Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Afghanistan wakisaidiwa na Marekani wamekuwa wakishambulia Islamic State karibuni

Taarifa kutoka kwa afisi hiyo imesema kiongozi huyo aliuawa siku 10 zilizopita katika operesheni ya kijeshi iliyoongozwa na wanajeshi maalum wa Afghanistan katika mkoa wa Nangarhar, mashariki mwa nchi hiyo.

Hasib anaaminika kuhusika katika shambulio la mwezi Machi katika hospitali ya kijeshi mjini Kabul, ambapo watu zaidi ya 30 walifariki.

Mwezi uliopita, wizara ya ulinzi ya Marekani pentagon ilisema kulikuwa na uwezekano mkubwa kwamba Hasib aliuawa katika operesheni ya kijeshi ya makomando wa Marekani an Afghanistan.

Aprili, jeshi la Marekani liliangusha bomu kubwa zaidi ambalo si la nyuklia kuwahi kutumiwa na taifa hilo.

Lengo la kuangusha bomu hilo lilikuwa kuharibu njia za chini kwa chini zilizodaiwa kutumiwa na IS katika eneo la Nangarhar.

IS walitangaza kuingia Afghanistan na Pakistan pale walipotangaza kuundwa kwa Mkoa wa Khorasan mwaka 2015, na tangu wakati huo wametekeleza mashambulio kadha. Julai 2016, waliua watu karibu 80 katika shambulio la kujitoa mhanga katika mkutano Kabul.

Miezi mitatu baadaye, mashambulio mawili sawa katika sherehe za kidini za Ashura, yalisababisha vifo vya watu 30.

Na Novemba 2016, walishambulia msikiti Kabul na kuua watu 30.

IS pia walidai kuhusika katika shambulio la kujitoa mhanga Mahakama ya Juu Kabul mwezi Februari ambapo watu 22 walifariki.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kiongozi wa kundi la Islamic State (IS) nchini Afghanistan, Abdul Hasib, ameuawa, afisi ya Rais Ashraf Ghani imesema.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Ethiopia katika doria

Ripoti hiyo iliyochapishwa na shirika la Human Rights Watch limewashutumu maafisa wanaofanya kazi katika Jela la Ogaden, pamoja na maafisa wa kikosi cha Polisi cha Liyu. Wengi wa wafungwa walioteswa walihusishwa na kundi la upinzani la Ogaden Liberation front lililopigwa marufuku.

Shirika la Human Rights Watch liliwahoji Zaidi ya watu mia moja, wengi wao waliokuwa wafungwa katika jela la Ogaden kati ya miaka ya 2011 na 2018.

Waathiriwa walikariri jinsi walivyovuliwa nguo zote kabla ya kupigwa mbele ya wafungwa wenzao.

Mmoja alisema kuwa alitengwa kifungoni kwa muda wa miaka  mitatu, na aliondolewa kwenye seli nyakati za usiku tu ili ateswe.

Maafisa wakuu wa polisi na pia wa jela wameshutumiwa sio tu kwa kutoa amri kwa wafunga kuteswa na kubakwa, lakini pia kwa kushiriki matendo hayo.

Ripoti hiyo inasema kuwa watoto wengi wamezaliwa katika jela ya Ogaden, wengine wao wakidaiwa kupatikana kwa njia ya ubakaji uliotekelezwa na walinzi wa magereza.

Waziri mkuu wa Ethiopia

Wafungwa wa kike wamesimulia jinsi walizaa wakiwa ndani ya seli, mara nyingi bila huduma za kiafya.

Wengi wa walioukuwa wafungwa wamesema hawajawahi kukabiliwa na shtaka la aina yoyote mahakamani.

Njia ya kuwaokoa vijana 12 waliokwama kwenye pango inatafutwa

Shirika la Human Rights watch linasema kuwa utesaji ni tatizo lililokithiri Ethiopia , na kuwa linapokea ripoti za watu kuhojiwa kikatili kutoka pembe zote za nchi mara kwa mara.

Waziri Mkuu mpya wa Ethiopia Abiy Ahmed, amekiri kuwa maafisa wa usalama wamewatesa raia, na sasa shinikizo zinaendelea kuongezeka kwa wale wanaofanya matendo haya kuwajibika.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Ripoti mpya imechapisha jinsi maafisa wa usalama wa Ethiopia walivyowatesa na kuwabaka wafungwa wa kisiasa katika Jimbo la Somalia.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Ethiopia waliingia nchini Somalia kuisaida serikali dhaifu ya nchi hiyo

Kwa sasa wapiganaji wa Al-Shabab wameingia  kijiji cha el-Ali kufuatia kuondoka kwa wanajeshi hao wa Ethiopia.

Wanajeshi hao waliharibu kambi hiyo kabla ya kuondoka kwa mjibu wa kituo cha radio kinachomilikiwa na al-Shabab.

Sababu ya wanajeshi hao kuondoka bado haijulikani lakini al-Shabab walisema kuwa walishambulia kambi hiyo hivi majuzi.

Mwezi Juni al-Shabab walisema kuwa waliwaua wanajeshi 60 wa Ethiopia waliposhambulia kambi yao kweye mji wa Halgan kati kati mwa Somalia.

Baadhi ya wanajeshi wa Ethiopia wako nchini Somalia kama sehemu ya kikosi cha Muungano wa Afrika (AU).

Wanajeshi wa Ethiopia miongoni mwa wanajehsi 22,000 wa AU, wana jukumu la kulinda maeneo ya Bay, Bakool na Gedo na pia wako eneo la Hiram lililo karibu na mpaka wa Ethiopia.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanajeshi wa Ethiopia wanaopigana vita na kundi la wanamgambo wa al-Shabab nchini Somalia ,wameondoka kutoka kambi yao muhimu kati kati mwa nchi hiyo katika eneo la Hiran.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Ethiopia waliopo nchini Somalia

Dhusamareb sasa unadhibitiwa na wapiganji walio na msimamo wa kadri, wa Ahlu Sunna Waljama'a.

Kundi la Ahlu Sunna limekuwa likikabiliana na kundi la al-Shabab ambalo linadhibiti maeneo mengi ya Somalia.

Wachanganuzi wanasema Ethiopia inaondoa vikosi vyake kutokana na ukosefu wa uungwaji mkono na jamii ya kimataifa.

Al Shabab linamiliki miji mingi iliowachwa na vikosi hivyo vya Ethiopia.

Ethiopia huchangia vikosi vya Umoja wa Afrika lakini pia ina wanajeshi wengine nchini Somalia.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Ethiopia imeondoa majeshi yake katika mji muhimu katikati mwa Somalia ,katika msururu wa hatua za hivi karibuni za taifa hilo kujiondoa nchini humo.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Guatemala wazuia kuavya mimba

Shirika hilo lenye makazi yake nchini Uholanzi liitwalo Women on Waves,lilijitolea kuwachukua wanawake wajawazito kwa boti mpaka kwenye eneo la kimataifa la bahari, ambapo zoezi hilo hufanyika bila kuvunja sheria za nchi hiyo.

Utoaji mimba huruhusiwa pale ambapo maisha ya mama yako hatarini

Boti hiyo iliwasili kwenye pwani ya bahari ya Pacific sikuya jumatano lakini huenda wakalazimika kuondoka haraka.

Wataalam hao wamesema vitendo vya utoaji mimba kiholela huhatarisha maisha ya zaidi ya wanawake 60,000 wa Guatemala kila mwaka.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jeshi la nchini Guatemala limesema litapiga marufuku shughuli za kutoa mimba zinazofanywa na kundi la madaktari wa kigeni na wauguzi wanaowasili nchini humo kwa ajili ya kutoa huduma za utoaji mimba bure kwa wanawake wakiwa na mimba changa.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Iraq waukombia mji wa zamani wa Nimrud

Wapiganaji hao wamefanya uharibifu mkubwa mjini Nimrud ,uliogunduliwa katika karne ya 13 kabla ya kujiri kwa Yesu.

 IS wanasema kuwa makaburi na masanamu hayafai na ni lazima yaharibiwe.

Taarifa ya jeshi la Iraq inasema kuwa vikosi kutoka kwa jeshi la tisa viliukomboa mji huo na kuweka bendera ya Iraq juu majumba yake baada ya kusababisha mauaji mengi na uharibifu wa vifaa vya wapiganaji hao wa Islamic State.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jeshi la iraq linasema kuwa limeukomboa mji wa zamani wa Nimrud  kutoka wapiganaji wa Islamic State.Mji huo upo yapata kilomita 30 kutoka mji muhimu wa Mosul ,ambao jeshi la Iraq linajiribu kuuteka kutoka kwa wapiganaji wa IS.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Iraq wazingira majengo ya Bunge wakati wa shambulio

Rais Trump alisema kuwa anawaombea manusura, na akaongeza kuwa  "mataifa yanayofadhili ugaidi, yamo kwenye hatari ya kushambuliwa na magaidi hao hao waliowafadhili".

Lakini Javad Zarif, amesema kuwa Iran "imekatalia mbali madai hao ya kuwepo urafiki" na kudai kuwa kundi la Islamic State linaungwa "mkono na wateja wa Marekani".

Iran imemnyonga mwanasayansi kwa usaliti

Ahmadinejad azuiwa kuwania urais Iran

Watu 13 walifariki katika shambulio hilo.

Watu waliokuwa wamejihami kwa bunduki pamoja na wahanga wa kujitoa kufa, walilenga bunge la taifa hilo na jumba lilimo kaburi la mwaanzilishi wa taifa hilo la kiislamu Ayatollah Khomeini, katika mashambulio mawili ambayo hayakutarajiwa, Jumatano asubuhi.

Ramani hakiki ya maeneo mjini Tehran

Iran inasema washambuliaji, ambao wote waliuwawa, walikuwa raia wa Iran ambao walijiunga na wanamgambo wa IS.

Kundi hilo aidha, limetoa vitisho vya kushambulia zaidi utawala wa Iran, ambao ni wa waislamu wa Kishia.

Katika taarifa ya awali kwenye mtandao wa kijamii wa tweeter, Bwana Zarif  alionekana kulaumu wapinzani wao katika anda hiyo kuwa ndio waliohusika na shambulio hilo huku akisema: "walioufadhili ugaidi huu wana njama za kutaka kuleta vita katika ardhi yetu.

Waislamu Wa-Sunni-ndio wanaoongoza Saudi Arabia - mshirika mkuu wa Marekani ilihali kwa upande mwingine Waislamu wa Shia-ndio wanaotawala Iran, na ni mahasimu wakuu wawili katika kanda hiyo ya mataifa ya kiislamu.

Mamlaka kuu ya Saudia, imekuiwa ikiwapa pesa na silaha makundi yenye misimamo mikali ya kiislamu yenye nia ya kuuangusha utawala wa Rais wa Syria   Bashar al-Assad - Mshirika wa dhati wa Iran.

Mashirika mengi ya utoaaji misaada na watu mashuhuri wamekuwa wakilaumiwa kwa kufadhili wasunni wenye misimamo mikali ya kidini kote katika mataifa hayo ya milki ya kiarabu kwa miongo miwili iliyopita.

Mwezi uliopiota, Rais Donald Trump, alizuru Saudi Arabia na kutoa hotuba ya kuilaumu hadharani Iran nkwa kuyumbisha amani katika kanda hiyo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Waziri wa mashauri ya nchi za kigeni wa Iran, amepuuzilia mbali na kutaja kama  "isiyokubalika" taarifa ya White House siku ya Jumatano, pale Tehran iliposhambuliwa na magaidi; taarifa hiyo ilisema kuwa Tehran ni "wafadhili wa ugaidi".


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Israel washambuliwa kwa bomu karibu na mpaka na Gaza

Jeshi lilisema kuwa bendera ya palestina ilikuwa ikipepea eneo hilo, na wakati wanajeshi walikaribia wakakumbwa na mlipuko.

Israel iliendesha mashambulizi ya ndege katika vituo vya kundi la Hamas kujibu.

Katika kisa tofauti vijana wawili wa kipalestina waliuawa kwa risasi zilofyatuliwa kutoka kusini mwa Rafah nchini Israel.

Wawili hao walikaribia mpaka kwa njia ambayo ilitiliwa shaka, kwa mujibu wa jeshi la Israel.

Israel na wanamgambo wa Hamas ambao wamethibiti ukanda wa Gaza walipigana vita mwaka 2014.

Hakuna kundi lililodai kuhusika na mlipuko huo wa siku ya Jumamosi ambao ulitokea kusini mwa mji wa Khana Younis

Wanajeshi wa Israel washambuliwa kwa bomu karibu na mpaka na Gaza

Jeshi lilisema kwa mlpuko ulikuwa umetegwa enoo hilo wakati wa maandamano ya siku ya Ijumaa na ulikuwa umeiunganishwa kwa bendera ya palestina.

Jeshi la Israel lilisema kuwa lililenga vituo 18 vya Hamas kuanzia Jumamosi usiku hadi Jumapili kkiwemo kiwanda cha kuunda silaha na barabara za chini kwa chini zinazochimbwa na wanamgambo.

Maafisa wa kipalestina walisema kuwa kambi tatu za mafunzo ya Hamas na moja ya kundi dogo zilishambuliwa.

Vyombo vya habari nchini Israel vinasema kuwa roketi iliyofyatuliwa kutoka Gaza ilianguka kusini mwa nchi Jumamosi jioni.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanajeshi wa Israel wamejeruhiwa wawili kati yao vibaya wakati wa mlipuko karibu na mpaka wa Israel na Ukanda wa Gaza.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Jeshi la Nigeria

Vyombo vya habari vya nchi hivyo vimeripoti kuwa askari walikataa kupanda ndege ambayo ilikuwa iwahamishe kutoka Maiduguri katika mji  mkuu wa jimbo la Borno kwenda katika mji wa Marte karibu na nchi jirani ya Niger.

Hali hiyo hakutarajiwa lakini ndivyo ilivyotokea katika jeshi la Nigeria siku ya jumapili, ambapo wanajeshi wa kikosi kimoja walipoonyesha kukataa kwenda mstari wa mbele kukabiliana na Boko haramu.

Mashuhuda wanasema mgomo huo uliendelea  kwa takribani saa nane.

Mwandishi wa BBC anasema kumekuwepo na hali ya kutotii amri miongoni mwa wanajeshi kwa miaka nane sasa.

Kundi la Boko haramu limekuwa liikiendesha vitendo vya utekaji mauaji na hata vitendo vya ubakaji na ukatili.

Kumekuwa na maswali mengi kutoka miongoni mwa raia kufuatia kundi hilo kuendelea na vitendo vya kikatili huku majeshi Nigeria yakidai yanalidhibiti.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kikosi kimoja cha majeshi ya Nigeria kimefyatua risasi angani kupinga amri ya kwenda mstari wa mbele kukabiliana na wanamgombo wa Boko Haramu.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Kenya wamewaua takriban wapiganaji 50 wa kundi la al-Shabab nchini Somalia

Jeshi hilo lilisema lilinasa shehena ya silaha na risasi na kuharibu kabisa kambi ya wapiganaji hao katika eneo la Badhaadhe katika Lower Juba.

Hadi sasa Al Shaabab hawajasema lolote.

Maelfu ya wanajeshi wa Kenya wanahudumia nchini Somalia chini ya mwavuli wa Muungano wa Afrika.

Wanajeshi wa Kenya wakipiga doria

Al Shaabab hufanya mashambulizi ya mara kwa mara kwenye mpaka na Kenya na pia kwenye kambi za wanajeshi wa Kenya walioko Somalia.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jeshi la Kenya linasema kuwa limewaua zaidi ya wapiganaji 50 wa Al-Shaabab katika oparesheni iliyofanywa Kusini mwa Somalia.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Kenya watumwa nchini Somalia kuwafunza wanajeshi wa taifa hilo

Hii ndio mara ya kwanza Marekani inatuma wanajeshi wake tangu mwaka wa 1994.

Kumekua na kundi dogo la wanajeshi  wa Marekani wanaotoa ushauri katika vita dhidi ya ugaidi nchini Somalia.

Marekani iliwapoteza wanajeshi 18 katika makabiliano na makundi ya wapiganaji baada ya helikopta yao kudunguliwa mwaka wa 1993.

Afisa wa serikali ya Marekani amesema hatua ya sasa imefuatia ombi la serikali ya  Somalia.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Marekani imewatuma wanajeshi wake nchini Somalia kusaidia kutoa mafunzo kwa wanajeshi wa serikali wanaokabiliana na wapiganaji wa Al Shabaab.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Marekani nchini Afghanistan wanachunguzwa na ICC

Uamuzi huo unadaiwa kuwa jibu la uchunguzi wa Bensouda  kuhusu uhalifu wa kivita uliotekelezwa na vikosi vya Marekani  na washirika wake nchini Afghanistan.

Waziri wa maswala ya kigeni nchini Marekani alikuwa ameonya kwamba Marekani inaweza kuwakataa ama kufutilia mbali Visa vya maafisa wowote wa ICC  wanaohusishwa na uchunguzi huo.

Afisi ya Bensouda ilisema kuwa kiongozi huyo wa mashtaka ataendelea na jukumu lake  bila kuogopa ama kupendelea upande wowote.

Waziri wa maswala ya kigeni Mike Pompeo alisema: Iwapo unahusika na pendekezo la ICC la kuwachunguza wanajeshi wa Marekani kuhusiana na hali ya Afghanistan , usidhani kwamba utaendelea kuwa na

visa ya Marekani ama kuingia nchini humo.

''Tumejiandaa kuchukua hatua zaidi ikiwemo vikwazo iwapo ICC haitabadilisha mwenendo wake'', aliongezea.

Fatou Bensouda alianza kuwa muendesha mashtaka wa mahakama hiyo 2012

Ripoti ya 2016 kutoka mahakama ya ICC imesema kuwa kulikuwa na sababu muhimu kuamini kwamba jeshi la Marekani lilitekeleza mateso  katika kituo kimoja cha siri  nchini Afghanistan kinachoendeshwa na shirika la ujasusi la Marekani CIA na kwamba serikali ya Afghanistan na wapiganaji wa Taliban walitekeleza uhalifu wa kivita.

Marekani ambayo imekuwa ikiikosoa sana mahakama ya ICC tangu ilipoanzishwa ni miongoni mwa makumi ya mataifa yaliojiunga na mahakama hiyo.

Je ICC ni nini?

Mahakama hiyo  inawachunguza na kutoa haki kwa watu wanaohusika na mauaji ya halaiki , uhalifu wa kivita ikiingilia kati iwapo mamlaka hazichukui jukumu la kuwashtaki watuhumiwa.

ICC ilianzishwa na azimio la Umoja wa mataifa 2002 na kuidhinishwa na mataifa 123, ikiwemo Uingereza.

Hatahivyo mataifa kadhaa ikiwemo China , India na Urusi zimekataa kujiunga.

Baadhi ya mataifa ya Afrika yametaka kujiondoa  katika mahakama hiyo kutokana na mapendelo fulani ya mahakama hiyo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Marekani imefutilia mbali Visa ya kuingia nchini humo ya kiongozi wa mashtaka wa mahakama ya kimataifa kuhusu uhalifu wa kivita Fatou Bensouda.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Nigeria

Alisema kambi hiyo katika Msitu wa Sambisa, kaskazini-mashariki mwa nchi, ilitekwa siku mbili zilizopita.

Rais Buhari alisema Boko Haram sasa haina pahala pa kujificha, baada ya kutimuliwa kutoka maficho yake makubwa.

Katika miezi ya karibuni, jeshi limekomboa maeneo mengi yaliyo-dhibitiwa na wapiganaji hao; lakini bado wanafanya mashambulio ya kujitolea mhanga katika nchi jirani za Niger na Cameroon.

Kumekuwa na uvumi kuwa baadhi wa wasichana wa Chikob ambao walitekwa nyara mwaka 2014 wanazuiliwa ndani ya msitu huo.

Baadhi ya wasichana waliofanikiwa kukimbia muda mfupi baada ya kutekwa nyara wanasema kuwa walikuwa wakishikiliwa eneo hilo.

Jeshi limetwaa maeneo kadha ambayo awali yalikuwa yakidhibitiwa na Boko Haram tangu harakati za kulishinda kundi hilo zianze.

Inaaminika kuwa baadhi ya wasichana waliotekwa walishikiliwa eneo hilo

Jeshi limetwaa maeneo kadha ambayo awali yalikuwa yakidhibitiwa na Boko Haram

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Rais wa Nigeria,  Muhammadu Buhari,  anasema jeshi limeiteka kambi muhimu ya wapiganaji wa Kiislamu, Boko Haram iliyo msitu wa Sambisa.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Syria wakipita Palmyra mwezi Aprili

Mashambulizi ya ndege za Urusi yaliwalazimu wanamgambo hao kurudi nyuma.

Islamic State walikuwa wamedhibiti mji wa kitamadudi wa Palmyra kutoka mwezi Mei mwaka 2015 hadi wapolitimuliwa mwezi Machi.

Sasa shirika la kuangalia haki za binadamu linasema kuwa mashambuli makubwa ya ndege za Urusi yaliwalazimu Islamic State kuondoka mjini humo

Mji wa Palmyra unaonekana kuwa muhimu kwa kundi la Islamic State kufuatia kukaribiana kwa na maneo yaliyo na mafuta.

Islamic State iliharibu sehemu za kitamaduni za mji huo na kumkata kichwa mkurugenzi wa maeneo hayo ya kale muda wa miezi 10 waliodhibiti Palmyra.

Maelfu ya raia wanakimbia kutoka maeneo yanayodhibitwa na waasi mashariki mwa Aleppo.

Vikosi vya waasi jana Jumamosi vilisema kuwa vilikuwa vimezuia vikosi vya serikali katika maeneo wanayoyadhibiti mjini Aleppo.

Kamanda mmoja wa waasi alieleza sababu ya vikosi vya serikali kupunguza kasi akisema kuwa wanajeshi wengine wamepelekwa mjini Palmyra.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wapiganaji kutoka  kundi la Islamic State wamelazimishwa kuondoka kati kati mwa mji wa Palmyra saa chache baada ya jaribio lao la kuuteka mji huo


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Syrian Democratic Forces, wamekuwa wakiusogea mji wa Raqqa taratibu tangu mwisho wa mwaka jana

Wameeleza operesheni hiyo kama mwanzo wa vita vikuu vya kuukomboa mji wa Raqqa kutoka mikononi mwa wanamgambo wa Islamic State-- ambao wameutumia kama makao yao makuu nchini Syria tangu mwaka 2014.

Operesheni ya kuukomboa mji wa Raqqa yaanza

Uturuki na Marekani kushambulia ngome ya IS Syria

Uturuki yataka balozi wa Marekani aondolowe Syria

Wanajeshi wa Syrian Democratic Forces, (SDF) wamezingira mji huo katika maeneo ya Kaskazini, magharibi na mashariki, lakini wanaonekana wameacha wazi meneo ya Kusini ili wapiganaji wa I-S pamoja na raia wakimbie.

Ramani ya mashariki ya kati

Kamanda mkuu wa majeshi ya muungano chini ya Marekani dhidi ya I-S, Luteni Jenerali Steve Townsend, amesema kuwa mapigano hayo yatakuwa magumu na yatachukua muda mrefu, lakini hilo litawapa pigo kubwa mno kwa mawazo ya wana-  I-S, ambao wanapania kuunda utawala wao.

Operesheni hii imekuwa ikisubiriwa kwa muda, kwani wanajeshi wa SDF , wamekuwa wakiusogelea mji wa Raqqa tangu Novemba mwaka jana, na hali ikawa kanganyifu mno, hasa baada ya Uturuki hasa, ilipowaona wapiganaji wa Kikurdi kuwa sawa na wapiganaji wa I-S.

Hata hivyo jirani ya Syria, Uturuki kupitia kwa waziri mkuu wake Binali Yilderim, ameilaani Marekani huku akisema inawahami na kufanya kazi na kundi la kigaidi.

Amezungumza na waandishi habari Jumanne jioni huku akisema kuwa "huwezi kutumia kundi moja la kigaidi kuzima lingine" huku akimaanisha kuwa, kundi hilo la SDF linaloongozwa na Wakurdi ni la kigaidi na halifai kupewa silaha na Marekani ili kupambana na wanamgambo wa Islamic State.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Baada ya kisa kibaya cha milipuko mikubwa ya mabomu kutoka kwa ndege za wanajeshi wa muungano wakiongozwa na Marekani, SDF inasema kuwa, wapiganaji wake sasa wameingia katika Wilaya zilizoko katika maeneo ya kazkazini na mashariki mwa mji wa Raqqa.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Ukraine walikuwa wakipigana na waasi walioungwa mkono na Urusi

Kundi hilo, likitoa ripoti yake ya awali ya uchunguzi nchini Uholanzi, limesema kombora lilirushwa kutoka karibu na kijiji cha Pervomaiskiy.

Wachunguzi hao pia wamesema kombora hilo aina ya BUK lililoundiwa nchini Urusi pamoja na mtambo wa kurusha kombora hilo, vilitolewa Urusi na vilirejeshwa huko siku iliyofuata.

Wachunguzi hao, ambao wamekuwa wakikusanya ushahidi kwa lengo la kubaini uwezekano wa kufunguliwa kwa kesi ya jinai, wanasema wanachunguza watu karibu mia moja waliohusishwa na shambulio hilo ingawa si kwamba wote ni wachunguzi.

Kundi hilo la wachunguzi wa kimataifa liliongozwa na wataalamu kutoka Uholanzi, wakishirikiana na wataalamu wa mashtaka kutoka Australia, Ubelgiji, Malaysia na Ukraine.

Watu wote 298 waliokuwa kwenye ndege hiyo aina ya Boeing 777 iliyokuwa safarini kutoka Amsterdam kuelekea Kuala Lumpur walifariki baada ya ndege hiyo kuanguka eneo la Grabovo jimbo la Donetsk .

Uchunguzi wa awali ulioongozwa na Bodi ya Usalama ya Uholanzi ulisema kombora aina ya Buk lililoundiwa Urusi lilitumiwa kutungua ndege hiyo.

Nani wa kulaumiwa?

Waasi walioungwa mkono na Urusi walilaumiwa na Ukraine na nchi za Magharibi na kudaiwa kutungua ndege hiyo 17 Julai 2014.

Wakati huo, wanajeshi wa Ukraine walikuwa kwenye vita vikali na waasi hao waliotaka kujitenga kwa maeneo ya mashariki mwa Ukraine.

Urusi imekana kuhusika na pia kupuuzilia mbali madai kwamba mtambo uliorusha kombora hilo la Buk ulikuwa maeneo ya Urusi.

Lakini baada ya kisa hicho, Umoja wa Ulaya (EU) na Marekani waliiwekea vikwazo Urusi.

Mapema wiki hii, Urusi ilitoa picha za mitambo ya rada, ambazo ilisema zinaonesha ndege hiyo haingetunguliwa na watu kutoka maeneo yaliyoshikiliwa na waasi.

Wakosoaji wa Urusi wanasema Urusi imetoa simulizi tatu tofauti kuhusu matukio yaliyojiri wakati wa kutunguliwa kwa ndege hiyo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kundi la wachunguzi wa kimataifa waliochunguza kutunguliwa kwa ndege ya shirika la Malaysia Airlines safari nambari MH17 mashariki mwa Ukraine mwaka 2014 wamesema kombora lililotungua ndege hiyo lilirushwa kutoka maeneo yaliyodhibitiwa na waasi walioungwa mkono na Urusi.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Umoja wa Mataifa nchini Mali

Kikosi cha Umoja wa Mataifa cha kulinda amani katika eneo hilo -MINUSMA- kimesema majeruhi walikuwa katika magari mawili yaliyoshambuliwa vibaya na mlipuko.

Kikosi hicho cha jeshi kilikuwa kikitafuta chanzo cha kombora lililo shambulia kambi yao siku ya Jumatatu.

Kikosi hicho cha jeshi la Umoja wa Mataifa nchini Mali kimekuwa kikikabiliana na mashambulizi ya mara kwa mara yanayofanywa na wapiganaji wa kiislamu na wale wa kikabila tangu kilipotawanywa nchini humo miaka mitatu iliyopita.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mlinda amani wa Umoja wa Mataifa ameuawa na wengine kadhaa kujeruhiwa vibaya katika shambulio lililotokea Kaskazini mashariki mwa Mali.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Umoja wa Mataifa pamoja na wa DRC

Maelfu ya watoto, wanawake na wanaume wameacha makazi yao huku mapigano dhidi ya makundi yenye silaha ya Mai Mai yakiendelea Kusini mwa Jimbo la Kivu.

Kwa mujibu wa Shirika la UNHCR, mpaka sasa, wakimbizi wapatao 1200 wameingia nchini Tanzania. Wakati huo huo, inaamika kwamba, kuna wimbi kubwa zaidi za wakimbizi ambao wapo Kivu Kusini wakiwa katika hali mbaya ya kukosa chakula na makazi.

"Katika wakimbizi 1200, 300 ni wanaume. Wanakuja kwa kwa kutumia boti, takriban wote wanakuja kwa boti, awali raia kutoka Congo walikuwa wanakuja kupitia Burundi, kwa miguu, hiyo ndio tofauti na wakimbizi wa sasa, wanapokelewa na serikali na UNHCR, na mashirika mengine, tunawapa malazi, chakula wanapewa, maji na vitu vyengine na dawa pia, wanapokelewa hapa, baadae wanaenda katika kambi ya wakimbizi ya Nyargusu," amesema Bi Joan Allison ni naibu mwakilisha wa UNHCR nchini Tanzania.

Bi Joan amesema, wakimbizi hao wamekuwa wakiingia nchini Tanzania kwa kutumia Ziwa Tanganyika, huku wakiwa wamechoka na baadhi wakiwa katika hali mbaya ya kiafya.

"Rasilimali ni chache kwa wakimbizi, mahitaji ni makubwa. Tunajitahidi kadri tunavyoweza lakini tunahitaji rasilimali zaidi iwapo hali itaendelea kuwa tete," amesema Joan.

Hata hivyo, imeelezwa kwamba, wimbi hili la wakimbizi, limeongeza changamoto ya upatikanaji wa malazi, maji na hata huduma za choo, huku wengine wakiwa hawana jinsi zaidi ya kulala katika sehemu zilizo wazi.

UNHCR imesema, hivi sasa inatafuta usaidizi wa chakula, maji na dawa katika maeneo ya kupokewa wakimbizi.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Shirika la Umoja wa Mataifa linaloshughulikia wakimbizi UNHCR limesema limeshtushwa na mapigano yanayoendelea Mashariki mwa Demokrasia ya Congo, hivyo kusababisha wimbi kubwa la wakimbizi kutoka nchini humo wanaoingia katika nchi jirani kama vile Burundi, Tanzania na Uganda.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa Uturuki karibu na mpaka wa Syria

Wanamgambo wa KiKurdi, YPG wamekana taarifa hizo wakieleza kuwa shambulio la Uturuki lilizimwa.

Wanajeshi wa Uturuki wanaoungwa mkono na wapiganaji wa upinzani Syria waliingia kaskazini mwa Syria baada ya saa tano asubuhi Jumapili.

Ndicho anachokisema waziri mkuu wa Uturuki -- siku moja baada ya Uturuki kuingia katika eneo jipya katika vita vua Syria huku kukiwepo makombora makali dhidi ya maeneo yanayodhibitiwa na Wakurdi Syria.

Yildirim anasema lengo la nchi yake ni kuidhinisha eneo salam la kilomita 30 katika enoe hilo.

Wanamgambo wa Kikurdi wanasema wamezima shambulio la vikosi vya Uturuki baada ya makbiliano makali.

Wamekuwa mojawapo ya vikosi vyenye nguvu nchini Syria, lakini watakabiliwa na wakati mgumu kuepuka nguvu ya jeshi la Uturuki.

Wameungwa mkono na Marekani walipochangia kulitimuwa kundi la I-S, lakini inaonekana ni kama hawawezi kutegemea  uungwaji mkono wa aina hiyo katika vita vya sasa.

Ni kwanini Uturuki inalenga makundi yanayoungwa mkono na Marekani?

Kundi la wanamgambo wa YPG limekuwa msaidizi mkuu katika vita dhidi ya Islamic State nchini Syria, na limeungwa mkono na Marekani.

Hatahivyo Uturuki inaamini kuwa kundi hilo linashiriikiana na kundi lililopigwa marufuku la  believes the group has links to the banned Kurdistan Workers Party (PKK), na kwa miezi kadhaa imetishia kuwatimua wapiganaji wa Kikurdi kutoka Afrin na mji mwingine, Manbij, uliopo kilomita kutoka eneo hilo 100.

Mipango ya jeshi la Uturuki inaonekana kushika kasi kufuatia tangazo kutoka kwa Marekani  kwamba itausaidia muungano wa SDF kujenga kikosi kipya cha ulinzi wa mpakani  kuzuia kurudi kwa wanamgambo wa IS.

Makundi ya  YPG na SDF yanakana kuwana uhusiano wowote wa kigaidi - tuhuma inayoungwa mkono na serikali ya Marekani.

Lakini rais Recep Tayyip Erdogan amekitaja kikosi hicho cha mpkani kama "jeshila kigaidi".

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Waziri mkuu wa Uturuki Binali Yildirim amesema wanajeshi wa nchi kavu wamevuka na kuingia katika ngome ya Afrin kaskazini mwa Syria inayodhibitiwa na waKurdi.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wa fghanistan wakiimarisha ulinzi baada ya wanajeshi wenzao 100 kuuawa katika shambulio la Taleban

Msemaji wa jeshi, Nasratullah Jamshidi, ameeleza kuwa watu hao walishambulia wakati wanajeshi walipokuwa wakitoka katika maombi ya Ijumaa katika msikiti kwenye kambi hiyo.

Wanajeshi wengine walilengwa katika duka lililokuwa karibu.

Kundi la Taliban lililodai kuhusika limesema kuwa watu wake walitegua vilipuzi kabla ya kuwaruhusu watu wa kujitolea muhanga kuingia katika kambi hiyo.

Mapigano yaliendelea hadi baadaye mchana na maafisa hao wanasema kuwa wanatarajia idadi ya waliofariki kuongezeka.

Karibu Wataliban kumi walifariki katika makabiliano hayo.

Serikali ya Afghanistan inayoungwa mkono na mataifa ya Magharibi inaendelea kupigana vita vinavyojikokota na Wataliban na makundi mengine ya Waislamu wenye itikadi kali.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Maafisa wa serikali ya Afghanistan wanasema kuwa watu waliokuwa wamevalia sare za jeshi wamewaua zaidi ya wanajeshi 100 katika shambulio la kambi ya kijeshi katika mji wa Kaskazini wa Mazari Sharif.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wakionekana katika geti la ofisi za Daily Trust huko Abuja.

"Makala hiyo inahatarisha waziwazi usalama wa wanajeshi," jeshi limesema katika tamko lililotolewa baada ya uvamizi huo.

Waandishi wawili katika ofisi za gazeti hilo zilizopo kaskazini mashariki katika mji wa Maiduguri wamekamatwa.

Uongozi wa gazeti hilo umelaani kitendo hicho na kutaka wafanyakazi wake waachiwe huru.

Gazeti hilo liliripoti siku ya Jumapili kuwa kuna mpango unasukwa ili kurejesha tena maeneo yaliyo chukuliwa na kundi la wanamgambo wa Kiislamu la Boko Haram hivi karibuni yaliyopo kaskazini mashariki mwa mji wa Borno.

Jeshi la Nigeria limesema halijapanga kunyamazisha vyombo vya habari, lakini limelazimika kufanya hivyo kwa sababu gazeti hilo lilitoa taarifa ambazo ni za siri.

"Taarifa hiyo imewapa magaidi wa Boko Haram notisi ya mipango yetu na kuwatahadharishadhidi ya jeshi la Nigeria na kwa namna hiyo kuhujumu mipango ya kijeshi na kuweka maisha ya wanajeshi rehani," taarifa ya jeshi imesisitiza.

'Kompyuta zakamatwa'

Mhariri Mkuu waDaily Trust Mannir Dan-Ali amesema uvamizi wa ofisi za gazeti hilo katika miji ya Maiduguri na mji mkuu wa Abuja umefanyika "kinyume cha sheria".

Wanajeshi walitimua wafanyakazi kutoka ndani ya ofisi hizo na kupora kompyuta kadhaa ambazo waliondoka nazo, amesema Ali katika taarif yake.

ers have been fighting Boko Haram militants since

Jeshi la Nigeria limekuwa likipambana na Boko Haram toka 2009

Dan-Ali pia amesema mhariri wa eneo la Uthman Abubakar, pamoja na ripotr Ibrahim Sawab, bado wapo mikononi mwa jeshi.

Wanamgambo wa Boko Haram ambao wamekuwa wakizua ghasia katika eneo la kaskazini mashariki mwa Nigeria toka 2009, wanapigana ili kuipindua serikali ili kuunda Dola la Kiislamu.

Kwa mujibu wa Daily Trust, ambalo ni moja ya mgazeti makubwa na yanayoheshimika nchini humo, wanajeshi walilazimisha kuingia ndani ya ofisi zao za Abuja wakiwa katika magari matatu yaliyojaza askari.

Wiki iliyopita, mashuhuda waliiambia BBC kuwa wapiganaji wanaohusishwa na kundi la Islamic...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jeshi la Nigeria limesema limevamia ofisi za gazeti la kila siku la Daily Trust kwa kuhatarisha usalama wa nchi baada ya kuripoti kuhusu oparesheni ambazo zimepangwa kutekelezwa na jeshi dhidi ya wanamgambo wa Boko Haram.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wakitumia trekta kuharibu bango la rais wa Wakurdi Massud Barzani kusini mwa Kirkurk

Maelfu ya watu waliukimbia mji huo kabla ya wanajeshi wa Iraq kufika.

Jeshi la Iraq limeingia Kirkuk wiki tatu baada ya Jimbo la Kurdistan kuandaa kura ya maoni ya uhuru.

Wanajeshi hao wanalenga kuchukua tena udhibiti wa maeneo ambayo yamekuwa yakidhibitiwa na Wakurdi tangu wapiganaji wa Islamic State walipofurushwa maeneo hayo.

Wakazi wa maeneo yanayodhibitiwa na Wakurdi, yakiwemo Kirkuk, waliunga mkono pakubwa kura ya maoni ya kujitenga na Iraq iliyoandaliwa 25 Septemba.

Ingawa mji wa Kirkuk unapatikana nje ya jimbo la Kurdistan nchini Iraq, wakazi wa mji huo waliruhusiwa kushiriki kura hiyo ya maoni.

Waziri mkuu wa Iraq Haider al-Abadi alishutumu kura hiyo na kusema ilikuwa kinyume na katiba.

Jeshi la Iraq lilitangaza kwamba limedhibiti viwanda na visima vya mafuta baada ya wapiganaji wa Kikurdi wa Peshmerga kuondoka

Serikali ya jimbo la Kurdistan ilisisitiza kwamba ilikuwa kura halali.

Maafisa wa Marekani wamesema wanashauriana na pande zote kuzuia kuongezeka kwa uhasama.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanajeshi wa serikali ya Iraq wameingia katikati mwa mji wa Kirkuk baada ya kuteka maeneo muhimu ya mji huo unaozozaniwa kutoka kwa wapiganaji wa Kikurdi.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wakiwa kwenye doria mjini Capetown

Zaidi ya watu 40 wameuawa mwishoni mwa juma lililopita.

Hatua hii imelenga kusaidia polisi kupambana dhidi ya wimbi la ongezeko la vitendo vya mauaji.

Wanajeshi wenye silaha waliwasili na magari yao ya kijeshi siku ya Alhamisi na kuanza kufanya operesheni ya ukaguzi katika eneo la Manenberg, eneo linadaiwa kushamiri kwa ghasia.

Vikosi vya kijeshi vitapelekwa kwenye maeneo 10 ya mji wa Cape town.

A.Kusini:  Jeshi lapelekwa Cape Town kuyakabili magenge

Kwanini idadi ya watu inaongezeka Uganda?

Takwimu kutoka kwenye nyumba za kuhifadhia miili zinaonyesha ongezeko la vifo katika eneo hilo, huku kukiwa na ripoti ya vifo vya watu 1,000 mwaka huu pekee.

Mwezi uliopita, askari sita waliokuwa kwenye kikosi cha kupambana na magenge yanayofanya vurugu walijeruhiwa vibaya wakiwa kwenye doria.

Hii si mara ya kwanza vikosi vya kutuliza ghasia vinaingia mtaani. Miaka minne iliyopita, Jeshi, likiwa limeambatana na polisi na idara nyingine za serikali katika operesheni ya kupambana na uhalifu.

Lakini wakosoaji wa mambo wanasema jeshi si suluhu ya ghasia zinazokumba maeneo kadhaa ya Cape town kwa miaka kadhaa sasa.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanajeshi nchini Afrika Kusini wanafanya doria kwenye mitaa ya viunga kadhaa vya mji wa Cape town, ambavyo vimekuwa vikikumbwa na vurugu za magenge ya watu.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi walinda amani wa Umoja wa Mataifa

Vita vya kikabila mwezi uliopita viliwawacha takriban watu 300 wakiwa wamefariki na nusra vizuwe vita vya wenyewe kwa wenyewe ambavyo vimewaua makumi ya maelfu ya watu.

Wanajeshi 12,000 wa Umoja wa Mataifa walishindwa kuzuia shambulio hilo.

Hakuna siku maalum ya wanajeshi wa Umoja wa mataifa kuingia nchini humo na Sudan Kusini haijathibitisha tangazo hilo la Igad.

Rais Salva Kiir amekuwa akipinga mpango huo wa vikosi zaidi kuingia nchini humo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Serikali ya Sudan Kusini imekubali kuruhusu kikosi chengine cha kuweka amani kujaribu kuokoa mkataba wa amani,kulingana na shirika la Igad.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi walinda amani wakipiga doria Libya

Mtandao wa Global Firepower kupitia utafiti wake umeorodhesha uwezo wa kila jeshi barani Afrika kulingana na idadi ya wanajeshi, uwezo wake wa angani, ardhini, fedha zinazotengwa kugharamia majeshi hayo, vifaa vya kijeshi, mali asli, uwezo wa majini na kadhalika.

Hapa chini ni orodha ya majeshi 10 yenye uwezo mkubwa barani Afrika.

1. Misri

Kwa jumla Misri ndilo taifa linaloongoza kijeshi barani Afrika kutokana na ukubwa wa jeshi lake. Taifa hilo limewekwa katika nambari ya 12 kote duniani kutokana na uwezo wake.

Jeshi hilo la Misri linamiliki: Jeshi la majini, Jeshi la angani.

Takriban wanajeshi 500,000 wanahudumu katika jeshi hilo, ikiwa ni idadi kubwa zaidi ya taifa lolote barani Afrika.

Mbali na idadi kubwa ya wanajeshi wake, taifa hilo pia lina magari 10,000 ya kijeshi , magari 60,000 ya kimkakati wa kivita, ndege 1092 za kijeshi na visima vingi vya mafuta .

Rais Abdul Fattah al-Sisi,

Hatahivyo kitu kinacholifanya jeshi hilo kuwa la aian ya kipekee Afrika  ni uwezo wake katika jeshi la wanamaji ambalo lina meli za kijeshi na manuwari zenye uwezo wa kinyuklia.

Jeshi hilo limekuwa madarakani tangu mapinduzi ya kijeshi yaliomuondoa madarakani rais aliyechaguliwa kidemokrasia Mohammed Morsi  na kumuweka al. Sisi madarakani . katika kura ya maoni iliofanyika mwaka huu, mapendekezo ya mabadiliko yaliowasilishwa  yalilipatia jeshi uwezo mkubwa , suala ambalo wanaharakati wanasema ilipelekea jeshi kuingilia masuala ya raia.

2. Algeria

Sawa na mataifa mengine ya Afrika Magharibi, Algeria imefanikiwa katika mpaka wake mkubwa wa maji unaoipatia fursa kubwa. Taifa hilo limefanukiwa kuweka uwezo wa kijeshi ardhini, angani pamoja na majini. Hatahivyo taifa hilo linaorodheshwa la 27 kote duniani. Algeria ina takriban wanajeshi 130,000 wanaohudumu katika jeshi lake na ina magari 2000 ya kivita.

Taifa hilo hatahivyo linakumbwa na mzozo baada ya rais wake wa miaka mingi kujiuzulu, lakini jeshi limepata sauti huku ukosefu wa uthabiti na ghasia za wenyewe kwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Uwezo wa kijeshi ni muhimu katika taifa lolote endelevu linalotaka kulinda mipaka yake mbali na maslahi yake kwa jumla .


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi walionekana wakijaribu kuyafukuza magari yaliokuwa yakijaribu kurusha vitoa machozi katika siku ya pili ya maandamano  ya kutaka rais Omar al-Bashir kung'atuka uongozini.

Waandamanaji walionekana wakitafuta hifadhi katika kifaa cha jeshi la wanamaji huku wasiwasi kati ya majeshi ukioonekana wazi.

Bashir kufikia sasa amekataa kuondoka mamlakani ili kutoa fursa kwa serikali ya mpito. Maelfu ya waandamanaji wamekita kambi nje ya makao makuu ya jeshi  nchini Sudan, wakimtaka rais Omar al-Bashir ajiuzulu.

Inavyoonekana wanatarajia mapinduzi ya ndani ya nchi, wakiliomba jeshi kumtimua Bashir na kufungua njia ya kupatikana serikali ya mpito.

Ni maandamano makubwa dhidi ya Bashir tangu kuzuka ghasia  mnamo Desemba mwaka jana.

Bashir amekataa kuondoka, akieleza kwamba wapinzani wake wanastahili kutafuta uongozi kupitia uchaguzi. Jeshi halijaingilia kati.

Maafisa wa usalama wamefyetua gesi ya kutoa machozi kuwatimua wandamanaji nje ya makao hayo makuu katika mji mkuu, Khartoum.

Waandamanaji walipiga kelele "jeshi moja, watu wamoja" nje ya makao mkauu ya jeshi Sudan

Maandamano haya yanaadhimisha miaka 34 ya mapinduzi  yaliouondoa utawala wa rais Jaafar Nimeiri.

Katika maandamano ya nyuma, wamettumia pia guruneti na silaha za moto zikiwemo risasi. waandamanaji kadhaa wameuawa .

Siku ya Jumamosi, mwandamanaji mmoja alifariki katika mji wa Omdurman, polisi wanasema.

Waziri wa habari nchini Sudan amethibitisha mipnago ya serikali kutatua mzozo kupitia mazungumzo  na kupongeza vikosi vya usalama.

Ushindani wa kisiasa usiotarajiwa

Na Fergal Keane, Mhariri wa BBC Afrika

Ni wazi kwamba yanayodhihirika katika mji mkuu Khartoum yanardhirisha.  Umati kama huuu haujawahi kushuhudiwa kwa miongo kadhaa.

Lakini kumeshuhudiwa vifo kadhaa na kuna uwezekano wa kuwepo msako mkali  kwa hivi sasa.

Na hata iwapo rais Bashir atajiuzulu  hakuna uhakika  kwamba nafasi yake itachukuliwa na serikali itakayokuwa na uwakilishi wa wengi kama wanavyotaka waandamanaji.

Serikali za utawala wa nguvu katika karne ya 21...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Baadhi ya wanajeshi wameanza kuwalinda waaandamanaji mjini Lkhartoum baada ya vikosi vya usalama kurusha vitoa machozi kuwatawanya waandamanaji kulingana na mashahidi.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wanamaji wa China

China inasema kuwa kambi hiyo itatumiwa kwa  huduma za kulida amani na za kibinadamu barani Afrika na magharibi mwa Asia.

Pia itatumiwa kwa ushikiano wa kijeshi, mazoezi ya kijeshi na huduma za uokoaji.

China imewekezaa katika nchi za kiafrika na pia imeboresha kwa haraka jeshi lake miaka ya hivi karibuni.

Djibouti

Shirika la habari ya Xinhua lilisema kuwa meli hizo ziliondoka bandari ya Zhanjiang  katika mkoa wa kusini wa Guangdong siku ya Jumanne.

Halikutaja idadi ya wanajeshi au meli zilizoplelekwa Djibouti au ni lini kituo hicho kitaanza kutangaza huduma zake.

Xinhua linasema kuwa kituoa hicho cha Djibouti kinabuniwa kufuatia mazungumzo kati ya nchi hizo mbili.

Kituo hicho kinaonekana kama hatua ya China ya kuwa na usemi wa kijeshi eneo hilo.

China imejenga reli inayoungasha Djibouti na Addis Ababa

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Meli zinazowasafirisha wanajeshi wa China zinaelekea nchini Djibouti kuweka kambi ya jeshi ya  China ambayo ndiyo ya kwanza ya kigeni.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wanaounga mkono serikali ya Syria, wamekuwa wakiendelea na vita katika juhudi za kuwafurusha waasi kutoka mji wa Douma

Shambulio hilo la Jumatatu liliulenga uwanja wa ndege za kivita wa Tiyas unaofahamika kwa umaarufu kama T4, karibu na mji wa Homs. Waangalizi wanasema watu 14 wameuawa.

Israel, ambayo awali iliwahi kuyelnga maeneo nchini Syria bado haijatoa tamko lolote. Awali Syria iliilaumu Marekani kwa shambulio hilo.

Tukio  hilo limetekelezwa huku jamii ya kimataifa ikiendelea kulaani shambulio la kemikali ambalo lilitekelezwa katika mji wa Douma ambao unashikiliwa na waasi. Marekani na Ufaransa zimetishia kulipiza kisasi.

Rais wa Marekani Donald Trump alimweleza Rais wa Syria kama "nduli" Jumapili na kuonya kwamba yeye pamoja na washirika wake Iran na Urusi "watalipia sana".

Bw Trump na Rais wa Ufaransa Emmanuel Macron walitoa taarifa siku hiyo na kuapa "kuchukua hatua kali na ya pamoja" kuhusiana na shambulio hilo.

Lakini maafisa wa Marekani wamekanusha uwezekano kwamba Marekani ndiyo iliyotekeleza shambulio hilo.

"Kwa sasa, Wizara ya Ulinzi haitekelezi mashambulio yoyote ya angani Syria," Pentagon imesema kupitia taarifa.

"Hata hivyo, tunaendelea kufuatilia kwa karibu na kuunga mkono juhudi za kidiplomasia zinazoendelea za kuwawajibisha wote wanaotumia silaha za kemikali, nchini Syria na kwingineko, kuhakikisha wanaadhibiwa."

Mtoto akitibiwa baada ya linaloaminika kuwa shambulio la kemikali eneo la Douma

SANA awali waliripoti shambulio hilo katika uwanja wa Tayfur kama "shambulio linalodhaniwa kutekelezwa na Marekani", lakini baadaye wakaacha kuitaja Marekani.

Aprili mwaka 2017, Marekani ilirusha makombora 59 aina ya Tomahawk katika uwanja wa ndege za kivita wa Shayrat nchini Syria baada ya shambulio la kemikali kutekelezwa katika mji wa Khan Sheikhoun uliokuwa unashikiliwa na waasi.

Israel ilitekeleza pia mashambulio mengine makubwa dhidi ya Syria mapema mwezi huu.

Nini kilitokea Douma?

Duru za kimatibabu zinasema watu wengi walifariki katika shambulio hilo la Douma,...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Serikali ya Syria na mshirika wake Urusi zimeishutumu Israel kwa shambulio baya  katika uwanja wa ndege za kijeshi za Syria.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wanashika doria barabara za mji mkuu Harare

Bw Mugabe alimwambia bw Zuma kwa njia ya simu kwamba yuko salama, kwa mujibu wa taarifa kutoka kwa afisi ya Zuma.

Wanajeshi wanashika doria katika barabara za Harare baada ya kuchukua udhibiti wa runinga ya taifa katika kile walichosema ni juhudi za kuwaandama "wahalifu".

Hatua hiyo huenda ikawa juhudi za kutaka kumuondoa madarakani Bw Mugabe na badala yake kumuingiza madarakani makamu wake wa rais Emmerson Mnangagwa, ambaye alimfuta kazi wiki iliyopita, waandishi wa BBC wanasema.

Kufutwa kwa Bw Mnangagwa wiki iliyopita kulikuwa kumemuweka mke wa Rais Mugabe, Grace, katika nafasi nzuri ya kumrithi.

Bw Mugabe, 93, ameongoza taifa hilo tangu lilipojipatia uhuru mwaka 1980 kutoka kwa Uingereza.

Wanajeshi nchini Zimbabwe walichukua udhibiti wa kituo cha taifa cha utangazaji usiku na milipuko mikubwa ilisikika pamoja na ufyatuaji wa risasi usiku kucha mjini Harare.

Jenerali mmoja wa jeshi alitokea kwenye runinga na kusisitiza kwamba hakujatekelezwa mapinduzi ya kijeshi.

Alisema Rais Robert Mugabe na familia yake "wako salama salimini."

Nini kimetokea?

Kuna taarifa kwamba wanajeshi wanatumia vifaru na magari ya kivita kufunga barabara karibu na majengo ya bunge mjini Harare na pia nje ya makao makuu ya chama tawala cha Zanu-PF.

Awali, milipuko pamoja na milio ya risasi vilisikika kaskazini mwa mji huo mkuu. Milio ya risasi ilisikika pia karibu na makao ya kibinafsi ya Rais Mugabe, 93.

Wanajeshi wanadaiwa kuingia katika makao makuu ya runinga ya taifa ZBC, na Meja Jenerali Sibusiso Moyo alisoma taarifa kwenye runinga ya taifa.

Alilihakikisha taifa kwamba Bw Mugabe na familia yake wako salama na kusisitiza kwamba usalama wao umehakikishwa.

Jeshi lilisema linawaandamana tu wale aliosema ni "wahalifu" wanaomzingira rais.

Alikanusha kwamba kumekuwepo na mapinduzi ya kijeshi.

Wanajeshi wakiwa na magari ya kivita viungani mwa Harare, Zimbabwe Jumanne

Jumatano asubuhi, akaunti ya Twitter ambao inajidai kuwa ya Zanu-PF ilisema kulikuwa kumetokea...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jeshi nchini Zimbabwe linamzuilia Rais Robert Mugabe kwake nyumbani katika mji mkuu wa nchi hiyo Harare, Rais wa Afrika Kusini Jacob Zuma amesema.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajeshi wengi wa Marekani wamekuwa wakipiga kambi katika maeneo ya Wakurdi, Kaskazini mwa Syria

Bwana Trump alitoa tangazo hilo siku ya Jumatano, akisema kuwa kundi la Islamic State (IS) limeangamizwa.

Lakini washirika wake wakuu, wakiwemo viongozi wa chama chake cha kisiasa cha Republicans na mataifa ya kigeni, yamekanusha madai hayo, na kusema kwamba, hatua hiyo inaweza kufufua tena kundi la Islamic State (IS).

Vikosi vya Marekani vimesaidia pakubwa kuangamiza wanamgambo hao wa itikadi kali ya kijihad, kutoka maeneo ya Kaskazini Mashariki mwa Syria, lakini wapiganaji wachache wangali wakitekeleza uhasama wao katika maeneo hayo.

Seneta wa chama cha Republican Lindsey Graham, ambaye ni mmojawepo wa muugaji mkubwa wa Bw Trump, ameunga mkono uamuzi huo wa kujiondoa, akisema "ni sawa na kosa kubwa la Obama".

Uingereza inatilia shaka hakikisho hilo la Trump iwapo kwa hakika kundi la IS limeangamizwa.

Pentagon inasema inajiandaa kwa "awamu nyingine ya kampeini kali" ya kuliangamiza kabisa kundi la IS, lakini haijatoa taarifa ya kina kuhusiana na hilo.

Rais Trump, ambaye kwa muda mrefu amekua akiahidi kuyaondoa majeshi ya Marekani kutoka Syria, ameandika katika mtandao wake wa Twitter kuwa, muda umewadia wa kuvirejesha vikosi vya kijeshi vya Marekani nyumbani baada ya "ushindi wao wa kihistoria".

Hali imekuwa vipi?

Kuna wanajeshi wa Marekani 2,000 nchini Syria

Seneta Graham, ambaye anaketi katika kamati maalum ya jeshi, ameonya kuwa, hatua hiyo ya kujiondoa itakuwa na "athari kubwa mno" ndani na nje ya Syria.

Amesema, kuna hofu kuwa, Urusi na Iran zitapata umaarufu mkubwa katika eneo hilo.

"Kujiondoa kwa Marekani wakati huu, kutakuwa ushindi mkubwa kwa ISIS [IS], Iran, Bashar al-Assad wa Syria, na Urusi," amesema kwa njia ya taarifa.

Wakati huo huo, serikali ya Uingereza, imejitenga na maoni hayo ya Trump, kwamba kundi la IS limeshindwa.

"Mengi ingali kufanywa, na hatufai kupoteza muelekeo, wa hatari iliyopo," taarifa kutoka kwa Wizara nchi za kigeni imesema.

Nayo Israel imesema kwamba, imeambiwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Uamuzi wa Rais Donald Trump wa kuyaondoa majeshi ya Marekani kutoka nchini Syria umekosolewa vikali.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanajesi wa Chad wakiwa katika oparesheni jangwani

Kutoka Nigeria mpaka Uganda, Ghana mpaka Misri, Libya mpaka Zaire (sasa DRC) serikali za kiraia, baadhi zikiongozwa na marais walioleta uhuru zilikuwa zikiangushwa na maafisa wa kijeshi.

Kwengineko mapinduzi hayo ya kijeshi yalikwama, mathalani nchini Tanzania na Kenya ambapo marais  Julius Nyerere na Daniel Arap Moi waliponea chupuchupu kupinduliwa.

Kifo cha Rais wa Chad, Idriss Deby, kinakumbushia historia hiyo ya wababe wa kijeshi ambao walitwaa madaraka kwa nguvu ya bunduki.

Deby aliingia madarakani mwaka 1990 akiwa kiongozi wa uasi dhidi ya aliyekuwa rais dikteta wa nchi hiyo Hissène Habré.

Toka alipoingia madarakani, Deby amepigana vita vikali dhidi ya waasi, tena yeye mwenyewe akiwa mstari wa mbele, mpaka pale mauti yalipomkuta baada ya kuumizwa vibaya mwishoni mwa wiki na waasi ambao walijitenga kutoka kwenye jeshi lake.

Lakini Deby si wa kwanza kuingia madarakani kwa bunduki na kutoka kwa bunduki, Habré aliyemng'oa madarakani naye aliingia kwa bunduki, Muammar Gaddafi wa Libya, Mobutu Sese Seko  wa Zaire, Laurent Kabila wa DRC na Omar Bashir wa Sudan wote hao kiliwakuta kilichomkuta Deby.

Japo mapinduzi ya kijeshi yamepungua sana barani Afrika, bado wangalipo viongozi ambao wapo madarakani hii leo kutokana na kuendesha vita vya msituni na mwishowe kutwaa madaraka. Hawa ni marais watatu kutoka Afrika Mashariki ambao waliingia madarakani kwa njia ya kivita:

Rais Yoweri Museveni wa Uganda

Museveni alizaliwa na wazazi waliokuwa wafugaji wa ng'ombe  na kwenda shule za wamishonari .

Akiwa anasomea shahada ya sayansi ya siasa na uchumi katika Chuo kikuu cha Dar es Salaam  Tanzania mwaka 1970, alikuwa mwenyekiti wa kundi la wanafunzi wa mrengo wa kushoto waliounga mkono mavuguvugu ya Kiafrika wakati huo.

Wakati Idi Amin alipochukua madaraka nchini Uganda mwaka 1971, Museveni alirudi nchini Tanzania mafichoni.

Akiwa nchini humo alianzisha kundi la Front for National salvation  kundi lililomsaidia kumuondoa madarakani Amin 1979....\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Katika miaka ya sitini mpaka mwanzoni mwa miaka ya tisini, mapinduzi ya kijeshi yalikuwa ni jambo ambalo si la kushangaza barani Afrika.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanakijiji na walinzi walimuokoa chui huyo kwa kurusha ndani kitanda kwenye kisima

Bw Bora alikimbia kwenye kijiji hicho cha Bubali na kupiga picha operesheni ya zaidi ya saa tatu unusu ya walinzi wa msitu na wanakijiji wakijaribu kumuokoa chui asife maji kisimani.

Ni mwalimu lakini mpiga picha na alipiga picha za kipekee siku hiyo.

Katika moja ya picha hizo, chui huyo kuwa anaonekana akitazama juu kuwaangalia wale waliokuwa wanamuokoa.

Picha hizo ilishinda tuzo ya upigaji picha wa wanyamapori nchini India wiki iliyopita.

Ushindi wake umeibua maswali kuhusu yaliyojiri wakati wa uokoaji huo.

Picha hiyo ya miaka mitano iliyopita ni ya kipekee kwani mara nyingi wanyamapori hushambuliwa na kuuawa na wakazi.

"Chui huyo alipotazama juu, anaonekana kuhisi kwamba hatungemuumiza, kwamba tulikuwa tunajaribu kumuokoa," Bw Bora ameambia BBC.

Chui mara nyingi hudungwa sindano ya kuwatuliza au kunaswa kwa kutumia nyavu na baadaye kuachiliwa huru porini, mfano huyu aliyeokolewa Nashik Desemba 2010

Maafisa wa msitu walipofika, wanakijiji waliwafahamisha kwamba chui huyo alikuwa ameogelea kisimani kwa saa 25 akijaribu kujizatiti asizame.

Mvua ilikuwa inanyesha na wanakijiji walichimba mitaro kuelekeza maji kisimani wakidhania chuo huo angeogelea iwapo kisima kingejaa.

"Tuliwaambia angekuwa amekufa maji kufikia wakati huo," afisa mkuu mlinzi wa msitu Suresh Wadekar amesema.

Badala yake, Wadekar anasema aliamua kwamba chui huyo alihitaji kupumzika kwani alikuwa anapumua kwa nguvu.

Akisaidiwa na wanakijiji, walirusha matairi mawili yaliyofungwa kwenye vipande vya mbao na chui huyo akapumzika juu yake,.

Kisha walirusha kitanda ambacho walikuwa wamekifunga kwa kamba na chui huyo aliruka na kuketi kitandani.

Walimuinua mnyama huyo hadi juu.

"CHui huyo alipofika juu, aliruka mbio na kutorokea msituni. Yote yalifanyika kwa muda mfupi sana," anasema Bw Bora.

Picha za Anand Bora

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mnamo Julai 19, 2012,  Anand Bora  alipokea simu isiyo ya kawaida saa mbili asubuhi na kufahamishwa kwamba chuo alikuwa amekwama kwenye kisima katika kijiji kimoja jimbo la  Maharashtra , magharibi mwa India .


Hati ya kufanya muhtasari: Wanakijiji wamuua na kumla chatu Indonesia baada ya vita vikali

Mlinzi Robert Nababanm, alikumbana na chatu huyo kwenye shamba moja la michikichi wilaya ya  Batang Gansal huko Sumatra Indonesia.

Bw Nababan akajaribu kumshika chatu huyo ambaye anaripotiwa kuwa wa urefu wa mita 7.8.

Chatu huyo alimshambulia na wote hao wakamenyana hadi pale Bw. Nababan alipomuua chatu huyo akisaidiwa na wanakijiji.

Mlinzi huyo alinusurika na majeraha mabaya.

Hata hivyo chatu huyo hakubahati vile Bw. Nababan alivyobahatika, aliwekwa kwenye maonyesho kijijini, kabla ya kukatwa katwa, akakaangwa na kuliwa.

Wanakijiji wamuua na kumla chatu Indonesia baada ya vita vikali

Nababan 37, hakusema sababu iliyochangia amshike chatu huyo lakini alisema kuwa kulikuwa na wanavijiji ambao hawangevuka barabara kwa sababu ya chatu huyo.

Ripoti zinazokinzana zinasema kuwa labda alitaka kuwahakikishia usalama wanavijiji au alitaka kumuondoa chatu huyo barabarani.

Polisi waliliambia shirika la AFP kuwa chatu huyo alikuwa amemeza mkono wake na nusura autafune.

Alipelekwa hospitalini katika mji wa Pekanbaru ambapo anaendelea kupata nafuu lakini mkono wake huenda ukakatwe.

Kisa kingine cha mwezi machi kilishia vibaya wakati mwanamume nchini Indonesia alipatika amekufa ndani ya tumbo la chatu.

Chatu wakubwa ni wengi sehemu kadha nchini Indonesia

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Chatu mkubwa alikumbana na kifo kibaya baada kwa kuuliwa, alilipopoteza vita vikali kwa mwanamume mmoja nchini Indonesia.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanalazimika kuvaa kofia nyingi ikiwa ni pamoja na ya muajiriwa au muajiri kama kazi ni yake, kuwa mama, kuwa mke, na ua hata kujiendeleza kimasomo.

Kwa wanawake wakiislamu wakati huu wa mfungo wa mwezi mtukufu wa Ramadhani, wanajipata wakitekeleza majukumu hayo na hata zaidi kwasababu wao pia wamefunga kula na kunywa lakini wanatakiwa kuhudumia familia zao.

Lakini wanawezaje kusawazisha majukumu hayo kazini na nyumbani na pia kutimiza nguzo hii muhimu ya kidini?

BBC imezungumza na wawili kati yao kufahamu wanavyoweza kumudu majukumu yao ya kila siku msimu huu wa mfungo wa mwezi wa Ramadhan.

Fadya Ali Umen- Mmiliki wa mgahawa

Fadya Ali

Bi Fadya amekuwa akiendesha biashara yake kwa takriban miaka 10 sasa na anasema kuwa kila mwaka amejifunza mawili matatu kuhusu namna ya kusawazisha majukumu yake kama mwanamke wa Kiislam.

''Nashkuru tangu nilipoanza biashara hii kila ramadhan imekuwa tofauti na nyingine nimejifunza mengi.'' anasema Fadya

Lakini anaongeza kuwa mwaka wa kwanza wa pili na watatu haikuwa rahisi kwake hasa wakati wa ramadhan kwasababu ndio mwanzo alikua ameanza biashara yake.

Wakati huu wa mfungo siku yake inaanza saa tisa unusu ambapo familia yake inajumuika pamoja kwa chakula cha kabla kufunga kwa siku hiyo.

Baada ya hapo wanajadiliana masuala ya kifamilia wakisubiri ibada ya alfajiri punde wakimaliza muda huwa umesongo wengine wanaenda kulala lakini yeye anawasaidia watoto kujiandaa kwenda shule.

Anasema watoto wakienda shule na yeye pia anapata muda kidogo wa kujipumzisha kwasababu shughuli ya biashara ya mgahawa wakati huu wa mfungo wa ramadhan inaanza kazi saa tano asubuhi.

''Huwa hatufungui mapema kwa hiyo tunachukua saa hizo za asubuhi kufanya usafi, kupika,kupanga na mambo mengine yote ikifika saa kumi jioni tunaanza kuuza vyakula kwa wateja ambao wanatoka kazini na hawana muda wa kupika'' Bi Fadya aliiambia BBC.

Anasema saa kumi na mbili na nusu anaanza kuandad chakula cha wateja ambao wameamua kufungua hapo mgahawani na shughuli hiyo huendelea kwa muda kwa sababu...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanawake wanaofanya kazi wanakabiliwa na mambo mengi akilini wakati wanapojaribu kutekeleza majukumu mengine ambayo yana umuhimu kwao.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamaji wa Marekani waliotumwa katika eneo la magharibi mwa bahari ya Pacific

Wizara ya maswala ya kigeni ilinukuu shirika la habari la serikali KCNA lililosema kuwa hatua hiyo ya Marekani inaonyesha uvamizi wa kijinga uliofika awamu yenye hatari kubwa.

Jeshi la Marekani katika maeneo ya Pacific limesema kuwa hatua hiyo inalenga kuonyesha Marekani  imejiandaa kwa lolote lile.

Rais Trump amesema kuwa Marekani imejiandaa kibinafsi kukabiliana na tishio la nyuklia linaloletwa na Korea Kaskazini.

Wakati huohuo Korea Kusini na China ambaye ni mwandani wa Korea Kaskazini wameonya kuchukua hatua kali dhidi ya Pyongyang iwapo itafanya majaribio zaidi ya makombora yake.

Kundi hilo la mashambulizi la Marekani kwa jina Carl Vinson Strike Group  linashirikisha meli ya kubeba ndege za kivita.

Lilitarajiwa kuelekea nchini Australia lakini badala yake likapelekwa magharibi mwa bahari ya Pacific ambapo hivi karibuni lilifanya mazoezi ya kijeshi na wanamaji wa Korea Kusini.

''Tutailaumu Marekani kwa matokeo mabaya yaliosababishwa na hatua yake'', ilisema taarifa hiyo ya wizara ya maswala ya kigeni ilionukuliwa na shirika hilo la habari la serikali KNCA.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Korea Kaskazini imesema kuwa itajitetea kwa kutumia silaha kali ili kujibu hatua ya Marekani kupeleka wanamaji wake katika rasi ya Korea.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo hao wamekuwa wakishambulia vijiji mbalimbali katika kipindi cha miaka miwili iliyopita.

Mkuu wa operesheni maalum ya Marekani barani Afrika Meja Jenerali Dagvin Anderson, amewaambia wanahabari kuwa kundi hilo limekuwa likipata msaada kutoka nje, hali inayolifanya kundi hilo kuwa hatari zaidi.

''Tumewashuhudia katika kipindi cha miezi 12 mpaka 18 wakiimarisha uwezo wao wao, wa mashambulizi, na kutumia mbinu ambazo hutumika pia katika maeneo mengine ya ulimwengu- Mashariki ya Kati ambako kuna makundi yenye uhusiano na Islamic State'', alisema Jenerali Anderson

Uasi wa wanamgambo wa kiislamu waliojitokeza katika kona ya mbali ya Msumbiji umegeuka kuwa vita vya wazi katika wiki za hivi karibuni, na ripoti za mauaji ya watu, kukatwa kichwa na kutekwa nyara kwa miji miwili katika mkoa wa kaskazini wa Cabo Delgado, aliandika mwandishi wa BBC Africa Andrew Harding mwezi Mei

Watu wenye silaha walitembea taratibu katikati ya majani marefu, wakipita kando ya jengo kubwa jeupe wakionekana kutosumbuka kabisa na mlio wa risasi.

Wengi wakiwa na silaha na walivaa aina mbalimbali za mavazi yaliyoonekana kuwa ya jeshi la Msumbiji. Milio michache zaidi ya risasi ilisikika kwa mbali na mmoja alipaza sauti ''Allahu Akbar''- Mungu ni Mkubwa.

Picha ya video, iliyopigwa mwezi Aprili kwa simu ya mkononi wilaya ya Muidumbe ulikuwa ushahidi wenye nguvu kuwa mzozo uliokuwa gizani katika eneo la Kaskazini mwa Msumbiji sasa umekuwa katika eneo la wazi kabisa kwa namna ambayo ni ya hatari.

Video ya pili, iliyochukuliwa majuma machache kabla, ilimuonesha mtu mmoja aliyekuwa amekufa, askari akiwa amelala kwenye dimbwi la damu. Kamera kisha zikatembea na kunasa mwili mwingine, kisha mwili mwingine ukiwa chini ya gari nyeusi ya polisi, kisha ikarekodi mwili wa nne ukiwa sehemu ya wazi, na kisha rundo kubwa la silaha kwenye eneo ambalo linaonekana kuwa ghala la silaha la polisi au jeshi.

Wana uhusiano wa karibu kiasi gani na Islamic State?

Picha hizo za video zilipigwa katika eneo la bandari Mocimboa da Praia, ambalo...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Marekani imetahadharisha kuwa makundi ya wanamgambo yameendelea na operesheni zake nchini Msumbiji katika eneo la Kaskazini la Cabo Delgado huku yakiungwa mkono na wanamgambo wa Islamic State.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo nchini Ufilipino wanaolitii kundi la Islamic State

Polisi wanasema kuwa takriban wapiganaji 20 kutoka kundi la Maute walivamia gereza la Lanao del Sur Jumamosi usiku na kuwapokonya silaha walinzi.

Wanamgambo hao walikamatwa wiki iliyopita baada ya utawala kuwapata wakisafirisha vilipuzi vya kutengenezewa nyumbani wakitumia gari lao.

Takriban wafungwa wengine15 walitumia fursa hiyo kutoroka jela.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanamgambo nchini Ufilipino waliotangaza kulitii kundi la Islamic State wamewafungulia kutoka jela wapiganaji wenzao wanane wakati wa uvamizi uliofanywa kwenye gereza moja katika mji ulio kusini mwa Marawi.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo wa Alshaabab wanasemekana kugonga gari lililokuwa limesheheni vilipuzi

Miili ya watu waliouawa imeondolewa kutoka kwenye hoteli hiyo huku msako ukiendelea kufuatia shambulio kubwa zaidi kuwahi kutokea mjini  Kismayo kwa miaka kadhaa  Kismayo kwa miaka kadhaa.

Mmoja wa watu waliojeruhiwa katika shambulio la Alshabab mjini Kismayo akiangaliwana daktari baada ya kuwasili jijini Nairobi kwa matibabu zaidi

 Majeruhi wa shambulio hilo wanapatiwa matibabu na baadhi wamewasili leo mjini Nairobi Kenya kwa ndege kwa ajili ya matibabu zaidi.

Shambulio ambalo lilianza kwa mlipuko wa bomu la kutegwa ndani ya gari lililokuwa kwenye lango la hoteli ya Easey lilidumu kwa muda wa saa kadhaa huku vikosi vya usalama vikikabiliana na wapiganaji waliokuwa na silaha nzito hadi asubuhi.

Wanamgambo wa Alshaabab wanasemekana kugonga gari lililokuwa limesheheni vilipuzi

Miongoni mwa watu waliouawa ni pamoja na mwandishi wa habari maarufu mwenye uraia wa Canada na Somalia Hodan Nalayeh na mumewe.

 Walioshuhudia wanasema maafisa wa ngazi ya juu wa kisiasa akiwemo mgombea wa urais katika uchaguzi ujao katika jimbo la Jubaland pia aliuawa.

Hodan atakumbukwa kwa kazi yake katika kuwapa moyo vijana na kupigania amani na ujenzi upya wa nchi ya Somalia iliyokumbwa na vita.

Alianzisha Intergration TV -kipindi kilichopeperusha matangazo yake kwa lugha ya kiingereza kupitia mtandao ambapo alitangaza vipindi juu ya hadithi na taarifa kuhusu maisha nchini Somalia na wasomali wanaoishi nchi za kigeni.

Vyombo vya habari katika eneo hilo na muungano wa waandishi wa Somali unasema kuwa Nalayeh ,43, pamoja na mumewe ni miongoni mwa wale waliouawa.

    Baada ya shambulio hilo wakazi wa mji wa Kismayo wameshuhudia uharibifu mkubwa, huku majengo ya hoteli ya Hoteli ya Asasey , magari na na majengo mengine vikiharibiwa vibaya.

Hasara iliyosababishwa na shambulio katika mji wa Kismayo nchini Somalia

 Haijulikana iwapo washambuliaji hao walisalia ndani ya hoteli hiyo baada ya mlipuko huo au la.

Afisa wa usalama Abdi Dhuhul...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Takriban watu 26 , akiwemo imwandishi wa habari na raia wa kigeni kadhaa wameuawa katika shambulio la   katika mwambao wa kusini mwa Somalia wa Kismayo. Vikosi vya usalama katika mji wa  vimemaliza makabiliano ya usiku kucha na wanamgambo walioishambulia hoteli maarufu na kuwauwa watu karibu 10.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo wa Boko Haram

Somalia ilichukua nafasi ya saba kati ya nchi zilizoathirika zaido  na ugaidi baada ya Pakistan, Syria na Yemen.

Idadi yote ya watu waliouawa kutokana na ugaidi ilipungua kwa asilimia 10 mwaka uliopita  hasa kutokana na oparesheni za kijeshi dhidi ya wanamgambo wa Boko Haram nchini Nigeria na kundi la Islamic State nchini Iraq.

IS lilishinda Boko Haram kama kundi hatari zaidi la kigaidi mwaka 2015

Lakini licha ya mwaka 2015 kushuhudia vifo 29,376, bado ulisalia kuwa mwaka hatari zaidi katika historia.

IS lilishinda Boko Haram kama kundi hatari zaidi la kigaidi mwaka 2015 kwa kufanya mashambulizi kwenye miji 252 ambapo watu 6,141 waliuawa.

Idadi ya watu waliouawa na Boko Haram ilipungua kwa asilimia 18. Kundi hilo lilihusika na vifo 5,478 mwaka 2015.

Hata hivyo Boko Haram na IS bado ni tisho kubwa baada ya makundi hayo kuenea kwenda nchi zingine.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Nigeria ndiyo nchi ya tatu duniani kati ya nchi zilizoathiriwa vibaya na ugaidi  baada ya Iraq na Afghanistan.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo wa Islamic State walipovamia kijiji hicho alitekwa na kupelekwa katika soko ya watumwa ambapo aliuzwa kwa mpiganaji wa kundi hilo - na kuzaa nae.

Wote wawili waliponea mashambulizi ya "wanamgambo" lakini alilazimika kuchagua kati ya familia yake ya Yazidi na mtoto wake mchanga.

Adam alikuwa mtoto mwenye na nywele rangi na macho rangi tofauti. Hakufanana na ndugu zake. "Nilimpenda punde nilipomsikia akilia kwa mara ya kwanza," mama yake Jovan anasema. Alikuwa mwanga gizani.

Lakini baba ya Adam alikuwa mtekaji wake na sasa hana budi kumpeana.

Jovan alifuraihia sana maisha, aliishi na mume wake Khedr na watoto wao watatu katika kijiji kizuri ambacho walikulia tangu utotoni.

Watoto walipolala walitoka nje  kimya kimya kujionea mandhari ya kupendeza ya anga iliyojaa nyota za kuvutia kwa jinsi zilivyong'aa.

"Nilikuwa na raha sana," Jovan anasema. "Niiishi maisha mazuri kadri ya uwezo wangu."

Lakini maisha hayo yalibadilika kabisa msimu wa kiangazi wa mwaka 2014. Siku moja mwanzoni mwa mwezi Augosti, muda mfupi baada ya kula chakula cha mchana, gari mbili zilizokuwa zimefungwa bendera nyeusi ziliwasili katika kijiji chao.

Bonde la Sinjar

Jovan na Khedr hawakua na uhakika kilichokuwa kikifanyika lakini walifahamu fika wapo hatarini.

Ni wazi kwamba wanaume hao walikuwa wapiganaji hatari wa kundi la Islamic State (IS).

Lakini wakati mwingine nyoso zao zilitambuliwa na ilibainika wanatokea - kijiji jirani na Khedr aliwafahamu. Wanaume hao waliwaahidi kuwa hawatawadhuru bora washirikiane nao.

Familia yao na zingine 20 zililazimishwa kujiunga na msafara kutoka kijiji kimoja hadi kingine katika bonde la Sinjar.

Kile kitu ambacho hawakujua ni kwamba kulikua na mpango wa IS kuwashambulia kutoka pande zote za mpaka wa Iraq na Syria.

Mwanzo wa mwaka, Kundi hilo liliteka miji iliyopo karibu na Baghdad. Mji wa Mosul, ambao ulikuwa karibu na kijiji cha Jovan na Khedr, pia ulitekwa miezi mitano baadae. Sasa IS wameanza tena ajenda yao.

Habari zilisambaa haraka katika vijiji vilivyopo karibu, na...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

'Jovan' alikuwa akiishi kwa raha na mume wake na watoto wao watatu katika kijiji cha jamii ya Yazidi nchini Iraq.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo wa kiislamu wanadhibiti maeneo kadhaa nchini Somalia

Shukri Abdullahi Warsame alishutumiwa kuolewa mara 11 bila kutalikiwa na waume zake waliopita.

Sehemu ya kiwiliwili chake kilifukiwa ardhini kichwa kikiachwa juu kisha akapigwa mawe na wanamgambo mjini Sablale mpaka umauti.

Mwaka 2014,wapiganaji wa al-Shabab walimpiga mwanamke mmoja na mawe baada ya kumshutumu kuolewa na wanaume wanne kwa siri, wilaya ya Barawe nchini humo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mwanamke mmoja amepigwa na mawe mpaka kifo nchini Somalia baada ya mahakama moja inayoendeshwa na kundi la wanamgambo wa kiislamu, al-Shabab kumkuta na hatia ya kuolewa na wanaume wengi.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo wa madhehebu ya Shia wanasema wanalenga kuukomboa Tal Afar

Makundi ya Hashid Shaabi yanasema lengo lao ni kulitoa kundi la IS kutoka mji wa Tal Afar, na kuziba njia za wapiganaji hao wa jihadi  kuelekea Mosul kutoka Syria.

Mji wa Tal Afar una idadi kubwa ya madhehebu ya Shia kabla ya IS kuuteka mnamo 2014. Mosul nao ni mji wenye Madhehebu ya Sunni na wanamgambo wa Shia wameapa kutoingia mji huo.

Wakati huo huo kundi la Hezbollah brigades, la wanamgambo wa kishia Iraq limesema  linashiriki katika mashambulio hayo pia dhidi ya kundi la IS huko magharibi  mwa mji wa masol.

Wamesema wanakaribia mji wa Tal Afar wakishirikiana na makundi mengine.

Serikali ya Iraq ikisaidiana na wapiganaji waki-kurdi  ilianzisha mashambulio mengine makali dhidi tangu wiki jana nyenye lengo la kuirudisha mji wa Mosul mikononi mwa serikali.

Majeshi ya Marekani yanawashambulia IS kwa ndege za kivita.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Makundi ya wanamgambo wa madhehebu ya Kishia  yanasema yameidhinisha shambulio dhidi ya wanamgambo wa Islamic State magharibi mwa mji wa Mosul, wakati mapigano ya kuudhibiti upya mji huo yakiendelea.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamgambo wanaounga mkono serikali, Libya

Baada ya miezi saba ya mapigano. Majeshi ya Libya  wamekuwa wakipambana  kuelekea wilaya ya al-Giza al Bahriya, eneo pekee la mjini ambalo mpaka sasa linadhibitiwa na wapiganaji wa IS.

Ingawa, serikali imeyarudisha majengo yaliyochukuliwa, maeneo hayo bado hayako na usalama karibu.

Maafisa wa jeshi wamesema baadhi ya wapiganaji hao wenye msimamo mkali wametoroka baada ya kuzingirwa.

Mwaka uliopita kundi hilo la IS waliigeuza Sirte kuwa ngome yao.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanamgambo waliowatiifu kwa serikali ya Umoja wa Kitaifa ya Libya wanasema wanawasaka wapiganaji wa kundi la Islamic State katika mji wa Sirte.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamuziki wa Nigeria wanazuru kila pembe ya dunia kuwatumbuiza mashabiki wao kwa miondoko ya kuvutia ya kiafrika ambayo imewazolea tuzo mabalimbali.

Hii haifai kufananishwa na mtindo wa kiafirika iliyokuwa ikichezwa na  mwanamuziki nguli wa miondoko hiyo Fela Kuti - ambaye aliiweka kileleni Nigeria miaka ya 1970 na 1980, kwa kuchanganya mitindo tofauti ya kitamaduni, funk na jazz.

Moja wa wanamuziki tajiri barani Afrika, Wizkid alianza kuimba akiwa na miaka 11 katika kwaya ya kanisa

Wasani wengine wa kimataifa kama vile Wizkid, Davido, Tiwa Savage na Jidenna, wamedhihirisha kuwa muziki ni kiungo muhimu inayoiletea Nigeria fedha za kigeni - kiasi cha kuzifanya kampuni kubwa za muziki duniani kama vile Universal Music Group na Sony kufungua ofisi zao nchini humo.

Wimbo wa Davido kwa jina Fall, kilichotolewa mwaka 2017, ndio muziki wa Nigeria uliyo na video maarufu zaidi- ulitazamwa zaidi ya mara milioni moja katika mtandao wa Yotube na bado unafuatiliwa.

"Miondoko ya wasanii kutoka Afrika magharibi imetawala bara zima la Afrika, na inachezwa sana katika vilabu vya burudani na maredioni," DJ Rita Ray aliiambia BBC.

"Mtindo wa Afrobeat pia imewavutia wasanii wa muziki ya RnB kama vile Ed Sheeran na wale wa Rap Drake na Stefflon Don,ambao wameijumuisha katika kazi yao ya hivi karibuni.

Pia tusimsahau msanii na mtunzi wa muziki MNEK mwenye asili ya Uingereza na Nigeria, ambaye anajivunia kufanya kazi na wasanii tajika duniani.

Mitindo hiyo imejumuisha miondoko ya pop ya kiafrika ya Nigeria na Ghana ambayo ilifahamika kama hiplife, azonto na dancehall - ni kibao cha Oliver Twist chake msanii D'banj ambacho kilizindua rasmi mtindo wa Afrobeat mwaka 2012, na kilipanda hadi nambari tisa katika chati ya muziki nchi Uingereza, alisema.

Wasani wengine wa Nigeria ambao pia wameimarisha muziki wa Afrika kutoka nchini humo ni Yemi Alade, Tekno, Falz, Olamide, Simi, Mr Eazi, Mologo na Patoranking.

 "Kile kinachofanya Afrobeat kuvutia ni mtindo wake wa densi- Wanigerian wanafahamika kwa mitindo hiyo ya densi...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Zaidi ya raia milioni 84 wa Nigeria wanajiandaa kushiriki uchaguzi mkuu Februari 16, lakini unafahamu nini kuhusula Afrika lenye idadi kubwa zaidi ya watu na uchumi mkubwa?

1)  Mtindo wa kiafrika  -  Unachangia fedha za kigeni


Hati ya kufanya muhtasari: Wanamuziki wa kundi la Elani wanadai kushangazwa na malipo ya chini waliyopewa na Taasisi ya haki miliki ya muziki nchini Kenya

Taasisi hiyo -Music Copyright Society of Kenya ina jukumu la kuwalipa wasanii wa muziki kwa kazi yao, lakini kwa miaka wasanii  wa Kenya wamekuwa wakilalamika kuwa haliwalipi ili hali miziki yao inachezwa kwenye redio na televisheni.

Tulipe Pesa zetu, Tafadhali. Yamekuwa ni maneno yanayorudia mara kwa mara kila mara wanamuziki wanapokutana kwa mikutano yao na katika maandamano ya mitaani yanayolenga kupinga kutolipwa na taasisi hiyo. Hata hivyo bado hawajawahi kusikilizwa.

Na hata wale ambao wamewahi kulipwa wanadai walipewa pesa kidogo sana ambazo wanaziita''kichekesho'' ambazo hata ''hawawezi kuzitangaza kwa hadharani''

Wiki iliyopita kikundi cha wanamuziki  cha Elani kilikuwa ndio cha hivi karibuni kabisa kuongeza sauti yao juu ya adha  kuhusu malipo walitonayo wanamuziki  kutokana na taasisi ya hati miliki ya muziki nchini Kenya , wakati walipofichua kuwa wamepokea  shilingi 31,000 za Kenya tu kutoka kwa taasisi hiyo kwa miziki yao iliyochezwa kwenye vituo vya redio na televisheni kwa mwaka mzima .

 Kwenye ukurasa wa Twitter, John K Mbindyo ametumia picha ya msanii wa Tanzania al maarufu  Diamond Platnumz  kuelezea mshangao wake juu ya malipo ya shilingi 31,000

Wajumbe watatu wa kikundi cha bendi ya Elani walishangazwa  na kiasi hicho, ambacho kilionekana ni kidogo sana , ikilinganishwa na ubora wa nyimbo zao zilizopendwa kama vile Kookoo, Milele, Zuzu, Dunia ya Barua  na Hapo Zamani  ambazo zilitawala mawimbi ya vituo vya televisheni na redio .

Wanadai  ya kuelezea malalamiko yao  kuihusu taasisi ya MCSK, baadae walilipwa   "fidia " ya Shilingi 300,000 za Kenya.

Kenye ukurasa wa Twitter, John K Mbindyo ametumia picha ya msanii wa Tanzania al maarufu  Diamond Platnumz  kuelezea mshangao wake juu ya malipo ya shilingi 31,000

 Kutokana na video yao kwenye mtandao wa Youtube wakielezea masaibu yao, Wakenya alianzisha malalamiko yao  kwenye mitandao ya haabari ya kijamii...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Taasisi ya haki miliki ya muziki nchini Kenya inakabiliwa na shutuma kali  kutoka kwa wasanii wa muziki wanaodai limekuwa haliwalipi pesa zao kulingana na kazi yao.


Hati ya kufanya muhtasari: Wananchi wangependa kuwa huru kukosoa watawala iwapo hawataridhika na maamuzi ya Serikali

Hii ni kwa mujibu wa utafiti uliofanywa na shirika la utafiti lisilo la serikali, Twaweza.

Wananchi wanajisikia huru zaidi kuwakosoa wabunge wao kuliko wakuu wa mikoa na wakuu wa wilaya.

Kwa mujibu wa shirika la Twaweza, hali hii inaweza kuwa ni kwa sababu wananchi wanawachagua wabunge kuwa wawakilishi wao na hivyo wanaona kuwa mbunge anajukumu la kusikiliza mahitaji na vipaumbele vyao na kuvifanyia kazi ipasavyo.

Wananchi wanaunga mkono kwa kiasi kikubwa uhuru wa kujieleza na uhuru wa vyombo vya habari. Wananchi nane kati ya kumi (81%) wanaona ukosoaji wa viongozi wa taifa kama jambo muhimu kwani itawasaidia kujirekebisha na si kuwashushia hadhi.

Asilimia 62 ya wananchi wanasema ni bora zaidi kwa magazeti yanayochapisha taarifa zisizo sahihi kuomba radhi na kuchapisha marekebisho kuliko kufungiwa ama kutozwa faini na serikali. Na wananchi wengine (54%) wanasema serikali isiruhusiwe kuyaadhibu magazeti kabla ya kupata kibali kutoka mahakamani.

Utafiti wa Twaweza

Uhuru wa kujieleza

Utafiti huu umebaini kuwa wananchi wanaunga mkono kwa kiasi kikubwa uhuru wa kujieleza na uhuru wa vyombo vya habari. Wananchi nane kati ya kumi (81%) wanaona ukosoaji wa viongozi wa taifa kama jambo muhimu kwani itawasaidia kujirekebisha na si kuwashushia hadhi.

Wananchi wengi hawafahamu sheria mpya zinazosimamia masuala ya taarifa

Sheria mbalimbali zinazohusiana na masuala ya taarifa zimetungwa na Bunge katika miaka ya hivi karibuni, ikiwemo Sheria ya Takwimu, Sheria ya Makosa ya Mtandao, Sheria ya Upatikanaji wa Taarifa na Sheria ya Huduma za habari. Hata hivyo, wananchi wachache wanazifahamu sheria hizo.

'Misingi kufuatwa'

Akiwa kwenye uzinduzi wa utafiti huo jijini  Dar es salaam, msemaji mkuu wa serikali ya Tanzania, Dk Hassan Abbas alisema kuwa 'kumkosoa Rais maana yake ametenda jambo ambalo hukubaliani nalo.Lakini kuna misingi ya kufuatwa . Uwe na utafiti, hoja zinzaofaa na lugha unayotumia.'

Hivi karibuni kumekuwa na...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Idadi kubwa ya wananchi (60%), nchini Tanzania wanasema hawako huru kukosoa kauli zinazotolewa na Rais wakati asilimia 54 wanasema hivyo kuhusu kauli zinazotolewa na Makamu wa Rais na asilimia 51 Waziri Mkuu.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanandoa hawa hawakujua kama siku yao itaishia hivi

Maharusi hao walivamiwa na maafisa wa polisi baada ya kudokezewa kwamba kuna harusi inayoendelea huko KwaZulu-Natal licha ya marufuku ya kukusanyika kwasababu ya virusi vya corona.

Wageni 50  waalikwa na kasisi aliyewafunganisha pamoja na wanandoa wenyewe walikamatwa na maafisa wa polisi na kupelekwa katika kituo cha polisi nje ya mji wa Richards Bay.

Kundi lote hilo lilifikishwa mahakamani.

Video iliyosambaa mtandaoni inamuonesha bwana harusi akimsaidia bibi harusi kwa kushika gauni lake jeupe wakati wanaingia kwenye gari la polisi.

Majina ya wanandoa hao wapya hayakuwekwa hadharani na maafisa wa polisi wala vyombo vya eneo.

Aidha, manispaa ya Umhlathuze imesema kuwa maharusi hao watafurahia fungate yao chini ya dhamana kwa masharti watakayopewa.

Afrika Kusini ambayo imethibitisha visa  1,655 vya coronavirus, ikiwemo vifo 11, kwasasa iko katika wiki ya pili yenye masharti magumu kabisa ya 'lockdown' kama ilivyo kwa baadhi ya nchi duniani.

Pia imekuwa miongoni mwa nchi zenye kupima watu kutoka eneo moja hadi jingine na hivi karibuni itafikia uwezo wa kupima watu  30,000 kila siku.

Raia Afrika Kusini wanaruhusiwa kutembea tu iwapo kuna ulazima wa kufanya hivyo na kama haitoshi pia kuna marufuku ya kununua pombe na sigara.

Wachambuzi wamekuwa wakikosoa jinsi nchi hiyo inavyokabiliana na janga la corona na shughuli zote nchini humo zimesitishwa ikiwa kwa 'lockdown' kwa kipindi cha wiki tatu za kwanza.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanandoa wapya wajipata matatani huko Afrika Kusini punde tu baada ya kufunga pingu za maisha.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanandoa waliofanya harusi ya shilingi za kenya 100

Wilson mwenye umri wa miaka 26 na Ann Wambui mwenye umri wa miaka 24 alitumia shilingi za Kenya 100 kununua pete mbili mbali na kuvaa tishati za sherehe hiyo.

Hawakuwa na sherehe yoyote baadayae.

''Tulienda nyumbani, tukapika ugali na sukuma wiki tukala na kulala'.Hakukuwa na kitu chochote maalum ambapo tungefanya kama fungate yetu'', kulingana na eDaily News.

Kiongozi wa dini ambaye alihalalisha ndoa hiyo alisambaza habari yao katika mtandao wa facebook kabla ya kuchukuliwa na vyombo vya habari.

Mwakilishi wa kampuni ya Bonfire Adventure alikutana na wanandoa hao.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanandoa wawili ambao taarifa yao ya harusi isio na gharama iliwavutia wengi  katika mtandao sasa watagharamiwa fungate ya harusi hiyo.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanaoabudu walijaa katika eneo la jumba hilo baada ya viongozi wa Kiislamu kuondoa marufuku ya kususia ya wiki mbili kufuatia hatua hiyo ya Israel.

Wanaoabudu walijaa katika eneo la jumba hilo baada ya viongozi wa Kiislamu kuondoa marufuku ya kususia ya wiki mbili kufuatia hatua hiyo ya Israel.

Mpango huo uliwekwa na Israel baada ya mauaji ya maafisa wawili wa polisi ya Israel karibu na eneo hilo.

Vizuizi vya mwisho viliondolewa siku ya Alhamisi baada ya siku kadhaa za ghasia ambapo watu saba waliuawa.

Wapalestina wamepinga kwa nguvu kuwekwa kwa vizuizi hivyo vya kiusalama ,wakidai kuwa ni jaribio la Israel kudhibiti mji huo wa zamani unaojulikana na Waislamu kama Harma al-Sharif huku Wayahudi wakiliita hekalu la mlimani.

Makundi ya raia wa Palestina walionekana wakiimba na kucheza densi katika eneo hilo kabla ya kuingia ndani  kwa sala ya mchana.

Kulikuwa na ripoti za baadhi ya ghasia  katika barabara nyembamba  huku maafisa wa mipakani wakijaribu kudhibiti watu hao.

Vizuizi hivyo viliendelelea leo asubuhi, siku mbili baada ya mitambo ya kutambua vyuma kuondolewa.

Vizuizi hivyo viliendelelea leo asubuhi, siku mbili baada ya mitambo ya kutambua vyuma kuondolewa.

Mzozo uliibuka baada ya polisi wawili wa Israel kuuawa karibu wiki mbili zilizopita.

Israel imesema kuwa itachukua hatua zisizokuwa na vizuizi miezi sita ijayo

Kumekuwa na  makabiliano ya kila siku kati ya vikosi vya usalama vya Israel na waandamanaji tangu mitambo ya kutambua chuma iwekwe baada ya kuuwawa kwa polisi tare 14 mwezi huu karibu na eneo hilo la Haram al-Sharif kwa waislamu na Temple Mount kwa wayahudi.

Wapalestina wanne waliuawa na raia watatu wa Israel kuuliwa kwa kuchomwa visu na Mpalesina ambaye alidai alikuwa akilipiza hatua za Israel eneo katika eneo hilo takatifu.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wapalestina wamerudi katika eneo muhimu la kufanya ibada mjini Jerusalem kwa mara ya kwanza katika kipindi cha wiki mbili baada ya Israel kuondoa vizuizi vya kiusalama.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanaompinga Kofi Annan Mynmar wanasema kwamba hapaswi kuingilia mzozo wa ndani ya nchi

Bw Annan aliombwa na kiongozi wa Myanmar, Aung San Suu Kyi, kuongoza tume itakayochunguza mzozo wa kijamii katika jimbo  hilo lililoko magharibi mwa nchi.

Wanaompinga wanasema suala hilo ni suala la ndani ya nchi na kwamba wageni hawapasi kuingilia masuala yao.

 Maelfu kwa maelfu ya jamii ya dhehebu la  Waislam wa  Rohingya wamesambaratika  kutokana na mashambulio ya mabudha walio wengi. Wengi wamekimbia nchi.

Ghasia hizo zimesababisha baadhi kuhoji juhudi za Aung San Suu Kyi za haki za kibinadamu nchini hum

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mamia ya wanaharakati wa Kibudha nchini Myanmar wamemzomea katibu mkuu wa zamani wa Umoja wa Mataifa, Kofi Annan, alipowasili katika jimbo la Rakhine.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanaopinga marufuku hiyo ya Marekani waliandamana miji mingi Marekani

Uamuzi wa Jaji  Derrick Watson una maana kwamba Bw Trump atazuiwa kutekeleza marufuku yake ya kuzuia raia kutoka nchi sita zenye Waislamu wengi kuingia Marekani hadi kesi dhidi ya marufuku hiyo imalize kusikizwa.

Katika kesi iliyowasilishwa na jimbo hilo, serikali ya jimbo inasema marufuku hiyo itadhuru utalii na pia kuzuia uwezo wake kuwapokea wanafunzi na wafanyakazi kutoka nchi za nje.

Rais Trump alikuwa amesema marufuku yake mpya ingewazuia magaidi kuingia Marekani.

Jaji Watson alitoa uamuzi wake Jumatano baada ya kuwasikiliza mawakili wanaowakilisha serikali ya jimbo la Hawaiii na Wizara ya Haki Marekani.

Jaji huyo amegeuza uamuzi wake kutoka kuwa kuzuia kwa muda mfupi hadi kuwa kuzuia kwa muda usiojulikana, hadi kesi hiyo isikilizwe na uamuzi kutolewa.

Jaji Watson amegeuza uamuzi wake kutoka kuwa kuzuia kwa muda mfupi hadi kuwa kuzuia kwa muda usiojulikana

Agizo lililokuwa limetolewa na Trump, ambalo lilifaa kuanza kutekelezwa usiku wa kuamkia 16 Machi, lingepiga marufuku kwa miezi mitatu raia kutoka nchi sita zenye Waislamu wengi kuzuru Marekani.

Mataifa hayo ni Iran, Libya, Syria, Somalia, Sudan na Yemen.

Aidha, ingezuia wakimbizi kuingia Marekani kwa kipindi cha siku 120.

Bw Trump amesisitiza kwamba hatua hiyo inalenga kuzuia magaidi wasiingie Marekani lakini wanaoipinga wamesema inabagua makundi ya watu.

Marufuku nyingine ya awali aliyokuwa ameitoa Januari ilisababisha mtafaruku na maandamano kabla ya kuzuiwa na jaji mjini Seattle.

Hawaii ni mojawapo ya majimbo kadha ya Marekani yanayopinga marufuku hiyo.

Mawakili wa jimbo hilo waliambia mahakama kwamba marufuku hiyo inakiuka katiba ya Marekani kwamba watu hawafai kubaguliwa kwa misingi ya asili yao.

Jimbo hilo pia limesema marufuku hiyo itaathiri utalii na uwezo wa serikali ya jimbo hilo kupokea wanafunzi na wafanyakazi kutoka mataifa ya nje.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jaji katika mahakama moja jimbo la Hawaii ametoa agizo la kuzuia kwa muda usiojulikana utekelezaji wa marufuku mpya ya usafiri iliyotangazwa na Rais Donald Trump.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanaotafuta baba za watoto wao,kutaja waliofanya mapenzi nao Ujerumani

Hatua hii inawalinda wanaume ambao wamekua wakitoa ada ya malezi ya watoto ambao baadaye hugunduliwa ktokuwa wao.

Huenda mwanamume kama huyo akalipwa fidia ya kulea mtoto asiye wake kwa miaka ishirini.

Waziri wa sheria wa Ujerumani, Heiko Mass amesema wanawake watakubaliwa tu kutotambua wapenzi wao ikiwa itabainika kabisa kwamba wanaume wanaotakiwa kutoa ada ya malezi ni baba halisi ya wanawe.

Hata hivyo sheria hiyo lazima ipitishwe na baraza la mawaziri na bunge kabla ya kuidhinishwa kuwa sheria.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wizara ya sheria Ujerumani inapendekeza sheria mpya ambayo itawalazimisha wanawake wanaoshinikiza kutambua baba ya wanao kutoa taarifa ya wanaume waliofanya mapenzi nao wakati wa kutunga mimba.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanaotembea pole pole 'huzeeka' ubongo na mwili, utafiti wagundua

Kwa kutumia kasi ya kutembea, watafiti waliweza kupima hali ya mtu kuzeeka.

Watu wanaotembea pole pole 'huzeeka haraka - na nyuso zao pia huonesha kuzeeka sawa na bongo zao kuwa ndogo.

Watafiti hao pia wanasema matokeo ya uchunguzi huo "ulikua wa kushangaza".

Madaktari hutumia uwezo wa kutembea kubaini afya ya mtu kwa ujumla, hasa kwa watu walio na miaka zaidi ya-65, kwasababu ni chanzo kikuu cha kupima nguvu ya misuli, utenda kazi wa mapafu, uti wa mgongo na nguvu ya macho.

Kutembea pole pole ukiwa mzee pia kumehusishwa na na hatari ya kupoteza uwezo wa kukumbuka.

'dalili ya tatizo'

Katika utafiti huu, kati ya watu 1,000 nchini New Zealand - waliozaliwa katika miaka 1970na waliofuatiliwa hadi miaka 45 - mwendo wao ulibadilika mapema.

Kama muendelezo wa utafiti washiriki pia walifanyiwa vipimo vya mwili na jinsi bongo zao zinavyofanya kazi kadri miaka yao ilivyoendelea kuongezeka.

"Utafiti huu megundua kuwa kuwa kutembea pole pole ni tatizo ambalo limekuwepo kwa miongo kadhaa hata kabla ya kuzeeka," alisema Prof Terrie E Moffitt, mmoja wa watafiti hao kutoka chuo kikuu cha London na kile cha Duke nchini Marekani.

Watafiti walipima kasi ya kutembea ya walioshirika katika uchunguzi huo

Hata wale walio katika miaka yao ya 45, walionesha tofauti kubwa katika kasi yao ya kutembea huku yule alietembea haraka zaidi akitembea kwa mita mbili kwa sekunde (bila kukimbia).

Kwa jumla washiriki waliotembea pole pole walionesha dalili ya "kuzeeka haraka" huku mapafu, meno na kinga ya miili yao ikiwa chini ikilinganishwa na watu wanaotembea haraka.

Uhusiano wa hali hii na mtindo wa maisha

Kundi la kimataifa la watafiti wa kimataifa JAMA Network Open, limesema tofauti inayojitokenza katika uwezo wa ubongo kufanya kazi huenda unatokana na mtindo wa maisha ya mtu binafsi.

Lakini pia linadai kuwa dalili ya kuzeeka mapema inachangiwa na hali ya afya ya mtu alipokuwa mdogo.

Watafiti wanasema kupima kasi ya kutembea ya mtu akiwa mdogo ni njia...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kasi ya kutembea ya watu waliofikisha umri wa miaka 40 ni ishara ya jinsi ubongo na miili yao, inavyozeeka, wanasayansi wanasema.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanapanga "kuzalisha" saratani katika maabara ili kubaini muonekano wake "siku ya kwanza".

Hii ni moja wa  tafiti zinazopewa kipaumbele na muungano huo wa kimataifa wa wanasaya wanaofanya shughuli za ugunduzi wa mapema wa saratani.

Kufanya kazi pamoja katika mradi huo kunamaanisha watu wanaougua saratani watafaidika zaidi, unasema muungano huo.

Kupiga hatua

Kwa pamoja wanasayansi hao wanalenga kufanya uchunguzi kama vile wa damu, pumzi na kupima mkojo ili kuwabaini wagonjwa walio katika hatari zaidi, kuimarisha mbinu ya ugunduzi wa mapema wa saratani na kuangazia kwa jumla dalili zisizonekana za ugonjwa huo.

Lakini wamekiri kuwa hatua hiyo "ni kama kutafuta sindani gizani" na huenda ikachukua miaka 30.

"Tatizo la msingi ni kwamba hatujawahi kuona jinsi saratani inavyozaliwa katika mwili wa binadamu," anasema Dkt David Crosby, Mkuu wa kitengo cha ugunduzi wa mapema wa magonjwa katika taasisi ya utafiti wa saratani nchini Uingereza.

"Wakati inapogunduliwa,  huwa tayari imejiimarisha."

Uchunguzi wa saratani kupitia vipimo vya damu umependekezwa kwa muda mrefu na wanasayansi

Watafiti kutoka Manchester, kwa mfano wanakuza  tishu za matiti ya binadamu kwenye maabara na seli za kinga za synthetic ili kuona ikiwa wanaweza kuona mabadiliko ya mapema kabisa, ambayo yanaweza kusababisha saratani.

Prof Rob Bristow anasema ni sawa na "kuwa na tishu hai inayoishi nje ya mwili wa mgonjwa ".

Ukwili ni kwamba kuna hatari ya utambuzi zaidi a magonjwa, kwa sababu seli zote zilizo chungunzwa mapema zinaweza kubadilika na kuwa chanzo cha saratani.

Kwa hivyo wanasayansi wanazingatia hilo kwa kuangazia zaidi jeni watu walizozaliwa nazo na mazingira waliokulia ilikutathmini hatari inaowakabili linapokuja suala la ugunduzi wa mapema wa ugonjwa wa saratani kwa mtu binafsi.

Uchunguzi wa kina wa MRI huenda ukawa mbinu ya mapema ya ugunduzi wa saratani tezi dume

Ni kupitia njia hiyo wataweza kukabiliana ka ugonjwa huo.

'gharama ya kuzima moto'

Hadi wa leo wanasayansi wanasema, utafiti kuhusu ugunduzi wa mapema wa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanasayansi wa Uingereza na Marekani wameungana kutafuta dalili za mapema za ugonjwa wa saratani katika juhudi za kugundua na kutibu kabla ijitokeze.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanariadha wa Tanzania wakishiriki mazoezi

Swali ambalo kila Mtanzania anajiuliza: je mwaka huu wawakilishi wa taifa hilo watasafari kama watalii warudi nyumbani mikono mitupu kama  ilivyofanyika katika michezo ya Jumuiya ya Madola ya mwaka wa 2010 na 2014?

Waziri anayehusika na michezo Harrison Mwakyembe anasema haiwezekani tena Tanzania iambulie patupu mjini Gold Coast.

"Watanzania tuna hasira kukosa medali hata moja michezo iliyopita, kwa hiyo nawahakikishia nyote mwaka huu hatutakosa medali kama mbili ama tatu hivi,'' anasema Mwakyembe katika mazungumzo yake na BBC Swahili mkoani Dodoma.

"Hata miaka ambayo tulipokua tunashinda medali, dhahabu moja na zingine mbili ama tatu zilikua zatosha. Kama ni maandalizi tuko sawa kabisa kwani wanamichezo wetu hasa wanariadha wameshiriki mashindano mbali mbali ya kimataifa.''

Kufikia sasa Tanzania imezoa jumla ya medali 21 katika michezo ya Jumuiya ya Madola. Wameshinda dhahabu sita, fedha sita na shaba tisa.

Bw Mwakyembe

Mwaka wa 1982 huko Brisbane, Australia, ndiyo Tanzania ilinawiri zaidi kwenye michezo hii ilipomaliza katika nafasi ya 12 na dhahabu moja fedha mbili na shaba mbili.

Gidamis Shahanga ndiye aliyeipatia Tanzania dhahabu hiyo moja aliposhinda mbio za mita elfu kumi.

Zakaria Barie (mbio za mita elfu kumi) na Juma Ikangaa (mbio za marathon) waliipatia Tanzania medali za fedha na za shaba zikapatikana kupitia mrushaji mkuki Zakayo Malekwa na bondia Willy Isangura uzani wa heavy.

"Kwa kweli miaka ya sabuini na themanini tulikua juu sana, wanariadha kama Gidamis Shihanga, Juma Ikangaa  na Filbert Bayi walituweka juu,'' anasema waziri.

"Tumepitia milima na mabonde lakini sasa Tanzania tunarudi kwa sababu tumehakikisha michezo ya  shule za msingi na sekondari tunaipa umuhimu wake. Hapo ndio kuna vipaji.''

Waziri anasema atatilia maanani sana mchezo wa ndondi mwaka huu kwa sababu ni mchezo ambao umeiletea Tanzania sifa kubwa. Miongoni mwa mabondia ambao wameiweka Tanzani juu ni Emmanuel Mlundwa, marehemu Titus Simba, Willy Isangura na Habibu...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Tanzania itawakilishwa kwenye michezo ya riadha, ndondi, kuogelea na tenisi ya meza katika mashindano ya Jumuiya ya Madola yatakayofanyika mjini Gold Coast, Australia, kuanzia Aprili tarehe 4-15.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanasaikolojia wanasema yale unayoyashuhudia kwenye mitandao ya kijamii yanawezakuchochea hisia ambazo tayari unazo.

Ripoti ya uchunguzi wao inasema kuwa masaa zaidi ya mawili ya matumizi ya mitandao ya kijamii kwa siku huongeza uwezekano mara dufu wa  mtu kujihisi ametengwa na jamii

Ripoti hiyo ya wanasaikolojia inadai uwezo wa kupata mawazo ya maisha ya watu wengine unaweza kusababisha hisia za wivu.

Utafiti huo pia uliangazia watu wanaotumia mitandao ya   Instagram, Snapchat  na Tumblr.

Ni muhimu kukumbuka kuwa yale unayoyashuhudia katika mitandao ya kijamii si sababu muhimu ya kukufanya ujihisi vibaya  -lakini inaweza kuwa  sababu.

 Kwa maneno rahisi, yale unayoyashuhudia kwenye mitandao ya kijamii yanawezakuchochea   hisia ambazo tayari unazo.

" hatujatambua nini kinachokuja kwanza - matumizi ya mitandao ya kijamii ama dhana ya kuhisi umetengwa na jamii ," amesema Elizabeth Miller, profesa wa tiba ya watoto katika chuo kikuu cha Pittsburgh, ambaye ni mmoja waandishi wa utafiti.

" Inawezekana kwamba vijana ambao awali walihisi wametengwa na jamii walianza kutumia mitandao ya mawasiliano ya kijamii. Ama inawezekana kwamba  kuongezeka kwa matumizi ya mitandao  ya kijamii  kulisababisha kwa kiasi fulani kujihisi wametengwa na dunia halisi."

Wanasaikolojia wanasema matatizo ya afya ya akili na kutengwa na jamii yamefikia katika viwango vya mlipuko miongoni mwa vijana.

Nadharia za ripoti hiyo zinaelezea kwamba kwa jinsi unavyotumia muda mwingi kwenye mtandao wa kijamii, ndivyo unavyotumia muda mdogo kufikiria mawasiliani  halisi ya dunia.

Matumizi ya mitandao ya mawasiliano ya kijamii pia yanaweza kusababisha hisia za kutengwa, kama vile kuona picha za marafiki zako wakifurahia tukio fulani ambalo wewe hukualikwa.

Wataalam hao wa Saikolojia waliwahoji watu wazima takriban 2,000 walio na umri wa miaka kati ya  19 - 32 kuhusu matumizi yao ya mitandao ya mawasiliano ya kijamii.

Profesa Brian Primack, kutoka Chuo Kikuu cha tiba cha Pittsburgh, alisema: " Hili ni suala muhimu kulichunguza kwasababu...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mitandao ya mawasiliano ya  kijamii kama vile Twitter, Facebook  inasababisha watu wengi zaidi kuhisi wenye upweke , kulingana na wanasaikolojia wa Marekani.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanasayansi Dkt.Beth Mortimer na Prof.Tarje Nissen Meyer waligundua kuwa tembo huwa wanatengeneza mitetemeko kwa namna ambavyo wanavyotembea kutoka sehemu moja mpaka nyingine.

Njia ambayo wanasayansi wameigundua inaweza kutumika kwa kawaida kupima tetemeko la ardhi pia.

Wataalamu kutoka Oxford  aliongelea utafiti huo katika mkutano wa wanawake uliofanyika Califonia.

Walieleza namna ambavyo waliweza kupima mawimbi yanayoweza kusafiri kwa takribani maili nne ardhini.

Walirikodi mitetemeko ambayo yanatolewa na wanyama pori kama Tembo anapotembea au anapoita au kupaza sauti.

Walipiga picha wanyama ili kuhakikisha kuwa mitetemeko hiyo inatoka kwa tembo.

Wanasayansi hao walibaini kuwa sauti nyingine na aina ya udongo huwa inaathiri uwezo wao wa kutoa mitetemeko katika umbali mrefu.

Mitetemeko huwa inasafiri katika michanga kupitia kwenye miamba na vilevile sauti nyingine huwa zinaiingilia.

Kugundua kile ambacho tembo huwa wanakifanya hata kama wako mbali kidogo, kiuhalisia waliona kwamba kunaweza kusaidia kukabiliana na ujagiri.

Utafiti huo ulichapishwa na jarida la sayansi mapema mwaka huu.

Utafiti huu unaweka muongozo mpya wa kujaribu kuelewa mazingira ya tembo na namna wanavyotengeneza  mitetemeko hiyo wanayoweza kuitumia wenyewe pia.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Watafiti wamekuja na njia mpya ya kuwafuatilia tembo, kwa kutumia mitetemeko ambayo wanyama hao huitoa.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanasayansi Kenya wavumbua dawa ya Malaria ya kutumiwa na waja wazito

Dawa hiyo, dihydroartemisinin-piperaquine (DP), imefanyiwa majaribio katika maeneo tofauti nchini Kenya ikiwemo, Ahero magharibi mwa nchi, na imegunduliwa kuwa salama kwa matumizi ya kuzuia Malaria kwa wanawake walio na miezi kati ya 4 hadi 9 ya uja uzito.

Ugonjwa wa Malaria una hatari kubwa zaidi kwa wanawake waja wazito.

Miezi mitatu ya kwanza ya uja uzito ndio wakati ambapo watoto wachanga wanakabiliwa na hatari kubwa za athari zinazotokana na dawa za Malaria.

Kesi za malaria kati ya idadi ya watu 1,000, mwaka 2000-2015

Kwa mujibu wa shirika la Afya duniani, ugonjwa wa Malaria unaendelea kusababisha vifo vya watu kadhaa.

Mnamo 2016, watu 445 000 walifariki kutokana na Malaria duniani ikilinganishwa na 446 000 mnamo 2015.

Watoto walio na chini ya umri wa miaka 5 ndio walio katika hatari zaidi ya kukabiliwa na Malaria.

Shirika la Afya duniani inasema watu 4000,000 wafariki kila mwa kwa sababu ya ugonjwa wa malaria

Inakadiriwa kwamba ugonjwa huo husababisha vifo vya watoto wawili kila dakika mbili.

Mambo 10 kuhusu Malaria:

Kesi za malaria kati ya idadi ya watu 1,000,katika baadhi ya nchi Afrika, mwaka 2015

Nchi zote kasoro moja zilizopo kusini mwa jangwa la Sahara - zinashuhudia 80% ya mzigo wa Malaria duniani.

Majaribio yaliofanywa magharibi mwa Kenya katika eneo la Ahero na kwingineko  yameonyesha ubora wa dawa hiyo ya DP katika kuzuia Malaria kwa wanawake waja wazito.

Shirika la afya duniani WHO linapendekeza dawa ya Fansidar katika kuzuia malaria miongoni mwa wanawake waja wazito.

Lakini kumeshuhudiwa visa ambavyo ugonjwa unakaidi makali ya dawa hiyo, na kuisababisha kutofanya kazi kwa baadhi ya watu.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanasayansi katika taasisi ya utafiti wa afya nchini Kenya KEMRI wanafanyia utafiti dawa mpya ya kuzuia Malaria kwa wanawake waja wazito.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanasayansi hao tisa watapata mafunzo makali kuhusu mitambo watakayotumia angani

Wanasayansi hao watasafiri angani kwa kutumia vyombo vya kampuni za Boeing na SapaceX.

Aliyekuwa kamanda kwa safari  ya mwisho iliyofanywa na chombo cha Nasa, Chris Ferguson, kwa sasa ni mfanyakazi wa Boeing na amehusika pakubwa kati kufanikisha chombo kitakachotumiwa kwa safari hiyo kwa jina CST-100 Starliner capsule.

Chombo cha SpaceX's Dragon (kushoto) kitatangulia kile cha Boeing cha Starliner (kulia) kusafiri angani.

Kwa kipindi cha miaka saba, roketi za Urusi ndizo zimekuwa zikitumiwa kuwasafirisha watu kwenda angani.

Msimamizi wa Nasa Jim Bridenstine aliwatangaza wanasayansi hao wakati wa sherehe iliyofanyika huko Johnson Space Center, Houston, Texas.

Kampuni hizo pia zimetengeneza mavazi yao

Wale watakaokuwemo ni pamoja na na Ferguson mwenyewe, Eric Boe na Nicole Aunapu Mann.

Chombo cha kampuni ya SpaceX cha Dragon capsule kinatarajiwa kufanya safari yake ya kwanza April mwakani kikitumia rokeri ya Falcon 9 kutoka Kennedy Space Center.

Kitakuwa na wanasayansi Doug Hauley na Bob Behnken.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Shirika la anga la Marekani NASA limewataja wanasayansi ambao watafanya safari za anga za juu kwa kutumia vyombo vya kampuni za binafsi  kuanzia mwaka ujao.


Hati ya kufanya muhtasari: Wanasayansi kote duniani wanakimbizana na mudakutmbua coronavirus

Maambukizi ya coronavirus, ambayo yanadalili kama ya mafua ya kawaida, kwa kawaida husababisha mgonjwa kuwa na kinga ya mwili.Je kuna tofauti na virusi hivi?

Mwanaume wa miaka 70 na zaidi ni mfano wa awali wa wagonjwa waliowapa madaktari uvumbuzi uliowatia hofu.

Alikuwa ametengwa katika chumba cha hospitali mwezi wa Februari baada ya kubainika kuwa na coronavirus.

Kwa mujibu wa Shirika la habari la Japan NHK, alipona na kurejea katika maisha yake ya kawaida, hata akatumia usafiri wa umma.

Lakini baada ya siku kadhaa akaugua tena na alikua na joto la juu la mwili.

Mwanaume huyo alirejea hospitalini na ilichomshangaza daktari,pale baada ya kufaniwa vipimo alibaini kuwa alikuwa na virusi vya corona tena.

Katika mkakati wake wa kukabiliana na Covid-19 serikali ya Uingereza imezingatia dhana ya kutafuta mbinu za kuimarisha kinga ya mwili kwa umma

Ingawa sio kisa pekee cha aina hiyo kilichopatikana nchini Japan, kwa sasa maambukizi yanayojirudia miongoni hutokea katika watu wachache, lakini ni visa muhimu. Lakini ni kwanini?

Kurejea tena kwa virusi baada ya kupona

Luis Enjuanes, mtaalamu bingwa wa virusi katika kituo cha taifa cha Uhispania cha teknolojia ya vimelea (CSIC), ameiambia BBC kuwa takriban  14%  ya wagonjwa ambao hawajapatikana na  Covid-19 baada ya kupimwa,  baadae wanapopimwa tena hupatikana  maambukizi ya coronavirus.

Anaamini haya sio maambukizi ya kwanza, bali ni kisa cha virusi "kurejea tana".

"Maelezo yangu, miongoni mwa mengine mengi, ni kwamba kwa ujumla hii coronavirus inatengeneza kinga ya umma, lakini kinga hiyo sio thabiti kwa baadhi ya watu binafsi ," Enjuanes anasema.

"Wakati kinga ya mwili inaposhindwa kuwa ya kutosha, baadhi ya virusi, ambavyo vinasalia katika hifadhi mwilini, huwa vinarejea."

Virusi vinaweza kuishi katika mwili

Baadhi ya virusi vinaweza kuendelea kuishi ndani ya mwili kwa miezi mitatu au hata zaidi.

Kwa mujibu wa wataalamu 14% ya wagonjwa waliopata vipimo hasi vya Covid-19 baadae...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Baadhi ya wagonjwa wamepona virusi vya Covid-19, baada ya vipimuo kuonesha kuwa hawana coronavirus, lakini je wanaweza kupatikana na virusi vya  Covid-19 baadae?.