ ብምዃን ኣገልጊሎም እዮም።ዶክተር ኣድሃና ሃይለ ኣብ ዩኒቨርስቲ ኣዲስ ኣበባ ብመምህርነት ንነዊሕ ዓመታት ምግልጋሎም ውን ይፍለጥ ። ዶክተር ኣድሃና ሃይለ ኣብ ደቡባዊ ክልል ትግራይ፣ወረዳ ራያ ዓዘቦ ፍሉይ ሽሙ ጋራርሳ ኣብ 1943 ዓ\ም እዩ ተወሊዱ።ኣቦ ኣርባዕተ ቆልዑት በዓል ሓዳርን እዮም።


'ናብ ሃገረይ ክምለስ ኣይደልይን' ካብ ክልል ትግራይ ናብ ሱዳን ዝሃደመ ስደተኛ

ኣስታት ክልተ ወርሒ ኣቑጺሩ ዘሎ ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ዝካየድ ዘሎ ኲናት ብዙሓት ንስደትን ሞትን ምቕልዑ ይቅፅል ኣሎ ። ኣብ ሓደ ንእሽተይ ክሊኒክ ዝሰርሕ ንርእሱ 'ውን በቲ ኲናት ተሰዲዱ ሱዳን ዝኣተወ ዶክተር ውፅዒት ናይቲ ኲናት ብፋስ ዝተፈግኡን ብካራ ዝተወግኡን ቁሱላት ሰባት ሕክምናዊ ኣገልግሎት ከምዝሃቦም፤ ካብ ሓደጋ ንምምላጥ ድማ መዓልታት ብዝወሰደ ጉዕዞ ኣዕጋሮም ዝቆሰሉ ሰባት ከምዝተዓዘበን ይዛረብ ። ኣብ ቀረባ እዋን ዝመፀ 54 ዓመት ዝዕድሚኡ ሃናፂ ጉዑሽ ተስላ እቲ ዝተሰብረ እግሩ ሕክምናዊ ኣገልግሎት ረኺቡ ኣሎ ። ሓደሽቲ ምዕባለታት ፍፃመ ዜና ድማ የዘንትው ። 250 ዝኾኑ መናእሰይ ዓዲ ኣሰር ካብ ዝተባህለት ንእሽተይ መንደር ብሓይልታት ኤርትራ ተዓፊኖም ተወሲዶም ኣበይ ከምዝኣተዉ ኣይፍለጥን ። ኣብ መወዳእታ ወርሒ ሕዳር'ውን ኣብታ ተወሊዱ ዝዓበየላ ከተማ ራውያን ሬሳ ሰባት ብኣኽላባት ክብላዕ ከምዝረኣየ ይዛረብ ። ብድሕሪ'ዚ ብሰራዊት ኢትዮጵያ ተቀጥቂጡ ኣብ መወዳእታ ድማ ናብ ዶብ ሑመራ ወሲዶም ደርብዮሚኒ ይብል። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


'ህወሓት ከምዘየንሳህርር ኮይኑ ተሓምሺሹ'  ሓላፊ ስታፍ ሰራዊት ኢትዮጵያ  ጀነራል ብርሃኑ ጁላ

ህወሓት ከምዘየንሳህርር ኮይኑ ተሓምሺሹ ክብሉ ሓላፊ ስታፍ ሰራዊት ኢትዮጵያ ጀነራል ብርሃኑ ጁላ ተዛሪቦም። እቶም ጀንራል ነዚ ዝተዛረቡ ኣብ ክልል ትግራይ ይካየድ ዘሎ ኵናት ሎሚ እውን ጠጠው ከምዘይበለ ዝገልፁ ገለ ርእይቶታት ኣብ ዝሃብዎ መልሲ እዩ ። ወሃቢ ቃል ህወሓት ኣቶ ጌታቸው ረዳ ቅድሚ ሓሙሽተ መዓልታት እቲ ኵናት ኣብ ብርክት ዝበሉ ከባቢታት ከምዝቐፀለ ብተኸታታሊ ናይ ቲዊተር መልእቲ ዘርጊሖም እዮም። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


'ጥሕሰት ሰብኣዊ መሰላት ንሰላማዊ ህዝቢ ክልል ትግራይ ስግኣት ኮይንዎ'ሎ' ሚቸል ባችለት

ላዕለወይቲ ኮምሽነር ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ሚሼል ባችሌት ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ዝርከብ ሰላማዊ ህዝቢ ዝኸፍአን ሓደገኛን ጥሕሰት ሰብኣዊ መሰላት ይፍፀሞ ኣሎ ኢለን ። ንሰን ወሲኸን ምናልባት 'ውን ገሊኦም ዓበይቲ ወንጀላት ጦር ከኾኑ ይኽእሉ እዮም ክብላ ኣጠንቂቀ፟ን ። ኣብ መብዛሕትኦም ከባቢታት ክልል ትግራይ ኣገልግሎታት ስልክን ኢንተርኔትን ብዘይምህላዎም እዞም ተፈፂሞም ዝበሃሉ ዘለዉ ክስታት ንምፅራይንን እቲ ዝፍፀም ዘሎ ምጥሓስ ሰብኣዊ መሰላት መጠኑ ስጋብ ክንደይ ዝኸፍአ እዩ ዝብል ንምፍላይ ኣፀጋሚ ኮይኑ ይርከብ ። ብምኳኑ እቲ ዘሎ ኩነታት ንምግምጋም፣ ደሕንነት ሰላማዊ ህዝቢ ንምሕላውን ገበን ንዝፈፀሙ ሰባት ናብ ፍርዲ ንምቅ፟ራብ ክጥዕም ዘይሻራዊያን ተዓዘብቲ ሰብኣዊ መሰላት ናብቲ ክልል ክኣትዉ ሓላፊት ሰብኣዊ መሰላት ሚሼል ባችሌት ፃውዒት ኣቅ፟ሪበን። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኣብ ኤርትራ ቁጽሪ ብኮቪድ 19 ዝተታሕዙ ሰባት ናብ ልዕሊ ሓደ ሽሕ ክብ ምባሉ ተገሊጹ

ኣብ ኤርትራ ቁጽሪ ብኮቪድ 19 ዝተታሕዙ ሰባት ናብ 1039 ክብ ከምዝበለ ሚኒስትሪ ጥዕና ኤርትራ ሰንበት 27 ታሕሳስ ኣፍሊጡ።ወርሒ ታሕሳስ ከኣ ቫይረስ ኮሮና ናይ ጉዕዞ ታሪኽ ኣብ ዘይብሎም ሰባት ዝተራኣየላን ዝለዓለ ቁጽሪ ዝተመዝገበላን ወርሒ ከምዝኾነት እቲ ሓበሬታ ኣመልኪቱ’ሎ። ነዚ ስዒቡ ላዕለዋይ ሓይሊ ዕማም ምክልኻል ሕማም ኮሮና ቫይረስ ኤርትራ ከም መቐጸልታን መመላእታን ናይ 20 ታሕሳስ ፍሉይ መምርሒ፡ ነቲ መመርሒ ዘትርር ተወሳኺ መምርሒ ኣውጽኡ’ሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ሰራዊት ሱዳን ኣብ ከባቢታት ዶብ ኢትዮጵያ መጥቓዕቲ ፈጺሙ ዝብል ጥርዓን ቀሪቡ

ናይ ሱዳን ሰራዊት ናይ ኢትዮጵያ ዶብ ኣብ ዝኾኑ ከባቢታት ብምስፋር ኣብ ልዕሊ ነበርቲ እቲ ከባቢን መጥቓዕቲ ይፍፅም ኣሎ ክብል ዞባ ማእኸላይ ጎንደር ጥርዓን ኣቕሪቡ። ፌደራል መንግስቲ ስጉምቲ ክወስድ ኣለዎ ክብል እውን ፀዊዑ ኣሎ። ካብቲ ከባቢ ልዕሊ 10 ሰባት ተዓፊኖም ከምዝተወሰዱ ካብ ሱዳን ዝለዓሉ ዕጡቓት ካብ 2008 ዓ.ም ጀሚሩ ዶባ እናሰገሩ ከምዝኣትውን ንመንግስቲ ብተደጋጋሚ ከፍልጡ ከምዝፀንሑን ድምጺ ኣሜሪካ ዘዘራረቦም ነበርቲ ገሊፆም ኣለው ።


ኢትዮጵያ: ኣብ ሰሜናዊ ክልል ሶማልያ ብዘጋጠመ መጥቓዕቲ 21 ሰባት ምቕታሎም ተሓቢሩ

ኣብ ሰሜናዊ ክልል ሶማልያ ወረዳ ኣፍደም ዝርከቡ ክልተ ዝተፈላለዩ ቦታታት ብዝተፈፀመ መጥቓዕቲ 21 ሰባት ምቕታሎምን ካልኦት 28 ሰባት ምቑሳሎምን ናይቲ ወረዳ ነባሪ ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊፆም። ኣብቲ ጉዳይ ትማሊ መግለፂ ዘውፅአ ክልላዊ መንግስቲ ሶማልያ እቲ ተግባር ናይ ዓፋር ፍሉይ ሓይልን ዓመፅቲ ከምዝፈፀሙዎ ብምሕባር ናይቲ ክልል ነበርቲ ዝኾኑ ንፁሃን ሰባት ህይወቶም ንምድሓን ዝኾነ ይኹን ኣድላይ ስጉምቲ ምውሳድ ክግደድ እየ ክብል ኣጠንቂቑ። ሎሚ ሶኑይ ምላሽ መግለፂ ዘውፅአ ናይ ዓፋር ክልል መንግስቲ ብወገኑ እቲ መጥቓዕቲ ዝተፈፀመ ኣብ ክልል ዓፋር ወረዳ ገዋኔ እዩ ይብል። ብክልቲኡ ወገናት ህይወት ሰባት ምጥፍኡ ብምግላፅ ክልል ንዘውጽኦ መግለጺ ኩነታት ዘጋድ ድ ዩ ክብል ኮኒንዎ።


ፖሊስ ኢትዮጵያ ንቐራፂ ካሜራ ኣገልግሎት ዜና ሮይተርስ ኩመራ ገመቹ  ምእሳሩ ተገሊጹ

ፖሊስ ኢትዮጵያ ቐራፂ ካሜራ ኣገልግሎት ዜና ሮይተርስ ኩመራ ገመቹ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ከምዝኣሰረ ተፈሊጡ።ንሱ ዝሓለፈ ሓሙስ ዝተኣሰረ ክኸውን ከሎ ንኽልተ ሰሙን ኣብ ቀይዲ ምጽንሑ ስድርኡ ሓቢሮም ኣለው። ክሳብ ሕጂ’ውን ዝቐረበሉ ክሲ ከምዘየለን ምክንያት መእሰሪ ኡ ንስድራ ቤቱ ከምዘይተሓበሮም ይገልጹ። ሮይተርስ ካብ ፖሊስ መልሲ ንምርካብ ፈቲኑ መልሲ ኣይረኸበን። ኩመራ ከም ፍሪላንስ ቐራፂ ካሜራ ንሮይተርስ ን10 ዓመታት ዝሰርሐ እዩ።ሮይተርስ ሎሚ ሶኑይ ኣብ ዘውፅኦ መግለፂ ናይ ኩመራ ማእሰርቲ ብምኹናን እዚ ማእሰርቲ እዚ ዘጋጥም ዘሎ ኣቐዲሙ ንካልእ ናይ ሮይተርስ ሰኣላይ ቲክሳ ነገሪ ብኽልተ ኣባላት ፌደራል ፖሊስ 1 ታሕሳስ ምቕጥቓጡስዒቡ እዩ። ዋና ኤዲተር ስቴፈን ጄይ ኣድለር ኣብ መግለፂኡ “ኩመራ ካብ ኢትዮጵያ ብሚዛናዊ፣ ነፃን ብዘይውግንናን ኣገባብ ካብ ኢትዮጵያ ፀብፃብ ዘቕርብ ኣካል ጉጅለ እዩ። ስራሕቲ ኩመራ ሞያውን ዘይሻራውን ስለዝኾኑ ናይ መእሰሪኡ ምኽኒያት መሰረት የብሉን’’ኢሉ ። ኣብ ኒውዮርክ ዝመደብሩ ንጋዜጠኛታት ዝሕለቕ ሲፒጀይ ናይ ኩመራ ማእሰርቲ ድሕሪ ሓፂር ተስፋ ኣብ እዋን ስልጣን ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብይ ኣሕመድ ነፃነት ፕረስ ብቕልጡፍ ይሽርሸር ከምዘሎ ኣብነት እዩ ኢሉ ኣሎ። ሲፒጀይ ነሓሰ1 ዓመታዊ ፀብፃቡ ኣብ ዘውፅአሉ ግዜ ምስ ስርሓቶም ብዝተኣሳሰረ ኣብኢትዮጵያ ብውሑዱ ሸውዓተ ጋዜጠኛታት ምእሳሮም ሎሚ ሶኑይ ገሊፁ። ካብዚኦም እቶም ሓሙሽተ ኣብ ክልል ትግራይ ኵናት ድሕሪ ምጅማሩ ዝተኣስሩ እዮም።


ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ ዓሲንባ ኣብ ትግራይ ይካየድ ኣሎ ዝበሎ ግፍዒ ብምውጋዝ መግለፂ ኣውፂኡ

ናይ ዓሲምባ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ ኣብ ትግራይ ይካየድ ብዛዕባ ዘሎ ኵናት ሽዱሽተ ነጥብታት ዝሓዘ መግለፂ ትማሊ ኣውፂኡ ኣሎ።እቲ ኵናት ክጅመር ከሎ ሕጊ ናይ ምኽባር ተባሂሉ እንተነበረ እውን እቲ ኩነታት ግን ንህዝቢ ትግራይ ንምብርካኽ ዳግም ቅንዕ ከይብል ኣብ ልዕሊ እቲ ህዝቢ ይስራሕ ዘሎ መርኣያ ታሪካዊ ጌጋ እዩ ኢሉ ኣሎ።ካብቶም መርኣያታት ሓደን ቀንድን ኢሉ ዝጠቐሶ ሰራዊት ኤርትራ ኣብቲ ኵናት ካብ ምስታፉ ንላዕሊ ንህዝቢ ትግራይ እና ጨፍጨፈ ሃብቲ ህዝቢ ትግራይ እናዘረፈ ናብ ትግራይ እናግዓዘ ታሪኽ ይቕረ ዘይብሎ ጌጋ እናፈፀመ እዩ ይብል እቲ መግለፂ። ኣብቲ ባይታ ሰባት ነዚ እንተገለፁን መንግስቲ ኣሜሪካ እውን ሰራዊት ኤርትራ ኣብ ትግራይ ምስታፉ እሙን ሓበሬታ ኣለኒ እንተበለ እውን መንግስቲ ኢትዮጵያ፣ናይ ትግራይ ብልፅግና ፓርቲን መንግስቲ ኤርትራን ነቲ ክሲ ይነፅጉዎ። እዚ ከምዚ ኢሉ እናሃለወ ቀዳማይ ምንስቴር ኢትዮጵያ ትማሊ ኣብ ዝዘርግሑዎ መልእኽቲ ‘’ሕዚ እቲ ቀንዲ ወታደራዊ ስርሒት ስለ ዝተወድአ ዕማምና ናይ ምሕዋይ ስራሕን በቲ ግጭት ዝዓነው ኣገልግሎታት መጎዓዚያን መራኸብን ናብቲ ዝነበሮ ናይ ምምላስ ስራሕ እዩ’’ ኢሎም። ብኻሊእ ወገን ድማ 12 ኣባላት ዝሓቖፈ ካብኔ ኣጣይሹ ስርሑ ዝጀመረ ግዚያዊ ምምሕዳር ክልል ትግራይ መንግስታዊ ኣገልግሎት ንምሃብን ዝተቋረፁ መሰረታዊ ኣገልግሎታት ንምጅማርን ፃዕርታት የካይድ ከምዘሎ ገሊፁ።ኣብ ከተማ መቐለ ናይ ናይ መብራህትን ስልክን ከምኡ እውን ማይ ናብቲ ንቡር ከምዝተመለሰ ብምሕባር ናይ ኣየር መጎዓዚያ ኣብ ቀረባ ከምዝጅመር ገሊፁ እዩ። No media source currently available


ኣሰር ወለዳን ኣሕዋታን ዝሰዓበት መንእሰይ ሓኪም ዶክተር እምነት ተኸስተ ብዝለዓለ ነጥቢ ትምረቕ

ኣስመራ — መንእሰይ ዶክተር እምነት ተኸስተ ሓንቲ ካብ’ቶም ቀዳም 19 ታሕሳስ 2020 ካብ ኮለጅ ሕክምናን ስነፍልጠት ጥዕናን ኦሮታ ብልዑል ነጥቢ ብዓውዲ ሓፈሻዊ ስነ መድሃኒት ዝተመረቑት ተማሃሪት’ያ። ኣቦኣ ዶክተር ተኸስተ ፍቓዱ፡ኣዲኣ ዶክተር ግደይ ገብረዮሃንስ፡ ካልኦት ሰለስተ ኣሕዋታ'ውን ከምኡ። ገዝኦም እንዳ ዶክተር ተባሂላ'ያ ትጽዋዕ። ኣቦኣ ዶክተር ተኸስተ ፍቓዱ ብርክት ዝበሉ ዓበይቲ መጻሕፍቲ ብምፍራዩ'ውን ይፍለጥ'ዩ። እዛ ካብ ዶክተራት ወለድን ኣሕዋትን ዝተረክበት መንእሰይ ዶክተር፡ ንጉዕዞ ትምህርታን ካልእ ምስ ድምጺ ኣሜሪካ ዘካየደቶ ዕላል ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል: No media source currently available


'ኣብ ቤንሻንጉል ጉምዝ ዝፍፀም ጭፍጨፋ ካብ ሱሩ ንምፍታሕ ክስራሕ እዩ' ቀ/ሚ ኣብይ ኣሕመድ

ኣብ ክልል ቤንሻንጉል ጉሙዝ ዞባ መተከል ኣብ ልዕሊ ዜጋታት ይፍፀም ዘሎ ጭፍጨፋ መንግስቲ ነቲ ፀገም ካብ ሱሩ ንምፍታሕ ኣድላዩን ብዝተዋደደን ሓይሊ ከምዝሰርሕ ቀዳማይ ምንስቴር ኣብይ ኣሕመድ ገሊፆም። ኣብ ቤንሻንጉል ጉሙዝ ዞባ መተክል በኩጂ ኣብ ዝተብሃለ ቦታ ናብ ትማሊ ሓሙስ ኣብ ዘውግሐ ብዑጡቓት ዝተፈፀመ መጥቓዕቲ ልዕሊ 100 ንፁሃን ሰባት ተቐቲሎም እዮም።  ቀዳማይ ምንስተር ኣብይ ኣሕመድ ሎማዕንቲ ኣብ ማሕበራዊ ሚዲያ ገፆም ኣብ ዝፅሓፉዎ መልእኽቲ ኣብ መተከል ኣብ ልዕሊ ዜጋታት ይፍፀም ዘሎ ጭፍጨፋ ኢሰብኣዊ ተግባር ስለዝኾነ ኣዚዩከምዘሕዘኖም ገሊፆም። ነቲ ፀገም ካብ መሰረቱ ንምፍታሕ ዝተዋደደ ስራሕ ክስራሕ ከምዝተገበረ ሓቢሮም ኣለው። ናይ ኢትዮጵያ ሰብኣዊ መሰል ኮሚሽን ትማሊ ኣብ ዘውፅኦ መግለፂ ኣብቲ ክልል ዘሎ ሓለዋ ሰብኣዊ መሰላት ብዝለዓለ ደረጃ እናተዳኸመ ምኻዱ ሓቢሩ ኣሎ። ናይቲ ኮሚሽን ኮሚሽነር ዶክተር ዳንኤል በቀለ ሎማዕንቲ ምስ ሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ኣብዘካየድዎ ቃለ ምልልስ ብዛዕባ እቲ መጥቓዕቲ ከምዚ ኢሎም። ‘’ኣብ ቀረባ ዝወረደ ጉድኣት ቅድሚ ሎሚ ካብ ዝነበሩ ፍልይ መጠኑ ዝለዓለ ምዃኑ፣ክሳብ ሕዚ ብዘለና ግምት እንተወሓደ ልዕሊ 100 ሰባት ብዘሰቅቕ ጭካነን ግፍዕን ተቐቲሎም ኣለው።ብዙሓት ናይ ኣካል ጉድኣት ወሪዱዎም ኣሎ።ኣባይቶም ንብረቶም ብሓዊ ነዲዱ ዓኒዩ እዩ’’ ኢሎም። እቲ ናይ ትማሊ መጥቓዕቲ ብሄር መሰረት ዝገበረ ኣይኮነን ኩሉ ዓይነት ሰብ ጉድኣት ወሪዱዎ እዩ ኢሎም። እዚ ከምዚ ኢኩ እናሃለው በዝሒ በቲ መጥቓዕቲ ዝተቐትሉ እናተፃረየ ምዃኑ ዝገለፁ ሓላፊ ኮሚኒኬሽን መንግስቲ ክልል ቤንሻንጉል ጉሙዝ ኣቶ መለስ በየነ ኣብቲ መጥቓዕቲ ኢዶም ከምዘሎ ዝተጠርጠሩ ሸውዓት ኣባላት መሪሕነት ኣብ ቁፅፅር ምውዓሎም ሓቢሮም። ምሉእ ድምፂ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ሕቡራት ሃገራት፡ ሰብኣዊ ረድኤት ናብ ክልል ትግራይ ክኣቱ ጀሚሩ ኢሉ። ወሃቢ ቓል ዋና ጸሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ናይ ትማሊ ረቡዕ ጋዜጣዊ መግለጺኡ፥ ሽሕ`ኳ ናብቲ ከባቢ ግጭት ንምእታው ዘሎ ዕድል ውሱን እንተኾነ ሰብኣዊ ረድኤት ቀስ ብቐስ ናብ ክልል ትግራይ ክኣቱ ጀሚሩ`ሎ ኢሉ። ውድብ ጥዕና ዓለም`ውን ንሰለስተ ወርሒ ንልዕሊ 10 ሺሕ ተሓከምቲ ዝኸውን ቀረባት ሕክምና ናብቲ ቦታ ምልኣኹ ኣፍሊጡ`ሎ። ብተወሳኺ ፕሮግራም መግቢ ዓለም፡ ኣብ መዓስከራት ዓዲ ሓርሽን፥ ማይ ዓይንን ናብ ዝርከቡ 35 ሽሕ ስደተኛታት ዝኸውን ቀረባት መግቢ ከብጽሕ ከምዝኸኣለ፡ ናብ ሒጻጽን ሺመልባን ዘቕንዓ ቃፍላይ ግን ኣብቲ ከባቢ ብዘሎ ናይ ጸጥታ ስግኣት ከም ዝተመልሳ ኣፍሊጡ`ሎ። ከሚካል መጻረዪ ማይ ኣብ ሰሜናዊ ክፋል ክልል ኣምሓራን ምዕራባዊ ክፋል ትግራይን ንዝተፈናቐሉ ከም ዝተዋህበ ዝገለጸ ወሃቢ ቓል ሕቡራት ሃገራት፥ ኣብ ሰሜናዊ ክልል ኣምሓራን ምዕራባዊ ዓፋርን`ውን ንሓሙሽተ ሺሕ ተመዛበልቲ ዝውዕል፥ ማይ፥ መጸራረዪ፣ ካልእ ዘይ-መግባዊ ዝኾነ ቀረባት ጽርየትን ከምዝኣተወ ኣፍሊጡ። ትካላት ሕቡራት ሃገራት ምስ ሰበ-ስልጣን ኢትዮጵያ ብምዃን ሓበረታ ሰብኣዊ ጠለባት ዝለዋወጥሉ ማእከል ንምቛም ምስምምዖም ዝጠቐሰ ወሃቢ ቃል-ሕቡራት ሃገራት፥ብዛዕባ ምንቅስቓስን ድሕነትን ሰራሕተኛታት፡ ከምኡ`ውን ኣብ ክልል ትግራይ ዘሎ ምንቅስቓሳት ሓበረታ ኣብ ምልውዋጥ ዘሳልጥ ምዃኑ ገሊጹ`ሎ። ንሱ`ውን ኣብ ከባብታት ዶብ ሓገዝ ዘድልዮም ከምዘጠቓልል ይገልጽ። ብተወሳኺ ወሃቢ ቃል-ሕቡራት ሃገራት ኣብ ኩሉ ከባብታት ክልል ትግራይ፥ ሰራሕተኛታት ረድኤትን ቀረባት ረድኤትን ብውሑስ ድሕነት ናይ ምንቀሳቐስ ዕድል ክውሃቦም ምስ መንግስቲ ጽምዶና ቀጺልና ኣለና ኢሉ`ሎ ።


ትካል ስደተኛታት ሕ/ሃ ካብ ክልል ትግራይ ንዝስደዱ ዝውዕል ህጹጽ ሓገዝ ከምዘድልይ ጸዊዑ

ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራትን 30 ሰብኣዊ ሓገዝ ወሃብቲ ጉጅለታትን ካብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ንዝተሰደዱን ዘዕቆብዎም ሃገራትን ን 6 ኣዋርሕ ሓገዝ ዝውዕል 156 ሚልዮን ዶላር ንምርካብ ፃውዒት ኣቕሪቦም ። ሰባት ካብ ኲናት ሰሜናዊ ክፋል ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ሃዲሞም ናብ ጎረቤት ሃገር ሱዳን ምእታዎም ቀፂሎም ኣለዉ ። ይኹን እምበር ትካል ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት ነዚ ክቅይሩ ዝኽእሉ ኩነታት የጋጥሙ ኣለዉ ይብል ። ከም ሓበሬታ እቲ ትካል ካብ ኢትዮጵያ ንኸይወፁ ዝተኸልከሉ ስደተኛታት ምናልባት ናብ ጁቡቲን ኤርትራን ክስደዱ ይኽእሉ እዮም ዝብል ግምት ኣለዎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኢትዮጵያ:ካልኣይቲ ሳተላይት ናብ ህዋ ምውንጫፋ ኣፍሊጣ

ኢትዮጵያ ኢቲ ስማርት ኣር ኤስ ኤስ/ET Smart RSS/ ዝተባህለት ሳተላይት ትማሊ ናብ ህዋ ምውንጫፋ ኣፍሊጣ። ብሓገዝ ቻይና ናብ ህዋ ናይ ዝተልኣኸት ካልአይቲ ሳተላይት ዕማም ናይ መሬት ገፅ ሓበሬታ ምእካብን ኣብ መሬት ናብ ዝርከብ ማእኸል ምልኣኽን ምዃኑ ናይ ኢትዮጵያ ኢንስቲትዩት ሳይንስ ህዋን ቴክኖሎጂን ኣፍሊጡ ኣሎ። ናይቲ ኢንስቲትዩት ምኽትል ዋና ዳይሬክተር ዶክተር ይሽሩን ኣለሙ ንድምጺ ኣሜሪካ ኣብ ዝሃቡዎ መብርሂ እታ ትማሊ ዝተልኣኸት ሳተላይት ለውጢ ኩነታት ኣየር ንምቁፅፃር ኣብ ዝግበሩ ፃዕርታት ንምሕጋዝን ምስ ሕርሻ ዝተኣሳሰሩ መፅናዕትታትን ምርምራትን ንምፍፃምን ካልኦት ኣብ መሰረተ ልምዓትን ዝውዕሉ መረዳእታታትን ንምእካብን ምዃኑ ገሊፆም ኣለው ።


ኣብ ኤርትራ ናይ ፈለማ ብኮቪድ 19 ዝሞተ ዜጋ ተመዝጊቡ

ሚኒስትሪ ጥዕና ኤርትራ ሓደ ዜጋ ብኮቪድ 19 ሂወቱ ከምዝሓለፈን ካልኦት 25 በቲ ሕማም ከምእተለኽፉን ትማሊ ሰሉስ 22 ታሕሳስ ምሽት ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ኣፍሊጡ። በዚ ከኣ ቁጽሪ ብቫይረስኮሮና ዝተለኽፉ ሰባት ዝሓወዩ ሓዊሱ ናብ 832 ክብ ከም ዝበለ ሚኒስትሪ ጥዕና ወሲኹ ሓቢሩ'ሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ኣብ ክልል ኣምሓራ ንዝርከቡ 250,000 ተመዛበልቲ እኹል ሓገዝ ከምዘይበሐ መንግስቲ'ቲ ክልል ኣፍሊጡ

ኣብ ክልል ትግራይ ብሰንኪ ዝተኻየደ ወታሃደራዊ ወፍርን ኣብ ቤንሻንጉል ጉሙዝ ብዝተፈጥረ ፀገም ፀጥታን ንዝተመዛበሉ 250,000 ሰባት ክሳብ ሎሚ እኹል ሓገዝ ዘይበጽሐ ክልላዊ መንግስቲ ኣምሓራ ኣፍሊጡ። ብኻልእ ወገን ካብ መነባብርኦምተመዛቢሎም ኣብ ክልል ኣምሓራ ንዝርከቡ ጉዱኣት ምምሕዳር ኣዲስ ኣበባ 3,000 ኵንታል እኽሊ ሓገዝ ምሃቡ ተሓቢሩ። ኣብ ክልል ኣምሓራ ምምሕዳር ብሄረሰብ ኣዊ ወረዳ ጓንጓ 38,000 ተመዛበልቲ ከምዝርከቡ ናይቲ ከባቢ ሰራሕተኛታት ረድኤት ገሊፆም ኣለው ።


ጉጅለታት ተሓለቕቲ መሰላት ስደተኛታት ኩነታት ኣብ ኢትዮጵያ ዝርከቡ ኤርትራዊያን ስደተኛታት ከምዘተሓሳስቦም ይገልጹ

ሰብኣዊ ሓገዝ ወሃብቲ ትካላት ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ዝርከቡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ዝበፅሕ ዘሎ መጥቓዕቲን ኣገዲድካ ምፍንቃልን ኣመልኪቶም ዝወፁ ዘለዉ ሓበሬታታት ከም ዘተሓሳሰቦም ይሕብሩ ። ቅድሚ እቲ ኣብ ወርሒ ሕዳር ዝተጀመረ ኲናት ኣስታት 96,000 ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ክልል ትግራይ ኣብ ዝርከቡ ኣርባዕተ መዓስከራት ከምዝነብሩ ዝፍለጥ እዩ። ይኹን 'ምበር ብሰንኪ እቲ ኲናት ናብ ሱዳንን ዋና ኸተማ ኢትዮጵያ ኣዲስ ኣበባ ከይተረፈ ተሰዲዶም እዩም ። ዓለምለኸ ጉጅለ ተሓለቕቲ ስደተኛታት ከምዝበልዎ ካብቲ ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ይካየድ ዘሎ ኲናት ሃዲሞም ዝነበሩ ኤርትራውያን ስደተኛታት እናተኣከቡ ተገዲዶም ናብቲ ናይ ውግእ ዞባትግራይ ወይ'ውን ናብቲ ገዲፎሞ ዝመፁ ትውልዲ ሃገሮም ኤርትራ ክምለሱ ይግበር አሎ። ሳራ ሚለር ላዕለወይቲ ሓላፊት ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት "ሓደገኛ ናብ ዝኾነ ከባቢ ብሓይሊ ክምለሱ ምግባር ኣዝዩ ዘተሓሳስብ ተግባር እዩ ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ስደተኛታት ዝፍፅም ዘሎ ። ኣብ ኢትዮጵያ ኮይኑ ናብቲ ቀንዲ ማእከል ኲናት ክልል ትግራይ ወይ 'ውን ሃዲሞም ናብ ዝመፅሉ ትውልዲ ዓዶም ኤርትራ ኣገዲድካ ክምለሱ ምግባር ዝለዓለ ጥሕሰት ዓለምለኸ ሕጊ ስደተኛታት 'ዩ" ኢለን ። ንሰን ወሲኸን እዞም ሓበሬታታት ካብ ስደተኛታት ፣ ስድረኦምን ዘይመንግስታዊ ትካላት ኮይኖም ኣብ ኢትዮጵያ ውሽጢ እናሰርሑ ዝርከቡ ዝተኣከቡ ምዃኖም ንድምጺ ኣሜሪካ ተዛሪበን። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ሕ/ሃ ካብ ክልል ትግራይ ንዝሃደሙ ስደተኛታት ዝውዕል 156 ሚልዮን ዶላር ናይ ገንዘብ ሓገዝ ተማሕጺኑ

ናይ ሕቡራት ሃገራት ጉዳይ ስደተኛታት ምስ 30 ዝኾና መሻርኽቱ፡ ነቶም ካብ ግጭት ክልል ትግራይ ዝሃድሙ ዘለዉ ሰብኣዊ ሓገዝ ዝውዕል ናይ 156 ሚልየን ዶላር ረድኤት ተማሕጺኖም። እቲ ገንዘብ ኣብቲ ዞባ ኣብ ዝርከባ ካልኦት ሃገራት'ውን ስደተኛታት ንምቕባል ምድላው ከሐይል ከምዝኽእል ናይ ሕቡራት ሃገራት ጉዳይ ስደተኛታት(UNHCR) ዘውጽኦ መግለጺ የመልክት። ኣብ ዝሓለፈ ሽዱሽተ ሰሙናት ልዕሊ 52 ሺሕ ስደተኛታት ካብ ክልል ትግራይ ሃዲሞም ምብራቓዊ ሱዳን ከምዝኣተዉ ዝገለጸ እቲ ትካል፡ ሽሕ'ኳ እቲ ሓዲሽ ምእታው ናብ 500 ንመዓልቲ እንተጎደለ፡ ትካላት ረድኤት ኣብ 10ታት ዓመታት ብኸምዚ ደረጃ ዋሕዚ ርእየንኦ ዘይፈልጣ ምሉእ ሰብኣዊ ህጹጽነት ከአንግዳ ተገዲደን ኣለዋ ኢሉ። እቲ መደባት ምድላው ንመንግስታት ሱዳን ጅቡትን ኤርትራን ንምሕጋዝ'ውን ዝዓለመ'ዩ ዝበለ UNHCR ንሱ ድማ ነቶም ክሃድሙ ዝተገደዱ ሰባት ናይ ዑቕባን ምድሓን ህይወትን ሓገዝ ዘጠቓልል ምዃኑ ኣብሪሁ፡ሎ።


ነበርቲ ማይካድራ ኣብታ ከተማ ብጅምላ ንዝተቐትሉ ዘኪሮም

ነበርቲ ማይካድራ ኣብታ ከተማ ብጅምላ ንዝተጨፍጨፉ ክዝክሩ ውዒሎም። እቲ ዝክር ዝተኻየደ ካብ 600 ክሳብ 1000 ንዝበጽሑ ግዳያት ምዃኑ ቤተክርስትያን ተዋህዶ ኢትዮጵያ ኣፍሊጣ። ነቶም መወቲ ብቤተክርስትያን ጸሎትን ዝኽሪን ምግባሩን ብባህልን ወግዕን ክፍጸም ዘይከኣልዎ ስርዓት ምፍጻሙ እቲ ሓዘን እንተዘይገደፎም"ኳ ቅልል ከምበሎም ነበርቲ ንድምጺ ኣሜሪካ ገሊጾም። ኣብ ማይካድራ ብጅምላ ዝተቐበሩ ሰባት ጸሎተ ፍትሓት ተገይርሎም ኣስከሬኖም ኣብ ቤተክርስትያን ከምዝዓርፍ ዝተገብረ ክኸውን ከሎ፡ ኣብ ማእከል'ታ ከተማ'ውን ንዝኽሮም ሓወልቲ ንምስራሕ እምኒ ኩርናዕ ተቐሚጥሎም ክብል ናብቲ ቦታ ዝተጓዕዘ ወኪል ድምጺ ኣሜሪካ ሓቢሩ'ሎ ። ብኻልእ ዜና ኣብ ዞባ ምምሕዳር ብሄረሰብ ኣምሓራን ኦሮሞን፡ ኣብ ክልል ዓፋር ኣብ ዝርከባ ጎረባብቲ ወረዳታትን ብዝተፈጥረ ግጭት ኣብ ልዕሊ ህይወትን ንብረትን ጉድኣት ምውራዱ ተሓቢሩ'ሎ። እዚ ዳሕራዋይ ግጭት ቅድሚ ሎሚ ካብ ዝነበረ ፍልይ ዝበለ መልክዕ ኣለዎ'ውን ተባሂሉ'ሎ።


'ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ሱዳንን ዘሎ ናይ ዶብ ምስሕሓብ ናይ ብዙሓት ሓይልታት ምትእትታው ኣለዎ' ኣምባ.ዲና ሙፍቲ

ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ሱዳንን ዘሎ ናይ ዶብ ጸገም ናይ ብዙሓት ሓይልታት ኢድ ከምዘለዎ ወሃቢ ቓል ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኢትዮጵያ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ገሊጹ። ብመራሕቲ ክልቲኤን ሃገራት ነቲ ጸገም ንምፍታሕ ሰናይ ድልየት ከም ዘሎ ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ኣፍሊጡ'ሎ። ብሽም ዘይጠቐሶም ሓይልታት ዝተፈላለየ ድልየታቶም ንምዕዋት ክብሉ ኣብቲ ከባቢ ምርግጋእ ንኸይህሉ ዝክኣሎም ይገብሩ ከምዘለዉ'ውን ጠቒሱ። እቲ ጉዳይ ምስ ዲጋ ሕዳሰ ዝተሓሓዝ ምዃኑ'ውን ሓቢሩ'ሎ። ኣምባሳደር ዲና ኣስዒቡ ጸገምና ምስ ሱዳን ኣይኮነን ኢሉ ። መንግስቲ ኣብ ክልል ትግራይ ዝተኻየደ ሕጊ ናይ ምኽባር ወፍሪ ተዛዚሙ'ዩ ክብል ከሎ ሕጂ'ውን ኩናት ከምዘሎ ይንገር'ዩ እዚ ድማ ኣብ ከባቢ ዓለም ተቐባልነት ዝረኸበ ይመስል ዝብል ሕቶ ዝቐረበሉ ወሃቢ ቃል ሚንስትሪ ወጻኢ ዲና ሙፍቲ ኣብ ሚድያ'ዩ ኩናት ዘሎ ኢሉ። "ኣብ ሰሜን ኩናት የለን፡ነገር ግን ኣብ ሚድያ ሓያል ኩናት ኣሎ።" ኣምባ.ዲና ሙፍቲ ሎሚ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ ብምዕራባዊ ዓለም ዘለዉ መርበባት ብዙሓት'ዮም።እዚኣቶም ኣቐድም ኣቢሎም ምስ ኢትዮጵያ ዘይኮነ ምስ ውልቅሰባት ምሕዝነት ዝጸንሖም ኣለዉ ኢሉ። ሓደ ሓደ ዓለምለኸ ትካላት ሚድያ ዝዝርግሕዎም ናይ ሓሶት ዜናታት'ውን ከም ኣብነት ኣቕሪቡ ኔሩ። ብተወሳኺ ኣብ ሚድያታትን ካልኦት ዲፕሎማሲያዊ ስርሓትን ካልኦትን ተዓሚሞም ዝበሎም ናይዚ ሰሙን ናይቲ ቤት ዕዮኡ ምንቅስቓሳት ዘርዚሩ።


ቀ/ሚ ኣብይ ምስ ነበርቲ መተከል ተመያይጦም

ቀዳማይ ሚኒስትር ኢትዮጵያ ኣቢይ ኣሕመድ ናብ ክልል ቤንሻንጉል ጉምዝ ብምኻድ ሎሚ ምስ ነበርቲ መተከል ተመያይጡ። ዶ/ር ኣቢይ ኣብቲ እዋን፥ ኣብቲ ከባቢ ልዕልና ሕጊ ምኽባር ዋና ኣጀንድኡ ምዃኑ ኣፍሊጡ። ቀዳማይ ሚኒስትር ምስ ጠቕላሊ ሓለቓ ወተሃደራዊ ስታፍ ጀነራል ብርሃኑ ጁላን፡ ሚኒስትር ሰላም ወ/ሮ ሙፈርያት ካሚልን'ዮም ናብቲ ቦታ ተጓዒዞም ኣለዉ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ሰራዊት ምክልኻል ንከተማ መቐለ ኣብ ዝተቖፃፀረሉ ዕለት ብዝተፈፀመ ዓይደር ሆስፒታል 22 ዝተቐትሉ ስቪላት ከምዝተቐበለ ተገሊፁ

ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያ ኣስታት ፍርቂ ሚሊዮን ህዝቢ ንዝነብረላ ከተማ መቐለ ኣብ ዝተቖፃፀሩል 19 ሕዳር 2013 ዓ\ም ኣብታ ከተማ ብዝተኻየደ ደብዳብ ከቢድ ብረት 22 ዝሞቱን ካልኦት 40 ድማ ዝቖሰሉን ስቪላት ናብ ዓይደር ሪፈራል ሆስፒታል ጥራሕ ከምዝመፁ ኣብቲ እዋን ላዕለዋይ ክኢላ መጥባሕቲን ዲን ቤት ትምህርቲ ሕክምናን ዓይደር ዝነበረ ዶክተር ፋሲካ ዓንደስላሴ ይገልፅ።ዶክተር ፋሲካ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ጊዚያዊ ሓላፊ ቢሮ ጥዕና ክልል ትግራይ ኮይኑ ተሸይሙ ኣብ መዳይ ጥዕና ዘሎ ‘’ከቢድ’’ ዝበሎ ፀገም ንምፍታሕ ፃዕርታት ይካየድ ኣሎ ኢሉ። ኣብ ከተማ መቐለ ኤሌክትሪክ ጠፊኡ ኣብ ዝነበረሉ እዋን ሆስፒታ ዓይደር ኣብ ከቢድ ፀገም ወዲቑ ከምዝነበረ ይገልፅ። ‘’ሕሙማት ብሰንኪ ስኣን መድሓኒን ኦክሲጂን ዝሞቱ ነይሮም’’ይብል።መድሓኒት ጥራሕ ከይኮነስዝብላዕ ስለ ዝተወድአ ሕሙማትጠሚዮም ከምዝነበሩን ኣብቲ ከባቢ ሆስፒታል ዝነብሩ ውልቀሰባት ብስኩትን ካልእ ምግብን ንሕሙማት ይሕግዙ ከምዝነበሩን ሓቢሩ። ኣብቶም ዝሓለፈ ማዕልታት ብኣካል ናብ ውቕሮን ዓዲግራትን ከምዝኸደ ዝገለፀ ዶክተር ፋሲካ ኣብ ሆስፒተላታን ማእኸላት ጥዕናን እተን ከተማታት ማእለያ ዘይብሉ ወራር ንብረትን ጥፍኣትን ምውራዱ ሓቢሩ። ምሉእ ድምፂ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኢትዮጵያዊያን ስደተኛታት ካብ ኣብ ዶብ ሱዳን ዝርከቡ መዓስከራት ይግዕዙ ምህላዎም ተሓቢሩ

ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ሱዳንን ተፈጢሩ ብዘሎ ምስሕሓባት ሰራዊት ኢትዮጵያ ብሰሉስ ናብ መሬት ሱዳን ሰጊሩ ብምእታዉ መጥቃዕቲ ከምዝፈፀም ድሕሪ ምሕባሩ ኣብቲ ከባቢ ዶባት ዝርከቡ መዓስከራት ዝነበሩ ኢትዮጵያውያን ስደተኛታት ንትካላት ረድኤት ስዒቦም ናብ መዓስከር ዑም ራኩባ ከምዝገዓዙ ተሓቢሩ። እቲ ዝዓበየ መዓስከር ሱዳን ዋላ'ኳ ሕፅረት መግብን መጽለሊን እንተሃለዎ ካብቲ ዶብ ራሕቂ ስለዘለዎ ደሕንነቶም ዉሑስ ከምዝገብሮ እቶም ስደተኛታት ይዛረቡ ። ኣብ ዝሓለፉ ሰሙናት ብኣማኢት ዝቑፀሩ ሰደተኛታት ኣብ ጥቓ ዶባት ኢትዮጵያ ዝርከቡ መዓስከራት ስደተኛታት ኢትዮጵያ ተዓቑቦም ይርከቡ ።ቅድም ክብለ ሓገዛት መግቢን መፅለሊን ክረኽቡ መዓስከር ኡም ራኩባ ክግዕዙ ጎስጓስ እንተተገብረ'ውን ኣፀጋሚ ኮይኑ ፀኒሑ እዩ። ሐጂ ግና እቲ ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ይካየድ ዘሎ ኲናት ናብ ዶባት ሱዳን እናተፀገዐ ብምምፅኡ ብቅልጡፍ ነቶም ስደተኛታት ምግዓዝ ግድን ኮይኑ እዩ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ላዕለዋይ ሓይሊ ዕማም ምክልኻል ሕማም ኮሮና ቫይረስ ኤርትራ ሓድሽ ህጹጽ መምርሒ ኣውጺኡ

ኣብ ዝሓለፉ ግዚያት ኣብ ኩለን ዞባታትን ኣብ ገለ ገጠራትን ኤርትራ ዝኾነ ናይ ጉዕዞ ታሪኽ ኣብ ዘይብሎም ዜጋት ዘሰክፉ መትሓዝቲ ቫይረስኮሮና ብምርኣዩ ካብ ሰሉስ 22 ታሕሳስ 2020 ሰዓት 6 ንግሆ ጀሚሩ ንኩሉ ዓይነት ምንቅስቓስ ሰባት ዝኽልክል ሓዲሽ ህጹጽ መምርሒ ተግባራዊ ከምዝኸውን ላዕለዋይ ሓይሊ ዕማም ምክልኻል ሕማም ኮሮና ቫይረስ ኤርትራ 20 ታህሳስ ኣብ ዘውጽኦ መምርሒ ኣፍሊጡ። ብመሰረት’ቲ መምርሒ ብዘይካ’ቶም ክውንዘፉ ዘይክእሉን ዝተፈቕደን ልምዓታዊ፡ ኣገልግሎታውን ድሕነታውን ንጥፈታት ኩሉ ምንቅስቓስ ዜጋታት ኣብ መላእ ሃገር ድሩት ክኸውን’ዩ። ነቲ መምርሒ ናይ ትግባር ናይ ነፍስ-ወከፍ ዜጋ ሓላፍነት ከምዝኾነ ዘመልከት እቲ ላዕለዋይ ሓይሊ ዕማም ፡መምርሒ ኣብ ዝጥሕሱ ዜጋታት ሕጋዊ ስጉምቲ ከምዝውሰድ’ቲ ሓይሊ ዕማም ኣትሪሩ ኣጠንቂቑ’ሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኢትዮጵያ: ኣብ ዝመጽእ 10 ዓመታት 3 ሳተላይት ናብ ህዋ ከምትውንጭፍ ተገሊጹ

ኢትዮጵያ ንዝቕጽሉ 10 ዓመታት ንዝተፈላለያ ኣገልግሎታት ዝውዕላ ሰለስተ ሳተላይት ከም እተወንጭፍ ኢንስቲቱት ስፔስ ሳይንስን ቴክኖሎጂን`ታ ሃገር ኣፍሊጡ። እዚ ዝተገልጸ ዝሓለፈ ዓመት ዝተወንጨፈት ETRSS1 ዝተሰምየት ሳታላይት ሓደ ዓመት ንምዝካር ኣብ ዝተኻየደ ስነ-ስርዓት`ዩ። ዳይሬክተር`ቲ ኢንስቲቱት ኣቶ ኣብዲሳ ይልማ፡ ኣብ ዝቕጽል 10 ዓመታት ካብ ዝለኣኻ ሳታላይታት ሓንቲ፥ ናይ ክፍሊ ኮሚንኬሽንን ብሮድካስቲንግ ከም ትኸውን ብምግላጽ፥ ኢትዮጵያ ነቲ ዓውዲ ተውጽኦ ዝነበረት ሚልዮናት ዶላራት ከምዘድሕና ኣፍሊጡ። ኣብቲ ስነ ስርዓት ኣብ ዓውዲ ሳይንስን ቴክኖሎጅን ኣበርክቶ ንዝገበሩ ኣካላት`ውን ኣፍልጦ ተዋሂቡ`ሎ ።


ኣቦ መንበር ኮሚሽን ሕብረት ኣፍሪቃ ፥ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ ክልል ትግራይ ዝወሰዶ ወታሃደራዊ ወፍሪ "ሕጋዊ`ዩ" ኢሉ። ሙሳ ፋቂ ኣብ ኣኼባ ኢጋድ ክዛረብ ከሎ፥ "ንናይ`ታ ሃገር ሓድነትን ምርግጋእን ከምኡ`ውን ሕገ-መንግስታዊ ስርዓት ንምኽባር ዝተወስደ ቆራጽ ስጉምቲ`ዩ" ኢሉ። ኣቦ መንበር ሕብረት ኣፍሪቃ ዘስምዖ ቃል "ከም ዲፕሎማሲያዊ ዓወት`ዩ ዝቑጸር" ዝበለ መንግስቲ ኢትዮጵያ፥ እቲ መርገጺ ናይ ኢጋድ ኮነ ናይቲ ሕብረት ኣባላት መርገጺ`ዩ ኢሉ።  ብኻልእ ወገን፥ሓባራዊ ኮሚሽን ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን ኣብ ዶባት ክልቲአን ሃገራት ንዝተፈጥረ ግጭት ንምርኣይ ከምዝዘራረብ ተሓቢሩ`ሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ኩነታት ኢትዮጵያዊያን ስደተኛታት ብዓይኒ ጋዜጠኛ ቪኦኤ ካብ ሱዳን

ኣብ መንጎ ሓይሊ ክልል ትግራይን ሰራዊት ምክልኻል ኢትዮጵያን ኵናት ካብ ዝልዓል ልዕሊ 50,000 ኢትዮጵያዊያን ስደተኛታት ናብ ሱዳን ሃዲሞም እዮም።እቶም ስደተኛታት ናብ ዝርከብሉ መዕቐቢ ማእኸላት ሱዳን ብኣካል ብምኻድ ዝተዓዘበቶ ኣካፊላትልና ኣላ። ኣብ ሱዳን ዝተፈላለዩ መዕቖቢ ስደተኛታት ይርከቡ።ካብቶም መፀለሊ ስደተኛታት ኣብ ሰለስቲኦም ከምዝበፅሐት ዝገለፀት ንሳ ኩነታት ናይቶም መዕቖቢ ስድተኛታትሕማቕ እዩ ትብል።ስደተኛታት ብበዝሒ ናብ ሱዳን ይኣትው ኣብዘለውሉ ዓቕሚ ትካላት ሬድኤት ምስቲ ኩነታት ክመጣጠን ስለዘይኽእል ነጋራት ኣፀጋሚ ክኸውን ምኽኒያት እዩ እውን ትብል። ኣብ ሓምዳይት ማእኸል ስደተኛታት ናእሽቱ መፀለሊ ንምስራሕ ዝኸውን ብጣሽ ፕላሲቲክ እውን ምርካብ ከምዘይክኣሉ ትገልፅ።ናይ ባዕለን ክዳውንቲ ተጠቒመን መፀለሊ ዝሰርሓ ደቂ ኣንስትዮ ከምዝረከበትን ሬድኤት ትካላት ንስደተኛታት ሓገዝ ኣብ ምቕራብ ንድሕሪት ተሪፎም ከምዘለውን ሓቢራ። ሱዳናዊያን ተወሳኺ ሓገዝ ማሕበረሰብ ዓለም ይደልዩ ከምዝደልዩ ዝገለፀን ንሳ ናብ ሱዳን ዝኣትው ስደተኛታት ምስጋእ ወይም ምፅላእ ከምዘየለ ብምሕባር ይኹን እምበር እቲ ዘሎ ንእሽተይ ፀጋ ከይስእኑ ስግኣት ከምዘለዎ ካብ ዘዘራረበቶም ሱዳናዊያን ምዕዛባ ትዛረብ። ዝርዝሩ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ሓላፊ ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት: ስደተኛታት ኣብ ወፍሪ ክታበት ቫይረስ ኮሮና ክጠቓለሉ ኣለዎም ይብል

ለበዳ ቫይረስኮረና ኣብ ዓለም ዘሎ ኩሉ ሰብ ዘጥቅዕ ሕማም እዩ ። ብዙሓት ስደተኛታት 'ውን ሓሚሞም፣ካብ ስራሕ ተመዛቢሎም ወይ 'ውን ኣብ ዝበፅሑሎም ሃገራት እገዳ ተነቢርሎም ይርከቡ ። ኣብ ዓለም ከባቢ 272 ሚልዮን ዝኾኑ ስደተኛታት ይርከቡ። ካብዚኦም ከባቢ ፍርቂ ደቂኣንስትዮ እየን ። ከም ውድብ ሕቡራት ሃገራት ስደተኛ ዝበሃል ዝኾነ ይኹን ሰብ ምክንያት መሰደዲኡ ብዘየ ገድስ ካብ ትውልዲ ሃገሩ ወጺኡ ናብ ካልእ ሃገር ዝኣተወ ማለት እዩ። መብዛሕትኦም ምንቅስቃሳት ስደት ግን ቀጠባዊ ለውጢ ንምርካብ ተባሂሎም ዝግበሩ እዮም ይብል። ከም ጸብጻብ ዓለምለኸ ትካል ስደተኛታት (IOM)ህንዲ ልዕሊ 17 ሚልዮን ኣብ ስደት ዝነብር ህዝቢ ብምሓዝ ካብ ዓለም ፈላመይቲ ይገብራ። ኣሜሪካ ድማ ንልዕሊ 50 ሽሕ ስደተኛታት ብምትእንጋድ እታ ዝበዝሓ ስደተኛታት ዘዕቖበት ሃገር ምዃና ይገልፅ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል ። No media source currently available


ስነ ስርዓት ካልኣይ ቀብሪ ኣብ ማይ ካድራ ዝተቐትሉ ሰባት ተፈጺሙ

ነበርቲ ማይካድራ ክዛረቡ ከለው "ብንቡርን ብመሰረት እምነቶምን ፣ ብመስርሕ ሓሊፉ ስነ ስርዓት ቀብሪ ኣይተገበረሎምን፣ ነበርቲ’ታ ከተማን ቤተሰቦምን’ውን ሓዘኖም ኣይገለጹን። ስለዚ እቶም ዝሞቱ፣ አስከሬኖም ካብ ዝተቀብርሉ ስፍራ ብምውጻእ ኣብ ቤተ ክርስትያን ኣቡነ ኣረጋዊ ስነ ስርዓት ጸሎት ስነ ቀብሪን ተኻይዱ" ክብል እቲ ዜና ይገልጽ። ሪፖርተርና ብኣካል ኣብ ዝተረኸበሉ ሰዓት፣ ኣስከሬን 21 ሰባት እናተቀበረ ከሎ ከምዝተዓዘበ’ውን ሓቢሩ። ቅድሚ ስነ ስርዓት ቀብሪ፣ ኪኢላታት ኣስከሬን፣ ሓካይምን ኣባላት ፌደራል ፖሊስን ተረኺቦም ከምዝነበሩ’ውን ሓቢሩ። ካብ ዳንሻ ናብ ሑመራ ከምዝተበገሰ ዝዛረብ ወኪል ድምጺ ኣሜሪካ ንኩነታት ሑመራ ‘ስቅታ ዝወረራ ከተማ’ ኢሉ ይገልጻ። ሃዋሁ ማይካድራ ቁሩብ ክብድ ዝበለ ኮይኑ እየ ረኺበዮ፣ ምኽንያቱ፣ ናይ ሰባት ስምዒት ‘ዝተረበሸ፣ ጽቡቅ ነገር ምርኣይ ዘይካኣሉ ሰባት ኮይኖም ኢኻ ትረኽቦም። ኣብ ማይካድራ ሰባት ተቀቲሎም ብጅምላ ዝተቀበሩላ’ እያ ይብል። ካብ ጎንደር ክሳብ ሰሮቃ፣ ካብ ሰሮቃ ክሳብ ሑመራ ሰራዊታት ፌደራል፣ ናይ ክልል አምሓራ ፍሉይ ሓይሊን ምልሻን ከምዝተዓዘበ፣ ክሳብ ሩባ ተከዘ ከምዝተጓዕዘን፣ ፌደራላዊ ፖሊስ፣ ናይ ክልል ኣምሓራ ፍሉይ ሓይሊን ሰራዊት ፌደራልን ተዋፊሮም ከምዘለውን ወኪል ድምጺ ኣሜሪካ ሓቢሩ ኣሎ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available


ተቋሪጹ ዝጸንሓ ህዝባዊን ማሕበራዊ ኣገልግሎት ከተማ አላማጣ ምጅማሩ ተገሊጹ

ኣብ ከተማ ኣላማጣ ተቋሪፁ ዝነበረ መንግስታዊን ህዝባዊን ኣገልግሎታት ክቕፅሉ ከምዝተገበሩ ናይታ ከተማ ጊዚያዊ ኣማሓዳሪ ገሊፆም። ናይታ ከተማ ግዚያዊ ከንቲባ ካሳ ረዳ ዝተቋረፀ ኣገልግሎት ካብ ምቕፃል ብተወሳኺ ዘይጀመሩ ክጅምሩ ኣብ ምድላው ከምዝርከብ ገሊፆም። ኣብቲ ከባቢ ፀጥታን ሕግን ናይ ምኽባር ዘዕግብ ስራሕ ተሰሪሑ ኣሎ ኢሎም ኣለው።ብብዝሒ እንተዘይኮነ’ዃ ካብ ኣላማጣ ናብ ቆቦ ናይ ህዝቢ መጎዓዚያ ይመላለሳ ኣለዋ። ምምሃር ምስትምሃር ግን ብመክፈቲ ኣፍ ክንምሃር ኣለና ዝብል ናይቲ ከባቢ ማሕበረሰብ ሕቶ መልሲ ስለዘይረኸበ ክሳብ ሎሚ ከምዘይጀመረ እቲ ግዚያዊ ምምሕዳር ኣፍሊጡ’ሎ።


ሕ/ሃ ብሚልዮናት ዶላር ዝቑጸር ሰብኣዊ ሓገዝ ናብ ኢትዮጵያ ምልኣኹ ሓቢሩ

ሕቡራት ሃገራት ኣብ ክልል ትግራይ ብዝተፈጥረ ግጭት ንዝተሃሰዩ ንምሕጋዝ ዝውዕል 35.6 ሚሊዮን ዶላር ከምዘተኣኻኸበ ትማሊ ሓሙስ ኣፍሊጡ። ኣስታት 50,000 ሰባት ናብ ሱዳን ሃዲሞም ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዝቑጸሩ ድማ ኣብ ውሽጢ ተመዛቢሎም ይርከቡ። ገሊኡ ክፋል እቲ ገንዘብ ኣብ ሱዳን ንዝርከቡ ስደተኛታት ንምሕጋዝ ከምዝውዕልን ዝተረፈ ድማ ኣብ ክልል ትግራይ ናብ ዝርከቡ ከምዝስደድን ሕቡራት ሃገራት ኣፍሊጡ ኣሎ።


ተወላዶ ትግራይ ነበርቲ ከተማ ድሬዳዋ ምስ ኣባላት ማእከላይ ኮሚቴ ግዚያዊ ምምሕዳር ትግራይን ምስ ብልጽግና ፓርቲ ድሬዳዋን ተራኺቦም: ተዘራሪቦም

ኣብ ከተማ ድሬዳዋ ዝርከቡ ተወላዶ ትግራይ ምስ ኣባላት ማእከላይ ኮሚቴ ግዚያዊ ምምሕዳር ትግራይን ምስ ብልጽግና ፓርቲ ድሬዳዋን ተራኺቦም ተመያይጦም። እቶም ተወላዶ ትግራይ ኣብቲ ምይይጥ ኣብ ድሬዳዋ ዘጋጠሞም ጸገማትን ኣብ ጉዳይ ክልል ትግራይ ዘለዎም ሕቶታትን ኣልዒሎም ዘተ ኣካይዶም። ኣብ ምምሕዳር ድሬዳዋ ሓላፊ ቤት ጽሕፈት ብልጽግና ፓርቲ ኣቶ መብራቴ ገብረየስ፥ ኣብታ ከተማ ብሕጊ ተጠርጢሮም ዝተታሕዙ ተወላዶ ትግራይ መብዛሕቲኦም ይፍትሑ ምህላዎም ድሕሪ ምግላጽ ኣብዚ ሰዓት'ዚ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ዘለዉ 23 ጥራሕ'ዮም ኢሉ ። ምኽትል ሚኒስትር ትምህርቲን ኣባል ማእከላይ ኮሚቴ ግዚያዊ ምምሕዳር ትግራይ ወ/ሮ ሑርያ ዓሊ፡ ከምኡ ድማ ሓላፊ ክፍሊ ኢንዱስትሪ ምምሕዳር ኣዲስ ኣበባን ኣባል ማእከላይ ኮሚቴ ግዚያዊ ምምሕዳር ክልል ትግራይን ኣቶ ሙሉጌታ ሃብቶምን'ውን ዝተፈላለየ ሕቶታት ቀሪብሎም ምላሽ ሂቦም ኣለዉ ። ምሉእ ትሕዝቶ ኣብዚ ምስማዕ ይክኣል። No media source currently available