కంటెంట్: కరోనా కారణంగా విధించిన లాక్ డౌన్ వలన  తగ్గిన విద్యా సంవత్సరాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకుని, తొమ్మిదవ తరగతి నుంచి 12 వ తరగతి వరకు సిబిఎస్ఇ విధానంలో చదువుతున్న విద్యార్థులకు 2020-21 విద్యా సంవత్సరానికి గాను 30 శాతం సిలబస్‌ని తగ్గిస్తున్నట్లు కేంద్ర మానవ వనరుల శాఖ మంత్రి రమేష్ పోఖ్రియాల్ ప్రకటించారు.

అయితే, ఆన్ లైన్ లో పిల్లలు విద్యనభ్యసించడం వలన పిల్లల శారీరక మానసిక ఆరోగ్యం పై ప్రభావం ఉంటుందని వైద్యులు చెబుతున్నారు.

స్క్రీన్ సమయం పెరగడం వలన పిల్లల ఆరోగ్యం పై ప్రతికూల ప్రభావం ఉంటుందని గీతం ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్ అండ్ రీసెర్చ్ లో ఇఎన్‌టి విభాగంలో అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్ గా పని చేస్తున్న డాక్టర్ హరిణి ముళ్ళపూడి చెప్పారు.

‘‘పిల్లలకు స్క్రీన్ టైం రోజుకు 30 నిమిషాల కంటే ఎక్కువ ఉండకూడదు. ఎక్కువ సేపు మొబైల్ తో ఉండటం వలన దాని నుంచి వచ్చే రేడియేషన్ చాలా ప్రమాదకరం. పెద్దవాళ్ళ కపాలం  కన్నా చిన్న పిల్లల కపాలం పలచగా ఉంటుంది. ఎక్కువ సేపు రేడియేషన్ కి గురవడం వలన వాళ్ళు నిద్రపోయే తీరు కూడా మారిపోతుంది’’ అని ఆమె తెలిపారు.

స్క్రీన్ టైం పెరిగితే దుష్పరిణామాలు ఉంటాయని కొన్ని పరిశోధనలు కూడా వెల్లడిస్తున్నాయి.

స్మార్ట్ ఫోన్, ల్యాప్ టాప్ స్క్రీన్ ల నుంచి విడుదలయ్యే నీలి రంగు కాంతి నిద్ర పట్టడానికి సహకరించే మెలటోనిన్ హార్మోన్ ఉత్పత్తిని నియంత్రిస్తుందని, కొన్ని పరిశోధనలు పేర్కొన్నాయి.

సరిగ్గా నిద్రపోకపోవడానికి, స్క్రీన్ ల నుంచి విడుదలయ్యే కాంతికి సంబంధం ఉందని పిట్స్‌బర్గ్ యూనివర్సిటీలో నిర్వహించిన ఒక పరిశోధన తెలిపింది.

నిద్ర పట్టే ముందు శరీరంలో జరిగే సిర్కాడియన్ రిథమ్స్‌ని నీలం రంగు కాంతి జాప్యం చేసే అవకాశం ఉందని పరిశోధనలు తెలిపాయి.

"స్క్రీన్ టైం కి ఎక్కువగా ఎక్సపోజ్ అవ్వడం వలన హైపర్ ఆక్టివిటీ బిహేవియర్, అటెన్షన్ డెఫిషిట్ డిసార్డర్ వచ్చే అవకాశం ఉంటుంది" అని హరిణి అన్నారు.

‘‘కళ్ళకి సంబంధించిన సమస్యలు కూడా తలెత్తుతాయి. కంటి చూపు మందగించి జీవితాంతం కళ్లద్దాలు పెట్టుకోవల్సిన అవసరం ఏర్పడుతుంది.

ఆన్ లైన్ తరగతుల్లో టీచర్ చెప్పే పాఠాల మీద పిల్లలు ఎక్కువ సేపు శ్రద్ధ పెట్టలేరు.

ఎంత వరకు చెప్పిన పాఠాలు గుర్తుంటాయో, ఇవన్నీ ఎంత వరకు పరీక్షల్లో రాయగలరో  కూడా తెలియదు’’ అని హరిణి అన్నారు.

అయితే, దేశ  వ్యాప్తంగా పెరుగుతున్న కోవిడ్ కేసుల దృష్ట్యా చాలా మంది తల్లి తండ్రులు పిల్లలను స్కూల్ కి పంపించడానికి సుముఖత చూపించటం లేదు.

దేశంలో...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

దేశ వ్యాప్తంగా అనేక విద్యా సంస్థలు ఆన్ లైన్ తరగతులను ప్రారంభించాయి.


కంటెంట్: కరోనా కాలంలో ఏడాదిగా సెలవు లేకుండా సేవలు అందించిన విజయ శేఖర్

ఏడాది కాలంగా ఒక్క రోజు కూడా సెలవు తీసుకోకుండా నిరంతరాయంగా కోవిడ్ విధులు నిర్వహిస్తూ బాధితులకు అండగా నిలుస్తున్నారు.

సొంత పనులకు కూడా ఆయన సమయం వెచ్చించింది చాలా తక్కువని, పూర్తి సమయం ఆసుపత్రిలోనే గడిపారని ఆయన గురించి తెలిసిన వారు చెబుతున్నారు.

డాక్టర్ విజయ శేఖర్

అందరూ విధులకు దూరమవుతున్నా...

గత ఏడాది మార్చి 11న ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో మొదటి కోవిడ్ కేసు నెల్లూరు జిల్లాలో నమోదయ్యింది. ఆ తర్వాత ఒక్కో జిల్లాలోనూ కరోనా సోకుతున్న వారి సంఖ్య పెరుగుతూ వచ్చింది.

మార్చి 24 అర్థరాత్రి నుంచి దేశవ్యాప్తంగా సంపూర్ణ లాక్‌డౌన్ అమలులోకి వచ్చింది. ఏపీలో వైద్య సేవలను 'ఎస్మా' పరిధిలోకి తీసుకొచ్చారు.

'ఎస్మా' ప్రకారం వైద్య సిబ్బంది పూర్తిగా అత్యవసర సేవల్లో ఉండాలి. దానికి అనుగుణంగా పిఠాపురం ఆస్పత్రి సూపరింటెండెంట్ విజయ శేఖర్ తన విధి నిర్వహణను మలచుకున్నారు.

లాక్‌డౌన్ కారణంగా చాలా రకాల వృత్తులకు చెందిన ఉద్యోగులు, సిబ్బంది విధులకు దూరమయ్యారు. కొందరు వర్క్‌ఫ్రమ్ హోమ్‌కు పరిమితమైతే...అత్యధికులు ఇళ్లలోనే ఉండాల్సి వచ్చింది.

అలాంటి సమయంలో వైద్య సిబ్బంది సహా ఫ్రంట్‌లైన్ వారియర్స్ పూర్తి స్థాయి విధుల్లో ఉన్నారు.

సిబ్బందిలో ధైర్యం నింపేందుకే తాను విధుల్లో ముందుండటం అలవాటు చేసుకున్నట్టు డాక్టర్ విజయ శేఖర్ చెబుతున్నారు.

2019 మార్చి 21 నుంచి ఇప్పటి వరకూ...గడిచిన 13 నెలల్లో ఒక్క రోజు కూడా సెలవు  తీసుకోకుండా ఆయన విధుల్లో ఉన్నారని తూర్పు గోదావరి జిల్లా వైద్య ఆరోగ్య శాఖాధికారి డాక్టర్ గౌరీశ్వరరావు బీబీసీతో అన్నారు.

వాస్తవానికి కోవిడ్ విధులు నిర్వహించిన వైద్యులకు వారంలో రెండు రోజుల నుంచి అవసరాన్ని బట్టి మరిన్ని రోజులు క్వారంటైన్‌కు అవకాశం ఇచ్చారు.

సాధారణంగా ఐదు రోజులు కోవిడ్ బాధితులకు సేవలందించిన వారికి రెండు రోజుల విరామం దక్కేది. అంతేగాకుండా ఇతర వీక్లీ ఆఫ్‌లతో పాటు..నవంబర్ తర్వాత కోవిడ్ కాస్త తగ్గుముఖం పట్టడంతో సెలవులు తీసుకునేందుకు కూడా కొందరికి అవకాశం దక్కింది.

కానీ,  విజయ శేఖర్ మాత్రం ఎటువంటి సెలవులు తీసుకోకుండానే, విధులు నిర్వర్తించారు.

వారాంతాల్లో కూడా ఆస్పత్రికి వచ్చి రోగులను చూసి, సేవలందించడం సుమారు ఏడాది కాలంగా తన దైనందిన కార్యక్రమంగా మార్చుకున్నారు విజయ శేఖర్.

విజయ శేఖర్ ఇతర వైద్యులు, సిబ్బందితో సమన్వయం చేసుకోవడంతో పాటు పీడియాట్రిషియన్‌గా బాధ్యతలను...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కోవిడ్ తొలి వేవ్ నుంచి ఫ్రంట్‌లైన్ వారియర్స్‌గా వైద్యరంగంలో ఉన్న వారు విశేషంగా సేవలు అందిస్తున్నారు. వైరస్ సోకిన వారి దగ్గరకు వచ్చేందుకు సొంత వారే సంకోచిస్తున్న సమయంలో అన్నీ తామై విధులు నిర్వహించిన వారు కూడా ఉన్నారు. పిఠాపురం ప్రభుత్వాసుపత్రి సూపరింటెండెంట్ డాక్టర్ విజయ్ శేఖర్ అలాంటి వారిలో ఒకరు.


కంటెంట్: కరోనా కేసుల్లో భారత్ ప్రపంచ రికార్డు సృష్టించింది. ఈ మహమ్మారి మొదలైనప్పటి నుంచి ఇప్పటివరకూ ఎక్కడా లేని విధంగా దేశంలో ఒకేరోజు 75,760 కేసులొచ్చాయి.

సంఖ్యాపరంగా అగ్రభాగంలో ఉన్న అమెరికా, బ్రెజిల్‌తో సహా ప్రపంచంలోని మరే దేశంలోనూ 24 గంటల్లో ఇన్ని కేసులు నమోదుకాలేదు. ఈ నెలలో ఇప్పటివరకు 9 సార్లు 50 వేలకుపైగా, 17 సార్లు 60 వేలకుపైగా కేసులు నమోదయ్యాయి. ఇప్పుడు ఆ సంఖ్య 75 వేలను మించింది.

ఈ నెలలో ఇప్పటివరకు రోజుకు సగటున 61,902 చొప్పున 16 లక్షలకుపైగా కేసులు నమోదయ్యాయి. గత 24 గంటల్లో  56,013 మంది కోలుకున్నారు. 1,023 మంది మరణించారు. ఇలా వరుసగా వెయ్యికిపైగా మరణాలు నమోదుకావడం ఇది రెండోరోజు.

ఇటీవలి కాలంలో ఎన్నడూలేనంతగా యాక్టివ్ కేసులు 18,724మేర పెరిగాయి. మహారాష్ట్ర, ఆంధ్రప్రదేశ్, ఉత్తర్‌ప్రదేశ్, ఒడిశా, తెలంగాణ, కేరళ, హరియాణా, అరుణాచల్‌ప్రదేశ్‌లలో ఇదివరకు ఎన్నడూలేనంత గరిష్ఠ సంఖ్యలో కేసులు వృద్ధిచెందడంతో 70 వేల మార్క్ దాటిందని ఈనాడు రాసింది.

రోజువారీ కేసుల వృద్ధిలో బెంగుళూరు, పుణే, ముంబయి, ఠాణే, దిల్లీ, తూర్పుగోదావరి, చెన్నై, నాగ్‌పూర్, నెల్లూరు, విశాఖపట్నం, పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలు అగ్రస్థానంలో నిలిచాయి.

టాప్-5 రాష్ట్రాల్లో 24 గంటల్లో 45,896 కొత్త కేసులొచ్చాయి. మొత్తం కేసుల్లో 61%, మరణాల్లో 68% ఈ అయిదురాష్ట్రాల వాటానే ఉంది.

అమెరికాలో జులైలో నాలుగుసార్లు గరిష్ఠసంఖ్యలో 74వేల కేసులు నమోదయ్యాయి. ఇప్పుడు ఆ రికార్డును భారత్ బద్దలు కొట్టిందని కథనంలో చెప్పారు.

మరణాల పరంగా భారత్ బ్రెజిల్‌కంటే చాలా దూరంలో ఉన్నప్పటికీ కేసుల పరంగా మరో వారం రోజుల్లో ఆ దేశాన్ని దాటే పరిస్థితి కనిపిస్తోంది.

ప్రస్తుతం ఈ రెండింటి మధ్య 4,14,255 కేసుల తేడా ఉంది. ప్రతిరోజూ బ్రెజిల్‌కంటే భారత్‌లో 50% కేసులు అధికంగా నమోదవుతున్నందున త్వరలోనే రెండోస్థానానికి చేరడానికి ఎక్కువ అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. తాజా లెక్కల ప్రకారం మరణాల రేటు 1.82%, రికవరీ రేటు 76.24%కి చేరిందని  ఈనాడు వివరించింది.

మెగాస్టార్ ఆచార్య కథపై ఆరోపణలు నిరాధారం-చిత్ర యూనిట్

చిరంజీవి ‘ఆచార్య’ క‌థ‌పై వ‌స్తున్న కాపీ ఆరోప‌ణ‌లు నిరాధార‌మైన‌వి అని చిత్రయూనిట్ అధికారికంగా ఓ ప్రెస్‌నోట్‌ను విడుదల చేసినట్లు ఆంధ్రజ్యోతి కథనం చెప్పింది.

‘‘మెగాస్టార్ చిరంజీవి హీరోగా రూపొందుతోన్న ‘ఆచార్య’ సినిమా ఒరిజిన‌ల్ క‌థ, కాన్సెప్ట్ ద‌ర్శ‌కుడు కొర‌టాల శివ‌కు మాత్ర‌మే చెందుతుంద‌ని తెలియ‌జేస్తున్నామని...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

భారత్‌లో ఒకే రోజు కరోనా కేసులు రికార్డు సంఖ్యలో నమోదైనట్లు  ఈనాడు  సహా ప్రధాన పత్రికలన్నీ కథనం ప్రచురించాయి.


కంటెంట్: కరోనా కొత్త స్ట్రెయిన్ తెలంగాణలో ఒకరిలో నిర్ధారణ అయింది. ఇటీవల యూకే నుంచి తిరిగొచ్చిన వరంగల్ అర్బన్ జిల్లాకు చెందిన వ్యక్తి (49)లో దీనిని గుర్తించారు.

ఆ వ్యక్తితో ప్రాథమికంగా కాంటాక్టు అయినవారిలో తల్లి, భార్య, డ్రైవర్ ఉన్నారు. వీరికి పరీక్షలు నిర్వహించగా తల్లికి పాజిటివ్ అని తేలింది.

ఆమెకు సోకింది కొత్త కరోనానా? కాదా? అని తేల్చేందుకు నమూనాలను సీసీఎంబీకి పంపారు.

కాగా, యూకే నుంచి వచ్చి పాజిటివ్‌గా తేలినవారి నమూనాల జన్యు విశ్లేషణ అనంతరం ఫలితాల నివేదికను ఆదివారమే సీసీఎంబీ కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు పంపింది.

అందులోనే వరంగల్ వ్యక్తిలో కొత్త స్ట్రెయిన్‌ను నిర్ధారించినట్లు సమాచారం. ఇతడి ఆరోగ్యం నిలకడగా ఉందని, కొద్ది రోజుల్లోనే డిశ్చార్జి అవుతారని వైద్య ఆరోగ్య శాఖ వర్గాలు చెబుతున్నాయి.

వివరాలను ప్రభుత్వం చాలా గోప్యంగా ఉంచింది. వివిధ రాష్ట్రాల్లో నమోదైన కొత్త స్ట్రెయిన్ కేసుల వివరాలను కేంద్ర ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ శాఖ మంగళవారం వెల్లడించనుందని ఆంధ్రజ్యోతి రాసింది.

బ్రిటన్ నుంచి రాష్ట్రానికి వచ్చినవారిలో సోమవారం మరో వ్యక్తికి పాజిటివ్ వచ్చింది. మేడ్చల్ మల్కాజ్‌గిరి జిల్లాకు చెందిన ఇతడికి ఇంటి వద్ద పరీక్షలు నిర్వహించగా.. పాజిటివ్ అని తేలింది.

అయితే, లక్షణాలు మాత్రం లేవు. దీంతో మొత్తం సంఖ్య 21కి పెరిగింది. యూకే, యూకే మీదుగా డిసెంబరు 9 నుంచి 22వ తేదీ వరకు రాష్ట్రానికి 1,216 మంది వచ్చారు. ఇందులో 1,060 మందిని గుర్తించారు.

ఆరుగురు విదేశాలకు తిరిగి వెళ్లిపోయారు. ఇతర రాష్ట్రాలకు చెందిన 58 మంది సమాచారాన్ని ఆయా ప్రభుత్వాలకు అందించారు.

రాష్ట్రంలో ట్రేస్ అయినవారిలో 996 మందికి పరీక్షలు నిర్వహించగా, 966 మందికి నెగెటివ్ వచ్చింది. 9 మంది ఫలితాలు రావాల్సి ఉంది.

పాజిటివ్‌లు 21 మందిలో హైదరాబాద్‌వారు నలుగురు, మేడ్చల్‌వారు 9 మంది, జగిత్యాల జిల్లావాసులు ఇద్దరు, మంచిర్యాల, నల్లగొండ, రంగారెడ్డి జిల్లా, సంగారెడ్డి, సిద్దిపేట, వరంగల్ అర్బన్ జిల్లాలవారు ఒక్కొక్కరు ఉన్నారు. వీరంతా వివిధ ఆస్పత్రుల్లో ప్రత్యేక వార్డుల్లో చికిత్స పొందుతున్నారని ఆంధ్రజ్యోతి వివరించింది.

కొత్త ఏడాదిలో భారత్‌లోకి అమెరికా ఎలక్ట్రిక్ కారు 'టెస్లా'

వచ్చే ఏడాది భారత్‌లో టెస్లా కార్లు అందుబాటులోకి వస్తాయని కేంద్రం ప్రకటించినట్లు ఈనాడు దినపత్రిక కథనం ప్రచురించింది.

అమెరికా విద్యుత్ కార్ల తయారీ దిగ్గజం టెస్లా భారత మార్కెట్లోకి 2021లో...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

తెలంగాణ వ్యక్తిలో కరోనా కొత్త రకం వైరస్ బయటపడిందని  ఆంధ్రజ్యోతి  కథనం ప్రచురించింది.


కంటెంట్: కరోనా గురించి ఇంకా తెలీని ప్రశ్నలు

ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎంతోమంది శాస్త్రవేత్తలు రాత్రింబవళ్లూ శ్రమిస్తున్నా, మనకు ఈ వైరస్ గురించి పెద్దగా ఏమీ తెలీడం లేదు. ఇప్పుడు దీనికి సమాధానాలు వెతుకుతున్న ప్రపంచంలో మనం కూడా భాగ మైపోయాం.

దీనికి సంబంధించి కొన్ని సమాధానాలు లేని పెద్ద ప్రశ్నలు మిగిలిపోయాయి.

1. ఎంతమంది ప్రజలకు వ్యాపించింది

ఇది అత్యంత ప్రాథమిక ప్రశ్నల్లో ఒకటి. కానీ చాలా ముఖ్యమైన ప్రశ్న కూడా.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా కొన్ని వేల కోవిడ్-19 కేసులను ధ్రువీకరిస్తున్నారు. కానీ మొత్తం పాజిటివ్ కేసుల్లో అవి ఒక చిన్న భాగం మాత్రమే. ప్రజల్లో వైరస్ ఉన్నప్పటికీ, ఆ లక్షణాలు కనిపించని కేసులు ఎన్ని ఉన్నాయో, ఆ గణాంకాలు అంతుపట్టకపోవడం అందరినీ మరింత గందరగోళపరుస్తోంది.

ఒక యాంటీబాడీ టెస్ట్ రూపొందించడం వల్ల ఎవరిలో అయినా వైరస్ ఉందా లేదా అనేది పరిశోధకులు చూడచ్చు. అలా చేయగలిగితే, కరోనావైరస్ ఎంత దూరం వరకూ చేరుతోంది, ఎంత సులభంగా వ్యాపిస్తోంది అనేది మనం తెలుసుకోగలం.

2.ఇది నిజంగా ఎంత ప్రాణాంతకం

ఇప్పటివరకూ కచ్చితంగా ఎన్ని కరోనా కేసులు ఉన్నాయో మనం గుర్తించేవరకూ, మరణాల రేటును కచ్చితంగా చెప్పడం అసాధ్యం.

ప్రస్తుతానికి వైరస్ వ్యాపించిన వారిలో దాదాపు 1 శాతం మంది చనిపోతారని అంచనా వేస్తున్నారు.

కానీ ఈ లక్షణాలు లేని రోగులు సంఖ్య ఎక్కువగా ఉన్నట్లయితే, ఆ మరణాల రేటు తగ్గవచ్చు.

3. పూర్తి స్థాయి లక్షణాలు

కరోనావైరస్ ప్రధాన లక్షణం జ్వరం, పొడి దగ్గు. మనం బయట వెతకాల్సిన లక్షణాలు ఇవే.

కొన్ని కేసుల్లో గొంతు పొడిబారడం, తలనొప్పి, వాంతులు, నీళ్ల విరేచనాలు కూడా కనిపించాయి. కొందరిలో అయితే వాసన చూసే శక్తి కూడా కోల్పోవడం జరిగిందని చెప్పుకుంటున్నారు.

కానీ, వారికి స్వల్పంగా జలుబు లాంటి లక్షణాలు, అంటే, కొంతమంది రోగుల్లో ఉన్నట్లు ముక్కు కారడం, తుమ్ములు లాంటి లక్షణాలు ఏవైనా ఉన్నాయా అనేది చూడడం చాలా ముఖ్యం..

తాము వైరస్ క్యారీ చేస్తున్నామని తెలీకుండానే, జనం దాని ఇన్ఫెక్షన్‌కు గురయ్యే అవకాశం ఉందని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి.

4.వైరస్ వ్యాప్తిలో పిల్లల పాత్ర

కరోనావైరస్ కచ్చితంగా పిల్లలకు కూడా వ్యాపిస్తుంది. అయితే వారిలో స్వల్ప లక్షణాలు మాత్రమే కనిపిస్తాయి. మిగతా వయసుల వారితో పోలిస్తే, ఈ వైరస్‌తో చనిపోయిన పిల్లల సంఖ్య చాలా తక్కువ.

పిల్లలు సాధారణంగా ఈ వ్యాధి వేగంగా వ్యాపించేలా చేస్తారు. ఎందుకంటే వారు చాలా మంది(తరచూ ఆటస్థలాల్లో)తో కలిసిపోతుంటారు.

కానీ, ఈ వైరస్‌తో...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ మనకు ఎప్పటినుంచో ఉన్నట్లు అనిపిస్తోంది. కానీ, దీని గురించి మన లో చాలామందికి 2019  డిసెంబర్ నుంచే తెలిసింది.


కంటెంట్: కరోనా గురించి భయపడకుండా సంతానం కన్న దంపతులకు నజరానాలు ప్రకటించింది సింగపూర్ ప్రభుత్వం

ఒకవైపు కరోనా కష్టాలు, మరోవైపు ఉద్యోగాలు పోతాయేమోన్న భయాలు చుట్టుముట్టడంతో చాలామంది దంపతులు సంతానం కనాలన్న ఆలోచనను పక్కనబెడుతున్నారని సింగపూర్ ప్రభుత్వం గుర్తించింది. అందుకే పిల్లల్నికంటే బహుతులు ఇస్తామని ప్రకటించింది.

సంతానాన్ని కన్నవారికి ఎంత మొత్తం బహుమతిగా ఇస్తారన్నదానిపై ఇప్పటి వరకు స్పష్టత లేకపోయినా, పిల్లల్నికన్న దంపతులకు ఇప్పటికే అందిస్తున్న ప్రోత్సాహకాలకు ఈ నజరాన అదనమని చెబుతున్నారు.

ప్రపంచంలో అతి తక్కువ సంతానోత్పత్తి రేటు ఉన్న దేశాలలో సింగపూర్ ఒకటి. జనాభాను పెంచుకోవడానికి దశాబ్దాలుగా సింగపూర్ ప్రయత్నిస్తూనే ఉంది.

అయితే పొరుగున ఉన్న ఇండోనేసియా, ఫిలిప్పీన్స్ దేశాలలో లాక్‌డౌన్ వేళలో విపరీతంగా గర్భధారణలు జరిగినట్లు గణాంకాలు చెబుతుండగా, అందుకు భిన్నంగా సింగపూర్‌లో ప్రెగ్నెన్సీ కేసులు పడిపోయాయి.

“కోవిడ్ కారణంగా చాలామంది దంపతులు సంతానోత్పత్తిని వాయిదా వేసుకున్నారని మాకు అందిన రిపోర్టులు చెబుతున్నాయి’’ అని సింగపూర్ ఉపప్రధాని హెంగ్ స్వీ కీట్ సోమవారంనాడు అన్నారు.

ప్రభుత్వం ప్రకటించిన ఈ బహుమానానికి సంబంధించిన వివరాలు, విధివిధానాలు త్వరలో వెల్లడిస్తానని హెంగ్ తెలిపారు.

2018లో సింగపూర్‌లో సంతానోత్పత్తి రేటు అత్యల్ప స్థాయికి చేరుకుండి

ఇప్పటికే అర్హులైన దంపతులకు బేబీ బోనస్‌గా 10,000 సింగపూర్ డాలర్ల( సుమారు రూ.5.3లక్షలు) విలువైన ప్రయోజనాలను సింగపూర్ ప్రభుత్వం అందిస్తోంది.

2018లో సింగపూర్‌లో సంతానోత్పత్తి రేటు అత్యల్ప స్థాయికి చేరుకుంది. ప్రభుత్వ గణాంకాల ప్రకారం ఒక్కో మహిళ సంతానాన్ని కనే రేటు 1.14కు పడిపోయింది.

చాలా ఆసియా దేశాలలో కూడా సంతానోత్పత్తి రేటు తగ్గుతుండగా, కరోనా మహమ్మారి కాలంలో అది మరింత దిగజారింది.

ఈ ఏడాది ఆరంభంలో చైనాలో అత్యల్ప సంతానోత్పత్తి రేటు నమోదైంది. ఆ దేశం రిపబ్లిక్‌గా అవతరించిన 70 ఏళ్ల తర్వాత నమోదైన అతి తక్కువ సంతానోత్పత్తి రేటు ఇది. వన్ చైల్డ్ పాలసీలో మార్పులు చేసిన తర్వాత కూడా బర్త్ రేట్ తగ్గిపోవడం ఆశ్చర్యం కలిగింది.

భవిష్యత్తు మీద భయంతో సింగపూర్ లో పిల్లలను కనడం మానేస్తున్నారు

సంతాన విప్లవం

సింగపూర్ పొరుగున ఉన్న దేశాలలో పరిస్థితులు అందుకు భిన్నంగా కనిపిస్తున్నాయి. ఈ ఏడాది చివరిదాకా కోవిడ్ నిబంధనలు ఇలాగే కొనసాగితే ఫిలిప్పీన్స్‌లో అవాంఛిత గర్భాల సంఖ్య గతంలో నమోదైన 2.6...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనా మహమ్మారి  కాలంలో భవిష్యత్తు గురించి ఆందోళన మరిచి, పిల్లలను కన్నవారికి భారీ నగదు బహుమతి ఇస్తామని సింగపూర్ ప్రభుత్వం ప్రకటించింది.


కంటెంట్: కరోనా చికిత్స చేయబోమంటూ కడపలో కొన్ని ప్రైవేటు ఆసుపత్రులు బోర్డులు పెట్టాయి.

కరోనా బాధితులను చేర్చుకోబోమంటూ ఏకంగా బోర్డులు కూడా పెట్టడం విమర్శలకు దారితీసింది.

కోవిడ్ చికిత్సకు ప్రభుత్వం ఆరోగ్య శ్రీ ద్వారా చేస్తున్న చెల్లింపులు చాలవని.. అందుకే తాము వైద్య సేవలు అందించడం లేదని కడప జిల్లాలోని పలు ప్రైవేటు ఆసుపత్రుల యాజమాన్యాలు తేల్చి చెప్పాయి.

ఈ నేపథ్యంలో ప్రభుత్వం ఆస్పత్రి వైద్యులతో చర్చలు జరిపింది. ఆస్పత్రుల యాజమాన్యాల డిమండ్ మేరకు ఆస్పత్రులకు చెల్లించే కోవిడ్ చికిత్సల ధరలు పెంచాలని ముఖ్యమంత్రి ఆదేశించారు.

ఎంప్యానెల్ పరిధిలో ఉన్న ప్రైవేటు ఆసుపత్రులకు పెంచిన ధరలు వర్తింపజేయాలని ఆదేశాలు  విడుదలయ్యాయి.

అయితే ‘ఎస్మా’, ప్రకృతి విపత్తుల నిర్వహణా చట్టం ప్రకారం చర్యలు తీసుకునే అవకాశం ఉండగా ప్రభుత్వం ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల ఒత్తిడికి తలొగ్గిందంటూ పలువురు  విమర్శిస్తున్నారు.

ఆసుపత్రులు కోవిడ్ చికిత్సకు నిరాకరణపై ఆశ్చర్యం వ్యక్తమైంది.

ప్రైవేటు ఆసుపత్రులు ఎందుకు వైద్యం నిరాకరించాయి?

కోవిడ్ ప్రత్యేక పరిస్థితుల్లో ఏపీ ప్రభుత్వం కరోనా చికిత్సను ఆరోగ్య శ్రీ పరిధిలో చేర్చింది. అయితే కోవిడ్ బాధితులను ఆస్పత్రుల్లో చేర్చుకుని చికిత్స అందిస్తున్న క్రమంలో వారికి ఇతర సమస్యలు ఎక్కువ కేసుల్లో వస్తున్నాయి.

వీటిలో ఊపరితిత్తులు, గుండెజబ్బులు అత్యధికంగా ఉంటున్నాయి. అలాంటి సందర్భాల్లో కేవలం కోవిడ్ చికిత్సకు వర్తించే ధరలు మాత్రమే తమకు చెల్లిస్తున్నారని ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల యాజమాన్యాలు చెబుతున్నాయి.

''కరోనా చికిత్స చాలా కష్టంతో కూడుకున్నది. వైద్యులు, నర్సులు సహా సిబ్బంది కూడా విధులకు రావడం లేదు. వారికి అదనంగా చెల్లించి ఆస్పత్రులు నడుపుతున్నాం.

 కానీ దానికి తగిన గుర్తింపు ఉండడం లేదు. పైగా వేధింపులు పెరిగాయి. విజిలెన్స్ దాడులు ఎక్కువయ్యాయి.'' అని కడపకి చెందిన డాక్టర్ కిశోర్ రెడ్డి బీబీసీతో అన్నారు.

''రె‌మ్‌డెసివిర్ వంటి మందులు కూడా వీలయినంత వరకూ ప్రభుత్వ ధరలకే అందిస్తున్నాం. కరోనా సమయంలో ఇతర అవయవాలపై ప్రభావం చూపితే దానికి అనుగుణంగా ఆస్పత్రుల్లో ఫీజులు వసూలు చేస్తున్నారు.

దానికి ఆరోగ్యశ్రీ వర్తించదు కాబట్టి ఆస్పత్రులు వసూలు చేయాల్సి ఉంటుంది. ఈ విషయాన్ని పేషెంట్ సంబంధీకులకు కూడా చెబుతున్నాం'' అని ఆయన వెల్లడించారు.

కరోనా సమయంలో ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల్లో ఇష్టారాజ్యంగా ఫీజులు వసూలు చేస్తుండడంపై తీవ్ర విమర్శలున్నాయి. పైగా ఇటీవల కొన్ని...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో కోవిడ్ కేసులు వేగంగా పెరుగుతున్నాయి. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో కడప జిల్లాలోని పలు ప్రైవేటు ఆసుపత్రులు కోవిడ్ చికిత్స కోసం వచ్చే వారికి వైద్యం నిరాకరించడం చర్చనీయమవుతోంది.


కంటెంట్: కరోనా చికిత్సలో అత్యంత కీలకమైన మెడికల్ ఆక్సిజన్ కొరతతో కోవిడ్ రోగులు చనిపోకుండా కేంద్రం చర్యలు చేపట్టింది.

అవసరమైన అన్ని ప్రాంతాలకు ఆక్సిజన్ సరఫరా చేయడానికి వీలుగా లిక్విడ్ మెడికల్ ఆక్సిజన్ (LMO) తయారీ పెంచాలని, అన్ని పరిశ్రమలనూ ఆదేశించింది.

లిక్విడ్ మెడికల్ ఆక్సిజన్ తయారీలో విశాఖ స్టీల్ ప్లాంట్ ముందుంది. కరోనా బాధితులను కాపాడటంలో కీలకమైన మెడికల్ ఆక్సిజన్ ఉత్పత్తిలో గత ఏడాది ఇది కీలకపాత్ర పోషించింది.

ఇప్పుడు కూడో కరోనా చికిత్స అందిస్తున్న ఆసుపత్రులకు విశాఖ స్టీల్ ప్లాంట్ నుంచే పెద్ద ఎత్తున ఆక్సిజన్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

గత ఏడాది స్టీల్ ప్లాంట్ నుంచి తెలుగు రాష్ట్రాలు, ఒడిశాకే ఆక్సిజన్ సిలిండర్లు సరఫరా చేశారు. ఈ ఏడాది దేశవ్యాప్తంగా కరోనా కేసులు వేగంగా పెరుగుతున్న సమయంలో మిగతా రాష్ట్రాలకు కూడా ఇక్కడి నుంచి సరఫరా అవుతోంది.

మెడికల్ ఆక్సిజన్ అంటే..

కోవిడ్ -19 బాధితుల చికిత్సలో మెడికల్ ఆక్సిజన్ కీలకంగా మారింది. ఆక్సిజన్‌ను ప్రాణవాయువు అంటాం.. అన్నట్లుగానే ఇప్పుడు అది కరోనా సమయంలో రోగుల ప్రాణాలు కాపాడడానికి కీలకం అవుతోంది.

అయితే, దీని పారిశ్రామిక అవసరాలు కూడా చాలా ఎక్కువగా ఉంటాయని, అందుకే భారీ పరిశ్రమల్లో ఆక్సిజన్ తయారీ యూనిట్లు ఉంటాయని ఇండస్ట్రియల్ పొల్యూషన్ టెస్టింగ్ ల్యాబ్, సీనియర్ కెమిస్ట్ బుద్ధా రవిప్రసాద్ బీబీసీతో చెప్పారు.

"ముఖ్యంగా ఉక్కు, ఇనుము, మందుల తయారీ కంపెనీలలో ఆక్సిజన్ అవసరం ఎక్కువగా ఉంటుంది. అందుకే ఈ పరిశ్రమలు సొంతంగా యూనిట్లు పెట్టుకుని తమకు అవసరమైన ఇండస్ట్రియల్ ఆక్సిజన్‌ను తయారు చేసుకుంటాయి.

స్టీల్ ప్లాంట్‌లో కూడా ఇండస్ట్రియల్ ఆక్సిజన్ యూనిట్ ఉంది. దీనిలో తయారైన ఆక్సిజన్‌లో కొంత భాగాన్ని ఇతర అవరాల కోసం లిక్విడ్ ఆక్సిజన్ ఎయిర్ సెపరేషన్ యూనిట్  ద్వారా మెడికల్ ఆక్సిజన్ గా మారుస్తారు.

దీనినే వైద్య పరిభాషలో లిక్విడ్ మెడికల్ ఆక్సిజన్ అంటారు" అని ఆయన చెప్పారు.

పొల్యూషన్ టెస్టింగ్ ల్యాబ్‌లో బుద్ధా రవిప్రసాద్‌కు 23 ఏళ్లు పని చేసిన అనుభవం ఉంది. మనం పీల్చే గాలిలో ఆక్సిజన్ 20.95 శాతం,  నెట్రోజన్ 78 శాతం, అలాగే స్వల్ప మోతాడులో ఆర్గాన్, నియాన్, కార్బన్ డైయాక్సెడ్, హీలియం, హైడ్రోజన్ వాయువులు ఉంటాయని ఆయన చెబుతున్నారు. చుట్టూ ఉన్న గాలిలో అవి ఎక్కువ తక్కువ అయినా, వేరే ఏ వాయువులు కలిసినా మనం అనారోగ్యం పాలవుతామని తెలిపారు.

"మెడికల్ అసవరాలకు స్వచ్చమైన ఆక్సిజన్‌నే వాడతారు. పరిశ్రమల్లో తయారైయ్యే...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

దేశవ్యాప్తంగా కరోనా కేసులు పెరుగుతున్న తరుణంలో అనేక రాష్ట్రాలలో ఇప్పటికే ఆక్సిజన్ కొరత తీవ్రమై రోగుల ప్రాణాలు కాపాడడం కష్టమవుతోంది.


కంటెంట్: కరోనా టీకా తయారీ బృందానికి నాయకత్వం వహిస్తున్న ప్రొఫెసర్ సారా గిల్‌బర్ట్ ఈ విజయంతో  సెలబ్రిటీ అయిపోయారు. ఇంతకీ ఎవరీ గిల్‌బర్ట్? వ్యాక్సీనాలిజిస్ట్‌గా ఆమె సాగించిన ప్రయాణం ఎలాంటిది?

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ మహమ్మారిపై పోరాటంలో ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివర్సిటీ పరిశోధక బృందం ఇటీవల సాధించిన విజయం ప్రపంచానికి ఆశలు రేపింది.


కంటెంట్: కరోనా టీకా వేసుకునేముందు తాము ఫత్వా జారీ చేస్తామని, అప్పటిదాకా ముస్లింలు వేచి చూడాలని యూపీలోని దారుల్ ఉలూమ్ దేవ్‌బంద్ సంస్థ పేర్కొంది.

టీకా తయారీలో పంది మాంసం నుంచి తీసిన గెలాటిన్‌ను ఉపయోగించారని ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ముస్లింలు ఆందోళన చెందుతున్నారు.

ఈ నేపథ్యంలో దేవ్‌బంద్ ప్రతినిధి మాట్లాడారు. టీకాలో ఏం వాడారు? దాన్ని ఇస్లాంలో అనుమతించారా లేదా? అనేది పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు.

వైరస్‌కు విరుగుడుగా వచ్చే వ్యాక్సిన్ ముస్లింలకు సురక్షితమైనదా కాదా? అనేది ఫత్వా విభాగం నిర్ణయిస్తుందని తెలిపారు.

వ్యాక్సిన్‌ను సురక్షితంగా నిల్వ చేసేందుకు, రవాణా చేసేందుకు పంది మాంసం నుంచి తీసిన గెలాటిన్‌ను స్టెబిలైజర్‌గా ఉపయోగిస్తారని చెప్పారు.

ఈ నేపథ్యంలో వ్యాక్సిన్ వేసుకునే ముందు ఫత్వా కోసం వేచి ఉండాలని ముస్లింలకు పిలుపునిచ్చారు. మరోవైపు పంది మాంసం నుంచి తీసిన గిలెటిన్ ఉన్నాసరే ముస్లింల కోసం ఆ వాక్సిన్‌లను ఆమోదిస్తామని యూఏఈలోని ఫత్వా కౌన్సిల్ ప్రకటించిందని ఆంధ్రజ్యోతి వివరించింది.

ఒకే యాప్‌లో ఏపీఎస్ ఆర్టీసీ సేవలు

ఏపీఎస్ ఆర్టీసీ సేవలన్నింటినీ ఒకే యాప్‌లోకి తీసుకొచ్చినట్లు ఈనాడు దినపత్రిక కథనం ప్రచురించింది.

విజయవాడ నుంచి విశాఖకు బయల్దేరిన ఆర్టీసీ బస్‌లో సీట్లు ఖాళీ ఉంటే, ఆ బస్ ఏలూరు బస్టాండ్‌కు చేరిన తర్వాతే డ్రైవర్‌ను అడిగి తెలుసుకొని ప్రయాణికుడు ఎక్కాల్సి ఉంటుంది.

ఇకపై ప్రయాణిస్తున్న (రన్నింగ్) బస్‌లో సైతం ఎన్ని సీట్లు ఖాళీ ఉన్నాయో చూసుకొని వాటిని యాప్‌లో బుక్ చేసుకునే సదుపాయం అందుబాటులోకి రానుంది.

ముందుగా టికెట్ బుక్ చేసుకున్న బస్‌ను ప్రయాణికుడు అందుకోలేకపోయినా.. అదే రూట్‌లో తర్వాత వచ్చే మరో సర్వీసులోకి మార్చుకునే అవకాశం రానుందని ఈనాడు చెప్పింది.

ఇలా దాదాపు 12-15 రకాల సేవలను ఒకే యాప్‌లో లభించేలా యూనిఫైడ్ టికెటింగ్ సొల్యూషన్ యాప్ (గతంలో ప్రథమ్)ను ఏపీఎస్‌ఆర్టీసీ సిద్ధం చేస్తోంది.

ప్రస్తుతం ఆర్టీసీలో ఆన్‌లైన్ అడ్వాన్స్ టికెట్ బుకింగ్, బస్ ట్రాకింగ్, పార్శిల్ బుకింగ్‌లకు మూడు వేర్వేరు యాప్‌లున్నాయి. ఇకపై ఈ సేవలన్నీ ఒకే యాప్‌లో లభిస్తాయి.

సెంట్రల్ కమాండ్ సెంటర్, ట్రాకింగ్ డివైజులు, సర్వర్, ఈ పోస్ యంత్రాలు తదితరాల కోసం ఈ ప్రాజెక్ట్ మొత్తానికి రూ.70 కోట్ల వరకు వ్యయమవుతుందని అధికారులు అంచనా వేస్తున్నారని పత్రికలో రాశారు.

డిజిటలైజేషన్ ప్రోత్సాహంలో భాగంగా ఈ ప్రాజెక్ట్‌కు కేంద్రం...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

టీకా కోసం ఫత్వా జారీ చేస్తామని యూపీలోని ఉలూమ్ దేవ్‌బంద్ చెప్పినట్లు  ఆంధ్రజ్యోతి  కథనం ప్రచురించింది.


కంటెంట్: కరోనా టీకాలు వృద్ధులకు పని చేస్తాయా లేదా అన్న చర్చ జరుగుతోంది

ఇప్పటికే మన చేతికి కోవిడ్-19 వ్యాక్సీన్ వచ్చేసినట్లు ఊహించుకుని దానికి ఎలా సరఫరా చేయాలి, ప్రాధాన్య క్రమం ఏంటన్న దానిపై ప్రపంచ దేశాల నేతలు ఒక అవగాహనకు రావాల్సి ఉంది. ముందుగా అత్యంత రిస్క్‌లో ఉండే నర్సులు, డాక్టర్లు, ఇతర హెల్త్ కేర్ వర్కర్లకు ఈ  వ్యాక్సీన్‌ను అందించాల్సి ఉందన్న వాదన ఎక్కువగా వినిపిస్తోంది.

అసలు విషయం ఏంటంటే..వయసు మళ్లిన వారు, వయోవృద్ధులలో ఈ టీకా ఎంత వరకు పని చేస్తుందన్నది పెద్ద పజిల్‌గా మారింది.

“వృద్ధుల కోసం ప్రత్యేకంగా తయారు చేసిన వ్యాక్సీన్లు కొన్ని ఉన్నాయి. అయితే గత శతాబ్దంలో మాదిరి కాకుండా ప్రస్తుత కాలంలో చిన్న పిల్లలకు వచ్చే వ్యాధులను దృష్టిలో పెట్టుకునే ఎక్కువ  వ్యాక్సీన్‌లు తయారవుతున్నాయి’’ అన్నారు కెనడాలోని యూనివర్సిటీ ఆఫ్ గెల్ఫ్‌లో వ్యాక్సినాలజీ ప్రొఫెసర్‌గా పని చేస్తున్న షయాన్ షరీఫ్.

70 ఏళ్ల పైబడ్డ వృద్ధులలో కనిపించే షింగెల్స్ వ్యాధికి రూపొందించిన  వ్యాక్సీన్ ఒక్కటే దీనికి మినహాయింపు. దాని తర్వాత మధ్య వయసు వారిలో కనిపించే మెనింజైటిస్‌లాంటి వ్యాధులకు ఒకట్రెండు వ్యాక్సీన్లు తయారయ్యాయి. మిగతా వాటిలో చాలా వ్యాక్సీన్లు పిల్లల వ్యాధుల కోసం తయారు చేసినవే.

“చిన్న పిల్లలకు ఎలాంటి వ్యాధులు వస్తాయి, వాటి లక్షణాలు ఎలా ఉంటాయి అన్నదానిపై మన దగ్గర బోలెడంత సమాచారం ఉంది. కానీ యువకులు, మధ్య వయస్కులు, పెద్దవాళ్లకు వచ్చే వ్యాధులకు వ్యాక్సీన్ తయారు చేయడం చాలా కష్టం’’ అన్నారు ప్రొఫెసర్ షరీఫ్.

వ్యాక్సీన్ తయారు చేయడమే కాదు దానిని ఇచ్చే ప్రాధాన్యతా క్రమం కూడా ముఖ్యమే

పెద్దవాళ్లకు  వ్యాక్సీన్ కనిపెట్టడం కష్టమా?

పెద్ద వాళ్లకు వ్యాక్సిన్ తయారు చేయడం ఎందుకు కష్టమో తెలుసుకోవాలంటే ముందు వారిలో ఉన్న ఇమ్యూన్ సిస్టమ్(రోగ నిరోధక శక్తి) గురించి తెలుసుకోవాలి. చాలా వ్యాధులు యువకులకంటే పెద్దవారిపై తీవ్రంగా ప్రభావం చూపుతాయి.

పెద్దవాళ్లలో అప్పటికే ఉన్న కొన్నివ్యాధుల కారణంగా కొత్తగా వచ్చేవ్యాధులు వారి రోగ నిరోధక శక్తి మీద ఎక్కువ ప్రభావం చూపుతాయి. దీనినే రోగ నిరోధక వ్యవస్థ అశక్తత (Immunosenescence) అంటారు. ఈ పరిస్థితినే మరో మాటలో చెప్పాలంటే వయసు మళ్లిన వ్యాధి నిరోధక వ్యవస్థ  అని కూడా అనొచ్చు.

శరీరంలో అన్ని వ్యవస్థలు, అవయవాల మాదిరిగానే రోగ నిరోధక వ్యవస్థ కూడా వృద్ధాప్యంలోకి మళ్లుతుంది. కొన్ని రోగ నిరోధక కణాలు పని చేయడం మానేస్తాయి. ఈ...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కోవిడ్-19  వ్యాక్సీన్ ఎప్పుడు వస్తుందోనని ప్రపంచమంతా ఎదురుచూస్తోంది. కానీ వృద్ధులలో రోగ నిరోధక శక్తి వ్యవహారం ఈ వ్యాక్సీన్‌ను ఎలా ఇవ్వాలన్న ప్రణాళికలకు అడ్డుగా నిలుస్తోంది.


కంటెంట్: కరోనా పరీక్ష కోసం నమూనా సేకరణ

కేసు తీవ్రతను బట్టి వ్యాధిని తేలికపాటి (మైల్డ్), మధ్యస్థ (మోడరేట్), తీవ్రమైన (సీరియస్) కేసులుగా విభజిస్తూ ఒక్కొక్క విభాగానికి మార్గదర్శకాలు అందించారు.

తేలిపాటి కేసు అంటే శ్వాస తీసుకోవడానికి ఎటువంటి ఇబ్బంది లేకపోవడం. మధ్యస్థం అంటే కోవిడ్ లక్షణాలు ఎక్కువగానే కనిపిస్తూ ఆక్సిజన్ స్థాయి 93% నుంచి 90% ఉండడం. తీవ్రమైన కేసు అంటే వ్యాధి లక్షణాలు తీవ్రంగా ఉంటూ ఆక్సిజన్ స్థాయి 90% కంటే తక్కువ స్థాయికి పడిపోవడం.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ఆల్ ఇండియా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్స్ (ఎయిమ్స్), ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ మెడికల్ రీసెర్చ్ (ఐసిఎంఆర్) - కోవిడ్ 19 టాస్క్ ఫోర్స్, జాయింట్ మానిటరింగ్ గ్రూప్ సంయుక్తంగా కోవిడ్-19 రోగుల చికిత్సకు సంబంధించిన కొత్త మార్గదర్శకాలను జారీ చేశాయి


కంటెంట్: కరోనా బాధితులకు మందులు, ఆక్సిజన్, ఆహారం కావలసిన వారు సోషల్ మీడియా వేదికగా సమాచారం, సహాయం కోరుతున్నారు.

ఇదే అదనుగా ఆన్‌లైన్‌లో మోసాలు చేసేవారు విజృంభిస్తున్నారు.

కరోనా కష్టాలను ఆసరాగా చేసుకుని ఆన్‌లైన్ మోసాలు పెరిగిపోతున్నాయని, జాగ్రత్త వహించమని తెలుగు రాష్ట్రాల ప్రజలకు పోలీసులు విజ్ఞప్తి చేస్తున్నారు.

కోవిడ్ వ్యాక్సీన్, కరోనాకు మందులు, క్వారంటైన్ గదులు, ఆక్సిజన్ సిలిండర్లు, కాన్సంట్రేటర్లు, రెమ్‌డెసివిర్ ఇంజక్షన్లు.. ఇలా అన్నీ ఇప్పుడు బ్లాక్ మార్కెట్ పాలవుతున్నాయి.

కొందరు నిస్వార్థంగా కోవిడ్ బాధితులకు ఉచిత సేవలు చేస్తుంటే, మరి కొందరు మాత్రం బాధితుల కష్టాన్నే తమ బలంగా మార్చుకుని మోసాలు చేస్తున్నారు.

వ్యాక్సీన్ పేరుతో రెండు రకాల మోసాలు

ప్రస్తుతం కరోనా రాకుండా ఉండాలంటే వ్యాక్సీన్ ఒక్కటే మార్గమని వైద్యులు చెప్తున్నారు. దీంతో, ప్రజలంతా వ్యాక్సీన్ వేయించుకోడానికి భారీగా క్యూలు కడుతున్నారు.

అయితే, డిమాండ్‌కు తగ్గట్టు వ్యాక్సీన్ సరఫరా లేకపోవడంతో 'మేం మీకు వ్యాక్సీన్ అందిస్తాం' అంటూ కొందరు మోసాలకు పాల్పడుతున్నారు.

ఆన్‌లైన్‌లో వ్యాక్సీన్ పేరుతో ప్రజలను రెండు రకాలుగా మోసాలు చేస్తున్నారు.

ఇటువంటి సంఘటనలు రెండు తెలుగు రాష్ట్రాల్లో కనిపించాయి.

"దేశంలో ఏ ప్రాంతంలోను అవసరానికి సరిపడా వ్యాక్సీన్ సరఫరా జరగడం లేదు. దాంతో సంస్థలకు, అపార్ట్‌మెంట్ వాసులకు, కుటుంబాలకు మూకుమ్మడిగా కోవిడ్ టీకాలు వేయిస్తామంటూ ఆన్‌లైన్‌లో పోస్టర్లు క్రియేట్ చేస్తున్నారు. వ్యాక్సీన్ కావాలా అంటూ కొందరు నేరుగా ఫోన్ చేస్తున్నారు. ఆన్‌లైన్‌లో ఫలానా బ్యాంక్ అకౌంట్లో డబ్బులు జమ చేయండని, అవి అందగానే మీకు వ్యాక్సీన్ వేస్తామని ఆశ చూపిస్తున్నారు. డబ్బులు వేసిన తర్వాత, మళ్లీ ఆ ఫోన్ నెంబర్ పని చేయదు. ఇది ఒక రకమైన మోసం.

మరో వైపు, "మీరు ఇంకా వ్యాక్సీన్ వేయించుకోలేదు, వ్యాక్సీన్ యాప్‌లో మీ పేరు ఇంకా రిజిస్ట్రేషన్ కాలేదు, మేం డ్రగ్ అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియా నుంచి కాల్ చేస్తున్నాం. మీకు వ్యాక్సీన్ రిజిస్ట్రేషన్ చేస్తున్నాం. మీ ఆధార్ నెంబర్ చెప్పండి. అలాగే మీ ఫోన్‌కు ఓటీపీ వస్తుంది, అది కూడా చెప్పండి" అంటూ ఫోన్లు చేస్తున్నారు. తీరా చెప్పిన తర్వాత వాళ్ల బ్యాంకు అకౌంట్లు గుల్లవుతున్నాయి. వ్యాక్సినేషన్ పేరుతో వచ్చే ఫోన్ కాల్స్ పట్ల అప్రమత్తంగా ఉండటమే కాకుండా, అటువంటి ఫోన్ కాల్స్ వస్తే పోలీసులకు సమాచారం అందించండని విశాఖ సైబర్ క్రైమ్స్ పోలీస్ స్టేషన్ ఇన్‌స్పెక్టర్...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనా సమయంలో అవసరాలకు ఆన్‌లైన్‌పై ఆధారపడటం మరింత పెరిగింది.


కంటెంట్: కరోనా బాధితులకు వైద్యం అందించే వైద్యులు, సిబ్బంది ఈ పీపీఈ కిట్‌లు ఉపయోగిస్తారు.

కేంద్ర ఆరోగ్య శాఖ మార్గదర్శకాల ప్రకారం పీపీఈ కిట్‌లో గాగుల్స్, ముఖానికి వేసుకునే షీల్డ్, మాస్క్, గ్లోవ్స్, గౌను, తలకు కవర్, షూ కవర్ భాగం ఉంటాయి.

కరోనా చికిత్స పొందుతున్న రోగుల నుంచి అధిక బిల్లులు వసూలు చేస్తున్నారని ఫిర్యాదులు వస్తున్నాయి. అందులో ముఖ్యంగా పీపీఈ కిట్‌లకే అధికంగా చార్జీలు ఉన్నాయని ఇప్పటికే కొందరు సోషల్ మీడియాలో తెలంగాణ మంత్రులకు ఫిర్యాదు చేశారు.

అధిక ధరలు వసూలు చేసినందుకు హైదరాబాద్ సోమాజిగూడలోని డెక్కన్ ఆసుపత్రి, బంజారాహిల్స్‌లోని విరించి ఆసుపత్రిపై తెలంగాణ వైద్య ఆరోగ్య శాఖ చర్యలు తీసుకుంది. కరోనా చికిత్స కోసం ఆ ఆసుపత్రులకు ఇచ్చిన చికిత్స అనుమతులను రద్దు చేసింది.

ప్రైవేట్ కార్పొరేట్ ఆసుపత్రులపై ఇప్పటికే 1091 ఫిర్యాదులు వచ్చినట్టు ప్రజారోగ్య శాఖ డైరక్టెర్ జి. శ్రీనివాస్ 'బీబీసీ తెలుగు'కు తెలిపారు. అందులో 149 ఫిర్యాదులు అధిక చార్జీలకు సంబంధించినవే.

పీపీఈ కిట్‌లకు ఎంత వసూలు చేస్తున్నారు

ప్రైవేట్ కార్పొరేట్ ఆసుపత్రులలో కరోనా చికిత్సల ధరలు నిర్ణయిస్తూ జూన్‌లో తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఉత్తర్వులు జారీ చేసింది. ఐసీయూలో చికిత్సకు రోజుకు రూ. 7500. వెంటిలేటర్‌పై చికిత్సకు రూ. 9000, ఐసోలేషన్ చార్జీలు రూ. 4000గా నిర్ణయించింది. అయితే, ఇందులో పీపీఈ కిట్‌ల చార్జీలు కలపలేదు.

దీంతో రోగుల నుంచి వసూలు చేస్తున్న బిల్లులో పీపీఈ కిట్‌లపైనే భారీగా వడ్డిస్తున్నారు.

ఉదాహరణకు... యశోదా ఆసుపత్రిలో జులై 4 నుంచి 6 వరకు జనరల్ వార్డులో చికిత్స పోందిన ఒక పేషెం‌ట్ బిల్‌ను బీబీసీ తెలుగు పరిశీలించింది. మొత్తం బిల్లు రూ. 1,80,000. అందులో 4, 5, 6 తేదీలలో రోజుకు రూ. 24,300 పీపీఈ కిట్ చార్జీలుగా వసూలు చేశారు. అంటే రూ. 1,80,000 బిల్లులో రూ. 72,900 కేవలం పీపీఈ కిట్ల చార్జీలే.

మరో రోగికి 12 రోజులకు బిల్లు రూ. 332,682 కాగా అందులో రూ. 96,000 కేవలం పీపీఈ కిట్‌ల చార్జీలే.

హైదరాబాద్‌లోని మరో ఆసుపత్రి సెంచురీ సూపర్ స్పెషాలిటీ ఆసుపత్రిలో ఒక్క రోజుకే పీపీఈ కిట్ ధర రూ. 19,800 వసూలు చేశారు. కాంటినెంటల్ ఆసుపత్రిలో పీపీఈ కిట్ చార్జీ రూ. 1700.

ఇలా ఒక్కో ఆసుపత్రి వేరువేరు ధరలు చార్జీ చేస్తున్నాయి. కొన్ని బిల్లులో చార్జీలు స్పష్టంగా తెలపడం లేదు.

తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఆగస్టు 12న దీనికి సంబంధించి ఓ ఉత్తర్వు జారీ చేసింది.

ప్రైవేట్ ఆసుపత్రులు కరోనా చికిత్స...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనా చికిత్స అందిస్తున్న ప్రైవేట్ కార్పొరేట్ ఆసుపత్రులు పర్సనల్ ప్రొటెక్షన్ ఎక్విప్‌మెంట్(పీపీఈ) కిట్‌ల పేరుతో అదనపు చార్జీల మోత మోగిస్తున్నాయన్న ఆరోపణలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనా మహమ్మారి పరిస్థితులను మరింత సంక్షోభంలోకి నెట్టేసింది.

కరోనావైరస్ మహమ్మారి మొదలవడానికి ముందే లెబనాన్‌లో ఆర్ధిక సంక్షోభం మొదలైంది.

దేశ స్థూల జాతీయ ఉత్పత్తితో పోల్చి చూస్తే ప్రభుత్వ అప్పులు భారీగా పెరిగిపోయాయి.  జీడీపీ, రుణాల మధ్య వ్యత్యాసం అత్యధికంగా ఉన్న దేశాల్లో లెబనాన్  ప్రపంచంలోనే మూడో స్థానంలో ఉంది.

దేశంలో నిరుద్యోగం 25 శాతం ఉండగా మూడో వంతు జనాభా దారిద్య్ర రేఖకు దిగువన నివసిస్తున్నారు.

గత ఏడాది ఆఖరులో అమెరికా పౌండ్‌తో లెబనాన్ పౌండ్ మారకం విలువను అదుపులో ఉంచడానికి, ప్రభుత్వ అప్పులు తీర్చడానికి దేశంలో వాణిజ్య బ్యాంకుల నుంచి మార్కెట్ రేటు కంటే అధికంగా వడ్డీకి తీసుకున్నారు. ప్రభుత్వ సహకారంతో ఆ దేశ సెంట్రల్ బ్యాంకు పొంజి తరహాలో చేసిన ఆర్ధిక నేరం కూడా దేశం ఆర్ధిక సంక్షోభంలో కూరుకుపోవడానికి ఒక కారణమని విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.

అదే సమయంలో దేశ ప్రజలు కూడా కనీస అవసరాలను అందించలేని ప్రభుత్వ వైఫల్యాల పట్ల ఆగ్రహం చెంది, అసహనానికి గురయ్యారు.

ప్రజలు కరెంటు కోతలు, తాగు నీరు కొరత,  బలహీనమైన ప్రజా వైద్య ఆరోగ్య వ్యవస్థ  లాంటి సమస్యలతో సతమతమవుతున్నారు.

లెబనాన్‌లో ప్రపంచంలోనే అత్యంత బలహీనమైన ఇంటర్నెట్ వ్యవస్థ ఉంది.

ప్రజల సమస్యలను పరిష్కరించడానికి దేశంలో సంస్కరణలు చేపట్టకుండా  అనేక ఏళ్లుగా రాజకీయాలను శాసిస్తున్న అక్కడి పాలక పక్షం వారి సొంత ఖజానాని నింపుకోవడం పై దృష్టి పెట్టడమే దీనికంతటికీ   కారణమని అక్కడి ప్రభుత్వ వ్యతిరేక వర్గాలు నిందించారు.

సాద్ అల్-హరీరీ

నిరసనలు ఎందుకు పెరిగాయి?

2019 అక్టోబర్‌లో విదేశీ మారక ద్రవ్య నిల్వలు తరిగిపోవడంతో డాలరుతో లెబనాన్ పౌండ్ మారకం విలువ పడిపోవడం మొదలైంది. గత రెండు దశాబ్దాల్లో ఇలా జరగడం ఇది మొదటిసారి.

గోధుమ, ఇంధనం దిగుమతిదారులు వారి చెల్లింపులను డాలర్లలో చెయ్యాలని పట్టుపట్టడంతో వ్యాపార సంఘాలు నిరసనలకు దిగాయి.

అక్టోబర్ మధ్యలో ప్రభుత్వం పొగాకు, పెట్రోల్, వాట్సాప్ వాయిస్ కాల్‌లపై కొత్త సుంకాన్ని ప్రతిపాదించింది. ప్రజల నుంచి తీవ్ర వ్యతిరేకత రావడంతో ఆ నిర్ణయాన్ని వెనక్కి తీసుకుంది.

కొన్నేళ్లుగా అక్కడి సమాజంలో ఉన్న ప్రభుత్వ వ్యతిరేకతను ఈ అంశాలన్నీ మరింత పెంచాయి.

కొన్ని వేల మంది లెబనాన్ ప్రజలు వీధుల్లోకి రావడంతో పశ్చిమ దేశాల మద్దతుతో ప్రధానిగా కొనసాగుతున్న సాద్ అల్-హరీరీ సహా యూనిటీ ప్రభుత్వ సభ్యులు తమ పదవులకు రాజీనామా చేయాల్సి వచ్చింది.

వర్గాల వారీగా నిరసనకారులు విడిపోయారు....\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

లెబనాన్‌లో ఏర్పడిన ఆర్ధిక సంక్షోభం కొన్ని వేల మందిని పేదరికంలోకి నెట్టింది. దీంతో గత పదేళ్లలో ఎన్నడూ లేనంతగా ఆ దేశంలో ప్రభుత్వ వ్యతిరేక నిరసనలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనా మహమ్మారి వ్యాప్తి నేపథ్యంలో కొండపై టీటీడీ, కట్టుదిట్టమైన చర్యలు తీసుకుంటోంది. కళ్యాణకట్టలోని సిబ్బందికి పీపీఈ కిట్స్ ఇచ్చారు. కొండపై మాస్క్, సామాజిక దూరం తప్పనిసరి. సరి-బేసి విధానంలో గదులను కేటాయిస్తున్నారు. అంటే 2 గదుల మధ్య ఒక గది ఖాళీగా ఉంటుంది. గదుల కాలపరిమితి కూడా 24 గంటలు మాత్రమే. గదుల కొనసాగింపు ఉండదు. కొన్ని మార్పులతో లడ్డూ కౌంటర్లు, అన్నప్రసాద కేంద్రం నడుస్తున్నాయి. అలిపిరి నడక మార్గం తెరచి ఉంచినా, కాలినడక ప్రత్యేక దర్శనం రద్దుచేశారు.

జులై 15న టీటీడీలో తొలి కరోనా కేసు నమోదైంది. ఇప్పటివరకూ ఈ సంఖ్య 170 దాటింది. 15 మంది అర్చకులకూ కరోనా పాజిటివ్ అని తేలింది. జూలై 25న 14 మంది అర్చకులు డిశ్చార్జయ్యారు.

దర్శనాలతో, కేసులు పెరుగుతున్నాయన్నది కొందరి వాదన. దర్శనాలు రద్దు చేస్తే మంచిదని, లేనిపక్షంలో అర్చకుల సంక్షేమం కోసం కనీసం వీఐపీ దర్శనాలను రద్దు చేయాలని టీటీడీ గౌరవ అర్చకుడు రమణ దీక్షితులు బీబీసీతో అన్నారు.

దర్శనాలు ప్రారంభించక ముందు, అంటే జూన్ 10 నాటికి తిరుపతిలో కేసుల సంఖ్య 40. దర్శనాలు ప్రారంభమైన నెలరోజులకు ఈ సంఖ్య 853కు చేరింది. మరో 15 రోజుల్లో అంటే జులై 25 నాటికి మొత్తం కేసుల సంఖ్య 2237. వీరిలో యాక్టివ్ కేసులు 785 కాగా, 1425 మంది డిశ్చార్జ్ అయ్యారు. 27 మంది మరణించారు.

కానీ, తిరుపతి కేసులకు, తిరుమల దర్శనాలకు సంబంధం లేదని అధికారులు చెబుతున్నారు. ''టెస్టులతోపాటే పాజిటివ్ కేసులు కూడా పెరిగాయి. అందుకు తిరుమల కారణం కాదు'' అని చిత్తూరు జిల్లా కలెక్టర్ భరత్ గుప్త అన్నారు.

పూర్తి వివరాలు పై వీడియోలో చూడండి.

ఇవి కూడా చదవండి.

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రం తిరుమలలో కరోనావైరస్ కేసులు పెరుగుతున్నాయి. లాక్‌డౌన్ తర్వాత, జూన్ 11 నుంచి తిరుమలలో దర్శనాలు పున:ప్రారంభమయ్యాయి. రోజుకు 9వేల ఆన్‌లైన్ టోకెన్స్ ఇస్తున్నా, కేవలం 6 నుంచి 7వేల మంది భక్తులు మాత్రమే వస్తున్నారు.


కంటెంట్: కరోనా మహమ్మారితో పోరాటం మొదలుకొని, ఆర్థిక వ్యవస్థను చక్కదిద్దడంతో పాటూ, వలస సంబంధిత సంస్కరణల వరకు అన్ని విషయాల్లోనూ ప్రవాసభారతీయులు జో బిడెన్, కమలా హ్యారిస్ల పాలన మీద భరోసా ఉంచవచ్చని అందులో పేర్కొన్నారు.

అమెరికా ఉపాధ్యక్ష పదవికి పోటీ చేస్తున్న కమలా హ్యారిస్ భారతీయ సంతతికి చెందినవారే.

దీనికి ముందు అమెరికాలో ఉంటున్న ముస్లింలకోసం ఒక విజన్ డాక్యుమెంట్ను విడుదల చేసారు. అందులో కశ్మీర్ సమస్యల గురించి, జాతీయ పౌరసత్వ రిజిస్టర్ గురించి ప్రస్తావించారు. ఆ విజన్ డాక్యుమెంట్ పట్ల అనేకమంది అమెరికన్ భారతీయులు ఆగ్రహం వ్యక్తం చేసారు.

ఆగస్ట్ 15 న భారత స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ సందర్భంగా, జో బిడెన్, కమలా హారిస్ లు అమెరికన్ ఇండియన్లకు ఒక ప్రత్యేక వీడియో సందేశాన్ని అందించారు. ‘‘అమెరికన్లు, ఇక్కడ నివసిస్తున్న భారతీయులు కలిసి దేశాన్ని అభివృద్ధి పథంలో నడిపించడానికి కృషిచెయ్యాలి’’ అని పిలుపునిచ్చారు.

అయితే, అమెరికాలో ఉంటున్న భారత హిందువులలో అధికశాతం ట్రంప్ వైపే మొగ్గు చూపే అవకాశం ఉందని భావిస్తున్నారు.

కశ్మీర్ సంబంధిత అంశాలు, పౌరసత్వ సవరణ చట్టంపై ట్రంప్ బృందం చాలాసార్లు మౌనం వహించింది. కాని డెమొక్రటిక్ పార్టీ నాయకులు ప్రమీలా జయ్పాల్, బెర్నీ సాండర్స్లాంటి వాళ్లు ఈ అంశాలపై మాట్లాడుతున్నారు.

అంతేకాకుండా, ట్రంప్ ప్రస్తుత భారత ప్రభుత్వానికి గట్టి మద్దతిస్తున్నారని అనేకమంది అభిప్రాయపడుతున్నారు.  2019 సెప్టెంబర్లో ట్రంప్ హ్యూస్టన్లో భారత ప్రధానిని కలవడం, 2020 ఫిబ్రవరిలో ట్రంప్ భారత పర్యటన సానుకూల అంశాలుగా భావిస్తున్నారు.

అమెరికన్ ఇండియన్ల విజన్ డాక్యుమెంట్ ముఖ్యాంశాలేంటి?

అమెరికన్ ముస్లింల కోసం విడుదల చేసిన హామీ పత్రంలో ఏముంది?

ముస్లింల హామీ పత్రంలో కశ్మీర్ సమస్యలు, ఎన్ఆర్సీ అంశాలు ప్రస్తావించారు. ఇది చాలామందికి ఆగ్రహం తెప్పించింది.  గతంలో కమలా హ్యారిస్ కశ్మీర్ సమస్యలపై స్పందించిన విషయాన్ని గుర్తుచేస్తూ, ఈ రెండిటికీ సంబంధం ఉందని భావిస్తున్నారు.

కశ్మీర్లో నివసించే ప్రజల హక్కులను పునరుద్ధరించడానికి ప్రభుత్వం అన్ని చర్యలనూ తీసుకోవాలని ఈ హామీ పత్రంలో పేర్కొన్నారు.

"శాంతియుతంగా నిరసనలు తెలిపేవారిని నిరోధించడం, ఇంటర్నెట్ నిలిపివేయడం, విభేదించినవారిని అదుపులోకి తీసుకోవడం వంటి చర్యలవలన ప్రజాస్వామ్యానికి ముప్పు వాటిల్లుతుంది" అని పేర్కొన్నారు.

సెక్షన్ 370 తొలగింపు, దాని తరువాత విధించిన ఆంక్షల పట్ల కమలా హ్యారిస్ వ్యతిరేకత వెలిబుచ్చారు....\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

అమెరికా అధ్యక్ష పదవికి పోటీ చేస్తున్న డెమొక్రటిక్ పార్టీ అభ్యర్థి జో బిడెన్ అమెరికన్ ఇండియన్స్ కోసం ఒక విజన్ డాక్యుమెంట్ విడుదల చేశారు.


కంటెంట్: కరోనా యుద్ధం తీసుకొస్తుందా?

ఇదంతా మీకు కాస్త గందరగోళంగా అనిపించడం సబబే. కానీ, అది నిజం. ప్రపంచంలోని కొన్ని దేశాలు, ముఖ్యంగా పెరూ లాంటి దేశాలు ఆ పరిస్థితి ఎదుర్కొంటున్నాయి. చాలా దేశాల్లో  వైద్య సేవలు అత్యవసర స్థితిని చూస్తున్నాయి. అందుకే, మాస్కులు, రెస్పిరేటర్లు, మెకానికల్ వెంటిలేటర్లకు భారీగా డిమాండ్ పెరిగింది. అవి ఇప్పుడు సులభంగా దొరకడం లేదు.

పారిశ్రామిక యుద్ధం మొదలయ్యే పరిస్థితులు కనిపిస్తున్నాయి. చాలా దేశాల ప్రభుత్వాలు దీనిపై ఫిర్యాదు కూడా చేస్తున్నాయి.

వీటిలో ఏదీ చట్టవ్యతిరేకంగా జరిగేది కాకపోయినా, పరిస్థితులు ఇలాగే ఉంటాయని చెప్పలేం. ఈ మహమ్మారిని ఎదుర్కొనేందుకు పౌరులకు అవసరమైన వస్తువులను ప్రభుత్వాలు సరఫరా చేయలేకపోతున్నాయి. ఫ్రాన్స్‌లో ‘మాస్క్ వార్’ గురించి మాట్లాడుకుంటున్నారు.

ఒకేసారి వాడి పడేయాల్సిన మాస్కులను, కొరత కారణంగా చాలా చోట్ల తిగిగి వాటినే వాడుతున్నారు

కొత్త తరం దోపిడీలు

అయితే, ఫ్రాన్స్ మాస్కులు కొనలేకపోవడానికి ఒక కారణం ఉంది. అమెరికా వ్యాపారులు కొందరు వాటిని అధిక ధరలకు అమ్ముతున్నారు.

“ఇటీవల చైనాలోని ఒక రన్‌వే మీద ఫ్రాన్స్ కోసం మాస్కులు తీసుకెళ్తున్న విమానంలోని వస్తువులను అమెరికన్లు అధిక ధరకు కొనుగోలు చేశారు. దాంతో ఫ్రాన్స్‌కు చేరుకోవాల్సిన ఆ విమానం అమెరికా వెళ్లిపోయింది” అని ఫ్రాన్స్‌లోని ఒక ప్రాంతీయ పార్టీ నేత రెనాండ్ ముసెలియర్ చెప్పారు.

ఇలాంటి ఫిర్యాదులే జర్మనీ వైపు నుంచి కూడా వచ్చాయి. ఈసారీ అది నేరుగా అమెరికా ప్రభుత్వాన్నే లక్ష్యంగా చేసింది. “బెర్లిన్ పోలీసుల కోసం తీసుకొస్తున్న రెండు లక్షల మాస్కుల షిప్‌మెంట్‌ను థాయ్‌లాండ్‌లో అమెరికా స్వాధీనం చేసుకుంది” అని జర్మనీ అధికారులు ఆరోపించారు.

“మేం ఈ కొత్త తరం దోపిడీని చూస్తున్నాం. అట్లాంటిక్ సముద్రానికి మరోవైపు ఉన్న స్నేహితులు ఇలా చేస్తారని మేం అనుకోలేదు. ఇది ప్రపంచ సంక్షోభ సమయమే అయ్యుండచ్చు. కానీ, మనం అడవి మనుషుల్లా ప్రవర్తించకూడదు. అంతర్జాతీయ నియమ నిబంధనలను పాటించాలని అమెరికా ప్రభుత్వానికి మా వినతి” అని జర్మనీ అంతర్గత వ్యవహారాల మంత్రి ఎండ్రియాస్ గీజెల్ అన్నారు.

పెరూలో వైద్య పరికరాలకు తీవ్రమైన కొరత ఉంది

పీపీఈల ఎగుమతికి భారత్, టర్కీ బ్రేక్

అయితే, ట్రంప్ ప్రభుత్వం ఈ ఆరోపణలను కొట్టిపారేస్తోంది. దేశానికి బయట తాము ఎలాంటి పరికరాలూ స్వాధీనం చేసుకోలేదని, అలాంటి ఏ ఆపరేషన్లూ నిర్వహించలేదని చెప్పింది. దాంతో చివరికి జర్మనీనే తన స్వరం...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ మహమ్మారి వ్యాప్తిని అడ్డుకోడానికి, ఏదైనా ఒక దేశం చైనా నుంచి అవసరమైన పరికరాలు కొనుగోలు చేసినా, వాటిని తీసుకురావడానికి విమానం పంపించినా, అవి కొన్ని అంశాలను దృష్టిలో పెట్టుకోవాల్సి ఉంటుంది. విమానం ఏ మార్గంలో వెళ్లాలి? దానిని ఎక్కడ ఆపాలి, ఎక్కడ ఆపకూడదు? అనే విషయంలో జాగ్రత్తలు తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది. అప్పుడే, దారిలో ఇతర దేశాలు ఆ పరికరాలను సొంతం చేసుకోకుండా, ఆ విమానం గమ్యానికి చేరుకోగలుగుతుంది.


కంటెంట్: కరోనా రోగులతో ఒక ఆస్పత్రి (ప్రతీకాత్మక చిత్రం)

పోలీసులు దీనిని అనుమానాస్పద మృతి కింద కేసు నమోదు చేశారు.

మృతుడి బంధువులు ఆస్పత్రి నిర్వాహకులపై ఫిర్యాదు చేశారని, కేసు నమోదు చేసి దర్యాప్తు ప్రారంభించామని అలీగఢ్ ఎస్పీ(సిటీ) అభిషేక్ బీబీసీతో చెప్పారు.

“మాకు సీసీటీవీ ఫుటేజ్ లభించింది. అందులో రోగిని కొట్టడం కనిపిస్తోంది. బంధువులు తమ ఫిర్యాదులో ఆస్పత్రి సిబ్బంది రోగిపై, తమపై దాడి చేశారని ఫిర్యాదు చేశారు” అని చెప్పారు.

ప్రాథమిక దర్యాప్తులో ఫీజు గురించి ఆస్పత్రి నిర్వాహకులు, రోగి బంధువుల మధ్య గొడవ జరిగినట్లు  తెలిసిందని పోలీసులు చెప్పారు. మృతుడి పోస్టుమార్టం రిపోర్ట్ వచ్చిన తర్వాత తదుపరి విచారణ కొనసాగుతుందన్నారు.

మృతుడు సుల్తాన్ ఖాన్ బంధువులు మాట్లాడుతూ.. ఆయనకు మూత్రం రాక ఇబ్బంది పడుతుండడంతో ఎన్‌బీ ఆస్పత్రికి తీసుకొచ్చామని, అక్కడ ఆస్పత్రిలో ఎక్కువ ఖర్చవుతుందని చెప్పడంతో, వేరే ఆస్పత్రికి తీసుకెళ్లాలని అనుకున్నట్లు చెప్పారు. అదే సమయంలో గొడవ జరిగిందని, ఆస్పత్రి సిబ్బంది కొందరు తమపై దాడి చేశారని అన్నారు.

కరోనా మృతులకు భయం భయంగా అంత్యక్రియలు

రోగి బంధువులు ఏం చెబుతున్నారు?

“మేం ఆయన్ను ఎన్‌బీ ఆస్పత్రికి తీసుకెళ్లాం. చేర్పించే ముందు ఎంత ఖర్చవుతుందో చెప్పమని అడిగాం. దాన్ని బట్టి చేర్పించాలని అనుకున్నాం. కానీ మొదట పరీక్షలు చేసిన తర్వాతే ఖర్చు గురించి చెబుతాం అని ఆస్పత్రిలో చెప్పారు” అని మృతుడు సుల్తాన్ ఖాన్ బంధువు చమన్ ఖాన్ తెలిపారు.

తర్వాత ఆయన “అల్ట్రా సౌండ్ చేయకుండానే వాళ్లు ఐదు వేల రూపాయల మందు ఇచ్చారు. రోజుకు 5 వేల రూపాయల పైనే అవుతుందన్నారు. మేం అంత భరించలేం అని చెప్పాం. ఇచ్చిన మందు తిరిగి ఇచ్చేసి, 3700 రూపాయలు కూడా చెల్లించాం” అన్నారు.

“ఆస్పత్రి వాళ్లు అడ్మిషన్ చార్జీలు ఇంకా నాలుగు వేలు ఇవ్వాలని అడిగారు. మేం ఇవ్వలేమని చెప్పాం. ఆయన్ను వేరే ఆస్పత్రికి తీసుకెళ్తామన్నాం. కానీ వాళ్లు మమ్మల్ని వెళ్లనీయలేదు. పావు గంట వరకూ అక్కడే ఆపేశారు. మేం ఎంత చెప్పినా వినకపోవడంతో, నేను వాళ్లను తోశాను. దాంతో, వాళ్లు మాపై దాడి చేశారు. మా చిన్నాన్నను కర్రలతో కొట్టడంతో ఆయన చనిపోయారు” అంటారు చమన్ ఖాన్.

ఆస్పత్రి యాజమాన్యం ఏం చెప్పింది?

చమన్ ఖాన్ ఆరోపణలను ఆస్పత్రి యాజమాని షాన్ మియా తోసిపుచ్చారు. బీబీసీతో మాట్లాడిన ఆయన ఆస్పత్రి చేయించిన పరీక్షల బిల్లు గురించే గొడవ వచ్చిందన్నారు.

“వాళ్లు రోగిని తీసుకొచ్చారు. పరీక్షలు చేయించారు. ఆస్పత్రి...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ఉత్తరప్రదేశ్ అలీగఢ్‌లో ఒక ప్రైవేటు ఆస్పత్రి సిబ్బంది బిల్లు చెల్లించలేదని ఒక రోగిని కొట్టి చంపినట్లు ఆరోపణలు వస్తున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనా వైరస్ (మైక్రోస్కోప్ చిత్రం)

చైనా బయట కరోనావైరస్ కేసులు గత రెండువారాల్లో 13 రెట్లు పెరిగాయని డబ్ల్యూహెచ్ఓ చీఫ్ డాక్టర్ టెడ్రాస్ అద్నామ్ గ్యాబ్రియేసస్ తెలిపారు.

వైరస్ నియంత్రణలో నిష్క్రియాపరత్వం తీవ్ర ఆందోళన కలిగిస్తోందని ఆయన అన్నారు.

ఈ వైరస్‌ను సమర్థంగా అరికట్టవచ్చని, నియంత్రించవచ్చని చాలా దేశాలు నిరూపించాయని ఆయన తెలిపారు. అత్యవసరంగా తీవ్ర చర్యలు చేపట్టాలని ఆయన ప్రభుత్వాలను కోరారు.

ప్రజల ఆరోగ్యాన్ని పరిరక్షిస్తూనే వినాశనాన్ని తగ్గిస్తూ, మానవ జీవితాలను కాపాడాలంటూ ఆయన పిలుపునిచ్చారు.

"మనం ప్రపంచంలోని పౌరులందరినీ కాపాడాలి. మనం ఆ పని చేయగలం" అని ఆయనన్నారు.

మహమ్మారి అంటే..

ఏకకాలంలో ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక మంది ప్రజలకు ముప్పుగా పరిణమించే అంటు రోగాల తీవ్రతను చెప్పడానికి ఈ పదాన్ని వాడతారు.

ఇటీవలి కాలంలో చూస్తే 2009లో ఒక్కసారిగా విజృంభించిన స్వైన్ ఫ్లూను మహమ్మారిగా చెప్పవచ్చు. అప్పుడు ఈ వ్యాధి బారిన పడి ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేలాది మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు.

అంతవరకు గుర్తించని కొత్త వైరస్‌లు, ఒకరి నుంచి మరొకరికి సులభంగా సోకేవి మహమ్మారులుగా మారతాయి. కరోనా వైరస్ ఈ కోవలోకే వస్తోంది.

దీన్ని నివారించడానికి ఇంకా వ్యాక్సిన్లు కానీ, నయం చేయడానికి సమర్థమైన చికిత్సలు కానీ ఇంకా అందుబాటులోకి రానందున దీని వ్యాప్తిని అరికట్టలేకపోతున్నారు.

మహమ్మారి అని ఎప్పుడు ప్రకటిస్తారు?

ఇది ప్రజల్లో ఒకరి నుంచి మరొకరికి వేగంగా సోకుతుండడమే కాకుండా చైనా పొరుగు దేశాలంతటా, వాటిని దాటి ఇతర దేశాలకూ వ్యాపించింది.

ప్రపంచంలోని అనేక ప్రాంతాల్లో, అక్కడి సమాజాల్లో ఇది తరచూ ప్రబలుతున్నట్లుగా గుర్తిస్తే మహమ్మారిగా పేర్కొంటారు.

ప్రతి మహమ్మారీ దేనికది భిన్నమని.. దాని ప్రభావాన్ని అంచనా వేయడం అంత సులభం కాదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. గతంలో ప్రబలిన సార్స్ వంటి వైరస్‌లతో పోల్చితే కరోనా అంత ప్రాణాంతకమైనది కాదన్నది నిపుణుల మాట.

భారత ప్రభుత్వం ఏం చేసింది?

కరోనావైరస్ వ్యాప్తిని అరికట్టేందుకు భారత ప్రభుత్వ ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ కొన్ని మార్గదర్శకాలు, ఆదేశాలను జారీ చేసింది.

1. ప్రస్తుతం ఉన్న అన్ని వీసాలు (డిప్లొమేటిక్, అఫీషియల్, ఐరాస, అంతర్జాతీయ సంస్థలు, ఉద్యోగ, ప్రాజెక్టు వీసాలు తప్ప) ఏప్రిల్ 15 వరకూ సస్పెండ్ చేస్తున్నట్లు ప్రకటించింది. ఇది మార్చి 13 నుంచి అమల్లోకి వస్తుంది.

2. ఓసీఐ కార్డుదారులకు ఉన్న వీసా-ఫ్రీ ప్రయాణ సౌకర్యాన్ని ఏప్రిల్ 15 వరకు...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్‌ను ప్రపంచవ్యాప్త మహమ్మారిగా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ప్రకటించింది.


కంటెంట్: కరోనా వైరస్ ఇన్ఫెక్షన్‌కు గురైన వారిలో పిల్లలు తక్కువమంది ఉన్నారు, నిపుణులు దీనిపై పరిశోధన చేస్తున్నారు

ఇప్పటి వరకు కరోనా వైరస్ బారిన పడ్డ వారిలో అత్యంత చిన్న వయసు ఈ చిన్నారిదే.

ఇప్పటికే ఈ వ్యాధి బారిన పడి వెయ్యికి పైగా ప్రజలు మరణించారు. ముఖ్యంగా చైనాలో, మరో 30 దేశాలలో కలిపి సుమారు 40,000 మంది ఇన్ఫెక్షన్‌కి గురయ్యారు.

అయితే, ఇన్ఫెక్షన్‌కి గురైన వారిలో పిల్లల సంఖ్య చాలా తక్కువగా ఉంది.

వుహాన్‌లోని జిన్యింటాన్ హాస్పిటల్లో రోగులకు నిర్వహించిన పరీక్షల ఆధారంగా విడుదల చేసిన నివేదికను జర్నల్ అఫ్ ది అమెరికన్ మెడికల్ అసోసియేషన్ ఇటీవల ప్రచురించింది. "పిల్లల్లో ఈ ఇన్ఫెక్షన్ అరుదు" అని ఈ పరిశోధన పత్రంలో పేర్కొన్నారు.

నిజంగానే పిల్లలకు కరోనా వైరస్ రాదా?

కరోనా వైరస్‌కి పిల్లలు గురయ్యే అవకాశాలు తక్కువా?

పిల్లల్లో ఇన్ఫెక్షన్ కేసులు తక్కువ

పిల్లల్లో ఇన్ఫెక్షన్ కేసులు తక్కువ అనే అంశంపై చాలా సిద్ధాంతాలు ఉన్నప్పటికీ, దీనికి కారణాలు ఏమిటనే విషయంపై వైద్య నిపుణులు కచ్చితమైన సమాధానం చెప్పలేకపోతున్నారు.

కారణాలు తెలియక పోయినా పిల్లలు ఈ ఇన్ఫెక్షన్ బారిన పడకుండా తప్పించుకోవడం గాని, లేదా తీవ్రంగా ఇన్ఫెక్షన్‌కి గురవకుండా ఉండటం కానీ జరుగుతుందని యూనివర్సిటీ ఆఫ్ రీడింగ్‌లో వైరాలజీ ప్రొఫెసర్ ఇయాన్ జోన్స్ బీబీసీకి తెలిపారు.

పిల్లలకు ఇన్ఫెక్షన్ తీవ్ర స్థాయిలో సోకటంలేదని జోన్స్ అభిప్రాయపడ్డారు. కేసులు నమోదవ్వకపోవడానికి, హాస్పిటల్‌కి వచ్చి పరీక్షలు చేయించుకోకపోవడానికి ఇది కూడా ఓ కారణం కావచ్చని చెప్పారు.

యూనివర్సిటీ కాలేజీ ఆఫ్ లండన్‌లో పని చేస్తున్న క్లినికల్ లెక్చరర్ నథాలి మెక్ డెర్మాట్ ఈ వాదనని సమర్ధించారు.

"ఐదేళ్ల నుంచి టీనేజ్ మధ్య వయసు ఉన్న వారిలో వైరస్‌ని ఎదుర్కొనేందుకు అవసరమైన వ్యాధి నిరోధక శక్తి ఉంటుంది. వాళ్లకి ఇన్ఫెక్షన్ సోకినా కూడా వాటి లక్షణాలు నిర్ధారణ పరీక్షల్లో బయటపడే స్థాయిలో ఉండవు" అని తెలిపారు.

2003లో చైనాని కబళించి 800 మందిని పొట్టన పెట్టుకున్న సార్స్ వైరస్ సమయంలో కూడా నమోదైన పిల్లల కేసులు తక్కువ. (నమోదైన 800 కేసులలో 10 శాతం పిల్లలు ఉన్నారు)

యూఎస్‌లో ప్రజా ఆరోగ్య సంస్థ 'సెంటర్ ఫర్ డిసీజ్ కంట్రోల్' 2007లో 135 మంది పిల్లల్లో సార్స్ కేసులు గుర్తించినప్పటికీ పిల్లల్లో కానీ యుక్త వయసువారిలో కానీ మరణాలు నమోదు కాలేదని పేర్కొంది.

చైనీస్ కొత్త సంవత్సరం సెలవులు పిల్లల్ని కాపాడాయా?

కొత్త సంవత్సరం సెలవులు పిల్లల్ని...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

పుట్టిన 30 గంటల్లోగా కరోనా వైరస్ బారిన పడిన చిన్నారి కేసు చైనాలో ఫిబ్రవరి 5న నమోదైంది. ఈ వార్త ప్రపంచమంతా కలకలం రేపింది.


కంటెంట్: కరోనా వైరస్ బారిన పడి తండ్రి చనిపోయిన తరువాత తల్లిని ఓదారుస్తున్న పిల్లలు

భారత్‌లో ప్రస్తుతం సెకండ్ వేవ్ ఉద్ధృతంగా ఉంది. అమెరికా, బ్రెజిల్‌లోనూ కేసులు, మరణాలూ పెద్ద సంఖ్యలో నమోదవుతున్నాయి.

మొదటి వేవ్‌లో అమెరికా, ఇటలీ, స్పెయిన్, ఫ్రాన్స్, బ్రిటన్ దేశాలలో తీవ్రత ఎక్కువ ఉండగా ప్రస్తుతం భారత్‌ను ఈ వైరస్ వణికిస్తోంది.

వ్యాక్సినేషన్ ఓ వైపు కొనసాగుతుండగానే సెకండ్ వేవ్ ఒక్కసారిగా విజృంభించింది.

గత కొన్ని రోజులుగా దేశంలో రోజుకు 2 లక్షలకు పైగా పాజిటివ్ కేసులు నమోదవుతున్నాయి.

ప్రపంచంలోని పలు ఇతర దేశాలలోనూ కేసుల సంఖ్య అంతకంతకూ పెరుగుతోంది.

ఈ నేపథ్యంలో కరోనా మహమ్మారి ఏ దేశాలలో ఎంత తీవ్రంగా విస్తరించిందో, ఎక్కడ ఎక్కువ విలయాన్ని సృష్టించిందో ఈ మ్యాప్ చూసి తెలుసుకోండి.

కరోనావైరస్ హెల్ప్‌లైన్ నంబర్లు: కేంద్ర ప్రభుత్వం - 01123978046, ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ - 104

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ప్రపంచంలోని అనేక దేశాలలో కరోనా కేసుల సంఖ్య నిరంతరం పెరుగుతోంది.


కంటెంట్: కరోనా వ్యాక్సీన్ విషయంలో చాలా వరకూ పేద దేశాలు ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ సాయం కోరాయి.

అయితే వాటికి సాయం చేసేందుకు వీలు కల్పించేలా ఉన్న అంతర్జాతీయ నిబంధనలకు వ్యతిరేకంగా ధనిక దేశాలు పనిచేస్తున్నాయి. ఈ అంశంలో ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ తీర్మానంపై జరిగిన సంప్రదింపులకు సంబంధించి లీకైన పత్రంలో ఈ వివరాలు ఉన్నాయి.

ఈ ప్రయత్నాలు చేస్తున్న ధనిక దేశాల్లో బ్రిటన్, అమెరికాతోపాటు యురోపియన్ యూనియన్ కూడా ఉన్నాయి.

‘‘దేశాలు వేటికవే వ్యాక్సీన్లను అంతర్గతంగా తయారుచేసుకోవడాన్ని ప్రోత్సహించే కార్యక్రమాలను బ్రిటన్ వ్యతిరేకిస్తోంది. అలాంటి ప్రతిపాదనలను తొలగించేందుకు ప్రయత్నిస్తోంది’’ అని ఔషధాలు అందరికీ అందుబాటులో ఉండాలని పోరాడుతున్న జస్ట్ ట్రీట్‌మెంట్ సంస్థకు చెందిన డెయిర్మేడ్ మెక్ డోనల్డ్ అన్నారు.

  మరోవైపు... ‘‘అంతర్జాతీయ సంక్షోభానికి అంతర్జాతీయ పరిష్కారాలు అవసరం. బ్రిటన్ ఈ విషయంలో ముందుండి నడిపిస్తోంది. కోవిడ్ వ్యాక్సీన్లు, చికిత్సలు అందరికీ అందుబాటులో ఉండేలా చర్యలు తీసుకుంటోంది’’ అని బ్రిటన్ ప్రభుత్వ అధికార ప్రతినిధి అంటున్నారు.

అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు ఈ ఏడాదిలో వంద కోట్ల కరోనా వ్యాక్సీన్ డోసులు అందించాలని అంతర్జాతీయంగా ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయని... ఇందుకోసం అత్యధికంగా తోడ్పాటు అందిస్తున్న దేశాల్లో బ్రిటన్ కూడా ఒకటని అన్నారు.

అంతర్జాతీయంగా కోవిడ్‌పై వ్యాధి నిరోధకత రావడానికి అందరికీ వ్యాక్సీన్లు సమానంగా అందుబాటులోకి రావాల్సిన అవసరం ఉందని చాలా మంది నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

‘‘వ్యాక్సీన్లు అవసరమైన దాంట్లో ఇప్పుడు అంతర్జాతీయంగా 33 శాతం మేర మాత్రమే ఉత్పత్తి చేసే సామర్థ్యం ఉంది. ఇవి చాలా వరకూ ధనిక దేశాల్లో తయారై, అక్కడే ఉండిపోయేవే’’ అని ఔషధ విధానాల నిపుణురాలు ఎలెన్ టీహెయెన్ అన్నారు.

వ్యాక్సీన్లను తీసుకోవడంలోనే కాదు, వ్యాక్సీన్ల తయారీలోనూ తమ వాటా ఉండాలని అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలు కోరుకుంటున్నాయని ఆమె అభిప్రాయపడ్డారు.

వ్యాక్సీన్ తయారు చేయడానికి దాని తయారీ హక్కులు పొందడం ఒక్కటే సమస్య కాదు. దాని తయారీకి అవసరమైన సంక్లిష్టమైన సాంకేతికత కూడా కావాలి.

పేటెంట్ల విషయంలో వెసులుబాటులు ఇచ్చే అధికారం ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థకు లేదు. కానీ, వ్యాక్సీన్ తయారీ సామర్థ్యాలు పెరిగేలా చేసేందుకు ఆ సంస్థ ప్రయత్నాలు చేస్తోంది.

పేటెంట్ల విషయంలో, దేశాలకు సాంకేతిక సాయం అందించే విషయంలో అంతర్జాతీయ చట్ట నిబంధనలను ఉపయోగించుకునే అంశం కూడా ఈ  ప్రయత్నాల్లో...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలు వ్యాక్సీన్ తయారీ సామర్థ్యాలను పెంచుకోకుండా బ్రిటన్, అమెరికా సహా ధనిక దేశాలు అడ్డుపడుతున్నాయని బీబీసీ న్యూస్‌నైట్ షోకి అందిన లీకైన పత్రాలు సూచిస్తున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనా వ్యాప్తికి మూలబిందువైన హుబే ప్రావిన్సులో 5.6 కోట్ల మందికి పైగా ప్రజలు కఠిన ఆంక్షల మధ్య గడుపుతున్నారు. ప్రభుత్వ ఆదేశాలతో ఎవరూ తమ గ్రామాలు, నివాస సముదాయాలను దాటి బయటకు రావడంలేదు.

కరోనా‌వైరస్ వ్యాప్తిని నిలువరించేందుకు చైనా ప్రభుత్వం విధించిన ఆంక్షల ప్రభావం దాదాపు 50 కోట్ల మంది మీద పడిందని అంచనా.

తమ ఇబ్బందుల గురించి ప్రపంచానికి తెలియజేసేందుకు, బోర్ కొట్టకుండా కాస్త కాలక్షేపం చేసేందుకు అనేక మంది ఇంటర్నెట్‌ను ఎంచుకుంటున్నారు.

చైనాలోని సోషల్ మీడియా సైట్ వీబోలో "boring" అనే పదం కోసం శోధనల సంఖ్య జనవరి 26న 626 శాతం పెరిగిందని 'ది పేపర్' పేర్కొంది. "ఇంట్లో బోర్ కొట్టినప్పుడు ఏం చేయాలి?" లాంటి ప్రశ్నలు అడగడం ఆ వెబ్‌సైట్‌లో ఇప్పుడు ఓ ట్రెండ్‌గా మారింది.

దీంతో, తమ వినియోగదారులతో టచ్‌లో ఉండేందుకు చైనాలోని సంస్థలు విభిన్న మార్గాలను ఎంచుకుంటున్నాయి.

ఇంట్లోనే వ్యాయామ వీడియోలు

కరోనా వైరస్ వ్యాప్తిని అడ్డుకోవడంలో భాగంగా చైనా వ్యాప్తంగా జిమ్‌లను మూసివేశారు. ఇప్పుడు చాలా జిమ్‌లు తమ వినియోగదారులకు ఆన్‌లైన్‌లో క్లాసులు చెప్పడం ప్రారంభించాయి. ఆరోగ్యంగా ఉండేందుకు ఇంట్లోనే ఎలా వ్యాయామం చేయవచ్చో ఫిట్‌నెస్ ట్రైనర్లు సూచనలు చేస్తున్నారు.

చైనాలో బాగా వినియోగించే మెసేజింగ్ యాప్ 'వీచాట్' ద్వారా తాము వ్యాయామ తరగతులు అందిస్తున్నామని షాంఘైలోని ఎఫ్45 జిమ్ జనరల్ మేనేజర్ లారెన్ హోగన్ బీబీసీతో చెప్పారు.

ట్రైనర్లు ఫిట్‌నెస్ వీడియోలను రికార్డు చేసి వినియోగదారులకు ఆన్‌లైన్‌లో ప్రసారం చేస్తారు. కొందరు యాప్‌లోనే ఛాలెంజ్ పోటీలు కూడా పెడుతున్నారు.

ఈ ఆన్‌లైన్ తరగతులకు వినియోగదారుల నుంచి మంచి స్పందన వస్తోందని లారెన్ అంటున్నారు.

చైనాలోని ఇతర వ్యాయామ శిక్షణ సంస్థలు కూడా తమకు తోచిన విధంగా వినియోగదారులతో అనుసంధానం అవుతున్నాయి. బీజింగ్‌లోని గ్రావిటీ ప్లస్ అనే సంస్థ ఆన్‌లైన్ తరగతులు నిర్వహించడంతో పాటు, అదనపు ఆదాయం కోసం జిమ్ పరికరాలను అద్దెకు కూడా ఇస్తోంది. ఆ పరికరాలను తీసుకెళ్లి వినియోగదారులు తమ ఇంట్లోనే వ్యాయామం చేసుకోవచ్చు.

డీజేలు ఆన్‌లైన్‌లో ప్రత్యక్షప్రసారాలు చేస్తూ వినియోగదారులను ఆకర్షిస్తున్నారు

నైట్ క్లబ్బులు మూసివేశారు. సంగీత కచేరీ కార్యక్రమాలు రద్దయ్యాయి. దాంతో, చైనాలోని అనేక మంది డీజేలు, క్లబ్బులు కలిసి 'క్లౌడ్ క్లబ్బింగ్' వైపు మళ్లారు.

క్లౌడ్ క్లబ్బింగ్‌లో డీజీ సెట్స్‌ను ప్రత్యక్ష ప్రసారంలో వీక్షిస్తూ,...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ ప్రభావంతో చైనాలో కోట్లాది మంది ఇళ్లకే పరిమితమయ్యారు. ఈ పరిస్థితుల్లో తమ వినియోగదారులకు అందుబాటులో ఉండేందుకు, కాస్తో కూస్తో ఆదాయం సమకూర్చుకునేందుకు ఇక్కడి వ్యాపారులు విభిన్న మార్గాలను ఎంచుకుంటున్నారు.


కంటెంట్: కరోనా సంక్షోభంతో అమలు చేసిన లాక్‌డౌన్ నుంచి ఇంతకు ముందు అన్‌లాక్ 1 కింద సడలింపులు ఇచ్చారు.

అన్‌లాక్ 2.0లో ప్రధాన అంశాలు

వీటిపై ఇంకా నిషేధం

కంటైన్‌మెంట్ జోన్స్ బయట, దిగువ ఇచ్చిన అన్ని కార్యకాలాపాలపై నిషేధం ఉంటుంది. మిగతావి కొనసాగుతాయి.

1. మెట్రో రైళ్లు

2.సినిమా హాళ్లు, జిమ్‌లు, స్విమింగ్ పూల్స్, ఎంటర్‌టైన్‌మెంట్ పార్కులు, బార్లు, ఆడిటోరియంలు, అసెంబ్లీ హాల్ లాంటి ఇతర ప్రాంతాలు.

3. సామాజిక, రాజకీయ, క్రీడా, వినోద, అకడమిక్, సాంస్కృతిక, మతపరమైన కార్యక్రమాలు, మిగతా భారీ సంబరాలు.

పరిస్థితిని అంచనా వేసిన తర్వాత వీటన్నిటినీ ఎప్పటి నుంచి ప్రారంభించాలి అనేది ప్రత్యేకంగా నిర్ణయిస్తారు.

జులై 31 వరకూ కంటైన్‌మెంట్ జోన్లలో లాక్‌డౌన్ కొనసాగుతుంది. కంటైన్‌మెంట్ జోన్ కాని ప్రాంతాల్లో సడలింపులపై రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు నిర్ణయం తీసుకుంటాయి.

పరిస్థితులను బట్టి రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలు కంటైన్‌మెంట్ బయట కూడా కొన్ని కార్యకలాపాలపై నిషేధం విధించవచ్చు.

అయితే, రాష్ట్రాల్లో, లేదా వేరు వేరు రాష్ట్రాల మధ్య ప్రజల రాకపోకలు లేదా వస్తువుల రవాణాపై ఎలాంటి నిషేధం ఉండదు. ఇలాంటి రాకపోకల కోసం ప్రత్యేక అనుమతులు లేదా ఈ-పర్మిట్ అవసరం లేదు.

ఆరోగ్య సేతు యాప్ ఉపయోగించడాన్ని ప్రోత్సహించడం కొనసాగుతుంది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

అన్‌లాక్ 2 కింద కంటైన్‌మెంట్ జోన్స్ మినహా, మిగతా ప్రాంతాల్లో ఇంతకు ముందు కంటే ఎక్కువ సడలింపులు ఇవ్వడానికి కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ కొత్త మార్గనిర్దేశకాలు విడుదల చేసింది.


కంటెంట్: కరోనా సోకిన బాధితులు ఆసుపత్రిలోనే మరణిస్తున్నారు. ఆక్సిజన్ లేకపోవడం వల్లేనన్న ఆందోళన ప్రతి చోటా కనిపిస్తోంది.

ఆసుపత్రులు ఆక్సిజన్ నిల్వల కోసం మీడియా, కోర్టుల తలుపులు తడుతున్నాయి.

తమ ఆప్తుల జీవితం సిలిండర్‌తో ముడిపడి ఉండటంతో అవసరమైతే బ్లాక్ మార్కెట్‌లో కొనడానికి కూడా వారు వెనకాడటం లేదు. డబ్బు ఎంతైనా సిలిండర్ దొరికితే చాలు అన్నట్లుగా పరిస్థితి తయారైంది.

దేశంలోనూ దిల్లీలోనూ దిగజారుతున్న పరిస్థితి

అధికారిక గణాంకాల ప్రకారం, దేశంలో గత 24 గంటల్లో 3,46,756 కొత్త కేసులు నమోదయ్యాయి. 2,624 మంది మరణించారు.

దిల్లీలో రోజువారి మృతుల సంఖ్య 300 దాటింది.

''చాలా మరణాలు మా దాకా రావడం లేదు. చిన్న చిన్న ఆసుపత్రులలో కూడా వైరస్ బాధితులు మరణిస్తున్నారు'' అన్నారు ఆల్ ఇండియా డ్రగ్ యాక్షన్ నెట్‌వర్క్ కో-కన్వీనర్ మాలినీ అయిసోలా.

''అధికారులు ఏం చేస్తున్నారో అర్థం  కావడం లేదు'' అన్నారామె.

''సంక్షోభం కారణంగా పరిశ్రమలకు పంపాల్సిన ఆక్సిజన్‌ను ఆసుపత్రులకు పంపాలని ప్రభుత్వం ఆదేశించింది. కానీ అసలు ఆక్సిజన్ ఎక్కడుంది? అది ఎప్పుడు వస్తుంది'' అని ప్రశ్నించారు.

శుక్రవారం రాత్రి దిల్లీ రోహిణిలోని జైపూర్ గోల్డెన్ హాస్పిటల్‌లో ఆక్సిజన్ లేక 20 మంది రోగులు మరణించారు.

మీడియా కథనాల ప్రకారం జైపూర్ గోల్డెన్ హాస్పిటల్‌లో మరణించిన కోవిడ్ -19 బాధితులంతా క్రిటికల్ కేర్ విభాగంలోని వారే. ఆసుపత్రికి సమీపంలో ఉన్న ద్రవ రూప ఆక్సిజన్ నిల్వలు అయిపోవడంతో ప్రధాన గ్యాస్ పైప్‌లైన్‌కు ఆనుకుని ఉన్న ఆక్సిజన్ సిలిండర్లను కూడా ఆశ్రయించారు. కానీ ప్రెజర్ లేకపోవడంతో చాలామంది రోగులు మరణించారు.

కుటుంబీకుల ప్రాణాల కోసం బంధువుల పరుగులు

శుక్రవారం జైపూర్ గోల్డెన్ హాస్పిటల్‌లో మరణించిన వారిలో రిచాలీ అవస్థి వదిన సీమా అవస్థీ కూడా ఉన్నారు.

సీమా అవస్థి సెక్టార్-24లో ఉన్న ఇండియన్ స్కూల్‌లో ప్రిన్సిపల్‌గా పని చేస్తున్నారు.

సీమా సింగిల్ మదర్. ఆమె మరణంతో సమాజం ఒక సమర్ధురాలైన వ్యక్తిని కోల్పోయిందని రిచాలీ అవస్థీ బీబీసీతో అన్నారు.

''నేను నిన్న సాయంత్రం ఇక్కడకు వచ్చినప్పుడు, ఆమె ఆరోగ్యం మెరుగుపడుతోందని చెప్పారు. నేను ఆమెతో వాట్సాప్‌లో మాట్లాడాను. నా కాల్స్‌కు ఆమె త్వరగానే స్పందించారు'' అన్నారు రిచాలీ.

''మా ఇద్దరు సోదరులను ఆసుపత్రిలో  చేర్పించాను. వారిద్దరి ఆక్సిజన్ లెవెల్స్ 50కన్నా తక్కువ ఉన్నాయి'' అని ఒక వ్యక్తి బీబీసీతో ఏడుస్తూ చెప్పారు.

''ఆక్సిజన్ అయిపోయిందని...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

దేశ రాజధాని దిల్లీలో ఆక్సిజన్ కొరత బాధితుల్లో ఆవేశం, ఆక్రోశాలను నింపుతోంది. ఈ పరిస్థితి ఎప్పటికి చక్కబడుతుందో అర్ధం కాని పరిస్థితి ఏర్పడింది.


కంటెంట్: కరోనా సోకినవారిలో 26 మంది సైనికులు, 10 మంది ఇతర సిబ్బంది ఉన్నట్లు చిలీ సైన్యం పేర్కొంది. వీళ్లందరినీ చిలీకి వెనక్కిపిలిపించినట్లు తెలిపింది.

అంటార్కిటికాలో మొత్తంగా నాలుగు శాశ్వత పరిశోధక కేంద్రాలు ఉన్నాయి. వీటిలో బర్నార్డో ఓహిగిన్స్ పరిశోధక కేంద్రం ఒకటి. ఈ కేంద్రం చిలీ సైన్యం నిర్వహణలో ఉంది.

ఈ కేంద్రానికి అవసరమైన వస్తువులను, మనుషులను తరలించేందుకు ఉపయోగించే సర్హెంతో ఆల్దియా అనే ఓడలో ముగ్గురికి కరోనా సోకినట్లు కొన్ని రోజుల క్రితమే చిలీ నావికాదళం ధ్రువీకరించింది.

నవంబర్ 27న ఈ ఓడ అంటార్కిటికాకు వెళ్లి, డిసెంబర్ 10న చిలీకి తిరిగివచ్చింది.

అంటార్కిటికా పర్యటనకు వెళ్లిన తమ వాళ్లందరికీ పీసీఆర్ పరీక్షలు చేయించామని, అందరికీ ఫలితం నెగటివ్ వచ్చిందని చిలీ నావికా దళం తెలిపింది.

అంటార్కిటికాలోనూ కరోనా కేసులు నమోదు కావడంతో ఇప్పుడు భూమి మీద ప్రతి ఖండానికీ కరోనావైరస్ పాకినట్లైంది. ఇదివరకు ఆ ఖండంలో కేసులు నమోదు కాలేదు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ అంటార్కిటికా ఖండానికి కూడా పాకింది.అక్కడి బర్నార్డో ఓహిగిన్స్ పరిశోధక కేంద్రంలో 36 కరోనా పాజిటివ్ కేసులు నమోదైనట్లు చిలీ సైన్యం తెలిపింది.


కంటెంట్: కరోనాకు ముందు పని ఒత్తిడి, కుటుంబ బాధ్యతలతో  చాలామందికి తీరిక ఉండేది కాదు.

కరోనా కారణంగా ఇప్పుడు ఇంట్లో ఉండే సమయం పెరిగింది.

తప్పనిసరి పరిస్థితుల్లోనే బయటకు వెళ్తున్నారు.

గతంలో పని ఒత్తిడి, కుటుంబ బాధ్యతలతో అలిసిపోయే జంటల్లో చాలామందికి లాక్‌డౌన్ కొంత ఊరటనిచ్చింది.

ఇంట్లోనే ఉండటం వల్ల ఒకరికొకరు సన్నిహితంగా ఉండే సమయం కూడా బాగా పెరిగింది.

''గతంలో దొరకని అవకాశాలను కరోనా, లాక్‌డౌన్ చాలామంది జంటలకు కల్పించింది. అంతకు ముందు వాళ్లు అరుదుగా మాత్రమే అలాంటి క్షణాలను అనుభవించేవారు. అయితే రానురాను పరిస్థితి మారిపోయింది. జంటల మధ్య బంధాలపై కొత్త ప్రభావం పడటం మొదలైంది. చాలా జంటల్లో సెక్స్ రిలేషన్‌లో తిరోగమనం మొదలైంది'' అని అన్నారు టెక్సాస్‌లో సెక్స్ థెరపిస్ట్‌గా పని చేస్తున్న ఎమిలీ జెమియా.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా పలు దేశాల్లో  చేసిన అధ్యయనాలు కూడా ఇదే విషయాన్ని చెబుతున్నాయి.

భాగస్వామితోపాటు, వ్యక్తిగతంగా కూడా చాలామందిలో శృంగారం పట్ల ఆసక్తి తగ్గిందని 2020లో టర్కీ, ఇటలీ, ఇండియా, అమెరికా దేశాల్లో జరిపిన పరిశోధనల్లో తేలింది.

దీనికి లాక్‌డౌన్ ప్రధాన కారణమని గుర్తించారు.

''చాలామంది ఒత్తిడికి గురయ్యారు. లైంగికాసక్తి తగ్గడానికి ఇదే ప్రధాన కారణం'' అని అమెరికాలో ఈ అధ్యయనం నిర్వహించిన 'ది కిన్సే ఇనిస్టిట్యూట్'కు చెందిన సైకాలజిస్ట్ జస్టిన్ లెమిల్లర్ అన్నారు.

కరోనా మహమ్మారి, ఆ కారణంగా ఏర్పడిన లాక్‌డౌన్ వల్ల ఒక అనిశ్చిత వాతావరణం నెలకొంది.

చాలామంది మానసిక, శారీరక ఆరోగ్యాలపై దీని ప్రభావం పడింది.

ఆర్థిక అనిశ్చితి ఏర్పడింది, జీవనశైలిలో మార్పులు వచ్చాయి.

ఈ కారణంగా చాలామందిలో 'స్ట్రెస్' (ఒత్తిడి) పెరిగింది.

దీనికి తోడు ఒకే ప్రదేశంలో ఎక్కువ సమయం గడపడంలాంటివి కూడా భాగస్వామితో సెక్స్ పట్ల విముఖతకు  కారణమమని అధ్యయనంలో తేలింది.

మొత్తం మీద కోవిడ్-19 అనేది శృంగార జీవితానికి ఒక శరాఘాతమన్న విషయం తేలింది.

మరి కూలుతున్న ఈ బంధాలను నిలబెట్టడం సాధ్యమేనా? లేక ఈ పతనం ఇలాగే కొనసాగుతుందా?

సెక్స్‌పై ఆసక్తి తగ్గింది..

లాక్‌డౌన్ ప్రారంభంలో జంటల మధ్య శృంగారంలో కొంత వృద్ధి కనిపించినట్లు తమ అధ్యయనంలో తేలిందని జెమియా వెల్లడించారు.

''లాక్‌డౌన్ మొదట్లో సెక్స్ పట్ల ఆసక్తి పెరగడం కేవలం హనీమూన్ ఫేజ్ అని చెప్పక తప్పదు'' అని టెక్సాస్ స్టేట్ యూనివర్సిటీలో సోషల్ సైకాలజీ ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేస్తున్న రోండా బల్జారిణి అన్నారు.

 ''ఆ రోజుల్లో జనం కలిసి...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ మన సెక్స్ జీవితాన్ని ఎలా మార్చింది?


కంటెంట్: కరోనాతో రాష్ట్రంలో రోజూ పెద్ద సంఖ్యలో జనం చనిపోతున్నా, ప్రభుత్వం లెక్కలను బయట పెట్టడం లేదన్న వాదన సోషల్ మీడియాలో కూడా విస్తృతంగా వినిపిస్తోంది. శ్మశాన వాటికలలో జనం తీసిన వీడియోలు సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతున్నాయి.

జిల్లా స్థాయిలో అధికార యంత్రాంగం స్థానికంగా చెప్పే లెక్కలకు, రాష్ట్ర స్థాయిలో ఆరోగ్య శాఖ చెప్పే లెక్కలకు పొంతన లేదు. దీనిపై బీబీసీ తెలుగు సహా పలు మీడియా సంస్థలు కథనాలు ప్రచురించాయి. దాంతోజిల్లా స్థాయిలో బులెటిన్ ఇవ్వడమే ఆపేశారు.

ప్రభుత్వం ఇస్తున్న లెక్కలలో స్పష్టత లేదంటూ హైకోర్టులో దాఖలైన వ్యాజ్యంపై విచారణ కొనసాగుతోంది. ప్రజారోగ్య అధికారుల నుండి హైకోర్టు ధర్మాసనం ఇప్పటికే పలుమార్లు వివరణ కోరింది. ప్రభుత్వ వైఖరిపై ఆగ్రహం కూడా వెలిబుచ్చింది.

బులెటిన్ పేజీల సంఖ్య పెంచినప్పటికీ అందులో ఇస్తున్న సమాచారంలో స్పష్టత లేదు. ఉదాహరణకు మరణించిన వారి మొత్తం సంఖ్య మాత్రమే ఇస్తున్నారు. జిల్లాల వారీగా మరణించిన వారి వివరాలు ఇవ్వడం లేదు.

కోవిడ్ పరీక్షలు, మరణాలపై గోప్యత, దాని చుట్టూ చెలరేగిన దుమారం రాష్ట్ర ప్రజల్లో భయాన్ని పెంచుతోంది.

హైదరాబాద్‌లోని గాంధీ ఆసుపత్రిలో జులై 16, 17 తేదీలలో మరణించిన వారి వివరాలు ఆ ఆసుపత్రి వర్గాల నుంచి బీబీసీ సేకరించింది. ఈ ఆస్పత్రిలో కేవలం కోవిడ్ పేషెంట్లకు మాత్రమే చికిత్స అందిస్తున్నారు.

కేవలం గాంధీ ఆసుపత్రిలోనే జులై 16 వ తేదీన 14 మంది కరోనా తో మరణించారు. జులై 17న 10 మంది మరణించారు. అయితే, తెలంగాణ రాష్ట్రంలో జులై 16న మొత్తం పది మంది, జులై 17న ఏడుగురు మరణించారని ప్రభుత్వ బులెటిన్లో వెల్లడించారు.

గాంధీ ఆసుపత్రిలోజులై 16, 17 తేదీలలోమరణించిన వారి కుటుంబ సభ్యులతో బీబీసీ తెలుగు మాట్లాడింది. జిల్లా ప్రజారోగ్య అధికారులను ఆరా తీసింది. అన్నిటినీ క్రోడీకరించగా, ప్రభుత్వ బులెటిన్లో వెల్లడించిన మరణాల సంఖ్యకు, వాస్తవ సంఖ్యకు అంతరాలు కనిపించాయి.

ప్రతి రోజూ సాయంత్రం ఐదు గంటలకు జిల్లాల నుండి సమాచారం సేకరించి రాష్ట్ర స్థాయిలో ఆరోగ్య శాఖ బులెటిన్ విడుదల చేసేది. అంటే ఉదాహరణకు, జులై 15 వ తేదీ సాయంత్రం ఐదు గంటల నుండి జులై 16 వ తేదీ సాయంత్రం ఐదు గంటల వరకు వచ్చిన లెక్కలన్నీ జులై 16న విడుదల చేసే బులెటిన్ లో వెల్లడి చేసే వారని ప్రజారోగ్య అధికారులు బీబీసీ తెలుగుకి వివరించారు.

జులై 25 వరకు ఇదే పద్ధతి లో బులెటిన్ విడుదల అయ్యేది. ఇప్పుడు, మరుసటి రోజు ఉదయం విడుదల చేస్తున్నారు. అంటే ముందు రోజు సాయంత్రం ఎనిమిది...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

తెలంగాణ రాష్ట్రంలో కరోనా మరణాలు ఎన్ని అనేది చర్చనీయాంశంగా మారింది. ప్రభుత్వ బులెటిన్లో చూపిస్తున్న సంఖ్యకు వాస్తవ సంఖ్యకు మధ్య తేడాలు కనిపిస్తున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనాను నయం చేసే కచ్చితమైన వ్యాక్సీన్ కానీ, మందు కానీ ఇంకా తయారు కాలేదని వరల్డ్ హెల్త్ ఆర్గనైజేషన్ చెబుతోంది.

కానీ, ఘనాలో ఓ ఇద్దరు తాము కరోనాను నయం చేసే మందును కనిపెట్టామంటూ ప్రజలను మోసం చేస్తున్నారు.

ఆ దేశంలో ఇన్వెస్టిగేటివ్ జర్నలిస్ట్ అనాస్ అరిమేయవ్ అనాస్‌తో కలిసి ఈ గుట్టును రట్టు చేసేందుకు బీబీసీ ఒక రహస్య ఆపరేషన్ చేపట్టింది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనాపై ప్రజల్లోని భయాన్ని చాలా మంది క్యాష్ చేసుకుంటున్నారు. ఇదే అదునుగా కొందరు భారీ మోసాలకు పాల్పడుతున్నారు.


కంటెంట్: కరోనాను నివారించడానికి ప్రజలు మాస్కులు వాడక తప్పదని స్పష్టం చేసింది. ఇన్‌ఫెక్షన్లను కలిగించే క్రిములు వ్యాప్తి చెందకుండా అడ్డుకునే శక్తి ఫేస్‌మాస్కులకు ఉందని డబ్ల్యూహెచ్‌వో తన తాజా సూచనల్లో పేర్కొంది.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా పలుదేశాలు ఇప్పటికే ఫేస్‌మాస్క్ ధరించాలని సూచించడమో, తప్పనిసరి చేయడమో చేశాయి.

అయితే మాస్క్ పెట్టుకోవడం వల్ల కరోనా వైరస్ సోకదనడానికి ఎలాంటి ఆధారాలు లేవని గతంలో వరల్డ్ హెల్త్ ఆర్గనైజేషన్ అనేకసార్లు ప్రకటించింది.

ఇప్పుడు మాత్రం, ప్రజలు గుడ్డతో చేసిన, నాన్-మెడికల్ మాస్క్‌ను ధరించాలని ఆ సంస్థ టెక్నికల్ లీడ్ ఎక్స్‌పర్ట్ డాక్టర్ మారియా వాన్ కెర్‌ఖోవ్ రాయిటర్స్ న్యూస్ ఏజెన్సీతో చెప్పారు.

మెడికల్ మాస్క్‌లు కేవలం కోవిడ్-19 చికిత్సలో పనిచేసే వైద్య నిపుణులకే అవసరమని సంస్థ చెబుతూ వచ్చింది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఇప్పటి వరకు సుమారు 67లక్షల యాక్టివ్ కేసులుండగా, 400,000 మంది మరణించారని జాన్‌హాప్కిన్స్ యూనివర్సిటీ వెల్లడించింది.

ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ఏం చెప్పింది?

వారాలపాటు సాగిన పరిశోధన తర్వాత తాము ఈ కొత్త సూచనను చేశామని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ వెల్లడించింది.

''ఫేస్‌మాస్క్ ధరించేలా ప్రజలను ప్రోత్సహించాలని మేం వివిధ దేశాల ప్రభుత్వాలకు సలహా ఇచ్చాం'' అని డాక్టర్ కెర్‌ఖోవ్ అన్నారు.

అయితే ఫేస్‌మాస్క్‌లనేవి కేవలం వైరస్‌ను అడ్డుకునే అనేక మార్గాలలో ఒకటి మాత్రమేనని, అవే పూర్తి సంరక్షణ మార్గంగా చెప్పలేమని కూడా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ నొక్కి చెప్పింది.

''ఒక్క మాస్క్‌లే మిమ్మల్ని కోవిడ్-19 నుంచి రక్షించలేవు'' అని డబ్ల్యూహెచ్‌వో డైరక్టర్ జనరల్ టెడ్రోస్ అధనామ్ గెబ్రియెసస్ అన్నారు.

మార్గదర్శకాలలో భారీ మార్పు

బీబీసీ సైన్స్ ఎడిటర్ డేవిడ్ షుక్‌మాన్‌విశ్లేషణ

ఫేస్‌మాస్క్‌లు ధరించాల్సిందేనని చెప్పడం ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ సూచనల్లో ఒక పెనుమార్పుగా చెప్పవచ్చు.

మాస్క్‌లు కోవిడ్-19 నుంచి సంపూర్ణ రక్షణ కల్పిస్తాయని కొందరు భావించే ప్రమాదముందని గత కొద్ది నెలలుగా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ నిపుణులు చెబుతూ వచ్చారు.

ప్రజలను మాస్క్‌లను ధరించాల్సిందిగా ప్రోత్సహించడం వల్ల కోవిడ్-19 చికిత్సలో పాల్గొంటున్న వైద్య సిబ్బందికి మాస్క్‌ల కొరత ఏర్పడుతుందని  సంస్థ అభిప్రాయపడుతూ వచ్చింది.

ఆ వాదనలు అలా ఉండగానే, ఇప్పుడు వ్యాధి సంక్రమణపై కొత్త ఆధారాలు లభించాయని డబ్ల్యూహెచ్‌వో. ప్రకటించింది. కొందరు వ్యక్తుల్లో పూర్తిస్థాయి...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ఫేస్‌మాస్క్‌ల మీద గతంలో చెప్పిన దానికి భిన్నంగా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ కొత్త సూచనలు చేసింది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ 'మహమ్మారి' స్థాయిని చేరుకుందని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ బుధవారం ప్రకటించటంతో.. ఇప్పుడిక చాలా మంది ఉద్యోగులు కొంత కాలం పాటు 'ఇంటి ఆఫీసు'కు మారటం మామూలు విషయంగా మారుతోందనటంలో సందేహం లేదు.

కొంతమందికి ఇంటి నుంచి పనిచేయటం కొత్త కావచ్చు. అలాంటపుడు కొత్త వాతావరణంలో పని మీద దృష్టి కేంద్రీకరించటం, విడివిడిగా ఉన్న టీమ్ సభ్యులతో సమన్వయం చేసుకోవటం, విధులు కొనసాగించటం కష్టం కావచ్చు. అది ఉత్పాదకత మీద ప్రభావం చూపొచ్చు.

అయితే.. ఇంట్లో మంచి పని స్థలాన్ని ఏర్పాటు చేసుకోవటానికి, టీమ్ సభ్యులతో సంప్రదింపులు జరపటానికి, ఫలితాలు అందించటానికి కొన్ని మార్గాలున్నాయి.

నిరంతరం మాట్లాడుకోండి...

కారణం కరోనావైరస్ కానీ, కాకపోనీ.. ఇంటి నుంచి పనిచేసేటపుడు కీలకమైన విషయం మీ బాస్‌తో సమాచర సంబంధాలు స్పష్టంగా ఉండటం.. మీరు చేయాల్సిన పని ఏమిటో విస్పష్టంగా తెలుసుకుని ఉండటం.

''ఏ రోజుకారోజు ఏ పనులు పూర్తిచేయాలో విస్పష్టంగా తెలుసుకోండి. ప్రతి రోజూ పని మొదలు పెట్టటానికి ముందు, ముగిసిన తర్వాత ఆ పనికి సంబంధించి మీ మేనేజర్‌తో కొన్ని నిమిషాలు మాట్లాడే వీలుంటుందేమో చూడండి'' అని.. రిమోట్ వర్కింగ్ (దూరం నుంచి పనిచేయటం) మీద అధ్యయనం చేస్తున్న బోస్టన్‌లోని నార్త్‌ఈస్ట్రన్ యూనివర్సిటీ ప్రొఫెసర్ బార్బరా లార్సన్ సూచిస్తున్నారు.

సాధారణంగా చాలా మంది తమ బాస్‌లకు దగ్గరగా ఉండి పనిచేస్తుంటారు. అంటే సమాచార మార్పిడికి సమస్యలు, ఇబ్బందులు ఉండవు. కానీ దూరం నుంచి పనిచేసేటపుడు ఇలా ఉండదు. ఒకవేళ మీరు పనిచేసే స్థలంలో రిమోట్ వర్కింగ్‌కు అవసరమైన ఏర్పాట్లు లేకపోయినట్లయితే.. పనికి సంబంధించిన సమాచార వ్యవస్థ కుప్పకూలే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది. దూరంగా ఉండి పర్యవేక్షించటం మీ మేనేజరుకు అలవాటు లేకపోవచ్చు. మీ సంస్థ దగ్గర రిమోట్ వర్కర్లకు అవసరమైన స్లాక్, జూమ్ వంటి యాప్‌లు, పనిముట్లు లేకపోవచ్చు.

ఇంటి నుంచి పనిచేసేటపుడు ఒంటరితనం అతి పెద్ద సవాలు అని.. గత ఏడాది బఫర్ అనే ఆన్‌లైన్ బ్రాండ్ డెవలప్‌మెంట్ ఏజెన్సీ 2,500 మంది రిమోట్ వర్కర్ల మీద నిర్వహించిన ఒక అధ్యయనంలో 19 శాతం మంది చెప్పారు. ఒంటరితనం వల్ల ఉత్సాహం, ఉత్పాదకత తక్కువగా ఉండొచ్చు.

కాబట్టి స్కైప్, జూమ్ వంటి యాప్‌లతో వీడియో కాల్స్ ద్వారా బాస్‌తోను, సహచరులతోనూ మాట్లాడుతూ పనిచేయటం ఉత్సాహాన్నిస్తుందని లార్సన్ చెప్తారు.

నిజమైన ఉద్యోగంలా చేయండి...

మన ఇంట్లో మనం పైజమాలతో తిరగవచ్చు కాబట్టి ఇంటి నుంచి పని చేసేటప్పుడు కూడా అలాగే...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

గూగుల్, మైక్రోసాఫ్ట్, ట్విటర్. హిటాచి, యాపిల్, అమెజాన్. చెవ్రాన్, సేల్స్‌ఫోర్స్, స్పాటిఫై. బ్రిటన్ నుంచి అమెరికా వరకూ, జపాన్ నుంచి దక్షిణ కొరియా వరకూ.. ఈ ప్రపంచ దిగ్గజ సంస్థలు తమ సిబ్బంది తప్పనిసరిగా ఇంటి నుంచే పని చేసే విధానాన్ని అమలులోకి తెచ్చాయి. దీనికి కారణం.. కోవిడ్-19 విస్తరిస్తుండటమే.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ కల్లోలం సృష్టిస్తున్న ఈ పరిస్థితుల్లో దేశంలో ఇంటి నుంచి బయటకు వచ్చే ప్రతి ఒక్కరూ మాస్కు ధరించడం తప్పనిసరి చేశాయి ప్రభుత్వాలు.

కానీ ఆ జంట పెళ్లికి హాజరైన వారు కానీ, పెళ్లి కొడుకు, పెళ్లి కూతురు కానీ మాస్కులను ధరించలేదు. దీంతో వారికి పది వేల రూపాయల జరిమానా విధించారు. ఆ మొత్తాన్ని 15 రోజుల్లో హోషియార్‌పూర్ డిప్యూటీ కమిషనర్‌కు అందజేయాలని పంజాబ్, హరియాణా హైకోర్టు ఆదేశించింది.

అంతే కాదు వారు చెల్లించి జరిమానా మొత్తం ప్రజలుకు ఉచితంగా మాస్కులు అందజేసేందుకు వినియోగించాలని న్యాయమూర్తి స్పష్టం చేశారు.

పిటిషన్‌తో పాటు పెళ్లి ఫోటోలను కూడా జత చేయడం సర్వ సాధారణం. ఈ జంట కూడా అలా చేయడం వల్ల తమ వివాహానికి మరింత చట్టబద్ధత ఉంటుందని భావించింది. వారి పెళ్లి ఉత్తర పంజాబ్‌లోని ఓ గురద్వారలో జరిగింది.

అయితే తాను సాధారణంగా మాస్కును ధరిస్తానని, కానీ పెళ్లి సమయంలో కూడా మాస్కు వేసుకోవాలని గుర్తించలేకపోయానని పెళ్లి కుమారుడు పవన్ దీప్ సింగ్ బీబీసీతో అన్నారు.

“వివాహానికి హాజరైనవారు కూడా మాస్కులు ధరించారు. కానీ ఫోటో షూట్ కోసం వారు వాటిని తొలగించారు. అన్ని వేళల్లోనూ మాస్కులు ఉంచాలన్న విషయం వాళ్లకు కూడా తెలియదు. ఇక నుంచి జాగ్రత్త పడతాం” అని పవన్ తెలిపారు.

అంతే కాదు.. “ మా ఇద్దరివి వేర్వేరు కులాలు కావడంతో మా కుటుంబ సభ్యులకు ఈ వివాహం ఇష్టం లేదు. అమ్మాయి కుటుంబం తమ కులానికి చెందిన వ్యక్తితోనే ఆమె పెళ్లి చెయ్యాలని భావించింది. ప్రస్తుతం వారి అనుమతి లేకుండా తాము ఇద్దరం వివాహం చేసుకోవడంతో వాళ్లు మమ్మల్ని బెదిరిస్తున్నారు” అని ఆయన చెప్పుకొచ్చారు.

మాస్క్ ధరించకపోవడం వల్ల కల్గిన నష్టం బహుశా ఆ దంపతులకు కాస్త భరించలేనిదే కావచ్చు. కానీ  మాస్కు ధరించడం ఎంత ముఖ్యం అన్నది  ఈ తీర్పు ద్వారా ప్రజలకు తెలుస్తుందని గుర్మిత్ సింగ్ అనే న్యాయవాది అభిప్రాయపడ్డారు.

ప్రస్తుతం చంఢీఘర్‌లో మాస్కు ధరించకపోతే రూ.500 జరిమానా విధిస్తున్నారు.

మరోవైపు ఆ జంటకు వారి కుటుంబ సభ్యుల నుంచి తగిన రక్షణ కల్పించాలంటూ జిల్లా సీనియర్ సూపరింటెండెంట్ ఆఫ్ పోలీసుకు కోర్టు ఆదేశించింది.

కరోనావైరస్ హెల్ప్‌లైన్ నంబర్లు: కేంద్ర ప్రభుత్వం - 01123978046, ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ - 104. మానసిక సమస్యల, ఆందోళనల పరిష్కారానికి హెల్ప్‌లైన్ నంబర్ 08046110007

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

తమ తల్లిదండ్రులకు, బంధువులకు  ఇష్టం లేని పెళ్లి చేసుకోవడంతో వారి నుంచి తమకు ప్రాణహాని ఉందంటూ కోర్టు మెట్లు ఎక్కింది ఓ జంట. తమకు పోలీసు రక్షణ కల్పించాలని వేడుకుంది. అయితే ఆ జంట పెళ్లి ఫోటోలు చూసిన న్యాయమూర్తి వివాహ సమయంలో ఇద్దరూ మాస్కులు ధరించలేదని, అది వాళ్ల ప్రాణాలకే ముప్పంటూ పది వేల రూపాయల జరిమానా విధించారు. ఈ ఘటన చండీగఢ్‌లో జరిగింది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ కారణంగా ఇప్పటి వరకు 803మంది మృతి

కరోనావైరస్ పుట్టుక వెనుక అమెరికా ఉండొచ్చన్న వాదనను కొట్టి పారేయలేమంటున్న రష్యా టీవీ ఛానెల్ వన్ వ్యాఖ్యాత

కరోనావైరస్ విషయంలో కుట్ర సిద్ధాంతాలు

రష్యాలోని ప్రధాన జాతీయ చానెల్లో ఒకటైన 'చానెల్ వన్' అయితే  సాయంత్రం వేళల్లో ఏకంగా ఓ స్లాట్‌ను  కేటాయించి 'వ్రెమ్య' అంటే 'టైమ్' అన్న కార్యక్రమంలో భాగంగా ఈ కరోనా కుట్ర సిద్ధాంతాలను ప్రసారం చేస్తోంది.

అనుమానాస్పదన రిపోర్టింగ్ చేస్తూ రకరకాల సిద్ధాంతాలను తవ్వి తీసి చివరకు ఏదో ఉండవచ్చన్న భావనలో ప్రేక్షకుల్ని  విడిచిపెడుతోంది. అంతేకాదు, కరోనా అంటే లాటిన్ , రష్యా భాషల్లో క్రౌన్ అంటే కిరీటం అని అర్థం. అంటే ఓ రకంగా ఆధిపత్యం అని చెప్పొచ్చు. అంటే, కరోనావైరస్ అన్న పదాన్ని అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్‌కు ఉద్ధేశిస్తూ కథనాలను ప్రసారం చేసింది.

నిజానికి వైరస్ కిరీటం ఆకారంలో ఉండటంతో వైద్య శాస్త్రవేత్తలు ఆ వైరస్‌కు కరోనావైరస్ అని పేరు పెట్టారు.  కానీ, వ్రెమ్యా ప్రెజెంటర్ మాత్రం ఆ వాదనతో పూర్తిగా విభేదించే ప్రయత్నం చేశారు.

కరోనావైరస్ విషయంలో అమెరికాపై ఆరోపణలు చేసిన రష్యా టీవీ ఛానెల్ వన్

కరోనావైరస్ పుట్టుక వెనుక అమెరికా ఉందంటూ కథనాలు

ఇక ఈ క్రౌన్ థియరీ అన్నది ఓ కట్టు కథ అంటూ  మరి కన్ని వీడియోలు కూడా ప్రచారంలోకొచ్చాయి. చైనీస్ కరోనావైరస్‌ను కృత్రిమంగా తయారు చేశారని, బహుశా అమెరికా ఇంటిలిజెన్స్ వర్గాలు కానీ లేదా అమెరికన్ ఫార్మా కంపెనీలు దీని వెనుక ఉండవచ్చని ఆ వీడియోల్లో పేర్కొంటున్నాయి.

జార్జియాలో అమెరికా మనుషులపై జీవాయుధాలను పరీక్షించిందంటూ గతంలో క్రెమ్లిన్ మీడియా ప్రసారం చేసిన తప్పుడు కథనాలను కూడా ఆ రిపోర్ట్‌లో చూపిస్తున్నాయి.

'ఛానెల్ వన్'కి చెందిన పొలిటికల్ టాక్ షో 'టైం విల్ టెల్' అనే కార్యక్రమంలో కూడా ఈ తరహా కథనాలే ప్రసారమవుతున్నాయి. ఈ వైరస్ కుట్ర వెనుక పశ్చిమ దేశాలకు చెందిన నటీ నటులు , ఫార్మాసూటికల్ కంపెనీలు, అమెరికా లేదా వారి ఏజెన్సీలు ఉండొచ్చని  అందులో చెబుతున్నారు.

ఈ వైరస్‌ను పుట్టించడంలోనూ అలాగే సర్వత్రా వ్యాప్తి చేసి ఆందోళనకర పరిస్థితులను సృష్టించడంలోనూ వారి పాత్ర ఉందన్న రీతిలో వారి కథనాలు  ఉంటున్నాయి.

కరోనా వైరస్‌కు వ్యాక్సిన్‌ను తయారు చేసే నెపంతో భారీ ఎత్తున లాభాలు సంపాదించేందుకు ఫార్మా కంపెనీల చేసిన కుట్ర అని  ఓ వైపు... చైనా ఎకానమీని దెబ్బ తీసేందుకు అమెరికా చేస్తున్న ప్రయత్నం అని మరోవైపు ఇలా రక రకాల సిద్ధాంతాలను...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్‌తో ఓ వైపు చైనా అల్లాడిపోతుంటే... ఆ వైరస్ వ్యాప్తి వెనుక అమెరికా కుట్ర ఉందంటూ  ఇంటర్నెట్‌లో జరుగుతున్న ప్రచారం ప్రకంపనలు సృష్టిస్తోంది. రష్యా టీవీ ఛానెళ్లయితే ఏకంగా ప్రైం టైం న్యూస్‌లోనే ఈ తరహా ప్రసారాలు చేస్తున్నాయి. యూరోపియన్ వర్గాలు ముఖ్యంగా అమెరికానే లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ కారణంగా లింగమార్పిడి ఆపరేషన్‌లు ఆలస్యమవుతున్నాయని, మహమ్మారిని ఎదుర్కొనే క్రమంలో వైద్యసేవలను విస్తరించడంలో భాగంగా ట్రాన్స్‌జెండర్లకు జరిగే కొన్నిచికిత్సలను నిలిపేస్తున్నారని ఆ సంఘాలు చెబుతున్నాయి.

పశ్చిమదేశాలలో హార్మోన్ థెరపీలు కొనసాగితే కొనసాగుతుండవచ్చని, కానీ మిగతా ఖండాలలో పరిస్థితులు అలా లేవని తూర్పుఆఫ్రికా ట్రాన్స్‌జెండర్ హక్కుల సంఘాలు అంటున్నాయి.

''ట్రాన్స్‌జెండర్లు మామూలుగానే తీవ్రమైన బాధిత వర్గాలుగా ఉన్నాయి'' అని ఈస్ట్ ఆఫ్రికా  ట్రాన్స్‌హెల్త్ అండ్ అడ్వోకసీ నెట్ వర్క్ (ఈథాన్) ఎగ్జిక్యూటివ్ డైరక్టర్ బార్బారా వంగారే అన్నారు. వీళ్లకు మధ్దతుగా నిలిచేవాళ్లులేరనీ, కనీసం ఎల్జీబీటీ కమ్యూనిటీ కూడా వీరి గురించి పట్టించుకోవడం లేదని వంగారే వ్యాఖ్యానించారు.

'' వైద్యసేవలు నిలిచిపోతుండటం వల్ల తాము లింగ పరివర్తనకు దూరమవుతామేమో అన్న ఆందోళనను మేం చాలామంది నుంచి వింటున్నాం. ఇది వారిని తీవ్ర మనోవేదనకు గురిచేస్తోంది'' అన్నారు వంగారే. ఎల్జీబీటీ కమ్యూనిటీకన్నా రెట్టింపు సంఖ్యలో  ట్రాన్స్‌జెండర్లు ఆత్మహత్యలకు పాల్పడుతున్నారని 2017లో లాంకాస్టర్ యూనివర్సిటీ నిర్వహించిన సూసైడ్ ఇన్ ట్రాన్స్‌పాప్యులేషన్ అనే అధ్యయనంలో తేలింది.

ఇదే తరహాలో జరిగిన మరికొన్ని అధ్యయనాలలో కూడా వైద్యపరంగా సరైన చికిత్సలు పొందలేకపోయామన్న బాధతో ఈ వర్గంలో ఆత్మహత్యలు పెరుగుతున్నాయని తేలింది. అసలు లింగ పరివర్తనపై లాక్ డౌన్ ఎలాంటి ప్రభావం చూపిందో తెలుసుకునేందుకు బీబీసీ అమెరికా, కెన్యాలకు చెందిన ఇద్దరు వ్యక్తులతో మాట్లాడింది.

హార్మోన్ మార్పిడి మాత్రల కోసం మారిసియో ఏడు గంటలు ప్రయాణించారు.

మారిసియో ఒచెయింగ్, 30 సంవత్సరాలు, కిసుము స్టేట్, కెన్యా

మారిసియో తన సొంతూరు నుంచి ఏడుగంటలపాటు ప్రయాణించి నైరోబీ చేరుకున్నారు. అక్కడ ఆయన టెస్టోస్టిరాన్ ఇంజెక్షన్ తీసుకోవాల్సి ఉంది. ఇలా ఏడాది నుంచి తరచూ ప్రయాణాలు చేస్తున్నారు. ఇది చాలా అతనకి ముఖ్యమైంది కూడా. ''ఈ ఇంజెక్షన్లతో నా శరీరంలో మార్పులు రావడం మొదలు పెట్టాయి. నేను ఇప్పుడు స్త్రీలాగా కనిపించడం లేదు. నాకు కొంచెంకొంచెం గడ్డం వస్తోంది'' అని చెప్పారు మారిసియో.

కోరుకున్నరూపంలోకి నేను మారిపోతున్నాను. ఇప్పుడు నేను మగాడిని. ఇంకెప్పటికీ మహిళను కాను'' అన్నారు మారిసియో. కెన్యా రాజధాని నైరోబీకి 350 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న గ్రామీణ ప్రాంతంలో పెరిగిన మారిసియోకు తాను మిగిలినవారికి భిన్నమైన వ్యక్తినని తెలుసు. అతనికి...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ప్రపంచవ్యాప్తంగా కరోనా లాక్‌డౌన్ కారణంగా ట్రాన్స్‌జెండర్లకు వైద్యసేవలు అందకుండా పోతున్నాయని అంతర్జాతీయ ట్రాన్స్‌జెండర్ హక్కుల సంఘాలు ఆందోళన వ్యక్తంచేశాయి. చాలామంది ట్రాన్స్‌జెండర్లకు ఆపరేషన్లు ఆలస్యమవుతున్నాయని, కొందరు హార్మోన్‌థెరపీలు, కౌన్సిలింగ్కు  దూరమవుతున్నారని ఆ సంఘాలు చెబుతున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ గండం నుంచి బయటపడ్డాక ప్రపంచంలో మార్పు వస్తుందని కొందరు దార్శనికులు అంటున్నారు. 9/11 దాడుల తర్వాత ప్రపంచం ఎంతగా మారిందో, మనమంతా చూశాం. కరోనా ప్రభావం చాలా లోతుగా ఉంటుంది. ప్రపంచమంతటా మార్పులు కనబడతాయి. అవి చాలా రకాలుగా ఉంటాయి.

భారత్‌లో జరిగే మార్పుల విషయాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి రెండు చిత్రాలు మనం గుర్తు చేసుకోవాలి. మొదటిది ఆనంద్ విహార్‌లోని బస్టాండ్‌లో జనం పోగైన చిత్రం. రెండోది ఇంట్లోని డ్రాయింగ్ రూమ్‌లో నిశ్చింతగా కూర్చొని దూరదర్శన్‌లో రామాయణం సీరియల్ చూస్తున్నవాళ్ల చిత్రం. ఇలాంటివారిలో కేంద్ర మంత్రులు కూడా ఉన్నారు.పేద భారతం చేపట్టిన ఈ ‘పాద యాత్ర’ ప్రభుత్వానికన్నా మన సమాజానికే పెద్ద  ప్రశ్న విసిరింది. ప్రపంచమంతటా ఏం జరుగుతుంది?  సైన్స్ హద్దులు ఏంటి? చైనా పాత్ర ఏంటి? అన్న ప్రశ్నలు కాసేపు పక్కన పెట్టండి.

విస్మరణ

మహారాష్ట్రలో రైతుల రక్తమోడిన పాదాలు మీకు గుర్తున్నాయా?  గత రెండేళ్లలో డ్రైనేజీలు శుభ్రం చేస్తూ ప్రాణాలు కోల్పోయిన వాళ్ల గురించి వచ్చిన వార్తలు గుర్తున్నాయా? సైకిల్‌పై భార్య శవాన్ని మోసుకువెళ్లిన వ్యక్తి గుర్తున్నాడా? ఇలాంటి ఘటనలు చూసినప్పుడు ఓ సమాజంగా బాధపడతాం. భావోద్వేగానికి గురవుతాం. ఎంతో కొంత విరాళాలు ఇస్తాం.

కానీ, మహారాష్ట్ర రైతులు, డ్రైనేజీ శుభ్రంచేసేవాళ్లు, సైకిల్ మీద భార్య శవాన్ని మోసుకువెళ్లిన వ్యక్తి... వీళ్లంతా మన మూకుమ్మడి భావనలో ‘వేరే వాళ్లు’. వాళ్లు మనలో భాగం కాదు. మనతో సమానమైన పౌరులు కాదు.

మనం అంటే... ఫ్లాట్లలో ఉండేవాళ్లం, పిల్లలకు ఇంగ్లీష్ చదుపులు చెప్పించేవాళ్లం, దేశాన్ని ప్రేమించడం గురించి మాట్లాడేవాళ్లం, పాకిస్తాన్ అంతు చూసేవాళ్లం, ప్రపంచ యుద్ధాలకు త్వరగా వెళ్లాలని కోరుకునేవాళ్లం, గతం గురించి గర్వించేవాళ్లం, భవిష్యత్తు గురించి భరోసా ఉన్నవాళ్లం. మనం చెప్పే ఈ దేశంలో జనాభాలో అధిక భాగం  ఉన్నా, చిన్నచూపుకు గురవుతున్న ఆ ‘వేరే వాళ్ల’కు చోటు లేదు.

ఆనంద్‌విహార్‌లో పోగైన జనం

వివక్ష

ఏ రోజుకు ఆరోజు రెక్కాడితే గానీ డొక్కాడనివాళ్లు, వంతెనల కింద, మురికివాడల్లో బతికేవాళ్లు, చదువులేని వాళ్లు. వీళ్లంతా ‘వేరే వాళ్లు’, మిగతా వాళ్లు ప్రత్యేకం. ‘ఏక్ భారత్, శ్రేష్ఠ్ భారత్’లో ఆ ‘వేరే వాళ్లు’ కూడా భాగమే. మన భారాన్ని మోస్తారు. మన కోసం పారిశుద్ధ్య పనులు చేస్తారు. మనకు కూరగాయలు మోసుకువస్తారు. కానీ వాళ్లు ‘మనం’ కాదు.

ఆనంద్ విహార్‌లో కనిపించిన దృశ్యం టీవీలో రామాయణం చూసేవాళ్ల జ్ఞాపకాల్లో...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కాస్తో, కూస్తో సంపాదించుకున్నదంతా మూట కట్టుకుని, నెత్తి మీద పెట్టుకుని వందల కి.మీ.లు కాలినడకన వెళ్లేందుకు సిద్ధమైన వాళ్లను చూస్తే... ప్రభుత్వం గానీ, ఈ సమాజం గానీ తమకు ఏదో చేస్తుందన్న ఆశలు వాళ్లకు లేవని కచ్చితంగా చెప్పవచ్చు. తమను తాము నమ్ముకునే వాళ్లు బతుకుతున్నారు. వాళ్లకు తెలిసింది అదొక్కటే.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ గురించి అధిక మోతాదులో ప్రసారమవుతున్న సమాచారం ప్రజల మానసిక స్థితిపై  కూడా ప్రభావం చూపిస్తోంది.  ముఖ్యంగా మానసిక ఆందోళన, అబ్సెసివ్ కంపల్సివ్ డిసార్డర్ (ఓసీడీ)) ఉన్న వారిలో ఇది మరీ ఎక్కువ ప్రభావం చూపిస్తుంది.

ఈ పరిస్థితుల్లో మానసిక ఆరోగ్యం కాపాడుకోవడం ఎలా?

కరోనావైరస్ వ్యాప్తి సమయంలో మానసిక ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవడానికి  ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ విడుదల చేసిన సూచనలకు  సోషల్ మీడియాలో సానుకూల స్పందన లభించింది.

సాధారణంగా ఆందోళన కలిగినపుడు పరిస్థితులు నియంత్రణలో లేవనే భయం, అనిశ్చిత పరిస్థితులను తట్టుకోలేకపోవడం లాంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయని బ్రిటిష్ చారిటీ ఆంక్సియిటీ కి చెందిన నికీ లిడ్ బెటర్ పేర్కొన్నారు.

స్వాభావికంగా ఆందోళన కలిగిన మనుషులు ఇలాంటి సమయంలో మరింత ఇబ్బందులకు గురవుతుండడం సహజం అని చెప్పవచ్చు.

"తెలియని విషయం గురించి విచారించడం, ఏదో ప్రమాదం సంభవిస్తుందని భయపడటం ఆందోళనకి మూల కారణాలని" ,  బ్రిటన్ మానసిక ఆరోగ్య సంస్థ చారిటీ మైండ్ ప్రతినిధి రోసీ వెథర్ లీ అన్నారు.

1. వార్తలు తగ్గించి చదవండి

కరోనా వైరస్ చైనా లోని వుహాన్ నగరంలోని తలెత్తిన ప్రారంభ దశలో కరోనా వార్తలు ఎక్కువగా చూసి కరోనా సోకిందని భయంతో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో చిత్తూరు జిల్లాలోని శేషయ్యనాయుడు కండ్రిగ గ్రామానికి చెందిన బాలకృష్ణయ్య  అనే వ్యక్తి ఆత్మహత్య కి పాల్పడ్డారు.

ప్రపంచంలోని పలు దేశాలలో వ్యక్తులు కరోనావైరస్ వార్తలు చూసి ఆందోళనకి గురవుతున్నారు.

యు.కెలో నిక్ అనే వ్యక్తి కూడా కరోనా వార్తలు ఎక్కువగా చూడడం వలన ఆందోళనకి గురవుతున్నట్లు తెలిపారు.

"నేను ఆందోళనకు గురైనపుడు నా ఆలోచనలు అదుపు తప్పి ఉపద్రవం ఏమన్నా తలెత్తుతుందేమో అని భయపడుతూ ఉంటాను" అని నిక్ చెప్పారు.

నిక్ తన వృద్ధ తల్లి తండ్రుల గురించి ఎక్కువ భయపడుతున్నాడు.

"నేను ఎక్కువ బాధ పడినపుడు నేను ఆ పరిస్థితి నుంచి బయటకి తప్పుకుంటాను. కానీ ఇది అసలు నా నియంత్రణలో లేదు."

సోషల్ మీడియా, వార్తలు చూడటం తగ్గించడం తనకు ఉపయోగపడిందని నిక్ చెప్పారు.

మానసిక ఆరోగ్య సంస్థలు తమ హెల్ప్ లైన్ ల ద్వారా అందించిన సహాయం కూడా ఉపయోగపడిందన్నారు.

2. సోషల్ మీడియా నుంచి బ్రేక్ తీసుకోండి

24 ఏళ్ల అలిసన్ తన వృత్తి రీత్యా కరోనా వైరస్ గురించి ఎక్కువ సమాచారం చదవవలసి వస్తుంది. సోషల్ మీడియా వలన కూడా తనకి మానసిక ఆందోళన కలుగుతోందని ఆమెకి తెలుసు.

"సోషల్ మీడియాలో కొన్ని తప్పుడు హాష్ టాగ్స్ చూస్తూ నేను భయాందోళనలకు గురయ్యాను....\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ వ్యాప్తి మూలంగా  ప్రపంచం అంతా ప్రస్తుతం  ఒక అనిశ్చితి నెలకొంది. దీనికి తోడు వెల్లువలా వస్తున్న కరోనావైరస్ వార్తలు ప్రజలని భయాందోళనలకు గురి చేస్తున్నాయి.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ గురించి పూర్తిగా తెలసుకునేందుకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా శాస్త్రవేత్తలు ప్రయత్నిస్తున్నారు

సాధారణంగా ఫ్లూ, జలుబు లాంటి  వ్యాధుల నుంచి కోలుకున్నవారిలో రోగ నిరోధక శక్తి మెరుగ్గా ఉంటుందని భావిస్తారు. అందుకే, ఫ్లూ నుంచి కోలుకున్న వ్యక్తికి మళ్లీ అంత తొందరగా ఆ వ్యాధి రాదు. కోవిడ్-19 మాత్రం తొందరగా మళ్లీ తిరగబడుతోందని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. కారణం ఏంటి?

జపాన్‌లో ఓ 70 ఏళ్ల వ్యక్తికి పరీక్షలు చేయగా ఆశ్చర్యకరమైన, ఆందోళన కలిగించే విషయాలు బయటపడ్డాయి.

ఆయనకు కరోనావైరస్ సోకినట్లు నిర్ధరణ కావడంతో ఫిబ్రవరిలో టోక్యో ఆసుపత్రిలో ప్రత్యేక పరిశీలనలో ఉంచారు. చికిత్స అందించారు.

జపాన్ వార్తా సంస్థ ఎన్‌హెచ్‌కే ప్రకారం, ఆయన కోలుకుని మామూలు స్థితికి వచ్చారు. ప్రభుత్వ బస్సులు, రైళ్లలోనూ ప్రయాణించారు. కానీ, కొన్ని రోజుల తరువాత ఆయన మళ్ళీ అనారోగ్యం బారిన పడ్డారు.

జ్వరం వచ్చిందంటూ ఆయన ఆస్పత్రికి వెళ్లగా, వైద్యులు పరీక్షలు చేస్తే షాకింగ్ విషయం బయటపడింది. ఆయనకు మళ్లీ కరోనావైరస్ పాజిటివ్ అని తేలింది.

జపాన్‌లో అలాంటి కేసులు ఇంకా చాలానే నమోదయ్యాయి. కరోనావైరస్ నుంచి కోలుకున్నవారిలో కొంతమందికే మళ్లీ పాజిటివ్ వస్తోంది. కానీ, ఆ సంఖ్య కూడా తక్కువేమీ కాదు. కారణం ఏంటి?

కోవిడ్ -19 నుంచి కోలుకున్న వారిలో 14 శాతం మందిలో తర్వాత పాజిటివ్ అని వస్తోందని నిపుణులు చెబుతున్నారు

14 శాతం మందికి

కోవిడ్ -19 నుంచి కోలుకున్న రోగుల్లో కనీసం 14 శాతం మందికి తర్వాత పరీక్షలు చేస్తే మళ్లీ పాజిటివ్ అని వస్తోందని స్పానిష్ నేషనల్ సెంటర్ ఫర్ బయోటెక్నాలజీ (సీఎస్ఐసీ)కి చెందిన  అంటువ్యాధుల నిపుణులు లూయిస్ ఎంజువానెస్ బీబీసీతో చెప్పారు.

వారికి రెండోసారి సోకిందని చెప్పలేం కానీ, వైరస్ తిరగబెట్టడం వల్ల వారు మళ్లీ అనారోగ్యానికి గురవుతున్నారని ఆయన అంటున్నారు.

"చాలావరకు కరోనా కుటుంబానికి చెందిన వైరస్‌ల బారిన పడి కోలుకున్నవారిలో రోగనిరోధక శక్తి మెరుగుపడుతుంది. కానీ, కొందరిలో అది బలహీనంగా ఉంటుంది. అలాంటి వారి శరీరంలో ఎక్కడో ఒకచోట దాగి ఉన్న వైరస్ మళ్లీ తిరగబడే ప్రమాదం ఉంటుంది" అని ఎంజువానెస్ వివరించారు.

ప్రతీకాత్మక చిత్రం

శరీరంలో మూడు నెలలు

కొన్ని వైరస్‌లు మానవ శరీరంలో మూడు నెలలు, అంతకంటే ఎక్కువ కాలం జీవించగలవు.

"వైరస్ సోకిన వారికి చికిత్స చేసిన తర్వాత నెగెటివ్ వస్తే, వారి శరీరంలో రోగ నిరోధక శక్తి పెరిగినట్లుగా భావిస్తారు. అయితే, పరీక్షల్లో నెగెటివ్ అని...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కోవిడ్-19 నుంచి కోలుకున్న కొందరు రోగులకు కరోనావైరస్ పరీక్షలు చేస్తే నెగెటివ్ వచ్చింది. కానీ, తర్వాత మళ్లీ పాజిటివ్ అని తేలింది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ గురించి మీరు తెలుసుకోవాల్సింది ఏంటి?

కరోనావైరస్ హెల్ప్‌లైన్ నంబర్లు: కేంద్ర ప్రభుత్వం - 01123978046, ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ - 104. మానసిక సమస్యల, ఆందోళనల పరిష్కారానికి హెల్ప్‌లైన్ నంబర్ 08046110007

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ వ్యాప్తితో అందరికీ ఫేస్ మాస్కులు తప్పనిసరి అయ్యాయి. అయితే, విభిన్నమైన మాస్కులు ధరించి నేపాల్‌లో చిన్నారులు ఇచ్చిన ప్రదర్శన అందరినీ ఆకట్టుకుంది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ చిన్నపిల్లలకు అరుదుగా సోకుతుందనేందుకు అనేక ఆధారాలు ఉన్నాయి. కానీ బ్రెజిల్‌లో 1,300 పిల్లలు కోవిడ్ బారినపడి చనిపోయారు.

జెస్సికా రికార్టేకు ఏడాది నిండిన బాబు ఉన్నాడు.

బాబుకు ఒంట్లో నలతగా ఉండడంతో డాక్టర్ దగ్గరకు తీసుకెళ్లారు.

తనకున్న లక్షణాలు కోవిడ్ లక్షణాలు కాదని చెప్తూ డాక్టర్ ఆ బాబుకు కోవిడ్ పరీక్షలు చేయలేదు.

రెండు నెలల తరువాత ఆ బాబుకు అనారోగ్యం ఎక్కువై చనిపోయాడు.

టీచర్‌గా పని చేస్తున్న జెస్సికాకు మొదట్లో పిల్లలు పుట్టలేదు. రెండేళ్లపాటూ అన్ని రకాల ప్రయత్నాలు చేసి, ఇంక పిల్లలు పుట్టరని నిశ్చయించుకున్నాక ఈ బాబు పుట్టాడు.

తనకు లూకాస్ అని పేరు పెట్టారు. లూకాస్ అంటే వెలుగు అని అర్థం. తమ జీవితాల్లో వెలుగు నింపాడని బాబుకు ఆ పేరు పెట్టుకున్నామని జెస్సికా చెప్పారు.

లూకాస్ తిండి తినడానికి ఎప్పుడూ మారాం చేయడు. కానీ కొన్ని రోజులుగా సరిగా తినకపోవడంతో జెస్సికాకు అనుమానం వచ్చింది.

బాబుకు పళ్లు వస్తున్నాయేమో అనుకున్నారు. కానీ బాబుకు జ్వరంతో పాటూ, శ్వాస తీసుకోవడం కష్టమయింది.  అప్పుడు వెంటనే లూకాస్‌ను ఆస్పత్రికి తీసుకెళ్లారు. కోవిడ్ పరీక్షలు చేయాలని డాక్టర్‌ను అడిగారు.

"ఆక్సీమీటర్‌తో  చెక్ చేస్తే లూకాస్‌కు ఆక్సిజన్ స్థాయి 86% చూపించింది.

అంటే సాధారణ స్థాయిలోనే ఉంది" అని జెస్సికా చెప్పారు.

లూకాస్‌కు జ్వరం లేదు. అందుకని డాక్టర్ కోవిడ్ పరీక్షలు చేయించక్కర్లేదని చెప్పారు. అది సాధారణ గొంతు నొప్పి, జలుబు కావొచ్చని అన్నారు.

పిల్లల్లో కోవిడ్ చాలా అరుదుగానే కనిపిస్తోందని చెప్పి బాబుకు కొన్ని యాంటీబయోటిక్స్ ఇచ్చి ఇంటికి పంపేశారు.

లూకాస్‌కు ప్రైవేట్‌గా మరోచోట పరీక్ష  చేయించే అవకాశం లేకపోయింది.

10 రోజులు యాంటీబయోటిక్స్  వాడిన తరువాత లూకాస్‌కు మిగతా లక్షణాలు తగ్గాయిగానీ విపరీతంగా నీరసం మాత్రం అలాగే ఉండిపోయింది. దాంతో అది కోవిడ్ కావచ్చనే అనుమానం జెస్సికాకు బలపడింది.

"నేను మా అత్తగారికి, అమ్మావాళ్లకి, బాబును చూసుకునే ఆయాకు చెప్తూనే ఉన్నాను. కానీ, వాళ్లెవరూ నమ్మలేదు. నేను ఊరికే భయపడుతున్నానని, టీవీ చూడొద్దు, న్యూస్ చూడొద్దని నాకు సలహా ఇచ్చారు. కానీ నాకు తెలుసు, నా బాబు మామూలుగా లేడు. తను సరిగ్గా ఊపిరి తీసుకోలేకపోతున్నాడు"

అది 2020 మే, కోవిడ్ మహమ్మారి విజృంభిస్తోంది. ఈశాన్య బ్రెజిల్‌లోని సియర్‌లో టాంబోరిల్‌లో అప్పటికే కోవిడ్ వల్ల ఇద్దరు చనిపోయారు.

"అక్కడ అందరూ అందరికీ తెలుసు. ఈ మరణ వార్తలు వినగానే...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కోవిడ్ మహమ్మారి ప్రారంభమై ఏడాదిపైనే అవుతోంది. ప్రస్తుతం సెకండ్ వేవ్ ప్రపంచాన్ని  గడగడలాడిస్తోంది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ దగ్గు ద్వారా గాని, తుమ్ము ద్వారా గాని వచ్చే తుంపర్ల ద్వారా వ్యాప్తి చెందుతుందని చెప్పింది.

అందుకే, దాని వ్యాప్తిని నివారించడానికి చేతులు శుభ్రంగా కడుక్కోవడం కీలక నివారణ చర్యగా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ అధికారులు సూచించారు.

కొన్ని పరిస్థితుల్లో గాలి ద్వారా కూడా వైరస్ వ్యాప్తి చెందుతుందనే విషయాన్ని కొట్టిపారేయలేం అని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ అంగీకరించింది.

అంటే,  మాట్లాడేటప్పుడు గాని, ఊపిరి తీసుకునేటప్పుడు గాని గాలిలోకి విడుదలయ్యే చిన్న చిన్న కణాల ద్వారా కూడా వైరస్ వ్యాప్తి చెందవచ్చు.

ఇది ఆధారాలతో సహా నిరూపితమైతే, ఇంటా బయటా మనుషులు పాటించాల్సిన నియమావళిలో కూడా మార్పులు వచ్చే అవకాశం ఉంది.

గాలి ద్వారా వ్యాప్తి చెందడం అంటే ఏమిటి?

గాలిలో కొన్ని గంటల పాటు తిరిగే కణాలకు అంటిపెట్టుకుని ఉండే వైరస్ లేదా బ్యాక్టీరియా మనషులు శ్వాసించినప్పుడు లోపలికి వెళ్ళి ఇన్ఫెక్షన్ కలిగించడాన్ని గాలి ద్వారా వ్యాప్తి  అని అంటాం.

ఈ సూక్ష్మ కణాలు చాలా దూరం విస్తరించే అవకాశం ఉంటుంది.

క్షయ, ఫ్లూ, న్యూమోనియా లాంటి రోగాలను గాలి ద్వారా వ్యాపించే రోగాలకు ఉదాహరణలుగా చెప్పవచ్చు.

కిక్కిరిసిన ప్రాంతాల్లో, లేదా తక్కువ వెంటిలేషన్ ఉన్న ప్రదేశాల్లో గాలి ద్వారా కరోనా వ్యాపిస్తుందనే విషయాన్ని నిర్ధరించడానికి కొన్ని ఆధారాలు ఉన్నాయని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ అంగీకరించింది.

గాలిలో ఈ వైరస్ ఎంత సేపు మనుగడ సాగిస్తుంది?

కృత్రిమంగా స్ప్రే చేసిన కరోనావైరస్ గాలిలో కనీసం మూడు గంటల పాటు సజీవంగా ఉన్నట్లు అధ్యయనాలు తేల్చాయి.

అయితే, ఈ ప్రయోగాలను ప్రయోగశాలల్లో నిర్వహించినట్లు శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. ప్రయోగ శాలల్లో ఉండే పరిస్థితులకు, నిజ జీవితం లో ఉండే పరిస్థితులకు తేడా ఉండటంతో ఫలితాలలో తేడా ఉండవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు.

'సూపర్ స్ప్రెడింగ్’ ద్వారా వ్యాప్తి చెందిన కరోనా కేసులు, కరోనావైరస్ గాలి ద్వారా కూడా వ్యాప్తి చెందగలదనే అనుమానాలను బలపరిచాయి.

వాషింగ్టన్ లోని మౌంట్ వెర్నన్ నగరంలో, కరోనావైరస్ సోకిన ఒక వ్యక్తి ద్వారా  కనీసం 45 మందికి ఇన్ఫెక్షన్ వ్యాప్తి చెందింది. ఆయన ఒక సంగీత కార్యక్రమంలో అందరితో కలిసి పాల్గొన్నారు.

ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన వారిలో కొంత మంది సామాజిక దూరాన్ని పాటించాలనే నియమాలను కూడా ఉల్లఘించలేదు.

చైనాలోని  గువాంగ్ ఝౌ లో ఇలాంటి సంఘటనే చోటు చేసుకుంది. వైరస్ సోకిన ఒక వ్యక్తి ద్వారా అదే రెస్టారంట్లో తింటున్న మరో 9 మందికి వైరస్...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనా ఉన్నవారు దగ్గడం, తుమ్మడం వల్ల బయటికొచ్చిన కోవిడ్-19 బిందువులు పడిన  ఉపరితలాలను తాకడం ద్వారానే కరోనావైరస్ వ్యాప్తి చెందుతుందని శాస్త్రీయ ఆధారాలు చెబుతున్నాయని  ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ కొన్ని నెలలుగా చెబుతూ వస్తోంది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ నుంచి కోలుకున్న తర్వాత రెటీనా వ్యాస్కులర్ బ్లాక్ అంటే కంటి రక్త నాళాల్లో అడ్డంకి ఏర్పడటం వంటి సమస్య ఎదురవుతోందని ఎల్‌వీ ప్రసాద్ కంటి ఆసుపత్రిలోని సువెన్ క్లినికల్ రీసెర్చ్ సెంటర్ డైరెక్టర్ డాక్టర్ రాజా నారాయణ బీబీసీతో అన్నారు.

"కరోనా సోకిన వారిలో వెంటనే ఈ రోగ లక్షణాలు ఉండవని అంటున్నారు. కానీ, రోగి కోలుకున్న నెల రోజుల తర్వాత కంటి చూపు మసకబారడం వంటి ఇబ్బందులు వచ్చే అవకాశాలున్నాయి" అని ఆయన చెప్పారు.

"అందరికీ ఈ సమస్య వస్తుందని లేదు. నేను చూసిన వారిలో ప్రతి 100 మందిలో ఒకరికి ఈ ఇబ్బంది వస్తోంది. దీనికి చికిత్స ఉంది" అని రాజా నారాయణ అంటున్నారు.

కరోనా సోకిన రోగులకు ఉపిరితిత్తుల్లో ఇన్ఫెక్షన్‌ను నియంత్రించేందుకు, రక్తం గడ్డకుండా ఉండేందుకు స్టెరాయిడ్లు వేస్తారు. ఇవి కూడా కంటి సమస్యకు కారణమవుతాయని అంటున్నారు రాజా నారాయణ.

"ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలకు వాడే స్టెరాయిడ్ల వల్ల కంటి సమస్యలు ఉత్పన్నమవ్వడం అసాధారణం కాదు. కరోనా సోకిన వారు స్టెరాయిడ్లు వాడటంతో, వారిలో కూడా ఇదే సమస్య వస్తోంది" అని అన్నారు.

కోవిడ్ వచ్చి కోలుకున్న వారు తమ కంటి చూపు మసకబారిందా అన్న విషయం గమనించుకోవాలని ఆయన సూచించారు.

"ఎలాంటి నొప్పి కానీ, కన్ను ఎరుపెక్కడం కానీ ఉండదు. కేవలం కంటి చూపు మసకబారుతుంది. అలాంటి లక్షణం గమనించాక, ఆలస్యం చేయకుండా కంటి డాక్టర్‌ను సంప్రదించాలి. దీనికి చికిత్స ఉంది కాబట్టి ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదు" అని డాక్టర్ రాజా నారాయణ చెప్పారు.

సకాలంలో చికిత్స తీసుకోకపోతే కంటి చూపు పోయే ప్రమాదం ఉందంటున్నారు డాక్టరు.

ముంబయిలో కూడా కరోనా నయమైనవారిలో ఇదే సమస్యను అక్కడి వైద్యులు గమనించినట్లు ఇండియన్ జర్నల్ ఆఫ్ ఆప్తాల్మాలజీ అక్టోబర్ సంచికలో కథనం వచ్చింది.

"కరోనావైరస్ ద్వారా ఉత్పన్నమయ్యే ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలపై పూర్తిగా అవగాహన రావాల్సి ఉంది. కరోనా కారణంగా రెటీనల్ వ్యాస్కులర్ బ్లాక్ సమస్య వస్తున్నట్లు మేం నిర్ధారించాం. దీని వల్ల కంటి చూపు పోయే ప్రమాదం కూడా ఉంది. అప్రమత్తత అవసరం" అని ముంబయికి చెందిన డాక్టర్ జె.ఉమెద్ శేత్, డాక్టర్ రాజా నారాయణ కలిసి రాసిన రిపోర్టులో పేర్కొన్నారు.

ఈ పరిణామంపై ఆరోగ్య శాఖ అధికారులు, ఐసీఎంఆర్ అధికారుల నుంచి వివరణ తీసుకునేందుకు బీబీసీ ప్రయత్నించింది. ఈ కథనం రాసే సమయానికి వారి నుంచి ఎలాంటి స్పందనా రాలేదు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కోవిడ్ మహమ్మారి నుంచి కోలుకున్న కొందరిలో కంటి సమస్యలు తలెత్తుతున్నాయని హైదరాబాద్‌లోని ఎల్‌వీ ప్రసాద్ కంటి ఆసుపత్రి వైద్యులు అంటున్నారు.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ నుంచి రక్షించుకోవడానికి ముందుగా పాటించాల్సింది పరిశుభ్రత అని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ తెలిపింది. చేతుల్ని, సబ్బు నీరు ఉపయోగించి తరచుగా కడుక్కోవడం, లేదా శానిటైజేర్ వాడి శుభ్రం చేసుకోవడం చెయ్యాలి. ఇది చేతుల మీద వైరస్ ని హరిస్తుంది.

మీ చేతులతో కళ్ళు, ముక్కు, నోరు ముట్టుకోవడం మానెయ్యాలి. చేతుల నుంచే వైరస్ శరీరంలోకి వెళ్లే ప్రమాదం ఉంది.

వైరస్ వ్యాప్తి చేయకుండా చూడటం ఎలా?

దగ్గినప్పుడు కానీ, తుమ్మినప్పుడు కానీ టిష్యూ ని అడ్డం పెట్టుకోవాలి. టిష్యూ చేతిలో లేని పక్షంలో మోచేతిని అడ్డం పెట్టుకోవాలి.

ఒక్కసారి వాడిన టిష్యూలని వెంటనే పడేయాలి. దీంతో మరొకరికి వ్యాపించే అవకాశం తగ్గుతుంది.

ఒక వ్యక్తి నుంచి ఇంకొకరు కనీసం 2 మీటర్ల దూరం పాటించాలి.

చాలా దేశాలలో ప్రజల్ని ఇంటి వద్దనే ఉండి, అవసరమైతేనే బయటకి వెళ్ళమని సూచిస్తున్నారు.

అలాగే, ఎవరినైనా కలిసినప్పుడు షేక్ హ్యాండ్ మానేసి, తల వంచి, చేయి ఊపి కానీ పలకరించుకోవచ్చని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ సూచించింది.

మాస్క్లు, గ్లోవ్స్ పని చేస్తాయా?

సూపర్ మార్కెట్ లలో దొరికే మాస్క్లు ఇన్ఫెక్షన్ నుంచి రక్షించలేవు. అవి కళ్ళని కప్పి ఎక్కువ సేపు వేసుకునేందుకు వీలుగా ఉండవు.

అయితే, ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన వారి నుంచి దగ్గు, జలుబు తుంపరలు దగ్గరకి రాకుండా అడ్డుకోగలవు.

కోవిడ్-19 సోకని వ్యక్తుల దగ్గర ఉన్నప్పుడు అవి వేసుకోవడంలో నష్టం లేదు.

గ్లోవ్స్ వాడినప్పటికీ కోవిడ్ 19 నుంచి పూర్తిగా రక్షించలేవు.

గ్లోవ్స్ ధరించడం కన్నా తరచుగా సబ్బు, నీటితో చేతులు కడుక్కోవడం ద్వారా ఇన్ఫెక్షన్ బారి నుంచి కాపాడుకోగలమని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ చెప్పింది.

కోవిడ్ 19 లక్షణాలు సోకినట్లు నాకెలా తెలుస్తుంది?

కరోనా వైరస్ ప్రధాన లక్షణాలు పొడి దగ్గు, జ్వరంతో మొదలవుతాయి.

గొంతు నొప్పి, తలనొప్పి, డైయేరియా కూడా కొంత మందిలో కనిపించాయి.

కొంత మందికి రుచి, వాసన కోల్పోయిన లక్షణాలు కూడా కనిపించాయని అనుమానాలు ఉన్నాయి.

ఈ లక్షణాలు ఉంటే ఏమి చెయ్యాలి?

ఆరోగ్యం బాలేదని అనిపించగానే ఇంటి దగ్గరే ఉండాలని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ సూచిస్తోంది. తేలికపాటి దగ్గు, జలుబు ఉన్నప్పటికీ అవి తగ్గే వరకు ఇంటి వద్దనే ఉండమని సూచిస్తోంది.

80 శాతం కోవిడ్ 19 కేసు లలో అది తేలికపాటి ఇన్ఫెక్షన్ తోనే మొదలవుతోంది. ఆ సమయంలో ఎవరినీ కలవకుండా ఉండటం మంచిది/

జ్వరం వచ్చి, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది వస్తే వెంటనే వైద్యులని సంప్రదించాలి.

హాస్పిటల్ కి వెళ్లక ముందే డాక్టర్ కి కాల్...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనా వైరస్ నుంచి రక్షించుకోవడానికి ఇబ్బడి ముబ్బడిగా అనేక చోట్ల నుంచి సలహాలు వస్తున్నాయి. అయితే, మనల్ని మనం రక్షించుకోవడానికి పాటించాల్సిన సూచనలు ఏమిటి?


కంటెంట్: కరోనావైరస్ పాజిటివ్ రావడంతో కనికా కపూర్‌ను శుక్రవారం లఖ్‌నవూలోని సంజయ్ గాంధీ పీజీఐ ఆస్పత్రిలో అడ్మిట్ చేశారు. కానీ ఒక రోజు తర్వాత అక్కడి పరిస్థితి గురించి ఆస్పత్రి వర్గాలు ఒక మీడియా ప్రకటన విడుదల చేశాయి. చికిత్సకు సహకరించాలని కనికా కపూర్‌కు వారు ఆ ప్రకటన ద్వారా విజ్ఞప్తి చేశారు.

ఇప్పుడామె రోగి.. స్టార్ కాదు

కనికా కపూర్‌కు హాస్పిటల్లో అన్నిరకాల సౌకర్యాలు కల్పిస్తున్నామని, అయితే, ఆమె ఒక రోగిలా ఉండకుండా, స్టార్‌లా ప్రవర్తిస్తున్నారని ఎస్‌జీపీజీఐ ఆస్పత్రి తరఫున జారీ అయిన ఆ ప్రకటనలో వారు ఆరోపించారు.

పీజీఐ డైరెక్టర్ ప్రొఫెసర్ ఆర్కే ధీమాన్ దీనిపై బీబీసీతో మాట్లాడారు.

కరోనావైరస్: మీ చేతుల్ని 20 సెకండ్లలో కడుక్కోవడం ఎలా?

"మేం ఆస్పత్రిలో ఆమెకు అన్ని సౌకర్యాలు కల్పించాం. ఏసీ రూం ఇచ్చాం. అందులో అటాచ్డ్ టాయిలెట్ కూడా ఉంది. అది పరిశుభ్రంగా ఉండేలా అన్ని చర్యలూ తీసుకుంటున్నాం. ఆమె గదిలో టీవీ కూడా పెట్టాం.

కానీ, ఆమె మొదట తనకు ఇంటి నుంచి తెచ్చే ఆహారమే కావాలన్నారు. కానీ ఈ చికిత్సలో అది సాధ్యం కాదు. ఆమెకు గ్లూటెన్ లేని ఆహారం ఇస్తున్నాం. అది కిచెన్‌లో ప్రత్యేకంగా తయారవుతుంది. ఆమెకు ఇక ముందు కూడా అలాంటి జాగ్రత్తలే తీసుకుంటాం. కానీ, కనిక కూడా ఆస్పత్రిలో తను ఒక రోగి అని, స్టార్ కాదనే విషయం గుర్తుంచుకోవాలి" అని ధీమాన్ అన్నారు.

కనికా కపూర్ ఆరోపణలు

నిజానికి, కనికా కపూర్ ఒక న్యూస్ వెబ్‌సైట్‌తో మాట్లాడుతూ పీజీఐలో తనను ఒక నేరస్థుడిలా చూస్తున్నారని ఆరోపించారు. తనను ఉంచిన గదిలో దుర్గంధం ఉందని, దోమలు వస్తున్నాయని చెప్పారు. దానిని శుభ్రం చేయాలని డాక్టర్లకు చెబితే, ఇది ఆస్పత్రి అని, ఫైవ్ స్టార్ హోటల్ కాదని అన్నారని చెప్పారు.

దీని గురించి బీబీసీ కనికా బంధువులతో కూడా మాట్లాడే ప్రయత్నం చేసింది. కానీ అది సాధ్యం కాలేదు. అటు, కనికా ఆరోపణలు సోషల్ మీడియాలో కూడా వైరల్ అవుతున్నాయి.

అసలు విషయం ఏంటి?

గాయని కనికా కపూర్ కరోనావైరస్ పాజిటివ్ అని తెలీడంతో శుక్రవారం పతాక శీర్షికల్లో నిలిచారు. అంతకు ముందు కనిక లఖ్‌నవూ, కాన్పూర్‌లలో జరిగిన కొన్ని బహిరంగ కార్యక్రమాల్లో పాల్గొన్నారు. లఖ్‌నవూలో ఇలాంటి ఒక కార్యక్రమానికి రాజస్థాన్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి వసుంధరా రాజే, ఎంపీ దుష్యంత్ సింగ్, యూపీ ఆరోగ్యమంత్రి జయప్రతాప్ సింగ్ లాంటి హై-ప్రొఫైల్ అతిథులు కూడా హాజరయ్యారు.

కనికా కపూర్ కరోనా పాజిటివ్ అనే వార్త బయటికి రాగానే లఖ్‌నవూలో కల్లోలం రేగింది. ఎందుకంటే కనిక...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

లఖ్‌నవూలో కనికా కపూర్ వల్ల కరోనావైరస్ ఇన్ఫెక్షన్లు మరింత ఎక్కువయ్యే ప్రమాదం పెరిగింది. ఇప్పుడు ఆమె వల్ల నగరంలోనే కాదు, మొత్తం రాష్ట్రమంతటా కలకలం నెలకొంది. అంతే కాదు, కనికా కపూర్ ఇప్పుడు తనకు చికిత్స అందిస్తున్న ఆస్పత్రికి కూడా పెద్ద తలనొప్పిగా మారారు.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ పేరుతో పంజా విసురుతున్న హ్యాకర్లు

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా కరోనావైరస్ భయం కలవరం సృష్టిస్తుండటం ఇప్పుడు సైబర్ నేరగాళ్లకు వరంగా మారుతోంది.

జనంలో భయాన్ని, అనుమానాల్ని, ఆందోళనల్ని లక్ష్యంగా చేసుకొని అనేక మార్గాల్లో వైరస్‌లను మీ కంప్యూటర్లో చొప్పించేందుకు హ్యాకర్లు ప్రయత్నాలు చేస్తున్నారు.

కరోనావైరస్ హెడ్‌లైన్స్‌లో నిలిచినప్పటి నుంచి సైబర్ సెక్యూరిటీ సంస్థల దృష్టికి వచ్చిన కొన్ని ఈ-మెయిల్ ఫిషింగ్ స్కామ్‌లను బీబీసీ పరిశీలిస్తూ వచ్చింది.

ఆన్‌లైన్లో వందలాది మార్గాల్లో చేస్తున్న ప్రచారాల్లో లక్షలాది నకిలీ మెయిళ్లను మేం గుర్తించాం.

సాధారణంగా ఫిషింగ్ మెయిల్స్ సంగతి కొత్తేం కాదు... కానీ ఇటీవల కాలంలో కోవిడ్-19 పేరుతో గతంలో ఎన్నడూ లేనంత దారుణంగా సైబర్ దాడులు జరుగుతున్నాయని సైబర్ సెక్యూరిటీ నిపుణులు చెబుతున్నారు.

ఇంగ్లిష్, ఫ్రెంచ్, జపనీస్, టర్కిష్ సహా ఇటాలియన్ భాషల్ని ఉపయోగిస్తూ వ్యక్తుల్ని, పరిశ్రమల్ని, రవాణా వ్యవస్థల్ని, ఆరోగ్యం, ఇన్సూరెన్స్, ఆతిథ్యం, తయారీ రంగాలను సైబర్ క్రిమినల్స్ లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నారు.

అలాగని ఈ ఈ-మెయిల్ మహమ్మారి ఏ స్థాయిలో ఉందన్న విషయాన్ని కచ్చితంగా చెప్పలేం. కానీ వాటిని మీరు ఎలా గుర్తించవచ్చో ఇక్కడ వివరిస్తున్నాం.

మొదటి ట్రిక్: కరోనావైరస్ చికిత్స కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చెయ్యండి

చికిత్స కోసం ఇంటర్నెట్‌లో వెతికే వాళ్ల వ్యక్తిగత వివరాలను దోచేస్తున్న హ్యాకర్లు

మొదటిసారిగా ఈ ఏడాది ఫిబ్రవరిలో ఓ గుర్తు తెలియని డాక్టర్ నుంచి వచ్చిన ఈ-మెయిల్‌ను 'ప్రూఫ్ పాయింట్' పరిశోధకులు గుర్తించారు.

అందులో కరోనావైరస్ వ్యాధిని అడ్డుకునే టీకాను, మందుల్ని ఇప్పటికే శాస్త్రవేత్తలు తయారు చేశారని, అయితే భద్రతా కారణాల దృష్ట్యా వారి పేర్లను ప్రపంచానికి తెలియనివ్వడం లేదన్న వివరాలతో కూడిన ఓ డాక్యుమెంట్ ఉంది. ఈ వైరస్‌కు కచ్చితమైన కారణం ఏంటన్నది చైనా ప్రభుత్వానికి తెలుసని కూడా అందులో పేర్కొన్నారు.

మరిన్ని వివరాల కోసం వారు సూచించిన డాక్యుమెంట్‌పై క్లిక్ చేస్తే ఓపెన్ అయ్యే తరువాత పేజీ కూడా నమ్మదగ్గ డాక్యూసైన్‌తో కనిపిస్తుంది. కానీ నిజానికి మీ లాగిన్ డీటైల్స్‌ను దొంగిలించేందుకు సైబర్ నేరగాళ్లు రూపొందించిన వైబ్ పేజీ అది.

ఒక్కసారి మీ లాగిన్ డీటైల్స్ వాళ్ల చేతికెళ్తే... ఇక మీ డాక్యుమెంట్లన్నీ వాళ్ల డాక్యుమెంట్ల కిందే లెక్క. అంతే కాదు, అదే ఈ-మెయిల్, పాస్ వర్డ్‌లను ఉపయోగిస్తూ మీరు ఓపెన్ చేసే ఇతర ఏ వెబ్ సైట్ అయినా వాళ్లకు...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

మీ మొబైల్లో కానీ లేదా కంప్యూటర్లో కానీ మీరు చేసే ఒక్క క్లిక్‌తోనే ఈ కథ మొదలవుతుంది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ ప్రభావంతో సినిమాల షూటింగ్స్ నిలిచిపోవడంతో వారు ఏం చేయాలో పాలుపోని పరిస్థితిలో చిక్కుకున్నారు. సినిమా పెద్దల నుంచి లభిస్తున్న ఆర్థిక సహాయం కొంత ఊరట కలిగిస్తున్నప్పటికీ, ఈ సహాయం ఎన్ని రోజులు ఉంటుందన్న ప్రశ్న వారిని ఆందోళనకు గురి చేస్తోంది.

"మెట్రో డైలీ కూలీకి వెళ్లే వాళ్ళలాగే ఉంటుంది మా జీవితాలు కూడా అంతే. రోజూ పనికి వెళితేనే సాయంత్రం డబ్బు చేతికి వస్తుంది. కరోనా లాక్‌డౌన్ విధించిన తరువాత మొదటి రెండు నెలలు బాగానే గడిచాయి. కానీ, ఇప్పుడు పని లేదు. బతకడమే కష్టంగా మారింది. నాలాంటి ఆర్టిస్టులు ఇప్పుడు రోడ్డున పడే పరిస్థితి వచ్చింది" అని మహిళా ఆర్టిస్ట్ వాసవి అన్నారు.

షూటింగులు జరుపుకోవడానికి ప్రభుత్వం అనుమతి ఇచ్చినప్పటికీ పెద్ద తారల చిత్రాలే సెట్స్‌లోకి వెళ్లలేని పరిస్థితి కొనసాగుతోందని వారు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)

\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్ లాక్‌డౌన్ సినిమా రంగంలోని చిన్న ఆర్టిస్టులను, టెక్నీషియన్లను సంక్షోభంలో పడేసింది. హైదరాబాద్‌లోని కృష్ణానగర్‌లో వీరు ఎక్కువగా నివసిస్తుంటారు. వారితో బీబీసీ మాట్లాడింది. ఎవరిని కదిలించినా గొంతులో విషాదమే ధ్వనించింది.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ బారిన పడి తిరిగి కోలుకున్న కెమరూన్ విద్యార్థి

21 ఏళ్ల వయసున్న కెమ్ సెనౌ పావెల్ దర్యల్ తనకు దేశం విడిచి వెళ్లే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ తనకేం జరిగినా తనకొచ్చిన ఈ వ్యాధిని ఆఫ్రికాకు మోసుకెళ్లకూడదన్న ఉద్ధేశంతో చైనాలోనే ఉండిపోయారు.

ప్రస్తుతం తన యూనివర్శిటి డార్మెటరీలో ఐసోలేషన్‌లో ఉంటున్నారు. జ్వరం, పొడి దగ్గు, ఫ్లూ లక్షణాలతో ఆయన బాధపడ్డారు.

చైనాలో ఐసోలేషన్‌లో ఉంటూ చికిత్స తీసుకున్న కెమెరూన్ విద్యార్థి

నా చావు గురించే ఆలోచించా

అనారోగ్యం బారిన పడినవెంటనే దర్యల్‌కు చిన్నతనంలో కెమెరూన్‌లో ఉండగా తనకు వచ్చిన మలేరియా గుర్తొచ్చింది. పరిస్థితి విషమిస్తుందన్న భయం ఆయనలో మొదలైంది

"మొదటి సారి నేను ఆసుపత్రికి వెళ్లినప్పుడు నా చావు గురించే ఆలోచించా. అది ఎలా సంభవిస్తుందన్న దిశగానే నా ఆలోచనలు సాగాయి."

Source: Ministry of Health & Family Welfare

అయితే సిటీ స్కాన్‌లో ఆ వ్యాధి లక్షణాలు కనిపించలేదు.  కరోనావైరస్ బారిన పడ్డ ఆఫ్రికాకు చెందిన తొలి వ్యక్తి ఆయనే. అలాగే ఆ వ్యాధి నుంచి కోలుకున్న మొదటి వ్యక్తి కూడా ఆయనే. ఆయన చికిత్స బాధ్యత అంతా చైనా ప్రభుత్వమే చూసుకుంది.

 "నా చదువు పూర్తవకుండా నేను వెళ్లాలనుకోవడం లేదు. నేను ఇంటికి వెళ్లాల్సినవసరం కూడా లేదనుకుంటున్నా. ఎందుకంటే హాస్పటల్ ఫీజు దగ్గర నుంచి నా బాధ్యత అంతా చైనా ప్రభుత్వమే చూసుకుంటోంది"అని దర్యల్ బీబీసీకి చెప్పారు.

కరోనావైరస్ బారిన తిరిగి కోలుకున్న జూలీ

ఊపిరి పీల్చడం కూడా కష్టమైపోయింది

ఇది సింగపూర్‌లోని కరోనావైరస్ బారిన పడి ఐసోలేషన్‌లో ఉంటూ చికిత్స పొంది తిరిగి సాధారణ స్థితికి చేరుకున్న జూలీ అనే మహిళ కథ. తనకు ఆ వ్యాధి సోకినప్పటి నుంచి తిరిగి కోలుకున్న వరకు తన అనుభవాల్ని బీబీసీతో పంచుకున్నారు.

"ఫిబ్రవరి 3న నాకు జ్వరం మొదలయ్యింది. సుమారు 101-101.3 డిగ్రీలు ఉండేది. జ్వరానికి మాత్ర వేసుకున్నా. ఆ తర్వాత అంతా మామూలుగా ఉంది. ఎలాంటి దగ్గు కూడా లేదు. ఆ నాలుగు రోజులు బాగానే ఉన్నాను. కానీ ఫిబ్రవరి 7 తెల్లవారు జామున 3 గంటలకు తెలివి వచ్చింది. లేచి చూస్తే కళ్లు తిరుగుతున్నట్టు అనిపించింది."

కోవిడ్-19 నుంచి కోలుకున్న తర్వాత తన స్నేహితులతో జూలీ

ఆ తర్వాత నిర్వహించిన వైద్య పరీక్షల్లో ఆమెకు కోవిడ్-19 సోకిందని తేలింది. ఆమెను ఐసోలేషన్ గదిలో ఉంచారు. నాలుగు గోడల మధ్య జీవితం చాలా కష్టంగా అనిపించిందన్నారు.

మాట్లాడానికి మనుషులు లేరని, తనకిచ్చే ఆహారం అత్యంత కట్టుదిట్టమైన భద్రతతో కూడిన...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

ఇది చైనాలో జింగ్జో నగరంలో నివసిస్తూ కరోనావైరస్ బారిన పడి తిరిగి కోలుకున్న ఓ కెమరూన్ విద్యార్థి కథ.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ మనతోనే ఉండొచ్చని డబ్ల్యుహెచ్ఓ హెచ్చరించింది

మరోవైపు ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ డబ్ల్యూహెచ్ఓ కూడా కరోనావైరస్‌తో మనం కలిసి జీవించాల్సిందేనని తేల్చి చెప్పింది. దాన్ని అదుపులోకి తీసుకొచ్చేందుకు తీవ్ర ప్రయత్నాలు చెయ్యాల్సి ఉంటుందని కూడా స్పష్టం చేసింది.

పరీక్షలు చెయ్యడం, కోవిడ్ వ్యాధిగ్రస్తులు ఎక్కడున్నది గుర్తించడం, లాక్ డౌన్ తదితర పదునైన వ్యూహాల ద్వారా వివిధ దేశాలు మహమ్మారిని అదుపులోకి తెచ్చేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నాయి. ఆసియాలోని దక్షిణ కొరియా, జపాన్, అలాగే యూరోప్‌లోని జర్మనీ తదితర దేశాల్లో ఆంక్షల్ని సడలించిన వెంటనే కేసుల సంఖ్య ఒక్కసారిగా పెరగడం మొదలయ్యింది.

యూరోప్‌లో తిరిగి రెండో విడత వైరస్ ప్రబలకుండా కచ్చితంగా తగిన జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలని యూరోపియన్ యూనియన్ కోవిడ్-19 రెస్పాన్స్ టీం సూచించింది. అయితే అది ఏ స్థాయిలో రానుందన్నదే ఇప్పుడు పెద్ద ప్రశ్న అని టీం డైరక్టర్ అండ్రియా అమ్మన్ వ్యాఖ్యానించినట్టు గార్డియన్ వార్తా పత్రిక తెలిపింది.

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా అన్ని దేశాల ప్రభుత్వాలు రెండో విడతలో విజృంభించబోయే వైరస్‌ను ఎదుర్కొనేందుకు తగిన ఏర్పాట్లు చేసుకునే ప్రయత్నాల్లో ఉన్నాయి. ఈ క్రమంలో వారి దృష్టంతా ఇప్పుడు తూర్పు ఆసియా దేశాలపై పడింది.

ఈ పరిస్థితుల్లో ముఖ్యంగా రెండు విషయాలను గమనించాలి. ఒకటి కరోనావైరస్‌ను ఎదుర్కోవడంలో ఆయా దేశాలనుంచి ఎలాంటి పాఠాలు నేర్చుకోవచ్చు? ఇక రెండో విషయానికొస్తే మిగిలిన దేశాల కన్నా ముప్పు ఎదుర్కొనే విషయంలో ఆయా దేశాలు ముందున్నాయా?

రోగిని గుర్తించడం, ఐసోలేట్ చెయ్యడం

“రోగిని గుర్తించడం, వారిని ఐసోలేట్ చెయ్యడం, ప్రతి కేసు విషయంలో పరీక్షలు నిర్వహించడం , అన్ని జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం, అలాగే ఎక్కడెక్కడ వైరస్ సోకిన వ్యక్తులు ఉన్నారో గుర్తించి వారిని తక్షణం క్వారంటైన్‌కి పంపడం” తూర్పు ఆసియా దేశాల నుంచి మిగిలిన దేశాలు నేర్చుకోవాల్సిన ప్రధాన పాఠం ఇదేనని డబ్ల్యూహెచ్ఓ డైరక్టర్ జనరల్ టెడ్రోస్ స్పష్టం చేశారు.

యూనివర్శిటీ కాలేజ్, లండన్‌కు చెందిన వైరస్ నిపుణులు డాక్టర్ రోన్ కూడా ఇదే విషయాన్ని స్పష్టం చేశారు. “ఆసియా దేశాల నుంచి వస్తున్న గణాంకాలను పరిశీలించి వీలైనంత ఎక్కువ మందికి పరీక్షలు నిర్వహించడం, వ్యాధి గ్రస్థుల్ని గుర్తించి తక్షణం వారిని క్వారంటైన్‌కి పంపడం ద్వారా మాత్రమే వైరస్ రెండో విడత విజృంభించకుండా మనల్ని మనం కాపాడుకోగలం” అని అన్నారు.

అందుకు దక్షిణ కొరియా తీసుకున్న చర్యలే నిదర్శనం. ఒకప్పుడు...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

కరోనావైరస్‌ను ఎప్పుడు, ఎలా అడ్డుకోగలమో తెలిస్తే రెండో విడత అది మళ్లీ తిరగదోడే ఇన్ఫెక్షన్స్ గురించి పెద్దగా భయపడాల్సిన పని లేదని ప్రముఖ సెల్ బయాలజిస్ట్ డాక్టర్ జెన్నిఫర్ రోన్ అన్నారు. ఆసియా సహా ప్రపంచ వ్యాపంగా ఈ మహమ్మారి ఎలా విస్తరిస్తోందో ఆమె గత కొద్ది కాలంగా పరిశోధనలు చేస్తున్నారు.


కంటెంట్: కరోనావైరస్ మహమ్మారి నేపథ్యంలో ఎఫ్ఏటీఎఫ్ సమావేశాన్ని ఆన్‌లైన్ పద్ధతిలో వర్చువల్‌గా నిర్వహించారు. బుధవారం మొదలైన ఈ మూడు రోజుల సమావేశం శుక్రవారం ముగిసింది.

పాకిస్తాన్‌ను 2021 ఫిబ్రవరి వరకూ గ్రే లిస్ట్‌లోనే ఉంచాలని సమావేశం చివరి రోజైన శుక్రవారం నాడు నిర్ణయించారు. ఎఫ్ఏటీఎఫ్‌కు సంబంధించిన ఆరు అంశాలను పాకిస్తాన్ నెరవేర్చే వరకూ ఆ దేశం గ్రే లిస్ట్‌లోనే కొనసాగుతుంది.

తీవ్రవాదానికి నిధుల ప్రవాహాన్ని, మనీ లాండరింగ్‌ను నిలువరించటంలో పాకిస్తాన్ ఎంతవరకూ విజయవంతమైందనే అంశాన్ని ఈ సమావేశంలో సమీక్షించారు.

ఈ సమావేశ ఏర్పాట్లను భారత్ సహా చాలా దేశాలు గత కొద్ది రోజులుగా పరిశీలిస్తున్నాయి.

2020 ఫిబ్రవరిలో జరిగిన ఎఫ్ఏటీఎఫ్ సమావేశంలో.. మొత్తం 27 అర్హతల్లో కేవలం 14 అర్హతలనే పాకిస్తాన్ సాధించిందని టాస్క్ ఫోర్స్ పేర్కొంది. మిగతా 13 నిబంధనలను పూర్తి చేయటానికి పాకిస్తాన్‌కు మరో నాలుగు నెలల సమయం ఇచ్చింది.

ఈ నిబంధనలను ఎంతవరకూ పాటించిందనే దాన్నిబట్టి పాకిస్తాన్‌ను గ్రే లిస్ట్‌లో ఉంచాలా, బ్లాక్ లిస్ట్‌లో ఉంచాలా అనేది ఎఫ్ఏటీఎఫ్ నిర్ణయిస్తుంది.

ఆసియా పసిఫిక్ గ్రూప్ (ఏపీజీ) అక్టోబర్ 11వ తేదీన విడుదల చేసిన సమీక్ష నివేదికలో పాకిస్తాన్‌ను.. 'మరింతగా సమీక్షించాల్సిన జాబితా'లో చేర్చింది. మనీ లాండరింగ్‌ను, తీవ్రవాదానికి నిధుల ప్రవాహాన్ని నిలువరించటంలో పాక్ విఫలమవటం ఇందుకు కారణంగా ఏపీజీ పేర్కొంది.

అంతకుమందు.. 27 ఎఫ్ఏటీఎఫ్ సిఫారసుల్లో 21 అంశాలను పాకిస్తాన్ నూటికి నూరు శాతం అమలు చేసిందని, మిగతా ఆరు సిఫారసులను త్వరలో అమలు చేయటానికి పాక్ కట్టుబడి ఉందని ఆ దేశ విదేశాంగ మంత్రి షా మొహమూద్ ఖురేషీ పేర్కొన్నారు.

ఎఫ్ఏటీఎఫ్ - ఏమిటీ సంస్థ?

ఎఫ్ఏటీఎఫ్ ఒక అంతర్జాతీయ సంస్థ, దీనిని జీ7 దేశాల చొరవతో 1989లో స్థాపించారు. దీని ప్రధాన కార్యాలయం ప్యారిస్‌లో ఉంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరుగుతున్న మనీ ల్యాండరింగ్‌ను ఎదుర్కోడానికి ఇది విధానాలు రూపొందిస్తుంది.

అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థ సజావుగా ఉండేలా ఇది విధానాలు రూపొందిస్తుంది. వాటిని అమలు చేసే దిశగా పనిచేస్తుంది. 2001లో ఇది తీవ్రవాదం, వారికి నిధులు అందించడాన్ని కూడా తన విధానాల్లో చేర్చింది.

భారత్, అమెరికా, రష్యా, బ్రిటన్, చైనా సహా ఎఫ్ఏటీఎఫ్‌లో మొత్తం 38 సభ్య దేశాలు ఉన్నాయి.

ఈ లిస్టులో ఉండడం వల్ల పాకిస్తాన్‌కు ప్రతి ఏటా సుమారు 10 బిలియన్ డాలర్ల (సుమారు రూ.73 వేల కోట్లు) నష్టం జరుగుతుంది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును...\nమునుపటి కంటెంట్‌ను ఈ క్రింది విధంగా సంగ్రహించవచ్చు:

పాకిస్తాన్‌ను 'గ్రే లిస్ట్'లోనే కొనసాగించాలని ఫైనాన్షియల్ యాక్షన్ టాస్క్ ఫోర్స్ సమావేశంలో నిర్ణయించారు.