Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oniwaasi naa to jẹ igbakeji Imaamu agba ni Mọṣalaṣi ijọba apapọ to wa niluu Abuja ni ẹsin Islam ko faye gba ki eeyan maa san owo itusilẹ fun ajinigbe tabi ẹni to ba n gbogun ti i.

Lasiko to n sọrọ nibi akanṣẹ adura oṣu Ramadan, o ni sisan owo itusilẹ fun awọn ajinigbe yoo tubọ maa kii awọn ọdaran naa laya lati tẹsiwaju ninu iṣẹ aburu ti wọn n ṣe ni.

O ni "Ọlọrun ko faye gba ki eeyan san owo itanran fun ọta rẹ tabi ko san owo itusilẹ lati tu ẹni ti wọn ji gbe silẹ nitrori haram ni."

Nigba to n kin ọrọ rẹ lẹyin, Imaamu naa sọrọ lati inu hadith kan, nibi to ti sọ pe ojiṣẹ kan lọ ba Anọbi Muhammad (SAW), to si bere lọwọ rẹ ohun to yẹ ki eeyan ṣe ti wọn ba doju ija kọ ọ pẹlu ohun ija oloro.

Gẹgẹ bo ṣe sọ, Anọbi sọ fun ọkunrin naa pe ni ṣe lo yẹ ko ba ọta naa ja kaka ko fun ni owo itusilẹ.

Tóò bá fẹ́ràn àti máa pọ́n ọ̀rọ̀ tàbí èèyàn lé, ẹ̀kọ́ ráńpẹ́ yìí yóò wúlò fún ọ

Ẹnu ọjọ mẹta yii ni ṣẹlẹ ijinigbe di tọrọfọnkalẹ ni Naijiria.

Bi ẹ ko ba gbagbe, nnkan bii ọsẹ meji ṣeyin ni awọn agbebọn ji awọn akẹkọọ fasiti Greenfield gbe ni opopona ilu Kaduna si Abuja, ti wọn si ṣeleri pe awọn yoo pa awọn akẹkọọ naa lẹyin ti wọn ti kọkọ pa marun un ninu wọn, ayafi ti wọn ba gba ọgọrun miliọnu naira owo itusilẹ.

Ṣugbọn gomina ipinlẹ ọhun, Nasir Ahmad el-Rufai ti fesi pe oun ko ni owo itusilẹ kankan  lati san.

'Oyenusi ló mú mi wọ ẹgbẹ́ adigunjalè kó tó di pé mo b'Ólúwa pàdé'

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Eekan ẹlẹsin Islam kan, Sheikh Ibrahim Maqari ti sọ pe o lodi si ẹsin Musulumi ki eeyan maa san owo itusilẹ fun awọn ajinigbe.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oniṣegun naa lo sọ ọrọ yii nigba to n ba awọn akọroyin ṣọrọ, nibi apero kan to waye lati din bi awọn ọmọ Naijiria ṣe n lọ si ilẹ okeere fun eto ilera ku, eyi to waye ni ẹka eto ẹkọsẹ biokẹmisiri, ni Fasiti Ibadan.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Hunt, ẹni to bu ẹnu atẹ lu iṣẹlẹ yii, wa rọ awọn adari ilẹ Naijiria lati ri si ọrọ ilera, nitori owo to ju biliọnu mẹẹdogun dọla lọ ni awọn ọmọ Naijiria ma n na lọdọdun fun ilera ara wọn loke okun.

Aarẹ Muhammadu Buhari lẹyin to lọ gbga itọju nilẹ okeere lọdun 2018

"Sugbọn eyi lee dinku ti ijọba ba lee kọ awọn eeyan lẹkọ to ye kooro, tawọn ọmọ Naijiria ko si ni ma na owo pupọ bayii fun eto ilera ni awọn orilẹ-ede miran lagbaye."

Hunt sọ siwaju si pe, ti awọn eeyan ba rin irin ajo lati tọju ara wọn loke okun, ọpọlọpọ owo lo ma n ba iru irin ajo bẹẹ lọ, bi owo ibugbe, owo ounjẹ ati bẹẹbẹẹ lọ, sugbọn ko ni ri bẹẹ ti wọn ba lee ri itọju to peye ni Naijiria.

African Migrants: Awọn arinrinajo sọ iriri wọn lọ si ilẹ Amerika

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Dokita kan to jẹ ọmọ ilẹ Amẹrika, Stephen Hunt, ti sọ pe awọn adari lorilẹ-ede Naijiria ati awọn eeyan jankan miran ma n na owo to le ni biliọnu mẹẹdogun dọla lọdun, lori eto ilera nilẹ okeere.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Onnoghen lo n koju ẹsun onikoko mẹfa to nii se pẹlu ẹsun pe o kuna lati kede awọn dukia rẹ kan eyiti ileẹjọ to n gbọ ẹsun aikede dukia fi kan-an.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Atiku ní òun kò dènà kí ọ̀dọ́ kankan dupò ààrẹ ní Nàìjíríà

Bẹẹ ba gbagbe, ileẹjọ to n gbọ aawọ laarin awọn osisẹ ati agbanisisẹ naa ti kọkọ kede lọjọ kẹẹdogun osu Kinni ọdun 2019 pe igbimọ olugbẹjọ aikede dukia, CCT, dawọ duro naa lori gbigbọ ẹsun naa, ti wọn si sun igbẹjọ ọhun siwaju di ọjọ kejilelogun osu Kinni ọdun 2019 naa.

Bi ileẹjọ awọn osisẹ naa si tun se n bẹrẹ isẹ loni lo tun pasẹ lẹẹkeji pe igbimọ olugbẹjọ  CCT, ko tun gbọdọ joko gbọ ẹjọ naa.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ileẹjọ to n gbọ aawọ laarin awọn osisẹ ati agbanisisẹ nilẹ Naijiria, NIC, tun ti pasẹ lẹẹkan si pe ki igbimọ olugbẹjọ lori aikede dukia ẹni, CCT, dawọ duro na lori igbẹjọ adajọ agba ilẹwa, Walter Onneghen to fẹ gunle.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Onímọ̀ òfin, Afe Babalola ní òkè afárá tó sọ ìlú náà mọ́ àwọn ilé ìwé gíga ní ìpínlẹ̀ náà tí wó palẹ̀.

Babalola sọ ọrọ yii lasiko to n ba awọn akọroyin sọrọ ni ilu Ekiti lẹyin ti afara to so ilu Ado Ekiti pọ mọ ile iwe giga mejeeji to wa ni ipinlẹ naa ti wo lulẹ, to si la ẹmi eniyan kan lọ.

Agba ọjẹ ninu imọ ofin naa ni ojuti ni ohun ti o sẹlẹ naa, ti o si pe akiyesi ijọba si gbogbo awọn ohun amuludun to ti dẹnu kọlẹ ni ipinlẹ naa.

Babalola ni oke afara to wo lulẹ naa da sun kẹrẹ ọkọ silẹ fun awọn oṣiṣẹ lati Ọjo Aje titi di Ọjọru ti o ba awọn akọroyin sọrọ naa.

Oludasilẹ Ile Iwe Giga Afe Babalola naa wa rọ ijọba ipinlẹ ati ijọba apapọ lati wa wọrọkọ fi sada lori ipo ti awọn ohun ini ipinlẹ naa wa, ki o le tẹsiwaju.

Nigeria Independence Day: Sé ẹ mọ̀ pé ọdún 1956 ló yẹ́ ká ti dòmìnira ṣùgbọ́n....

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Oludasilẹ ile iwe giga Afẹ Babalola ni ilu Ado Ekiti, Oloye Afe Babalọla ti sọ wi pe ipinlẹ Ekiti ko ni idagbasoke kankan nitori ijọba apapọ ti kọ wọn silẹ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oofisi lo n rẹyin akọwe ni igbagbọ ọpọ eniyan

Eyi ti yoo si maa fi rinlẹ lọkan wọn pe ki wọn dibo fun ẹgbẹ oṣelu tiwọn.

Lasiko idibo gbogboogbo Naijiria eleyi ti o ku abala keji yi, awọn ọrọ akọmọna kan dagboro ru ti wọn si ko ipa ribi ribi ninu oṣelu lawọn ipinlẹ kan.

Ni meni meji, a o ma gbe awọn ọrọ wọn yi wo ati iru ipa ti wọn ko lasiko idibo aarẹ to kọja.

Ó tó gẹ́!

Nilu Ilorin ni aṣa yi ti bẹrẹ ti o si ṣe atọkun bi ifidirẹmi gbajugbaja oloṣelu ọmọ ilu naa, Bukola Saraki ati ẹgbẹ PDP ti ṣe waye.

Akọmọna Ó to gẹẹ gaan ni akawe kan gbogi to ṣe apejuwe bi ọrọ akọmọna ti ṣe lagbara lati ṣe iwuri fun awọn oludibo.

Abdurrahman Abdurazaq to n du ipo Gomina ni Kwara wa lara awọn agbatẹru O to gẹ

Bi wọn ba ti ṣe n lọgun oto gẹẹ, bẹ ni awọn oludibo lọmọde ati lagba yoo ma dahun pe ''Lilọ lẹ lọ.''

Ninu awọn akọmọna, pupọ eeyan lo gbagbo pe o to gẹẹ lo fakọyọ.

4+4= Next Level

Aarẹ Muhammadu Buhari lo fun ara rẹ jan aṣa ipolongo yi lontẹ nigba ti o lọ si iwaju ile asofin Naijiria lati gbe aba isuna ọdun 2019 kalẹ.

4+4 ko ni ṣe pupọ pẹlu ọrọ bi kii ṣe nina ika mẹrin owo mejeeji soke lati fi han pe lẹyin ọdun mẹrin ti APC lo ni ijọba,wọn yoo lo mrin miran si.

Ṣadede ni aworan awọn ọlọpaa ti wọn na ika 4+4 yi lu sita loju opo ayelujara

Aṣa yi gbalẹ laarin awọn alatilẹyin APC ti awọn ọmọ ogun kan ati ọlọpaa naa si ba wọn da ninu aṣa naa.

Yinka Ajia: ìbẹ̀rù Ọlọrun ni mo fẹ́ fi tukọ̀ Kwara ti mo ba wọlé

Take it Back

Awọn ọdọ Naijiria ni wọn ni aṣa yi ti Omoyele Sowore ti ẹgbẹ AAC ṣagbatẹru rẹ. Ni ṣoki, ohun to tun mọ si ni ''gba a pada''.

Omoyele Sowore lo fi n s#o faw#on #od#o lati gba ipo olori pada l#ow#o arugbo

Awọn alatilẹyin rẹ a ma lo akọmọna yi lati fi ipinu wọn rinlẹ nipasẹ gbigba ijọba pada lọdọ awọn agbaagba oloṣelu ti wọn ti wa lori oye ti pẹ.

Akọmọna yi gbiyanju amọ omi pọju ọka lọ fun un nito ri pe Sowore ko ri ijọba gba pada lọwọ Muhammadu Buhari ti o pegede ninu ibo aarẹ 2019.

Atikulated

Latara orukọ oludije ipo aarẹ fun ẹgbẹ oṣelu PDP ni wọn ti da aṣa ipolongo Atikulated kalẹ.

Aṣa naa...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Lagbo oṣelu,ti awọn oloṣelu ba fẹ ṣe koriya fun awọn alatilẹyin wọn, wọn a máa fun wọn ni awọn ọrọ akọmọna eleyi ti yoo ma da wọn laraya.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oogun Oloro

Nigba ti BBC Yoruba kan si ile iwe naa, ọga agba ile iwe to gbe ẹrọ ibanisọrọ kọ lati fọhun lori ọrọ naa ṣugbọn olukọ mii ti ko darukọ rẹ fidi rẹ mulẹ pe iṣẹlẹ naa ṣẹ ṣugbọn kii ṣe ile iwe awọn ni Favour ti dakẹ.

Segun, Máàkì tóo ní kọ́ ni yóò ṣé atọ́nà oríire rẹ láyé

Àwọn ènìyàn sọ àwọn ewu tí wọn pàdé nínú lílo òògùn ẹ̀fọn

" Rara o, wọn gbe e lọ si ile iwosan mii lati ile iwe wa, lati ibẹ wọn si tun gbe e lọ si ile iwosan ti ijọba to wa ni LASU.

Gẹgẹ bi iroyin to kan BBC Yoruba lọwọ, inu kilaasi ni Favour ati awọn akẹgbẹ rẹ wa ti wọn n duro de ẹkọ to kan nigba to mu eso olomi kan to si mu u.

Lẹyin iṣẹju diẹ lo figbe inu rirun sẹnu ti wọn si gbe e digba digba lọ ile iwosan ti ile iwe naa nibi ti nọọsi ti sare bojuwo ki lo ṣẹlẹ gan si Favour.

Àwọn ènìyàn sọ àwọn ewu tí wọn pàdé nínú lílo òògùn ẹ̀fọn

Wọn yẹ ike eso olomi to mu wo, wọn si gboorun oogun apakokoro ninu rẹ. Eyi mu ki wọn tete gbe e kuro ni ile iwosan tiwọn si lọ si ile iwosan miiran ko to di pe Favour jade laye.

Ẹwẹ iroyin kan sọ wi pe nigba ti wọn kan si iya ọmọ naa, o ru ẹbi iku ọmọ rẹ le ile iwe pe wọn ko mojuto ọmọ oun to wa ni iṣakoso ni.

"Mi o le yi ohun to ti ṣẹlẹ pada. Ọmọ mi kuro nile lọ si ile iwe, nigba to wa ni kilaasi, ṣe wọn moju to o? Ṣugbọn mo fi ohun gbogbo le Ọlọrun lọwọ" ni iya Favour sọ.

'Mo ń ṣa ike jọ láti san owó ilé iwé ọmọ mẹ́ta'

Iroyin naa ti de agọ Ọlọpaa to wa ni Ipaja lati ile iwe Cedar College, Baruwa.

Nibayii, wọn ti mu ike omi eso to mu ti wọn ni o n run oogun apakokoro lọ si yara ayẹwo ti wọn si n ṣe iṣẹ lori rẹ.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ariwo ẹkun sọ nile Favour Ekemedili to jẹ akẹkọ onipele ikẹta ni ile iwe girama Cedar College, Baruwa ni agbegbe Ipaja ipinlẹ Eko.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oogun ayederu ma n ṣakoba fun aggọ ara ni

Ọga ajọ NAFDAC, Ọjọgbọn Moji Adeyẹye ṣalaye pe ede oyinbo ati Faranse lo wa lara oogun ọhun ti orukọ n jẹ Dukoral.

Ọjọgbọn Adeyẹye fikun ọrọ rẹ pe ajọ to n ri si ọrọ ilera lagbaaye, WHO ti ko bi ẹgbẹrun lọna mẹjọ paali ayederu oogun ọhun nilẹ.

Okùnrin SARS náà sọ pé òun máa pa èèyàn síbi ni- Aladugbo

O ṣapejuwe bi paali ti oogun naa ninu rẹ bayii: 1. Orukọ oogun naa- Dukoral Oral Cholera Vaccine/ Vaccin Oral contre le Cholera

                                                                            2.  Nọmba paali rẹ- KV8262B1

                                                                            3. Ọjọ ti yoo bajẹ- 2020-04

                                                                            4. Ile iṣẹ to ṣe e- Valneva Canada Inc.

Ọga ajọ NAFDAC ṣalaye pe ile iṣẹ to ṣe ojulowo oogun aarun onigbameji naa ni Valneva Sweden AB, ti awọn eeyan mọ si  Crucell Sweden AB tẹlẹ.

O fikun un pe ajọ NAFDAC ko fi ontẹ lu oogun kọlẹra Dukoral lorilẹ-ede Naijiria.

Bakan naa lo rọ awọn eeyan lati ko ayederu oogun kọlẹra ti wọn ba ri lọ si ile iṣẹ ajọ NAFDAC to ba wa ni tosi.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ajọ to n mojuto aṣilo oogun ati ounjẹ, NAFDAC ti kilọ fawọn ọmọ Naijiria pe ayederu oogun aarun onigbameji ti ọpọ mọ si Kọlẹra ti gbode kan bayii lorilẹ-ede Bangladesh.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Ooni pe fun ifọwọsowọpọ Nigeria

Oba Ogunwusi ti o jẹ alaga fun ajọ awọn ọba to wa lagbeegbe gusu Naijiria, sọ eyi nibi apejọ awọn lọbalọba to waye ni n'ilu Port Harcourt ni ipinle Rivers.

Ogunwusi nigba to n dupẹ lọwọ Gomina Wike to gbawọn lalejo, sọ pe apejọpọ awọn ọba naa wa fun wiwa ọnọ lati jẹ ki isọkan ati ifọwọsowọpọ awọn ọba o f'idi mu'lẹ sii lorilẹede yii.

Awọn ọba wipe pataki ni isọkan laarin gbogbo ẹya ilẹ lorilẹede yi

O fi kun ọrọ naa wipe awọn ọmọ orilẹede yi gbọdọ fimọ sọkan lori isọkan orilẹede yii. Ati wipe pataki ni isọkan laarin gbogbo ẹya ilẹ yi, ki idagbasoke le e waye lorilẹede yi.

Oba Ogunwusi to wipe awọn lọbalọba ni akọkọ-kan awọn eniyan, wa kesi awọn ọba lati mase ka'wọ gbera, sugbọn ki wọn fọwọsowọpọ pẹlu ijọba orilẹede yi lati mu itẹsiwaju ba ọr aje orilẹede yi.

Gomina ipinlẹ Rivers, Nyesom Wike ninu ọrọ rẹ, dupẹ lọwọ awọn ọba naa fun isẹ takuntakun ti wọn n se lati ri i wipe orilẹede yi duro ninu isọkan ati ifọwọsowọpọ.

Igba kẹsan niyi ti awọn ọba ni gbogbo ẹkun orilẹede Naijiria yoo se ipade gbogboogbo, lati jijoro lori itẹsiwaju orilẹede yii.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ooni ti Ilẹ-Ifẹ, Alayeluwa Adeyeye Enitan Ogunwusi - Ojaja 11, ti pe fun agbajọwọ ati isọkan awọn lọbalọba lati f'opin si ija ati asọ ni orilẹede Naijiria.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Ooni ti Ile-Ifẹ, Oba Adeyeye Ogunwusi ti ní ó seése kí àwọn ọdaràn má mọ ìjàmbá tí wọ́n ń se fún ará ìlú.

Ọba Ogunwusi ni o seese ki awọn ọdaran yii ma mọ ijamba ti wọn n se fun ara ilu, nitori naa, ti ọwọ ba tẹ awọn afurasi ọdaran wọn yii, ki wọn se ifọrọwanilẹnuwo fun wọn daadaa.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Ọba Ogunwusi gbe imọran ọhun kalẹ lasiko to n gbalejo awọn osisẹ agba ajọ EFCC ni aafin rẹ nilu Ile Ifẹ.

Bakan naa, ni Ọọni tun ke gbajare lori bi iwa ọdaran se peleke si ni ipinlẹ Ọsun, to si kesi awọn ọdọ lati jawọ ninu iwakiwa, bẹẹ lo tun kesi ajọ naa lati fi agbara kun bi wọn se n gbogun ti iwa ọdaran ni awujọ.

Ninu ọrọ ti wọn, ajọ EFCC naa wa rọ Oba Adeyeye Ogunwusi lati kesi awọn ọba ni ile Yoruba, ki awọn naa tiraka lati gbogun ti iwa ibajẹ ni agbeegbe wọn.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ọọni ti Ile-Ifẹ, Oba Adeyeye Enitan Ogunwusi, ti kesi Ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ lorilẹede Naijiria, EFCC pe ki wọn se atunse lori awọn ọna ti wọn n gba gbogun ti iwa ọdaran lawujọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opeifa ní gbogbo ọlọ́kadà lòfin dè láti rìn ní mọ́rosẹ̀ Eko

Ọgbẹni Kayode Opeifa, tó jẹ alaga ajọ to mojuto igbokegbodo ọkọ ati imuṣẹ ofin to de igbokegbodo ọkọ nipinlẹ Eko (Lagos State Traffic Monitoring and Enforcement team) sọ pe ajọ naa kọ lo ko awọn 'ọkada' to jẹ ti ile iṣẹ Opay lọjọ Aje.

Ọgbẹni Opeifa sọ pe ajọ LASTMET kii mu ọlọkada, o ni awọn n ba awọn ajọ to n mu eeyan to ba ru ofin ṣiṣẹ pọ ni.

Ṣugbọn Opeifa ṣalaye pe ajọ yoo wu to ba jẹ pe oun lo ko awọn ọkada lagbara labẹ ofin lati gbe iru igbesẹ bẹẹ.

Opeifa fikun ọrọ rẹ pe ti ile iṣẹ Opay ba forukọ silẹ pẹlu ijọba ipinlẹ Eko, iyẹn ko fun wọn lagbara lati tapa s'ofin ipinlẹ Eko lori gigun alupupu l'Eko.

O ṣalaye siwaju si pe ofin ipinlẹ Eko lodi si ki ọkada maa gba ọna mọrosẹ nipinlẹ Eko.

Alaga ajọ LASTMET ni ko si iyatọ laarin ọkada Opay atawọn ọkada yoku ti wọn ba gba ọna mọrọsẹ niluu Eko.

Opeifa ní gbogbo ọlọ́kadà àti Opay lòfin dè láti gba ọ̀nà mọ́rosẹ̀ l'Eko

O ni kii ṣe pe ajọ to n mojuto igbokegbodo ọkọ ati imuṣẹ ofin to de igbokegbodo ọkọ nipinlẹ Eko dojule Opay nikan.

Opeifa tun ni ofin ipinlẹ Eko ko faaye gba fifi ọkada ṣiṣẹ kero lori opopona marosẹ nipinlẹ Eko.

Kini èrò akọṣẹmọṣẹ lori eto ọrọ aje nipa igbeṣe ijọba Eko lori kiko ọkada nilẹ?

Ẹwẹ, onimọ nipa ọrọ-aje, Bisi Iyaniwura to ba BBC Yoruba sọrọ fidi rẹ mulẹ pe o yẹ ki ijọba ipinlẹ Eko yẹ ara rẹ wo lori mumu awọn ọlọkada Opay lẹyin ti wọn ti forukọ silẹ pẹlu ijọba.

Ọgbẹni Iyaniwura sọ pe ijọba ni lati ṣe pẹlẹpẹlẹ pẹlu ọlọkada Opay atawọn ọlọkada mii niwọn igba ti wọn ko ba tapa s'ofin to de igbokegbodo ọkọ niluu Eko.

Bakan naa ni Iyaniwura sọ pe igbesẹ ijọba yii le da rogbodiyan silẹ nitori o le sọ ọpọlọpọ ọdọ di alainiṣẹ ni eyi to dẹ le tun fa iwa ipa ati ole jija lawujọ.

Ondo disability: Kò sí ẹni tí àkàndá kò lè ya ilé rẹ̀- Ayọdele

Bakan naa lo mẹnuba aiṣiṣẹ bo ti yẹ awọn oṣiṣẹ ijọba to n risi ọrọ lilọ bibọ ọkọ ni eyi to n ṣafikun si iṣorọ sunkẹrẹ-fakẹrẹ loju popo ni eyi ti ọpọ fi n gun ọkada dipo mọto nigba ti oju ba ti n kan wọn..

Akitiyan BBC Yoruba lati gbọ...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Irọ ni pe LASTMET lo ko ọkada Opay kuro nilẹ- Ọpẹifa


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Operation show your drivers license: Ẹgbẹ̀lẹ́gẹ̀ àwakọ ló ń lo iwé ìrinà ọ̀kọ̀ tí kò koju oṣùwọn- FRSC

Ọ̀gá àgbà fún àjọ náà ní ìpínlẹ̀ Eko Hyginus Omeje sọ fún BBC pé àwọn yóò bẹ̀rẹ̀ ètò ààbò tuntun, ti wọn pè ni operation "Show your Driver's license" ní ìpínlẹ̀ Eko ti yóò sì bẹ̀rẹ̀ ni ọjọ ajé to n bọ, ogúnjọ́ oṣù kaarun.

FRSC o gbọdọ ni ju 500 naira lọwọ

" Ìfojúsù wà ni pe kí àwọn àwakọ̀ to kójú òsùwọn máà wakọ̀ ní àwọn ojú pópó wa pẹ̀lú ìwé ìrìnà to jẹ ojúlówo ni ipinlẹ̀ Eko."

Ọ̀gá Omeje sàlàyé pé ọ̀pọ̀ ló ń wá si ilé iṣẹ́ àwọn láti wá fi orúkọ sílẹ̀ láti gba ìwé ìrìnà, sùgbọ́n ní kété ti wọn ba ti gba iwé ti yóò fi han pé wọn ti ń ṣe iwé ìrìnà wọn lọ́wọ́ ni wọn kìí pada wá mọ láti wá gba ojúlówó iwé ìrìnà wọn.

''Iwé ìrìnà ọkọ̀ tó lé ni ẹgbẹ̀rún lọ́nà ọgọ́ta ló wà ni ilé iṣẹ́ wá ti kò si ẹni to bèrè fún. Iwe fidihẹ ti wọn ti gba láti ìbẹ̀rl náà ni w\]on si fi ń lóju pópó ti wọn bá dá wọn dúró láti bèrè ìwé ìrìnà wọn, kódà kii àsìkò lílò ìwé náà ti kọjá, Awọn ǹkan ti àn gbìyànjú láti fi òpín sí rèé"

" Tí a bá gbá ọkọ̀ rẹ̀ mú tí ó si le fi ìwé ìrìnà ojúlówó rẹ hàn wá, láárìn wákàti mẹ́rìnlélógun, ó san owó ìtànran, lẹ̀yìn owó ìtanràn òó si tún lọ gba ìwé ìrùnà náà kí ó to gbé mótò rẹ̀ ni àgọ wá,'' Eyí jẹ ọ̀rọ̀ Omeje

O ní kò tọ̀nà láti má ṣe àfihan ẹ̀dà ìwé ìrina ọkọ̀ kò ba ofin mu, ojulówó ni ǹkan ti àjọ FRSC ń bèrè.

Ipinlẹ Eko ni Gbọ̀gan olúlu ètò ọ̀rọ̀ ajé tí o si ní ìgbòkegbodo ọkọ̀ to pọ̀ju lọ ní orílẹ̀-èdè Naijiria

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Àjọ ẹsọ ojú pópó ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà (FRSC), ẹ̀ka ti ìpínlẹ̀ Eko sọ pé ẹgbẹgbẹrún ọ̀pọ̀ àwọn awakọ ní ìpínlẹ̀ Eko kò lo ojúlówó ìwé àṣẹ ìrina awakọ, yálà iwe ti wọn gbà lásiko ti wọn kọ ẹkọ́ móto tan lo wà lọ́wọ́ ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn awakọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opeyemi Jibowu jẹ Ọlọrun nipe lẹni ọdun marun din lọgọrun un, ti aya Gomina ipinlẹ Ekiti, Bisi Fayemi naa si ti ranṣẹ ibanikẹdun si ẹbi oloogbe Fasanmade niluu Ido-Ile nipinlẹ Ekiti.

Ta ni  mama Lady Deborah Opeyemi Jibowu gan an?

Idile Mama Deborah Opeyemi Jibowu

Mama Deborah Opeyemi Jibowu ṣe igbeyawo pẹlu Olumuyiwa Jibowu lọjọ kẹjọ oṣu keje ọdun 1950.

Ọlọrun fi ọmọkunrin meji ati ọmọbinrin ta idile naa lọrẹ.

Mama Deborah Jibowu kopa ninu eto oṣelu

Mama Deborah Jibowu jẹ ọkan lara ọmọ ẹgbẹ igbimọ ajọ to n ri si ijọba ibilẹ laarin ti ijọba iwọ oorun ni Naijiria yan larrin ọdun 1959 si ọdun 1971.

O tun jẹ kọmiṣọna ajọ to n ri si eto ikaniyan(National Population Census) lọdun 1981 si 1983.

Ilẹ Gẹeṣi fi oye 'Member of the British Empire (MBE)' da a lọla lọdun 1962, lẹyin naa ni orilẹede Naijiria fun un ni oye Officer of the Order of the Niger (OON) lọdun 1965.

Mama Deborah Opeyemi Jibowu tun jẹ oye mama isalẹ fasiti ilu Calabar lọdun 1993 si ọdun 1997.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Iku n pani, ilẹ n jẹyan, gbogbo ilẹ Yoruba ati orilẹede Naijiria n ṣedaro mama Ọlọla Deborah Opeyemi Jibowu to jẹ obinrin akọkọ ni Naijiria, to kawe gboye akọkọ ninu imọ sayẹnsi.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opin ọdun de, pọpọṣinṣin ọdun tẹlee, bẹẹni ipenija ati ipaya nipa ọwọ keji ajakalẹ aarun COVID-19 naa ko gbẹyin; gbogbo rẹ lopin ọdun 2020 yii naa ni.

Ni iru asiko yii, kaakiri agbaye lawọn eeyan yoo ti maa minijọjọ kiri ti wọn yoo si maa gbaradi fun oniruuru ipejọpọ pọpọṣinsin ọdun eleyii ti ko ni ri bẹẹ lọdun 2020 bayii nitori awọn akọtun iṣẹlẹ ajakalẹ aarun COVID-19 lagbye bayii, ti ko si yọ Naijiria silẹ.

Idi niyi ti awọn ijsba lẹkajẹka, ipinlẹ ati ti apapọ pẹlu ṣe ti gbe awọn aṣẹ kan silẹ fun titẹle lasiko ọdun yii ki ajakalẹ arun naa ma baa di tọrọ fọkale lorilẹede Naijiria.

Eyi ni awọn igbesẹ tawọn to wa ni ijanu iṣejọba lawọn ipinlẹ to wa lẹkun iwọ ooru gusu  orilẹede Naijiria gbe lati dena ọwọja aarun COVID-1

Ipinlẹ Ondo

Ipinlẹ Ondo wa lara awọn ipinlẹ to kọkọ gbe igbesẹ lori ilana bi awọn olugbe ipinlẹ naa yoo ṣe ṣe ọdun si.

Ipinlẹ Ogun

Iwọgile awọn ayẹyẹ Keresimesi ati opin ọdin gbogbo bii adura aisun  ọdun, ayẹyẹ ọlọpọ ero Carnival, pẹlu ayẹyẹ wẹjẹwẹmu gbogbo.

Ipinlẹ Eko

Lẹyin ti gomina ipinlẹ naa ti lugbadi aarun COVID ti iroyin si tun ti n fihan pe iye awọn to n ko aarun naa lojoojumọ tunt ti n peleke sii gẹgẹ bi awọn agbejade ajọ to n gbogun ti ajakalẹ aarun lorilẹede Naijiria, NCDC ṣe n gbe e jade lojojumọ ni Gomina Babajide Sanwo-Olu ti gbe awọn ilana akọtun sita ti yoo de bi ọrs pọpọṣin'sin ọdun yoo ṣe lọ ni ipinlẹ naa.

Lara awọn ilana to gbe kalẹ ree.

Ipinlẹ Ọṣun.

Laipẹ yii ni awọn oluwadi ijinlẹ nipa kokoro arun ni ibudo iwadi imọ igbalode nipa kokoro arun to wa lọgba fasiti Redeemers University ni ilu Ẹdẹ pariwo sita pe o jọ bi ẹni pe ẹya tuntun kokoro aarun COVID-19 ti wọ ipinlẹ Ọṣun eleyi to ko jinijini bo ọpọ.

Ijọba ipinlẹ naa gbe awọn ilana kan kalẹ lati rii daju pe wahala ajakalẹ arun naa ko tun burẹkẹ lẹẹkeji.

Ipinlẹ Ekiti

Ipinlẹ Ekiti naa ko gbẹyin ninu igbesẹ ilana lati wa ọwọ ajakalẹ arun COVID-19 to tun fẹ maa gbẹnu soke bayii bọlẹ.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Wo bi ajọyọ ọdun ṣe lee waye ni ipinlẹ rẹ labẹ awọn ofin COVID-19 tuntun


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opin ọsẹ to kọja ni fidio ifọrọwanilẹnuwo ti Igboho ṣe pẹlu ileeṣẹ agbohunsafẹfẹ ori ayelujara, Koiki Media, nibi to ti sọrọ nipa Adeboye, ati awọn olori ẹsin ti ko ṣe atilẹyin fun idasilẹ Oduduwa Republic.

Ninu fidio naa to tẹ BBC Yoruba lọwọ, ni ẹni to n fi ọrọ wa Igboho l'ẹnuwo ti sọ pe ko ki Anoch Adeboye lori iku ọmọ Baba Adeboye, Dare to di oloogbe l'ọsẹ to kọja.

Mi ó ṣọ̀fọ̀, mo sọkún nítorípé... - Ìyàwó olóògbé Dare Adeboye sọ̀rọ̀ níbi ìsìn idágbére ọkọ rẹ̀

Alara tí Ilara Epe: Òjò gbọ́dọ̀ rọ̀ lásìkò ọdún Ẹlẹ́gba ni ìlú Epe- Oba Olufolarin Ogunsan

Eyi waye lasiko ti Igboho n fi ọrọ idupẹ ranṣẹ si gbogbo awọn alatilẹyin rẹ.

Esi ti Sunday Igboho fọ ni pe ko si nkan to kan oun pẹlu iku ọmọ Adeboye.

Lẹyin naa lo tẹsiwaju lati sọ pe ẹgbẹlẹgbẹ ọmọ ijọ ni ijọ RCCG to jẹ ti Adeboye, eyi to yẹ ki pasitọ naa lo anfaani rẹ lati polongo idasilẹ orilẹ-ede Oduduwa fun wọn.

Ko tan sibẹ o, Igboho tun lo anfaani naa lati fi èpè ranṣẹ si gbogbo awọn 'ojiṣẹ Ọlọrun ti ko ba ṣe atilẹyin fun Yoruba Nation'.

O ni Ọlọrun yoo pa awọn iyawo ati ọmọ wọn.

Ọrọ naa fa awuyewuye ati ibinu laarin awọn ọmọ Naijiria, paapaa lori ayelujara.

Ọpọ lo si bu ẹnu ẹtẹ lu nkan ti Igboho sọ ninu fidio naa ti wọn n pin kiri lori ayelujara.

Ṣugbọn ni bayii, Ọgbẹni Igboho ti tun sọ ninu ifọrọwanilẹnuwo miran pe awọn eniyan ṣi oun gbọ ni.

O ni "ti mo ba dakẹ, wọn a ni mo ti gba rìbá. Mo tun sọrọ, wọn ni mo bu Baba Adeboye.

"Kilode ti ma a fi bu u?"

O ṣalaye pe wọn ṣi oun gbọ ni o, oun ko bu Adeboye, oun kan fi awọn to tako Yoruba nation gégùn-ún.

"Awọn to n dalẹ Yoruba ni mo fi gégùn-ún."

Trade by Barter, Rivers: Mọ̀ síi nípa ọjà ní Esuk Mba, níbití o ti lè fi iṣu gba edé, epo

Yatọ si eyi, o sọ pe ka ni ọmọ Adeboye, Dare, to kú wa laye ni, "oun naa i ba ko ipa pataki ninu orilẹ-ede Yoruba wa tuntun".

Lẹyin naa lo gbadura pe ki oloogbe sun re.

Igba akọkọ kọ niyii ti ẹnu kun Sunday Adeyẹmọ lori ọrọ sisọ rẹ nipa awọn adari, lati igba to ti bẹrẹ ipolongo fun idasilẹ Oduduwa Republic.

Ni asiko diẹ sẹyin lo sọ ọrọ abuku nipa Ọọni...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ọkan pataki lara awọn to n polongo idasilẹ Oduduwa Republic, Sunday Adeyemo 'Igboho' ti fesi si ẹsun ti awọn eeyan kan fi kan pe o fi iku ọmọ yọ Pasitọ Enoch Adeboye.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opo igba ni Kanu ti ṣeleri pé oun to dari Biafra ti iran Igbo ba ya kuro lara Naijiria

Kanu sọ ọrọ yii lati kilọ fun ijọba apapọ lati ma ṣe ohunkohun ti yoo mu inu bi oun nitori oun le jẹ ki orilẹ-ede Naijiria gbona.

Bi awọn miran ṣe n gboriyin fun ọrọ ti Kanu Nnamdi sọ yii, ni awọn miran n bu ẹnu ẹ̀tẹ́ lu ọrọ to fi lede lasiko to n ba awọn ọmọ ilẹ Biafra sọrọ lati ilu London, ni Ile Gẹẹsi.

Kanu ni ijọba apapọ nigba tó n lo ile ẹjọ giga to wa ni Abuja lati gbẹṣẹ le aṣẹ ti o fun oun ni beeli tẹlẹ, ṣugbọn ti wọn ti yii pada ba yii lati fi panpẹ ọba mu oun, nipa lilo awọn ọlọpaa agbaye, eyi to jasi pabo.

Adari awọn to n ja fun idasilẹ orilẹ-ede Biafra naa fikun wi pe, ki ijọba apapọ ko ṣe ifẹ inu wọn o, ati wi pe ọmọbibi Ilẹ Gẹẹsi ni oun, ti ko si ẹ ni to le ṣe oun basubasu.

Lara awọn ọmọ Naijiria to jẹ alatilẹyin fun Nnamdi Kanu fesi si ọrọ naa lọri oju opo ikansiraẹni Twitter, ti wọn si gboriyin fun ipa ti Nnamdi Kanu nko lati mu iyipada ba aye awọn alatilẹyin rẹ.

Nigba ti awọn miran sọ wi pe ariwo lasan ni Kanu n pa, ati wi pe ọrọ rẹ kii se oun ti awọn ọmọ Naijiria ye ki wọn fesi si.

Colorado ni Amẹrika àti odò Awaye ní Naijiria nikeji àdágún órí àpáta ní gbogbo àgbáyé!

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Awọn ọmọ Naijiria ti fesi si ọrọ ti adari awọn to n ja fun idasilẹ orilẹ-ede Biafra, Nnamdi Kanu sọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opolopo ijamba loti sele latari aigboraeniye laarin awon Fulani darandaran ati agbe

Agbenuso naa, Femi Joseph sọ fun BBC Yoruba wipe ọrọ naa dojuru nigbati Fulani darandaran kan fẹ ẹ wọ oko agbẹ yi, ti agbẹ naa si yari pe ohun ko ni i faaye gba Fulani darandaran na lati wọ inu oko oun.

Ọrọ naa di gbọnmisi omi o too, ti awọn osisẹ ile-isẹ ijọba ibilẹ guusu Akurẹ si yabo ibi isẹlẹ naa.

Ajọ ọlọpa ni Fulani darandaran ati agbẹ naa ti wa ni agọ ọlọpa ati wipe alaafia ti pada s'agbegbe naa.

Isẹlẹ yi ni o tẹle ọpọlọpọ iwa ipa laaarin Fulani darandaran ati agbẹ lagbegbe guusu iwọ-oorun Naijiria.

Losu to kọja, awọn Fulani darandarn da'nọ sun oko oloye Olu Falae ni ilu Akurẹ, ti won si pa awako kan lori ariyanjiyan laarin won ni ipinlẹ Ondo.

Ti a ko ba gbagbe, igbakeji aare, Yemi Osinbajo nigba to hun si ipade eto aabo ti ile igbimo asofin gbe kale, sowipe idasile olopa ipinle yoo bojuto wahala to n sele laarin awon darandaran ati agbe  lorileede Naijiria.

Loni, ajo awon gomina lorileede yii faramo idasile oloopa ipinle gegebi igbakeji aare se so.

Arakunrin Fulani ni aigbede ara eni ni orisun ija pelu agbe

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ile ise ọlọpa ni wọn ti mu Fulani darandaran kan ati agbẹ oloko kan ninu isẹlẹ to waye lagbegbe guusu Akure, agbẹnusọ ajọ ọlọpa ipinlẹ Ondo fi idi rẹ mulẹ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opolopo irin ise nlanla olwo iyebiye lo

Awon eniyan ni ki ijoba wa nkan se si oro ina monamona

Iṣẹlẹ ina ọhun lo waye lagbegbe ile iwosan Oni and Sons Memorial, to wa ni Bashorun MKO Abiola Way, ni Ring Road.

Àwọn oníṣòwò pàdánù ọ̀pọ̀ mílíọ́nù náírà látàrí iná tó ṣẹ́yọ nílú Ibadan

Agbegbe ti iṣẹlẹ naa ti ṣe jẹ eyi ti awọn ileeṣẹ to n pese ohun eelo bi ọra loriṣiriṣi ati ike kalẹ si.

Opolopo irin ise nlanla olwo iyebiye lo

Lara awọn irinṣẹ to jona

Awọn oṣoju mi koro sọ pe, ina ọhun bẹrẹ ni igba ti awọn oṣiṣẹ awọn ileeṣẹ naa ti palẹ mọ tan.

Bi eeyan jori ahun ni Ibadan laaro yii, o maa kawo mori ni

Wọn ni ina naa ṣẹyọ lati ara opo ina mọnamọna, lẹyin ti ajọ amunawa tan ina si adugbo ọhun.

Awọn ti ọrọ naa ṣoju wọn sọ pe ẹnikan lo kọkọ ri ina ọhun ko too ke pe awọn eeyan adugbo lati paa, ṣugbọn ẹpa ko boro mọ.

Brain Squad: Àwọn ọmọdébìnrin Nàìjíríà ṣe "App" ìrànwọ́ owó iléèwè

Awọn ileeṣẹ naa ti wa lagbegbe Ringroad fun nkan bi ọdun mẹrindinlogun, ti wọn si n pin ọja wọn kaakiri orilẹ-ede Naijiria.

Awon osise n gbiyanju boya won si n maa ri ninu awon ohun eelo irin ise won sa jo pada

Ni ṣe ni awọn ti ọrọ naa kan n domi loju, awọn mii tilẹ dero ile iwosan ni kete ti wọn gbọ iroyin ọhun.

Ọkan lara awọn ti ọrọ naa kan sọ fun BBC pe, lara awọn ti ṣọọbu wọn jona jẹ akẹkọjade to ṣẹṣẹ kawe tan ti wọn si n taraka lati wa ọna atijẹ ni.

Iroyin ni awọn ileeṣẹ to ba iṣẹlẹ ọhun lọ to marundinlogun.

Ariwo ki ijoba se nkan si oro ina monamona to maa n sokunfa ijamba ina ni gbogbo ero mu bo enu

Bẹẹ naa ni awọn irinṣe ti iye rẹ to ọgọta miliọnu ati awọn eroja ti wọn fi n ṣe ọra, ike ati awọn ohun mii lo ba ina ọhun lọ.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Awọn oniṣowo ti padanu ọja ati irinṣẹ to le ni ogunlọgọ miliọnu naira nilu Ibadan ni ipinlẹ Oyo ni guusu Naijiria lataari ina kan to deede ṣẹyọ lalẹ ana.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Opọ̀ ẹ̀mí ti sọnù ni Birnin Gwari tó fẹ́ sọ ibẹ̀ di ahoro

Àwọn ìkọlù ọ̀hún ni wọ́n di ẹ̀bi rẹ̀ ru àwọn olè a-jí-máàlù kò pẹ àwọn ara abule naa ko fi aaye gba wọn lati fi ibẹ̀ ṣe ibujoko.

Ààrẹ Mùhámádù Bùhárí fi buwọ́lù ìdásílẹ̀ ọ̀wọ́ iléeṣẹ́ ọmọogun tuntun àti àwọn iléeṣẹ́ ọlọ́pàá tuntun lágbègbè Birnin Gwari ní ìpínlẹ̀ Kaduna.

Wọn ti sin òkú àwọn tó doloogbe latari ikọlu to waye gbẹyin lọjọ Abameta to jẹ ọjọ buruku èṣù gbomi mú.

Ijọba ipinlẹ̀ Kaduna ni àwọn òṣìṣẹ́ elétò ààbò yóò máa dáàbò bo àwọn ènìyàn agbegbe yii

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Opọ̀lọpọ̀ ìgbà ni àwọn oníṣẹ́ ibi yii ti kọlu Birnin Gwari, ti wọn si ti ké gbàjarè sijọba, ki gbogbo ẹ tó di ńlá lọ́jọ́ Abamẹta tó kọja ti wọn pa ènìyàn to le ni aadọta


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Ore Falomo jẹ́ onímọ ìṣègùn tó lámì láàrin ìràn Yoruba

Adarí ẹgbẹ́ Afenifẹre Ayo Adebanjo nínú ọ̀rọ̀ rẹ̀ sàlàyé pé iṣẹ́ nla ribiribi ní Ore Falomo ti ṣe nínú ìràn Yoruba, àti pe ìràn yoruba ti so ogo nla kan nù.

Adebanjo fi kún ọ̀rọ̀ rẹ pe ó ṣe pàtàkì kí gbogbo ìràn yoruba jí gírí láti gbe ogo iran rẹ gá bi Ore Falomo ṣe se nigba aye rẹ̀,

O safiwe pe pàápàá julọ gẹ́gẹ́ bíi Dokita Abiola, O dúro ti Abiola gidigidi lásìkò ìṣòrò, kò kẹyin sí i bi àwọn tọ ku ṣe ṣe nigba náà

O fí kun un pé àwokọ́se rere ni Falomo jẹ́ nígba ti fi jẹ ààrẹ àwọn ẹgbẹ́ Dokita ni Naijiria, amúyangan ni àsìkò rẹ̀ jẹ́ fún ìdári rẹ̀ àti ipo ti ọ̀rs ilera wa lásìkò náà.

Afẹnifẹre ni Dokita Falọmọ kìí ṣe ẹni ti ìràn Yoruba gbọdọ gbàgbé ni kíakía.

Ta ni Ọrẹ Falomo, dókítà MKO Abiola tó papòdà lẹ́ni ọdún mẹ́tàdínlọ́gọ́rin?

A bi Dokita Oluwatamilore Falomo lọjọ kẹrin, oṣu kẹsan an, ọdun 1942 niluu Minna to jẹ olu ilu ipinlẹ Niger bayii.

Ọgbẹni Falomo lọ ile iwe alakọbẹrẹ ni Baptist Primary School, Ijaiye laarin ọdun 1948 si ọdun 1955.

Ile iwe girama Methodist Boys High School nipinlẹ Eko ni Falomo lọ laarin ọdun 1956 si ọdun 1960.

Falomo tẹsiwaju ẹkọ rẹ nile iwe St. Andrew College, niluu Dublin lorilẹede Ireland laarin ọdun 1961 si 1962 ki o to lọ kawe ni Royal College of Surgeons ni Ireland lati ọdun 1962 si 1968.

O tun pada si ile iwe Royal College of Surgeons niluu Dublin lọdun 1978.

Ọgbẹni Falomo ṣe igbeyawo pẹlu Folashade Ṣorunke lọdun 1968.

Dokita bẹrẹ iṣẹ nile iwosan Park Hospital, Davyhulme ni Manchester lọdun 1969 si 1970.

O tun ṣiṣẹ ni ẹka eto ilera ipinlẹ Eko lagbegbe Surulrere lọdun 1971 si 1972, ko to lọ ṣiṣẹ ni ile iwosan ijọba ni Ikeja lọdun 1972 si ọdun 1973.

Dokita Falomo di oludari ile iwosan Onikoyi Clinic ni Yaba lọdun 1974 si 1979.

Falomo jẹ alaga ẹgbẹ awọn dokita lọdun 1971 si 1974, o tun jẹ ọmọ ẹgbẹ awọn dokita nilẹ Gẹeṣi ati orilẹede Ireland.

O ṣiṣẹ ni ile iwosan Maryland Specialist Hospital fun ọpọ ọdun.

'Èmi gan máa ń béèrè lọ́wọ́ ara mi pé ta ni Wole Soyinka gangan'

Dokita Falomo jẹ dokita...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Gbogbo ọmọ yorùna lo n ṣelédè lẹ́yìn Dókítà Ore Falomo ti gbogbo ènìyàn mọ sí oníṣegun M.K.O Abiọla nígbà ayé rẹ̀.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oreoluwa tọwọ bọwe adehun ọlọdun meji pẹlu ileeṣẹ naa to n ṣowo ilẹ ati ile, ni olu ileeṣẹ rẹ to wa ni Abuja.

Nigba to n sọrọ lẹyin ti wọn tọwọ bọwe adehun tan, alaṣẹ ati oludari ileeṣẹ ọhun, Ọgbẹni Akintayo Adaralegbe ni ọkan Akin ti Oreofeoluwa ṣe nigba ti iya rẹ fẹ da seria fun un lo jẹ ki ileeṣẹ naa nifẹ si i.

Bí ẹ ṣe mọ̀wé tó, ẹ wá dánrawò níbí pẹ̀lú "Àpólà Ọ̀rọ̀ Orúkọ - Noun Phrase

'Ìgbà tí mo máa fi lajú sáyé padà, ọ̀fọ̀ ikú mi ní wọ́n ń kígbe'

O ni "bo tilẹ jẹ pe ọpọ eeyan lo wo fido naa ti wọn si n rẹrin, ṣugbọn ọgbọn ti mo kọ ninu rẹ ko kere rara."

Adaralegbe ṣalaye pe "Ọmọdekunrin naa jẹ akinkanju; ohun to ṣe naa ṣi n jẹ ko ye gbogbo wa pe ninu gbogbo iṣoro ti a ba n dojukọ nile aye, o yẹ ka maa ni suuru."

O ni ileeṣẹ naa pinnu lati ba ọmọdekunrin ọhun dowo pọ nitori o ni igboya, o si mọ bi eeyan ṣe le yọ ara rẹ kuro ninu iṣoro.

Lara awọn to peju sibi ayẹyẹ naa ni awọn gbajugbaja oṣere tiata Yoruba bii Femi Adebayo, Tayo Odueke ti ọpọ mọ si Sikira Sindodo, ati bẹẹ bẹẹ lọ.

Bakan naa ni Ayo Ajewole ti awọn ololufẹ rẹ mọ si Wolii Agba wa nibẹ, pẹlu Sule Alao Malaika, Keji Osundara atawọn eeyan gbajumọ miran.

Oreofeoluwa di gbajumọ lẹyin ti fidio kan fa ori ayelujara ya, nibi to ti n bẹ iya rẹ to fẹ na a lẹyin to ṣaṣemaṣe kan, to si n logun "mummy calm down."

Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin?

Mummy calm down video: Oreoluwa fẹ́ di 'Ambassador'

Gbajugbaja akọrin ẹmi nni, Yinka Ayefele ti ke gbajare lori ayelujara pe ki awọn eeyan ba oun wa nọmba ipe Oreoluwa.

Oreoluwa lo di ilumọọka bayii lẹyin ti fidio kan lu awọn oju opo ayelujara pa ninu eyi to ti n sọ fun iya rẹ pe ko 'Calm Down' lasiko to fẹ na a.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Nigba to n kede eyi loju opo Instagram rẹ, Ayefele  ni inu oun dun pe iya ọmọde naa ti 'Calm Down' bayii, ti oun si n ke si ẹnikẹni to ba mọ nọmba obi ọmọde naa, lati fi ransẹ si oun.

Bi o tilẹ jẹ pe Ayefele ko salaye idi to fi fẹ kan si awọn obi Oreoluwa, amọ ọpọ eeyan to fesi si ikede naa ni, oriire nla ni ọmọde naa se.

Bi o ba se n lọ nipa ọrọ yii, a tun mu wa fun...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ileeṣẹ kan ni ilu Abuja ti yan Oreofeoluwa Lawal-Babalola, ti ọpọ eeyan mọ si "Mummy calm down"  gẹgẹ bi aṣoju rẹ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Ori ade naa waja lọjọ Iṣẹgun, ogunjọ, oṣu Kẹrin, ọdun 2021 ti a wa yii.

Iroyin ti a gbọ sọ pe Kabiesi mi imi ikẹyin rẹ nile iwosan kan lẹyin aisan ranpẹ.

Wọn bi Ọba Almoroof Adekunle Magbagbeola ni bi i ọdun 1950.

Bo tilẹ jẹ pe ọmọ Yoruba ni, to si jẹ ọmọ Naijiria, orilẹ-ede Ghana ni wọn bii si, nitori pe ibẹ ni awọn obi rẹ fi ṣe ibugbe lasiko naa.

Ọdun 1964 ni igba akọkọ to wa si orilẹ-ede Naijiria lẹyin ti iya agba rẹ sọ pe dandan ni fun un lati pada si Naijiria.

Nitori naa si lo ṣe fi Ghana silẹ, to wa si ilu Oṣogbo lati ma a gbe pẹlu iya agba naa.

Budo Ikoko water problem: Ìyàwó wa ti sá lọ kúrò ní Asa nítorí àìsí omi- Alhaji Sunmonu

Ṣugbọn lẹyin to pari ileewe alakọbẹrẹ, Magbagbeọla sa pada si Ghana, nitori pe ko gbọ, bẹẹni ko le sọ ede Yoruba daadaa.

Ede Ashanti ati Gẹẹsi lo mọ.

Akomolede ati Aṣa lori BBC Yoruba: Ẹ̀yà Ara Ifọ̀ ní olùkọ́ Adedokun kọ́ wa

Itan sọ pe awọn obi rẹ ni ile to pọ ni Ghana, ṣugbọn wọn fi gbogbo rẹ tọrẹ nigba ti wọn fẹ ẹ pada si Naijiria lọdun 1967 lasiko ti awọn alaṣẹ Ghana paṣẹ pe ki gbogbo ọmọ Naijiria to wa nibẹ pada si orilẹ-ede wọn.

Idile marun-un lo maa n jẹ ọba ni ilu Ifon-Orolu, lara wọn ni Olumoyero ti Ọba Magbagbeọla ti wa.

aaaaaaaaaaaaaaa

Ọjọ kejidinlọgbọn, oṣu Karun-un, ọdun 2007 ni wọn fi jọba ilu Ifon nipinlẹ Ọṣun.

Ṣugbọn ṣaaju asiko naa, oṣiṣẹ ajọ to n mojuto epo rọbi ni Naijiria, NNPC ni. Ipo alamojuto (supervisor) lo wa ni ẹka iṣakoso ileeṣẹ NNPC nilu Warri, nipinlẹ Delta.

hhhhhh

Ọdun mẹẹdọọgbọn lo fi ṣiṣẹ pẹlu NNPC.

Yatọ si pe o jẹ ọba ilu Ifọn nipinlẹ Ọṣun, oun naa tun ni ọba ilu Ilobu ati Erin-Osun.

Ẹwẹ, awọn abanikẹdun, ti ọpọ ninu wọn jẹ ọmọ ilu ti kabiesi naa jọba le lori nigabaye rẹ ti n korajọ si aafin rẹ lati ṣedaro.

Adura wa ni pe ki Ọlọrun tẹ baba si afẹfẹ rere, ẹyin ti wọn fi silẹ ko si ni bajẹ.

Yemi Farounbi: Yorùbá yóò dáàbò bo ara rẹ́, bí ìjọ́ba bá kùnà láti ràgà bò wọ́n

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Olufon ti ilu Ifon-Orolu ni ipinlẹ Osun, Ọba Almaroof Adekunle Magbagbeola Olumoyero II ti tẹri gbaṣọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Ori afara gbọọrọ ti wọn n pe ni Long Bridge, nibudokọ Barewa lopopona Ibadan silu Eko ni isẹlẹ naa ti waye eyi to mu ko nira fun awọn ọlọkọ to n bọ lati oju ọna marosẹ Eko si Ibadan lati kọja.

Koda, ọrọ yii kanlẹ, o tun kan baale nitori awọn olugbe adugbo Mowe, Ibafo, Asese, magboro ati Arepo, to yẹ ko lọ wọ isẹ ni aarọ yii ni sunkẹrẹ fakẹrẹ ọks mu mọlẹ, ti wọn ko si lee lọ sẹnu isẹ ati okoowo wọn.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Amọ sa, awọn osisẹ ajọ ẹṣọ oju popo, awọn ọlọpa atawọn ẹsọ to n ri si igbokegbodo ọkọ nipinlẹ Eko ni wọn duro si adugbo naa lati ri daju pe ijamba ko waye.

A tun gbọ pe awọn osisẹ ileesẹ Julius Berger to n tun oju sna se lo wa nibẹ lati ko awọn epo to danu ọhun, ti ọrọ yii ko si yọ awọn osisẹ panapana silẹ pẹlu aibaamọ ijamba ina lee fẹ waye.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Se ni ohun gbogbo lọju pọ ni opopona Eko si Ibadan lọjọru, ti awọn ero si duro gogogo soju popo lai ri ọkọ wọ lasiko ti ọkọ epo kan to ko epo disu danu soju popo.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Ori lo mọ ọlọrọ, ori lo mọ ọba.

Ori ẹni si lo n gbe ni, ti a fi de ade owo, ori ẹni naa lo n gbe ni, ti a fi tẹ ọpa ilẹkẹ, ori yii naa si lo gb'Ọmọọba Dapọ Abiọdun, to fi di gomina tuntun ni ipinlẹ Ogun.

Ọjọ Kọkandinlọgbọn, osu Karun un, ọdun 1960, ni idile Ọba kan nilu Ipẹru Rẹmọ gba alejo ọmọ tuntun jojolo, eyi to tọ Dokita Emmanuel Abiodun ati aya rẹ, Victoria wa, eyi ti wọn pe orukọ rẹ ni Adedapọ Abiọdun.

Ohun to si tun yani lẹnu julọ ni pe, nigba to ku ọdun kan pere ki Dapọ yii pe ẹni ọgọta ọdun, ni ori gbe e de ipo gomina, to si bura wọle ni ọjọ yii kan naa.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Sugbọn niwọn igba to jẹ pe ọjọ ti eeyan ba gun kọ lo n kan ọrun, ojo ti n pa igun Dapọ bọ nidi ko lee jẹ eeyan laye, ọjọ ti pẹ.

O ti ko ipa ribiribi ni agbọn kan abi omiran, ko to de ipo gomina.

Ori lo mọ ọlọrọ, ori lo mọ ọba.

IMỌ ẸKỌ ATI ILEẸKỌ TI DAPỌ ABIỌDUN LỌ:

Dapọ Abiọdun lọ sile ẹkọ alakọbẹrẹ ati girama, ko to morile ileẹkọ fasiti Ọbafẹmi Awolọwọ nilu Ile Ifẹ, nibi to ti kẹkọ gboye imọ nipa iṣẹ ẹrọ.

Lẹyin eyi lo tẹkọ ofurufu leti lọ sile ẹkọ fasiti Kennsaw ni Atlanta Georgia, lorilẹ-ede Amẹrika.

Nibẹ lo tun ti gba imọ kun imọ nipa iṣiro owo, to si ni iwe ẹri imọ ijinlẹ keji, taa mọ si Masters.

Ni kete ti Dapọ pada sile lati oke okun, lo tun morile ile ẹkọ fasiti ipinlẹ Ekiti lati gba oye ọmọwe, ti a mọ si PhD ninu imọ nipa ìnáwò, to si tun gba oye ọmọwe keji lẹka imọ nipa akoso okoowo nile ẹkọ fasiti Adeleke to wa nilu Ẹdẹ, nipinlẹ Ọṣun.

IRIRI DAPỌ LẸNU IṢẸ:

Lẹyin ti Dapọ pari iwe lo di gbajugbajaolokoowo ati oloselu. Oun si ni oludasilẹ ileeṣẹ kan to wa fun ipese ohun amuṣagbara.

Bakan naa ni Dapọ jẹ odu, ti kii ṣe aimọ fun oloko ni ẹka katakara awọn eroja epo rọbi ati afẹfẹ idana gaasi, to si ni ileeṣẹ aladani tiẹ fun eroja epo rọbi.

Ori lo mọ ọlọrọ, ori lo mọ ọba.

IRINAJO RẸ NINU ETO IṢELU:

Lọdun 1998, ẹrin pa ẹẹkẹ Dapọ, ti wọn si dibo yan-an gẹgẹ bii aṣofin agba sile aṣofin ni Abuja, lati lọ ṣoju ẹkun idibo rẹ, labẹ ẹgbẹ oṣelu UNCP.

Oniruuru igbimọ si ni Dapọ ti ṣiṣẹ lasiko to wa ni...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Ori ti gbe Ọmọọba tẹlẹ, Gbadegẹsin Ogunoye, to si ti gori itẹ awọn baba nla rẹ, oun si ni Ọlọwọ ti ilu Ọwọ tuntun bayii lẹyin awọn etutu ti wọn ti se fun ni Ipebi.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Bẹẹba gbagbe, laipẹ yii ni awọn afọbajẹ kede pe wọn yan Ọmọọba Ogunoye gẹgẹ bii Ọlọwọ tuntun, to si ti wa ni Ipebi lati igba naa, ko to wa jade sita lọjọ Ẹti, to si gun ori itẹ awọn baba nla rẹ.

Ọba Ogunoye yii, tii se Ọlọwọ tilu Ọwọ kẹtalelọgbọn, ni ayẹyẹ etutu jijade sita rẹ bẹrẹ ni kutu hai ọjọ Ẹti, eyi to se oju ogunlọgọ awọn ọmọ ilu naa.

Nigba to n bawọn akọroyin sọrọ lasiko yiyọju ọba sita naa, Ojumu tilu Ọwọ, Oloye Ọlanrewaju Famakinwa salaye pe o se dandan ki awọn se awọn etutu naa gẹgẹ bii asa ati ise ilu Ọwọ ti laa kalẹ.

Famakinwa ni ida alaafia ni Kabiesi tuntun mu lasiko etutu rẹ, eyi to tumọ si pe alaafia yooo jọba nilu Ọwọ lasiko ti Ọba naa ba fi wa lori itẹ.

"Ni ilana asa ibilẹ wa, Ọlọwọ tuntun gbọdọ mu ida kan ni Oke Mapo, ida to ba si mu, ni igbagbọ wa pe yoo sọ bi akoko rẹ lori itẹ yoo se ri. Kẹ si maa wo, irufẹ ida ti baba rẹ mu ni ọgbọn ọdun o le diẹ sẹyin, naa ni Ọba Ogunoye naa tun mu yii."

Ọlọwọ tuntun yii, tii se amofin, la wa n gbadura fun pe igba rẹ yoo tu ilu Ọwọ ati ilẹ Yoruba lapapọ lara.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ori nii gbe ni, taa fi n dade owo, ori nii gbe ni, taa fi n tẹ ọpa ilẹkẹ, ori naa nii gbe ni taa fi n gori itẹ awọn baba nla ẹni.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹ-ede Naijiria wa lara orilẹ-ede marun un lati ile Afrika ti yoo kopa ni Russia 2018

Ìfẹsẹ̀wọnsẹ̀ náà wà lára ipalemo ìkọ Super Eagles ṣaaju ìdíje ife ẹyẹ àgbáyé to n bò lónà ní Russia

Troost Ekong ló kọkọ jẹ́ ni iṣẹju kẹẹdogun ìfẹsẹ̀wọnsẹ̀  náà.

Eeyan to le ni ẹgbẹrun lọna ọgbọn lo wa wo Ìfẹsẹ̀wọnsẹ̀ naa ni papa isere Adokiye Amaesimaka

Ìkọ DR Congo kò fi ọwọ̀ fún ìkọ Super Eagles ti wọn sì n damu aṣọle Super Eagles títí ti adari ìdíje náà fi fún wọn ní gbé e silẹ gbá a síle ni iṣẹju kéjídínlọ́gọ́rin ìfẹsẹ̀wọnsẹ̀ naa.

Ọwọ ẹrọ ní Malongo Ngita fi gbá a wo inú àwọ̀n Nàìjíríà.

 Ifẹsẹ̀wọnsẹ̀ ọlọrẹsọrẹ yii ni ikẹyin ti Ìkọ Super Eagles yoo gba ki wọn to bẹrẹ imura ni pẹrẹwu de idije ife ẹyẹ agbaye Russia 2018.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ìkọ agbaboolu Super Eagles orílè-èdè Nàìjíríà ati akẹgbẹ wọn  láti orílè-èdè DR Congo ti gba àmì ayò kọọkan nínú ìfẹsẹ̀wọnsẹ̀ ọlọrẹsọrẹ


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede Canada si ni orilẹede keji to tu okun ofin lọrun Kukuye lẹyin ti orilẹ-ede Uruguay ti se bẹẹ.

Ọjà ti wọn ti n ta igbó di ṣiṣi ni oru Ọjọru, bo tilẹ jẹ wi pe awọn araalu ko ti i mọ ipa ti yoo ni lori ilera, ofin ati aabo ilu.

È gbọ àlàyé lẹnu àwọn ti ójúẹlẹgba leko irú iṣẹ ti oògùn olóró má n ṣé lara.

Ọjọ ti pẹ ti awọn to n mu igbo ti fẹ ki wọn ṣọ mimu ati tita rẹ di ohun ti ofin faaye gba.

Agbegbe ati ilu kọọkan ni yoo maa paṣẹ tabi sọ iru igbo ti awọn eniyan yoo maa ta tabi ra ni agbegbe kọọkan.

Ìdí mẹ́rin tí wọ́n fi sọ Gbáná mímu di ìrọ̀rùn ní Canada

Kete ti wọn kede pe o ti di lilo ni awọn ile itaja kan ni agbegbe Newfoundland, bẹrẹ si ni ta a ni ọ̀gànjọ́ oru.

Amọ orilẹede South Africa ti sọ igbó lilo di ofin ni ìkọ̀kọ̀.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Igbó mímu àti títà ti di  gbẹ̀fẹ́ l'orilẹede Canada bayii lai bẹ̀rù agbofinro.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede Chad se igbẹjọ ati idajọ fun awọn Boko Haram

Ile-isẹ ijọba to n risi ọrọ igbẹjọ lorilẹede Naijiria, sọ wipe ita gbangba ni wọn yoo ti ṣe igbẹjọ awọn afunrasi to le lẹgbẹrun naa, eleyi ti o yatọ si igbẹjọ ikọkọ ti wọn maa n ṣe fun wọn tẹlẹ.

Igbesẹ tuntun naa waye latari bi awọn ẹgbẹ ajafẹtọ ọmọniyan, Amnesty International se fajuro si bi ileesẹ ologun se n se igbẹjọ ida kọnkọ fun awọn afunrasi ikọ Boko Haram naa.

Igbẹjọ awọn afunrasi Boko Haram bẹrẹ lojo aje

Akọroyin BBC, Ishaq Kalid sọ wipe awọn afunrasi ti o le lẹgbẹrun naa ti wa latimọle fun ọpọlọpọ ọdun, ati wipe adajọ mẹrin ni yoo gbọ igbẹjọ naa ti yoo waye ni ile-igbẹjọ tiwantiwa ti kii se ti awọn ologun.

Kalid wipe wọn sun igbẹjọ naa siwaju fun osu mẹrin ki wọn le e fun awọn alaṣẹ laaye lati se iwadi finifini lori awọn afunrasi ikọ Boko Haram.

Nigba ti igbẹjọ naa bere losu kẹwa ọdun to kọja, awọn eniyan marundinlaadọta ni wọn s'ẹwọn ọdun mẹta si mọkanlelọgbọn, ti wọn si da awọn igba meji eniyan silẹ nitori ẹsun ti ko lẹsẹ n lẹ.

Ikọ ẹṣinokọku Boko Haram ti bẹrẹ idukuku mọni lọdun 2009

Akọroyin BBC naa jabọ pe ẹgbẹgbẹrun awọn afunrasi ikọ Boko Haram ti wọn ṣi wa latimọle awọn ile-iṣẹ ologun kaakiri orilẹede Naijiria, ni o ṣeeṣe ki igbẹjọ wọn naa o waye laipẹ.

Lati igba ti awọn ikọ ẹṣinokọku Boko Haram ti bẹrẹ idukuku mọni lọdun 2009, eniyan ti o le lẹgbẹrun lọna ogun ni wọn ti ran lọ s'ọrun ọsan gangan, ti ọgọọrọ eniyan si ti di alairilegbe nipasẹ awọn igbesunmọmi ati isekupani awọn ikọ Boko Haram lorilẹede Naijiria ati lagbegbe Lake Chad.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Igbẹjọ ọlọgọọrọ eniyan ni gbangba yoo bẹrẹ fun awọn afunrasi ọmọ ikọ Boko Haram loni, (ọjọ aje) ni ile-iṣe awọn ologun ni agbegbe aarin gbungun orilẹede Naijiria, ni ilu Kainji.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede China ti di ọkan pataki laarin awọn orilẹede ti o ni ajọsepọ okoowo to pọ julọ ni ilẹ Afirika

 Ọgbẹni Rex Tillerson sekilọ yii ni ilu Adidas ababa tii se olu ilu orilẹede Ethiopia, orilẹede akọkọ ti o kskọ gunlẹ si lẹnu abẹwo rẹ akọkọ si orilẹede Afirika.

Ọgbẹni Rex Tillerson  ni owooya lati orilẹede China lewu pupọ fun awọn orilẹede Afirika ati wi pe ikilọ naa kii se ọgbọn ati di ọna mọ owo orilẹede China ti o n regun silẹ Afirika.

Ọgbẹni Rex Tillerson ni ikilọ ti Amẹrika se kii se ọgbọn ati di ọna mọ owo orilẹede China ti o n regun silẹ Afirika

O ni ewu to wa ninu rẹ ni wi pe orilẹede to ba kuna lati san owo to ya pada lasiko lee padanu awọn ohun amayedẹrun gbogbo to na owo le lori.

Nigba ti wọn bii wi pe asiko to fun aarẹ orilẹede Amẹrika, Donald Trump lati tọrọ aforiji fun ọrọ kobakungbe to sọ nipa awọn orilẹede Afirika, Ọgbẹni Rex Tillerson ni ipinu orilẹede Amẹrika ni lati ni ajọsepọ to dan mọran pẹlu awọn orilẹede gbogbo ni ilẹ Afirika.

Bakannaa lo ni Aarẹ Donald Trum ti kọwe si alaga ajọ isọkan ilẹ Afrika lori ọrọ ọhun.

Awọn iroyin ti ẹ le nifẹ̀ si:

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Minisita fun ọrọ ilẹ okeere lorilẹede Amẹrika, Ọgbẹni Rex Tillerson ti kilọ fun awọn ijọba orilẹede gbogbo ni ilẹ Afirika lati sọra fun yiya owo lọwọ orilẹede China.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede Naijiria ati Ghana ni ajọsepọ to fidi mulẹ

Sẹnatọ Saraki, ni oniruuru abajade iwadi lo n fidi rẹ mulẹ wipe nkan o ọjọ iwaju ilẹ Afirika ni ifọwọsowọpọ awọn eniyan rẹ, paapaa julọ lati lee ṣ'eto ọjọ ọla to gun rege fun awọn ọdọ.

Aarẹ ileegbimọ orilẹede Naijiria ṣalaye ọrọ yii lasiko to fi n gbe idanilẹkọ kan kalẹ lorilẹede Ghana lati sami ayẹyẹ ọdun mẹwa ọtọọtọ laisi idaduro ti ileegbimọ aṣofin orilẹede Ghana ti nṣiṣẹ.

O wa pe fun idasilẹ igbimọ apero kan laarin awọn ileegbimọ aṣofin orilẹede mejeeji lati lee ṣe agbedide igba ọtun fun ẹkun naa ati ilẹ Afirika lapapọ.

Sẹnatọ Saraki ni ara ohun ti igbimọ apero naa yoo lee ṣiṣẹ le lori ni mimu ayipada baa bi awọn ọdọ ṣe n sa fi ilẹ baba wọn silẹ lọ soke okun ti wọn si n tipasẹ bẹẹ kagbako iku wọn.

"Laarin awọn to n ṣatipo lorilẹede Libya bayii, o diẹ ni ẹgbẹrun lọna ọgọta lo jẹ ọmọ orilẹede Ghana ti ẹgbẹrun marundinlaadọta si wa lati orilẹede Naijiria. Awọn ọdọ wa ko ri ọjọ ọla ti o dara ni ilẹ baba wọn, idi si niyi ti wọn fi n sare gba oke okun lọ. Gẹgẹbii aṣiwaju to dara, ẹtọ ọ wa ni lati rii daju wi pe anfani ati j'eeyan wa nilẹ fun wọn nilẹ baba wọn."

Saraki tun ṣalaye siwaju sii wi pe ohun to ṣokunfa osi ati aini ni ilẹ Afirika ko ṣẹyin bi awọn orilẹede Afirika ṣe sọ ara wọn di orilẹede to n pese ohun eelo fun agbaye.

Iru awọn iroyin ti ẹ le nifẹ si:

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Aarẹ ileegbimọ aṣofin agba lorilẹede Naijiria, Sẹnatọ Bukọla Saraki ti pe fun ajọṣepọ to gboopọn sii laarin awọn orilẹede lẹkun iwọoorun Afirika lati lee ṣi ilẹkun igba ọtun fun ilẹ Afirika.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede Naijiria naa ni irufẹ ofin yii, pẹlu ẹwọn ọdun mẹrinla fun ẹni ti o ba lu ofin naa

Àjọ ajafẹtọ kan si ti sọ pe inu ewu nla ni wọn wa bayii.

Ẹgbẹ awọn to n ni ibalopọ ọkunrin sọkunrin ni Russia sọ pe awọn ọlọpaa orilẹ-ede Russia lo mu Salekh Magamadov ati Ismail Isayev, ti wọn si da wọn pada si ibi ti wọn ti wa.

Ẹgbẹ naa sọ pe oun lo ran awọn ọkunrin naa lọwọ lati sa lọ si Russia lọdun to kọja, ki ọwọ awọn ọlọpaa Chechen ma baa tẹ wọn, nitori ẹsun pe wọn n samojuto oju opo ayelujara Telegram alatako.

Wo ìgbé àyé ìyá àti ọmọbìnrin tó ń fi iṣẹ́ aṣẹ́wó jẹun

Òfin to sì lòdì sí ìbálòpọ̀ láàrin ọkùnrin sí ọkùnrin yi ti wa tipe lorílèèdè India

Awọn ọkunrin mejeeji sọ pe wọn fi iya jẹ awọn, ti wọn si tun fi ipa mu wọn lati ṣe fidio fun aforijin.

Àmọ́ sa, ẹgbẹ LGBT ni Russia sọ pe ninu ile wọn to wa ni Nizhny Novgorod, ni awọn ọlọpaa ti mu wọn l'ọjọbọ.

Ko si ẹni to ti i mọ ìdí ti wọn fi fi wọn si ahamọ.

Ẹgbẹ naa sọ pe lẹyin naa ni wọn fi ipá da wọn padà fun awọn alasẹ ni Chechnya.

Awọn musulumi lo pọ julọ ni Chechnya, idẹyẹsi àwọn to n ni ibalopọ ọkunrin sọkunrin si wọpọ nibẹ.

Àmọ́ o, olori ijọba ẹkùn naa, Ramzan Kadyrov ti sọ ni ọpọ igba pe irọ ni ẹsun ifini pamọ lọna ti ko ba ofin mu, ati títẹ ẹtọ ọmọniyan loju, ti wọn fi n kan an.

Koda, oun ati awọn olori ijọba rẹ ti ẹ sọ pe ko si ọmọ ẹgbẹ LGBT kankan ni Chechnya.

Ṣugbọn ọpọ eeyan, to fi mọ awọn ọkunrin meji yii, lo ti sọ ni gbangba pe ijọba n fi iya jẹ awọn nitori iru ibalopọ ti awọn n ni.

SS3 ní mo wà báyìí, mo sì ti gba àmì ẹ̀yẹ̀ púpò nílé-lóko gẹ́gẹ́ bí onílù - Ayansike

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Wọn ti da ọkùnrin meji kan to n ni ibalopọ ọkunrin sọkunrin, to jẹ ara Chechen pada si ilu Chechnya, lati ibi ti wọn salọ lẹyin ti wọn fi ẹsun kan pe wọn fi iya jẹ awọn.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede Naijiria ni orilẹede akọkọ to pegede lati kopa ni Russia 2018 lati ilẹ Afirika

Papa isere ilu Wroclaw ni Naijiria ati Poland yoo ti maa waa ko gẹgẹbii ara igbaradi awọn ikọ agbabọọlu mejeeji fun idije ife ẹyẹ agbaye ti yoo waye ni osu kẹfa ọdun yii.

Alamojuto fun ikọ agbabọọlu Super eagles fidi rẹ mulẹ wipe ile igbafẹ Radisson Blu lawọn agbabọọlu Super Eagles yoo wọ si lasiko igbaradi ati ifẹsẹwọnsẹ ọlọrẹsọrẹ naa ti yoo waye ni ọjọ ẹti.

Super Eagles fẹyin Angola gbo'lẹ

Super Eagles: Akojọpọ aworan asọ fun ife ẹyẹ agbaye

Saaju ni olukọni ikọ agbabọọlu Super eagles, Gernot Rohr ti fiwe pe awọn agbabọọlu mejidinlọgbọn ti yoo kopa ninu ifẹsẹwọnsẹ ọlọrẹsọrẹ ti yoo waye naa.

Awọn agbabọọlu naa yoo tun kopa ninu ifẹsẹwọnsẹ ọlọrẹsọrẹ miran pẹlu orilẹede Serbia nilu London nilẹ Gẹẹsi, iyẹn ni ọjọ mẹrin lẹyin ifẹsẹwọnsẹ ọlọrẹsọrẹ pẹlu Poland naa.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Wọn ti si ibudo igbaradi ikọ agbabọọlu Super Eagles ti orilẹede Nigeria fun ifẹsẹwọnsẹ ọlọrẹsọrẹ pẹlu orilẹede Poland ti yoo waye lọjọ aje.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede Naijiria si jẹ orilẹede to n san fun wara ati oyin, ti ọba oke si fi ọpọ ohun alumọọni jinki rẹ.

Bakan naa ni awọn ọlọpọlọ pipe ẹda kun orilẹede yii dẹnu ni ẹka eto iselu, ọrọ aje, eto ẹkọ, imọ ẹrọ, eto ilera ati bẹẹ bẹẹ lọ.

Sugbọn ni aarin ọgọta ọdun ti Naijiria ti n tukọ ara rẹ lai si ọwọ awọn eebo amunisin nibẹ, oju ti ri.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Aara ti san, atẹgun ti fẹ, koda, iji ti ja lorilẹede Naijiria, eyi to ti dunkooko mọ eto irẹpọ ati isọkan orilẹede yii, diẹ si lo ku ki orilẹede yii tuka.

Ọba Oke nikan si lo mọ idi taa fi wa papọ titi di oni, bi o tilẹ jẹ pe diẹ lo ku, ki iji da omi inu agbọn orilẹede Naijiria nu.

Idi ree ti BBC Yoruba fi wọ inu itan lọ lati se agbeyẹwo igba meje ọtọọtọ ti ẹpọn agbo Naijiria ti mi, amọ ti Ọlọrun ko jọ ko ja.

Igba meje ti ẹsẹ isọkan Naijiria ti mi:

Ogun abẹle to waye laarin ọdun 1967 si 1970:

Ni kete ti orilẹede Naijiria gba ominira tan lọdun 1960, ni oniruuru rogbodiyan oselu gba ilu kan laarin ọdun 1962 si 1965.

Bi wọn se n jo ile ati eeyan, ni wọn n ba dukia ilu jẹ, paapaa lẹkun iwọ oorun guusu Naijiria, tii se tilẹ Yoruba, eyi to mu ki awọn ologun wa ja ijọba gba lọwọ alagbada lọjọ Kẹẹdogun osu kinni ọdun 1966.

Amọ kaka ki ewe agbọn dẹ ni ọrọ laasigbo oselu naa, ko ko ko lo tun n le si, ti iyapa ẹlẹyamẹya si gba ilu kan, paapaa laarin awọn ọmọ ogun ilẹ wa.

Nigba to di ọgbọnjọ osu Karun ọdun 1967, Ọgagun Chukwuemeka Ojukwu ya ẹya Igbo kuro lara orilẹede Naijiria, to si kede orilẹede Biafra fun wọn, eyi to jẹ ibẹrẹ ogun abẹle ni Naijiria.

Odidi ọdun mẹta gbako ni ogun abẹle naa fi waye, ko to pari lọdun 1970 sugbọ ogun naa mi isọkan ominira orilẹede Naijiria logbologbo.

Rabaraba ogun naa ko si ti tan nilẹ di akoko yii nitori awọn aidaa to bi ogun abẹle nigba naa, si lawọn eeyan kan n tọkasi pe o si wa nilẹ di iwoyi.

Eto idibo June 12:

Igba keji ti isọkan ati ifẹsẹmulẹ Naijiria yoo mi pupọ nilẹ ni asiko ti ijọba ologun Ibrahim Badamosi Babangida wọgile eto idibo aarẹ ta di lọjọ kejila osu Kẹfa ọdun 1993.

Eto idibo aarẹ naa, ti...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ọjọ kinni osu Kẹwa ọdun 1960, eyiun ọgọta ọdun sẹyin ni orilẹede Naijiria gba ominira.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede Sudan

Se lawọn sọja n tiraka lati le awọn ọkọ nla to n tu afẹfẹ taju taju sita lalẹ ọjọ keji ti iwọde wọn latari pe wọn f ki aarẹ Omar al- Bashir kọwe fipo silẹ.

Bẹẹ lawọn ajijagbara ba sa asala ti wọn si wa ibi isadi lọ si bareke awọn ọmọ ogun oju omi ni ibẹru bojo ba walẹ wọọ.

Lara awọn afẹhonu han meje ni wọn ti pa bayii lati ọjọ abamẹta to kọja ti ikọlukọgba yii ti bẹrẹ.

Ọgbẹni Bashir ti wa lori alefa gẹg bi aarẹ fun o ti fẹrẹẹ to ọgbọn ọdun bayii, lati igba naa lo si ti n kọjalẹ lati faye gba gbigbe agbara le ijọba mii lọwọ.

'Celestine fa adá yọ, ó sì gé orí ọmọ mi méjì'

Bayii lo ṣe ṣẹlẹ lọjọ abamẹta

Ọkan lara awọn afẹhonu han sọ fun BBC pe awọn ọkọ ajagbe nla ṣi wọle ti wọn si bẹrẹ si ni fi afẹfẹ tajutaju ati ibọn si awọn ti wọn ṣe ifẹhonu han ni olu ilu orilẹede Sudan.

o ni awn ologun kọkọ pa kẹ́kẹ́ nigba to ya ni wọn gbiyanju lati le awọn oṣiṣẹ alaabo naa lọ.

Awọn to ṣoju wọn koro ni ṣe lawọn oṣiṣẹ alaabo yii tun tunraki lẹẹkeji ti wọn doju kọ wọn ni awọn ba sa lọ si bareke awn ọmọ ogun oju omi lati fara pamọ fun ikọlu wọn to n pẹ.

Ayekofẹnifọrọ: Ó yá, ẹ fi àmì sórí ọ̀rọ̀ náà.

Ali Ibrahim ti Sudanese Professionals Association (SPA) ẹni to ṣe agbatẹru ifẹhonu han naa sọ fun ile iṣẹ iroyin EFE pe ikọ ogun n yinbọn sinu afẹfẹ lati di awọn oṣiṣẹ alaabo ọhun lọwọọ titu awọn ka nibi ifẹhonu han to n waye ni ita olu ile iṣ ogun.

Idi ti awọn ologun fi yi ibi ifẹhonu han naa ka ko ṣi tii ye.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Awọn ọmọ ogun lọ da aabo bo awọn ẹgbẹ kan to n fẹhonu han ni Khartoum eyi to ja si iṣẹlẹ aburu laarin awọn ọmọ ogun atawọn afẹhonu han.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede maarun lo yi adagun odo Chad ka

Bẹẹ si ni bi adagun odo Chad ṣe n gbẹ, ti mu ki ọpọlọpọ eniyan wa ninu ebi.

Buhari sọrọ naa nibi ijiroro to waye nilu Abuja lori ọna lati doola adagun odo Chad kuro loju ọna iparun.

Adagun odo Chad, laisi aniani n gbẹ loju gbogbo eniyan: pẹlu bi fifẹ rẹ ti ṣe dinku pẹlu ida aadọrun lati bi ogoji ọdun.

Eyi ni wọn ni ko ṣẹyin ayipada oju ọjọ ati aisi amojuto to peye

Ọpọ awọn agbẹ ati apẹja lo ti sa kuro lagbegbe adagun odo Chad nitori pe o n gbẹ

Adagun odo naa ni orisun omi gboogi fun eeyan toto milliọnu lọna ogoji ni pataki julọ ni Naijiria, Chad ati Cameroon.

Ṣugbọn bo ṣe n gbẹ, ti ebi si n pọ si, ni ẹkun naa nsọ agbara nu.

Bawọn eeyan se n kuro nibi kan lati lọ gbe nibomi ti pọ si nitori bawọn agbẹ ati apẹja ṣe n koju ikore ti ko to nnkan, tawọn darandaran naa si n ko jade lati wa omi ati ounjẹ fun awọn ẹran ọsin wọn.

Awọn iroyin ti ẹ lee nifẹẹ si:

Ikọ Boko Haram naa ti foju sun awọn agbẹ alarojẹ atawọn apẹja lati lo wọn fawọn ipo to ṣofo ninu ẹgbẹ naa.

Awọn olori atawọn aṣoju lati awọn orilẹede to le ni ọgbọn lo ti darapọ mọ aarẹ Buhari nibi ipade apero naa tajọ Unesco nṣatilẹyin fun.

Lopin ipade apero naa loni, awọn olori naa yoo fẹnuko lori boya awọn ọna abayọ to wa nilẹ lati doola adagun odo naa, ati lati sọ di ibi ti yoo ṣee gbe pada, yoo so eso rere, ati boya agbara osẹlu toto wa lati ṣe e.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Aarẹ Naijiria, Muhammadu Buhari ti ṣekilọ pe gbogbo agbaye ni yoo faragba kọja aala ti adagun odo Chad ba fi gbẹ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede mejeeji ti pinu lati seto alaafia laarin orilẹede mejeeji lẹhin ogun Korea to waye lọdun 1953

Ikede naa waye lẹyin ti Kim Jong-un ti orilẹede North Korea ati Moon Jae-in ti South Korea fọrọ jomitoro ọrọ lẹnu ibode orilẹede mejeeji.

Orilẹede mejeeji si ti pinu lati  seto alaafia laarin orilẹede mejeeji lẹhin ogun Korea to waye lọdun 1953.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Amọ, orilẹede mejeeji ko fi lede bi wọn yoo se dawọ ohun ija oloro asekupani nuclear duro lẹkun erekusu wọn, eyi to mu ki awọn eniyan o maa se iyemeji lori ipade awọn adari mejeeji.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Awọn adari orilẹede North Korea ati South Korea ti gba lati sisẹ pọ lati  fopin si awọn ohun ija oloro asekupani nuclear to wa ni erekuṣu, lẹyin ti wọn sepade fun igba akọkọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹede mejeji yii fohun sọkan lori eyi lẹyin aṣeyọri ipade irẹpọ ti wọn jọ ṣe ni Pretoria, orilẹede South Africa.

Ìyàtọ̀ tó wà láàrin ìṣesí Nàìjíríà àti South Africa

Ninu iroyin ti a gbọ, aarẹ Muhammadu Buhari ati aarẹ Cyril Ramaphosa ni wọn jẹ jẹ alaga ipade naa nibi ti wọn ti gbe igbesẹ ọhun.

Ijọba ni idi ti wọn fi gbe igbesẹ yii lati ṣe moriya fun ibagsepọ alafia laarin awọn ọmọ orilẹede mejeji ati lati mu idagbasoke ba igbe aye, ọrọ aje ati oṣelu daadaa.

Toll Gate: Ó ṣe pàtàkì kí ìjọba kọ́kọ́ tún ojú popo ṣe naa- Awakọ̀

Bakan naa lasiko ipade yii, awọn aarẹ mejeji fimọṣọkan lati tete ṣe ikilọ lori iwa ipa ati didẹyẹ sira  ẹni dipo bẹẹ wọn ni ibaṣepọ ati abo lawọn n wa.

Lafikun ohun to jẹyọ nibi ipade laarin orilẹede mejeji ni ṣiṣe agbekalẹ eto ti yoo mu ibaṣepọ orilẹede mejeji dan mọran sii nipa ṣiṣe ipade loorekoore bii ẹẹmeji lọdun lati sọrọ lori alafia awọn araalu mejeji.

Nigbẹyin gbogbo gbogbo, minisita ti orilẹede Naijiria fun ọrọ ilẹ okere ati minisita orilẹede South Africa fun ọrọ ibaṣepọ agbaye, Ọmọwe Naledi Pandor jọ buwọlu akọsilẹ ipade naa eyi to jẹ ẹlẹẹkẹsan ipade apero ajọ ọlọrẹsọrẹ laarin orilẹede meji.

Imam tó ṣí Mọ́ṣálásì fáwọn Krístẹ́nì sọ ìdí tí kò fi lè ta wọ́n nù

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Orilẹede Naijiria ati South Africa ti jọ forikori wọn si ti pa ohun pọ lati maa fun awọn oniṣowo, akẹkọọ atawọn to maa n rinrin ajo daadaa ni iwe irina ọlọdun mẹwaa.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orilẹ̀ede Nigeria ati Seychelles yoo waako ni agogo mẹrin ọjọ ẹti

Nigba ti ere bọọlu naa maa pari, ikọ Super Eagles ti gba ẹjẹ lẹnu Seychelles pẹlu ami ayo mẹta si ọkan.

Odion Ighalo, Henry Onyekuru ati Moses Simon lo gba ayo mẹtẹẹta wọle.

Naijiria bẹrẹ ifẹsẹwọnsẹ naa pẹlu agbara bi Alex Iwobi ṣe jẹ tẹtẹ ayo kan ni iṣẹju karun-un, ṣugbọn Ahmed Musa to yẹ ko ran an lọwọ ko jẹ ki ayo naa wọle.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Bi o tilẹ jẹ pe abajade ifẹsẹwọnsẹ naa ko lee ni ipa lara ilepa eyikeyi ikọ mejeeji ninu bi nnkan ṣe ri ṣaaju ninu idije naa, ireti wa pe awọn ikọ mejeeji yoo ta biọbiọ lati ṣe bi ọkunrin.

Ni bayii, olukọni ikọ Super eagles ti gbe orukọ awọn agbabọọlu ti yoo ṣoju orilẹede Naijiria jade bayii.

Orukọ wọn ree,  Uzoho ni aṣọle akọkọ, Shehu, Emeruo, Ekong, jamilu, Ndidi, Etebo, Musa, Onyekuru, Iwobi ati Ighalo ni yoo bẹrẹ ninu ifẹsẹwọnsẹ naa.

Bakan naa, Onuachu, Balogun, Ogu, Simon, Ezenwa, Awaziem ati ajayi naa yoo wa ni ikalẹ.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Orilẹede Naijiria jawe olubori ninu ifẹsẹwọnsẹ wọn Seycheles loni ọjọ Ẹti ninu idije ife ẹyẹ AFCON ti ọdun 2019.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orin Baba modupẹ ni Toyin Afọlayan nkọ loni ọjọ ibi rẹ.

Wọn bii ni ọjọ kẹrinlelọgbọn, oṣu kẹsan an, ọdun 1959, ni Agbamu, ni ijọba ibilẹ Irẹpọdun ni ipinlẹ Kwara ni aarin gbungbun Naijiria.

Agbamu yii ni ilu Samuel Adedoyin to jẹ ogbontarigi oniṣowọ Agbamu ni Kwara ko too re ibi agba n re.

Loni ni Toyin pe ẹni ọgọta ọdun lori oke eepẹ.

Oun ni aburo baba gbajugbaja oṣere tiata ni, Kunle Afọlayan.

Irawọ Toyin bu jade lagbo oṣere sinima lẹyin to kopa gẹgẹ bii Madam Adisa, ninu eree ti akọle rẹ n jẹ "Deadly Affair" to jade lọdun 1995.

O tun kopa ninu awọn ere miran to gbajumọ, bii Oṣunwọn Ẹda ti wọn ṣe lọdun 2006, Ajẹ Mẹtta to jade lọdun 2008, Iṣẹ Oniṣẹ to jade lọdun 2009, Madam Yoyo lọdun 2004, ati bẹẹbẹẹ lọ.

Toyin bẹrẹ iṣe oṣere nipasẹ ẹgbọn rẹ, ti oun tikara rẹ jẹ oṣere tiata, Adeyẹmi Afọlayan ti gbogbo eeyan mọ si Ade Love.

'Èmi ò kí ń lu ìyàwó mi'

Gbajumọ oṣere yii ko ni iṣe tabi owo miran lẹyin iṣẹ tiata.

Oṣere yii ni ọmọ obinrin mẹta, bi o tilẹ jẹ pe ọmọ okunrin kan ṣosọ to ni ti fi ilẹ ṣaṣọ bora ni awón ọdun diẹ sẹyin.

Bẹẹ ni o tun jẹ opo.

O ni oun ko roo ti tẹlẹ ri lati jẹ oṣere, sugbọn ori lo mọ ibi ẹsẹ n gbeni re

Ninu awọn ere to ti ṣe sẹyin, o ma n kopa bi onojọgbọn obinrin, sugbọn ninu ifọrọwwerọ kan lo ti sọ pe ara oun ko gbona, afi ninu ere agbelewo nikan ni gẹgẹ iṣe ti oun yan laayo.

Toyin Afọlayan jẹ elesin Kristẹni ti ọpọpọlọpọ awọn oṣere kekeke si n wo loke gẹgẹ bi aṣaju rere.

Bi o tilẹ jẹ pe o ṣe aṣeyọri ninu iṣe to yan layo gẹgẹ bi oṣre, o ni oun ko roo ti tẹlẹ ri lati jẹ oṣere, sugbọn ori lo mọ ibi ẹsẹ n gbeni re.

Ninu ọrọ to fi lede loju opo Instagram rẹ larọ yii, Toyin dupẹ lọwọ Ọlọrun to da ẹmi rẹ si di ẹni ọgọta ọdun.

Ìjẹ̀bú: Àgbàlàgbà ni mo máa ń ṣe nínú eré tẹ́lẹ̀

Lọla jẹ ọkan lara àwọn obìnrin kan tí wọ́n máa ń ṣe ipa ẹni tí kò gba ìgbàkugbà nínú eré.

Eré Obìnrin Àsìkò tí olóògbé Alade Aromire ṣe ni Toyin Afolayan ti rí ìnagijẹ rẹ̀ tíi ṣe Lola Idijẹ.

Sport Betting: Idí rèé tí àwọn ọ̀dọ́ kan fi n ta tẹ́tẹ́...

Loni, ayọ olọjọ ibi naa kun pupọ.

O fi orin awo ọpẹ si...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Toyin Afọlayan ti gbogbo eeyan mọ si Lọla idi jẹ ẹ ni wọ ki ilu mọ oṣere tiatia Yoruba.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orin naa ni: "Awọn ẹda kan lo wa, ti wọn n fẹ ki ẹnikeji jẹ, iru wọn ni ti Fajemirokun,

To fi owo mọ Oluwa, to tun fi mọ eniyan, ile isẹ rẹ, aimọye eniyan ni wọn n jẹ, ti wọn n mu."

Ti a ba n sọrọ okoowo ati isẹ aje, bi kanhun se jẹ ọga ni awujọ okuta, naa ni Henry Fajemirokun jẹ ọga lawujọ ọrọ aje lorilẹede Naijiria.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

A si lee se apejuwe Henry Fajemirokun bii atapata dide, to de ibi giga, lati ipasẹ okoowo eyi to yẹ kawọn ọdọ fi se awokọse rere.

Gẹgẹ bi a se ka itan igbe aye akọni olokoowo naa loju opo Wikipedia lori itakun agbaye, Fajemirokun ko ipa ribiribi si agbega ọrọ aje lẹkun Iwọ Oorun ilẹ Afirika.

Bi itan igbe aye rẹ si se lọ ree:

Ibẹrẹ aye, eto ẹkọ ati isẹ oojọ ti Henry Fajemirokun se:

Oladapo Adu: Nàíjíríà já mi kulẹ̀ torí wọn kò wá gbé mi

'Báyìí la ṣe rìn ín láti pápákọ̀ òfurufú Abuja sí Eko bí ìrìnà òfurufú abẹ́lé ṣe bẹ̀rẹ̀'

Bí àrùn Coronavirus ṣe dá gbogbo àgbáyé gúnlẹ̀ sójú kan náà nìyí

Fọwọ́ kan obìnrin lọ́nà àìtọ́, kí o rẹ́wọ̀n ọdún mẹ́rìnlá he- Àwọn aṣòfin yarí

Kò ní sí ayẹyẹ ọdún Ojúde Oba lọ́dún yìí- Awujale ilẹ̀ Ijebu

Awọn okoowo nlanla ti Henry Fajemirokun dawọle:

Mama Arsenal: Màmá àgbà yìí máa ń lọ sí ìbùdó tí wọ́n ti ń wo bọ́ọ́lù láti wòran

Cancer: Àṣe ara mi ni iso ti n run gbogbo bí mo ṣe n ṣèrànwọ́ lórí jẹjẹrẹ

Bi ileesẹ Fajemirokun se gbọrẹgẹ-jigẹ:

Itan Omi Erin

Kemi Dairo: Iṣẹ́ abẹ nínú ọpọlọ àti ẹ̀rọ ni mo fi ń gbọ́ ọ̀rọ̀ báyìí

Awọn ipa manigbagbe ti Henry Fajemirokun ko si iranwọ ọmọniyan:

Ẹ̀mí kan náà ló n darí ìrìnàjò wa táa fi jọ kọ́lé papọ̀- Ìbejì

Awọn oye ati ami ẹyẹ ti wọn fi da Henry Fajemiloku lọla:

Idile Henry Fajemirokun:

Baba ọlọla yii fẹ iyawo, oloogbe Comfort Oseboade Fajemirokun, ẹni to papoda lọdun 2019.

Ọlọrun fi awọn ọmọ si aarin awọn mejeeji, lara awọn ọmọ rẹ ni ilumọọka olokoowo kan to kalẹ silu Eko, Dele Fajemirokun.

Dele naa lowo bii baba rẹ, o lọla, to si jogun ileesẹ baba rẹ nilu Eko.

Wo itan omi gbigbona ati tutu ni Ikọgosi Ekiti

Iku Henry Oloyede Fajemirokun:

Ẹni ọdun mọkanlelaadọta pere ni...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Bi ẹ ko ba mọ erin, se ẹ ko gbọ ohun erin ni, bi ẹ ko ba si mọ ọsa, se ẹ ko jiyọ lọbẹ, bi ẹ ko ba mọ Henry Oloyede Fajemirokun, ẹ sa mọ awo orin kan.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orin to kọ ọhun gbori ẹrọ ayelujara kaakiri ti ọpọ eeyan si ṣe alabapin rẹ.

Ọjọ marundinlaadota  ni o  lo latimole ki wọn to kede itusilẹ rẹ.

Iwe iroyin Naijiria The Punch so pe iyawo rẹ Dorcas so fun awọn pe lọjọ Ẹtì ni awọn ọlọpaa tu silẹ.

"Mo dupẹ pupọ lọwọ ileesẹ iroyin Punch bi wọn ki ti ṣe dakẹ lori ọrọ ọkọ mi ti wọn timọle lọna aitọ.

Wọn pada tu silẹ ki ma lọ ile lọsan ọjọ Ẹtì ṣugbọn wọn ni kó pada wa buwọlu awọn iwe kan kọkọ Ajé"

Ajọ ajafẹtọmọniyan Amnesty International to ṣaaju kesi awọn ọlọpaa lati da Jolayemi silẹ.

O ti lo ọsẹ marun un lahamọ ki wọn to wọ lọ sí iwaju adajọ ni ọjọ kọkànlá oṣu Kẹfa ọdun 2020.

Atọkun eto ni Jolayemi jẹ ti a si ma seto kan yi wọn n pe ni 'Bi aye se ri' lori ikani redio ipinlẹ Osun ati ni Radio Kwara Ilorin.

Ọjọ kaarun oṣu kaarun ni awọn ọlọpaa mu lori ẹsun pe o fi orin ewi bu Minisita Lai Mohammed.

Awọn ọlọpaa  gbe lọ si Abuja ni ojo keje oṣu karun to sí wa níbẹ ki o to foju ba ile ẹjọ nibi ti adajọ ti  so pe ki wọn lọ fi si ahamọ.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ileesẹ ọlọpaa lorileede Naijiria ti tu akewi nii Rotimi Jolayemi ti wọn fẹsun kan pe o kọrin ewi bu Minisita feto iroyin Naijiria Lati Mohammed.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orisisrisi aisan lawọn eeyan ma n ko latara yiyagbe sita

Yala ni awọn ilu kekeeke tabi lawọn ilu nla bi Abuja, Eko tabi Port-Harcourt, ipenija yii jẹ ohun to n kọ awọn eeyan lominu.

Ninu iwadi kan ti Ajọ to n risi idagbasoke ọmọ wẹwẹ lagbaye, UNICEF gbe jade lọdun 2017, Naijiria wa ni ipo kẹji ninu awọn orileede ti ṣisẹ igbọnsẹ ni ita gbangba ti peleke.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Orileede India naa n ba ipenija igbẹ yiya ni ita gbangba finra

Pẹlu bi iṣesi yii ti ṣe gbale, ki ni awọn aburu to wa ninu ki eeyan ma yagbẹ si ita gbangba lalai bikita.

Ewu to wa ninu igbẹ yiya nita gbangba

A na ọwọ ibeere yi si onimo isegun ilera ayika ẹni, Dokita Olajire Olanrewaju, to si salaye fun ileese BBC Yoruba wi pe, ewu nla lo wa ninu ki awọn ara ilu ma yagbẹ sita gbangba.

'Yato si wi pe o fun Naijiria lorukọ buruku laarin awọn orileede to ku,iwa yi a ma ṣe ipalara fun ilera ati alafia ara ilu.'

Èwo ló pàtàkì jùlọ nínú ẹ̀rọ ìbánisọ̀rọ̀ àti ilé ìgbọ̀nsẹ̀?

Iwa ṣiṣe gaa yi ko yọ agba naa silẹ

O salaye pe, pupo ninu awọn aisan ti o ma n ba ẹdọ inu ara jẹ, bii Hepatitis A ati Typhoid, maa n wọwa latara bi igbọnse ṣe ma n dapọ mọ omi mumu.

Dokita Olanrewaju ni, lawọn ipinlẹ bii Kebbi, Sokoto ati Zamfara nibi ti awọn ijọba wọn ko ti kọ ibi ara si kikọ ile igbọnse, orisirisi aisan a ma ba awọn ara ilu finra.

Ki lawọn wole wole n ṣe?

Dokita Olanrewaju ni, pelu bi nnkan ti ṣe ri lawujọ loni, o di dandan ki ijọba ṣe agbedide awọn oṣiṣe ilera ti yoo maa tọpinpin ibi ti awọn eeyan n ṣe ibẹrẹ si.

'Bi eeyan ba tapa si ofin, ọlọpa yoo mu iru ẹni bẹẹ, bi ara ilu ba wuwa aitọ nipa ayika, nibo lawọn wolewole wa ti yoo mu iru ẹni bẹẹ?'

Awọn wole wole kii mojuto ibi ti awọn eeyan ti n se ounjẹ lopọ awọn agegbe ni Naijiria

Dokita Olanrewaju ni, o di dandan ki ijọba pese ohun eelo to yẹ fun awọn oṣise ilera yii lati ṣe iṣẹ wọn.

"Ẹyin e woo nnkan ti ijọba Eko ṣe pẹlu ile ise to n ṣe ọṣẹ kan nipa bi wọn ti ṣe kọ ile iyagbe si awọn arin ọja kaakiri.

Iru igbese yi daa pupọ ti a ba fẹ dẹkun iwa ibaje ka ma yagbẹ sita...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ati oṣisẹ ilera ati ara ilu, ko si ẹni to ko fẹ ẹ mọ ipalara ti ṣiṣe igbọnse si ita gbangba n ṣe lawujọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oriísirísi ǹkan ni àwọn ènìyàn gbà wí pé o ma ń fa àìsàn ibà sí ara ènìyàn, àmọ́ tí kìí se òtító.

Bi awọn eeyan ko ba di ẹbi aisan naa ru wiwẹ ninu ojo,wọn a ni jijẹ agbado sisun a ma mu iba wa.

Amọ ki gaan lawọn ohun to jẹ ojulowo to n fa aisan iba?

Dokita onimọ ijinlẹ nipa aisan, Tunji Abolarin salaye fun BBC pe irọ ni wi pe ẹni ti ojo ba pa le e ni aisan iba, ati wi pe ẹrọ amuletutu kii pa ẹfọn.

Dokita Abolarin lasiko to n sọrọ ni efọn to ni iba lara nikan lo lee fa iba si ara eniyan, ati wi pe iru ẹjẹ ti eniyan ni lee jẹ ki iba tete wọ eniyan lara.

O fikun wi pe nitori otutu, ẹfọri ati ara riro wa lara awọn apẹrẹ to ma n fi aisan iba han lo jẹ ki awọn eniyan ti ojo ba pa, ti aisan iba si ti wa lara wọn sọ wi pe ojo ma n fa aisan iba.

Bakan naa ni dokita naa ni ti ayika ba tutu, o see se ki ẹfọn ma le e raye nibẹ ju igba ti ayika ba gbona, eleyii ti o ma n waye lọpọ igba ni ilẹ Afirika.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Wo bí obìnrin ṣe lè kun ojú pá pà pá

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ọpọlọpọ ariyanjiyan lo n lọ lori awọn nkan ti o ma n fa aisan iba si ara awọn eniyan, paapaa ni ilẹ adulawọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oriṣii ọna ti ijọba fi n lo owo ori awọn eniyan

Olori ile aṣofin ipinlẹ Eko nigbakan ri, Adeyemi Kuforiji ti gbaruku ti awọn aṣofin lori ofin owo ati dukia ifẹyinti fawọn to ti jẹ Gomina ati igbakeji ri nipinlẹ naa.

Kuforiji sọ ọrọ yi di mimọ lasiko to n kopa lori eto kan lori ẹrọ amohunmaworan Naijiria TVC ni ipinlẹ Eko.

O ṣalaye pe ti awọn to wa lori ipo ba ṣe nkan bo ti ṣe yẹ, ara ilu ko ni maa lọgun nipa owo ifẹyinti gọbọi tawọn Gomina n gba.

Kuforiji ni: ''Ti gbogbo eeyan ba ṣiṣẹ bi Jakande ti ṣe ṣiṣẹ, bi Tinubu ṣe ṣiṣẹ nipinlẹ Eko,ko si ẹni ti yoo ma pariwo lori owo ifẹyinti tawọn Gomina n gba''

Kuforiji ni ti a ba wo wahala tawọn to di ipo mu yii ṣe lati fi sin ilu, o yẹ ki ara ilu fi imoore han pẹlu owo ifẹyinti to jọju.

Lẹnu ọjọ mẹta yi, ariwo ti gbode kan pe ki awọn aṣofin ipinlẹ to ku naa tẹle igbesẹ ile aṣofin Zamfara to wọgile owo ifẹyinti gọbọi fawọn to ba ti jẹ Gomina ri.

Ipinlẹ naa ni yatọ si eleyi ti ofin la kalẹ fawọn to ba wa nipo, awọn ko ni le fi ofin kalẹ ni ijọba ipinlẹ lati tun ya owo ati dukia sọtọ fawọn Gomina ati igbakeji wọn ti wọn ti kuro nipo.

Ilé aṣòfin Èkó láwọn kò ní ṣé bí tàwọn aṣòfin Zamfara

Owo ọna meji la tako

Adeyemi Kuforiji: Nígbà tá gbé òfin owó ìfẹ̀yìntì kalẹ, iṣẹ nlá là ṣé

Ariwo fífopin sowo ifẹyinti awọn oloṣelu lataari igbesẹ ile aṣofin Zamfara to wọgile owo ifẹyinti gọbọi ló gbode kan.

Ajọ SERAP to jẹ ajọ aladani to n ja fun iṣedeede lawujọ ni Naijiria lo n lewaju ninu ipe ki wọn wọgile owo tabua fawọn Gomina to ti kuro nipo.

Adetokunbo Mumeen to jẹ adari ajọ naa kopa ninu eto ori ẹrọ amohunmaworan ti a n sọ yi to si ni owo gbigba lọna meji lawọn tako.

ilé aṣòfin Èkó láwọn kò ní ṣé bí tàwọn aṣòfin Zamfara

Bi a ko ba gbagbe, ile ẹjọ giga kan nilu Eko gbe idajọ kalẹ pe ki agbẹjọro agba Naijiria gba gbogbo owo ifẹyinti ọna meji tawọn Gomina to di ipo miran mi mu nijọba gba lọwọ wọn.

Ipinlẹ Eko wa lara awọn ipinlẹ to fariga pe awọn ko ni yi ofin yi pada nitori ko tako ilana ofin owo ifẹyinti fawọn to di ipo Gomina mu tẹlẹ ri.

Bi ìyàwọ mi ṣe n jábọ́ sí...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Kuforiji: Kò sí ohun tó burú nínú kí Gómìnà máa gbowó gọbọi lẹ́yìn ìfẹ̀yìntì


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oriṣiiriṣii ọrọ lo ti n jade lati igba ti BBC ti gbe iroyin yii soju opo rẹ pe awọn ọdọbinrin Naijiria n fẹ kuro ni Oman lasiko yii.

Bi awọn kan ṣe ti n gbadura pe ori a ṣọ awọn ọmọ yii de ile pada layọ ni awọn miran n ke si ijọba Naijiria lati tete ran wọn lọwọ.

Bakan naa ni awọn miran n bu ẹnu ẹ̀tẹ́ lu àwọn ọmọbinrin naa pe kini wọn n wa kiri lasiko yii ati pe o yẹ ki tile oge wọn maa to wọn lati jẹ.

Nigba ti awọn miran gba pe ojukokoro lo n fa irinajo ti ko dara lọ silẹ okeere yii.

Ni afikun ijọba ni awọn miran di ẹru naa ru pe ko pese iṣẹ fun awọn ọdọ, bẹẹ ọdọ ni agbara orilẹ-ede.

Awọn ọmọ orilẹ-ede Naijiria kan ti wọn ha si orilẹ-ede Oman ni wọn ti n rawọ ẹbẹ si ijọba apapọ Naijiria.

Koda, wọn n kesi awọn ijọba ipinlẹ ẹkun Iwọ oorun guusu Naijiria lati gba wọn silẹ lọwọ wahala ti wọn wa lorilẹ-ede naa ki wọn si ko awọn wale.

Ki lo ti kọkọ ṣẹlẹ?

Ninu fọran fidio kan ti wọn ṣe ranṣẹ si ileeṣẹ BBC News Yoruba lati fi kan si ijọba ni wọn ti pe fun iranwọ naa.

Awọn eeyan ọhun ni wọn ni iṣẹ aje ni awọn ba de orilẹ- ede Oman ki awọn to ṣeto bi wọn ṣe lọ o to yi idi ọrọ pada.

Wọn ni lẹyin ti awọn de Oman ni awọn fi wa di alarinkiri ni orilẹede naa.

Awọn obinrin naa ṣalaye pe awọn fẹ ki ijọba apapọ o boju wo awọn ọmọ orilẹ-ede Naijiria to wa ni Oman atawọn orilẹ-ede Larubawa miran.

Ati pe ki ijọba dakun gbe igbesẹ lati lee ko wọn pada wa si ile gẹgẹ bi wọn ṣe n ṣe fun awọn to wa lawọn orilẹ-ede miran.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

'Ẹ gbà wá o, á ti há sí Oman, ẹ dákun ẹ wá kó wa jáde o'- Awọn ọmọ Naijiria to ha si Oman


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oriṣiriiṣi nkan ni awọn oloṣelu maa n pin fun awọn eeyan yala ki idibo too de, tabi ninu eto idibo ati lẹyin idibo ki wọn le dibo fun wọn.

Ẹbun awọn oloṣelu

Koda ọpọlọpọ lo ti maa n foju sọna si asiko idibo nitori igba yẹn ni awọn oloṣelu maa n pin oriṣiriiṣi nnkan fawọn eeyan. Diẹ lara irufẹ awọn ẹbun bẹẹyii.

Awọn oloṣelu kan wo pe tebi ba tan ninu iṣẹ. iṣẹ bu sẹ. Eyi lo mu wọn din akara fawọn eeyan jẹ ki wọn le dibo fun wọn.

Gomina Ipinlẹ Benue ti ẹ ya awọn eeyan lẹnu nigba ti o pin ''wheel barrow'' to kọ orukọ rẹ si fun awọn ara ipinlẹ naa. Bo tilẹ jẹ pe o ni oun o mọ nkankan nipa rẹ.

Lẹyin naa lo ni ki wọn ko awọn ''wheel barrow'' naa nilẹ ṣugbọn iroyin naa ti kaakiri.

Ẹbun awọn oloṣelu

Ọkan lara awọn sẹnẹtọ to n ṣoju ipinlẹ Kaduna Shehu Sani naa gbarada nigba ti o pin redio kekeke fun awọn eeyan to nikaluku si to lori ila ti wọn gba lọkọọkan.

 Bẹẹ ni ko si sọ pe oun kọ l'oun wa ninu fọto to n pin redio fawọn eeyan.

Awọn ohun ti wọn n pin lasiko idibo

Ninu awọn oloṣelu ti wọn maa n pin oriṣiriṣi ẹbun fun awọn oludibo, ọkan ni gomina ana ipinlẹ Ekiti Ayo Fayoṣe jẹ.

Fayoṣe ti pin ẹbun bi irẹsi, miliki, ororo ati iṣebẹ fawọn eeyan rii. Ṣugbọn o ṣe ohun to ya ọpọ lẹnu nigba ti o bẹrẹ si pin adiyẹ fawọn eeyan.

Ayo Fayoṣe pin ẹbun adirẹ

Ninu idibo gomina ipinlẹ Ondo lọdun 2016, burẹdi pẹlu akọle ''AKẸTI'' gbode kan nipinlẹ ọhun lati fio ṣe ipolongo idibo fun Rotimi Akeredolu to jẹ oludije labẹ asia ẹgbẹ oṣelu APC.

Bo tilẹ jẹ pe awọn ẹgbẹ alatako ni burẹdi majele ni burẹdi ọhun, iyẹn o ni ki wọn kuku ko burẹdi ọhun nilẹ

Burẹdi ni wọn pin ni ipinlẹ Ondo

O dabi ẹni pe awọn olosẹlu lorilẹ-ede Naijiria tilẹ mọ pe ebi n pa ọpọlọpọ, iyẹn lo jẹ ki aarẹ ana Goodluck Jonathan ati Namadi Sambo pin gari ati ẹpa pẹlu ṣuga nigba ti wọn n polongo fun idibo aarẹ ọdun 2015.

Fọtọ awọn mejeeji lo wa lara ọra ti wọn ko gbogbo nnkan ọhun si.

Idibo aarẹ ọdun 2015

Raisi jẹ ọkan lara ounjẹ to wọ pọ ni Naijiria. Bẹẹ naa ni awọn oloṣelu fẹran lati maa pin iresi lasiko idibo.

Gomina ana ipinlẹ Ọṣun, Rauf Arẹgbẹsọla...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ninu eto oṣelu orilẹ-ede Naijiria, gbogbo ọna ni awọn oludije maa n gba lati rii pe awọn eeyan dibo fun wọn nigba idibo.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oriṣiriṣi si ni ẹ̀tọ́ ọmọniyan l'agbaye, paapaa ninu ofin orilẹ-ede Naijiria.

Amofin, to tun jẹ Alaga ẹgbẹ awọn agbẹjọro obinrin l'orilẹ-ede Naijiria, ẹka ti ipinlẹ Ọyọ, Debby Collins ṣalaye fun BBC, ohun ti ẹtọ ọmọniyan jẹ.

O tọka si ẹtọ lati wa laye, ẹtọ lati ṣe ẹsin tabi jọsin nibi to ba wu ọ, ẹtọ lati sọ ero ọkan rẹ, ẹtọ lati rin si ibi to ba wu ọ, ẹtọ lati darapọ mọ ipejọpọ to ba wu ọ, ati bẹẹbẹ lọ.

O ni: "ẹtọ rẹ jẹ nkan ti ẹnikẹni ko le gba lọwọ rẹ nitori pe lati ọrun lo ti mu u wa.

Eyi to ṣe pataki ni ẹmi rẹ ti ẹnikẹni, labẹ ohunkohun ko lẹtọ lati gba lọwọ rẹ.

Ẹmi eniyan jẹ nkan ti ẹnikẹni ko le deede gba lọwọ ẹlomiran, nitori pe kii 'se ohun ti a le fi funni.

Àwọn obìnrin ajàfẹ́tọ́ ọmọnìyàn tó n fakọyọ

Kini o tumọ si ti a ba n tẹ ẹtọ ẹni mọlẹ?

Amofin Debby ni: Ti a ba ti gba ẹmi lọwọ ẹnikẹni, wọn ti gba gbogbo ẹtọ to ku niyẹn. Nitori pe oku ko le ṣe ohunkohun mọ."

Bakan naa ni Amofin Dabby ṣalaye ni kikun pe: ẹnikẹni ko le titori pe nkan jẹ ẹtọ rẹ, ki o ti tori rẹ tẹ ẹtọ ẹlomiran mọlẹ.

"Ti o ba mọ ẹtọ rẹ, o ko ni i tẹ ẹtọ ẹlomiran mọlẹ."

Lori bi awọn obi kan ṣe maa n ba ọmọ wi lọna ait, Arabinrin Collins ṣalaye wi pe biba ọmọ wi gbọdọ jẹ lati inu ifẹ.

Ko tọ ki obi o maa ba ọmọ nipa fifi apa si lara. Eyi kii ṣe ibawi, bikoṣe iwa ẹranko nitori pe awọn ọmọde naa ni ẹtọ wọn labẹ ofin.

Ofin orilẹ-ede Naijiria lori ẹtọ ọmọde ko faaye silẹ lati lò tabi na ọmọ ni ọna aitọ tabi fi apa si ọmọ lara.

Bawo ni ayajọ ẹtọ ọmọniyan ṣe bẹrẹ?

Ọdun 1948 ni awujọ agbaye ya ọjọ kẹwaa, oṣu Kejila sọtọ lati maa mọ riri ẹtọ ọmọniyan ni awujọ agbaye.

Agbakalẹ yii fihan pe ẹnikẹni ko gbọdọ tẹ ẹtọ ọmọniyan mọlẹ boya nitori ọjọ ori, ẹ̀ya, ẹ̀sìn, ipo lawujọ, ati bẹẹbẹẹ lọ.

Àwọn obìnrin ajàfẹ́tọ́ ọmọnìyàn tó ń fakọyọ lásìkò yìí

Ọpọlọpọ awọn obinrin lo si ti ṣe takuntakun ninu jija fun ẹtọ ọmọniyan l'agbaye, eyi ti ko yọ orilẹ-ede Naijiria naa silẹ.

Ọjọ ti pẹ diẹ ti awọn obinrin ti n ja fun ẹtọ ọmọniyan l'orilẹ-ede Naijiria.

Oloogbe Olufunmilay Ransome-Kuti si ni o han pe o jẹ obinrin akọkọ to ja fun ẹtọ...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Oriṣiriṣi si ni ẹ̀tọ́ ọmọniyan l'agbaye, paapa a  ninu ofin orilẹ-ede Naijiria.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oriṣiriṣi ẹkọ si ni Thembi ti kọ lati ara awọn iṣẹlẹ, ati itumọ ki eeyan ku iku rere.

Oriṣi iku mẹta ni Thembi ti ri laye.

Akọkọ ni eyi to wọpọ julọ. Ẹni naa yoo wo oju Thembi, yoo si sọ pe "O pari, mo ti gba kamu".  Iku buruku ni iru iku yii, nitori pe igbeaye ikọkọ ati itiju ni ẹni naa gbe.

Iku keji gẹgẹ bi Thembi ṣe sọ, ni eyi to jẹ pe "ẹni naa ni ikilọ tabi imọran fun ẹbi to gbẹhin rẹ. Wọn fẹ ki awọn eeyan wọn kẹkọọ lara igbeaye wọn.

Iku kẹta lo dara ju. Ẹni naa ti mọ pe oun yoo ku, o si mọ pe ipo to dara ni oun yoo fi ẹbi oun silẹ si lai si ija. Iru ẹni yii ko nilo Thembi lati wa nibẹ to ba fẹ ku, amọ ko wọpọ ko ma si nibi ti alaisan ba ti fẹ ku.

Aisan naa ni AIDS.

Apẹẹrẹ ti Thembi fi ma n mọ ẹni to ti ni HIV ni pe 'wọn ma n poora, wọn si ma n pa ẹkọ wọn ti ni fasiti

Orilẹ-ede Eswatini, to ti fi igba kan jẹ Swaziland - ni ibi ti ajọ World Health Organization pe ni ibi ti aarun HIV ati AIDS pọ si ju ni agbaye.

Bo tilẹ jẹ pe orilẹ-ede naa ti gbiyanju lati bi ọdun diẹ ninu amojuto aarun naa, aarin eeyan 1.3 miliọnu to n gbe nibẹ ni HIV pọ si ju lọ ni agbaye. Ida mẹrindinlọgbọn lo ni.

Thembi ṣẹṣẹ wọ ile ọkọ ni, to si jẹ akẹkọọ ni Fasiti Swaziland ni nkan bi ọdun 1990, nigba to kọkọ gbọ nipa HIV.

Akoko naa jẹ igba ti awọn eeyan orilẹ-ede naa n finu-findọ fi ẹjẹ silẹ fun awọn alaisan.

Diẹ lara awọn ọrẹ naa fi ẹjẹ silẹ, amọ lẹyin ọsẹ diẹ, wọn ko wa sileewe mọ.

"Iroyin to n lọ nigba ni pe wọn ri aarun aṣekupani ninu ẹjẹ wọn. Ijọba ko sọ ohunkohun nipa iṣẹlẹ naa, ṣugbọn iroyin to n lọ ni pe iku lo n gbẹyin ẹni to ba ti aarun naa."

Thembi sọ fun idile rẹ pe oun ko fẹ ẹ fi aarun naa ṣe ọrọ aṣiri nigba to ni i.

Ibẹru gba ilẹ ni fasiti naa, eyi ti ko si jẹ ki Thembi ati awọn ọrẹ rẹ yooku fi ẹjẹ silẹ.

"A lero pe ti a ko ba fi ẹjẹ silẹ, wọn o ni le sọ fun wa pe ẹjẹ wa ni aarun."

Ọdun diẹ lẹyin rẹ, ti Thembi ti di olukọ nileewe girama, ni imọ rẹ nipa HIV pọ si.

Ọpọ eeyan to mọ; awọn ọrẹ, akẹẹgbẹ, ati akẹkọọ rẹ, lo ti ni aarun naa.

Ohun kan to ma n jẹ ko mọ pe eeyan ti ni aarun naa ni pe wọn ma n di...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ogunlọgọ eeyan lo ti ti oju Thembi Nkambule ku, nitori aarun Aids, ni Eswatini - orilẹ-ede nibi ti eeyan kan ninu mẹrin ti ni HIV.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oriṣiriṣi ọna lawọn eeyan gba ṣajọyọ ayajọ ololufẹ ọdun yii, awọn oṣere tiata Yoruba naa ko gbẹyin ninu ọdun ololufẹ ọhun.

Bi awọn kan lara wọn ṣe n ki awọn ololufẹ wọn ku ọdun ololufẹ, lawọn mii n sọ pe wọn ko ni ololufẹ, lawọn mii ẹwẹ n ṣapejuwe ohun gangan ti ifẹ jẹ.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Koda, ara ọ́tọ lawọn asọ ti wọn wọ fun ayajọ ololufẹ ọhun , awọn kan se wọ asọ alawọ pupa balau, lawọn kan ko si funfun, ti awọn miran si wọ asọ alarabara miran.

Alhaja Salawa Abẹ́ni, tii se olorin Waka, naa ko dagba ma labẹ, koda inu asọ pupa ni mama fọ si lati se ayajọ ifẹ, to si n ki awọn ololufẹ rẹ ku ayajọ ọdun falẹntai.

Awoyemi Bukola Grace, ti awọn ololufẹ rẹ mọ si Arugba ṣeranti ọdun diẹ sẹyin nigba to pade ọkọ rẹ, Damola Olatunji.

O ni "Mo ranti ọdun diẹ sẹyin nigba ti mo pade arakunrin yii, mi o lero pe a o di tọkọ taya nitori ibi ti mo foju si, ọna ko gbabẹ."

Ni ti ọkọ rẹ Damole, fidio lo fi fesi pada pe Bukola ni ololufẹ and alabadaro oun ti ko si si elomiran lẹyin rẹ.

Jumoke Odetola ni oun n wa okunrin ti yoo ba oun ṣe ọdun naa.

Bukọla Adeẹyọ gan ko gbẹyin ninu ajọyọ ọjọ ifẹ, asọ pupa lo ko si, to si sun silẹ pẹlu ayọ.

Aisha Lawal loju opo Instagram rẹ sọ fun awọn tirẹ pe "Mo n ki yin ku ọdun ayajọ ololufe Falẹntain, ifẹ ati imọlẹ lo n jade lati ọdọ mi nibi."

Ni ti Funke Akindele ati ọkọ rẹ Bello ti ọpọ mọ si JJC Skiilz, ibi ayẹyẹ "LoveFest" ni wọn ti ṣe ọdun ololufẹ naa ni ilu Eko.

Afeez Owo pẹlu iyawo rẹ Mide Funmi-Martins naa ko gbẹyin, bi wọn ṣe ṣe ajọyọ ọdun ololufẹ ọhun papọ.

Ọgbẹni Owo gbe aworan oun ati iyawo rẹ soju opo Instagram rẹ, to si kọ akọle kan pe "Ololufẹ mi."

E wo die lara awon aworan ti awọn oṣerẹ tiata Yoruba miran fi lede lati fi ṣajọyọ ayajọ ololufẹ naa.

Iyabo Ojo.

O ni "A de ku odun valentine oni o🤦, ọmọ araye o ni fi kayamata gba ọkọ lọwọ wa. Awa ti a o tii ni, a o ni se asedanu lori ọkọ ọplọkọ o."

Ni ti Kunle Afod n tiẹ, kaadi lo se sita pẹ́lu aworan rẹ ninu rẹ, to si fi n ki awọn ololufẹ rẹ pe wọn ku ọdun ọjọ ifẹ.

Asẹ alawọ pupa ati funfun ni Mercy...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ọjọ kẹrinla Oṣu Keji ni ayajọ ọjọ ololufẹ lagbaye, ọjọ ọhun si jẹ ọjọ ti ọpọ awọn eeyan ma n fi ifẹ han si ẹbi, ọrẹ ati ni paapaa julọ, awọn ololufẹ wọn.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Oro lọkọlaya ko yẹ ko maa gba ẹmi ni ọpọ n wi lasiko yii

Alaga ẹgbẹ́ awọn agbẹjọro obinrin l'orilẹ̀-ede Naijiria, ẹka ti ipinlẹ Oyo, Arabinrin Deborah Collins ti sọ fun BBC Yoruba pe ko si nkan to buru ninu igbesẹ ijọba.

O ni bi ijọba ipinlẹ Oyo l'abẹ iṣakoso Abiola Ajimobi ṣe da Yewande Oyediran to pa ọkọ rẹ silẹ ko buru nitori bi ọrọ naa ṣe jẹ.

Lopin ọsẹ to kọja ni iroyin gbe e pe gomina Abiola Ajimọbi da Yewande silẹ nigba to ku bi ọsẹ kan ti yoo kuro ni ipo gomina.

Yewande, to jẹ agbẹjọro ni wọn fi ẹsun kan pe o pa ọkọ rẹ, oloogbe Lowo Oyediran lọjọ keji, oṣu Keje, ọdun 2016 ni agbegbe Akobo, nilu Ibadan.

'Bí aya bá kọ ọkọ rẹ̀ silẹ̀, kó wà láì lọ́kọ̀'

Ẹsun ti wọn ni Yewande fi kan ọkọ rẹ ni pe o ni ololufẹ ikọkọ, eyi to fa ede aiyede laarin awọn mejeeji, ko to o di pe Yewande fi ọbẹ gun ọkọ rẹ,eyi to pada yọri si iku.

Sunday Ayẹni: Damilọla, aya ọmọ mi fìgbónára sọ mi sókùnkùn alẹ́

Ṣaaju ọjọ naa ni Yewande ti fi sisọọsi gun ọkọ rẹ nitori ẹsun kan naa.

Ẹjọ naa dele ẹjọ, igbẹjọ rẹ si 'fihan pe ko mọọmọ pa ọkọ rẹ.'

Lẹyin igbẹjọ naa ni Adajọ Munta Abimbola da ẹjọ ẹwọn ọdun meje fun un, ninu eyi to ti lo ọdun meji.

Iroyin idasilẹ Yewande fa awuyewuye lori ayelujara.

Ọpọ lo n sọ pe nitori o jẹ obinrin ni wọn ṣe da a silẹ.

Awọn miran sọ pe niroti pe awọn obi rẹ jẹ gbajumọ nipinlẹ Oyo ni. Bakan naa lawọn kan sọ pe nitori pe o jẹ agbẹjọro fun ijọba ipinlẹ Oyo ni.

Ìwà ipá nínú ìdílé máa ń bí ìgè àti àdùbí ni tó lè já sí ikú

Ninu alaye rẹ, alaga FIDA, Deborah Collins sọ pe ijọba ṣe nkan ti ofin fun un ni agbara lati ṣe ni.

"Kii ṣe Yewande nikan ni ijọba da silẹ, oun ati awọn ẹlẹwọn mi ti apapọ wọn kẹ ẹẹdẹgbẹta ni wọn da silẹ."

Fasoranti: Dẹ́rẹ́bà tó wa ọmọ Fasoranti ṣàlàyé bí wọ́n ṣe pa Funke Olakunrin

Kii ṣe pe mo n gba ẹnu rẹ sọrọ, ẹnikẹni lo le sọ niwaju ile ẹjọ pe mo ṣe nkan ti mo ṣe labẹ pe wọn mu inu bi mi. Kii ṣe pe boya tori o jẹ agbẹjọro tabi obinrin.

Ko si ẹni ti ijọba ko le da silẹ."

Ọ̀rọ̀ Imam yìí ṣe kòńgẹ́ bó ti ń rí láàrin lọ́kọ láya

Collins ṣalaye pe dida ẹlẹwọn silẹ ṣaaju ọjọ...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Yewande ni obinrin ti wọn fi ran lọ sẹwọn pe o pa ọkọ rẹ ni Ibadan tẹlẹ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orogun wọn ti wọn jọ wa niluu kan naa, Manchester United lo fiya ajẹtun iya jẹwọn lairo tẹlẹ nile wọn.

Marcus Rashford lo gbayo alakọkọ wọle fun Man United nigba ti ẹrọ VAR fun wọn ni pẹnariti.

Ere bọọlu mọ Man City loju nigba ti Anthony Martial gba goolu keji sawọn Man City, lo ba ayo meji sodo ti wọn fi n siwaju wọn.

Nicolas Otamendi dayo kan pada, amọ ẹpa ko boro mọ fun Man City.

Esi ifẹsẹwọnsẹ yii jẹ iyalẹnu fun ọpọlọpọ awọn ololufẹ ere bọọlu nitori ko si ẹni to le pe Man U le na Man City mọ le.

Àkọ́já ewé akọ́nimọ̀ọ́gbá fìdíhẹẹ́ Everton, ìyà ló bádé fún Chelsea

Ilẹ n yọ gbe Chelsea ṣubu yakata ni Goodison Park ti ṣe papa iṣere Everton

Ẹgbẹ agbabọọlu Everton ṣẹṣẹ le akọnimọọgba wọn Marco Silva lọ ni, ki wọn to yan Duncan Ferguson gẹgẹ bi akọnimọọgba fidihẹ.

Iyalẹnu lo jẹ pe iṣẹju marun un ti wọn bẹrẹ ifẹsẹwọnsẹ naa ni Richarlison gbayo kan wọle Chelsea lairo tẹlẹ.

Ka to wi, ka to fọ, Dominic Calvert-Lewin gbayo keji sawọn Chelsea lẹyin iṣẹju mẹrin ti ipele keji ere bọọlu naa bẹrẹ.

Mateo Kovacic dayo kan pada fun Chelsea, amọ Calvert-Lewin gbayo kẹta wọle fun Everton, ni okote ba bo niru fun Chelsea.

Lẹyin ọ rẹyin, ami ayo mẹta sẹyọkan ni Everton fi gbo ewuro soju Chelsea

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Igba la a ni ẹnikan ko le lo ile aye gbo, bayii lọrọ ri fun ẹgbẹ agbabọọlu Manchester City ti ife ẹyẹ idije Premier League wa lọwọ wọn.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orukọ awọn ayederu oṣiṣẹ yi lawọn kan gb'ọna eburu fi sinu orukọ awọn to n ṣiṣẹ ti wọn si n lu owo oṣu wọn ni ponpo.

Olori ajọ naa to n bójú tó ẹka ipinlẹ Kwara lo fi ọrọ yi to awọn oniroyin leti nilu Ilorin lọjọbọ.

Ọgbẹni Isyaku Sharu sọ pe ninu awọn ti awọn mu lati wa wí tẹnu wọn lori ọrọ yi ni akowe agba kan ati oludari ileesẹ ijọba labẹ ijọba ipinlẹ Kwara kan naa wa.

Loju opo Twitter Efcc bakan naa wọn fi sibe wí pe awọn ti ri ọwọ to to miliọnu mejidinlogoje naira gba pada lọwọ awọn to ku owo ọba ni ponpo.

O tun fikun ọrọ rẹ pe awọn ti ṣaaju da awọn owo kan t'awọn ri gbs pada fun Gomina Kwara, Abdulrahman Abdurazaq

 Ajọ Subeb lo yẹ ki o ma mojuto ọrọ eto eko alakọbẹrẹ ni Kwara ṣugbọn ẹnu ko sìn lẹyin ajọ naa pelu bi awọn olukọ ko se ri owo oṣu gba deede ti awọn ile ẹkọ alakọbẹrẹ ko si wa nipo to wu ni lori.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ajọ to n gbogun ti iwa jegudujera lorileede Naijiria EFCC sọ pe asiri awọn ayederu oṣiṣẹ ẹgbẹrun kan ajọ to n ṣakoso eto ẹkọ alakọbẹrẹ nipinlẹ Kwara ti tu si awọn lọwọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orukọ gomina tuntun naa ni Agboọla Ajayi. Ṣaaju bibọ si ipo gomina, Ajayi ni igbakeji gomina ipinlẹ naa, Rotimi Akeredolu.

Amọṣa o, ọjọ mọkanla pere ni Agboọla yoo lo ni ipo gomina ipinlẹ naa ti yoo tun fi pada si ipo rẹ gẹgẹ bi igbakeji gomina.

Ẹ jẹ ki n laa ko yee yin daadaa.

Gomina ipinlẹ Ondo gangan ni Rotimi Akeredolu, ṣugbọn Akeredolu n ls fun isinmi ọsẹ meji to ja si ọjọ mẹrinla ni o fi fa iṣejọba le igbakeji rẹ, Agboọla Ajayi lọwọ  gẹgẹ bii adele gomina lẹyin to ti kọwe si ile aṣofin ipinlẹ naa gẹgẹ bi iwe ofin orilẹede Naijiria, ti ọdun 1999 ṣe laa kalẹ,pe igbakeji oun ni yoo maa ṣe iṣẹ gomina titi ti oun yoo fi pada de.

Ọjọ kẹrin oṣu kẹsan ni Gomina Rotimi Akeredolu yoo pada si ẹnu iṣẹ.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orukọ oloogbe naa ni Funkẹ Ọlakunrin, tii se ẹni ọdun mejidinlọgọta.

Lasiko to n fi idi isẹlẹ naa mulẹ fun BBC Yoruba, agbẹnusọ fun ẹgbẹ Afẹnifẹre, Yinka Odumakin salaye pe lootọ ni isẹlẹ naa waye, asiko ti Ọlakunrin n bọ lati ilu Akurẹ si lo se alabapade iku ojiji naa.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Odumakin salaye pe, obinrin ọhun ati awọn ọmọ ọdọ rẹ ni wọn n bọ lẹnu irinajo naa, asiko ti wọn de ikorita Ọrẹ si lawọn afurasi darandaran yii kọlu wọn, ti wọn si n yinbọn mọ wọn laibikita.

O ni ibọn ba Ọlakunrin ati awọn ọmọ ọdọ rẹ, amọ obinrin naa ni ẹjẹ ko tete da lara rẹ titi to fi gbe ẹmi mi, ti awọn ọmọ ọdọ rẹ si wa nile iwosan nibi ti wọn ti n gba itọju lọwọ.

Odumakin, ẹni ti isẹlẹ naa ba lojiji fikun pe, igba keji ree ti alagba Fasoranti yoo padanu ọmọ rẹ, eyi to ba eeyan ninu jẹ pupọ.

O wa gbarata pe, ilẹ Yoruba yoo dide lati tako ikọlu awọn darandaran yii nitori pe ọrọ naa ti de ojuẹ.

'Àwa táa jẹ́ alágbàtọ̀ gan, èèyàn ni wá, ẹ ye ṣe wa bí ẹranko'

O ni awọn ikọlu afurasi Fulani ti n legba kan ju ọrin lọ, to si dabi ẹni pe wọn fẹ gbogun ti ilẹ Yoruba ni.

Agbẹnusọ fun ẹgbẹ Afnifẹre ni agbara ojo awọn darandaran yii ko ni oun ko nile wo, amọ awọn onile ni ko ni gba fun.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Iroyin to n tẹ wa lọwọ ni yajoyajo ti fiyeni pe awọn afurasi Fulani darandaran kan ti yinbọn pa ọmọbinrin alaga ẹgbẹ Afẹnifẹre, alagba Reuben Fasoranti.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orí àtẹ̀jíṣẹ́ ẹ̀rọ ayélujára rẹ̀ ló ti kéde pé òun yọ ọwọ́ àti ẹsẹ̀ òun lẹ́yìn tó sọ pé àwọn aláwọ dúdú ò lè ronú láti ṣẹ̀dá ohunkohun.

Orí àtẹ̀jíṣẹ́ ẹ̀rọ ayélujára rẹ̀ ló ti kéde pé, òun yọ ọwọ́ àti ẹsẹ̀ òun lẹ́yìn tó sọ pé, àwọn aláwọ dúdú kò lèe ronú láti ṣẹ̀dá ohunkohun.

Nínú ìfọrọ̀wánilẹ̀núwò kan tí Folarin Falana (Falz) àti Laila Johnson Salami ṣe fún-un, lóri òhun ti yóò ṣe láti mú ǹkan dáradara se tó bna dé ipò ààrẹ.

Awọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Ayefẹlẹ: Orí ìkúnlẹ̀ ni ìyàwó mi wà, tó ń bẹ gómìnà, láti 11pm si 4am

Nínú èsì rẹ̀, Olasunkanmi ní aláwọ dúdú ni wa, à kó lee da ǹkankan se bí àwọn oyinbo tí máà ń ṣe, bi wọn tilẹ̀ tí wa mọ inu yàrá kan fun odidi ọdun kan.

Lẹ́yìn ti fọran náà dé ìgboro lóri àyélujára ní àkàrà bá tú sepo fún olùdíjè náà, èyí ló mu ṣe ìpinnu pé oun kò díje dupo ààrẹ mọ.

Lẹ́yìn náà ni ọ̀rọ̀ náà bẹ̀rẹ̀ sí ní jà rain-raín lórju opo twitter.

Kínní ero àwọn Nàìjíríà lori ọrọ yii loju opo Twitter:

Ó dàbí ẹni pé gbogbo èèbú yìí ló fà idí abajọ ti Ọkẹowo fí sọ pé òun ò ṣe mọ ooo

Atiku Abubakar ní sáà kan ní òun tọrọ lọ́wọ́ ọmọ Nàìjíríà

Atiku Abubakar ní kò sí tipá nínú kí òun di àarẹ́ Nàíjirìa

Igbákejì ààrẹ àná lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà, Atiku Abubakar tí rọ awọn ọmọ orilẹ̀-èdè Nàìjíríà láti gbà òun láàyè, lati lo sáà kan soso gẹ́gẹ́ bíi ààrẹ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.

Abubakar sọrọ ọhún níbi ìfọrọwanilẹnuwo kan táwọn akọ̀ròyìn se fun. O ní láì jẹ́ pé enikẹni bèèrè lọ́wọ́ òun, ohun to bójúmu láti ṣe ni, tori ohun ti ìgbàgbọ òun rọ mọ láti ṣe ni.

"Bí mo ba di ààrẹ ní ọdun 2019, mo ti fi ohùn sílẹ̀ láti ṣe sáà kan ṣoṣo'

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Ìyá Darasimi: Ọlọ́run fi ìbejì rẹ̀ mí lẹ́kún, lẹ́yìn ikú Darasimi tó mu sódà

Ó ní bótilẹ̀ jẹ́ pé Buhari náà jẹ́ irú ẹ̀jẹ́ bẹ́ẹ̀ lọdun 2011  tí kò sì tèlée, ọ̀rọ̀ tohun kò ni rí bẹ́ẹ̀ rárá àti pé, òhun ti ṣetán láti tọwọbọ ìwé àdéhun.

Atiku fii kún-un pé, àwọn ọmọ Nàìjíríà le gbé ìwé jáde fún òun lati tọwọ́ bọ̀ọ́ fún ẹ̀ri ọjọ́ iwájú, bí òún bá fẹ́ yẹ̀ kúro lórí àdéhùn.

Atiku: Kò pọn dandan kí ń díje fún ipò àarẹ́ Nàíjirìa...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Olasunkanmi Okeowo, tó fẹ́ díje fún ipò ààrẹ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà lọ́dún 2019, lábẹ́ àsía African Democratic Congress (ADC) tí sọ pé, òun kò díje fún ipò ààrẹ mọ lẹ́yìn tó sọ̀rọ̀ kan eyi tó bí àwọn ọmọ Nàìjíríà nínú.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orí ẹ̀rọ ayélujára ń gbóná lala láti ìgbà tí ọwọ́ sìnkú àjọ EFCC ti tẹ Ismaila Mustapha tí wọ́n ń pè ní Mompha.

Ajọ EFCC lori Twitter ni wọn ti salaye pe, ẹsun gbajuẹ, ole jija lori ẹrọ ayelujara ni wọn fi kan ọdọmọkunrin naa.

End of Twitter post, 1

Mompha ti wọn fẹsun kan naa, lo ma n gbe igbe aye olowo pẹlu bii o se ma n fi aworan owo ilẹ okeere si ori ikanni Instagram rẹ, ati adura ni ọpọ igba.

Bobrisky lori Instagram ni oun ko gba ẹsun ti wọn fi kan Mompha gbọ, nitori oninure ni ọdọmọde olowo Instagram naa.

EFCC ni isẹ pipaarọ owo Naijiria si tilẹ okeere ni Mompha fi n boju lati fi se isẹ gbajuẹ ati 419 ti wọn fi kan an.

Papakọ ofurufu ti Nmandi Azikwe ni ipinlẹ Eko ni Ajọ EFCC ni awọn ti mu Mompha, lẹyin ti ile isẹ ọlọpaa ilẹ okeere Interpol tawọn lolobo nipa igbe aye Mompha.

Ni bayii, EFCC ni Mompha ti jẹwọ wi pe lootọ ni oun se gbajuẹ ẹsun meji ninu mẹrin ti wọn fi kan an, ti wọn si ba aago ọwọ marun un lọwọ rẹ, ti iye rẹ si jẹ ogun miliọnu Naira (N20,000,000.00).

Ajọ EFCC ni awọn yoo gbe Mompha lọ si ile ẹjọ, lẹyin ti wọn ba pari iwadii wọn.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ, ti sọ idi ti awọn fi mu gbajugbaja olowo ori Instagram, Ismaila Mustapha ti wọn n pe ni Mompha.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orílẹ̀-èdè India tó ní ẹranko igbó tó pọ̀jù lágbàáyé ń kojú ìsòrò òhún tó yẹ kí wọ́n se láti kojú àwọn ẹranko igbó to n pa àwọn ènìyàn.

Ajọ to n bojuto ọrọ igbo lorilẹ-ede naa ti lo orisirisi ẹrọ igbalode lati wa ẹkun to n sa kiri yii.

Iwadii ti fihan wi pe o ti le ni ọgọrun un eniyan to ti padanu ẹmi wọn si awọn ẹranko to ṣekupa wọn, lati Osu Kẹrin, ọdun 2014 si Osu Karun un, ọdun orilẹ-ede India to ni ẹkun to poju lagbaye.

Kí ló yẹ kí ílẹ̀ India se sí ẹkùn tó pa ènìyàn márùń?

Amọ, iwadii ni erin ti pa eniyan bi aadọta le lẹgbẹrun, nigba ti ẹkun ti sekupa eniyan mejilelaadọrun.

Iwadii fikun un wi pe awọn ẹranko igbo miran bii amọtẹkun, kinihun  maa n le eniyan lati pa wọn.

Ejo ati aja naa ko gbẹyin ninu awọn ẹranko to n sekupa eniyan lọdọọdun.

Amọ ẹranko ti awọn eniyan bẹru julọ ni ẹkun.

Awọn ara India fẹ ki ẹkun naa wa laaye

Bi o tilẹ je pe ajọ eleto aabo n gbiyanju lati sawari ẹkun naa, awọn olowo ati gbajumọ to fẹran ẹkun n parọwa si ajo eleto aabo lati ma se pa ẹkun naa.

Ni Osu Kẹsan an, Ile-ẹjo to gaju ni orilẹ-ede India da ẹjọ to nii se pẹlu ki wọn iyinbọn pa ẹkun naa nu, eleyii to faaye gba ki wọn bẹrẹ si ni wa ẹkun naa pada.

Ajọ naa wa parọwa si awọn eleto aabo lati wa ẹkun naa ri, sugbọn ki wọn gbiyanju lati ma se pa a ayafi to ba wu iwa ipa si wọn lasiko ti wọn ba ri i mu.

Ni Osu Kẹsan an, Ile-ẹjo to gaju ni orilẹ-ede India da ẹjọ to niise pẹlu ki wọn iyinbọn pa ẹkun naa nu, eleyii to faaye gba ki wọn bẹrẹ si ni wa ẹkun naa pada.

Awọn eniyan to ju ẹgbẹrunmarundinlaadọta lo fọwọ si lori ẹrọ ayelujara Change.org lati bere fun ki awọn ẹsọ alaabo o mu ẹkun naa laaye, lai pa.

Awọn eniyan to ju ẹgbẹrunmarundinlaadọta lo fọwọ si lori ẹrọ ayelujara Change.org lati beere fun ki awọn ẹsọ alaabo o mu ẹkun naa laaye, lai pa.

Amọ, awọn eniyan to n gbe ni agbegbe ti awọn eranko yii pọ si n ran ẹsọ alaabo lọwọ lati le sawari ẹkun naa, ki wọn le fi ni alaafia lagbegbe naa.

Amọ, awọn eniyan to n gbe ni agbegbe ti awọn eranko yii pọ si n ran ẹsọ alaabo lọwọ lati le sawari ẹkun naa, ki wọn le fi ni...\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ẹgbẹgbẹrun awọn oṣisẹ eleto aabo lo n wa ẹkun to n kaakiri orilẹ-ede India, lẹyin to ti pa eniyan marun un.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orílẹ̀-èdè Togo: Kò sí ààye ìwọ́de ìfẹ̀hónu han mọ́ lórílẹ̀-èdè yìí

Èyí wáyé lẹ́yìn ti ọ̀pọ̀ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ alátakò ń ṣe ìwọ́de lórilẹ̀-èdè náà, òfín tuntun yìí jẹ ọ̀nà láti dẹ́kun ìwọ́de wọn.

Sùgbọ́n ìjọba ní awọn ṣe òfin náà láti mú kíí ààbò tó péye wà lóri ìlú, bótilẹ̀ jẹ́ pé àwọn ọmọ ẹgbẹ́ alátakò ríí gẹ́gẹ́ ọ̀nà láti mú adíkù bá ọ̀rọ̀ ti ará ìlú ń jà sí pé ìdílé kan ṣoṣo ló ti ń ṣe ìjọba láti ọdun 1967.

Kayeefi: Facebook ni Wolii Arole Jesu fi tàn an wọ agbo, orí rẹ̀ ni wọ́n fi s'owó

Lábẹ́ òfin túntún yìí, kò ni sí ààyè fú ẹnikẹ́ni láti ṣe ìwóde lóju pópó, láàrín ìlú tàbí ní agbègbè ilé ìjọba.

Ìwọ̀de kò lè wáyé sáájú aago mọ́kanla àárọ̀ tàbí kọja ààgo mẹ́fa ní ìrọ̀lẹ́, gẹ́gẹ́ bó ti ń ṣẹlẹ̀ sáájú àsíkò yìí, ìjọba Togo lé fòfinde wọ́n pátápátá nítori àwọn ìdí yìí.

Yollywood: Sinimá Ajé Ọjà tún so Fathia àti Saheed Balogun pọ̀ nínú Sinimá

Asa Trokosi nibi ti ọmọde ti n jiyan ẹsẹ mọlẹbi rẹ , wọpọ ni Ghana, Togo ati Benin.

Ìròyìn fi kún pé òfin náà wáye nítori pé àwọn agbásùmọmi tí n dúnkokó mọ́ ìjọba.

Atúnṣe ti wọ́n ṣe si òfin orílẹ̀-èdè náà fún ààrẹ Faure Gnassingbé wà lórí oye titi di ọdun 2030, èyí ti ó túmọ sí pé tó ba di àsìkò náà ìdíle Gnassingbé ti wà ní ìjọba fún ọdún mẹ́tà lé láàdọ́ta.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ìlé ìgbìmọ̀ aṣòfin orílẹ̀-èdè Togo, tí jan òfin tuntun tó ni kò si ààyè fún ìwọ́de ìfẹ̀hónú han lọ́ntẹ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orílẹ̀-èdè mẹ́rindínláàdọ́ta ni wọ́n wà ní ibi ìpàdé ìjíròrò láàrin orílẹ̀éde Afirika àti orílẹ̀èdè Russia.

Buhari lasiko to n ba Aare orilẹ-ede Russia, Vladmir Putin sọrọ, pinnu lati rii wi pe ibasepọ to dan mọran wa laarin orilẹ-ede mejeeji.

Aarẹ mejeeji pinnu lati ri wi pe wọn pari awọn akanṣe ti wọn ti bẹrẹ lorilẹ-ede Naijiria paapaa eleyii to niiṣe pẹlu ẹka epo rọọbi ni Naijiria.

Ọrọ karakata ati idokowo, eto aabo ati iranwọ fun ẹka ọmọogun orilẹ-ede Naijiria.

Wo adehun meje ti Buhari se pelu ilẹ Russia

Jumọkẹ Odetola ṣe ọjọ́ ìbí, Wumi Toriola bímọ,  Ṣé ẹ fẹ́ tẹ̀lẹ́ Funkẹ Akindele lọ si Dubai?

Kò sí àrùn 'Monkey Pox' ní Naìjiria- NCDC

Ìdí tí a ṣe yọ ọwọ́ Naira Marley kúrò láwo Headies Award ọdún yìí rèé - HipTV

   'O ṣójú mí kóró bí wọ́n ṣé fí àdó olóró pa Dele Giwa lọdún 1986'

Òwe: Kí ni ìtumọ̀ òwe ikú tó ń pa ojúgbà ẹni?

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Aarẹ orilẹ-ede Naijiria, Muhammadu Buhari wa lara orilẹ-ede mẹrindinlaadọta ti wọn wa ni ibi ipade ijiroro laarin orilẹ-ede to wa ni Afirika ati Russia.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orílẹ̀ède méjìlélọ́gbọ̀n ni ó ń kópa nínú ìfẹsẹ̀wọnsẹ̀ mẹ́riìnlélọ́gọ́ta, bí wọn yóó ṣe máa jà fún ife ẹ̀yẹ ti wọn yóò gbà ní pápá ìṣeré Luzhniki ní ọjọ́ karundinlogun oṣu keje.

Ọ̀gọ̀rọ̀ àwọn aláyẹ́sí àti olólùfẹ́ eré bọ́ọ̀lù lo pésẹ̀ sibi ìṣíde ife ẹ̀yẹ̀ náà.

Àwọn kan lára wọn rèé, to dabi eegun alare:

Bi awọn ololufẹ ere bọọlu to wa ni isọri kinni se n yọ ree ni idije to n bẹrẹ ife ẹyẹ agbaye to n waye laarin Russia ati Saudi Arabia.

Bí awọn ọimọ ilẹ̀ Russia ṣe ṣe àtilẹ́yìn fún orilẹ̀èdè wọn rèé.

Àwọn ọmọ ilẹ Saudi Arabia rèé.

Akọ pọ, fọtò yíyà ni ràì.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Alex Iwobi: Ó dùn mí pe Arsene Wenger ń lọ

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ọjọ́ ti kò fún ife ẹ̀yẹ agbayé ife ní Russia bayìí.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orílẹ̀èdè Germany ló ń léwájú lórí atẹ ìgbéléwọ̀n FIFA

Amọ ni ilẹ Afirika, ipo kẹrin ni Super Eagles sun si bayii lati ipo kẹfa ti wọn wa tẹlẹ.

Awọn ikọ agbabọọlu orilẹede Argentina, Croastia ati Iceland ti Super Eagles yoo koju, ni idije ife ẹyẹ agbaye wa ni ipo karun-un, ikejidinlogun ati ikejilelogun ni ṣisẹ n tẹle, lori atẹ igbelewọn awọn orilẹede to n gba bọọlu lagbaye.

Orilẹede Germany lo ṣi n gbe ipo kinni, ti brazil si n tẹle e.

End of Twitter post, 1

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Ipo kẹtadinlaadọta ni orilẹede ẹgbẹ agbabọọlu Super eagles Naijiria  ṣi wa, lori atẹ igbelewọn awọn orilẹede to n gba bọọlu lagbaye fun oṣu karun eleyii to jade lọjọbọ.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orílẹ̀èdè South Africa ti ma ń fẹ̀sùn kan àwọn ọmọ Naijiria pá lára wọn ma ń gbé òògùn olóró wá sí orílẹ̀èdè wọn.

Minisita fun ọrọ ibasepọ pẹlu awọn orilẹede ni South Africa, Naledi Pandor lo sọ bẹẹ fun awọn akọroyin lorilẹede South Africa.

Pandor wa kesi orilẹede Naijiria lati ran orilẹede South Africa lọwọ lati se iwadii awọn to n gbe oogun oloro wa si orileede won, ki wọn si dena wọn lati ma se wọ orilẹede wọn.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

O fikun wi pe ọpọlọpọ awọn eniyan lo gbagbọ oogun oloro ni ọpọlọpọ awọn ọmọ Naijiria to wa ni South Africa.

Ile-isẹ ọlọpaa ni ipinlẹ Eko gbe eniyan mẹtalegọrin lori ẹsun pe wọn kopa ninu ikọlu ti wọn se ni ilẹ isẹ South Africa to wa ni ipinlẹ Eko

Bakan naa ni ile-isẹ ọlọpaa ni ipinlẹ Eko gbe eniyan mẹtalegọrin lori ẹsun pe, wọn kopa ninu ikọlu ti wọn se ni ilẹ isẹ South Africa to wa ni ipinlẹ Eko.

Eyi ni wọn se lati gbẹsan bi awọn orilẹede South Africa se n pa awọn ọmọ orilẹede Naijiria to wa ni South Africa.

Ile ẹjọ sun igbẹjọ wọn di Ọjọ Kẹsan, Osu Kẹwa, ọdun 2019 pẹlu owo itanran ẹgbẹrun lọna ẹẹdẹgbẹta naira (N500,000) pẹlu oniduro meji.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Orilẹede South-Africa ti ni awọn ọmọ Naijiria to n gbe oogun oloro lo fa isekupani nitori ẹya to n waye ni South Africa.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orílẹ̀èdè mẹ́rìndínlógún ni Ọbabìnrin Elizabeth keji jẹ́ olórí fún nínú àjọ Commonwealth

Ọpọ ijiroro waye nibi ipade naa.

Sugbọn oun ti awọn ọmọ Naijiria n bere ni anfaani to mu wa.

Ẹ jẹ ki a se agbeyẹwo diẹ lara anfani to mu wa fun orileede Naijiria.

Ireti wa pe idokowo naa yoo mu idagbasoke ba eto ọrọ aje Naijiria

 Ikunpa fun ọrọ aje laarin Naijiria ati ilẹ Gẹẹsi

Awọn onimọ nipa eto ọrọ aje ti tẹnumo pataki ṣiṣe ikunpa fun ọrọ aje laarin Naijiria ati ilẹ Gẹẹsi.

Nibi ipade Commonwealth to pari laipẹ yii,  anfani idokowo ogoje miliọnu poun jẹ yọ fun Naijiria ati orilẹede Pakistan.

 Saaju àsìkò yii ni awọn ile iṣẹ  ilẹ Gẹẹsi ti dokowo biliọnu marun poun sí Naijiria ti idokowo laarin Naijiria ati ilẹ Gẹẹsi lọdọọdun si le ni biliọnu mẹta poun.

Ipade laarin Aarẹ Buhari ati Bernadus Van Buerden mu anfaani idokowo to to milionu mẹẹdogun dolla

Nibi ipade naa, ile iṣẹ Royal Dutch Shell ati aarẹ Buhari se ipade eleyii to bi ikede idokowo biliọnu mẹẹdogun dollar ni Naijiria.

Ipenija aarun iba

Ipade Commonwealth naa tun mu anfani ijiroro ati ijẹjẹ ọwọ iranwo lati koju aarun iba nilẹ Afrika.

Bill Gates ati orileede Naijiria ni asepo lati koju ààrùn rọmọlapa rọmọlẹsẹ ati aironje asaraloge jẹ fun awọn ọmọde.

Bill Gates to je eni to lowo ju lagbaye kesi awọn olori orilẹede Commonwealth lati fi kun iye owo ti won ya soto lati koju aarun iba.

Anfaani nla ni ẹjẹ owo biliọnu meji poun naa jẹ́ ti awọn olori orilẹede fun Naijiria, ọkan lara awọn orilẹede ti o n koju ipenija aarun iba.

Pẹ̀lu gbogbo anfani wọ̀nyii, o si ni awọn kan paapa julọ ninu ẹgbẹ alatako to ni awọn ko ri anfaani kankan ninu irinajo Buhari lọ si ipade naa.

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Laipẹ yii ni ilẹ Gẹẹsi gba alejo awọn olori ajọ commonwealth ninu ipade kan to waye ni London.


Dókítà láti ṣàkópọ̀: Orúkọ ìlú náà Wawaye ní ìpínlẹ̀ Kano ló túmọ̀ sí ìlú àwọn òmùgò, tí àwọn ènìyàn sì maa ń fi bú wọn.

Idunnu ati ayọ lo ba de fun awọn ara ilu Unguwar Wawaye, ti orukọ wọn tumọ si ilu awọn omugọ lẹyin ti wọn pa orukọ ilu naa da, lẹyin aadọrin ọdun.

Ilu Unguwar Wawaye jẹ agbegbe to wa ni ijọba ibilẹ Rogo ni ilu Kano to wa ni Ariwa orilẹ-ede Naijiria ni o ti gba orukọ tuntun yii.

Wawaye ni Ede Hausa ti awọn eniyan yii n sọ tumọ si pe omugọ ni wọn, awọn olugbe agbegbe naa ti wọn ba BBC sọrọ ni wi pe awọn eniyan maa n fi orukọ ilu naa bu awọn nigbakigba ti awọn ba jade.

Inu ọkan lara awọn olugbe agbegbe naa, Bala Sani dun gidigidi lẹyin ti Emir ilu Karaye- ọkan lara awọn Emir tuntun ti Gomina ipinlẹ Kano yan, yi orukọ ilu naa pada si Yalwar Kadana, to tumọ si agbegbe ohun to pọ.

Ó di dandan kí ará India yìí sọ ìdí tó fi ń sìn kìnìhún- Egbeyemi

Sani ni ọpọlọpọ igba, loun kii le pe orukọ ilu oun ni ita gbangba nitori itiju naa pọju.

Amọ bayii, o ni inu oun dun gidigidi fun ayipada to de ba orukọ ilu oun.

'Àwa akódọ̀tí táà ń gba £1,500 lóṣù níbi sàn ju Sẹ́nétọ̀ lọ ní Nàìjíríà'

Isa Yunusa ti oun naa jẹ olugbe ilu yii fi idunnu rẹ han si orukọ tuntun naa.

O ni bayii oun a le tẹsiwaju pẹlu eto igbeyawo oun to wa loju ọna.

Emir ilu Karaye to yi orukọ ilu naa pada

Adari ilu na, Mallam Abdullahi Tsoho sọ fun BBC pe awọn gba orukọ naa ni aadọrin ọdun sẹyin nitori orukọ odo to la ilu naa kọja.

Tsoho ni awọn eniyan maa n pe omi naa ni Wawar rafi to tumọ si omi omugọ, lẹyin igba diẹ ni awọn eniyan bẹrẹ si ni pe ilu naa ni ilu awọn omugọ titi ti o fi di baraku.

Gbogbo ilu to wa ni agbegbe naa lo jade lati wa bawọn dunnu lori bi wọn se gba orukọ tuntun lẹyin ọpọlọpọ ọdun.

Asoju Emir Ibrahim Abubakar sọ wi pe Emir naa gbe igbesẹ naa lati le tẹ awọn eniyan ara ilu naa lorun, ati wi pe o seesẹ ki orukọ omugọ naa ma a da wọn laamu.

Kogi 2019: Àwọn ará ìlú sọ̀rọ̀ lórí ìrètí wọn lọ́wọ́ Yahaya Bello

\nAkopọ ni ede kanna pẹlu doc:

Agbegbe Karaye ni ipinlẹ Kano ni ilu awọn omugọ yii wa