Hati ya kufanya muhtasari: ''Muwekezaji atakayetaka kuwekeza katika usafiri wa ndege atataka kujua ikiwa wafanyakazi hawatamletea hasara kabla ya kuwekeza katika kampuni ya Kenya Airways''.

Alisema Tony Watimu, katika mahojiano na BBC. Aliongeza kusema ingawa kwa sasa hasara kubwa za kiuchumi hazijajitokeza  kwa kiwango cha kuhofia, serikali inapaswa kuchukua hatua zinazofaa kumaliza mzozo huo.

''Hatuwezi kusema mzozo h madhara kubwa kwa uchumi wa kenya.

Serikali ingechukua jukumu kuzungumza na wafanyakazi wanaofany amgomo ili kutatua mzozo. Kutumia nguvu si njia nzuri ya kusuluhisha mzozo wa kikazi''. Alisisitiza Bwana Watima.

Maelfu ya wasafiri wa ndege waliokuwa wakisafiri maeneo tofauti duniani walijipata bila pa kwenda siku ya Jumatano baada ya wafanyikazi wa uwanja wa ndege wa kimataifa wa JKIA nchini Kenya kugoma.

Polisi waliwasili na kuwatawanya wafanyikazi  hao kwa vitoa machozi huku baadhi yao na hata wasafiri wakipata majeraha madogo katika purukushani hilo.

Kiongozi wa wafanyikazi hao Moss Ndiema alimatwa na baadaye na kufikishwa mahakamani kwa kuongoza mgomo usio halali kwani mahakama ilikuwa imetoa uamuzi usitishwe.

Masaa sita baadae, wengi wa wasafiri walikua hawajapata suluhu kwasababu safari nyingi zilikuwa zimefutiliwa ama kucheleweshwa.

Wengine walipelekwa katika hoteli mbali mbali wasijue hatma yao.

Hata hivyo ilikuwa afueni kwa baadhi yao baada ya wanajeshi wa anga wa KDF kuletwa ili kusaidia katika ukaguzi.

Mgomo wa wafanyakazi watatiza usafiri katika uwanja wa ndege JKIA

Mgomo huo umeathiri pakubwa ndege kadhaa na maelfu ya abiria.

Hakuna ndege yoyote iliyotua katika uwanja huo mkubwa katika kanda ya Afrika mashariki ambao unaohushughulikia ndege za abiria 120 kila siku.

Athari za mgomo huu ni zipi?

Afisa mkuu mtendaji wa KQ Sebastian Mikos amesema kuwa safari 24 za ndege zimeathirika kutokana na mgomo huo.

''Tumekuwa tukiwasiliana na wafanyakazi wote wa KAA tangu saa kumi asubuhi, kwa kweli ni kweli shughuli katika uwanja wa JKIA na viwanja vengine nchini zimeathirika kutokana na mgomo huu kwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mgomo wa wafanyakazi wa uwanja wa ndege wa kimataifa wa Jomo Kenyatta mjini Nairobi nchini kenya huenda ukaleta athari za  kiuchumi kwa wakati ujao na hivyo wachambuzi wa masuala ya kiuchumi wataka utafutwe ufumbuzi wa kudumu.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Nikifikiri kuhusu nilikoanzia na changamoto tulizopitia tulipokuwa tunakua, ninajiambia siwezi kurudi kwenye maisha yale yale  na hicho kilinisukuma kufanya vizuri , ''mwanariadha huyu aliambia BBC.

Miaka minne tangu aliposhiriki kwa mara ya kwanza mbio za marathon, ambazo alishinda, Kosgei kwa sasa ni mwanamke mwenye mbio zaidi katika historia kwa umbali wa kilometa 42.2

Juma lililopita katika mji wa Chicago nchini Marekani, alivunja rekodi iliyowekwa na muingereza Paula Radicliffe aliyoiweka miaka 16 iliyopita.

Kukimbia kwenda shuleni

Alikuwa mmoja kati ya watoto saba waliolelewa na mama pekee katika kaunti ya Elgeyo -Marakwet, mji katika bonde la ufa ambao umewatoa wakimbiaji maarufu wa nchini Kenya.

Na kama ilivyo kwa wakimbiaji wengine wa Kenya kabla yake, Kosgei aligundua kuwa anaweza kukimbia akiwa shule ya msingi, ambapo alikuwa akikimbia kwenda darasani nyakati za asubuhi.

''Shule yangu ilikuwa umbali wa kilomita 10 kutoka nyumbani na wakati mwingine kuepuka kuchelewa nilikua nakimbia, nikiwa njiani nilikutana na wakimbiaji wakiwa mazoezini na kujisemea mwenyewe: 'ninaweza kuwa kama wao' alisema.

Alianza kushindana kwa umbali wa kati akiwa shuleni na ingawa hakuchaguliwa kuwakilisha nchi yake, kipaji chake hakikuwa na shaka.

Baada ya kuongezwa kwa karo ya shule ilikuwa changamoto kwa mama yake, Kosgei aliamua kukatisha masomo yake mwezi Januari mwaka 2012 katika mwaka wake wa mwisho.

''Nilipofika kidato cha tatu, malimbikizi ya madeni yalikua zaidi ya pauni 1,200. Mama yangu alijaribu kunishawishi niendelee na shule naye atakopa fedha kulipa deni nilimwambia: ''kwa muda gani utaendelea kukopa?''

Ghana, Senegal na Ivory Coast zaondolewa CHAN

Eliud Kipchoge atuzwa shujaa wa taifa

Kupata watoto

Lakini sasa akiwa na miaka 17, aliutilia maanani mchezo wa kukimbia- kazi ambayo iliiwezesha familia kuwalipia karo ndugu zake wadogo.

Alianza kufanya mazoezi na rafiki yake wa kiume Mathew Kosgei, ambaye kwa sasa ni mumewe. Mwaka mmoja baadae alikua mapumzikoni baada ya kujifungua watoto...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanariadha mara nyingi wana kitu kinachowasukuma kufanikiwa, na kwa mbio za marathon za wanawake hata kuweka rekodi ni matokeo ya msukumo alioupata Brigid Kosgei alipokuwa akipitia kipindi kigumu utotoni.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Nimeambiwa siku hizi wanawake wanawatolea mahali wanaume'',amesema rais Magufuli

''Nimeambiwa siku hizi wanawake wanawatolea mahali wanaume''.

 Amesema kuwa watendaji wa kata ndio wenye jukumu la kuwasimamia vijana katika kata zao, kwa kuwadhamini kwa saini zao wanapohitaji kujiendeleza kwa shughuli zao.

 ''Vijana hao wakifanya kazi  mbaya athari yake itakuwa ni kubwa, ila akifanikiwa basi  ataweza hata kujenga nyumba kubwa... hata kama atakuwa hajaoa ataoa mwanamke anayemtaka...

 Siku hizi nasikia wanawake wanawatotea mahali wanaume...nasema uongo jamani?, nasema uongo akina mama?...

 Inawezekana siku hizi ukimpenda mwanamke na huna hela ya kumtolea mahali  basi anajitolea mwenyewe...Na ndio maana naambia vijana wa siku hizi wanapenda wanawake wenye magari..

.Aah...huo ndio ukweli , ili kusudi mwanamama akienda kazini yeye awe anaendesha hilo gari .

Kwa hiyo inawezekana watendaji wa kata akinamama wenye magari  wana vijana huko wanacheza nao''.  Amesema Magufuli huku hotuba yake ikikatizwa na kicheko cha watendaji wa kata.

Mnamo mwaka 2017 Rais wa Tanzania John Magufuli alisema kuwa chini ya uongozi wake wasichana wa shule ambao hujifungua watoto hawataruhusiwa tena kurudi shuleni

Hii si mara ya kwanza kwa rais wa Tanzania kutoa kauli zinazoibua hisia tofauti.

 Mnamo mwaka 2017 Rais wa Tanzania John Magufuli alisema kuwa chini ya uongozi wake wasichana wa shule ambao hujifungua watoto hawataruhusiwa tena kurudi shuleni,

Rais magufuli alikuwa akizungumza wakati wa mkutano wa hadhara kwenye mji wa Chalinze, takriban umbali wa kilomita 100 magharibi mwa mji mkuu Dar es Salaam.

Magufuli anasema kuwa mwanamume ambaye atapatikana na hatia ya kumpachika mimba mtoto wa shule, atafungwa jela miaka 30 na kutumia nguvu alizotumia kumpachika mimba msichana huyo, kufanya kilimo akiwa gerezani.

"Mashirika haya yasiyo ya serikali yanastahili kuenda kufungua shule kwa wazazi, lakini hayastahili kuilazimisha serikali kuwarejesha shuleni.

"Ninatoa elimu ya bure kwa wanafunzi ambao wameamua kusoma, na...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Watendaji kata wametakiwa kuwasimamia vijana ili wapate ajira na kuweza kujikimu kimaisha na kuweza kutoa mahali. Rais Magufuli amezungumza hayo katika mkutano na watendaji wa kata.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Nyumba yetu inaungua'' alisema katika ukurasa wake wa Twitter.

Rais wa Brazil Jair Bolsonaro alijibu maneno hayo ya Macron akidai kuwa anatumia janga hilo kisiasa.

Ameongeza kuwa kujadili janga la moto katika mkutano wa G7 na Brazil haipo ni kama kuleta ukoloni.

Amazon ni Msitu mkubwa zaidi Duniani, ambao unasaidia kupunguza kasi ya ongezeko la joto.

Takribani asilimia 20 ya hewa safi duniani kote huzalishwa kutoka kwenye msitu huo.

Picha za satelite zilizochapishwa na taasisi ya utafiti wa sayari, umeonesha kuwa ongezeko la asilimia 85 la majanga ya moto katika eneo la msitu wa Amazon kwa mwaka huu.

Wanaharaki wa mazingira wamemlaumu serikali ya Bolsonaro kwa janga la moto na kusema kuwa yeye amewahamisha wakulima kuandaa mashamba suala lililosababisha moto.

Bolsonaro amesema kuwa taasisi zisizo za kiserikali ndio zimesababisha moto, lakini amekiri kuwa hana ushahidi. Siku ya alhamisi alisema kuwa inawezakana wakulima ndio wamesababisha , kwa mujibu wa shirika la Reuters.

Makundi ya wana mazingira wameitisha maandamano katika miji mbalimbali nchini Brazil siku ya ijumaa kutaka hatua zichukuliwe kuzuia moto huo.

Viongozi wamesema nini?

Mbali na Rais wa ufaransa Emanuel Macron kutaka jambo hilo lijadiliwe katika mkutano wa G7, kiongozi wa umoja wa mataifa, Antonio Guterres ameonesha kuguswa sana na jambo hilo.

''Hali ni mbaya na hatuwezi kuruhusu chanzo muhimu cha Oxgen nacho kiharibiwe, lazima tulinde Amazon.''

Rais wa Barazil Bolsonaro (pichani) apingana na rais wa Ufaransa juu ya hali ya mambo Amazon

Maneno ya Bolsonaro sio jambo geni, viongozi waliopita walipiga marufuku taasisi za kimataifa kuingilia na kusema jambo hilo ni sawa na kuingilia masuala ya ndani ya nchi.

Lakini  Bolsonaro amechukua nafasi mpya kwa kusema kuwa taasisi hizo siziso za kiserikali zinaweza kuwa zimesabisha moto katika msitu huo wa Amazon.

Maneno yake hayo yamewashangaza watu wengi mataifa mbalimbali, lakini yanachukuliwa kwa uzito na wafuasi wake ambapo anabaki kuwa kiongozi mwenye hamasa kwao.

Baadhi ya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Rais wa Ufaransa, Emmanuel Macron amesema kuwa idadi ya maafa ya moto katika msitu wa Amazon ni janga la kimataifa ambalo linapaswa kujadiliwa katika mkutano wa nchi zenye nguvu kiuchumi maarufu kama G7.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Sasa ninaweza kuwafahamisha kwamba mimi na timu ya mawakili wangu tuko tayari kuingia Mahakama Kuu ya Tanzania'' amesema Lissu

Katika waraka wa salamu alizozitoa kwa marafiki zake, Lissu amesema tangu alipopoteza ubunge, "sijasema maneno mengi sana, zaidi ya kusema kwamba tutaenda Mahakama Kuu kupinga uamuzi huo."

"Kesi za ubunge, kama zilivyo kesi zote za uchaguzi wa kisiasa, ni kesi za kisiasa. Ni mwendelezo wa mapambano ya kisiasa katika uwanja tofauti. Kwa sababu hiyo, ni kesi nyeti na za kipekee sana. Zinahitaji umakini mkubwa katika kuziandaa na kuziendesha. Nina uzoefu mkubwa nazo, kwa sababu nimezifanya sana tangu 2005."

Juni 28, 2019  Spika wa Bunge la Tanzania, Job Ndugai alilieleza bunge  kuwa Lissu amepoteza sifa ya ubunge kwa sababu mbili, mkiwemo  kutokujaza fomu za mali na madeni kwa viongozi wa umma na kutotoa taarifa ya wapi  alipo.

"Sasa ninaweza kuwafahamisha kwamba mimi na timu ya mawakili wangu tuko tayari kuingia Mahakama Kuu ya Tanzania. Tutafanya hivyo muda wowote kuanzia leo. Maandalizi yote yanayohitajika yamekamilika," amesema Lissu.

Spika wa Bunge la tanzania Job Ndungai

Amesema: ''Tunataka kuiomba Mahakama Kuu itoe jibu la swali alilouliza Spika Ndugai na walio nyuma yake: je, Spika wa bunge la Tanzania ana uwezo kikatiba na kisheria wa kufuta ubunge wa mbunge yeyote yule, kwa sababu yoyote ile, bila kumuuliza mbunge husika jambo lolote kuhusu sababu za kumfuta ubunge huo?''

Lissu ambaye aliwahi kuwa  mnadhimu wa kambi rasmi ya upinzani bungeni nchini humo, siku ya Jumanne alieleza kwamba hatumii tena dawa wala magongo kutembea na baada ya Agosti 20, 2019 atakuwa tayari kurejea nchini mwake kutoka Ubelgiji aliko sasa.

Mwanasheria huyo mkuu wa chama kikuu cha upinzani Tanzania - Chadema, amesema amehitimisha matumizi ya dawa alizoanza kuzitumia tangu Septemba 7 mwaka 2017.

Lissu alianza kutumia dawa hizo Septemba 7 mwaka 2017 baada ya kushambuliwa kwa risasi zaidi ya 30 akiwa katika makazi yake Area D jijini Dodoma ambapo tangu wakati huo amekuwa akipatiwa matibabu nje...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mwanasiasa wa upinzani  nchini Tanzania  Tundu Lissu amesema kuwa yuko tayari kupinga  mahakamani uamuzi wa  kumuondolea sifa ya ubunge kinyume cha sheria.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Serena Williams angeorodheshwa wa 700 iwapo angecheza tenisi ya wanaume''

Na mchezaji anayeorodheshwa katika nafasi ya 701 duniani- Dmitry Tursunov anaamini anaweza kumshinda Serena.

Akizungumza na kituo cha habari cha NPR, Mc Enroe alizungumza kuhusu bingwa huyo wa tenisi upande wa wanawake Serena Williams  ambaye ameshinda rekodi  ya mataji 23 ya Grand Slam: Iwapo angecheza katika tenisi ya wanaume angekuwa nafasi ya 700 duniani.

Alifanikisha matamhsi yake kwa kusema: Hiyo hainaamishi kwamba Serena sio mchezaji mzuri na kwamba chochote kinawezekana, pengine mchezaji wa kike wa tenisi anaweza kuwa bora zaidi ya yeyote.

Lakini aliongezea: Sijaona hilo katika mchezo huo na pia sijaona katika tenisi.

Iwapo angeshiriki katika tenisi ya wanaume ingekuwa habari nyengine tofauti kabisa.

Williams baadaye alijibu katika Twitter: Ndugu John nakuenzi na nakuheshimu lakini tafadhali tafadhali usiniweke katika matamshi yako ambayo hayana msingi wowote.

Sijawahi kucheza dhidi ya mtu yeyote huko na wala sina mda wa kufanya hivyo.

Niheshimu mimi na haki yangu ya faragha nikijaribu kupata mtoto.Siku njema.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Serena Williams angeshindwa kuwa katika nafasi ya 700 iwapo angeshiriki katika tenisi ya wanaume  kulingana na bingwa mara saba wa taji la Grand Slam John Mc Enroe.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Tuachane na mienendo isiyofaa. Mabadiliko yanaanza na mimi na kila mmoja wetu lazima tubadilishe vile tunavyofanya mambo kwa mtindo wa kizamani.'' Amesema Buhari

Rais huyo wa Nigeria amewataka watu wa Nigeria kwa ujumla kubadili tabia.

Amesema: "tunapaswa kukubali mabadiliko ya mtazamo wa mabadiliko katika maisha yetu ya kibinafsi na ya umma pamoja''.

Nembo ya kampeni ya rais wa Nigeria Mahammadu Buhari imetangazwa kwenye mtandao wa twitter

''Tuachane na mienendo isiyofaa. Mabadiliko yanaanza na mimi na kila mmoja wetu lazima  tubadilishe vile tunavyofanya mambo kwa mtindo wa  kizamani.'' Amesisitiza Bw Buhari.

Serikali inatumia #ChangeBegiunsWithMe (MabadilikoYanaanzaNaMini) kwenye mtandao wa Twitter kutangaza ujumbe wake, lakini inaonekana si raia wote wa Nigeria wanaounga  mkono kampeni hii: Mfano Akintomide @Tomyboiz ameandika: Tafadhali wanigeria lazima tuwe tayari kupinga wito huu wa #ChangeBeginsWithMe, ni upuuzi, mabadiliko lazima yaanze na serikali na wanasiasa.

Mwingine ameandika: ''Buhari utaleta mabadiliko pale utakapoacha kulaumu utawala uliopita na kuwajibika kikamilifu na utawala wako, huu ndio ushauri wangu''

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Katika hotuba yake ya uzinduzi wa kampeni hiyo Buhari amesema: Si jambo la kutatiza  leo hii kusema kwamba ukweli, kufanya kazi kwa bidii, na umungu vimepewa nafasi  katika nyanja zote za ukiukaji wa sheria na kizazi katika maisha yetu ya kitaifa."


Hati ya kufanya muhtasari: ''Tulikuwa tukipigana ili Riyadh ajumuishwe katika kikosi chetu," aliongezea, akikumbuka vile walivyotumia muda wao kucheza soka wakati walipokuwa watoto huko Beni Snous  mji uliopo Kaskazini magharibi mwa Algeria.

''Sasa dunia nzima inafahamu uwezo wa Mahrez wa kuucheza mpira anavyotaka  na sasa ni klabu kubwa duniani wala sio vijana wenzake wanaotaka ajiunge nao''.

Baada ya kuisaidia Leicester kushinda taji la ligi kuu nchini Uingereza mwaka 2016, katika kile kilichoonekana kuwa kisa cha kushangaza na cha kihistoria, klabu za Arsenal, Barcelona na Chelsea zilitaka kumsajili.

Mchezaji huyo wa kimataifa wa Algeria alikuwa ametangazwa kuwa mchezaji wa kulipwa wa mwaka, akiwa raia wa kwanza wa Afrika kupata taji hilo baada ya kuanzisha kampeni hiyo akicheza wingi ya kulia kwa kufunga mabao 17 kutoa usaidizi wa mabao mara 11 katika mechi 34 za ligi kuu.

Ulikuwa msimu ambapo Mahrez ambaye alijiunga na Leicester kutoka Le Havre kwa pauni 400,000  pekee mwaka 2014, aliimarika na kuisaidia timu yake pamoja na yeye mweyewe kufaidika zaidi ya ndoto yao.

Pengine siku iliyong'arisha nyota ya mchezaji huyo inayopaswa kuwekwa katika kumbukumbu ilikuwa Februari 6 nyumbani kwa mabingwa watetezi wa ligi ya Uingereza Manchester City wakati Mahrez alipougusa mpira na kumpita Nicolas Otamendi, akamchenga Martin Demichelis kabla ya kupiga mkwaju mkali katika lango la Man City ulioiweka Leicester kifua mbele 2-0.

Leicester ilishinda mechi hiyo 3-1 huku Mahrez akisaidia kupata mabao matatu katika mechi nyingine hatua ambayo iliisadia timu hiyo kuwa na ufanisi mkubwa na kushinda ligi.

Ni kwa sababu hiyo ndio maana hakuwashangaza wengi alipoanza kusakwa na klabu kubwa.

Timu zilianza kuitafuta saini ya mchezaji huyo mwembamba kwa maumbile, mchezaji ambaye umahiri wake umeleta hewa safi katika wingi na kuwafurahisha mashabiki na amekuwa tegemeo la wenzake.

Lakini mchezaji huyo amekataa kujiunga na klabu hizo kubwa na kusema kuwa alitaka kucheza katika klabu hiyo kwa msimu mwengine ili kuthibitisha uwezo wake.

Ameifungia...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

"Utadhani ameweka gundi katika mguu wake kutokana na vile mpira unavyokwama''. Hayo yalikuwa maoni ya awali ya rafikiye mgombea wa taji la mchezaji bora wa mwaka 2016 barani Afrika Riyad Mahrez, Madjid.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Umri wangu haupungui. Miaka sitini sio mzaha.... Lakini haiingii akilini kwenda kutafuta mtu iwapo huna muda huo'', bwana Dangote aliambia gazeti hilo.

''Hivi sasa sina wakati kwa sababu tuna kiwanda cha kusafishia mafuta, tuna kemikali za mafuta, tuna mbolea, tuna bomba la kusafirishia gesi," bwana Dangote alisema, akiongezea: Nahitaji kutulia kidogo.

Lakini baadhi ya watu walikasirishwa na lengo la mahojiano na tajiri huyo kuhusu maisha yake ya kibinafsi.

Dangote amewahi kuwaoa wanawake wengi ingawa habari kuwahusu wanawake wanaohusishwa naye huwa vigumu kuzithibitisha.

Hata hivyo, inafahamika kwamba aliwapa talaka wake wawili.

Ana watoto watatu walioorodheshwa rasmi, maarufu akiwa ni Halima Dangote aliyefunga ndoa mapema mwaka huu katika sherehe ya harusi iliyohudhuriwa na watu mashuhuri duniani akiwemo mwanzilishi wa Microsoft bwanyenye Bill Gates na Rais wa zamani wa Tanzania Jakaya Kikwete. Watoto hao wengine ni Fatima na na Mariya.

Yeye ni Mwislamu na dini yake inamruhusu kuwaoa wake wengi. Hata hivyo, licha ya kuwa na wake wengi taarifa zinasema hajawahi kuwa na zaidi ya mke mmoja kwa wakati mmoja. Kwa sasa, watu wamekuwa wakimchukulia kuwa asiye na jiko.

Aliko Dangote ni nani?

Aliko Dangote ndiye mtu tajiri zaidi mweusi duniani na mtu tajiri zaidi Afrika.

Alianzisha kampuni ya Dangote Cement na bado ndiye mwenyekiti wa kampuni hiyo. Dangote Cement inaongoza kwa kutengeneza saruji Afrika.

Dangote pia anamiliki kampuni za sukari, chumvi na za kusaga unga.

Kampuni yake ya Dangote Group inajenga kiwanda cha kusafisha mafuta karibu na Lagos, Nigeria ambacho kitakapomaliza kujengwa mwaka 2019 kinatarajiwa kuwa kikubwa zaidi cha aina yake duniani. Kiwanda hicho kitagharimu $9bn.

Dangote amehifadhi taji la kuwa mtu mweusi tajiri zaidi duniani akiwa na utajiri wa takriban $14.1 bilioni.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Baadhi ya watumiaji wa mtandao wa Twitter wamewasilisha maombi yao ya kutaka kuolewa na mtu tajiri zaidi barani Afrika Aliko Dangote, baada ya gazeti la Uingereza Financial Times kuripoti kwamba anatafuta mke.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Wakati unapokuwa na idadi kubwa ya watu unajenga uchumi . Ndio kwa sababu uchumi wa China ni mkubwa'' , alisema siku ya Jumanne akitoa mfano wa mataifa kama vile India na Nigeria kama mataifa yalioimarika kiuchumi kutokana na idadi kubwa ya raia.

''Najua kwamba wale wanaopendelea kufunga vizazi watalalamika.  Lakini wekeni huru vizazi vyenu, wawacheni wafunge vyao'', aliambia umati mkubwa wa watu nyumbani kwake huko Chato.

Kulingana na Reuters tangu alipochukua hatamu 2015 , rais Magufuli ameanzisha kampeni ya ujenzi wa viwanda ambao umesaidia ukuwaji wa uchumi wa taifa hilo unaokuwa kwa wastani wa kati ya asilimia 6-7 katika miaka ya hivi karibuni.

Lakini anasema kuwa kiwango cha juu cha akina mama wanaojifungua watoto kitasababisha maendeleo ya haraka.

Tanzania ina ukuwaji wa kati ya wastani wa asilimia 6-7 kila mwaka, katika kipindi cha muongo mmoja uliopita.

Wakati huohuo , taifa hilo la Afrika mashariki lenye idadi ya watu milioni 55 lina kiwango cha juu cha watoto wanaozaliwa - huku mwanamke mmoja akidaiwa kuwa na watoto watano.

Kulingana na chombo cha habari cha Reuters, Data kutoka Shirika la Umoja wa Mataifa linalosimamia idadi ya watu UNFPA inaonyesha kuwa Idadi ya watu nchini Tanzania inakuwa kwa asilimia 2.7 kila mwaka huku hospitali  na shule nyingi za Umma zikiripoti idadi kubwa ya watu na vijana wengi hawana ajira.

UNFPA inasema kuwa thuluthi moja ya wanawake walio katika ndoa nchini Tanzania hutumia kinga wakati wa kufanya tendo la ndoa , lakini magufuli amekosoa mipango ya upangaji uzazi ya mataifa ya magharibi inayotekelezwa na wizara ya afya.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Rais John Magufuli amewataka wanawake nchini Tanzania kutofunga vizazi vyao ili kuweza kuzaa watoto wengi kama njia mojawapo ya kupiga jeki uchumi wa taifa hilo kwa ili kuwa taifa lenye uchumi mkubwa Afrika mashariki , hatua ambayo wakosoaji wanasema itasababisha ukosefu wa usawa na kuleta umasikini kulingana na chombo cha habari cha Reuters.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Wanaozuru Tanzania wanapaswa kuwa waangalifu sana'' , idara ya maswala ya kigeni ilisema siku ya Ijumaa  katika tahadhari yao ya usafiri kufuatia kifo kinachohusishwa na ugonjwa huo mjini Dar es salaam.

Tanzania imekana ripoti hiyo ikisema kuwa hakuna visa vya ebola vilivyoripotiwa, lakini kwa sasa serikali hiyo ipo katika shinikizo kali kutoa ufafanuzi kulingana na chombo cha habari cha Reuters.

Kwa mujibu ya Reuters, Idara ya maswala ya kigeni nchini Tanzania haikupaikana siku ya Ijumaa ili kutoa tamko.

Chini ya kanuni za Afya za Kimataifa, makubaliano ya kimataifa ambayo Tanzania ni mwanachama, nchi zinalazimika kuiarifu WHO mara tu zitakapokuwa na milipuko ya magonjwa makubwa ya kuambukiza ambayo yanaweza kuwa hatari kwa majirani zao na ulimwengu mpana.

Serikali za Afrika mashariki  pamoja na zile za Afrika ya kati zimekuwa katika tahadhari ya kiwango cha juu kutokana na uwezekano wa maambukikizi ya ugonjwa huo kutoka DR Congo  ambapo takriban watu 2,100 wamefariki kufuatia mlipuko wa ebola.

Mataifa ya Tanzania na DR Congo yanapakana na mto ulioyatenga.

Katika hatua isio ya kawaida, Shirika la Afya Duniani (WHO) wiki iliyopita lilisema kwamba, kinyume na kanuni za afya za kimataifa, Tanzania ilikuwa ikikataa kutoa maelezo ya watuhumiwa.

Siku chache mapema, mkuu wa Vituo vya Marekani vya Kudhibiti na Kuzuia Magonjwa alisafiri kwenda Tanzania kwa agizo la waziri wa Afya wa Marekani Alex Azar, ambaye pia alikuwa amekosoa nchi hiyo kwa kutotoa habari.

WHO ilisema kwamba, licha ya kwamba ina wasiwasi kuhusu ukosefu wa uwazi, haina ushahidi wa kuwepo kwa Ebola nchini Tanzania, lakini ilikatiza hatua za adhabu na kusisitiza kwamba ilitoa ushauri wa kutosafiri nchini humo mbali na vikwazo vya kibiashara.

Siku ya Jumanne Tanzania ilifanya mazungumzo na mwakilishi wa ndani wa shirika la afya duniani WHO kuhusu madai yake.

Katikati ya mwezi Septemba, waziri wa afya alisema serikali ilichunguza kesi mbili za ugonjwa usiojulikana , lakini hawakupata ugonjwa huo.

Je WHO ilisema nini?

Shirika la afya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Marekani imewaonya raia wake kuchukua tahadhari ya kiwango cha juu wakati wanapozuru nchini Tanzania  kufuatia wasiwasi wa ugonjwa wa ebola, ikiitaka nchi hiyo ya Afrika mashariki kutoa habari kuhusu visa vya ebola nchini humo kwa mujibu wa shirika la habari la Reuters.


Hati ya kufanya muhtasari: ''Wanyama wadogo waliteketea huku wakubwa wakihama mbuga ya mlima Kenya'' anasema Mercy Juma- mwandishi wa BBC aliyetembelea eneo la mlima Kenya

Mwandishi wa BBC Mercy Juma alikwenda kutathmini hasara .zilizosababishwa na moto huo anasema, maelfu  ya hekari ya sehemu hio muhimu ya mlima yameharibika

''Wanyama wadogo waliteketea huku  wakubwa wakihama mbuga hio'' amesema Mercy ambaye amekuwa kwenye eneo hilo la mlima Kenya na kuongeza kuwa:

''Katika kipindi cha saa mbili za kwanza tulipokua tukipanda  mlima kenya, huku tukipitia katika msitu wa Mianzi na kushuhudia kupotea kwa upeo wa mawingu''

Moto uliowaka katika maeneo tofauti ya msitu uliteketeza sehemu kubwa ya mbuga ya taifa katika mlima huu kwa wiki tatu zilizopita.

 Eneo la mlima Kenya  lina harufu ya nyasi zilizoungua, kuna masizi kila mahali na mashina ya miti iliyongua na hili linaonekana katika sehemu kubwa sana.

Maafisa wa misitu  wameiambia BBC kuwa kwamba wiki mbili zilizopita sehemu hiyo ilikua ni ya kupendeza sana, lakini sasa ni sehemu ambayo haina mvuto wowote , imeungua kupita kiasi.

Moto uliowaka katika maeneo tofauti ya msitu uliteketeza sehemu kubwa ya mbuga ya taifa katika mlima huu kwa wiki tatu zilizopita.

Moto huo ulianzia ndani ya msitu wa mianzi katika mlima Kenya

Mkuu  wa huduma za dharura katika mbuga ya wanyama ya  mlima kenya George Ombuki anasema,

Eneo kubwa lililoungua lilikuwa na misitu likiwa ni karibu hekari 80 na bado baadhi ya sehemu  kwa sasa kuna moto ambao unaendelea kuwaka.

Moto huo  ulianzia  ndani ya msitu wa mianzi, jambo ambalo linaleta  ni chamgamoto kubwa kutokana na ugumu wa  kudhibiti moto katika msitu wa mianzi.

Doreen Kagendo mkulima wa mashamba ya mboga katika eneo la mlima Kenya

Msitu huoni tegemeo kubwa la uchumi wa Kenya na kivutio muhimu cha utalii  ambacho ukifahamika kwa  kuwa na aina mbali mbali ya wanyama pori.

Lakini pia msitu wa mlima Kenya ni chanzo muhimu cha upatikanaji wa maji na sehemu muhimu ya uzalishaji wa nishati ya  umeme nchini Kenya.

Kuna mshamba mengi katika...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kwa zaidi ya wiki mbili wazima moto walijitahidi kuzima moto mkubwa zaidi kuwahi kutokea katika mlima Kenya, ambao ni mlima wa pili kwa urefu barani Afrika na yenye minara mirefu ya maji,


Hati ya kufanya muhtasari: 'A Level alert' ina maana kuwa raia wa Marekani wanapaswa kuepuka kusafiri kwenye nchi hizo kwa kuwa kuna uwezekano mkubwa wa kupata maambukizi ya Covid-19, kwa mujibu wa tathimini ya CDC.

Tahadhari hiyo imekuja wakati ambapo Marekani imeripoti idadi kubwa ya vifo vilivyotokana na virusi vya corona  kwa siku moja, huku idadi ya vifo kwa siku ya Jumatano pekee ikiwa watu 3,157.

Zaidi ya watu 273,799 wamepoteza maisha kutokana na virusi hivi na zaidi ya watu milioni 13.9 wameambukizwa, kwa mujibu wa takwimu za Chuo cha Johns Hopkins.

Taasisi hiyo ya Marekani imeshauri watu wanaosafiri kuelekea nchi hizo kupima siku moja mpaka tatu kabla ya safari.

''Usisafiri kama unasubiri majibu ya vipimo, ikiwa umekutwa na maambukizi au mgonjwa,'' imeongeza CDC.

Wasafiri wa Kimarekani  wameshauriwa na CDC  ''kuvaa barakoa, kutokaribiana na watu ambao hawasafiri na wewe, onsha mikono yako na mara kwa mara tumia vitakasa mikono , na fuatilia kwa karibu afya yako.''

Na kabla ya kusafiri kurejea Marekani, wasafiri wametakiwa kupimwa na kukaa karantini kwa siku saba baada ya kuwasili nyumbani.

"Usipopimwa, ni salama kukaa nyumbani kwa siku 14. Ikiwa utakutwa na COVID-19 wakati wa kusafiri, ahirisha safari, kaa karantini, fanya vipimo , na uangalie afya yako," imesema Taasisi ya afya ya Marekani.

Rwanda pekee imetathiminiwa kuwa nchi yenye  kiwango cha chini cha maambukizi, hata hiyo wasafiri wametakiwa kufuata taratibu kabla ya kuingia na kutoka nchini humo

Kenya imeripoti maambukizi ya watu 85,130 na vifo 1,484 vilivyotokana na virusi vya corona mpaka sasa

Takwimu rasmi za mwisho za Tanzania zilitangazwa 29 Aprili na Waziri Mkuu ambapo wagonjwa walikuwa 480, na waliokuwa wamefariki kutokana na ugonjwa huo walikuwa 21. Zanzibar baadaye ilitangaza ongezeko la wagonjwa mara moja, mnamo tarehe 7 mwezi Mei walipotangaza wagonjwa 29 wapya.

Kwa mujibu Wizara ya Afya Uganda, watu 21,409 wameambukizwa na idadi ya vifo imefika watu 206.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kituo cha kudhibiti magonjwa nchini Marekani (CDC) kimetoa tahadhari kwa raia wake kutofanya safari kwa baadhi ya nchi za Afrika Mashariki (Kenya, Tanzania, Uganda) kwa kile ilichodai kuwa nchi hizo zina kiwango kikubwa cha maambukizi ya Covid-19, kitaalamu  (A Level 4 alert).


Hati ya kufanya muhtasari: 'Dodoma' imekuwa ikitoa maamuzi ya kushtukiza, hata rais John Magufuli na Dkt Shein hawakupigiwa chapuo walipojitosa kugombea urais wa Tanzania na Zanzibar mtawalia.

Kulikuwa na kundi kubwa zaidi lililokuwa likimuunga mkono Dk. Mohamed Ghalib Bilal -aliyekuwa Waziri Kiongozi wakati wa utawala wa Dk. Salmin Amour na akidaiwa kuungwa mkono na bosi wake wa zamani.

Inafahamika kwamba Salmin alikuwa nampango wa kutaka kuongezewa kipindi kingine cha kuongoza kama Rais kinyume cha matakwa ya kikatiba. Baada ya juhudi zake hizo kupingwa hadharani, wafuasi wake walihamia kwa Bilal.

Taarifa zilizotoka Zanzibar wakati ule zilieleza kwamba katika wagombea waliojitokeza, Karume alishika namba nne katika mpangilio wa wagombea walioonekana kufaa zaidi kuongoza visiwa hivyo baada ya Salmin.

Hata hivyo, wakati wajumbe wa Halmashauri Kuu ya CCM walipopiga kura mjini Dodoma, Karume alipata kura 111 dhidi ya kura 67 alizopata Bilal. Akatangazwa kuwa mgombea.

Kikao cha mchujo wa awali wa wagombea kilifanyika Zanzibar wiki ilopita chini ya Makamu Mwenyekiti wa CCM Dkt Ali Mohammed Shein(Kulia)

Ndipo dhana kwamba mgombea urais wa CCM Zanzibar huwa hatafutwi visiwani humo isipokuwa hupangwa na kupigiwa kura na wajumbe wa chama hicho ambao hufanyia mikutano yao katika Makao Makuu ya nchi - Dodoma.

Lakini, je ni kweli kwamba Rais wa Zanzibar huamuliwa Dodoma na kwamba kinachotokea huwa hakina maslahi na visiwa hivyo isipokuwa maslahi ya Tanzania Bara?

Dodoma kama 'machinjio' ya wagombea

Kuelewa dhana hii, ni muhimu sana kuelewa siasa za Zanzibar na kwa hakika kuelewa siasa za nchi nyingi za Afrika ambazo ni visiwa.

Kwa kawaida, kihistoria tangu nyakati za kutafuta Uhuru (Mapinduzi) hadi sasa, Wazanzibari si watu ambao huwa wanakubaliana moja kwa moja kwenye kila kitu.

Tuchukulie mfano wa tukio muhimu zaidi la kisiasa Zanzibar katika kipindi cha miongo sita iliyopita - Mapinduzi ya mwaka 1964. Hadi leo, ukizungumza na Wazanzibari, kuna mgawanyiko kuhusu nini hasa kilitokea na taathira yake.

Ukimsikiliza Maalim Seif Shariff...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Katika mchakato wa kutafuta mgombea Urais wa Chama Cha Mapinduzi (CCM) kwenye Uchaguzi Mkuu wa mwaka 2000, Amani Karume, aliyekuja kuwa mgombea wa chama hicho na baadaye Rais wa Zanzibar, hakuwa mgombea aliyeungwa mkono na wengi visiwani humo.


Hati ya kufanya muhtasari: 'Lycaon pictus'  ni jina lao la kisayansi, ambalo linamaanisha kitu kama "rangi ya mbwa mwitu".

Wana  sauti yenye kupendeza inaweza kusafiri hadi kilomita 2 na wana masikio yao makubwa yaliosimama.

Wana sifa ya kuwa wawindaji wenye ufanisi zaidi  barani Afrika kwa asilimia 80 na wanaweza kuwa kiwango cha juu zaidi kuliko ya simba au chui.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mbwa mwitu hawa  wenye muonekano wa kupendeza wanaitwa mbwa mwitu waliopakwa rangi.


Hati ya kufanya muhtasari: 'Mbwa' huyo alipelekwa kwenda

Wanaume hao walikuwa wakifanya kazi katika bwawa la Sindi katika mto wa Parnu walipomuona mnyama huyo aliyekwama kwenye maji ya barafu.

Baada ya kusafisha njia kwenye theluji, walimpeleka mnyama huyo hadi kwenye kituo cha afya cha kuwahudumia wanyama kupata usaidizi.

Ni hapo ndipo walipoarifiwa kwamba wamembeba mbwa mwitu.

Alikuwa amefunikwa kwa theluji kutoka mto huo ulioganda barafu

Muungano wa Estonia wa ulinzi wa wanyama (EUPA) amesema mbwa mwitu huyo alikuwa na shinikizo dogo la damu alipofikishwa  katika hospitali hiyo ya wanyama, ambayo huenda ikaelezea kudhoofika kwake, na kwanini kinyume na kawaida, hakuwashambulia waokozi wake, baada ya jamaa hao kumbeba na kumuingiza kwenye gari ili apate joto.

"Ilibidi tumbebe kutoka mlimani, alikuwa na uzito sio haba."amesema Rando Kartsepp, mojawapo ya jamaa waliomuokoa mnyama huyo.

"Alikuwa ametulia, alilala miguuni mwangu. Nilipotaka kuyanyoosha, aliinusha kichwa chake kidogo," aliongeza.

Madakatari walikuwa na shaka, kuhusu uhalisi wa mbwa huyo, lakini muindaji wa eneo hilo, ambaye anawafahamu mbwa mwitu kutoka eneo hilo , ambaye hatimaye alithibitisha  kwamba kweli alikuwa mbwa mwitu, aliye na umri wa mwaka mmoja hivi.

"Alikuwa ametulia, alilala miguuni mwangu'' amesema Kartsepp

Badaa ya kupata taarifa hii,  maafisa katika kituo hicho cha afya  waliamua  kumuweka kwenye kizuizi baada ya kumtibu - iwapo angepata nguvu na achangamke baada ya kupona.

Aliponea mkasa huo uliomfanya nusra kupoteza maisha yake baada ya siku moja na baada ya kubandikwa kifaa cha kujua anakwenda sehemu gani, aliachiliwa huru kwenda msituni.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wasamaria wema nchini Estonia wamefika kumuokoa waliyedhani ni mbwa  aliyetaabika baada ya kukwama katika mto ulioganda barafu - pasi kufahamu kuwa wanamuokoa mbwa mwitu na kumuingiza ndani ya gari.


Hati ya kufanya muhtasari: 'Mfalme wa matunda' likiwa kwenye makao yake stahiki.

Inategemea utamuuliza nani, tunda la doriani laweza kuwa mfalme wa matunda au tunda lenye harufu kali kuliko yote.

Je, lina thamani kiasi gani? Tajiri mmoja mpenda vyakula ametoa jibu hivi karibuni.

Katika mnada huo kwa ajili ya kusaidia watu wenye uhitaji uliofanyika wiki iliyopita bwana huyo alitoa kitita hicho.

Kwa mujibu wa vyombo vya habari nchini humo, tunda hilo lilichumwa siku moja kabla ya mnada. Na bei hiyo ni mara mbili ya rekodi ya mwisho iliyowekwa kwenye mnada huo hapo kabla.

Bei ya kawaida ya tunda hilo lililo kwenye ubora ni kati ya dola 50 mpaka 100.

Tunda la doriani linapendwa sana katika nchi nyingi za bara Asia lakini pia wapo wengi wanaolichukia.

Harufu yake imefanya lipigwe marufuku kwenye usafiri wa umma, mahoteli na ndege kwenye baadhi ya nchi.

Doriani linafahamika kama tunda lenye harufu kali zaidi

Novemba mwaka 2018, ndege moja nchini Indonesia ililazimika kutua ghafla baada ya abiria kulalamikia harufu kali ya tunda hilo kwenye ndege. Ilifikia wakati abiria kutaka kuwapiga wahudumu wa ndege hiyo kwa kuruhusu tunda hilo kama sehemu ya mizigo.

Mwezi Aprili 2018, zaidi ya wanafunzi na walimu 500 katika Chuo Kikuu kimoja nchini Australia ilibidi waokolewe kwa haraka na polisi kutokana na harufu kali ambayo awali ilidhaniwa kuwa ya gesi.

Hata hivyo baadae iligundulika kuwa harufu hiyo ilikuwa ni ya tunda la doriani ambalo lilikuwa limenza kuharibika kwenye moja ya makabati ya maktaba ya chuo hicho.

Kibao ndani ya hoteli moja inayopiga marufuku kuingia na doriani

Vikosi vya zimamoto vikaeleza kuwa harufu hiyo ilienezwa kwa haraka na mifumo ya kupoza na kusambaza hewa ya maktaba hiyo.

Mapema mwaka huu, bwana mmoja nchini Uchina alikamatwa na polisi wa usalama barabarani baada ya kushindwa kipimo cha kupima pumzi kitumikacho kuwanasa madereva wanaoendesha huku wakiwa wamekunywa pombe.

Bwana huyo alionekana katika mkanda wa video akiwakatalia maaskari hao kuwa hakuwa mlevi na badala yake alikuwa amekula madoriani...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Doriani la kifahari - lifahamikalo kama mfalme wa matunda - limenunuliwa kwa kima cha baht milioni 1.5 za Thailand (sawa na $48,000) katika mnada mmoja jijini Bangkok.


Hati ya kufanya muhtasari: 'Michael' ameiambia BBC alichagua kufunga uzazi baada ya mkewe kupata maumivu makali kutokana na sindano za uzazi wa mpango

Anaiambia BBC namna ambavyo tamaduni za kiafrika zinavyodanya iwe vigumu kuzungumzia kuhusu taratibu hizo ambazo wataalamu wanaamini zinaweza kuwa suluhu ya changamoto ya ongezeko la watu kupita kiasi barani afrika

''Nilitaka iwe zawadi kwa mke wangu, kujitoa'', anaeleza.

''kumuonyesha kuwa ninampenda kweli na kuwa naweza kwenda mbali zaidi kufanya jambo kubwa lisilofikirika''

Michael(Jina la kubuni) alifunga uzazu miezi michache iliyopita, lakini hakuwahi kumwambia mtu yeyote isipokuwa mkewe

Nitachukia sana ikiwa mtu mwingine atajua. Kuna hali ya unyanyapaa na sitaki watu wanihukumu au kuingilia maisha yangu mwenyewe'', kijana huyo mwenye miaka 34 anaeleza kwa nini hataki kujulikana kwenye makala haya.

Tofauti na Ulaya na Marekani, kufunga uzazi kwa wanaume wa Afrika kunaleta hali ya hofu kwao.

Ufungaji wa kizazi kwa wanaume ni nini?

Maana ya Vasectomy kwenye kamusi

Njia ya kufunga uzazi kwa wanaume ni njia ya uzazi wa mpango ambayo hufanywa kwa njia ya upasuaji kukata au kufunga mirija inayosafirisha mbegu za uzazi za mwanaume, ili kuzuia mwanamke asipate mimba.

Upasuaji mara nyingi hufanywa kwa muda wa dakika takriban 15, mgonjwa huwa macho lakini huwa hapati maumivu yeyote.

Njia hii inafanya kazi ya kuzuia mimba kwa silimia 95.

Njia ya kufunga uzazi kwa wanaume haiathiri nguvu za kiume au uwezo katika tendo au kulifurahia tendo.Mwanaume ataweza hayo yote,isipokuwa hataweza kumpa mwanamke ujauzito.

Njia hii haizuii mwanaume dhidi ya maradhi ya zinaa, kama mipira ya kiume ambayo inaelezwa kuwa njia ya kuaminika kwa asilimia 98 ikiwa itatumika vyema.

Asilimia ndogo sana ya wanaume wa kiafrika wamefunga uzazi, hii ni kwa mujibu wa ripoti ya Umoja wa mataifa ya mwaka 2013.

Nchini Afrika Kusini na Namibia idadi ni kubwa  kwa 0.7% na 0.4%. Duniani kote, 2.2% ya wanaume wamefunga uzazi ukilinganisha na 18.9 % ya wanawake waliofunga uzazi.

Lakini Michael anasema hakuacha...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Michael ni mmoja kati ya wanaume wachache wa kiafrika kufunga uzazi, lakini anasikitika .


Hati ya kufanya muhtasari: 'Mimi sikujua kwamba niko tofauti na watoto wengine wakike, niligudua hilo nilipokuwa na umri wa miaka mitano' Ryan Muiruri

Ni mojawapo ya watoto wengi wanaozaliwa duniani kila mwaka walio na umbo lisiloweza kufafanuliwa kuwa ni mwanamke au mwanamume kwa wakati huo.

Kulingana na Ryan, alipozaliwa, mamake na mkunga waliamua kumpatia jinsia ya kike kwani walimuona kuwa na maumbile ya mtoto msichana.

Uamuzi ambao haukumpatia amani katika miaka itakayofuata.

Baadhi ya watu wanaozaliwa na jinsia mbili, wanataka kutofautishwa na wapenzi wa jinsia moja, kwani hali zao wanaeleza ni kuhusu jinsia wala sio sifa za uume au uke.

Kwa mujibu wa Shirika la Afya Duniani, kuna aina 42 tofauti ya watu wenye jinsia mbili ulimwenguni. Ijapokuwa hakuna takwimu zilizokusanywa kuhusu hili, wataalamu wanasema kuwa, kwa kila watoto elfu 20 wanaozaliwa,  mmoja ana jinsia mbili.

'Mimi sikujua kwamba niko tofauti na watoto wengine wakike,  niligundua hilo nilipokuwa na  umri wa miaka mitano nilipokuwa nikicheza na wenzangu' Ryan amesema.

'Nilikuwa nikicheza wa wenzangu na shangazi yangu ambaye tuko rika moja, na baada ya muda nilianza kupigana na mwenzangu hapo ndipo wakagundua kwamba mimi sio mtoto msichana kamili kama walivyodhania, walinivua nguo na hapo ndipo niliweza kubaini kwamba ni kweli mimi niko tofauti, niligundua niko na sehemu nyengine ambazo wasichana wengine hawana.' Ryan aliongezea.

Anaeleza kwamba watu wenye jinsia mbili hubaguliwa, wengi hukosa kueleweka, na mara nyingi hutizamwa kama watu wenye laana.

Ryan ambaye sasa ni mwanaharakati na muasisi wa chama cha watu wenye jinsia mbili, anasema hali hii ya kuwa na jinsia mbili iliathiri maisha yake.

'Nilikuwa sina raha na hata marafiki zangu walinifanyia utani wakisema mimi huwa sitabasamu, lakini ni kwa sababu sijakutana na kitu chochote ambacho kimenifurahisha maishani mwangu.'

'Tangu kisa hicho cha watoto kugundua kwamba mimi sio msichana kamili walienda shuleni na kutangaza siri yangu. Wakati nilipokuwa ninakwenda haja watoto walikuwa wakinifuata...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Hujafa hujaumbika, miaka 29 iliyopita kijana aliyezaliwa na jinsia mbili nchini Kenya Ruth Wangui amebadili jinsia yake na sasa ni mwanamume anayefahamika kama Ryan Muiruri.


Hati ya kufanya muhtasari: 'Nina nidhamu, sikwamilii katika makosa yaliopita badala yake, najifunza kutoka kwayo na nasogea mbele' Bob Collymore afisa mkuu mtendaji wa Safaricom Kenya.

Collymore amefariki leo Julai mosi nyumbani kwake akiwa na miaka 61 baada ya kuugua saratani ya damu.

Wakubwa kwa wadogo wakituma risala zao za rambirambi na baadhi hata kuonyesha picha na ujumbe wa kumkumbuka Collymore kwa mchango wake nchini.

Collymore ni nani?

Alitarajiwa kuondoka katika kampuni hiyo kubwa ya mawasiliano ya simu mwakani - baada ya mkataba wake kuongezwa muda wa mwaka mmoja.

Hii ilidhamiriwa kutoa nafasi kulipiza muda ambao hakuwepo kazini alipokuwa amesafiri kwenda kupokea matibabu kwa saratani aliyokuwa akiugua.

Collymore alielekea Uingereza mnamo 2017 kwenda kutibiwa saratani ya damu au leukemia.  Alirudi mwaka uliofuata 2018 Julai kuendelea na kuhudumu kama afisa mkuu mtendaji wa Safaricom wakati bado akipokea matibabu.

Mwezi uliopita hali yake ilizidi kuwa mbaya  na alifariki nyumbani kwake leo Julai mosi.

Siri ya ufanisi wake?

'Nilianza kazi yangu ya kwanza ya 'kweli' nikiwa na miaka 16. Nilifanya kazi dukani nchini Uingereza na niliifurahia sana' amesema Bob Collymore kuhusu safari yake katika ajira.

Shinikizo kubwa anasema alililipata kutoka kwa mamake kuingia kwa mara ya kwanza katika kazi ya mawasiliano ya simu. Anasema mamake alimfunza mengi kuhusu umuhimu wa kuwa mvumilivu.

Alipokuwa kijana Collymore anasema alikuwa akipenda sana kuchora na mamake alikuwa akimsumbua kila mara akimwambia atafute 'kazi ya maana'.

Mwaka jana, Safaricom  kampuni iliyo chini ya uongozi wake ilitajwa katika jarida la Forbes kuwa muajiri bora katika bara la Afrika.

Katika mahojiano na BBC, Collymore alieleza kuwa siri ni kwamba kampuni anayoisimamia  iinawekeza katika nguvu kazi akiongeza kuwa makampuni yanahitaji "kuwapa watu maana na malengo".

Katika mahojiano mnamo 2012 na jarida la biashara 'How we made it in Africa' Collymore aliulizwa  nini sababu ya ufanisi wake katika biashara/

Alijibu:

'Nina nidhamu, sikwamilii katika...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

"Bob Collymore" na "Pumzika kwa amani" ni maneno ambayo yanatumika pakubwa katika mitandao ya kijamii leo nchini Kenya kama Twitter wakati raia wakipokea taarifa za kuaga dunia kwa mkurugenzi mkuu mtendaji wa kampuni ya mawasilano Safaricom.


Hati ya kufanya muhtasari: 'Rachel' ambalo si jina lake halisi, alipata ujauzito baada kubakwa akiwa nchini Canada.

Pamoja na kwamba alikunywa dawa ya kuzuia mimba usiku huohuo alikwenda kupata huduma ya afya baada ya kufanyiwa unyama.

"Baada ya miezi miwili nilishangaa kuwa nina ujauzito - nilichanganyikiwa zaidi kutokana na kile kilichonipata , nilishtuka sana -ujauzito huo ulikuja kama kitu cha kushangaza sana, " anakumbuka kuwa hakutarajia hata kidogo kuwa kitu kama hicho kingeweza kutokea kwake.

Rachel ambaye sasa ana umri wa miaka 34, anasema kuwa hakuambiwa na madaktari kuwa anaweza kupata ujauzito baada ya kumeza vidonge hivyo vya kuzuia mimba:

"Katika maongezi yangu na daktari sikumbuki kama daktari aligusia kuwa kuna uwezekano wa mimi kupata ujauzito, kwamba dawa inaweza isifanye kazi vizuri."

Inakadiriwa kuwa asilimia 0.6 mpaka asilimia 2.6 ya wanawake wanaokunywa vidonge vya kuzuia mimba mara baada ya kufanya mapenzi ambayo salama wanaweza kupata ujauzito.

Mambo gani watu wanayajua - na mambo gani ambayo hawayajui - kuhusu vidonge vya kuzuia mimba.

Ni namna gani vidonge vya kuzuia mimba zinafanya kazi?

• Kuchelewa kupevuka kwa yai  kutokana homoni za mtu

• Kama yai limepevuka kabla mtu hajanywa dawa na likiwa bado linapevuka wakati unapofanya ngono ambayo si salama basi dawa haiwezi kuzuia mtu kupata kupata mimba

•  Hii ina maanisha kwamba vidonge vya kuzuia mimba zinaweza zisifanye kazi vizuri kutokana na mzunguko wa hedhi wa mtu.

• Kupevuka kwa yai huwa inatokea wiki mbili kabla ya siku za hedhi.

•  Kuna aina mbili za vidonge vya kuzuia ujauzito ,kuna vidonge ambavyo mtu anakunywa ndani ya saa  72(siku tatu) tangu afanye ngono ambayo si salama na nyingine ni anapaswa kunywa ndani ya saa 120(siku tano)

Baadhi ya dawa zinaweza kuvuruga ufanisi wa dawa hizo pia, amesema Dkt. Caroline Cooper ambaye ni mtaalamu wa afya ya uzazi.

 "Dawa hizi zinaweza kuharibu utaratibu wa jinsi figo linavyofanya kazi," alisema.

Dawa ambazo zinaharibu ufanisi wa vidonge vya kuzuia mimba ni pamoja na dawa za kupunguza maumivu ya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

"Haikuwahi kutokea kwangu kuwa nilitumia dawa za kuzuia mimba 'morning-after pill' na zikashindwa kufanya kazi.''


Hati ya kufanya muhtasari: 'Upara na nywele za kijivu ni ishara za magonjwa ya moyo'

Utafiti uliofanyiwa zaidi ya vijana 2000 nchini India ulionyesha kuwa wengi waliokuwa na ugonjwa wa moyo walikuwa na upara na nywele za kijivu ikilinganishwa na wanaume walio na nywele kichwani.

Utafiti huo wa Idara ya magonjwa ya moyo barani Ulaya utasomwa katika kongamano la kila mwaka la magonjwa ya moyo nchini India.

Lakini wakfu wa Uingereza unaosimamia magonjwa ya moyo umesema kuwa sababu nyengine hatari pia ni muhimu.

Daktari Mike Knapton, aliambia BBC: Utafiti huu unasema kuwa miongoni mwa wanaume wenye upara na nywele za kijivu unaweza kuwagundua wale walio na hatari ya matatizo ya magonjwa ya moyo.

Hatahivyo hilo sio jambo ambalo linaweza kubadilishwa na watu, wakati ambapo unaweza kudhibiti hali ya maisha mbali na sababu zinzoweza kuhatarisha maisha kama vile viwango vya juu vya mafuta na shinikizo la damu.Hivi ni vitu muhimu zaidi kufuatilia.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanaume wanaokuwa na upara kichwani mbali na wale wenye nywele za rangi ya kijivu wako katika hatari kubwa ya kupatikana na magonjwa ya moyo miongoni mwa wanaume walio chini ya umri wa miaka 40, utafiti unasema.


Hati ya kufanya muhtasari: 'Walikuja nyumbani kwangu wakati nilipokuwa nimelala.' - Elizabeth Adera

Mmoja akanisukuma na mwingine akinishika na huku akinirarua suruali. Wakaniingilia.

Walianza kuambiana "Maliza nataka niingie!"

Nilibakwa na watu watatu.

Nikaanza kupiga kelele kwa uchungu niliokuwa nausikia.

Nikawaambia kuwa "jamani, mimi ni mjane, na hata kama mnanifanya hivi, tayari, mimi ni mtu ninayeishi na virusi. Mimi nina ukimwi, mnihurumie."

Hapo ndipo wakaniacha, wakanisukuma na nikajigonga vibaya

Wakachukua maboksi mawili ya samaki ambao nilikuwa nimewaanda kwaajili ya kuuza kesho yake, pamoja na fedha dola 80.

'Naogopa Polisi'

Cha kushangaza ni kwamba hawakushtuka nilipowaambia kwamba nina virusi.

Tayari sasa ,wamepata ukimwi, kwa sababu hawakutumia kinga yoyote.

Naona lengo lao lilikuwa kuniumuza kabisa ili nibaki na kumbukumbu hiyo ambayo sitaisahua milele hadi kifo changu.

Sasa nawaogopa sana polisi, nikiwaona tu, nataka kukimbia.

Watoto wangu hadi leo wamebaki na huzuni na mimi bado nina maumivu.

Kwa bahati mbaya, watoto walikuwepo wakati polisi hao waliponitendea ukatili huo. Mjukuu wangu,ni msichana wa kidato cha pili pamoja na kijana wangu walisikia yote walionitenda na walivyokuwa wananiambia.

Walikuja nyumbani kwangu wakati nilipokuwa nimelala. ikujua kwamba wangeweza kunifanyia matendo kama hayo. Sijui sababu ya hao watu kutudhulumu. Niliwaambia mimi ni mjane ninaishi tu na watoto wangu. Mimi sijawahi kutoka nje, kurusha mawe.

Wanaharakati wa haki za binadamu wanasema kuwa vikosi vya usalama nchini Kenya vilitekeleza vitendo vya ukatili wa kingono wakati na baada ya uchaguzi wa urais wa mwezi Agosti.

'Roho ya Unyama'

Tangu siku hiyo, maisha yangu yamekuwa magumu sana. Kwa miezi miwili baada ya tukio hilo,nimebaki nyumbani huku nikiwa siwezi kutembea. Walinigonga sana na waliniumiza mgongo. Hao watu hawakuwa na roho ya ubinadamu, walikuwa na roho ya unyama.

Ningeomba serikali ya Kenya wawafundishe vikosi vya polisi namna ya kushughulika na raia kwa ubinadamu. Mtu akifanya makosa, afadhali...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Shirika la kutetea haki za binadamu, Human Rights Watch hivi karibuni lilitoa ripoti inayosema kwamba maafisa wa polisi nchini walishiriki  katika vitendo vya ubakaji wakati wa uchaguzi wa mwezi wa Agosti.

Mwana mama Elizabeth Adera anayedai kubakwa na polisi akiwa nyumbani kwake, mjini Kisumu ameieleza BBC yale yaliyomtokea hapa chini:


Hati ya kufanya muhtasari: -Alipata elimu yake ya msingi katika shule ya Consalata Fathers Primary School mjini Iringa

-1975 Alimaliza elimu yake ya shule ya upili  katika shule ya upili ya Moshi.

-1977-Mfugale aliajiriwa katika wizara ya ujenzi

-1983 alijipatia shahada yake ya kwanza katika chuo kikuu cha Rocky nchini India

-1991 Mfugale alisajiliwa kama muhandisi mtaalam.

-1992- Aliteuliwa kuwa mkurugenzi wa barabara za mikoa.

-1994-1995-Alipokea shahada yake ya pili katika chuo kikuu cha Loughborough, Braunshweig nchini Uingereza

-2003-Alipokea tuzo ya Distinguished Engineering Accomplishment.

-Aliteuliwa kuwa muhandisi mkuu wa madaraja nchini Tanzania wakati huohuo na akiwa masomoni nchini Uingereza mwaka 1995 alitafiti na kutengeneza mfumo wa madaraja nchini.

-Alitengeza mfumo wa usimamizi wa madaraja kwa jina Tanzania Bridge Management System

-2014- Alisajiliwa kuwa muhandisi mshauri  na kuwa mwanachama wa chama cha wahandisi  Tanzania.

-Ametumia muda wake mwingi kama mtaalamu wa madaraja .

Alibuni daraja la Magarasi  lenye mita 178 kwa shilingi za Tanzania milioni 300.

-Baadhi ya madaraja alioweza kujenga ni:

- Mfugale ambaye kwa sasa ni mtendaji mkuu wa Tanroads amesaidia ujenzi wa madaraja 1400 nchini Tanzania.

Amebuni na kusimamia barabara za kitaifa zenye urefu wa takriban kilomita 36,258.

- Ni Mwenyekiti wa kikosi cha ujenzi wa Reli ya kisasa SGR inayoendelea kujengwa.

- Ni mjumbe wa timu ya majadiliano  ya miradi mikubwa ya umeme.

-2018 Alituzwa tuzo ya uhandisi ya Engineering Execellency

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Patrick Aron Nipilima Mfugale Alizaliwa katika eneo la Ifunda huko Iringa.


Hati ya kufanya muhtasari: 1) Uchaguzi wa kwanza ambao Mugabe hayupo

Tangu kuasisiwa kwa Zimbabwe mnamo 1980, ni mtu mmoja pekee aliyewahi kushinda uchaguzi kuliongoza taifa - Robert Mugabe. Alikuwa waziri mkuu mpaka pale mfumo wa urais ulipoidhinishwa mnamo 1987.

Robert Mugabe, amekuwa katika siasa kwa miaka 37 , na alionekana kusogea kutoa nafasi kwa mkewe aingie madarakani

Lakini kiongozi huyo wa miaka 94 alitimuliwa uongozini mwaka jana  na jeshi  na wafuasi ndani ya chama chake  waliokaisrishwa na hatua zilizoonekana kutoa nafasi kwa mkewe Grace Mugabe kumrithi uongozini.

Wiki kadhaa kabla ya mapinduzi hayo ya kijeshi Novemba, Mugabe alimfuta kazi naibu wake Emmerson Mnangagwa, na alionekana kusogea ili kutoa nafasi kwa mke wake ateuliwe kuichukua nafasi yake. Lakini yalikwisha kwa kutimuliwa kwake na Mnangagwa akaishia kuwa rais. Sasa ndiye mgombea wa urais wa Zanu-PF.

Mnangagwa:Uchaguzi utafanyika kama ilivyopangwa

Na kuna mabadiliko kwa sasa katika namna ambayokampeni zinaendeshwa  kwasababu vyama vyote vimefanikiwa kuandaa mikutano ya kisiasa na maandamano  pasi kuingiliwa au kunyanyaswa tofuati na ilivyokuwa katika uchaguzi wa siku za nyuma. Waangalizi wa kimataifa wa uchaguzi kutoka Ulaya na Marekani wamekaribishwa kwa mara ya kwanza  tangu 2002.

Vyombo vya habari pia vimechangamka, Kuna maoni tofuati yanayotolewa - licha ya kwamba shirika la kitaifa la utangazaji bado linaonekana kutoa kauli ya chama tawala.

2)  Orodha ndefu ya wagombea

Kuondoka kwa Robert Mugabe kumefungua fursa ya wengi kuingia katika siasa - na majina 23 yatajumuishwa katika orodha ya wagombea wa urais.

Vyama 55 vya kisiasa pia vinagombea katika uchaguzi wa ubunge. Wadadisi wanasema hili linadhihirisha uoga uliokuwepo wa rais wa zamani  wakati wa utawala wake wa miaka 37.

Mugabe: Sikutegemea kuondolewa madarakani na Mnangagwa

Emmerson Mnangagwa ni nani?

Miongoni mwa wanoajaribu bahati yao  wam,erudi nyumbani kutoka uhamishoni  kuanza upya azma zao kisiasa. Lakini wagombe awakuu wa urais ni Emmerson Mnangagwa wa chama tawala Zanu-PF na...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Zaidi ya raia milioni 5 wa Zimbabwe watapiga kura Julai 30 katika uchaguzi wa kihistoria. Lakini ni kitu gani kiachoufanya uchaguzi huu tofauti kutoka uchaguzi wa nyuma?


Hati ya kufanya muhtasari: 1. Kocha wa Kenya atimuliwa kutoka Rio

Mwanariadha Ferguson Rotich

Kocha wa Kenya anayesimamia wanariadha wa mbio fupi katika kikosi cha Kenya kilichopo mjini Rio de Janeiro amerudishwa nyumbani kwa udanganyifu.

John Anzrah ameshtumiwa kwa kujifanya kuwa mwanariadha Furguson Rotich kwa kutoa sampuli ya mikojo badala yake.

Afisa mkuu wa michezo ya Olimpiki nchini Kenya Kipchoge Keino amesema kuwa shirika lake haliwezi kuvumilia tabia kama hiyo.

2. Visa viwili vya Polio vyaripotiwa Nigeria

Polio huzuiwa kupitia chanjo

Taifa la Nigeria limeripoti visa viwili vya ugonjwa wa Polio,ikiwa ni visa vya kwanza katika kipindi cha miaka miwili iliopita.

Mlipuko wa ugonjwa huo, umeripotiwa katika jimbo la kaskazini la Borno ambapo kundi la boko haram linafanya operesheni zake.

3. Venezuela na Colombia kufungua mpaka

Mataifa ya Venezuela na Colombia yamekubali kufungua baadhi ya sehemu za mpaka wao.

Kuanzia Jumamosi watu wanaotembea kwa miguu wataweza kutumia sehemu walizotengewa kuvuka.

Venezuela ilifunga mpaka wake mwaka mmoja uliopita kutokana na sababu za kiusalama.

4. FBI yasema ilisaidia Canada kuzuia shambulio

Shirika la kijasusi la FBI linasema kuwa liliwapatia maafisa wa polisi wa Canada, habari zilizozuia shambulio la kujitolea mhanga katika eneo moja la mjini lililo na watu wengi.

Aaron Driver alipigwa risasi na polisi akiwa katika hatua ya mwisho ya kujiandaa kutekeleza shambulio na bomu lililotengezwa nyumbani.

5. Papa wanaoishi muda mrefu zaidi

Utafiti mpya unaonyesha kuwa papa wanaoishi katika sehemu za Greenland wanaishi muda mrefu zaidi ya mnyama yeyote yule aliye na uti wa mgongo, wakifikisha hadi umri wa miaka 400.

Sayansi ya kubaini umri imegundua kuwa wanyama hao huishi zaidi ya wanyama wanaoishi kwa miaka 100 kama vile baadhi ya kobe, nyangumi na binadamu.

6. Fiji yajishindia nafasi ya kwanza Olimpiki

Taifa la Fiji limeshinda medali yake ya kwanza katika michezo ya Olimpiki ikiwa ile ya dhahabu kwa kuishinda Uingereza katika fainali za michuano ya mchezo wa raga wa watu saba kila...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Miongoni mwa habari kuu leo, kocha wa Kenya ametimuliwa kutoka Olimpiki Rio, kukaripotiwa visa vya Polio Nigeria na Fiji wakatwaa dhahabu raga Rio.


Hati ya kufanya muhtasari: 1.Kila mmoja anaruhusiwa kukwea jukwaa harusini.

Atakaye kuzungumza anaweza hata iwapo sio sherehe yake ya harusi.

Kwa kawaida, ingawa kwenye sherehe za ndoa, ni baba, mama, au wazazi wa wanandoa pekee huruhusiwa kuzungumza, ni hali tofauti Sweden. Kila mtu anakaribishwa kuropokwa.

Jamaa wa karibu wa wanandoa, wakiwemo marafiki, majirani na yeyote, mwenye semi za kusema, anapewa nafasi kwenye jukwaa.

Hata hivyo sio kazi rahisi kwani hili husababisha sherehe za harusi kuendelea hadi saa sita za Usiku.

Hata kama huna la kusema, unakabidhiwa zamu urushie mawili matatu ya kuwafurahisha au kuwaliza waalikwa kwenye hafla ya harusi.

Aidha, ndoa za Sweden hazina mtu aliyechaguliwa kuandamana na bi harusi au bwana harusi kwani wanahisi na kuamini sio muhimu.

2.Wototo hula peremende pekee siku ya  Jumamosi

Ingawa raia wa Sweden wanaongoza kwa ulaji wa peremende duniani, watoto wa taifa hilo, hawajaathiriwa na uharibifu wa meno.

Siku ya Jumamosi nchini Sweden inafahamika kuwa "Lördagsgodis" au "Jumamosi ya peremende".

Tamaduni hizi zimeanzishwa miaka ya 1940s na '50s na madaktari wa meno wa taifa hilo.

Kulingana nao, ni vyema kwa afya kula sukari ya wiki ndani ya siku moja kuliko kula vipimo vidogo kila siku katika wiki.

3. Hawapendi pesa.

Ingawa pesa ni kitu chenye thamani, kwa raia wa Sweden, ni karatasi zisizo na maana.

Vilevile, pesa taslimu hazitumiki kila sehemu.

Mikahawa, na hata maduka huruhusu kadi pekee.

Hata benki hazimhruhusu mtu kutoa au kuweka pesa zake.

Hata mafukara wa Sweden wamejihami na mitambo ya kadi ya benki kwani hakuna anayewapa pesa.

Hii ni kwa sababu wanaamini kuwa hali hiyo inapunguza viwango vya uhalifu.

Hata mwimbaji wa wimbo 'Money Money Money - wa kundi la ABBA, Björn Ulvaeus, amekuwa akiishi na kutembea bila pesa tangu mwanawe alipoibiwa pesa zake na majambazi.

4. Wanafunzi hupiga nduru kila usiku

Kila mtu anayelenga kusoma, Mazingira anayoyastahili ni tulivu na yasiyo na kelele.

Hapa Sweden ni kinyume kabisa.

Pindi wanafunzi wanapochoka kusoma au...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Taifa la Sweden lina mambo mengi ya kushangaza. Umewahi kuyasikia haya kuhusu Sweden?


Hati ya kufanya muhtasari: 4.1% ya wanawake Afrika magharibi hujifungua kupitia upasuaji, chini ya 5% kiwango kilichopendekezwa na WHO

Hiyo ni kutokana na kuwa alikuwa anazungumzia upasuaji ambao wanawake wengi wanaweza kukataa kufanyiwa, wacha hata kuuzungumzia, hata kama wanafahamau kwamba ni upasuaji unaoweza kuyaokoa maisha yao.

"Nilipotembea kuelekea katika chumba cha upasuaji niliona kila kifaa ambacho walikuwa watakitumia mwilini mwngu, na nililia," Ogbara aliwaambia wanawake wenzake.

Anasema alikuwa anaogopa ataharibiwa mwili na usiweze kurekebishika. Kisha akafunikwa shuka tumboni mwake.

"Nilichokisikia baada ya hapo ni mwanangu akilia," anakumbuka - na wanawake waliomzunguka wakampigia makofi ya hongera.

Huenda Ogbara hawezi kufunguka kiasi hichi nje ya kundi hilo la wanawake.

Wasiwasi kuhusu usalama wa upasuaji wa kujifungua, pamoja na masuala ya kidini na ya kijamii inamaanisha upasuaji wa C-sections unakabiliwa na unyanyapaa Nigeria.

Hii husababisha wanawake wengi kukataa kufanyiwa upasuaji - au kujificha wakati wanapokubali kufanyiwa upasuaji huo.

Ogbara alilazimika hata kuificha familia yake wakati alipokua anakwenda kufanyiwa upasuaji huo.

Mkutano huo wa wanawake uliandaliwa na shirika lisilo la serikali Nigeria liitwalo Mamalette. Linawasaidia wanawake waja wazito na linawajibika kupunguza idadi ya vifo vya akina mama wakati wa kujifungua huko Lagos.

Sehemu ya jitihada hiyo ni pamoja na kukabiliana na unyanyapaa dhidi ya njia za akina mama kujifungua ambazo zinazuia wanawake kufikia huduma zinazoweza kuwaokoa maisha.

Kote nchini Nigeria, wanawake 58,000 hufariki wakati wa kujifungua kila mwaka, na kuifanya nchi hiyo kuwa ya nne duniani katika zenye viwango vya juu vya akina mama wanaofariki wakati wa kujifungua.

Sehemu ya tatizo  ni idadi ndogo ya upasuaji wa CS: 2% tu.  Kiwango cha dunia ni 21%.  wakati huo huo kuna daktari mmoja pekee anayewashughulikia watu 6000 nchini.

Mfuko wa uzazi unao nusuru maisha ya akina mama Nigeria

Utofuati wa mataifa duniani

Katika mtazamo wa kimataifa katika maeneo...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wakati Alice Ogbara alipolifungukia kundi la akina mama kuhusu alichokipitia katika upasuaji wa kujifungua mtoto wake, haikuwa kama hadithi nyingine ya kawaida wanavyoelezana marafiki alikuwa anafanya jambo ambalo baadhi wangelifikiria ni la hatari.


Hati ya kufanya muhtasari: 87% ya nguruwe wanaouzwa sokoni nchini Madagasca wanavichocheo vya mwili vinavyotumiwa kwa ajili ya kuzuia mimba, umebaini uchunguzi

Baadhi ya wakulima nchini humo wamekuwa wakitumia dawa zinazoitwa Confiance, ambazo kwa kawaida ni vichocheo vya mwili (homoni) ambavyo huingizwa mwilini mwa mwanamke kwa njia ya sindano kwa ajili ya kupanga uzazi, ili kuwanenepesha nguruwe.

Mwaka jana, serikali ilipiga marufuku mauzo ya kiholela ya dawa  za vichocheo vya mwili , baada ya uchunguzi kufichua kwamba  87% ya nguruwe wanaouzwa sokoni wanavichocheo vya mwili vinavyotumiwa kwa ajili ya kuzuia mimba.

Maafisa nchini  Madagascar wameiambia BBC kuwa wanaanzisha uchunguzi kuhusu madhara ya afya ya biadamu yanayoweza kusababishwa na  dawa hizo, ambazo zimekuwa zikitumiwa tangu mwaka 2010.

Vinapotumiwa kama tiba, sindano ya vichocheo hivyo vya mwili inaweza kusababisha athari kama vile kuongezeka kwa unene, ukosefu wa raha, kuchoka kwa mwili na hufanya mifupa ya mwili kuwa dhaifu, lakini haijabainika ikiwa ulaji wa chakula chene dawa hizo  unasababishahatari zozote.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Je ni hatari kula nguruwe? Hilo ndilo swali wanalojiuliza watu wa Madagascar baada ya utata juu ya kuwepo kwa vichocheo (homoni) hatari kwenye nyama za nguruwe.


Hati ya kufanya muhtasari: A Royal Navy frigate can be heard warning Iranian armed forces, before the oil tanker is seized

Theresa May anatarajiwa kupokea taarifa  kutoka kwa mawaziri na maafisa na kuzungumzia umuhimu wa kuzipatia usalama wa kutosha meli katika eneo hilo.

Hatua hiyo inajiri kufuatia ripoti kwamba mawaziri wanapanga kupiga tanji mali ya Iran.

Waziri wa maswala ya kigeni Jeremy Hunt anatarajiwa kuwajuza wabunge baadaye kuhusu hatua ambazo seriikali ya taifa hilo itachukua.

Siku ya Jumapili , afisi ya wizara ya maswala ya kigeni ilithibitisha  kwamba bwana Hunt alizungumza na wenzake wa Ujerumani na Ufaransa  ambao wote wameshutumu vitendo vya Iran.

Bwana Hunt aliwashukuru mawaziri wa maswala ya kigeni Jean Yve Le Drian na waziri wa kigeni nchini Ujerumani Heiko Maas  kwa kuunga mkono Uingereza.

Mawaziri wote walikubaliana kwamba kuna umuhimu wa kuimarishwa kwa usalama katika eneo hilo ili meli kuweza kupita katika mkondo wa bahari wa Hormuz kwa usalama huku ikizuia hatari yoyote ya mgogoro kutibuka katika eneo hilo.

waziri wa maswala ya kigeni nchini Uingereza Jeremy Hunt

Mawaziri wamekana madai kwamba serikali imepuuza hali inayoendelea katika eneo la Ghuba kutokana na siasa za nyumbani.

Chansela Phillip Hammond amesisitiza kuwa serikali imekuwa ikifanya mazungumzo na Marekani pamoja na washirika wake wa Ulaya  ili kujibu vitendo vya Iran katika kipindi cha miezi kadhaa.

Na waziri wa ulinzi Tobias Ellwood alisema kuwa Uingereza ilikuwa na meli ambazo zimekuwa zikipitia mkondo huo kila siku na kwamba ni vigumu kuzisindikiza meli zote.

Alipendekeza kwamba fedha zaidi zinafaa kuwekezwa katika jeshi la wanamaji wa Uingereza ili kuliwezesha kushiriki vyema katika ulingo wa kimataifa.

Je wanasiasa wa Uingereza wanasema nini?

Akizungumza katika kipindi cha BBC , bwana Hammond alisema kwamba Uingereza itatumia kila njia ya kidiplomasia ili kutatua mzozo huo.

Alisema kwamba vikwazo , ikiwemo vile vya kifedha dhidi ya Iran tayari vimewekwa na  haijajulikani ni nini zaidi kinachohitajika kufanywa.

Lakini...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Waziri mkuu wa Uingereza ataongoza kikao cha kamati ya dharura siku ya Jumatatu baada ya meli ya mafuta iliokua ikipeperusha bendera ya Uingereza kukamatwa na Iran katika Ghuba.


Hati ya kufanya muhtasari: A nebula of stars

Mawimbi hayo ya redio yaendayo kwa kasi sana (yanayofahamika pia kama FRBs kwa maana ya Fast Radio Bursts) yanapofika kwenye darubini zilizo duniani huangaza kwa milisekunde chache, na kisha kutoweka.

Wataalamu wa anga za juu wamekuwa wakipokea na kutambua mawimbi kama hayo mara kadha katika kipindi cha miaka kumi iliyopita - na wiki hii wametangaza kugundua mawimbi zaidi.

Miongoni mwa mawimbi yaliyonaswa ni mawimbi adimu, ambayo hujirudia badala ya kuangaza mara moja pekee.

Bado haijabainika mawimbi haya hasa yanatoka wapi. Kuna nadharia tano kuu kuyahusu, ambazo tunaziangazia hapa

1. Nyota inayozunguka kwa kazi

Nyota zinapolipuka na kuangamia, masalio yake yanaweza kuwa nyota za nutroni ambazo zinazunguka kwa kasi sana.

Nyota ya nutroni huwa ni nyota ambayo ina nguvu nyingi sana za sumaku na ambayo inazunguka yenyewe kwa kasi sana. Nyota za nutroni ni kitu kwenye anga za juu ambacho si kikubwa sana (nusu kipenyo chake ni kilomita 30 hivi) na kina uzani wa juu sana, na kimeundwa na nutroni (neutron) ambazo zimebanana sana).

Wataalamu wa anga za juu wanaamini kwamba nyota hizo zinazopatikana eneo lenye nguvu nyingi za sumaku zinaweza kutoa mawimbi kama hayo ya redio.

Mchoro wa nyota ya nutroni

"Kitu kama nyota ya nutroni kinalingana vyema kabisa na tukio hili kwa kweli," anasema Dkt Ingrid Stairs, ambaye ni mtaalamu wa fizikia ya anga za juu katika Chuo Kikuu cha British Columbia (UBC) mjini Vancouver, Canada.

"Lakini fizikia inayotumika ndipo kuzalishwe mawimbi haya ya kasi yenye nguvu sana ya redio ni jambo ambalo kufikia sasa hatujalifahamu."

Unaweza kusoma pia:

2. Kuungana kwa nyota mbili

Tukio la kugongana kwa nyota mbili za nutroni kunaweza pia kusababisha mawimbi kama hayo.

Kwa mujibu wa Shriharsh Tendulkar ambaye ni mtaalamu wa anga za juu wa Chuo Kikuu cha McGill jijini Montreal, Canada hii ni moja ya nadharia kuu zinazotumiwa kueleza tukio hili.

Lakini hili linaeleza maana tu wakati ni mawimbi yanayotolewa mara moja tu, kwani nyota zote mbili huangamia baada ya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mawimbi ya redio kutoka mifumo ya nyota na sayari iliyo mbali sana na dunia imenaswa na darubini Canada.


Hati ya kufanya muhtasari: AA inasema kwamba bei ya petroli nchini Uingereza mwezi Julai ziko juu tangu 2014

AA imeonya kwamba mgogoro huo wa muda mrefu kuhusu usalama wa meli za kimataifa zinazobeba mafuta kupitia mkondo wa bahari wa Hormuz unaweza kupandisha bei ya mafuta ya Uingereza  msimu huu.

Na Uingereza tayari imeionya Iran kwamba huenda kukawa na athari mbaya za kidiplomasia iwapo haitaiachilia meli ya Stena Impero ikiashiria kwamba huenda kukawa na athari mbaya katika siku zijazo.

Petroli hutengezwa kutoka kwa mafuta  na tishio la kusambaza mafuta hayo huenda likachochea bei ya mafuta kupanda kwa watumiaji.

Je mgogoro wa Iran unaathiri vipi bei ya mafuta?

Iran iliikamata meli ya mafuta ya Sterno Impero kulipiza kisasi kukamatwa kwa meli ya mafuta ya Iran iliokuwa ikipeleka mafuta Syria , lakini hatua hiyo inajiri kufuatia hali ya switofahamu kati ya Marekani na Iran ambao wameshutumiana kwa uchokozi katika eneo hilo.

Katika muda huo wote , Tehran imedaiwa kushambulia meli sita nyengine za mafuta katika mkondo wa Hormuz , hatua iliofanya meli za wanamaji wa Marekani na Uingereza kupiga kambi katika eneo hilo.

Kuna hofu kwamba Iran huenda ikajaribu kuufunga mkondo huo wa bahari , ambao ni njia muhimu ya meli za mafuta, hatua ambayo inaweza kuzuia mafuta kutoka katika eneo la Ghuba.

Hatua hiyo intarajiwa kupunguza moja kwa tano ya mafuta yote duniani mbali na robo ya gesi yake aslia.

Iran iliikamata meli iliokuwa ikipeperusha bdenra ya Uingereza

Wengi wanaamini kwamba suluhu ya kidiplomasia ndio itakayoafikiwa.

Hatahivyo iwapo Iran itaufunga mkondo wa bahari wa Hormuz itasababisha bei ya mnafuta kupanda kwa kiwango cha juu , kulingana na David Balston, mkuu wa biashara ya uchukuzi wa meli nchini Uingereza.

Kuna vituo vingine vya mafuta nje ya eneo la Ghuba lakini ni vidogo kwa hivyo utalazimika kutafuta masoko kwengine.

''Hatua hiyo itaongeza bei ya mafuta na gesi  nchini Uingereza'', anaongezea, kwa kuwa asilimia 5 ya mafuta ya taifa hilo na asilimia 13 ya gesi yake aslia hupitia katika mkondo wa Hormuz....\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Huku joto la wasiwasi likipanda baada ya Iran kuikamata meli iliokuwa ikipeperusha bendera ya Uingereza katika Ghuba, kumekuwa na msukusuko wa bei ya mafuta, hatua inayozua hofu ya kupanda kwa bei ya petroli katika siku chache zijazo.


Hati ya kufanya muhtasari: ACT Wazalendo imesema kuwa wasaidizi kadhaa wa Bw Maalim Seif wamepatwa na maambukizi ya virusi vya corona

Kulingana na taarifa ya chama iliyotumwa kwenye mitandao yake ya kijamii, ACT Wazalendo imesema kuwa wasaidizi kadhaa wa Makamu huyo wa Rais wa Zanzibar pia wamepatika na virusi vya corona baada ya kufanyiwa vipimo.

''Katika hali ya kuchukua tahadhari zaidi madaktari walimshauri Maalim Seif kuwa ni vyema awepo chini ya uangalizi maalum katika kipindi chote atakachokuwa anaendelea na matibabu'', imesema taarifa ya ACT  iliyotumwa kwenye ukurasa rasmi wa Twitter wa chama.

Kulingana na taarifa hiyo Maalim Seif amepumzishwa katika Hospitali ya Mzazi Mmoja, Unguja, ambako anaendelea kuwa chini ya uangalizi wa karibu wa madaktari.

Taarifa hii ya ACT Wazalendo inatolewa wakati kuna suitafahamu ya  maradhi ya maambukizi ya corona kwa ujumla wake nchini Tanzania.  Mara ya mwisho Tanzania ilitoa taarifa rasmi juu ya maambukizi na vifo vilivyosababishwa na Covid-19  ilikuwa ni mwezi Aprili, 2020 ambapo wakati huo wagonjwa walikuwa ni 506 na vifo 21.

Waziri wa Nchi Ofisi ya Rais Tawala za Mikoa na serikali za Mitaa, Selemani Jafo ametangaza kuanza kwa kampeni ya kupambana na maambukizi ya virusi vya corona juma lijalo.

Jumamosi Waziri wa Nchi Ofisi ya Rais Tawala za Mikoa na serikali za Mitaa, Selemani Jafo alitangaza kuanza kwa  kampeni ya kupambana na maambukizi ya virusi vya corona juma lijalo.

Waziri Jafo aliyasema hayo akiwa katika ziara ya  Rais wa Tanzania John Magufuli mkoani Tabora, katikati mwa Tanzania, alipokuwa akitoa salamu kwa wakazi wa mkoa huo.

Akizungumzia janga la virusi vya corona alisema siku ya Jumatatu kampeni ya kupambana na janga hilo itaanza.

''Hapa corona haina nafasi, tutaendelea kumuomba Mwenyezi Mungu, kama Mh.Rais ulivyotuelekeza na umesema watu wajifukize sana, Na Rais naomba nikwambie Jumatatu tunaanza kampeni nyingine ya juma zima season three (awamu ya tatu), nyungu kama kawaida, tunajifukiza, tunakula matunda, tunamuomba Mungu, tunaanza tarehe moja mpaka tarehe saba,...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Chama cha ACT Wazalendo nchini Tanzania kimewafahamisha wanachama wake, Wazanzibari, pamoja na umma wa Watanzania kuwa  mwenyekiti wake Maalim Seif Sharif Hamad na mkewe Bi Awena, wamethibitika kupata maambukizi ya Covid 19.


Hati ya kufanya muhtasari: ATM hii itafungwa vyooni kwenye shule, ofisini, kwenye masoko ama kwenye saluni za kike, na ili kuitambua mahali ilipo inatumia App maalum katika simu.

David Msemwa, ni mmoja kati ya wabunifu wanne wa Mashine hii kutoka chuo cha Mtakatifu Joseph cha jijini Dar es salaam.

Waathirika wa mkasa lori wa Morogoro watambulika

Dawa za kupambana na Ebola zaonyesha ufanisi DRC

'' Mwanafunzi ama mtumiaji yoyote ataweza kujua Chausiku ipo wapi kwa kutumia simu yake, kuna programu maalum inayoonyesha uelekeo wa ATM zote za chausiku zilizo karibu yako''.

Mashine hii inatumia sarafu au kadi maalum ambayo hujazwa fedha na kukabidhiwa mwanafunzi. Msemwa anasema mwanafunzi ata "atapitisha" kadi kwenye mashine na kukatwa shilingi 2,000 ama 2,500 kulingana na aina ya pedi iliyowekwa kwenye mashine, na kadi ikiisha fedha anaweza kutumia sarafu ya shilingi 500 na kuitumbukiza kwenye sehemu maalum ya mashine hii akaweza kupata pedi kwa mtindo wa dharula.

Wasichana wengi wanaonekana kuipokea vyema mashine hii, wakiiona kama mkombozi hasa kwa wanaoona aibu kununua mbele za watu na wenye kipato cha chini.

Mariam Musa: " Chausiku ni mashine nzuri inakupa uwezo wa kununua pedi moja moja, kwa hiyo kama huna uwezo wa kununua bunda zima, hii ni nzuri sana, halafu pia nimeiona ni rahisi sana haina mbwembwe nyingi na lugha ngumu kama ATM zingine hasa za fedha".

Kwanini visodo vilivyotumika vinakusanywa India?

Wasichana wanatumia vikopo vya hedhi kujisitiri

Msichana kwa ajina Milembe Peter anasema: "Kwa upande wangu nimeipenda mashine hii hasa wakati wa dharula na wale ambao wanaona aibu kwenda kununua dukani hasa maduka ambayo wauzaji ni wanaume".

Wabunifu wa Mashine hii wametumia miezi minne kuja na ubunifu huu, ingawa haujakamilika asilimia mia moja, hatua iliyofikia ni ya kuboresha kitaalam zaidi.

Mkuu wa Kitengo cha ubunifu kutoka Chuo cha Mtakatifu Joseph, Dk Lawrence Kerefu anasema, kwa sasa mashine hiyo na vitu vingine vilivyobuniwa na wanafunzi wa chuo hicho, wameviwekea mkakati wa kuviboresha zaidi kabla ya kuanza...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Hii ni ATM kama ya fedha zinazotumika na Benki mbalimbali, lakini hii si ya fedha bali ya taulo za kike ama pedi za akina dada.


Hati ya kufanya muhtasari: AU ilieezea mshangao wake kutokana na matamsh hayo na kumtaka Trump kuomba msamaha.

Bwana Trump anaripitiwa kuyataja mataifa ya Afrika kuwa machafu wakati wa mahojiano kuhusu sera za uhamiaji.

Amewaambia waandishi wa habari kuwa yeye sio mbaguzi.

Taarifa kutoka ofisi ya nchi za kigeni ya Afrika Kusini inasema kuwa inaunga mkono taarifa iliyotolewa na Muunganoa wa Afrika.

AU ilieezea mshangao wake kutokana na matamsh hayo na kumtaka Trump kuomba msamaha.

Afrika Kusini inasema kuwa uhusiano wake na Mareknia unastahili kuwa katika misingi ya heshima.

Namibia, Botswana na Ghana ni baadhi ya nchi ambazo zimetoa taarifa za kumshutumu vikali Bw. Trump.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wizara ya mashauri ya nchi za kigeni nchini Afrika Kusini imemuita naibu balozi wa Marekani mjini Pretoria kufuatia matamshi  ya Trump kuhusu nchi za Afrika.


Hati ya kufanya muhtasari: Abbas hakuwa na uzoefu mkubwa katika siasa lakini alipendwa na wengi

Mmoja wa wanajeshi wa serikali alifyatua risasi katika gari la waziri huyo alipokua akikaribia ikulu ya Rais.

Maafisa wa usalama wanasema kuwa mlinzi huyo alidhani gari hilo lingeleta madhara kiusalama na hakujua kuwa lilikuwa la waziri huyo.

Rais Mohammed Abdullahi Farmajo ameamuru kufanyika kwa uchunguzi wa kina.

Ameahirisha pia safari yake ya kikazi nchini Ethiopia kwa ajili ya kuhudhuria mazishi hayo.

Abbas alikua mkimbizi katika kambi ya Dadaab na baadae kuwa waziri mdogo zaidi nchini humo huku akihamasiaha raia wengi wa nchi hiyo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Waziri wa ujenzi nchini Somalia aliyeuawa na na mwanajeshi wa serikali mjini Mogadishu siku ya Jumatano Abbas Abdullahi Siraji amezikwa katika mazishi ya kitaifa.


Hati ya kufanya muhtasari: Abdalla Hamdok alikuwa anafanya kazi Umoja wa mataifa

Waziri Mkuu Abdalla Hamdok anasema kuwa kipaumbele chake ni upatikanaji wa amani na kutatua changamoto ya kiuchumi .

Uteuzi wake umekuja wakati ambapo Luteni  Abdel Fattah Abdelrahman Burhan alichaguliwa kuwa kiongozi mpya wa baraza huru.

Serikali mpya itaongoza taifa hilo mpaka kipindi cha uchaguzi.

Kumekuwa na vurugu kwa miezi kadhaa ambayo imesababisha vifo vya waandamani wengi.

Upande wa upinzani una matumaini kuwa uteuzi mpya utaweza kusaidia kumaliza utawala wa kijeshi.

Migogoro nchini Sudan ilianza kwa waandamanaji mwishoni mwa mwaka jana  wakati ambapo Omar al- Bashir alipoondolewa madarakani baada ya kuongoza nchi hiyo kwa miaka 30.

Bwana Hamdok ameapishwa kama waziri mkuu wa mpito alipowasili kutoka Ethiopia, eneo alilokuwa akifanyia kazi kama mtaalamu wa uchumi wa umoja wa mataifa(UN) tangu mwaka 2011 kabla ya kuacha kazi hiyo mwaka jana.

"Vipaumbele vya kwanza vya serikali ni kusitisha vita, kuimarisha usalama, kuuza uchumi na kujenga uhusiano mzuri na sera za mataifa ya kigeni," aliwaambia waandishi wa habari.

Mwaka jana, Hamdok alichaguliwa na Bashir kushika nafasi ya waziri wa fedha lakini alikataa, shirika la habari la AFP.

Kuapishwa kwa Hamdok na uwepo wa baraza huru inaonyesha utofauti kwa mara ya kwanza tangu Sudan ikiwa haipo  chini ya utawala wa kijeshi tangu Bashir  aingie madarakani mwaka 1989 .

Baraza huru inachukua nafasi ya utawala wa mpito wa majeshi wakati ambapo utawala wa kiislamu ulipoondolewa baada ya maandamano makubwa.

Gen Burhan atawaongoza viongozi sita wa kiraia na wengine wanne wa kijeshi kama mpango wa wa muda mrefu wa miezi 39 kuelekea kwenye  demokrasia.

 Abdalla Hamdok ni nani?

Wamefikaje hapo?

Tarehe 4 mwezi agosti, jeshi na waandamanaji walisaini mkataba wa azimio la kuipa mwanya kuundwa  kwa serikali ya mpito. Makubaliano hayo yalisainiwa Agosti 17.

Walikubaliana na mambo yafuatayo:

Makubaliano hayo ya mpito yalionekana  kama ushindi kwa wanaharakati wa demokrasia ingawa kipindi hiki cha...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Sudan imemteua Waziri Mkuu mpya ikiwa nchi hiyo ikiwa kwenye utawala wa mpito wa miaka mitatu chini ya uongozi wa jeshi .


Hati ya kufanya muhtasari: Abdel Manaam Mahmoud anamzika kaka yake ingawa hawezi kuwa na uhakika wa asimia 100 kwamba ni yeye

Waliomzunguka ni wanaume wa Tarhuna waliokusanyika pamoja wakifukia mwili huo.

Karibu na kaburi la kaka yake, baba yake Mahmoud, Hussin, kaka yake Nuri na mjomba yake Mohamed pia nao wamezikwa - kila mmoja wao ni mwathirika wa vita vya wenyewe kwa wenyewe nchini Libya, wote wakiwa wameuawa na wanamgambo wale wale waliotawala mji wao.

Miili yao ilipatikana na kuzikwa kwasababu Libya ilisaini mkataba wa kusitisha vita mwaka jana.

Lakini tangu mwaka 2011, alipouawa aliyekuwa mtawala wa nchi hiyo Muammar Gaddafi, nchi hiyo imekuwa ikikumbwa na ghasia na baadaye ikatumbukia katika vita vya wenyewe kwa wenyewe.

Vita hivyo viliongezeka katika miaka ya hivi karibuni wakati Jenerali  Khalifa Haftar, ambaye ana miaka  77, aliposhambulia mji wa mashariki wa Benghazi na kujaribu kuondoa serikali inayotambuliwa kimataifa ya mji wa Tripoli.

Alikuwa na wafadhili wakubwa sana ambao walimuunga mkono: Falme za kiarabu, Misri, Syria, Jordan na Ufaransa pia.

Shambulio lake katika mji wa Tripoli , liliendelea na kuwa la kutisha, baada ya Uturuki kutuma jeshi lake la majini na anga kuunga mkono serikali iliyoko madarakani.

Jeshi la Syria pia likaunga mkono na kufanya sumu ya vita kuongezeka zaidi hasa upande wa serikali chini ya udhibiti wa Uturuki.

Jenerali  Haftar alikuwa amekodi wapiganaji wake wenye silaha- Wakandarasi kutoka Urusi na wapiganaji kutoka Sudan na Chad. kutoka Urusi na wapiganaji kutoka Sudan na Chad.

Idadi ya watu waliokufa iliongezeka katika taifa hilo lililokuwa limefikia mengi kabla ya athari za janga hili kubwa la kinyama kuanza kujitokeza.

Lakini kusitishwa kwa mapigano kuliamuliwa kwa mara ya kwanza baada ya miaka mingi, Libya kuwa na serikali ya pamoja.

Waziri mkuu wa nchi hiyo Abdul Hamid Dbeibah, ambaye ni mfanyabiashara tajiri wa kutoka eneo la kibiashara Misrata.

Wakati familia yake inahusishwa na utawala wa Muammar Gaddafi, mambo machache yalifahamika kuhusu waziri mkuu huyo mpya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kama mtu mzima wa familia, Abdel Manaam Mahmoud hakuwa na budi zaidi ya kuzika mwili wa kaka yake Esmail katika nyumba yake ya milele. Lakini pia, huenda anayemzika hii leo, asiwe kaka yake kama anavyofikiria.


Hati ya kufanya muhtasari: Abdeslam alikamatwa mwezi Machi karibu na mji wa Brussels

Abdeslam anapanga kutumia haki yake ya kukaa kimya kortini, mmoja wa mawakili wake, Frank Berton, ameambia BFM TV.

"Tulisema tangu mwanzo ... kwamba mteja wetu akiamua kukaa kimya tutajiondoa," amesema, akiwa ameandamana na wakili mwenzake Sven Mary.

Watu 130 waliuawa wakati wa mashambulio hayo.

Kundi linalojiita Islamic State limedai kuhusika.

Salah Abdeslam alikamatwa mjini Brussels mwezi Machi na amesalia kimya tangu alipohamishiwa Ufaransa mwezi Aprili.

Mashambulio ya Paris

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mawakili wa mshukiwa mkuu wa shambulio la kigaidi lililotekelezwa mjini Paris Novemba mwaka jana, Salah Abdeslam, wamesema hawatamtetea tena.


Hati ya kufanya muhtasari: Abdilatif Abdalla ,mwandishi na mwanaharakati wa siasa

Ni katika kipindi hicho cha kuitumikia adhabu yake gerezani, ndipo alipoandika kazi zaidi za uandishi kwa siri .

Mwandishi wa BBC Arnold Kayanda  alizungumza na Abdilatif alipokuwa mjini Dar es salaam kushiriki katika tukio la utoaji Tuzo kwa washindi wa Tuzo ya Kiswahili ya Mabati-Cornell ya Fasihi ya Kiafrika.

Abdilatif Abdalla,Mwanaharakati na mwandishi wa lugha ya kiswahili

Abdilatif Abdalla ni mwandishi na mwanaharakati wa siasa aliyefungwa kutokana na kukiunga mkono chama cha upinzani cha Kenya People's Union kilichoanzishwa kuwatetea wananchi wakati wa utawala wa rais wa wakati huo Jomo Kenyatta mwaka 1969-1972.

Ilikuwa ahukumiwe kunyongwa iwapo asingejitetea na kushinda shitaka la kwanza la uhaini, lakini shitaka la uchochezi hakuweza kulikwepa.

Abdilatif Abdalla alizaliwa Mombasa Kenya mnamo mwaka 1946 ambako alilelewa na babu yake Mzee Ahmad Basheikh Bin Hussein ambaye ndiye hasa aliyepanda mbegu ya uandishi wa mashairi kwa mjukuu wake.

Ni kazi yake iliyoitwa Kenya Twendapi iliyosababisha kutiwa nguvuni katika kipindi ambacho serikali haikupendezwa na harakati za chama cha KPU.

Abdilatif Abdalla, kwanza alifungwa katika Gereza la Kaliti na kisha kuhamishiwa Shimo la Tewa.

Ilikuwa katika muda huo wa kufungwa kwake alipoandika Shairi lake maarufu la Sauti ya Dhiki.

Baadaye alihamia Tanzania ambako alianza kufundisha na kutafiti Lugha ya Kiswahili katika Chuo Kikuu cha Dar es Salaam kisha alihamia London ambako alifanya kazi katika Shirika la Utangazaji la Uingereza BBC kabla ya kuhamia Ujerumani ambako alifundisha Kiswahili kwa miaka mingi katika Chuo Kikuu cha Leipzig.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Abdilatif Abdalla mwandishi na mtunzi mzaliwa wa Kenya aishiye Hamburg nchini Ujerumani, alilazimika kuishi nje ya nchi yake kwa miaka zaidi ya 22 tangu miaka ya 1970 mara baada ya kutoka katika gereza ambalo alifungwa kutokana na maandishi yake yaliyokuwa yakiikosoa serikali ya Jomo Kenyatta.


Hati ya kufanya muhtasari: Abdul Hasan anasema dawa hiyo ya kuongeza uume unamfanya ajihisi mwanaume mpya.

Wanaume wawili waliiambia BBC, kwa nini hawaoni aibu kutumia njia hiyo.

Abdul Hasan, 27,ni mteja mzuri wa sindano hizo za kuimarisha uume na kuufanya uwe na muonekano mzuri.

Kwa sasa ameanza jitihada hizo ili iwe zawadi itakayomstaajabisha rafiki yake wa kike.

Amekuwa na rafiki yake huyo wa kike kwa miaka minane lakini wazo hilo bado liko akilini kama atamridhisha kimwili au la.

Mara ya mwisho kutumia sindano hizo ,mchumba wake alifurahi kwa asilimia 100, mwanaume huyo anayetumia dawa ya kuimarisha uume alieleza katika kipindi cha Victoria Derbyshire.

 "Nilifikiri kwamba hakuna mtu mwingine ambaye anaweza kuumia kutokana na jambo hilo, kwa sababu kadhaa huwa nafurahia kutumia njia hiyo ", aliongeza.

Dawa ya kuimarisha uume ni mmiminiko wa asidi ambao uko kwenye mfumo wa sindano ambayo huchomwa chini ya ngozi ya uume.

Hakuna upasuaji ambao unafanyika na zoezi hilo linaweza kufanyika kwa masaa tu katika kliniki na hugharimu Euro 3000 tu kwa mara moja.

Dawa hiyo ambayo imebuniwa kuongeza ukubwa wa uume na kuufanya kuwa na muonekano mzuri.

Kwa kawaida huongezeka kwa sentimita moja au mbili na vilevile inategemea na kiasi cha dawa inayochomwa.

Mtu akichoma mara moja inaweza kudumu kwa kipindi cha miezi 18.

Aina hiyo ya matibabu bado ina kanuni chache ambazo zinazoiongoza.

Asif Muneer,kutoka jumuiya ya wapasuaji wa njia ya mkojo Uingereza anasema kuwa hawezi kuwashauri watu kufanya hivyo.

Ongezeko la zoezi hili lipo zaidi katika kuongeza upana wa uume na haiongezi urefu hivyo kiuhalisia haiwezi kuimarisha tendo hilo.

Kama kitu chochote kitapelekea kuleta madhara basi itakuwa baada ya kufanya mapenzi.

Muneer anaamini kuwa kuna wengi ambao wanataka kujua namna ambavyo dawa hizo zinaweza kufanya kazi mara baada ya kuona watu maarufu na wasanii wakitangaza upasuaji wa mapambo katika mtandao.

'Hakuna cha  kuficha'

Mtu akichoma mara moja inaweza kudumu kwa kipindi cha miezi 18

Kwa upande wake Abdul, kutojiamini ndio...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Sindano za kuimarisha uume ambazo zimebuniwa kuongeza ukubwa wa uume zimepata umaarufu mkubwa licha ya tahadhari ambazo zimekuwa zikitolewa kuhusu madhara ambayo yanaweza kujitokeza mtu anapotumia dawa hizo.


Hati ya kufanya muhtasari: Abdul Nondo ,aliyedaiwa kujiteka

Taarifa za kupotea kwa Bwana Nondo katika mazingira ya kutatanisha ziliibuka tarehe 6 Machi baada ya Nondo kutuma ujumbe kwa mmoja wa marafiki zake usiku wa manane akisema kuwa usalama wake uko hatarini.

Hali hiyo ilipeleka taharuki miongoni mwa wanafunzi wenzake na jamii kwa ujumla huku wengi wakidhani kuwa bwana Nondo alikuwa ametekwa.

Akizungumza na BBC mapema hii leo, msemaji wa TSNP Helllen Sisya amesema taarifa za nini hasa kilichomsibu bwana Nondo zinakinzana

"Sisi bado hatuamini Uchunguzi uliofanywa na polisi  kwa kuwa hatujamsikia Nondo akiongea na kile tulichoelezwa na polisi mkoani Iringa na hiki tulichokisikia leo kwa polisi Dar es Salaam haviendani", alisema Sisya.

Mtandao wa wanafunzi(TSNP)

Mtandao wa Wanafunzi Tanzania ambao ulitoa taarifa kwa Umma kuhusu kupotea kwa Abdul Nondo,hawakubaliani na taarifa hiyo ya polisi kwa kudai kuwa inakanganya,Polisi wanadai kuwa alipatikana akiendelea na shughuli zake za kawaida alipoenda kumtembelea mpenzi wake na wakati wao walipata taarifa kutoka kwa jeshi la polisi wa Iringa kuwa Nondo alifika kituoni hapo akiwa hajitambui.

Mapema leo Jeshi la polisi nchini Tanzania lilizungumza na waandishi wa habari na kusema kuwa mwanafunzi wa chuo kikuu cha Dar es salaam,Abdul Nondo aliyedaiwa kupotea katika mazingira ya kutekwa ulikuwa uzushi.

Kamanda wa Polisi,Lazaro Mambosasa amedai kuwa taarifa zilizosambaa katika mitandao ya kijamii na kuzua taharuki mnamo tarehe 6,Machi kwa madai kuwa mwanafunzi huyo ametekwa na watu wasiojulikana si za kweli kwa kuwa uchunguzi wa jeshi la polisi umebaini kwamba mwanafunzi huyo alikutwa akiendelea na shughuli zake za kawaida na wala hakutekwa au kutoa taarifa kuwa ametekwa.

Afande Lazaro Mambosasa

Upelelezi umebaini kuwa alikuwa anafanya mawasiliano na mpenzi wake wakati yuko safarini kutoka Dar es salaam kuelekea Iringa hata baada ya muda aliodaiwa kutuma ujumbe kuwa yuko hatarini.

Lakini jeshi hilo la polisi halikuishia kwenye mawasiliano ya simu tu bali lilienda kumpima afya yake...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mtandao wa wanafunzi nchini Tanzania (TSNP) umesema usingeweza kupuuza taarifa za hatari ya usalama iliyokuwa ikimkabili mwenyekiti wao Abdul Nondo.


Hati ya kufanya muhtasari: Abiria atolewa kwa nguvu katika ndege ili kutoa nafasi kwa wafanyikazi

Video hiyo iliyochukuliwa ndani ya ndege hiyo inaonyesha mwanamume akinyanyuliwa kwa nguvu kutoka kiti alichokuwa amekalia na kuvurutwa katika nafasi iliyo katikati ya viti vya ndege.

Ndege hiyo ilikuwa inaelekea Louisville kutoka Chicago.

Kufuatia tukio hilo la jumapili, Shirika la ndege la United limeomba msamaha kupitia mtandao wa twitter likisema kuwa uchunguzi unafanywa kubaini nini hasa kilitendeka.

Video moja ya dakika 50 iliyonakili tukio hilo imesambazwa zaidi ya mara elfu 16 kuanzia Jumapili.

Jayse  D Anspach aliyeweka rekodi hiyo kwenye twitter alisema kuwa ndege hiyo ya United ilikuwa imepakia abiria kupita kiasi na iliwataka watu wanne kujitolea na kuwapa nafasi wafanyikazi wa ndege hiyo waliokuwa wamekosa nafasi na wanaodaiwa kuwa na shughuli za dharura za siku iliyofuata.

"Hakuna aliyejitolea kwa hivyo United ikaamua kuchagua  na hivyo wakaamua ni daktari huyo kutoka Asia na mkewe ndio watakaoondoka."

"Daktari huyo alitarajiwa kuwa hospitallini siku ifuatayo na hivyo basi akakataa kujitolea," Anspach alisema.

"Dakika kumi baadaye daktari huyo alikimbia ndani ya ndege akiwa amejaa damu usoni huku akilia na kusema, "Ninataka kwenda nyumbani."

Afisa mmoja wa usalama aliyehusika na tukio hilo amepewa likizo ya lazima kulingana na idara ya anga ya Chicago.

Idara hiyo imesema itafuatilia tukio hilo ambalo haliambatani na utaratibu wao wa kuendesha mambo.

Abiria mwingine Audra B. Ridges aliweka video kwenya mtandao wa facebook na imesambazwa na  watu zaidi ya elfu 400.

Aliandika: "Tafadhali sambaza video hii. Tuko kwenye ndege hii ya United ambayo ilitoa tikiti za usafiri kwa abiria wengi kuliko inavyofaa. "

"Wamewachagua watu wanaotaka kuwashukisha ili wafanyikazi wao wapate nafasi. "

"Mtu huyu ni daktari anayepaswa kuwa hospitalini asubuhi."

"Hakutaka kutoka. Sote tumechukizwa na kitendo hiki."

Maelfu ya watu wametoa maoni yao kuhusu video hii kwemye mtandao wa facebook.

Mmoja aliandika: "Jambo hili linakera...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kanda za video zinazoonyesha jamaa mmoja akiondolewa kwa nguvu kutoka kwenye ndege ya shirika la ndege la United zimesababisha malalamiko katika mitandao ya kijamii.


Hati ya kufanya muhtasari: Abiria wakiingia katika Feri ya Likoni huko Mombasa Kenya

Baraza hilo tayari limezindua mpango huo kufuatia mapendekezo ambayo yameungwa mkono na serikali kuu pamoja na ile ya baraza hilo.

Tayari serikali ya Kenya imelipatia shirika la huduma za ferry katika kivuko hicho shilingi milioni 250 ili kuweka kamera za kuwachunguza wanaume hao wanaowanyanyasa wanawake pamoja na wahalifu wengine wanaoabiri feri hiyo.

Madiwani wa eneo hilo walichukua hatua hiyo kufuatia malalamishi kwamba wanawake huviziwa na baadaye kunyanyaswa kingono wakati feri hizo zinapojaa watu.

Wanaume kadhaa wamepatikana na hatia na kufungwa jela kwa kuwavizia na kuwashika abiria wawanawake.

Mtu mmoja anahudumia kifungo jela baada ya kupataikana na hatia ya kumnyanyasa mwanamke katika kivuko hicho.

Katika kisa chengine ,mtu mmoja alipigwa na abiria alipojaribu kumpiga busu mwanamke ndani ya feri hiyo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Baraza la kaunti ya Mombasa nchini Kenya linapanga kuwatenga abiria wa kiume na wenzao wa kike katika kivuko cha likoni kufuatia visa vya unyanyasaji wa kingono katika kivuko hicho.


Hati ya kufanya muhtasari: Abiria wakisubiri mabasi kituo cha Kencom Nairobi

Kuanzia mapema Jumatatu kulikuwa na magari machache kwenye barabara za mji wa Nairobi ambayo yaliongeza nauli, hali iliyolazimu mamia ya wasafiri kutembea kwenda maeneo tofauti.

Wengi walitumia bodaboda kusafri

Magari machache yaliyokuwa barabarani yaliongeza nauli hadi zaidi ya mara dufu.

Kati ya sheria ambazo  magari ya uchukuzi wa abiria yanastahili kutekeleza ni pamoja na:

Wakati huo huo waziri wa uchukuzi James Macharia ameliagiza shirika la Reli chini Kenya kuongeza safari zake kwenda mitaa yote ambayo linatao huduma, kama njia ya kuwapunguzia matatizo ya usafiri wakaazi wa Nairobi.

Abiria wakisubiri mabasi kituo cha Kencom Nairobi

Kwenye taarifa iliyotolewa mapema leo Jumatatu waziri aliamrisha Shirika la Reli kupunguza nauli kwa asilimia 10 hadi pale huduma za kawaida za usafiri zitakaporejea.

"Wakati serikali inaendelea kutekeleza sheria za barabarani kuimarisha usalama wa barabarani na kuboresha sekta hiyo, umma unaombwa kuunga mkono jitihada za serikali ili kuhakikisha kuwa kuna manufaa ya muda mrefu kwa wakenya wote," Bw Macharia alisema.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wakenya wengi kote nchini waemkia changamoto kubwa katika usafiri wa umma baada ya wamiliki wa magari ya usafiri kuandoa magari yao  barabarani kupinga hatua ya serikali kurejesha sheria za barabarani maarufu kama "sheria za Michuki."


Hati ya kufanya muhtasari: Abiria walitoka kwa kutumia milango ya dharura

Video katika mitandoa ya kijamii zinaonyesha baadhi ya abiria wakitumia mlango wa dharura na kutoka kwenye ndege hiyo  ya Aeroflot iliyokuwa inateketea moto.

Watoto wawili na mhudumu mmoja ni miongoni mwa waliofariki kwa mujibu wa vyombo vya habari Urusi.

Shahidi mmoja amesema ilikuwa ni "miujiza" kwamba kuna aliyenusurika mkasa huo wa ndege, iliyokuwa imebeba abiria 73 na maafisa wataano wa ndege.

"Watu 37 wamenusurika - Abiria 33 na maafisa wanne wa ndege hiyo," amesema afisa wa kamati ya uchunguzi, Yelena Markovskaya.

Watu watano wamo hospitalini.

Aeroflot, shirika la ndege la kitaifa Urusi limesema ndege hiyo ililazimika kurudi katika uwanja wa ndege " kutokana na sababu za kiufundi", lakini halikufafanua zaidi.

Ndege nyingine zimelazimika kuelekezwa katika viwanja vingine wa ndege nchini.

Moshi mweusi umeenea utoka kwenye ndege inayoteketea katika uwanja wa ndege wa Sheremetyevo

Ndege ndiyo ilikuwa imeanza kuondoka kutoka uwanja wa ndege wa Sheremetyevo ilipoanza kuteketea

Ndege ilifanyika nini?

Ndege hiyo aina ya Sukhoi Superjet-100, iliondoka uwanja wa ndege wa Sheremetyevo mwendo wa saa  18:02 kwa saa ya huko kutoka eneo la Murmansk.

Maafisa wa ndege wakatoa tahadhari ya wasiwasi wakati kulishuhudiwa " hitilafu" muda mfupi baada ya ndege kuondoka.

Baada ya kutuwa kwa dharurua katika uwanja huo wa ndege , injini za ndege hiyo  ziliwaka moto  katika njia kuu wa ndege, Aeroflot limesema katika taarifa.

Maafisa hao wa ndege "walijitahidi kadri ya uwezo wao kuwaokoa abiria ," waliofanikiwa kutolewa katika muda wa sekundi 55, shirika hilo la ndege limeeleza.

Aeroflot limechapisha orodha ya walionusurika mkasa huo (kirusi) ambao kufikia sasa wametambuliwa, likiongeza kwamba litaendelea kutoa taarifa kadri wanavyozipokea.

Taarifa pia zinaashiria kwamba ndege hiyo haikufanikiwa katika jaribio la kwanza la kutuwa kwa dharura.

Kaimu Gavana wa mji eneo hilo la Murmansk, Andrey Chibis inaarifiwa amesema familia za waliofariki katika mkasa huo...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Watu arubaini na moja  wameuawa baada ya ndege ya Urusi  kutua kwa dharura na kulipuka moto  katika uwanja wa ndege wa Sheremetyevo mjini Moscow.


Hati ya kufanya muhtasari: Abiria wanasema waliusikia mlango ukicheza wajati walikuwa angani katika safari ya kutoka Lagos hadi Abuja

Ndege hio iliosafiri kutoka Lagos hadi Abuja ilikuwa ikiambaa chini kwenye barabara ya kurukia  ndege wakati mlango huo ulidondoka.

Kampuni hio ya Dana Air imekana kwamba chanzo cha tukio hilo lilikuwa la kiufundi na kusema mlango huo haungeweza kudondoka " bila jitihada za maksudi za abiria aliyeufungua"

Lakini abiria mmoja ameiambia BBC kuwa kila mmoja kwenye ndege alikataa kuuchokonoa mlango huo.

Dapo Sanwo kutoka Lagos alisema: "Safari nzima ilikuwa ya kelele na mitetemo kutoka sakafuni. Niliona kitasa cha mlango wa dharura kilikuwa kimelegea na kuning'inia."

"Tulipotua na ndege ikaanza kuambaa chini , tulisikia mlipuko mdogo, na wimbi kubwa la upepo na kelele. Ilikuwa mbaya sana."

"Wahudumu wa ndege walijaribu kumsingizia abiria kuwa alivuta kitasa lakini kila mmoja alikataa. Walijaribu pia kutuzuia kuchukua video na picha"

Katika taarifa iliotolewa na Dana Air, kampuni hio imekanusha kuwa na hitilafu yoyote katika safari nzima

"Milango yetu ya dharura imefungwa kikamilifu na hauwezi kudondoka bila mtu kuuchokonoa au kujaribu kwa maksudi kufunguliwa na mfanyakazi wa ndege au abiria," kampuni hio imesema.

" Wakati ndege inapokuwa angani, inakuwa katika mgandamizo wa juu na hamna njia ya kiti au mlango kutikisika kama inavyosemwa"

Kampuni iliendela kusema kuwa ndege ilikaguliwa na wahandisi pamoja na Mamlaka ya Usafirishaji wa Anga Nigeria na "hamna hitilafu iliyoripotiwa"

Mwaka 2012, ndege ya Dana Air ilianguka kwenye eneo la makazi jijini Lagos na kuwaua abiria 153.

Nigeria ina historia ya rekodi mbaya ya usalama wa anga. Mwaka jana , uwanja wa ndege wa Abuja ulifungwa kwa wiki sita kwa ajili ya marekebisho ya barabara ya kurukia ndege

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kampuni ya usafiri wa ndege imemlaumu abiria mmoja baada ya moja ya milango yake kudondoka punde tu walipotua.


Hati ya kufanya muhtasari: Abisai Samuel alibashiri matokeo ya mechi 17

Mshindi huyo, Abisai Samuel, 28, ambaye ni mzaliwa wa Kakamega, magharibi mwa Kenya ndiye wa kwanza kujishindia kiasi kikubwa hivyo cha pesa.

Mshindi huyo wa Mega Jackpot ya kampuni ya Sportpesa alianza kushiriki mashindano ya bahati nasibu ya kubashiri matokeo mwaka jana baada ya kutambulishwa kwa mchezo huo na nduguye.

Yeye ni mzaliwa wa pili kutoka mwisho katika familia yenye watoto 12.

Amekuwa akiishi katika mtaa wa Eastlands, Nairobi kwa jamaa yake lakini kwa sasa amepelekwa eneo salama kutokana na wasiwasi kwamba huenda watu wakafika kwa wingi kumpongeza au pengine kutaka kufahamu siri yake.

Kijana huyo alikuwa tayari ameanza kusherehekea alipogundua kwamba alikuwa amebashiri vilivyo matokeo ya mechi 14 kati ya 17 zilizokuwa kwenye Mega Jackpot pale alipopigiwa simu na afisa mkuu mtendaji wa Sportpesa Ronald Karauri muda mfupi baada ya saa sita usiku.

SportPesa, kupitia taarifa, wamesema mshindi huyo alikuwa ameweka dau mara mbili kwa Sh200, kila dau ikiwa ya Sh100.

Samuel alifahamu kwamba mema yalimsubiri baada ya mechi ya Ligi Kuu ya Ufaransa Ligue 1 kati ya Dijon FCO na Bordeaux kumalizika sare 0-0 kama alivyokuwa ametabiri.

Tangazo la Sportpesa kuhusu mshindi wa Sh221m

Hakuweza kujituliza kutazama mechi mbili zilizokuwa zimesalia kati ya Tottenham Hotspur na Arsenal na mchezo wa Serie A kati ya Inter Milan na Napoli.

"Alienda kwenye klabu viungani mwa mji wa Nairobi ambayo yeye na mwenzake hucheza SportPesa na walikuwa wanajadiliana watafanyia nini mamilioni ya pesa ambayo wangepata pale simu kutoka kwa namba ya simu ambayo hawakuwa wameihifadhi ilipopigwa," taarifa ya SpostPesa inaeleza.

Maafisa wa Sportpesa walimtambulisha rasmi kwa wanahabari Jumanne.

Abisai akiwa na mfano wa hundi

Ili kushiriki shindano la Mega Jackpot, mshiriki huhitajika kuweka dau ya Sh100 pekee za Kenya.

Mechi ambazo mshindi alibashiri kwa ufasaha matokeo yake:

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mkenya aliyefanikiwa kubashiri kwa ufasaha matokeo ya mechi 17 mwishoni mwa wiki amejishindia jumla ya Sh221m za Kenya, ambazo ni sawa na dola 2.2m za Marekani.


Hati ya kufanya muhtasari: Abiy Ahmed

Ethiopia na Eritrea zimewahi kupigana katika siku za nyuma kutokana na mzozo wa mpakani na tangu hapo wamekuwa na uhasama wa zaidi ya miaka 20.

 Hivyo waziri mkuu Abiy Ahmed atakuwa wa kwanza  kutembelea Eritrea katika kipindi hicho cha miongo miwili.

Mapema mwezi huu Ethiopia ilipokea ujumbe kutoka  Eritrean ulioashiria heri njema baina yao.

Kiongozi wa Eritrea Isayas Afewerki alikuwa wa kwanza kuchukua hatua ya mawasiliano na utawala wa Addis Ababa baada ya kusifia hatua za mageuzi ya kisiasa yanayofanywa na waziri mkuu Abiy Ahmed.

Eritrea ilijinyakulia uhuru wake hapo  1993 lakini haikupita zaidi ya miaka mitano, mzozo baina yao ukazuka kuhusu kipande cha ardhi kame iliyompakani mwa mataifa hayo na kusababisha uhasama huo wa miongo kadhaa.

Uchunguzi wa umoja wa mataifa ulibaini kuwa kipande cha ardhi kilichokuwa kinazozaniwa ni cha Eritrea, uamuzi ambao Ethiopia haujaukubali kikamimilifu.

Ni kwa nini ziara hii ni ya kihistoria?

Eritrea na Ethiopia walipigana vita kuanzia Mei mwaka 1998 hadi Juni 2000. Licha ya nchi hizo kutumia mamilioni ya dola kwenye vita hivyo na watu wengi kuuawa ni manufaa kidogo sana yaliyopatikana.

Kulingana na uamuzi uliotolewa na tume ya kimataifa huko Hague, Eritrea ilikiuka sheria za kimataifa kwa kuivamia Ethiopia.

Wakati wa kumalizika kwa vita Ethiopia tayari ilikuwa imekalia arrdhi yote iliyokuwa ikizozaniwa na kuingia ndani ya ardhi ya Eritrea.

Baada ya kumalizika kwa vita, tume ya mpaka ya Eritrea na Ethiopia iliyobuniwa na Umoja wa Mataifa, iliamua kuwa eneo la Badme ambalo ndilo lilikuwa linazozaniwa lilikuwa la Eritrea.

Hadi sasa Ethiopia bado inadhibiti eneo hio lili karibu na Badme na hata mji wa Badme

Tarehe 5 Juni mwaka huu muungano wa vyama unaotawala nchini Ethiopia unaoongozwa Abiy Ahmed,  ulikubali kutekeleza kikamilifu makubaliano ya amani waliyoyasaini na Eritrea mwaka 2000.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Waziri mkuu mpya wa Ethiopia Abiy Ahmed, ameanza ziara ya kihistoria huko  Eritrea siku chache baada ya nchi hizo mbili kutangaza kusitisha uhasma baina hayo.