BAAY’INNI UMMATAA NAMA YAADDESSAA

Baay’inni ummataa nama yaaddessaa Akkamitti baana rakkoo kana keessaa!! Namni maa akka lukkuu ilma hanqaaqaa Guddisuu dadhabee karaa irra maa naqaa? Maalif kadhaan jiraachuu carraaqa!! Nama kadhaas eessa eessa maa dhaqaa? Zamanni kun maal maal qaaqa? Dureessis hanqaaqee Asii achi naqee!! Maali akka Chaaynaa Baay’inni kee 1.4biliyoonaa Namni kan dirree guute kanaa Maa rakkoo jiruu funaana!! Indiyaa maalif akkas wl hortuu Nama ardii guutuu 1.3 biliyoonaa ummanni kee Qooqni si qabe lubbuu kee!! Namaaf lukkuun garuu ardii fi samii Akkamitti nuuf galuu dide dhimmi!! Qabeenni jiraatee jiraachuu baate Ilmi namaa maa akkana fakkaate? Ofumaa fedhee filatee Dureessii hoo hanqaaquu karoorfatee? Kan na haasofsiise raajii namootaa Rakkoon kun hedduu hedduu ulfaataa!! Garuu garuu yoo dogongoree Dhiifamni akka jiru baree!! Nu uumamaa keetii gabrootaa Nu offolchi yaa gooftaa!! Amaan Tolaa Hamdaa Isinitti hime waan badaa Uumama hundaa nyaatee fixe adaa Waa hunda caalaa addunyaa balleessee Ennu wan gadhee kana jabeesse?????!!!!!


“Duumeeysaa rooba fida – roobaa badhaadha fida,” ja’u.

Ebla 30, 2020 Abbaa Urjii tiin: Kuni gaafajiruu fii jireenyi lammii dhunfata isaanii jala ture, gaafa uumamni(nature) sadoo fii gammachuun hawaasa badhaasu. Ee! Gaafasumaa,ali-ali/yaroo-garii duumeeysi qe’eerraa ni dhabama. Duumeeysidhabamnaan roobni ni hanqata. Roobni hanqannaan boolla midhaaniibanatu. Bonni walitti dhaabbatee midhaan boolla ifii keessaa qaban yofixan kan gandaa, san dhumnaan kan gosaatti abaar bahu. Kanadabarraan, “Maganeey magan!” tu dhufa. Meeyra jiidhaa qabatanii,“Maganeey magan!” jechaa hujuba dhaqanii qoma qulqulluunMaganoo (Uumaa) kadhannaan, alasuma Leeymoon jirkaa roobaawaaqarraa gadi harcasee, namaa-sa’aa fii mukaa-citaa dheebuu baasa.”Ja’an, dur…, dur…, odoo warri uumaa fii uumamaaf kabajaa hin qabnelammiirratti hin abboomin; Hujubni Qullubbii Galma Gabreelii-tti hingeeddaramin.Ummanni keenya gaafa Mambultii Sirna Gadaa/Raabaa Doorii tanMootummaa Ummataa (Republic) tiin if bulchaa turan, namaa-sa’aabira kutanii mukaa-citaaf mirga jireenyaa, kan uumaan kenneef,kabajaa fii turan. Yakka fedheef lubbuu namaa hin galaafatan.Bineensa hin ajjeesan. Kan Waaqni qalee malee ifiif gurra’anii hinnyaatan. Muka jiidhaa hin muran. Bobeeysaaf kan dhimma itti bahan, meeyra lataa (lubbuu qabu) odoo hin taane, muka goggogee qoraanaweqofa. Akki kuni, baroota kumootaaf jiruu nagayaa, sadoo, quufaa fiiqananii tiin isaan badhaase.Badhaadhinni ummata Oromoo kuni, dhufiinsa sirna gabrummaaMinilikiin fiixeensa aduun itti baate tahe. Biiyti nafxanyootaanweeraramtee, ummanni sirna wal-qixxummaa kan beekuun adda bahee,bulchiinsa nyaaphaa kan afaanii fii aadaa isaa hin beeyne jala seene.Dimshaashatti, Nafxanyaan Gooftaa – Oromoon Gabbaarii (Gabra)tahe. Gabrummaan ummata jiruu nagaya, sadoo fii qananiin addabaaftee, tan shororkaa, araraafamaa, hiyyummaa, dhukkubaa fiiwallaalaa jala nayxe. Haala jiruun gabrummaa isaan mude lammiinakka armaa gadii kanatti goolaban.“Gadaan bannaan hayni yakkate,Sobni dagaagee dhugaan dhokote.Nafxanyaan dhufnaan sadoon badde,Kormi arihee dhalchuu dide.Namni ilmaan horuu dadhabe,Kan dhalatu naafaa-jaamaa tahe.Midhaan facaasan biqiluu dide,Inni biqiluus barakhaa dhabe.”Seenaan sirna wal-bulchiinsa Habashaa faallaa kan Gadaa ti. Isaanbiratti, Mootummaa Ummataa wanni ja’amu hin jiru. Kan jiruu fiibeekkamu, Mootii fii Gabbaarii (Gabra) ykn Abbaa Irree fii kan mataagadi cabsatee jalatti bulu qofa. Akka heeraa fii aadaa Habashaatti,hawaasni kan gaggeeffamuu qabu kan ifiif, if keessaa, filateen odoo hintaane, kan irree horee Mootii if moggaasee ni. Kan Mootichaa fiibulchiinsa isaa hin jaalanne, naannoo sanirraa baqachuu yknshiftummaan kan aangoorra jirutti duulee, humnaan irraa buusee, ifiifaangoo gonfachuu dha. Haala kana gaafa ካሳ ሃይለ ጎርጊስ shiftummaanaangoo gonfatee አፄ ቴድሮስ moggaafate,ሽ ፈረስ ከኋላው ሽ ፈረስ ከፊቱይህን ሳታይ ሞተች ኮሶ ሻጭ እናቱ ja’amee seenaaf galmeeffame.Hawaasa akka olii kanatti, shiftummaa aadaaf qabu keessatti, ummatamalees, uumamni nagaya dhaba. Nagaya dhabiinsi shororkaa walittidhaabbatteen namaa-sa’aa abaariif qaadhima. Kanaaf, ummanni Habashaa takkaa abaariin adda bahanii hin-beekan. Mirkanii kanaa tiif,abaar bara 1535 Futuh al-Habash galmeesse-rraa kaasee, kan baroota1540, 1611, 1623, 1634, 1650, 1653, 1678, 1700, 1702, 1742, 1752,1783, 1789, 1796, 1800, 1829, 1835 fii 1880 mudatan ja’amee seenaakeessatti galmeeffaman tarrisuun ni dandayama. Abaar kuni kanmudate, odoo ummanni naannoo sanii, gariin lafa gammoojjummaaqabdu keessa qubatan, quufaan jiraatanii ti. Yo sirritti xiinxalame,abaar kuni, naannoo mudatetti, jijjiirama mootii ykn dhufiinsaa fiikufiinsa mootota Habashaa tiin wal-qarqabee arkama.Gaafa Minilik Oromiyaa fii naannota biraa tiis dhunfatee Xoophiyaauummate, biiyti tuni, Faranjootaan, biyya zambiila daabboo tan Afrikaamara beela baaftu (The bread basket of Africa) taa ti ja’amtee turte.Garuu, kaayoon Qaallichaa tan biyya zarafuu fii lammii gabragodhachuu, akkuma ummataatti, uumamni niis ganamumaan duradhaabbate. Akkuma lola Canalqoo kan 1887-rraa hara baafateen, abaarkufiinsa mootummaa isaa farrisu, bara 1888-rraa kaasee hamma 1892jidduu, biyya dhunfate. Abaar Faranjoonni (The Great Famine ofEthiopia) moggaasaniif kuni, baroota afuriif biyyattii-rraa roobahanqisee, mukaa-citaa goggoysee, namaa-sa’aa lafarraa duguuge. Akkagalmeen seenaa ibsitutti, ummata biyyaa kan gaafasii keessaa harkasadihirraa tokkoo (1/3) tu dhume. Abaar mootummaa Habashaa faanadeemu kana dura, hawaasa biyya Oromoo keessatti abaar seenaagalmeeffatee hin beeku.Dallansuun uumamaa kuni, ayyaanaa fii feestaa guddaa gonfatamootummaa (coronation) -iif Minilik qopheeyfate duraa ukkaamse.Abaarsi uumamaa Minilik jalaa san qofatti hin hafne. Abaar bara 1913tiin du’a isaa farrisee, Muddee 12, 1913 adunyaarraa galche. Yarootanaas, akkuma feestaa gaafa mootomuutti, awwalcha isaa irraa hiisulfina fuudhe.Haaluma kan Minilikitti, mootomuu Hayle Sillaasee kan bara 1930-tiis,uumamani abaar cimaa bara 1929-ii, kan mootummaa-rratti fincilaguddaa kaaseen simate. Simannaa kanaan jalqabe itti fufuun, bara1958, abaar biyya Tigree keessatti lubbuu namaa 100,000-a olgalaafateen, fincila General Mangistuu Naway kan bara 1960-ii ittikaase. Sanitti aansuun, bara 1966 keessa, abaar Gojjaamii fii GondarittiAmaara lafarraa duguugeen mootummaa isaa doorsise. Amata torba boodaas, bara 1973, jeejee (abaar) Jonathan Dimbleby,gaazexeessaan biyya Ingilizii Abaar Dhokote “The Hidden Hunger,”moggaaseef ummata Walloo 400,00 – 800,000-i lafarra duguuge.Baashee-n (Abaar) kuni, akkuma kan isa duraatti, Birraa 12, bara 1974,Hayle Sillaasee jalaa sireen fuudhamuuf sababa tahe.Abbar sanitti aanee kan dhufe, kan bara 1983 – 1985 ti. Abaar kanaafFaranjoonni maqaa “The worst famine to hit the country in a century”moggaasaniif. Kan kana ja’aniif, miidhaa abaarichaa kan gaafa Minilikibiyya dhunfate waliin walitti madaalanii ti.Dallansuun uumamaa kuni, iccitiin isaa Dargii jalaa futtahee, gurrahawaasa adunyaa seenee, gaafa dirmachuu arkatetti, abaar qaata hiddahidhate. Lafa Tigree, naannoo abaar itti bu’e, warra dura dhaqankeessaa gaazexeessaan BBC, Michael Buerk, “a biblical famine in the20th Century” fii “the closest thing to hell on Earth” jechuun adunyaafgabaase. Gabaasaan isaa hawaasa adunyaa mara garaa raase. Gargaarsagaaga’ama abaar kanaa tiif, mootummoonni waan dandayaniin tarreegalan. Warri amantii galmoota aabudaatti safii gargaarsaamiseensotarraan deeman. Wallisoonni babeekkamoon kophaa fiiwalotti walleelee baasanii horiin guuran. Joolleen Faranjii, liiraa warrikarameellaan akka bitatan kennaniif daa’imman beelaan dhumaa jiraniifgumaachan.Abaar kuni, lubbuu namoota 1,000,000 (miliyoonaa) fudhate ja’ama.San malees, miliyoona saddeetii ol miidhuu tu gabaafame. Sanirraan,akkuma aadaa abaar dabraniitti kufiinsa mootummaa saffisee, Caamsaa28, bara 1991 Dargii achi buutee miila Bakhar taasisee, shiftootaTigree (Wayyaanee) maqaa ኢሕአዲግ (EHADG)-iin siree aangoo-rrattiol yaase. Wayyaaneen bulchiinsa mootummaa biyya sanii dhunfachuun,goolabbitti, waraabeeysa beelawaa bakka kan quufee buuse. Tigroonnigantoota lammiilee keessaa guurratan ummata dura qaqqabaa, kanmormuun ajjeesaa fii hidhatti araraasaa, akka waraabeessa lafeearkatetti qabeenya biyyaa qoqorutti seenan. Daggala ibidda ittiqabsiisanii, dachii isii sooreeyyii alagaatti gurgurachutti bobbahan.Lafa baadiyyaa tii fii tan naannoo magaalotaatti dhihaattu qubataa irraakaasanii saaqatti jijjiirrachuu karoora godhatan. Akki isaanii kuni, odoo olee-hin-bulin, ummata malees, uumamaas arkaa dhageeytii isaaniijibbisiise itti fincilsiise.Fincila ummataa fii uumamaa kan guyyuma-guyyaan ilkee itticiniinnatu irra-aanuuf Wayyaneen ijibbaata cimaa goote. Kan biyyakeessaa ajjeechaa fii zaliilii hidhaa tiin ukkamsaa, kan alaa itti tiillatugunaan itti bobbaate. Ummata biyyaarraa lafa fuudhaa kan alaatiif tolaraabsutti seente. Akka waan biyya ifiirraa baqachuun faayaatti,baqatootaaf, “Guyyaa Diaspora (Baqataa)” jechuun ayyaanaqopheessitee, noolii xayyaaraa irraa baaftee, hoteela bilaashii fiibashannana adda-addaan tiin qananii dura afte.Duuba, bara 2016, yaroo Wayyaaneen baqattoota fanxaziyaanmacheessitu, jaarmayni Gamta Mootummootaa (UN) Xoophiyaangoggogiinsa hamaa waggoota 50-n dabranii “worst drought in 50years” -tiin abaariif akka saaxilamaa jirtu gabaase. Kanaas, yaroo tana,naannoo gariitti, duruu, lammiin miliyoonaan lakkaawaman bishaanjiirkaana tokko barbaacha amna cinaa guyyaa akka deemaa jiranbeeysise. Sanirraan, daa’imman miliyoona jahaa ol waan nyaatanii fiidhugan dhabanii booyaa jiraachuu fii, san keessaa miliyoonni duruulaaw’atanii harka Waaqaa seenuu ibse. Kana malees, beeyladoonniwaan dheedanii fii dhugan dhabanii akkuma raaretti bobbaafamaniin, oldeebi’uu dadhabanii, kumaatamaan dirree goggooyduu keessattidudu’aa jiraachuu suuraan mirkaneesse. Haalli kun, iccitii abaar kanWayyaaneen olola misooma kijibaa tiin ukkaamsuu barbaadde duraasaaxileessuu malees, akkuma kanneen isa duraatti, kufiinsamootummaa farrisee, Biteeteessa 27, 2018-rraa Maqaletti darsaguurrachiise.Akka seenaan armaa olii ragaa bahutti, bu’ureeffama isii, 1887-rraa,kaasee kan shororkaa walitti dhaabbattee fii abaar ammaa-ammaa tiinbiyyattii nagaya, tasgabbii, guddinaa fii badhaadhina waakkate SirnaBulchiinsa Abbaa Irree ti. Duuba, wal’aansoon dhiiga kumaatamaa tiinWayyaanee bulchiinsa yaroo dheertuu tiif if muudde aangoorraa ariite,hiree fiixa bashiinsa kaayoo isii, gantoota isii waliin ummata araraasaabahan, kanneen aangoon harkatti haphachuu-rraa duuyda-itti-galan,harka nayxe.Jarri, Gareen EHADG, kanneen qabsoon ummataa Wayyaanee jalaabilisoomsitee aangorratti baafte/hambifte, cubbuu jaraa waliin hojjachaa turan irraa toowbachuu dhiisanii, aangoo carraan harkanayxetti cichuuf, odoo olanii-hin-bulin, gaaffii ummataa, tan uuminsaSirna Bulchiinsa Dimokraasii, akkuma Dargii fii Wayyaaneetti,dhaadannoo tooftaa godhachutti seenan.Gama biraa tiin, dhaadannoo fii maqaan ummata sobuuf kanWayyaneen baafteef ifirraa mulqanii ብልጽግና moggaafatanii, akkumawarra isaan duraatti, kan harka dhawuuf dachii, mana, horii, sulxaa fiikkf tiin gunataa, kan fuula itti guuru hidhatti guuraa, kan duradhaabbatu daammacanii aangorra turuuf marxifatanii ammaa-ammawal leenjisaa jiru. Dammaqiinsaa fii murannoo ummanni yoona qabuunkana yaaduun isaanii raajii raajotaa ti.Ee! Ijibbaanni ብልጽግና biyyatti shororkaaf ummata abaariif niqaadhima. Saniin alatti, amma booda, biyya san keeysatti, fedhiiummataa malee, irree fii tin’isni fedhe aangoo nama hin hin horsiisu.Kufiinsaa fii fuula dhaddacha ummataa dura dhaabbachuu irraa hiisnama hin eewalu. Gabaa! Oromiyaan Ni Bilisoomti! abbaaurjii@gmail.com Hub: Barreeyfamni kuni, barruu shuqullii barwaana Hidhata Abaarii fiiMootummoota Habashaa tiin Ebla 24, 2016 maxxanfamtee ti.


Seeyfuu Muummee eenyu?

Caamsaa 16, 2020 Abbaa Urjii tiin: Qabsoon bilisummaa ummata Oromoo tan arra akka aduu barcaatti hangaatee diina keessaa fii alaa rooraasaa jirtu, kaleeysa dukkana wahuu keessatti arkuun hin dandayamne turte. Haala akkasii keessatti, ijji iftiina arraa arkuun, murannoo fii jeeynummaa hoonga hin qabneen, kanneen taraarrii xurree ganamaa tiif jiruu fii jireenya isaanii daammota godhan keessaa tokko Seeyfuu Muummee ti. Seeyfuun abbaa isaa Muummee Aadam Godii fii haadha isaa Mardiyaa Aadamirraa, Konyaa Harargee Bahaa, Aanaa Meettaa, Araddaa Duuyda-eelaa, Ganda Godii kan maqaa akaakayyuutti moggaafame-tti, toora bara 1948, nama dhalate. Seeyfuun barnoota ammayyaa kan naannoo isaa jiru xumuree kan Jiddu Galaa tiif Biyyoo Adaree dhaqe. Achitti, san taree sadarkaa kutaa lammaffaatti dabree odoo barachaa jiruu, hujiin seedata jimaa jala hambifatte. Seedanni jimaa kan barnootarraa isa fudhate, akkaan tolaa dhufee, odoo hin turin, gurgura naannoo bira kutee, daldalaa Hargeeysatti ergu tahe. Tarkaanfiin jimaa biyya alaatti eerguu horiin walitti baasee, jiruun toltee fii, makiinaan mooraa dhaabatte. Garuu, lakkumaan, sadoo keeysa jiru daran, haalli jireenyaa ummata Oromoo tii fii miidhaan diinni irraan gayaa jiru yaachisutti seene. Kanarraa kan ka’e, namoota firummaan, waahelummaanii fii hujiin walitti fiddu waliin waanni haasawuu fedhu karaa ummanni Oromoo harqoota gabrummaa jalaa itti bahurratti fala barbaaduu tahe. Keessaa huu, eega Elemoo Qilxuu, qananii keessa ture dhiisee, qabsoo hidhannoo bilisummaa Oromoo tiif Adanirraa biyya seenee wareegame booda, sab-boonummaan daran qoma fudhattee, sammuu malees, khaznaa isaa tan sabaa godhuu murteeyfachiifte. Akki isaa kan olii kuni, Bitooteessa 14, bara 1976, gaafa Jaarraa Abbaa Gadaa, hidhaa biyya Soomaalee tan bara shanii booda, qawwee Soomaaleen irraa fudhatteen oduu abdii hin kutin, harka qullaa, qabsoo hidhannoo jalqabuuf biyya seene, tin’isa yaadaa fii horii tiin itti dirmatan keessaa, Seeyfuu, warra angafaa godhe. San booda, Seeyfuun, dirree qabsoo qacalee diinaggee fii waan barbaadduun bira dhaabbachuu fii sossoohinsa magaalaa keessatti lammii dammaysuu, jaaruu fii murataa gama Dirree Qabsootti erguu shiddaan itti seene. Haala kanaa fiis, dukkaanaa fii mana isaa kan magaalaa Qobboo keessa jiran wiirtuu sab-boonotaa godhe. San bira taree, riqicha qabsaawota dirqama hujii tiif olii-gad deemanii taasise. Kilaash Elemoo Qilxuu-rraa hafe, kan Jaarraa Abbaa Gadaa daggala qabsoo tiin saaqerraa kaasee, miyoota iddoo adda-addaarraa karaa Dirree Qabsoo deemaniif, Seeyfuun, malkaa (buufata) tahe. Seeyfuun akka olii kanatti ulee-qunnamtii tahuun, miyaa fii murattoota Dirree Qabsootti erguu qofatti quufuu didee, sadoo fii qananitti duuyda galee, miseensa Waraana Bilisummaa Oromoo (WBO) tahuuf, walakkaa bara 1977, Dirree Qabsoo dhaqe. Garuu, qabsaawonni jaallummaa WBO tiif if qaadhimee itti dhaqe, qabsoon achirra bakkuma turettii caalaa akka isa barbaaddu amansiisanii manatti deebi’e. San booda, Seeyfuun, gunaa dabballoota Dargii tiin bitamuu didee, kani ammaa-amma doorsifamuu fii hidhamu, qawwisaa tahee, bahaa-bu’ii amna qabsoo ganamaa keessa hulluuqee, akkuma kan Hayle Sillaaseetti, du’a Dargii tiis arkee, jijjiirama bara 1991 qabsaawotaa waliin simate. Mootummaan Ceehumsaa jijjiirama bu’uraa akka hin finne gaafa hubatame, hidhata karaa daldalaa tiin Soomaalotaa waliin qaburratti irkachuun, bulchiinsa Soomaalota Hargeeysaa waliin hariiroo siyaasaa akka uumuuf ramadamee, jalqaba bara 1992, karas deeme. Eega achi dhaqe booda, hujuma wal fakkaattuuf, Hargeeysaa fii Jabuutii jidduu daddeemutti seene. Isaa hujii olii biratti tan hawaasa jaaruu fii qabsoof miseensa horuurratti bobbaahaa jiru, ijibbaata qabsoo bilisummaa Oromoo laamsheeysuuf Wayyaaneen godhaa turteen, ijji isii itti dhaabbatee, qabdee biyyatti deebifachuuf shira Soomaalotaa waliin itti xaxaa jirtu dhagayee, walakkaa bara 2004, Eertiratti jalaa miliqe. Xiqqo turee, dhuma bara 2004-i Keeniyaa dhaqe. Achirraa, carraa qubsumaa arkatee, j’ia Onkololeessaa tan 2009 keessa biyya Ameerikaa dhufe. Yaroon Seeyfuun qabsoo bilisummaa tiif muratee ofii fii qabeenya isaa gumaachaa ture san, yaroo tooftaan lammi adda qoqqooduu, tan diinni baroota hedduuf irratti hojjachaa ture karaa qabattee fii, ummanni keenya maqaa adda-addaa kan diinni baaseef fudhatee, jecha Oromoo ja’uun walitti alagoome. Sanirratti yaroo, bulchiinsi mootummaa Habashaa Oromiyaa keessatti sirritti hidda gadi jabeeffatee, nafxanyoonni “hadaraa Hayle Sillaasee!” qofaan, ummata Oromoo akka beeyladaatti bobbaasanii galchaa turani. Kana malees, yaroon san, yaroo Xophiyummaan a’oo fii onnee Oromoota hedduu dhunfattee, gariin lammii eenyummaa isaanii dagatani tan alagaa fudhatani. Garii niis, if dhooysuuf ijibbaata cimaa godhaa turani. Walii-galatti, yaroon san, yaroo, Oromoonni hedduun, harqoota mootummaa Habashaa jalaa bahuun akka hin dandayamne fudhatanii gabroomsaaf oggolani. Yaroo akkanaa ti, Seeyfuun, murannoo, gootummaa fii arjummaa ajaa’ibaa tiin Oromummaa sab-boonummaa fii qabsaawummaa tiif fakeenya seena-qabeeysa tahaa ture. Lubbuun Seeyfuu Muummee yaroo dheertuu dura qabsoo saba isaa tiif irraa ka’e ykn gumaaffate, umrii dheeratteen badhaatee, dhuma bara 2018, qabsaawota ABO waliin biyya dhaqe. Gaafana, firootaa fii aalii yaroo dheertuuf adda turen, kanneen arkaa isaa dharra’an, naannoo adda-addaarraa odoo itti yaa’anuu, Seeyfuun, isaan waliin yaroo gaarii fii hara-galfii qabaachuu-rra, lammii jiruu fii jireenya isaa kenneef keessa daddeemee bilisummaa dhugaa tiif akka muratanii fii mudhii hidhatanii ka’an dhawwaaquu filate. Seeyfuu Muummee, sab-boonummaa fii gootummaa daangaa hin qabne biratti, arjaa kennee hin quufne. Seeyfuun, dhukkaba Koovid-19 ja’amu, kan yaroo ammaa adunyaa rooraasaa jiruun qabamee, araraafama torbaan sadihii booda, Caamsaa 15, bara 2020, biyya Ameerikaa kutaa Nebraskaa, magaalaa Sioux City-tti boqote. Seeyfuun qeeyroo fii qarree Oromiyaa malees, abbaa joollee kudha tokkoo ti. Gumaachi sossooha qabsoo bilisummaa Oromoo tan ganamaa tiif godhe, galmee seenaa qabsoo keessatti qalama dahabaa tiin tan barreeyfamtu. Rabbi isaaf jannata abbaa, firaa fii aalii hundaaf jabina haa kennu!


WANTI OROMOO GOWWOOMSU MAALI LAATA?

Berhanu Hundee Namni barumsa, beekumsa, dandeettii, mooyxannoo, hubannoo fi kkf hin qabne salphaatti (simply) waan tokkoon gowwoomuu danda’a. Namni waan asitti tarreeffaman kana keessaa tokkollee ta’u qabu garuu dafee hin gowwoomu; xinnaatullee osoo hin gowwoomin dura itti yaada. Sababni ani dhimma kana kaaseef, waan yeroo ammaa miidiyaa hawaasummaarratti argamaa fi dhagahamaa jiru tokko tokko wajjin waan walqabatuufi. Innis waayee Aktivistoota fi akkasumas hoggantoota jaarmayaa Oromoo tokko tokkoo ti. Aktivistootas ta’ee hoggantootni tokko tokko sababa fedheenuu haa ta’uu, OPDO/ODP/PP wajjin hojjechuuf jedhanii dafanii kaatanii biyyatti galanii; yeroo muraasa booda immoo as deebi’uu isaaniitu mul’ata. Sababni asii fi achi isaan fiigsu kun maali? Warran maqaa isaanii asitti kaasu dhiifama gaafachaa, mee fakkeenyota muraasa tokko tokko haa laallu. Egaa kun fakkeenyota muraasa fi hamii osoo hin taane waan argamaa jiruu dha. Jarri kun hunduu ni gowwooman moo sababa maaltu akkana isaan godhe? Isaan kanarraa baratamuun ni danda’amaa laata? Yaa Oromoo kan koflaa taanee jirraa bara!!! Yoomuma ejjannoo cululuqaa qabaannee waan itti amannu tokkof dhaabbannee; isa kanas galmaan gahuuf obsaan hojjenna? Ofgaafadhaa!! Walis gaafadhaa!!!! Ammaaf kanuman jechuu barbaada; garuu dhimma kana yeroo biraan bal’inaan ittideebi’a.


Gaazexeessituu Beteliheem Taaffasee akka hojii gadhiistu maaltu taasise?

bbc Af-gaaffiiwwan namoota bebbeekamoo waliin LTV irratti taasiftuun beekamtii kan horatte gaazexeessituu Beteliheem Taaffasee (Beetii)n hojii kana dhaabuu ishee BBC’tti himteerti. “Hojiin jaaladhu kana dhaabuudhaaf Kibxata galgala iyyata galfadheen ture. Roobii ganama iyyanni kiyya naaf mirkanaa’ee hojii kana LTV irratti hojjechuu dhaabeera” jetti. Guutuu Isaa


Loltoonnii Bilsiginnaa 12 ajjeefaman

Aanaalee Godina Gujii keessatti humna nageenyaa mootummaafi humnoota hidhatanii bosona jiran gidduutti walitti bu’iinsi itti fufee jiraachuu bulchiinsi godinichaa himeera.Humnoota mootummaarra miidhaan ga’aa jiraachuu kan dubbatan aanga’aan BBCn dubbise, torbanoota lamaa as poolisoonni humna addaa Oromiyaa 12 ajjeefamaniiru jedhan. Bal’ina oduu kanaaf 👉👉https://bbc.in/2XjbYbw


Aministii Intarnaashinaal: ‘Humnoonni mootummaa lammilee nagaa ajjeesuufi mirgoota namoomaa sarbuu ragaa qabatamaan qaba’

BBC Afaan Oromoo Ajjeechaa humni nageenyaa Itoophiyaa Oromiyaa keessatti bara 2019 keessa raawwataa ture keessaa ‘nama sababa bilbilli isaa iyyeef qofa itti dhukaafamee ajjeefamuun’ taatee tokkodha jedha Aministii Intarnaashinaal. Humnoonni nageenyaa mootummaa Waraana Bilisummaa Oromoo (WBO) dhabamsiisuuf jecha ajjeechaa, hidhaa jumlaafi hiraarsa ummatarraan geesiseera jedha gabaasni Aministii bara 2019 kun. Ajjeechaafi sarbamni mirgoota namoomaa kun kan gaggeeffaman baruma Ministirri Muummee Abiy Ahimad Badhaasa Noobeelii Nagaa argatanittidha. Guutuu isaa


Shira Abiyyii Maqaa Sabboontotaa Ittiin Xureessee Oromiyaa Ittiin Cabsuu Barbaadu

Abiyyi ilmi nafxanyaa erga dhiiga oromootiin aangoo dheebotaa ture argatee kan inni diinoffate ummatuma dhiiga cobsee lafee cabsee aangotti isa baase ummata oromoo tureShira guddaa xaxanii taapheellaa #Shanee jedhuun ummata nagayaa fixaa turan ammas fixaa jiru amma shira biraa kan ummata oromoof sabboontota oromoo ittiin dhahan haaraya baasanii hojitti jiru jabbiiloonni isaa ifatti dubbataaruShirri kunis wayyaaneen oromiyaa dirree waraanaa taasisuuf shira shirtee maallaqa lolaastee maqalee irraa ergaarti jedhu wal harkaa fuudhaa jiru kun maaf ta’aa jira? dhuguma wayyaaneen kalee diina oromoo turte sun har’a fira oromootii?Dhuguma oromoon wayyaanee kalee isa ajjeesaa turte har’a fira ofii taasifatee maallaqa irraa fudhatee mana ofii oromiyaa dirree jeequmsaa taasisaa?kun hunduu soba akka oromoon waan jedhame kana hin hin dalagne warrumti taappheellaa kana namaaf maxxassaaruu tolchee beeka Dubbiinis dubbii sanii miti waan jedhameef qaba yeroo jedhameef qabaWayyaaneen warruma kaleessa kooraa malee isaan yaabbataa tureedha warruma kaleessa lugaama itti godhee isaan ergatee tureedha oromoof wayyaaneen diina ammas borus ammas borus kalees warruma har’a kijibaa jiru kanatuu fira wayyaaneeti Maqaa ergama wayyaanee fudhatte jedhu sabboontotatti moggaasaa oromiyaa dirree keequmsaa taasisuuf hojitti kan jiru warra biyya bulchaa jiru #PPdha ummanni keenya shira mootiin nafxanyaatiif jabbiloonni isaa shiraa jirtu kana bukoo jarri bukeessitee gadiin bahaa jirtu kana dursee of qopheessee fuldura dhaabbachuu qaba#Shirri_Abbaa_Shiraa_Jiruuf~by Usmaan Waariyoo Heeban.


Gabaasa Humna Addaa Oromiyaa ..

Waan “Humna Addaa Oromiyaa” jedhamu kana amma dura waa xiqqoo irraa jennee turre. Humni kun eenyu? Eenyuun hogganama? Kaayyoo akkamiif akkamitti caaseffame? Gabaasaa keessa beekessi achuma caasaa sana keessaa nuu erge kana akkuma jirutti qalbiin dubbisaa. Gabaasa Humna Addaa Oromiyaa 1. Caaseffama (Ijaarsa):Bakka 3 walitti dhufe. Miseensota Raayyaa Ittisa Biyyaa kan turan, Kora Bittinsaa Oromiyaa fi haaraa kan galanii dha. Isaan kun:-Kanneen RIB turan rakkoo naamusaa adda addaatiin waraana keessaa ari’amanii bara 2010 dhiifamni kan godheefi ture amma waamamanii Humna Addaa kana keessatti gulantaa adda addaatti ajejoota tahan.- Kora Bittinsaa Oromiyaa keessaa kanneen amanamooo tahan filamanii warri itti dabalamanis akkasuma gulantaa Saglii (Team Leader) irraa eegalee haga gubbaatti ajeja irratti rammadaman. Ulaagaa rammaddii fi gamaggamaa keessaa tokko Sabboonummaa Itoophiyaati.- Kanneen haaraa seenan ammoo heddumminaan kutaa 8 haga 12 kan kutan ykn kufanii dha. 2. Ajeja (Command): Ajeja gosa 2 qaba. Kan idilee fi Idilee malee (Formal & informal) dha. Ajejni Idilee Caasaa haaraa uumame, kan Dachaasaa Bitimaa fi Baqqalaan hogganaan yoo tahu ajejni idilee-malee ammoo maqaa komaandi Poostii jalatti waajjira paartii fi Biiroo Bulchiinsaa fi Nageenyaa Oromiyaati. -Ajejni idilee humna kanaa jalaa ol (Bottom-Up) ijaarame. Mooraa leenjii keessatti waan hundi xumuramee Dachaasaa faatti bulchiinsi isaa kenname malee irraa gadi Baqqalaa fi Dachaasaan faan kan ijaaran miti. –Yeroo ammaa humna Addaa kan ajeju Komand Poostii baatii 2 dura dhaabbatee dha. Komandi poostiin kun sadarkaa naannootii haga aanaatti jira.–Sadarkaa Naannootti miseenosonni isaa President, I/A Bulchiinsa fi Nageenyaa, Ajejaa Humna Addaa, Ajejaa Poolisii Idilee fi Waajjira Paartiiti. Maqaadhaan ammoo: Shimallis Abdiisaa, B/J Nugusee Lammaa, Dachaasaa Bitimaa, Araarsaa Mardasaa fi Abbabaa Garasuuti. —Kanneen keessaa Abiyyi kan yeroo yerootti quunnamu Nugusee Lammaa fi Abbabaa Garasuuti.—-Sadarkaa godinaa fi aanaattis komaandi poostiin bifuma kanaan ijaarame. kanaaf ajejni Humna Addaa kun Waajjira Paartii fi dabballota godinootaa fi aanotaa harkatti kufee jira. 3.Bobbaa (Operation ) Waajjira dhaabaa fi Nageenyaa godinootaa fi aanotaatu bobbaasa. Yeroo bobbaa malee kaampii keessaa bahuun dhokraadha. Warri paartii nama hidhuu barbaadaan “shiftaa” jedhanii humna kanaan qaban. isa booda ummata naannoo tumanii, shororkeessanii deemu. Milishaa fi poolisii idilee waliin bobba’u. miseensi tokko bakka dhaloota isaatti hin rammadamu. 4.Gocha: Humni kun telefoona joollee irraa guuree suuraa Jawaar fi Lammaa akkasumas kan hogganoota dhaaba Oromoo yoo arge ni caccabsa. Meemoorii harkaa fuudhee nyaachisa. Rifeensa joollee qabanii ibiddaan gubu. joollee walitti hidhanii rifeensa keessan wal irraa dheedhaa jedhaniin. Abbootii qabeenyaa bulchiinsa Bilxiginnaa qeequ ni reebu, ni dararu. Mana qotee bultootaa ni gubu. 5. Hubannoo Ajejootaa: Hubannoon siyaasaa ajejootaa gadi aanaa dha. Kanneen gara gubbaa jiran xiqqoo ni wayyu. Kan dhiigaan Oromoo tahe Halagaafuu hojjetaa baanee akkamiin har’a mootummaa Oromootif hin hojjennu jedhee ummata reebaa oola. Tahus sadarkaa ajeja oliitti rakkoon siyaasaa uumamuu ni beeku. Siyaasni yoo gubbaa irraa hin sirratin egereen Oromoo hammaataa dha jedhanii kan yaaduu danda’anis ni jiru.5. Hidhannoo: Hidhannoon kolaashii fi boombii dha. mooraa leenji keessatti hidhatanii bahu. Dabalataan meeshaa guguddaa Haga Bireenii hidhatu. 6. Hubannoo Keenya: Humni kun dirqama Abiyyi aangoo irratti eeguu fudhatee bobba’e.Hogganni isaa Dachaasaa fi Baqqalaa tahus hojii fi bobbaa guyyuu humna kanaa kan ajeju Waajjiroota Paartii fi Nageenya Oromiyaa sadarkaan jiranii dha. kunis maqaa komaandi poostii olitti ibsame sana jalatti hojjetama. waan taheef, Haga caaseffamni kun jtaheef humni kun sadarkaa ilaalchaatti fayyee ummata cinaa dhaabbata jennee hin amannu. Akkuma TPLFn waraana Agaazii fi Liyyuu Poolisii Abdi illee sana fayyadamaa turte, Abiyyi Ahimad Humna Addaa kana qopheeffate.Tahus, Kana laamshessuu fi meelchuuf toftaalee gara garaa hojiirra oolchuun fala tahuu ni danda’a.


Boruu barraaqaatiin Murni ergamtuu Nafxanyaa Oromiyaa irratti fe’amte kan ‘Mootummaa Oromiyaa’ ofiin jettu Oromoos tahee Oromiyaa bakka hin buutu. Oromoon yeroo ammaatti mootummaa koo kan jedhee waamu hin qabu. Qaajjibboo Nafxanyaa Afaan Oromoo dubbattuun ”mootummaa kiyya” jedhanii waamuun ofumaan of salphisuu dha. Oromoon mootummaa isaaf tahu siichi jaarrata. Hanga ammaatti duraan Nafxanyaa jalatti, isa booda ammoo Wayyaanee TPLF jalatti, ammas ammoo deebi’ee Nafxanyaa jalatti dhiitamaa jira malee mootummaa mataa isaa hin qabu. Cundhuurri akka qaajjibbootti dugda Oromootti maxxantee dhiiga Oromoo xuuxxee Nafxanyaa obaaftu ”mootummaa Oromiyaa” jedhamtee waamamuu gonkumaa hin dandeessu. Karaa qawweenis karaa fincilaanis Oromoon ishii liqimsee tufuun waanuma hin oolle. Kan nama raaju har’as akkuma kaleessa Wayyaanee jalatti barattetti Oromoo doorsisuu kajeelti. Seenaa kaleessaarraa barachuu hin dandeessu waan taheef likkii Oromoo hin beeytu. Oromoon yeroon itti doorsisa diinaa sodaatee jilbeenfatee bule akka hin jirre dhamaatuun hin yaadattu. Koronaa kana akkuma waan malaaykaa Rabbi irraa ergameefii ishii baraaruuf dhufetti ilaalti. Gaachana fi eeboo godhattee ittiin Oromoo waraantee irra bubbuluuf abjootti. Oromoof koronaa caalaa buchulloota Nafxanyaa kanatu hamoo dha. Koronaan yoo amala isaa baranii of eeggatan lafaa ka’ee nama hin tuqu. Koronaan Oromoo fi Oromiyaa irraa rakkoo hin qabu. Cundhuurri Nafxanyaa garuu Oromoo fi Oromiyaa dhabamsiisuuf dhufte waan taheef nan tuqin jechuu hin dhageessu. Koronaan ilma namaa addunyaa guutuutti dhufe malee Oromoo qofa irratti hin qiyyaafanne. Bineensonni nafxanyaa ”mootummaa” ofiin jettu garuu addatti Oromoo diineffatte. Yeroo Oromoo ajjeeftullee reeffa isaa akka shunkurtaatti cirtee, bineensa soorti. Kanaafuu koronaa caalaa jara addatti Oromootti ergame kanatu hamaa dha. Ummanni keenya harka bitaatiin koronaa ofirraa ittisaa, harka mirgaan diina addatti isarratti bobba’e kana hundeedhaan ofirraa finqilchee darbu malee abadan nagaa hin argatu. Duumessaa gaditti humni Oromoo falmaa mirga isaarraa dhaabsisuu danda’u gonkumaa hin jiru.


Waxabajjii 01, 2020 Abbaa Urjii tiin: Gabrummaan (Colonialism) sirna biiyti ykn sabni tokko, burqaa diinaggee tiif, biyya ykn saba biraa ittiin dhunfatu ykn aangoo isaa irratti diriirfatu. Hayyoonni seenaa gabrummaa gosa afuritti qoodu. Afran keessaa tokko Gabrummaa Qubattuu (Settler Colonialism) ja’ama. Gosa gabrummaa tanaaf maddi guddaan diinaggee dha. Xiyyeeffannoon gabrummaa tanaa, hawaasa jiru ukkaamsuuf ykn laficharraa duguuganii kan ifii tiin bakka buusuuf, ummata hedduu keessa ykn irra qubsiisuu dha. Amna gabroomsuu tana keessatti, gabroomsaan hawaasa gabroomse-rratti amantii fii aadaa isaa dhiiba. Haala kanaa fiis, amantii fii aadaa warra gabroomsee salphisee kan isaa itti dhaadheeysuun, kan qaban balfanii, kan isaa akka jaalatanii fii fudhatan godha.Duulli mootummoonni Habashaa baroota dheeraaf ummata Oromoo-rratti godhan, kan adeemsi isaa bara 1887-tti Minilikiin goolabame, gosa Gabrummaa Qubattuu ti. Kaayoo gabrummaa tanaa tan olitti ibsamte galiin gayuuf, Minilik duula baroota hedduuf itti godheen, Oromoota miliyoona shanii ol gate ja’ama. Herregni kuni baayyina cinaa lammii tan gaafasiitti shalagama. Minilik akka naannoolee dhunfata jala oolfateen waraana isaa malees, hawaasa Amaaraa kumaatama hidhachiisee, Nafxanyummaan lammii keessa qubachiisee, akka mirriitummaan nafaqaman godhe. Haala kanaa fiis, kan murtii isaa rincicu, waraanaa fii Nafxanyoota isaatti nyaara guuru ajjeesuu fii karaarratti fannisuun “ይህን አይተህ ተገዛ” (kana arkii bitamii) karoora godhate. Akkasiin , ummata Oromoo-rratti ol-aantummaa horuu gaafa hubate, “ሰውን መግደል ክልክል ነው: ጋላም ቢሆን::” (Nama ajjeesuun dhoorkamaa dha. Oromoos tahu.) labse.San booda, Sirna Gadaa kan ummanni Oromoo baroota kumaatamaaf nagayaan ittiin wal bulchaa turan heeraan ugguree, sirna bulchiinsa Shiftaa tiin bakka buusee, godinaarraa hamma araddaatti Nafxanyoota irratti muude. Mana heeraa kan afaan Amaaraa taasise. Kanarratti, ummanni afaan, aadaa fii hooda isaanii balfanii, Oromummaan caalaa akka adda bahaniif amantii Kiristaanaa afaanii fii aadaa isaa tiin haqaaree Kirstaanummaa Ammaarummaan hagoogee, afaan Oromoo fii Oromummaatti ablee qarate.Karoorri afaan Oromoo fii Oromummaa dhabamsiisuu kan Minilikiin jalqabame Hayle Sillaaseen itti fufamee, sabni Oromoo iddoo kudha tokkotti adda kukkutamee, maqaaleen adda-addaa moggaafamee fii, loqoda malees qomummaan wal wallaalee hanga duuyda walitti galu takkaan gayame. Akkasiin, walakkaa bara shantamootaa, gaafaan ani dhaladhetti, ummanni biyyaa hangi Amaarawuu dide Islaamawee, lammiin Amaaraa fii Islaamatti adda qoodame. Gaafana, afaan, aadaa fii seenaan Amaaraa, waliigalatti, Amaarummaan Xoophiyummaa tahee inni kaan alagoome. Mana barnootatti daree takkarraa tan itti aantutti tarkaanfachuuf qormaata afaan Amaaraa dabruun dirqama godhame. Hujii mootummaatti mindaawuuf afaan Amaaraa beekuu biratti maqaa Amaaraa qabaachuun barbaachise tahe. Akkanaan, Oromoon, kan Amaarawuu hin jaalannelleen, hiree ilmaanii tolchuuf jecha, joollee isaa tiif maqaa Amaara moggaasuu dirqame.Dargiin kan bara 87 lola Calaqoo booda aangoo qabatees, karooricha Amaarummaa maqaa Xoophiyaa tiin hagoogamte cimsuuf, joolleen Oromoo odoo sadarkaa barnootaa hin gayinuu, daa’imummaan akka afaanii fii aadaa Amaaraa tiin ababan godhuu-rratti hojjachuu jalqabe. San malees karoora “መሠረተ ትምህርት” (bu’ura barnootaa) tiin haawwanii fii manguddoo afaan Amaaraa barsiisuu-rratti xiyyeeffate. Akkasiin, waggaa 97 lola Calaqoo booda, bara 1984-itti bu’ura Oromummaa kan tahe afaan Oromoo, “afaan du’uuf deemu” jechuun du’a itti murteeysee, jechoota isaa keessaa hamma tokkoo seenaaf harchif irraa kaayuuf koree itti dhaabbate. Haa tahu malee, Dargiin akka hawwetti odoo ajjeechaa afaan Oromoo fii Oromummaa bakkaan hin gayin, tan isaa geeysee, Caamsaa 19, bara 1991 boqote. Duuti Dargii tan dirmannaa qabsoo ummanni Oromoo gabrummaa jalaa bahuuf godhaa jiruun arkamte, afaan Oromoo fii Oromummatti lubbuu gootee, Oromiyaa waliin dooyaarratti baafte. Garuu, Wayyaaneen tan sab-boonummaa Tigree-rratti bu’uramte, hawwii biyyattii baroota dhibbaaf bulchuuf horte keessatti, afaan Oromoo, Oromummaa fii Oromiyaa sab-boonotaan adda dhoorkuuf ijibbaata cimaa goote. Namichaa tu sharrii karatti arkee, “eeysatti deemta?” je’ee gaafate. Sharrii niis, “nama itti na erganittiin deema, ” namichaan jette. Namichi, “san booda hoo?” je’een. Sharriin gaaffiin ajaa’iba itti taatee, “abbaa na ergatettiin deebi’a khaa!” jetteen ja’an. Akkasii tii, dimshaashatti, sharriin Wayyaaneen sab-boonummaa Oromoorratti xiyyeeffatte, Oromoota bahaa-dhihaa fii kaabaa-kibbaan wal barsiisee, kakaasee, onnachiisee, Ebla 2018, goorannoo isiitti galche.Gaama biraa tiin, baroottan 29-n dabran Oromummaa dagaagsuu malees, afaan, aadaa fii seenaa Amaaraa ykn Amaarummaa Xoophiyummaan hagoogamte-rraa hijaaba fuudhe saaxileesse. Yoona, saboonni biyyatti afaan ofii dubbachuu bira dabranii maqaa Amaaraa maganfachutti seenan. Warri garii tiis seenaa isaanii qoratanii Amaarummaa dirqiin irratti fe’amteen adda if baasanii maalummaa isaanii falmachuu jalqaban. Kuni lakkooysa Amaaraa kan kijibaan xiillawe buukkoo godhe.Haala kana keeysatti, OPDO-n gara-laafina ummata Oromoo tiin yaroof aangorratti dhiifamte, irra turuuf, hortee nafxanyootaa waliin Oromummaa-rratti duula bante. Horteen nafxanyootaa bu’aa dhaban deeffachuuf yaaduun nama hin dinqu. Dinqisiisaan OPDO-n kaleessa bordoo Wayyaanee turte, yakka ummatarratti hojjatte dagattee, haaluma fedheenuu, aangorra jiraachuuf hawwuu dha. Gantuun, silaa, afaan Oromoo, Oromummaa fii Oromiyaa dhabamsiisuu irraa if duuba hin deebitu. Garuu, ifuma rakkiti malee, arra afaan Oromoo, Oromummaa fii Oromiyaan sadarkaaa if duuba hin deebinerra jiran. Haala kanaan gayuurrattiis, odoo isiin diinaa waliin dura dhaabbatanuu, kumaatamaa tu wareegameef. Arra baayyinni ummata Oromoo kan diinni bicuun baroota dhibbaa oliif adda qoqqoode, hawwii diinaa injifatee, tokkoomee as bahee jira. Kana odoo fagoo hin deemne seenaa Irreecha bara 2019-rraa hubachuun ni dandayama. Si’ana baayyinni ummata Oromoo, gatiinsa Miniliki fii ajjeechaa warra isa boodaa irraa hafee, herrega ummata adunya kan ammaa keessatti gulataa guddaa horee jira.Yoona, ji’a Caamsaa tan bara 2020 tana, baayyinni ummata adunyaa biliyoonaa 7.8-tti herregama. Herreyni kuni kan saboota 7115-I ti. Saboota kana keeysaa 30 qofaa tu ummata adunyaa keessaa baayyina 60% dhunfata. Warra kana keeysaa tokko saba Oromoo ti. Arra lakkooysi ummata Oromoo kan biyya Xoophiyaa fii Keenyaa jiran walitti miliyoona 60-ii oli. Baayyinni kuni tarrifama saboota adunyaa kan baayyina lammii tiin saba Oromoo sadarkaa 22faa –rratti ramada. Ummata baayyinni hanga Oromoo gayu keessaa kan biyya mataa isaa hin qabne hin jiran. Xoophiyaan horteen nafxanyaa fii Abiyyi imimmaan kijibaa, kan fedha aangoo, dhangalaasaniif Oromiyaan alatti hin jiraattu. Oromiyaan, ammoo, jiraachuuf Xoophiyaa hin barbaaddu. Soogidda ifii ji’ii mi’aawi!


Oromoota kolaasuuf karoorri Bilxiginna jalaa bahe

Karoorri kun kan Qophaaye ji’a kana keessa. Karoora kana keessatti caasaan paartii gubbaadhaa hanga jalaatti maal godhuuf akka dirqamu bal’inaan ibsameera. Wantoota Karooricha Keessatti ibsaman keessaa muraasni kan asii gadiiti; 1ffaa Diinota Sadarkaa Tokkoffaaa Caasaan Gubbaa Hanga Jalaatti Akka Beekufii Hojii Basaasummaa Cimaa Isaan Irratti Akka Gaggeessu; 2ffaa Oromiyaa Keessatti Qaamoleen Akka Diina Sadarkaa Tokkoffaatti Eeraman ABO, KFOfi Jawaar Muhaammad. Qaamonni kunneen Guutumaan Guututti DIINA OROMOO akka tahan beekamee caasaan isaanii diigamuun dirqama akka tahe ajajni dabreera, karooricha keessatti; 3ffaa Caasaa Qeerroo hidhata isaanii sirriitti qorachuudhaan Qaama Nageenyaa Fayyadamuudhaan Doorsisuufii Akka sodaatanii waan hunda dhiisan godhuu; 4ffaa Gubbaadhaa Hanga Jalaatti namoota sochii godhan, miseensota paartii mormitootaa, eddoo isaan galan, mana isaan kireeffatan, hoteela isaan bulaniifii sochii isaanii hunda BASAASUUfii humna nageenyaa fayyadamuudhaan Doorsisuu; 5ffaa Abbootii Qabeenyaa Paartilee Mormitootaa deeggaran akka deeggarsa isaanii dhaaban dirqisiisuu, yoo didan immoo TARKAANFII irratti fudhachuu; 6ffaa Nama biyya alaatii galu kamiyyuu seensa irraa eegalee qunnamtii akkasumas hidhata isaa/ishee jala deemuudhaan qorachuu; 7ffaa Caasaa paartii gubbaadhaa hanga gandaaf gooxitti sirriitti ijaaruu. Kaabineen Godinaa aanaalee qoodatee akka irratti hojjatu. Kaabineen aanaa immoo gandoota qoodatee akka caasaa kana sirriitti diriirsu dirqama tahuu isaa beekanii akka socho’an godhuu; 8ffaa Hoteelota gubbaadhaa hanga jalaatti jiran guyyaa guyyaadhaan eenyu bulee akka bahe odeeffannoo dirqisiisanii abbootii hoteelaa irraa fuudhuu. Hojii basaasummaa hojjachuudhaan sochii hunda toohachuu; Walumaagalatti, PAARTII BADHADHINAAtiin alatti waan jiru kamiifuu balbala cufuufii Karoora bahe kana dhoksaadhaan caasaa paartii gubbaa hanga jalaatti mari’achiisuufii hojiirra oolchuu ~ kaameraaf bilbilli akka hin seenne dhoorkudhaan akka odeeffannoon tokkoyyuu Marsaa hawaasaa bira hin geenne godhuu kanneen jedhan ijoo karoora Paartiin Badhaadhinaa baafateeti. ——————Nuti Yaada Yaadan Qaama Moo’u Barbaanna, Mormitootas akka Morkattootaatti malee akka diinaatti hin ilaallu Inni Muummichi Ministeeraa Jedhaa turan kana ta’uu isaatii gaa?


MAALTU NU BAASA? YAADA KA’UMSAA!

1. Rakkoon biyya Itoophiyaa waggaa tokkoon as bifa jijjiiratee jira. Akka waggoota darbanii adda dureedhaan rakkoo waa’ee wal-qixxummaa, democracy, kabaja mirga namoomaa fi kkf osoo hintaane, dubbiin waa’ee itti fufiinsaan jiraachuu sirna sabaa fi sab-lammii erga ta’ee bubbuleera. (Continuity of popular sovereignty based in nations and nationality is essentially threatened) 2. Kana jechuun maal jechuudha? Biyyi kun jiraachuu kan dandeessu yoo sabootni jiraatan qofaadha! Kunis Heera biyyattii keewwata 1, 8 fi 9 jalatti ifatti kaa’amee jira. Sirni siyaasaa fi sirni heeraa saboota biyya Itoophiyaa walitti fidee waliin jiraachisuu danda’u sirna Federaala Sab-Danuu (Multi-National COnstitutional Democracy) qofaadha. Waliigalteen uummataas (Social Contract) bara 1994 irraa egalee labsames kanuma. Hojii irra oolmaan isaa hir’ina hedduu yoo qabaate illee. 3. Haata’u iyyuu malee, biyattiin gara kufaatii waliigalaa tti (Total State Collapse) dhiyaachaa jirti. Madda rakkoo lamatu jira: A. Tokkoffaa, Paartiin aangoo irra jiru sirna siyaasaa (political system) kallattiidhaan heera biyyattii falleessu qabatee hojiitti bobba’e. Hojimaata fi bu’uureffamni Paartii Biltsiginnaa hundeedhaan waa lama irratti ijaarame: sirna presidential fi sirna unitarist! Kun ammoo haala qabatamaa biyyattii fi fedhii federalism sab-danuu waliin wal-ta’uu hindanda’u. Kana jechuun, sirni siyaasaa paartii bilthiginnaa sirna mootummaa Dargii fi Hailessillaasee waliin walitti dhiyeenya cimaa waan qabu fakkaata. Heerri biyyaatti ammoo kan bu’uureffame sirnoota olaantummaa duraanii kana dhabamsiisuuf yaadamee akka ta’e ni beekama. Prosperity Party’s political system is mutually exclusive, if not offensive, with the fundamental constitutional system of the country. Kun ammoo waliigaltee biyyati faallessa. The ruling political party and its stay on power is actively violating the Constitution. B. Saboota gaaffii siyaasaa bu’uuraa (fundamental political question) qaban waliin mootummaan gadi taa’ee mari’atee furmaata waaraa argamsiisuuf fedhii akka hinqabne erga ibsee bubbuleera. Burjaajiin siyaasaa Oromiyaa, Amhara, Qimaant, Sidaama, Somaalee, Tigraayi maddi isaa yoo ilaallu gaaffii ofiin of-bulchuu sabotaa fi naannolee hundeedhaan sirna siyaasaa Paartii Biltsiginnaa waliin waan wal-faalleessuufi! Ajjeechaa suukkanneessaa, hidhaa, dararaa, roorroo waggaa tokkoon jabaachaa dhufe akka ragaatti dhiyeessuun ni danda’ama. Akkasumas, sabboonummaa sabootaa akka rakkoo biyyoolessaatti (Nationalism as a National Problem) ilaaluudhaan seerota yakkaa kanneen akka Labsii Haasaa Jibbiinsaa labsuun agarsiiftuu dabalataati! MM Dr. Abiy Ahmed ifaaf ifatti sabboonummaa Oromoo akka rakkootti fudhanna jechuun waggaa tokko dura dubbatanii turan. 4. Kana waan ta’eef, adeemsi qabsoo keenyaa kana booda kallattii maalii yoo qabate wayya kan jedhu qorachuun barbaachiisaadha! Akka armaan gadiitti dhiyeessuun yaala: A. Kufaatiin Itoophiyaa yeroo muraasaaf yoo ta’e illee Saboota gaaga’a keessa seensisa. Kanaaf furmaatni maali? Sabootni/naannooleen dursa of baraaruu qabumoo? Itoopiyaa baraaruu qabu? kan jedhu deebii argachuu qaba. Itoophiyaa biyyi jedhamtu kan jiraattu yoo Oromoo fi Oromiyaan jiraatee qofa! Amaarri of-danda’ee yoo jiraate qofa! Tigraay of-dandeessee yoo jiraatte qofa! Sidaamaanis, Gambeellis akkasuma jechuudha! Kanaaf, Itoophiyaa baraaruudhaan dura (yoo barbaachisaa ta’ee argame jechuudha) dura dursa sabootnii/naannooleen giimii ibiddaa ofirraa dhaamsu qabu! Mana isaanii dura to’achuu qabu! Walumaa gala, kaayyoo fi adeemsi qabsoo saboota kana booda, secure of gochuu feesisa (Securing One’s Existence)! Securing Oromia kan jennus asuma irraa madda! Warri kaanis of danda’anii secure of gochuu qabu jedhuudha! Kun afaan heeraa tiin (In constitutional language) maal jechuudha? MIRGA HIREE OFII OFIIN MURTEEFFACHUU JECHUUDHA! B. Akka sadarkaa Oromiyaatti dhimma kana wayita ilaallu, kanaan booda, kallattiin qabsoo Oromoo kan ta’uu malu, gaaffii Afaan Federaalaa, Gaaffii Finfinnee, Gaaffii Diinagdee, Gaaffii Aadaa ofii guddiisuu fi kkf osoo hintaane, qabsoo Hiree ofii ofiin muteeffachuu qofaa irratti xiyyeeffachuu qaba jedheen amana. C. Saba/Naannoo hiree ofii ofiin murteeffate qofaatu gaaffii kaan sdarkaa lammaffaatti deebifachuu danda’a. Daangaa ofii kabachiisuudhaaf, humna madaalawaa beekamtii seeraa fi heeraa naannoo Oromiyaa qabu ijaaruu feesisa! Siyaasa gubbaadhaa gadi ergamu osoo hin taane, kan ofiin daka irraa kaasanii of ijaaruu feesisa. Mana murtii ajaja abbaa seerummaa mootummaa federaalaa irraa bilisa ta’e gadi dhaabuu feesisa. Caffee (Mana Maree) sirna filmaataa tokko malee maaliyaa EPRDF irraa kan gara Biltsiginnaatti jijjiirate diiguudhaan Caffee bakka bu’uinsa uummataatiin filatame atattamaan gadi dhaabuu feesisa. Dameen mootummaa hoji raawwachiftuu (kaabine) uummataaf hojjetu illee sanuma keessa dhalata! D. Kana gochuun kan danda’amu, yoo kallattii qabsoo gara Hiree Ofii Ofiin Murteeffachuutti oofne qofaadha. “Securing Oromia” jechuunis kanuma jechuudha. Horaa BulaaHenok Gabisa Leeksiingitan, Virjiiniyaa Heneok Gabbisaa JUNE 2, 2020


IBSA EEJJANNOO ARIIFACHIISAA QEERROO OROMIYAA IRRAA KENNAME.

1, Ibsi Koomishiniin Poolisii Oromiyaa baase argineerra. Ibsichi Dhugaa Oromoo awwaaluuf Jawar Mohammed irratti kan xiyyeeffateedha, kanaaf Doorsisaa fi Aggaammii Jawar Mohammed irratti godhamu kamuu gadi baanee ni balaaleffanna. 2, Ilmaan Oromoo guyyuma guyyaan kutaalee Oromiyaa gara garaa keessatti hidhamaa, gidirfamaa (torture) godhamaa ajjeefamaa jiran gocha duguuggaa Sanyii (Genocide) ummata Oromoo irratti ajaja Abiyyiin Humna Agaazii fi Humna addaa Poolisii Oromiyaatin raawwachaa jirtu gadi baanee Sagalee keenya dhageesisuun ni mormina. 3, Jawar Mohammed tuquun Ethiopia keessatti guyyaa qiyaamaa ofiratti labsuu akka tahe warri Bilxiginnaa cimsanii hubachuu qabu. 4, Maatii Sabboontoota fi Sabboontoota Oromoo Oromiyaa guutuu keessatti Kaadiree Bilxiginnaatu Humna Agaazii fayyadamuun Tarkaanfii suukanneessaa irratti fudhataa jira waan taheef gocha kana hatattamaan hin dhaaban taanaqn Qeerroon Oromiyaa Maatii Kaadiroota Bilxiginnaa Naannoo keenyatti argamu irratti Tarkaanfii fudhachuuf qophii ta’uu keenya isiin hubachiisuu barbaanna. 5, Fincilli xumura gabrummaa (Warraaqsi Galaana ummataa) guutuu Oromiyaatti keessatti Cimee akka itti fufu murteessinee jirra. 6, Abiy Ahmed Aangoo hatattamaan gadi dhiisuu qaba, Ethiopia eenyummaa oromoo hin feene wajjiin jiraachuun nu gaheera. 7, Bilxiginnaan yoo nuti Callifne akkuma amala ishee Jawar Mohammed Ragaa sobaa qopheeffattee hidhuu fi doorsisuuf deemti waan taheef qeerroon oromoo tokkummaan dura dhaabbannee hooggansa keenya ni tikfanna. 8, Sirna Nafxanyaa (Bilxiginnaa) ofirraa buqqaasuuf Ummaanni Oromoo, Qeerroo fi qarreen Oromiyaa Tokkummaan akka falmannu murteesineerra 9, Nuti Qeerroon Oromiyaa Jawar Mohammed wajjiin jirra, jawaar dura duunee banna malee abadan Jawar hin tuqamu!Kana Diinnis firris akka beekuu barbaanna!! Qabsoon Qeerroo Bilisummaa Oromiyaa hanga Bilisummaa Oromoof Walabummaa Oromiyaatti itti fufa!!!Haqa!Qabna!Tarsiimoon masakamna!IN Injifanna!WALIIF DABARSAA!!June 9/ 2020.Ibsa eejjannoo Qeerroo Oromiyaa irraa.


Qabeenya Oromoo Dinquu moo Alamuddiintu saamaa jira?

Aalamuddiin warqii Gujii, Shaakkisoo baasee akka fedhetti osoo gurguratuu ; ummata naannoo sanii gargaaruu mitii, summiin warshaa sanirraa bahaa ture ummata naannichaa baayyee miidhaa ture. Maseenuu, sammuun miidhamuu, qaamni harkaa miilaa laamsha’uu, ulfi bahuu fi qaamni hir’atee uumamuun miidhaa gurguddaa warshaan sun ummata keenyarraan gahaa ture. Badiin Aalamuddiin Oromoorratti raawwate kun hundi osoo jiruu, Abiy Ahmad Saawudii dhaqee Aalamuddiin hidhaa baaasuuf kadhataa ture. Gidduu kana ammoo ‘mootummaan warshaa Aalamuddiin san cufee beenyaan gahaan miidhamtootaaf kafalamee hojii akka dhaabu godhuu osoo hin taane waraaana ramadeefii hojii jalqabsiisuuf deema” oduun jettu miidiyaa garagaraarratti dubbatamaa jirti. Bilxiginnaan Dinquu Dayyaasaa hidhuu fi qabeenya isaa saamuuf miidiyaa Afaan Amaaraatiin dokmantarii irratti hojjattee qilleensarra oolchite. Qabeenya Dinquu Dayyaasaa keessaa Riizoortii Soodaree cuftee hojiin dhaabbateera. Riizoortii kana keessatti namoota 2000 ol ta’an qacaramee hojjata. Ummata Oromoo ummata kabajamaa Aalamuddiin moo Dinquutu qabeenya Oromoo fi Oromiyaa saamaa ture? Dinquu moo Aalamuddiiniitu Oromoo miidhe?Qabeenya Dinquu moo kan Aalamuddiinitu Oromoo fi Oromiyaaf hin fayyanne?


Loltoonni Bilsiginnaa yeroo qoteebulaarratti mana guban

EVIDENCE: Amnesty International’s recent report reveled government security forces were burning down farmer’s homes in Guji province. The government vehemently denied that report. The PM recently referred to the report as fiction. Residents have publishing hard evidences that corroborate Amnesty’s report. One of such report showing the special police force burning a farmers house and dancing around it has just surfaced. You can hear them saying even the farm equipments should in the house and burn. What is alarming is the soldiers feel so proud posing for picture and dancing. Such a shameful act and very hard to watch. Gabaasa Amnesty keessaa tokko loltoonni mootummaa mana ummataa guban kan jedhuudha. Dhugummaa gabaasa kanaa waakkachaa ture mootummaan. Ummanni ammoo ragaa qabatamaa maxxansaa ture. Kunoo ragaa qabatamaa viidiyoo loltoonni ofumaaf kaasanii turanirraa muldhata. Waan heddu nama qaanessu dhageessu. Harqonni qonnaatuu bahuu hin qabu haa gubatu yeroo jedhan dhagayama. Nan yaadadha yeroo Abbootii Gadaa waliin gara kibbaa deemne san mannii ummataa gubataa akka jiru komii dhageenyee turre. Bulchaan godinichaa Abarraa Bunoo ilmaan ofii maqaa dhayee kakatee waakkate. Waan dhageenye san qondaalota naannoofi federaalaaf gabaafnee turre. Mee rabbii isin uume sodaadhaa, qaamni mootummaa ofiin jedhumana jjjigaa hiyyeessaa akkanaa gubuun maal jedhama? Maal abboo hedduun keenya ilmaanuma hiyyeessaa manneen akkanaa kana keessatti guddannee mitii? Qonnaan bulaan tokko manatti tana jaarachuuf xaarii inni keessa darbu hin beeknu? Namni meeqa akka keessa galu hin beeknuu? Maal gara jjabinni akkanaa jarana?


Kiyyaa Aawwadaay:Jaarsummaa Araraaf

Heloo yaa Gooftoolee Yaa Warra Maqalee, Ana Abiyyii bilbilee Jala deemtuu Jalee Kan Ergattan Kalee, Ana Xawalwaallèe Afaan na Cancalee Isintu Na Leenjise Dhidhiitaa Kabalee Hin daganne Arra’allee Qabsoo Qeerrootinan Teessoo Keessan dhale Iddoo nan hin Malle Dhiifama Gooftoolee ? Yaa Abbaay Xahayyee Uuuuuuu jedhee Iyyee Na nyaachisin biyyee Getaachoo Assaffaa Sodaa keen dhudhuufa Kufeen Ciisa LafaaNarraa Murtee Tafa Na Laamsheessin Nafa ? Ato Sibati Naggaa Tiinii keessan Luugaa Akka na Guddiftan Biyyi Guutuun Ragaa Ani Galata keessan Hin beeku Herrega Haqa qabdan dhugaa ! Badii koo nan ArgaaManguddumman Erga Nafxanyaa na Sobeen Kophaa kiyya Fiiga Ganduma Soddaatu Dhiibee baasee Faagaa Gad na buuse Laga ! Oromiyaa keessatti Guyyuun Jigsa dhiiga Ajjeesee Duguugaa Keessafuu Gujii fi Wallagga Galaanuma ta’e Dhiigni Guutee Laga Oromoon Jibbite Ijaanuu na Argaa Qeerroon natti kaatee Mee Garamiin Fiigaa ? Harkaatu na dhiiga Halkanin baaraga Hirriibarran Fiiga Harki Bitaaf Mirgaa Ana fi Isintu duris Lafeef dhiigaa Hin dhaqu Jijjiga Isinirran Jigaa Ka’ee dhufee Fiigaa Na Salphisinaa gaa ?? Ato Sibati Naggaa Ato Gabratsiyoni Jaala Jaala Argaa Rakkoo tiyya Argaa Akkuma Kaleessaa Koottaa na Garafaa Fudhadhaa Halangaa Ni qabdanii Mirga Huddu Foorii qabaa Feetan Narraa Rigaa Mee na baasaa Lagaa Hin dhaqu Wallagga Isinitti booyuutu Irra Anaf Mirgaa ! Jedhee odoo Kadhatuu Ashaagireen baaragàa Gantuun Harka dhiigaa Oliif Gad Fifiigaa Itti Erge Ergaa Harka Kaa’ee Marga Jarroolee Nagaa Irra Diddee Ergaa Tigiraay Gooteef bagaaJiruun dhaabde dhagaa !! Mumicha Bilixiginnaa Qaalii Abbaa badhaasa Noobelii Salphinni Hangana Olii Hin Jiruu Mee Laali Gantuu Garagalii Dura Of Madali Ol Siin Ka’e Gaallii Oromiyaa qofa kan kèe Federaallii Miliyoona 50 Rasaasaan Waxalii Miliyoona Shanii Salphadhuu irraa Gali !!


Warri maqaa Goobana Daacceetiin summii Minilikummaa facaasan farra-Oromummaa ti

Berhanu Hundee Akkuman kanaan dura irra deddeebi’ee barreessaa ture, Qabsoon Bilisummaa Oromoo (QBOn) diinota lama qaba. Isaanis diina keessaa fi diina alaa ti. Qabsoon tun akka rinciccuu fi galii hawwame akka hin geenye kan taasise immoo jabina diinota alaa osoo hin taane burjaajjii diinotni keessaa uummata Oromoo keessatti uumanii dha. Kana keessatti kan baay’ee nama gaddisiisu garuu warra Qabsaa’ota fi Sabboontota fakkaatanii uummata Oromoo afaanfaajjessaa; garuu ergama biraa qabani fi/ykn Xawalwaallota fedhii dhuunfaa guuttachuuf uummata burjaajessanii dha. Sababni ani dhimma Goobanaa fi Minilik kaaseef, waayee Minilik wajjin walqabatee, waan dhiyoo kana deemaa ture/jiru dha. Isa keessaa immoo waan Aaddee #BirhanieBekaGeleto barreessite tokko argeen hedduu dinqame. Ani nama tana dhunfadhaan hin beeku; seenaa ishiis wanti ani sirriitti beeku hin jiru. Garuu miidiyaa tokko tokkorratti argaan ture. Keessumaayuu yeroo Washington DCtti wanti tokko irra gahe baay’ee ajandaa yeroo sanaa taatee akka turte nan yaadadha. Biraaneen akkuma nama kamuu yaada fi ilaalcha qabdu ibsachuun mirga ishii ti. Ayidoologii feete qabaachuu fi jaarmayaa feetes deeggaruun, miseensallee ta’uun akkasuma mirga ishii ti. Haa ta’u malee barreeffamni gabaabaan ishiin FB irratti maxxansite tokko (kan barreeffama kiyya kanaaf ka’umsa ta’e) summii tokkummaa Oromootti faca’u fi farra Oromummaa ti jedheen amana. Akkuman baddaatti jedhe, Biraaneen jaarmayaa kamuu bira dhaabbachuun mirga ishii ti. Ishiin ifa godhuu baattullee, akka hubatamutti PP wajjin hojjechuu ishii wantootni agarsiisan hedduu dha. Kanaafuu warra ganamaa galgala Minilik faarsaniif deeggarsa ta’uuf jettee, madaa uummata Oromoo tutuqxi. Qaanii tokko malee Miinilik tokkummaa biyyaa ijaarun issaa haaqa lafa jiru dha jette. Tokkummaa biyyaa tana akkamitti hiikti? Dhugumatti biyyi tun tokkummaa qabdii? Mee barreeffama ishii sana tokko tokkoon haa laallu. “sirnaa yeroo sani keessatti enyuutu miidhame fi fayyadame isa jeedhu keessa hin seenne” Mee laalaa, kan miidhame eenyu akka ta’e osoo beektuu, osoo seenaan ragaa ta’uu, dhugaa kana dhoksuuf jettee, isa kana keessa hin seenu jetti. Yoo dhimma kana keessa seente, dhugaan waan bahuuf; dhaamsa amma dabarfachuu barbaadde kana faallessuu waan danda’uuf jettee keessa hin seenu jetti malee, seenaan sun dhara akka hin taane wallaalteetii miti. Minilik bineensi sunis diina Oromoo akka ta’e hinuma beekti. “kana keessatti yaada sirri kana leellisu kotiin akka jibbinsa sabakoof qabutti ilaalun dogongora guddaa dha” Kuni baay’ee ajaa’iba. Nama kabalaa, lakkii homaa si godhaa hin jiruu bar jechuu fakkaata. Mee osoo jaalala saba kanaa qabaattee, maaliif madaa isaa tutuqxi? Dhugaa dhoksuutu dogngora moo fedhii dhuunfaa guuttachuuf jecha waan dhara ta’een uummata bujaajessuutu dogongora? Akka ishiitti kan yaada ishii kanaan mormu dogngoraa, wanti ishiin barreessite garuu sirrii ta’uu ishiiti jechuu dhaa? “…Sirumaa dhuga sabakoo amma gahu ibsun koo sirri dha. Biyya kana kan ijaare nuwi.” Biraaneen waan seenaa Oromoo faallessu, seenaa biraa barreessuuf jirtii laata? Moo warra Washington DCtti ishii dhahanii kuffisanii, lafatti tuman sana karaa kanaan gammachiisuu barbaaddii? Dhugaa saba kanaa ibsuu yoo barbaadde, silaa kan saba kana lafarraa duguuge (Minilik) fi duguugsise (Goobana Daaccee) faarsuun ishiirra hin turre. Oromootu fedhii isaaniitiin harka fi harma ofirraa muree, biyya tana ijaare jechuu ishiitii? “Alabaan ani qabadhees kabajaan warra na affere fi kaayyoon irraatti hojjedhe itti milkaa’eti. Akkasumas Alabaan kun kan akaakayyuwwan koo birmaduummaa biyyaa eegsisuf qabatani waregaman waan ta’ef seenaa kotu keessa jira, kan koti kan nama biraa miti jedheen amanaas waan ta’ef iddoo itti barbaachisu fi yeroo itti barbaachisuttii qabachun koo ittuman fufa.” Biraaneen, ejjannoo akkanaa yoo qabaatte, ani Oromoo dha jettee himachuun ishiituu qaanii dha. Alaabaa mallattoo gabrummaa, kan ishii jalatti dhiigni ilmaan Oromoo dhangala’e, lafeen ilmaan Oromoo caccabe; harki fi harmi Oromoo murame, qabeenyi Oromoo yookaan saamame yookaanis barbadaa’e; uummatni Oromoo beela fi gadadoo keessatti kufe; ani ittiin milkaa’e jechuun diinummaa saba Oromoo ti. Warri kabajaan ishii affeeran sun warruma lafatti ishii dhidhiitan sanaa mitii?? Sana hundaa hirraanfattee, isaaniif mormaa jirtii? Iddoo itti barbaachisuu fi yeroo itti barbaachisetti qabachuu koo ittuman fufa yoo jettu, kaayyoo Nafxanyootaa galiin gahuuf murattee waan kaate fakkaatti. Eenyu akka injifatu, yeroon nutti haa agrsiistu!!!! “Dhimma seenaa kana irratti akka nagaa fi araarri hubannoo dhugaa irratti hundaa’e uumamu hojii dhunfaan calqabe akkaa milkaahu qooda adda durummaa bahun ittuman fufa. Feedhi fi baasi maati kotin caalqabame waan ta’eef deeggarsa biro hinfeedhu.” Seenaa walfaallessu dubbachaa; seenaa dhugaa dhoksaa; araarri fi hubannoon dhugaa akkamitti danda’ama? Gabroonfataa faarsaa; saba miidhame dagachaa; warra miidhan dhaadhessaa; warra miidhametti qoosaa; haqa fi dhugaa dabsaa, dhimma araaraa irratti hojjechuun hin danda’amu. Gama tokko goruu wayya. Biraanee, gama gabroonfataa gortee ciminaan isaaniif hojjechaa akka jirtu hubachuun nama hin rakkisu. Ishiinuu ifa gootee jirti. Gabaabumatti, akkuma ishiinuu jette, feedhi fi baasi maati ishiitiin projaktiin Miniliki fi Goobana Daaccee akka milkaawu karoora baafattee hojjechaa jirti jechuu dha. Wanti asirratti hubatamuu qabu fi adeemsa farra-Oromummaa ta’e kana keessatti ciminaan balaaleffatamuu qabu, waan Goobanni Daaccee Shawaatti dhalateef, waan Biraaneenis naannoo kanatti dhalatteef, seenaa burjaajessaa uumame kanaan Oromoo Shawaa bakka bu’uun akka hin danda’amnee dha. Tokkummaan Oromoo yommiyyuu caalaa ni jabaata, Gantuu fi Galtuunis yeroon isaan ittigaabban ni dhufa.


Karoorri Abiyoot Ahmad faanti dhoksaadhaan qopheeffatte kunoo..

Kallattii HojiileeXiyyeeffannoo W/Paartii Badhaadhina oromiyaa Caamsaa 2012 Kallattii Hojiilee XiyyeeffannooHojii ijaarsaa fi siyaasa paartii keenya cimsuudhaan rakkoo gamadhibee korannaa (Covid-19) nu qunnamuu danda’u xiqqeessuufkaroorri fi kallattiileen heddu gadi bu’aa turanii jiru.Akkaataa karooraatiin hojii hojjechuuf jalqabbiileen yoo jiraatanissadarkaa hundatti bifa walfakkaatuun raawwatamu dhabuu figalma kaa’ame karaa milkeessuun adeemu irratti hanqina bal’aanakka jiru qorannaadhaan adda bayee jira.Keessumaayyu barreeffamoonni yeroo yerootti qophaa’anii mariihooggansaa fi miseensaaf gadi buufaman galmi isaanii guddaanhuman caasaa keenyaa cimsuu,sochii diinaa dhadhabsiisuu fimaandhe diinaa diiguu dabrees ummata bal’aa paartii keenya cinaahiriirsuudhaaf akka gargaaran yeroo fi humni baay’een ittidhangalaafame kan qophaa’an yoo ta’anis haalli hojiitti ittihiikamaa jiranii fi jijjiiramni isaan fidan Sadarka eeggame gadi dha.Leenjii fi Mariiwwan gaggeeffamuuf karoorfamani tibba kana gadibuufamanis hooggansi keenya jijiiramoota riifoormii booda dhufaniifi hojiilee gurguddoo yeroo amma▪ Ittisa Covid-19▪ Gurma’insa keenya cimsuu▪ Hojii Misoomaa fi Nageenyaa irratti hubannoo akka horatuu fiijjannoo cimaa akka qabaatu kan yaadame ta’us galma kanabifa milkeessuu danda’aniin raawwatamu irratti hanqinootabal’aa qabu.▪ Kanaafuu hojiileen asii gaditti tarreeffaman hojjachuunhanqinaalee turan hiikuu fi galma kaawwameef milkeessuunbu’aa safaramu (lakkaa’amu) fiduu akka danda’amu kallattiintaa’ee jira 2 Kanaafuu :-▪ Qophiilee milkaa’ina leenjii kanaaf barbaachisan dursalakkaa’uun xumuruu▪ Human nama adda baasuu,▪ Eddoo mariif mijaa’aa ta’e dursa qopheessuu,▪ Maateeriyaalii mariif gargaaran hunda qopheessu/ Filaash,Labtop, TV,tajaajila ibsa …./▪ Rakkoon dhibee Fayyaa Covid-19 akka hinqunnamnemeeshaalee of eeggannoo dursa qopheessuu▪ Nama meeqa,Buufata meeqatti akka leenjifnu adda baasuu▪ Leenjicha irratti humni hirmaatu akka hinharcaanegurmaa’insa isaatiin akka wal-kakaasee dhufu ergamakennuu.▪ Hordofiidhaaf akka gargaaru sagantaa ifa ta’e baasuun ittiinhoogganu,▪ Hooggansi Godina sadarka tokko gadi bu’e Aanaa akkadeeggaru,gaggeessaan kan Aanaa Ganda akka qabatugochuu,▪ Leenjichi kan qophaaye kennamu garee misoomaa fi gandaagadiitti ta’uu mirkaneessu▪ Humni leenjii irratti hirmaatu ijaarsa isaatiin akkata’uu,Miseensi hojjataa Mootummaa,jiraataa magaalaa fiQ/bulaa akka wal-hinmakne dursa sirritti adda baasuu▪ Leenjii keessatti waa’ee dhibee koronaa (Covid-19) akka mataduree ijootti yeroon fudhatame akka irratti mari’atamuogeeyyii fayyaa waliin haala mijeessuun itti deemuunbarbaachisaa ta’a. 4 ▪ Leenjii kana uwwisa miidiyaa kamiinuu akkahindeeggaramnee fi hirmaattonnis naamusa leenjichibarbaadu kabajuun akka hirmaatan taasisuu. 5 ▪ Gaggeessitoota Paartiilee kanaa eenyu akka ta’an ragaguutuu qabaachu▪ Miseensota meeqa akka qaban(maqaadhaan)▪ Qaama hawaasa kam irratti xiyyeeffatanii akka hojjataajiran sirritti adda baasu▪ Ajandaawwan isaan qabatanii socho’aa jiran Qaamahawaasa kamiif ajandaa kam gargaarama jiru▪ Tarsiimoo fi Tooftaawwan itti gargaaramaa jiran▪ Namoota bifa maallaqaa fi qabeenyaatiin isaan deeggaranenyu faa akka ta’an akaakuu deeggarsa maaliin isaantumsaa akka jiran▪ Humna kana dadhabsiisuuf sochii gama keenyaantaasifamaa jiru▪ Sochii diinummaa (jeequmsa) isaan gaggeessa jiran sirrittiadda baasuu▪ Mandhee diinummaa inni ijaaree sochoosaa jiru addabaasuu,ummataan saaxiluu fi diiguu▪ Haala irra jiran adda baasuun akka barbaachisummaaisaatti tarkaanfii fudhachuu 6 ▪ Bakka heddutti humni ijaarame Walbeekuu dhabuunn,hoggansa isaatin kan wal hin beekne fi waraqaa qofa irrattikan hojjatame ta’uu▪ Ijaarsi kun galma isaaf taa’en akkaata hoj-maataatiin ergamnikennameefii hojii qabatamaatti kan hingalinii fi maqaarradabree bu’aa lakkaa’amu buusuu kan hineegalle ta’unilaalameera.Kanaafuu rakkoolee olitti kaa’aman kana hatattamaanhiikuun gara bu’a qabeeessummatti geeddaruun dhimmaboruuf hin bulfamnee dha. Walumaagalatti dhimmi ijaarsa ( Gurmaa’insa) cimaa qabaachuufi hojii paartii, Nageenya fi misooma isaan gaggeessu hundaa olmurteessaa fi dhimma jiraachuu fi jiraachu dhabu akka ta’e sirrittiqabachuun jecharra dabre qabatamaan ummanni keenya gubbaahanga gadiitti ijaaaranne jijjiirama lakkaayamu gama hundaan fidu 7 akka danda’u hooggansa cimaa kennuun kallatti murteessa ta’eefudhatamu qaba. Keessumaayyu TPLF, ABO Shanee, KFO fi ABIN ajandaa● Filannoon dabruu hinqabu● Fulbaana booda mootummaan hinjiru● Qaalayiinsa jireenya hammaatee jira,● Mootummaan ummata ajjeesaa jira,● Gaaffiin Oromoo hindeebine,● Dhimmi hidha laga Abbayya nu hinilaalatu,● Dargaggeessi hojii dhabee jira, fi kkf jeequmsaaf isaangargaaru bocanii adda uumuu dhaan jeequmsakaasuuf qophaaya jiru. Qaamoleen kun giddu galeessi isaanii mootummaan biyya bulchuuhindandeenye kanaaf mootummaan ce’umsa ijaaramu qabaijjannoo jedhu qabatani socho’aa kan jiranii fi karaaqaxxaamuraatiin aangootti dhufuu Kaayyooffatanii yaalii ijibbaataagochaa kan jiranii dha. Kaayyoo isaanii kana galmaan ga’achuufistooftaaleee human jeequmsaa ijaaruun alaa galchuu fi biyya keessa 8 kan jirus bakka hinbeekkamnetti ergama badii fudhatee akkabobba’u gochuu akkasumas maallaqa ramaduun meeshaawaraanaa fi loojastiikiin deeggaraa akka jiran xiinxalli jiru nimul’isa.Kanaafuu caasaa fi ijaaramni keenya sadarkaa hundarra jiru haalakana beekee yoomiyyuu caalaa dammaquun dhimmoota asii gadiixiyyeeffannaan hojjachuu qaba.▪ Leenjii kitaaba Riifoormii fi miseensa bal’aaf gadi bu’e irrattisochii humnoonni badii kun taasisaa jiran dabalataanqabsiisuuni ijjannoon cimaan akka qabatamu taasisuu,▪ Hawaasni bal’aan karaa ijaarama isaatiin ajandaa humnootabadii kanarratti sirritti mari’ate kana fashaleessuuf, ergamaakka fudhatuu fi ijjannoo akka qabatu▪ Ijaarsi paartii keenya hojii qabatamaatti akka galu, Mandheediinaa akka adda baasu saaxilu▪ Caasaan nageenya (poolisii human addaa fi Milishaan) yerookamiyyu caalaa qindaa’e ummata ijaarsaan hirmaachisahuman badii irraatti tarkaanfii hadhaayaa fudhachaa akkadeemu.▪ Humna fuula haaraa (ፀጉረ ለውጥ) enyu, essarra akka dhufehordofu adda baasuu,too’achuu▪ Magaalota keessatti humna jiraataa ta’ee fi kireeffatu addabaasuu, raga qabachuu eenyummaa isaani baru▪ Hoteelotni nama kireeffate bulu guyyaatti raga qindeessanipoolisii magaalicha akka beeksisan hojimaata diriirsuu, warrakana hingoone irratti tarkaanfii fudhachu▪ Namoota dhiyootti biyya alaati galanii fi fuul-duras galanakkaata labsii Covid-19 ittisuuf ba’een eddo tursiisaa(Corantine) akka galan gochuu,qunnamtii isaanii hordofuu,▪ Humnoota jesumsaaf dhoksaanis ta’e ifaan nama kakaasantoo’achu,tarkaanfi fudhachu, 9 ▪ Abboti qabeenyaa fi namoota bifa garaa gaaraatiin diinagargaaran gocha isaanii irraa akka of qusatan akeekkachiisu,yoo deebi’uu hindandeenye seeratti dhiyeessu,▪ Iddoo hundatti sirna eegumsa nageenya cimsuu, sakatta’iinsadhaabbii fi tasaa eegumsa dhaabbiilee mootummaa fidhuunfaa gurguddoo cimsuu, Bu’uraalee misoomaaTeeleee,Ibsaa, Daandii gurguddaa,riqicha murteessoo,buufataalee poolisii fi M/Sirreessaa eegusi isaanii akka cimugochuu,▪ Sochii diina abdii kutachiisu (deterance) caasaan nageenyatiinkaraa qindaa’een gaggeessuu,akka barbaachisummaa isaattitarkaanfii fudhachuun▪ Humnoota yeroo garaagaraa dhiifamaan mana sirreessaa irraagadi lakkifaman fi kanneen haaroomsa fudhatanii ummatattiakka makaman taasifaman maaliirra akka jiran adda baasuukanneen rakkootti galan seeraaf dhiyeessuu,▪ Caasaa fi miseensa keenya yeroo adda addaatti hojiirraqulqullaa’e ijaaruun nageenyaaf akka tumsu gochuunnageenya mirkaneessuu qabna. DAANDIIN KEENA IDA’AMUU DHA,GALMI KEENYA BADHAADHINA!


Maal Godhuu qaba Oromoon akka sabaatti?

1. Qabsoon uummata Oromoo sadarkaan inni itti jiru haala ariifachiisaa ta’een jijjiiramaa jira. Erguma #Haacaaluun wareegamee irraa kaaseeyyuu, hoggantoonni jaarmiyaalee siyaasaa Oromoo hidhamaa fi dararamaa jiru. Qeerroon Oromoo haala sukkaneessaa ta’een hiraarfamaa jira. Har’as, hawaasni keenya ajjeefamaa, hidhamaa, dararamaa, gad-xiqqeeffamaa, karaa adda addaatin itti roorrifamaa jira. Keessattu, ajjeechaa Haacaaluu irratti raawwatame booda, #JawarMohammed, #BekeleGerba qabamanii hidhaatti darbamaniiru. Hoggantoonni olaanaa ABO hidhamaniiru. Ijoolleen fi maatiin #BekeleGerba, #Boontu, #Samy, #Kiyyaa, hidhamaniiru. OMN cufameera. Yakkamaas jira. Miidiyaalen Oromoo adda addaa akka satalayitii irraa buufaman murtaayee jira. Oromiyaan guutuma guututti dirree waraanaa taatee jirti. 2. MM Abiyy Ahmad, tarkaanfiilee ciccimoo kana caalaa nama hiraarsan fudhachuuf dhaaddachaat jira. Motummaan isaas uummata qawwee dhaan cabsuuf murteessuu isaa ibsateera. ‘ 3. Kanaan walqabatees, raayyaan ittisa biyyaa magaaloota Oromiyaa hunda keessatti dhangala’ee uummata haaleelaa jira. Anaa tokkoof Poolisii addaa lakkofsaan 250 ta’an ramadee socho’aa jira. Halleellaan sukkaneessaa ta’e itti fufeet jira. 4. Karaan gara lixaa cufameera. Karaan gara bahaa magaalaa Moojoo irraa jalqabee guutuma gututti cufamee jira. Sochiin karaa gara kibbaa kan godhamu magaalaa Hawwaasaa (Sidama) irraa jalqabee, sochiin uummataa (kan autobisii dhan godhamu), geejjibni konkolaattota raayyaa ittisaatin marfamanii eeggamaa, isan fee’ataniiti. Kunis ta’u, sochiin makinaa baay’een hin jiru. Magaalaan Finfinnee akkuma calisseetti jira. Motummaan “jirunn jalqabeera, baankiin banameera,” haa jedhu malee, ammas sochiin magaalichaa akkuma dhaabbateetti jira. Bakka suuqiin banamee jirutti, jarjara guddaa dhan (gatii guddaa kanfaluu dhan) waan nyaataa bitachhuun itti fufeeraa.Interneettin akkuma cufameetti jira. Magaaloota Oromiyaa keessatti waraanni uumata mormuuf bahu manatti dachaasee akka gadi hin baane godhaat jira. Walumaa galatti Oromiyaa irratti waraanni labsamee jira. 5. Sirnichi guutuma guututti sirna cunqursaa, sirna abbaa irrummaa nama tokkoo (sirna #AbiyAhmad) ta’ee itti fufuuf kutannoo dhaan ka’eera.Kanaaf: 1. Oromoon hundi bakka jirutti haala danda’ame hundaan, haala inni filatee hundaan, qabsoosaa ciminaan, kutannoo addaatin, itti fufuu qaba. Yeroo kanaatti, sochiin isaa hundi naamusaan, waldhageettii guddaa dhaan, tokkummaa dhan, sagalee tokkoon, tarsiimoo fi tooftaa adda addaatin geggeeffamuu qaba. 2. Jarmiyaalen siyaasaa hoggantoota isaanii hidhaman, isaan hiiksiusuuf hatattamaan carraaqqii adda addaa gochuu qabu. Kanaa godhuuf dhiibbaa siyaasaa adda addaa gageessuu qabu. Miseensoonni fi hoggantoonni hanga ammaatitti jalaa hin hidhamne jara kana tikfachuu qabuu. Balaa hidhaa jalaa akka miliqan yaali gochuu qabu. Warra hoggansa warra hidhamaniin bakka bu’anii hojii hojjachuu danda’an ramadanii sochoo’uun barbaachisaa dha. Warri hoggantoonni irraa hidhaman, hoggantoota yeroo kanaaf malu filatanii bakka bufachuu qabu.Hojiin siyaasa karaa nagaa dhaan geggeeffamu karaansaa dhiphachaa waan dhufeef, hawaasni mormii cimaa akka gaggeessuu danda’uu, waamicha fi gorsa hawaasa sochoosu dhaammachuun, kallattii qabsoo baasanii keennuun, barbaachisaa dha. 3. Warri qabsoo hidhanoo gaggeessaa jiru haalan deeggaramuu qabu. Yeroo kamiyyuu caalaa tooftaan qabsoo isaanii, yeroo akka sabaatitti lolli nurratti labsame kana irratti, barbaachisaa akka ta’e ifa ta’eera. Kana baratanii, hidhannoo isaanii jabeeffachuu qabu. Qabsoon karaa nagaa guyyaan itti galgalaa’aa waan jiruf lola nurratti labsame ofirraa ittisuf akka danda’amu qabsoon sibiilaa tooftaa haalan barbaachisaa akka ta’ee hubachuun barbaabhisaa dha. Kun waan ta’eefis, haalan deeggaruun barbaachisaa dha. Hoggansi WBO dirree jirus kana beekkatee, sadarkaa amma jirru irratti, ummata Oromoo lolli waraanaa itti labsame kana balaa irraa oolchuuf sochoo’uusaa ciminaan itti fufuu qaba.Lola Motummaan abbaa irree #AbiyAhmad Oromoo irratti labse kana ofirraa ittisuuf adeemsifamu kana haalaan hogganuu qaba. Hoggansi kun lola ofirra ittisuu kana sodaa fi shakkii tokko malee fudhatanii qindeessutti ka’uu qabu. Fincila xummuraa godhuuf akka danda’amu sadarkaa amna jirru irratti hoggantumnaa fudhachuu qabu. Tarkaanfii #AbiyAhmad Oromoota irratti fudhachaa jiruuf deebii madaalu keennuf hatattamaan sochoo’uf, qophaa’uu qabu. Hatattamaan tarkaanfiiwwaan ciccimoo ta’an fudhachuus qabu. 4. Motummaan Abiy (Motummaan Bilxiginnaa) diina Oromooti. Diina sabaaf sablammoota hundaati. Diina ummattotta itiyoophiyaati. Motummaan Abiy/Bilxiginnaa motummaa nafxanyootaati. Motummaan kun motummaa ummata ajjeesaa, hiraarsaa, dararaa jiruu dha. Motummaa kana mormuu qofa utuu hin taane, ofirraa ittisuun, ofirraa haleelun, mirga namummaati. Hoggantoota fi caasaa motummaa diina ta’ee kana irratti tarkaanfii fudhachuun akka barbaachisu namni hunduu, humnoonni hundi, hubachuu qabu. Motummaa kana ofirraa ittisuun mirga uumamaati. Godhamus qaba.Warri qabsoo hidhannoo geggeessu tarkaanfii cicimaa fudhachuudhaan aggaamii nurratti xiyyeeffate kana uummatarraa ittisuu qabu. Dirqama isaaniitisi. Kanas sagalee isaani ol kaafatanii himachuu, deeggarsa uumataaa waammachuu, fi saba isaani of duuba hiriirsuu qabu. Kun dirqama seenaan isaan baachise waan ta’eef, ol ka’ani, sodaa tokko malee, dubbachuu qabu. 5. Qeerroo fi Qarreen Oromoo bakka jiranitti qabsoo isaanii haala qindaayeen, naamusa cimaa dhaan, tokkummaa dhan, waldhageettii addaatin itti fufuu qabu. Qabsoon isaanii yeroo kamiyyuu caalaa qabsoo warri dirree waraanaa jiru geggeessu kanas deeggaruu fi utubuu qaba. Qabsoon garuu, qabsoo motummaa #AbiyAhmad wajjin godhamu ta’uusaa beekani, nama nagaa, namoota saba biroo isaan keessa jiraatan, akka hin tuqne of eggannoo fi obsa guddaa dhan sochoo’uu qabu. 6. Rogeeyyiin biyya keessa jiran hundi qabsoo Qeerroo fi Qarree Oromootif tumsuu, karoora isaani qindeessuu qabu. 7. Uummanni Oromoo biyya alaa jiru gargaarsa isaa gama adda addaatin itti fufuu qaba. Maallaqaan, lobby fi advocacy dhan, hiriira nagaa qopheessuu dhan, xalayoota motummoota biyya isaaniititti erguu dhan, konfaransii adda addaa geggeessuu dhaan hojii public relations (PR) barbaachisu hunda kallattii adda addaatin qabsoo dhumaatitti bobba’uu qaba. #Abiy_Ahmed_is_a_murderer#abiy_must_be_removed#AbiyMustGo


Mootumma biyya keessa jiraattaniin daddafa dhaqqabaa..

Oromoon biyya German jirtan barruu afaan jarmaniin qaphooyte tana e-meel keessan banaati koppi godha bakka maqaa jedhu maqaa keessan itti guutuun rakkoo saba keessanii mootummaa jermanitti iyyadhaa!! Sehr geehrte ehrenwerte Bundeskanzlerin Angela Merkel, mein name ist (MAQAA). Als einer Ihrer Wähler schreibe ich Ihnen gerade über eine dringende Angelegenheit, die Ihre sofortige Aufmerksamkeit erfordert.Ich bin Deutsch (Staatsbürger/permanenter Einwohner) und fürchte um die unmittelbare Sicherheit meiner Familie und meiner Angehörigen in Äthiopien.In den letzten Tagen hat die äthiopische Regierung – unter der Führung des Friedenspreisträgers und Premierministers Abiy Ahmed, der bis 2019 den Friedenspreis erhalten wird – die Menschenrechtsverletzungen auf ein skrupelloses Niveau angehoben. Diese Verstöße richten sich insbesondere gegen die größte ethnische Gruppe Äthiopiens, die Oromo, und andere diversifizierte Gruppen, die in der Vergangenheit von aufeinanderfolgenden Regimen marginalisiert wurden.Am Montag, dem 29. Juni 2020, wurde der bekannte Oromo-Künstler und Aktivist Haacaaluu Hundeessaa in der Hauptstadt Finfinne (Addis Abeba) erschossen. Dieser politische Mord erfolgte nur wenige Tage nach einem Interview, das im Oromia Media Network (OMN) ausgestrahlt wurde und in dem Haacaaluu seine Besorgnis über die von den Kommandoposten ausgehenden Menschenrechtsverletzungen der Regierung sowie seine Kritik am historischen Erbe von Menelik II. zum Ausdruck brachte. In weniger als 24 Stunden, am Dienstag, dem 30. Juni 2020, verhaftete und inhaftierte die Regierung unrechtmäßig OMN-Journalisten, prominente Oppositionsführer und Menschenrechtsaktivisten wie Bekele Gerba, Jawar Mohammed, Hamza Borana und Dutzende anderer Personen, darunter zwei amerikanische Bürger aus dem Bundesstaat Washington, Redwan Aman und Yusuf Beshir. Das scharfe Vorgehen wurde durch eine landesweite Abschaltung des Internets verschärft, die den Informationsfluss und die Kommunikation mit den Menschen im Land effektiv erstickt. Darüber hinaus haben das Attentat und die unrechtmäßigen Verhaftungen zu einem Ausbruch von Jugendprotesten in ganz Oromia geführt, und die Medien berichten, dass zahlreiche friedliche Demonstranten von den Sicherheitskräften der Regierung erschossen und getötet und viele weitere schwer verletzt worden sind.Ich fürchte, dass meine Familie am Rande bevorstehender Massengräuelungen steht. Die New York Times berichtete am 1. Juli 2020, dass bei Protesten in mehreren Städten in ganz Oromia an einem Tag über 80 Zivilisten getötet wurden, darunter auch die Aufenthaltsorte meiner Familie und Freunde. Da der äthiopische Premierminister Abiy Ahmed die nationalen Wahlen auf unbestimmte Zeit ausgesetzt hat, ist Äthiopiens gegenwärtige schwere Menschenrechtskrise in eine weitere Phase des gewaltsamen Autoritarismus eingetreten.Deutschland ist seit langem ein Verbündeter Äthiopiens, und Ihr Wahlkreis besteht aus einer wachsenden Zahl besorgter Bürger über die gegenwärtige Situation in Oromia, Äthiopien. Als mein Vertreter fordere ich Sie auf, sich bei der Verurteilung des gewalttätigen Regimes von Premierminister Abiy Ahmed, der sich derzeit als demokratische Regierung ausgibt, an die Seite Ihrer Oromo-Wähler zu stellen und Folgendes zu tun:Nehmen Sie Kontakt mit der äthiopischen Regierung auf, um die Sicherheit aller australischen Bürger, die sich derzeit in Äthiopien aufhalten, zu gewährleisten.Verurteilen Sie formell die staatlich sanktionierte Militär- und Polizeigewalt gegen unschuldige Zivilisten und Demonstranten und fordern Sie die sofortige Einstellung der staatlichen Gewalt.Fordern Sie eine unparteiische und unabhängige Untersuchung der Ermordung des Oromo-Künstlers und Aktivisten Haacaaluu Hundeessaa durch ein unabhängiges Gremium.Fordern Sie die sofortige Freilassung aller politischen Gefangenen, darunter Abdi Regassa, Yaassoo Kabbabaa, Bekele Gerba, Jawar Mohammed, Hamza Borana, Redwan Aman, Yusuf Beshir und andere, sowie die Beendigung der unrechtmäßigen Inhaftierung. Verlangen Sie ein sofortiges Ende der illegalen Militärkommandoposten in West- und Südrumänien.Fordern Sie Demokratie durch die rechtzeitige Abhaltung freier und fairer Wahlen im Jahr 2020.Fordern Sie die internationale Gemeinschaft auf, Sanktionen zu verhängen, falls die oben genannten Forderungen nicht erfüllt werden. Für weitere Informationen senden Sie mir und meiner Gemeinde bitte eine E-Mail an oromoprotests2020@gmail.com Mit freundlichen Grüßen, (Ihr Name) adreessa kanaan erga (BundeskanzleramtBundeskanzlerinAngela MerkelWilly-Brandt-Straße 110557 Berlin E_mail: poststelle@bundeskanzlerin.de-mail.de