Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa jeshi la Korea Kusini, makombora hayo yalirushwa kutoka jimbo la kusini la Hwanghae.

Upande wa Kaskazini umeeleza kukerwa kwake baada ya Marekani kuanza mazoezi ya kivita na Kusini jana Jumatatu.

Kaskazini inasema mazoezi hayo yanaenda kinyume na makubaliano waliyofikia na raisi wa Marekani Donald Trump na wa Korea Kusini Moon Jae-in.

Japo mazoezi hasa ya kivita yataanza Agosti 11, maandalizi ya awali yanaendelea.

Marekani imeeleza kuwa inaendelea kupiga jicho juu ya kile kinachoendelea huku ikiwasiliana na Korea Kusini na Japani.

Jumatatu jioni, Washington ilianzisha utaratibu mpya wa kuwabana watu walioyembelea Korea ya Kaskazini kuingia Marekani.

Raia yeyote wa kigeni ambaye alikuwa halazimiki kuomba viza kuingia Marekani hivi sasa itamlazimu kuomba viza iwapo alitembelea Korea Kaskazini katika kipindi cha miaka nane iliyopita.

Utaratibu huo mpya utawaathiri watalii kutoka mataifa ya Ulaya pamoja na  Australia, New Zealand, na baadhi ya nchi za bara Asia kama Japani, Taiwani na Singapore.

Helikopta za Marekani pia zinahusika katika mazoezi ya kivita Korea Kusini

Kwa nini Korea Kaskazini inajaribu makombora?

Taarifa ya kutoka Wizara ya Mambo ya Nje ya Korea Kaskazini inaeleza kuwa ushirikiano wa kijeshi baina ya Kusini na Marekani unawalazimu kuendelea kufanya ugunduzi na majaribio ya silaha mpya.

"Tunalazimika kuendelea, kujaribu na kutumia makombora mazito ambayo ni muhimu kwa kujilinda," imeeleza taarifa ya Kaskazini.

Taarrifa hiyo pia imeeleza kuwa kinachoendelea baina ya  Marekani na Korea ya Kusini ni uvunjwaji wa wazi wa mazungumzo ya hivi karibuni baina ya Marekani na Korea Kaskazini (DPRK).

"Tumeshaonya mara kadhaa kuwa mazoezi ya kivita yatazorotesha mahusiano baina ya Marekani na Korea Kaskazini na mahusiano ya Korea zote mbili kwa ujumlana kutufanya tufikirie kurejea tena hatua zetu za awali," inaeleza taarifa ya Kakazini.

Kwa mujibu wa jeshi la Kusini, makombora yaliyorushwa leo jumanne ni ya masafa mafupi yanayoenda mpaka kilomita 450.

Ndani ya wiki...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Korea Kaskazini imerusha makombora mawili yasiyojulikana, na kufanya idadi ya makombora yaliyorushwa kufikia manne chini ya kipindi cha wiki mbili.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa katiba mpya ya rais Paul Kagame anaruhusiwa kuwania muhula wa tatu.

Kulingana na tangazo la lililotolewa baada ya kikao cha  baraza la mawaziri uchaguzi huo utafanyika tarehe 4 Agosti, 2017.

Shughuli za kampeni zitaanza mwezi Julai lakini hakuna tarehe rasmi iliyotangazwa kwa wagombea kuwasilisha hati za kugombea urais, licha ya kwamba tangazo hilo linasema wagombea watatangazwa kabla ya kuanza kwa kampeni.

Kwa mujibu wa katiba  mpya ya rais Paul Kagame anaruhusiwa kuwania muhula wa tatu.

Mtu pekee katika kambi ya upinzani aliyetangaza nia yake ya kugombea  urais ni kasisi  wa zamani wa kikatoliki Joseph Nahimana. Hata hivyo juhudi zake za kutaka kurejea nchini   Rwanda wiki mbili zilizopita ili kuandikisha chama chake na kugombea urais ziligonga mwamba.

Kasisi Joseph Nahimana  na wenzake watatu walikataliwa kuingia nchini Rwanda walipokuwa mjini Nairobi Kenya kuelekea Rwanda kutoka nchini Ufaransa anakoishi kama mkimbizi.

Serikali ya Rwanda haikutaka kuzungumza lolote  kuhusu tukio hilo, lakini mashirika ya Rwanda yanayotetea maslahi ya manusura  wa mauaji ya kimbari ya mwaka 1994 walikuwa wameanza kulalamika kuwa tovuti ya Padre Nahimana akamatwe kwa madai kwamba tovuti yake inaendeza na kuchoche fikra za mauaji ya kimbari.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Serikali ya Rwanda imetangaza tarehe za uchaguzi wa rais unaotarajiwa kufanyika mwakani.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa mamlaka ya maafa imeeleza kuwa idadi ya watu waliokufa katika eneo hilo inakadiriwa kuwa ,1300.

Tetemeko Indonesia: Maeneo yaliyoathirika yafikiwa na huduma ya kwanza

Nini hufanyika katika ubongo wa mtu mlevi?

Chama cha msalaba mwekundu kimekadiria kuwa zaidi ya watu milioni 1.6 wameathirika  wakati Umoja wa mataifa unasema kuwa ni watu wapatao 200,000 wana uhitaji wa haraka wa msaada.

Tathmini ya uharibifu inayoonyeshwa na ramani ya dharura iliyotolewa na Umoja wa ulaya inakadiria majengo 3,000  kuharibika  katika janga hilo.

Watu wengi walikuwa ufukweni wakijiandaa kwa ajili ya tamasha wakati upepo mkubwa ulipopiga katika muda wa nusu saa au saa moja  baada ya tetemeko la ardhi.

Maeneo yote ya jirani kama Balaroa yametandwa na na matope.

Kuna baadhi wanakadiria kuwa nyumba 1,700 zilisombwa na upepo mkali mpaka Balaroa na nyingine mamia zilisombwa mpaka Petobo.

Watoto 'wanaozuia mvua kunyesha'

Ni kwa nini tsunami ya Indonesia imewakanganya wanasayansi

Miongoni mwa waliokufa  30 walikuwa wanafunzi katika kundi la kikristo la masomo ya biblia.

Mchanganyiko wa taka na mchanga uliongeza shinikizo  lililotokana na tetemeko la ardhi uliosababisha mpasuko  na kusomba majengo na miundombinu yake.

Eneo la mlimani liliachwa na matope na kusababisha udongo ushuke chini:

Tsunami imesababisha shughuli zote katika mji wa Palu kusimama.

Kuna uhaba wa  chakula na maji ya kunywa  pamoja na nishati.Udhibiti wa usafi  wa mazingira ni tatizo linaloongezeka.Kuharibika kwa njia kunasababisha changamoto ya usafiri ambayo inakwamisha jitihada za uokoaji.

Daraja la Jemalam lenye urefu w mita 126 na futi 410 ambalo linawakutanisha  watu wapatao 350,000 wa upande wa magharibi na wale wa upande wa mashariki limeharibika.

Watu wamekuwa wamekuwa wakiviokota vitu kwenye  uchafu ili kupata chochote ambacho kinaweza kuwasaidia ili kufanya maisha yao yawe rahisi.

Kwa sababu vitu kama makopo ya plastiki au vifaa vya vikoni ninaweza kuwasaidia

Miili mingi ya waliokufa ilizikwa katika makaburi ya pamoja.Lakini...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Siku tano baada ya tetemeko kubwa la ardhi na tsunami iliyopiga mji  wa  Palu nchini  Indonesian, picha  hizi  zinaonyesha  hali halisi ya uharibifu uliotokea.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa mamlaka za eneo hilo, mamia ya watu wameyaacha makazi yao na bustani zilizombwa na mafuriko kutokana na mvua kubwa.

Gazeti la Monitor la Uganda lilipotembelea maeneo yaliyoathiriwa, waligundua watu wengi wakiwa kwenye hifadhi ya makazi kwenye shule na makanisa.

Waliwaambiwa wanahabari kuwa hawajapokea msaada wowote kutoka kwa serikali tangu siku ya Ijumaa.

Televisheni ya NTV nchini Uganda imeripoti kuwa mafuriko yalileta athari hasa baada ya kupasuka kwa kingo za mto Manafwa.

Miundo mbinu ya usafiri imeharibiwa vibaya.

Bi Hellen Namuhaini, mkazi wa eneo la Doho, amesema nyumba yake imezama majini na vitu vyake kama nguo, ndege na wanyama wa kufugwa walisombwa na maji.

''Mafuriko hayo yalisababishwa na mvua zilizopiga kwa kipindi cha wiki mbili zilizopita, pia imeharibu bustani na mifugo,'' alisema bi Namuhaini.

Baadhi ya waathirika walichukuliwa na ndugu zao kwa ajili ya kuwapa hifadhi huku wengine wakibaki hawana makazi, chakua wala mavazi.

Bwana Abdu Maliki, mwenyekiti wa kijiji cha Muhuyu, ameliambia gazeti la Daily Monitor kuwa hawana msaada.

''Tunapata taabu sana kwenye mafuriko bila msaada. Tunaomba msaada kwa serikali,'' alisema Maliki.

Wakazi walikuwa wanahofu kwa nini serikali imechukua muda mrefu kuwapa msaada. Lakini serikali ya Uganda imeiambia BBC iko kwenye mipango ya kuwasaidia waathirika baada ya tathimini kukamilika lakini hawajasema wataanza lini shughuli hiyo.

Mvua kubwa yanyesha Msumbiji

Mwanamke ajifungua juu ya mti

''Tunahofu kuwa kipindupindu kinaweza kukumba maeneo yetu kwa sababu vyoo vyetu vimesombwa na mafuriko na sasa watu wanajisaidia haja kubwa kwenye maji hayohayo,'' alisema mmoja wa viongozi wa eneo hilo.

Msemaji wa serikali ya wilaya amesema kuwa kamati inaoshughulikia majanga bado inatathimini hali ilivyo na madhara yaliyojitokeza.

Mamlaka zinasema kuwa wanafanya mipango ya kufanya tathmini siku ya Jumatatu ili kupata idadi kamili ya watu walioathiriwa na mafuriko.

Eneo la Butaleja pekee nyumba 650 ziliathiriwa na mvua, na si mara ya kwanza kwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wakazi walioathiriwa na mafuriko katika wilaya ya Butaleja Mashariki mwa Uganda wameishutumu serikali kwa kuchelewa kupeleka msaada.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa ofisi ya taifa ya takwimu, Dar es salaam pekee inatarijiwa kuzalisha taka mara dufu hadi tani zaidi ya elfu 12 ikifika mwaka 2025.

Wadau wa afya na mazingira wanabuni mbinu mbalimbali za kupambana katika kupambana na utunzaji wa mazingira, hususani  ongezeko kubwa la taka na uchafu wa majumbani.

Shirika la Amref Health Africa limeanzisha mradi mmojawapo unaotekelezwa na kikundi cha akinamama wanaobadilisha taka za nyumbani na kuwa mkaa.

Uchafu wa majumbani ni 75% ya taka zote zinazozalishwa jijini Dar es salaam na sehemu kubwa ya taka hizo hutupwa kiholela kutokana na kuwa na utaratibu mbovu wa ukusanyaji  na uteketezaji wa taka.

Baadhi ya maeneo ya jiji haafikiki kirahisi kwa gari kama eneo la Sitakishari ambapo mradi wa Amref unapotekelezwa.

BBC imeshuhudia  akinamama hao wakikusanya taka na kisha kuweka katika mashine inayogeuza uchafu huo ikewemo mabaki ya chakula  kuwa mkaa.

Clara Kalepo ni mwenyekiti wa kikundi  na ameiambia BBC kuwa kikundi chao kinaundwa na wajane na wathiriwa wa virusi vya ukimwi.

"Lengo ni kunyanyuana kiuchumi na kutunza usafi wa mazingira. Tunajisaidia wenyewe na wanawake wengine pamoja na watoto ambao wameathirika na ukimwi na ambao wapo katika mazingira magumu."

James Mturi meneja mradi kutoka shirika la amref health Africa anasema kuwa lengo kuu la mradi huu ni kusaidia harakati za kumaliza taka za majumbani ambazo husababisha magonjwa ya mlipuko.

"Mradi huu unalenga kutanua vipato vya hawa akinamama. Lakini pia Amref ni shirika la Afya na kupitia mradi huu tunaboresha mazingira na kupunguza uwezekano wa mlipuko wa magonjwa kama kipindupindu na malaria pia maana uchafu ni mazalia ya mbu."

Mkaa huu unatengenezwa vipi?

Baada ya kukusanya taka, huwekwa kwenye tanuri na kuchomwa kitaalamu lengo likiwa ni kuondoa sumu ijulikanayo kama kabaoni.

Baada ya kuchomwa kwa saa kadhaa uchafu hugeuka na kwa majivu myeusi ambayo hukusanywa kwa pamoja na kuchanganywa na vitu ambavyo huyafanya majivu hayo kushikana katika mapande. Kitendo hicho hufahamika kwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jiji la Dar es Salaam ni nyumbani kwa watu wapatao milioni tano. Idadi kubwa ya watu pia inamaanisha uzalishaji kubwa wa taka.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa paka huyo aliyepewa jina Achilles, Urusi ndio watakaoshinda mechi hiyo.

Achilles, paka wa rangi nyeupe ambaye ni kiziwi, hubashiri mshindi kwa kuchagua moja kati ya bakuli mbili ambazo zimewekwa bendera za mataifa yanayocheza.

Paka huyo ni miongoni mwa paka wanaofugwa kukabiliana na panya katika makumbusho ya Hermitage mjini St Petersburg, ingawa sasa ana majukumu hayo mapya.

Anadaiwa kubashiri kwa ufasaha mshindi wa Kombe la Mashirikisho mwaka 2017.

Paka huyo alitoa utabiri wake wa sasa Jumatano.

 "Achilles yuko tayari kutumiwa kwa umma na huwa hana wasiwasi kuwa eneo lenye watu wengi," anasema daktari wa mifugo Anna Kondratyeva, ambaye humtunza.

Paka huyo anafuata katika nyayo za Paul the Octopus, pweza aliyepata umaarufu sana baada ya kutabiri mshindi wa mechi za Kombe la Dunia mwaka 2010, michuano iliyoandaliwa nchini Urusi.

Paul alikuwa amezaliwa England lakini baadaye akahamishiwa Ujerumani

Alibashiri matokeo ya mechi zote za Ujerumani nchini Afrika Kusini na baadaye ushindi wa Uhispania. Kutokana na kubashiri ushindi wa Uhispania, alipewa uraia wa mji mmoja nchini Uhispania.

Baada ya mashindano ya Kombe la Dunia mwaka huo pweza Paul alitokea kwenye video akiipigia debe Uingereza kuwa mwenyeji wa Kombe la Dunia 2018.

Paul alitabiri ushindi wa Uhispania mwaka 2010

Hata hivyo, ubashiri wake haukutimia kwani Urusi ndio waliotunukiwa hadhi hiyo.

Paul alifariki Oktoba mwaka 2010 kifo cha kawaida kulingana na hifadhi ya Oberhausen nchini Ujerumani.

Watabiri wengine

Wanyama wengine wametambulishwa kwa umma wakiaminika kuwa na uwezo wa kumrithi pweza Paul, akiwemo nungubandia, yaani guinea pig, kwa Madame Shiva kutoka Uswizi mwaka 2014.

Kulikuwa pia na samaki kwa jina Piranha Pele kutoka Uingereza.

Lakini hakuna aliyeufikia umaarufu wa Paul the Octopus.

Maombi

Mapema Jumatano, kiongozi wa kanisa la Kiothodoksi la Urusi, kanisa ambalo lina waumini wengi sana Urusi, Askofu Mkuu Kirill, alisema atawaombea Urusi wacheze vyema.

Unaweza kusoma pia:

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Paka mmoja maarufu ambaye anadaiwa kuwa na uwezo wa kipekee wa kutabiri ametabiri mshindi wa mechi ya kwanza ya Kombe la Dunia nchini Urusi.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa shirika la Afya Duniani WHO, zaidi ya 60% ya wanawake wanaojifungua vijijini nchini Tanzania hukosa usaidizi wa wataalamu.

Huko Mkoani Tabora wanawake wanazalishwa na wakunga wa Jadi kwa kutumia mifuko ya rambo, Jambo ambalo si salama kiafya.

BBC ilitembelea wilaya ya Sikonge ambayo ni umbali wa takriban masaa mawili kutoka Tabora mjini kutathmini hali ya kinamama wanaotafuta huduma ya wakunga wa jadi.

Katika baadhi ya vijiji wilayani humo hakuna vituo vya afya hali ambayo huwalazimu wakunga wa jadi kuwazalisha kinamama nyumbani na kisha baadhi yao huenda hospitali baada ya hapo.

''Natumia mifuko ya rambo kufunga mikono wakati namhudumia mama mjamzito baada ya kushindikana usafiri, lakini kama kuna uwezekano wa kumpeleka hospitali basi tunampeleka'' asema Asha Ibrahim mmoja wa wakunga wa jadi.

Bi Asha ambaye ameshawasaidia wajawazito wanane anaongeza kuwa baadhi ya wanawake hao wakati mwingine huja wakiwa wamejiandaa kabisa.

''Kama hawajajiandaa basi tunafunga mikononi mifuko ya rambo na kuwasaidia''

Kiafya jambo hili linaweza kuongeza hatari ya maambukizi ya magonjwa kutoka kwa mama anaejifungua na mtu anaemsaidia.

Lakini suala hili la utumiaji mifuko ya plastiki linashughulikiwa namna gani na wahudumu wa afya?

''Kama mkunga atatumia mifiko ya rambo ambayo si misafi basi ni wazi huenda ikaleta mambukizi kwa mama'' anasema Daktari Baguma kutoka hospitali ya mkoa wa Tabora kitengo cha wazazi  na magonjwa ya kinamama.

Dkt Baguma anaongeza kuwa changamoto wanazopitia kinamama wajawazito ni kuwa mji wa Tabora uko mbali na kitu chocho kinaweza kutokea hapa katikati.

Wazara ya afya nchini Tanzania ilipiga marufuku wakunga wa jadi kuwazalisha wanawake nyumbani lakini kutokana na matatizo ya usafiri na uhaba wa vituo vya afya vijijini, ni wakunga hao ndio wamekua wakombozi wa wanawake na watoto wanaozaliwa.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Barani Afrika matatizo ya uzazi kwa wanawake ni suala lenye changamoto kubwa hususan katika maeneo ya vijijini, ambapo umbali na vituo vya Afya husubabisha wanawake kujifungulia nyumbani.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa taarifa kutoka ikulu, Bw Lowassa amesema hayo baada ya kukutana na kufanya mazungumzo naye, Ikulu Jijini Dar es Salaam.

Bw Lowassa amempongeza Dkt Magufuli kwa kazi nzuri anayoifanya.

"Nimepata faraja sana kuja hapa Ikulu kuonana na Mhe. Rais, tumezungumza nae na nimempongeza kwa kazi nzuri anayoifanya, lazima tukiri anafanya kazi nzuri na anahitaji kutiwa moyo."

Bw Lowassa aliwania urais kupitia chama kikuu cha upinzani nchini Tanzania Chama Cha Demokrasia na Maendeleo (Chadema) katika uchaguzi mkuu wa Oktoba 2015 lakini akashindwa na Dkt Magufuli aliyewania kupitia Chama cha Mapinduzi.

Ni hatua ambayo si ya kawaida kwa kiongozi huyo kumsifu Rais Magufuli kwani kwa muda amekuwa akikosoa utawala wake.

Kiongozi huyo wa upinzani nchini Tanzania, akizungumza na BBC mnamo mwezi Septemba mwaka 2016 , alieeleza wasiwasi wake kuhusu kile alichokitaja kama dalili za udikteta kwenye uongozi wa Rais wa Tanzania, John Pombe Magufuli.

Kwa mujibu wa taarifa kutoka Ikulu, Bw Lowassa amesema: "Moja kubwa ambalo ni la msingi sana ni la kujenga ajira, katika kuanza ujenzi wa reli ya kutoka Dar es Salaam hadi Morogoro hapo anajenga ajira.

"Na kwenye nchi yoyote inayoendelea suala muhimu ni kujenga ajira, Stiegler's Gorge ni kujenga ajira na mingine ya aina hiyo, lazima kuwepo na kipaumbele cha kusema kwamba tunajenga ajira, jingine ni la elimu, ni muhimu sana, hauwezi kuacha elimu katika mambo yako unayofanya, hili nalo lazima lisemwe vya kutosha, kwa kweli nakushukuru Mhe. Rais, you made my day" .

Lowassa: Kuna dalili za ‘udikteta’ serikali ya Magufuli Tanzania

Dkt Magufuli amesema Lowassa ni mwanasiasa mzuri kwani hata wakati wa kampeni za uchaguzi mkuu uliopita ambao naye aligombea kiti cha Urais, hakuwahi kumtukana.

Amemshukuru "kwa kutambua kazi kubwa inayofanywa na Serikali".

"Lowassa ameniomba mara nyingi nikutane nae, na leo nimekutana nae, tumezungumza mambo mengi, ameniambia ya kwake na mimi nimemwambia ya kwangu, kwa ujumla Lowassa ni mwanasiasa mzuri na tuendelee kuwaenzi wazee hawa ambao...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kiongozi wa upinzani nchini Tanzania ambaye pia ni Waziri mkuu wa zamani wa Tanzania Edward Ngoyai Lowassa amesifu kazi anayoifanya Rais wa Tanzania Dkt John Magufuli nchini humo.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa taarifa kutoka kwa waziri wa habari wa Somalia, nchi yake iliamua kusitisha uhusiano wa kiplomasia kati ya nchi hizi mbili kwa sababu "Kenya ilikuwa imeingilia uhuru wa taifa la Somalia."

Waziri Osman Dubbe alieleza kuwa Somalia ingewaita wawakilishi wake wote kutoka Kenya na kuwapa wawakilishi wa Kenya nchini Somalia siku saba kuondoka.

"Jamhuri ya muungano ya Somalia imefikia uamuzi huu kwa nia ya kuijibu  Kenya kwasababu ilienda kinyume na makubaliano na kuingilia masuala ya ndani ya nchi ya Somalia," Bw. Dubbe alieleza.

 "Serikali ya Kenya sasa inafanya juhudi za kugawa nchi ya Somalia kuwa nchi mbili ilhali tuna uhusiano mkubwa kati yetu."

Athari za kukatiza uhusiano

Hatua hii ya kukatiza uhusiano kati ya nchi hizi mbili jirani na zenye umuhimu katika ukanda huu huenda ikaongeza tishio la ukosefu wa usalama ikikumbukwa kwamba Marekani ilitangaza kuondoa wanajeshi wake ambao wamekuwa nchini Somalia kwa miaka mingi -hatua ambayo wadadisi wengi wa usalama kwenye eneo hili wanasema huenda ikahamasisha kundi la kigaidi la Al-Shaabab kuongeza juhudi zake za kutatiza usalama zaidi.

Kilicho bayana ni kuwa hatua hii haijatokea ghafla bin vuu.

Uhusiano kati ya nchi hizi mbili jirani umekuwa ukidorora katika miaka ya hivi karibuni nayo hatua hii ikichukuliwa na Somalia siku moja tu baada ya Kenya kuwa mwenyeji wa rais wa Somaliland, eneo la kaskazini magharibi ambalo lilijitangazia uhuru kutoka kwa Somalia mwaka wa 1991.

Pia ikumbukwe kwamba hii si mara ya kwanza ambapo kumekuwa na uhasama kati ya Mogadishu na Nairobi.

Itakumbukwa kwamba mwaka 2019 Kenya ilimrejesha balozi wake baada ya Mogadishu kuamua kunadi maeneo ya gesi na mafuta katika mzozo wa kimaeneo.

Nchi hizi mbili zilirejesha uhusiano miezi michache baadaye.

Huku eneo hili likiwa halijatambuliwa kimataifa, eneo la Somaliland limekuwa na amani ikilinganishwa na maeneo mengine ya Somalia huku eneo hili likiwa limejiundia jeshi lake, usimamizi wake, na mfumo wa kifedha.

Akiwa Kenya, kiongozi wa Somaliland, Muse Bihi na Rais...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Tangazo la kukatizwa kwa uhusiano wa kiplomasia kati ya Kenya na Somalia kulikotokea juma hili kumesababishwa na mambo kadhaa ambayo yana athari nyingi katika eneo zima.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa tahadhari hiyo iliyochapishwa kwenye kurasa rasmi za mitandao ya kijamii ya Ubalozi huo, eneo la Masaki ndilo linalolengwa.

Eneo hilo lililopo kwenye rasi ya Msasani ni moja ya maeneo ya makazi ya kigahari zaidi jijini humo.

Tahadhari hiyo inabainisha kuwa, maeneo yanayolengwa ni mahoteli na migahawa ambayo hutembelewa na watalii ikiwemo eneo maarufu la maduka ya Slipway.

"Ubalozi hauna ushahidi wa moja kwa moja wa tishio hilo ama taarifa za muda gani mashambulizi yatatokea,  hata hivyo unawaonya wananchi kuchukua tahadhari."

Tutaendelea kukujuza zaidi kadri tutakavyokwa tunapokea taarifa juu ya tahadhari hiyo.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Ubalozi wa Marekani nchini Tanzania umetoa tahadhari kuwa kuna fununu za mipango ya mashambulizi jijini Dar es Salaam.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa tangazo lililotolewa na mamlaka ya usafiri wa anga nchini humo (TCAA) ndege za abiria pekee ndizo ambazo zitaruhusiwa kutua.

Msemaji Mkuu wa Serikali ya Tanzania, Dkt Hassan Abbas ameandika kupitia mtandao wake wa Twitter kuwa: "Hii ni hatua nyengine ya kupambana na ugonjwa wa Covid-19."

Taifa hilo la Afrika Mashariki mpaka sasa limesharipoti wagonjwa 32 wa virusi vya corona, vifo vitatu na wagonjwa watano kupona.

Maeneo ambayo ugonjwa huo umeripotiwa nchini Tanzania ni Dar es Salaam, Zanzibar, Arusha na Mwanza.

Marufuku ya usafiri wa anga inasemaje

Kwa mujibu wa tangazo la TCAA, kutokana na mlipuko wa Covid-19 kuanzia tarehe 11 Aprili, masharti yafuatayo yamewekwa: "Ndege zote za kimataifa za abiria ambazo zilikuwa na ratiba ya kutua na hata ambazo hazikuwa na ratiba zinapigwa marufuku kutua."

Kwa upande wa ndege za mizigo zitaendelea kuruhusiwa isipokuwa, "Rubani na wahudumu wa ndege hizo watatakiwa kukaa kwenye karantini katika  maeneo yaliyotengwa na serikali kwa gharama zao binafsi," inaeleza tangazo hilo.

Hatua hiyo inakuja wakati ambapo Tanzania inakosolewa na baadhi ya wachambuzi na vyombo vya habari vya kimataifa.

Msimamo wa rais John Magufuli wa kuruhusu sehemu za ibada kuwa wazi pia unakosolewa vikali katika kipindi hiki ambacho mataifa mengi yametangaza marufuku ya mikusanyiko ikiwemo katika sehemu za ibada.

Virusi vya Corona: Jinsi marufuku ya misongamano inavyokumbana na vikwazo Afrika

Juzi Ijumaa, rais Magufuli alisistiza msimamo wake wa kutokufunga nyumba za ibada na mipaka ya nchi hiyo alipokuwa kwenye ibada ya Ijumaa Kuu.

"Sisi tumezungukwa na nchi karibu nane, tuna nchi kama ya Burundi, Rwanda, DRC, Uganda... Tungefunga mipaka wale tungekuwa tumewaua. Maana yake hakuna mafuta yeyote ambayo yangefika kwao. Maana yake hata magari yasingeendeshwa...ambulensi zinazowabeba wagonjwa wala zisingewachukia," amesema Magufuli akiwa kwao Chato na kuongeza: "Nilisema uchumi lazima uendelee na ugonjwa Mungu ataumalizapamoja na sisi tuendelee kuchukua juhudi zetu za tahadhari.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mamlaka nchini Tanzania zimetangaza marufuku ya ndege za abiria kutua nchini humo.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa utafiti wa hivi karibuni asprin inaweza kupunguza hatari ya mtu kupatwa na kiharusi au mshtuko wa moyo.

Madaktari wanasema dawa hiyo inafanya damu kuwa nyepesi hali ambayo imewafanya kuhofia kuitumia kama tiba kwa wagonjwa waliyo na matatizo ya kuvuja damu kwenye ubongo kwasababu huenda damu ikavuja zaidi.

Lakini utafiti huo uliyochapishwa katika jarida la matibabu la Lancet unasema kuwa dawa hiyo haiongezi hatari ya damu kuvuja kwenye ubongo.

Wataalamu hata hivyo wanasema "kuna haja" ya kubainisha hili kwa kufanya tafiti zaidi.

Wanapendekeza wagonjwa watumie asprin kulingana na ushauri wa daktari.

Manufaa ya Aspirin na madhara yake

Aspirin inajulika kwa ubora wake wa hali ya juu ya kutuliza maumivu  na wakati mwingine hutumiwa kutuliza homa.

Lakini utumizi wa kila siku  wadawa hiyo kiasi cha (75mg) unaweza kusaidia damu kuacha kushikana hali ambayo itamkinga mgonjwa kupatikana na mshtuko wa moyo ama kiharusi

Kiharusi mara nyingi  husababishwa na tukio la damu kuganda kwenye mishipa mishipa au ubongo lakini zingine husababishwa kuvuja kwa damu kwenye ubongo.

Vidonge vya Asprin

Kwasababu asprin husababisha damu kuwa nyepesi, wakati mwingine huenda ikamfanya mgonjwa kutokwa na damu nyingi kwa urahisi.

Asprin pia sio salama kwa kila mtu.

Inaweza pia kusababisha chakula kisisagike vizuri hali ambayo inaweza kumsbabishia mtu kupatwa na vidonda vya tumbo.

Usiwahi kumpatia mtoto aliye na umri wa chini ya miaka 16 asprin bila ushauri wa daktari.

Inaweza kuwafanya watoto kupatikana na ugonjwa hatari  unaojulikana kama Reye syndrome ambayo inaweza kuathiri (ini au ubongo).

Utafiti

Utafiti huo ambao ulihusisha wa 537 kutoka maeneo tofauti nchini Uingereza umebainisha kuwa watu waliyowahi kuwa na tatizo la kuvuja damu kwenye ubongo walipata nafuu baada ya kutumia dawa hii.

Matokeo ya utafiti huo yamewasilishwa katika kongamano la mwaka huu la Shirika la Ulaya la kukabiliana na maradhi ya kiharusi (ESOC 2019) mjini Milan.

Wataalamu wanasema nini?

Utafiti haujabainisha wazi ikiwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wagonjwa amabo wamewahi kupatwa na kiharusi kutokana na hali ya damu kuvuja kwenye ubongo wanaweza kukabiliana na hali hiyo kwa kutumia asprini.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa vyombo vya habari nchini Urusi, mwanamke huyo mwenye umri wa miaka 56 alikuwa akiwalisha nguruwe ndipo ghafla akaanguka na nguruwe hao wakamtafuna.

Inasadikiwa kuwa chanzo cha kuanguka kwake ilikuwa ni kuzirai ama kupatwa na kifafa.

Tukio hilo limeripotiwa kwenye wilaya Malopurginsky jimboni Udmurtia, lililopo katikati ya Urusi.

Vyombo vya habari vya urusi vinaarifu kuwa mume wa marehemu alikuwa amelala wakati mkewe alipokuwa akiwahudumia nguruwe hao. Bwana huyo inasemekana alikuwa mgonjwa.

Baada ya kuamka alianza kumtafuta mkewe na kukuta mwili wake ndani ya banda la nguruwe.

Inataarifiwa kuwa alifariki baada ya kupoteza damu nyingi. Tayari upelelezi jwa polisi juu ya tukio hilo umeshafunguliwa. Media reports say an investigation into the incident has been launched.

Oktoba mwaka 2012 tukio kama hilo liliripoptiwa nchini Marekani katika jimbo la Oregon. Bwana Terry Vance Garner, aliyekuwa na miaka 69 wakati huo alienda kuwalisha nguruwe wake lakini hakurejea.

Chui aingia katika makaazi ya watu na kuwashambulia India

Baadae, familia yake ilikuta mabaki ya mwili wake kwenye banda la nguruwe huku sehemu kubwa ya mwili huo ikiwa imeshaliwa na wanyama hao.

Mamlaka za eneo hilo ziliripoti kuwa mmoja wa nguruwe hao hapo awali alishawahi kumng'ata marehemu lakini aliweza kujinasua.

Kaka wa bwana huyo, Michael, alidai kuwa nguruwe hao walishawahi kujaribu kumtafuna na yeye na bwana Garner aliahidi kuliua dume kubwa ambalo ndio lilikuwa tishio zaidi.

Hata hivyo, baadae alibadili mawazo na kuendelea kuwafuga mpaka pale walipomuua.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mwanamke mmoja nchini Urusi ameauawa na nguruwe aliokuwa anawafuga baada ya kuanguka kwenye banda la wanyama hao.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa waandamanaji hao, milio ya risasi imekuwa ikisikika na tayari watu nane wameripotiwa kufa na kadhaa kujeruhiwa kwenye rabsha hizo.

Sudan imekuwa chini ya utawala wa Baraza la Kijeshi la Mpito toka Rais Omar al-Bashir alipinduliwa mwezi Aprili.

Waandamanaji wamekuwa wakilazimisha utawala urejeshwe mikononi mwa serikali ya kiraia.

"Kwa sasa kuna jaribio la kutawanya waandamanaji waliokita kambi," imeeleza taarifa fupi kutoka kwa Jumuiya ya Wataalamu wa Sudani amabo ndio waratibu wa maandamano hayo ya kitaifa.

Mashuhuda wanasema kuwa kwa sasa waandamanaji wanachoma matairi na kuweka vizingiti ili kuwazuia maafisa usalama kuwafikia.

Mwanahabari Benjamin Strick, ambaye amebobea katika kusanifisha picha zinazotumwa kwenye mtandao wa kijamii wa Twitter, ametuma video kadhaa za kile kinachoendelea kwa sasa katika jijila Khartoum.

Jeshi la Sudani mpaka sasa bado lipo kimya juu ya kinachoendelea.

Waandamanaji wamekita kambi mbele ya makao makuu ya jeshi toka Aprili 6 mwaka huu, siku tano kabla ya Bashir kupinduliwa na jeshi.

Mwezi uliopita, viongozi wa waandamanaji na majenerali wa jeshi walitangaza kuwa wamefikia muafaka wa muundo wa serikali ya mpito ya miaka mitatu ambayo itaandaa uchaguzi wa kiraia.

Lakini wamesema bado wanatakiwa kufanya maamuzi ya nani aingie kwenye baraza huru ambalo ndilo litakuwa na maamuzi ya mwisho kwenye kipindi cha mpito cha miaka mitatu.

Hapajaweza kufikiwa makubaliano juu ya upande upi baina ya raia na wanajeshi uwe na wawikilishi wengi kwenye baraza hilo.

Safari ya mabadiliko

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Vikosi vya ulinzi nchini Sudan vimetumia nguvu kujaribu kuwatawanya waandamanaji waliokita kambi nje ya makao makuu ya jeshi jijini Khartoum.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa mujibu wa watafiti, kuchukizwa na unene kumehusishwa kwa muda mrefu na fikra za kibaguzi kuhusu urembo

Wakati huo wa ukoloni, kuliibuka fikra nyingi  kama kigezo cha kuwazidi nguvu watu wengine, na mojawapo ilikuwa ni imani iliyokuwepo kuhusu watu wanene and jamii ndogo zisizo za watu weupe.

Sabrina Strings ni naibu mhadhiri wa masuala ya kijamii katika chuo kikuu cha California, Irvine, na mwandishi wa kitabu "Fearing the Black Body: The Racial Origins of Fat Phobia".

Anaeleza kuwa waandishi na wanahabari pamoja na watangazaji  katika enzi za ukoloni walifananisha unene katika koloni na  kutisha, uvivu na udhaifu wa tabia.

 Kinyume na hayo, unene katika jamii za magharibi mara nyingi uhusishwa na tabia za upole, katika wakati ambapo viuno katika nchi za kifalme vilizidi kuwa vikubwa.

Hamu zisizo za kiungwana

Kwa mujibu wa mwanahistoria wa Marekani Christopher E. Forth, muda wa mageuzi wa kuchukizwa na unene ulianza mapema mwishoni mwa karne ya ya 18 na 19 - wakati unene ulizidi kuhusishwa na hamu na starehe zisizo za kiungwana.

Waandishi katika ufalme wa Uingereza na Ufaransa walichukulia kuwa tamaduni zisizo za magharibi "zilivutiwa na walichokiona kuwa raia yoyote wa Ulaya angelikichukulia kuwa ni watu wanaotisha wasio na afya na wanaosababisha kichefuchefu," anasema Forth.

Wasafiri waliotoka Ulaya kwenda Afrika kaskazini na magharibi wameeleza  namna wanawake  walivyonenepeshwa tayari kuozeshwa kiasi cha wao kushindwa kutembea.

Waturuki, jamii ya Eskimo, Aborigine kutoka Australia pamoja na Wachina na Wahindi walichukulia kuwa wanene kwa namna tofuati.

Ilihofiwa kwamba raia wa Ulaya wanaozuru maeneo hayo walikuwa katika hatari ya kuwa wanene pia.

Ishara ya kustawi

Kupanuka kwa ufalme wa Uingereza na Ufaransa kulichangia watu kuongeza kula. Biashara duniani ilipanuka na pia viuno au ukipenda matumbo.

Wanaume wa Uingereza wakapata umaarufu wa kuwana vitambi, na wageni waliofika Uingereza kutalii walitumai "kuona mwanamume wa Kiingereza aliye mnene akitembea mitaani," anasema Forth.

Lakini...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Zamani tangu  hata kabla ya matangazo ya mitindo kushabikia watu wembamba, kuchukizwa na umbo la unene ni jambo lililotokana na fikra za kikoloni.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa nini haya ni muhimu?

Wakosoaji wa rais Trump wanmtuhumu kwa kutumiauwezo wake wa urais kuilazimu Ukraini kuchunguza kuhusu habari mbaya za mpinzani wake wa kisiasa Mgombea wa chama cha Demovrat Joe Biden.

Bwana Trump na wafuasi wake wanadai kwamba makamu huyo wa rais wa zamani alitumia vibaya uwezo wake kuishinikiza Ukraine kutoshiriki katika uchunguzi ambao huenda ukampata na hatia mwanawe , Hunter.

Hunter Biden anamtazama babake katia mkutano wa shirika la chakula duniani 2016

Bwana Biden yuko kifua mbele kama mgombea wa chama cha Democrat  kukabiliana na bwana Trump mwaka ujao.

Kwa upande mwengine , rais Trump yuko 'motoni'

Je mgogoro huu ulianza vipi?

Rais Trump na mwenzake wa Ukraine Volodymyr Zelensky walifanya mazungumzo ya simu tarehe 25 mwezi Julai mwaka huu.

Katika mazungumzo hayo rais Trump anaonekana alimshinikiza mwenzake wa Ukraine kuwachunguza makamu wa rais wa zamani wa Marekani Joe Biden na mwanawe ambaye alikuwa mwanachama wa bodi ya kampuni inayomilikiwa na mfanyabiashara mmoja tajiri mwenye ushawishi wa kisiasa.

Simu hiyo ilipigwa baada ya utawala wa rais Trump kuchelewesha ufadhili wa  kijeshi wa Ukraine katikati ya mwezi Septemba.

Bwana Trump pia alizungumzia kuhusu udukuzi uliofanyiwa barua pepe za chama cha Democrat  katika simu hiyo ya Zelensky na kudai kwamba sava yake bado ipo mahala fulani nchini Ukraine.

Rais Trump anasema kwamba hajafanya makosa yoyote  akitaja ukosoaji wake bungeni kama mzaha mkubwa.

Alikishutumu chama cha Democrat kwa kumtishia rais Zelensky kuzuia kura yao kuhusu sheria za Marekani zinazoathiria Ukraine na kusema kwamba mgogoro huo ulifanyika ili kutopatia kipau mbele mkutano wa bwana Trump katika Umoja wa matifa.

Je wanasiasa wengine wanasemaje?

Wabunge wa chama cha Democrats katika bunge la Congress wanasema kwamba simu hiyo iliofichuliwa ni thibitisho kwamba bwana Trump alitoa shinikizo kwa taifa jingine kwa manufaa yake ya kibinafsi.

Democrats wanasema rais alitaka Ukraine kuanzisha uchunguzi kuhusu ufisadi kwa kuwa hatua hiyo...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kuna mgogoro wa kisiasa nchini marekani unaomuhusu rais Donald Trump, raia wa kigeniu, maswala kuhusu maadili na madai kuhusu wapinzani wa kisiasa na yote haya yamesababisha kushtakiwa bungeni kwa rais Trump. Habari hii inaweza kuwa ngumu kuelewa  hivuyobasi haya hapa majibu ya maswali magumu.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa pamoja Sanchez na Ozil wamekuwa nguzo muhimu kwa klabu ya Arsenal

Mfaransa huyo amesaini mkataba wa miaka miwili na amesema kuwa timu yake inaweza kupigana na kutwaa ubingwa msimu ujao.

Viungo Alexis Sanchez na Mesut Ozil kwa pamoja wanamaliza mikataba yao mwishoni mwa mwaka huu.

Kewon anasema kuliko kupata hasara ya kuwaruhusu kuondoka bure ni vyema akafanya maamuzi magumu ya kuwauza nyota hao na kutengeneza faida itakayoweza kuleta wachezaji wapya na wenye morali kubwa zaidi.

Wenger ameshinda vikombe vitatu vya ligi na saba vya FA kwa miaka 21 klabuni hapo

Sanchez amefunga magoli 24 na kuchangia kupatikana kwa mengine 10 huku Ozil akifunga nane na kuchangia tisa lakini hiyo haikutosha kuifanya timu hiyo kukosa michuano ya mabingwa wa Ulaya msimu ujao jambo ambalo linatia ukakasi kwa Sanchez na Ozil kuongeza mikataba yao.

Sanchez amepewa ofa ya paundi 300,000 kwa wiki lakini bado hajasaini mkataba huo, huku Ozil akikataa paundi 250,000 kwa wiki.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mlinzi wa zamani wa klabu ya Arsenal Martin Keown amesema kuwa meneja wa Klabu hiyo Arsene Wenger anapaswa kuwauza nyota wake Alexis Sanchez na Mesut Ozil baada ya kuongeza muda wa kusalia kinoa miamba hiyo ya London.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa sasa Charahani anaendelea kupokea matibabu kutoka kituo cha afya cha Bwisya Ukara.

Kufikia sasa idadi ya miilio iliopatikana ni 163 huku milli 116 kati yao ikitambuliwa na ndugu zao  kulingana na waziri wa uchukuzi  na mawasiliano Mhandisi Isack Kamwelwe.

Kulingana na waogeleaji Charahani alidaiwa kujipaka mafuta miwilini ambayo wameelezea kusaidia maji kutoweza kuingia kupitia vinyweleo.

Shughuli za uokoaji zinatarajiwa kuendelea leo baada ya kusitishwa jana usiku kutokana na giza.

Kwa mujibu wa maafisa wa serikali mkoani humo, mpaka sasa chanzo cha ajali hiyo hakijafahamika huku nahodha wa meli hiyo akiwa miongoni mwa waliofariki dunia.

Mwandishi wa BBC David Nkya awali alizungumza na mkuu wa wilaya ya Ukerewe Kanali Lucas Maghembe ambaye anasema kufikia wakati wa kusitishwa kwa juhudi za uokoaji Alhamisi jioni, waokoaji walikuwa wamechunguza ndani ya kivuko hicho na hakukuwa na dalili za kuwapata manusura wakiwa hai.

Amesema uchunguzi unaendelea na iwapo kulikuwa na utepetevu fulani uliosababisha ajali hiyo wahusika watachukuliwa hatua za kinidhamu.

Kanali Magembe amesema pia kwamba ikizingatiwa kwamba maeneo mengi eneo hilo ni maji, mfano Ukerewe ambapo maji ni asilimia 90, eneo hilo linahitaji meli na vyombo vingine vya usafiri ambavyo vipo katika hali nzuri.

Rais Magufuli aeleza kuwa miili ya watu takriban 131 imeopolewa

Rais John Pombe Magufuli aeleza kuwa miili ya watu takriban 131 imeokolewa

Rais John Magufuli amehutubia waandishi muda mfupi uliopita na ameeleza kuwa kufikia sasa imethibitika kwamba miili ya watu 131 imeokolewa na bado kuna hofu kwamba wengine wengi hawajapatikana.

Ameeleza kuwa rasmi kivuko hicho cha MV Nyerere kina uwezo wa kubeba abiria 101, lakini kwa takwimu zilizopo sasa zinazojumuisha miili iliyopatikana pamoja na manusura, ni wazi kwamba chombo hicho kilikuwa kimebeba abiria kupita kiasi.

Rais Magufuli ameagiza bendera ya taifa ipepee nusu mlingoti.

Ameagiza wote waliohusika na mkasa huo wakamatwe akiwemo kapteni wa kivuko hicho, ambaye taarifa zilizopo,...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mhandisi wa kivuko cha MV Nyerere Alphonse Charahani ameokolewa leo alfajiri akiwa hai.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa sasa ni marufuku kwa vijana chini ya miaka 18 kushiriki ngono nchini Kenya

Kwa sasa, sheria za Kenya zinaruhusu vijana wa miaka 18 na kuendelea kufanya ngono.

Gazeti binafsi la The Standard la nchini Kenya linaripoti kuwa majaji watatu wa mahakama hiyo wapendekeza maboresho ya sheria na umri wa kuruhusiwa kufanya ngono ushushwe kutoka miaka 18 mpaka 16.

Gazeti hilo linadai kuwa majaji hao wanapingana na adhabu kali ya vifungo virefu jela wanayopewa vijana wa kiume kwa "kushiriki ngono na mabinti ambao tayari ama wanataka kuwa wakubwa."

Majaji hao wametumia mfano wa kesi moja ambayo walitupilia mbali kifungo cha mika 15 alichopatiwa mwanaume mmoja kwa kumtia mimba msichana wa miaka 17.

Pia wanadai kuwa baadhi ya wavulana na wasichana walio chini ya miaka 18 wanajihusisha na mahusiano ya kingono "wakiwa macho meupe kabisa (wakijua wafanyayo)," linaripoti gazeti hilo.

"Magereza yetu yamejawa na vijana wa kiume ambao wanatumikia vifungo virefu kwa kushiriki ngono na wasichana ambao ridhaa yao ya kufanya matendo hayo haitambuliki kisheria sababu tu hawajafikia miaka 18," majaji hao wamekaririwa wakisema.

"Yawezekana hawajafikia umri wa utu uzima lakini yawezekana tayari wameshafikia umri wa kuridhia kufanya ngono, na wanaweza kuchukua hatua sahihi na za kiweledi kuhusu maisha yao na miili yao."

Katika kesi husika, Eliud Waweru alifungwa baada kumtia mimba msichana ambaye alikuwa amemaliza kidato cha nne.

Waweru kabla alipatana na baba wa binti huyo kuwa atalipa mahari ya KSh80,000 baada ya kutoroka na mpenzi wake huyo.

Alikamatwa na kufikishwa mahakamani baada yakushindwa kulipa mahari hiyo.

Majaji wamesema kuwa msichana huyo alilazimishwa kutoa ushahidi dhidi ya Waweru na wazazi wake, jambo ambalo aliliandika kwenye barua zake mbili na kutishia kujiua.

Waweru ambaye ametumikia miaka nane ya kifungo hicho ameachiliwa huru Ijumaa iliyopita.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mahakama ya Rufaa nchini Kenya imependekeza umri wa kuruhusiwa kujihusisha na ngono nchini Kenya upunguzwe kwa miaka miwili.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa siku moja tu, kundi la nzige Paris huenda likala kiwango cha chakula kinachoweza kuliwa na nusu idadi ya watu wote Ufaransa

Msemaji wa Shirika la Chakula na Kilimo la Umoja wa mataifa (FAO), ametoa wito wa kutolewa kwa msaada ili kukabiliana na athari za nzige kama vile ukosefu wa chakula, utapiamlo na kuathirika kwa mfumo wa maisha ya kila siku.

Ethiopia, Kenya na Somalia zinapitia wakati mumu kukabiliana na na makundi ya nzige ambako hakujawahi kutokea hapo kabla kunakoathiri mazao ya kilimo, limesema shirika la FAO.

Shirika hilo linahofia kwamba idadi ya nzige hao huenda ikaongezeka mara 500 zaidi ifikapo Juni mwaka huu.

Nchi za Afrika mashariki hazijawahi kuingiliwa na nzige kwa miongo kadhaa

Ethiopia na Somalia hazijawahi kushuhudia nzige wa aina hiyo kwa kipindi cha miaka 25 huku Kenya ikiwa ni mara ya kwanza katika kipindi cha miaka 70, shirika la FAO limesema hivyo mapema wiki hii.

Sudani Kusini na Uganda pia zipo katika hatari ya kuingiliwa na nzige hao ambao wanaendelea kuongezeka na kusambaa.

"Kasi ya kusambaa kwa nzige hao na kiwango ambacho wanavamia maeneo siyo kawaida kiasi cha kuwa changamoto hata kwa mamlaka za eneo na za kitaifa," kulingana na FAO.

Chaguo pekee lililosalia kukabiliana na nzige hao ni kutumia ndege ambazo zinanyunyiza dawa ya kuua wadudu.

Umoja wa Mataifa yatoa wito wa kupatikana kwa mabilioni ya madola kukabiliana na nzige.

Nzige hao wamesambaa kuanzia Yemen hadi maeneo mengine ya Bahari ya Shamu. Kiwango kikubwa cha mvua mwishoni mwa 2019 kilitengeneza mazingira mazuri yanayochangia uwepo wa wadudu wao.

Tatizo hilo linaendelea kuwa kubwa zaidi kadiri siku zinavyoendelea. Mbali na nzige hao kuongezeka maeneo ya Afrika Mashariki, pia wamejitokza katika nchi za India, Iran na Pakistan, ambao huenda wakabadilika na kuanza kusambaa kwa makundi ifikapo msimu wa chipukizi.

Nzige wanaweza kuharibu mazao na kusababisha ukame Afrika Mashariki

Nzige wanaweza kusafiri umbali wa kilomita 150 (maili 93) kwa siku na kila nzige mkubwa anaweza kula chakula kiasi...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Umoja wa Mataifa umetoa wito wa usaidizi wa kimataifa kukabiliana na nzige wengi waliovamia maeneo ya Afrika mashariki.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa siku za hivi karibuni Zuma amekuwa na ushawishi mdogo ndani na nje ya chama cha ANC

Taarifa kutoka ikulu ya Afrika Kusini zinasema Malusi Gigaba ameteuliwa kuwa waziri mpya wa fedha.

Takriban mawaziri 15 wametimuliwa katika kile kinachotajwa kama mshangao kwa serikali ya Zuma.

Aliyekuwa waziri wa fedha Pravin Gordhan

Mapema wiki hii Gordhan aliamriwa kurudi nyumbani kutoka London alipokwenda kwa ziara ya kikazi, baada ya kutuhumiwa kuwa alikua akipanga njama za kuipindua serikali iliyopo madarakani.

Maafisa kadhaa kutoka chama tawala cha ANC wanapinga kuondolewa kwa Gordhan.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Rais wa Afrika Kusini Jacob Zuma amewafukuza kazi mawaziri wake kadhaa akiwemo Waziri wa fedha Pravin Gordhan pamoja na naibu wake Jonas Mkabisi ambao ndio waliokua sababu kuu ya kuwepo mabadiliko haya.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa wagonjwa walioathiriwa zaidi na maambukizi haya, vipumuzi ndio suluhisho muafaka vyenye kuongeza uwezekano wa kuokoa maisha.

Je mashine za kusaidia kupumua ni nini na zinafanyakazi vipi?

Kwa kifupi, mashine hii inatekeleza jukumu la kupumua wakati ambapo ugonjwa huu umesababisha mapafu kushindwa kufanya kazi.

Hii inampatia mgonjwa muda wa kukabiliana na virusi hivi na kupata afueni.

Kuna aina mbalimbali ya vipumuzi zinazoweza kutumiwa.

Kulingana na Shirika la Afya Duniani (WHO), asilimia 80 ya watu wenye virusi vya Covid 19  ambao unasabaishwa na virusi vya Corona wanapona bila ya matibabu ya hospitali.

Lakini mmoja kati ya sita anaweza kuugua sana na kuwa na matatizo ya kupumua.

Mashine zote za kusaidia kupumua zinahitaji kusimamiwa kwa karibu na mhudumu wa afya

Katika visa kadhaa kama hivi, virusi hivi vinaharibu mapafu.  Mfumo wa kinga ya mwili unabaini kwamba kuna tatizo mahali na kupanua mishipa ya damu ambapo seli zaidi za kinga huingia.

Lakini hili linaweza kusababisha majimaji kuingia kwenye mapafu, na kufanya iwe vigumu zaidi kwa mtu kupumua na hatimaye viwango vya hewa ya oksijeni mwilini kushuka.

Ili kuondoa hili, vipumuzi vinatumiwa kusukuma hewa, na kuongeza kiwango cha oksijeni hadi kwenye mapafu.

Vipumuzi pia vina unyevuunyevu ambao unabadilisha joto ili liweze kwendana na joto la mwili la mgonjwa.

Wagonjwa wanapewa tiba kutuliza misuli ya mfumo wa kupumua na hivyo kupumua kwao kunadhibitiwa na mashine. Watu wenye dalili za wastani wanaweza kutumia mashine hizo kupitia barakoa, na vifaa vingine vya kufunika mdomo na vyuso ambavyo vinaruhusu angahewa au mchanganyiko wa gesi kusukumwa hadi kwenye mapafu.

Pale ambapo mashine inatumika kutoa hewa ya oksijeni na kusukumwa kwenye valvu, mara nyingi inatumika kwa wagonjwa wa Covid 19 pengine kwasababu inapungunza hatari ya usambaji wa virusi kwa kupitia kupumua.

Tiba ya aina hii haihitaji mirija kuingizwa moja kwa moja ndani ya mwili wa mgonjwa mfano kupitia ngozi.

Hatahivyo, vyumba vya wagonjwa mahututi kawaida huwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Serikali za nchi kadhaa duniani zimeagiza maelfu ya mashine za kupumulia kusaidia kupunguza msongamano hospitalini kwasababu ya janga la mlipuko wa virusi vya corona.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa wastani wanawake , hulipwa silimia 18% chini ya wanaume kwa saa, kwa mujibu wa utafiti wa IFS.

Pengo la mapato baina ya wanaume na wanawake limeendelkea kuwa pana  zaidi katika miaka ya baada ya kuzaliwa kwa mtoto, taasisi ya  IFS imesema.

Wanawake wamekosa kupewa vyeo kazini  na kupata uzoefu mdogo kikazi kuliko wanaume, suala ambalo linawazuia kupata mamlaka, iliongeza ripoti hiyo.

 Katika kipindi cha miaka 12 mfulurizo, pengo hilo liliongezeka kwa asilimia 33% ikilinganishwa na viwango vya malipo ya wanaume  kwa saa.

Robert Joyce, mmoja wa waandishi wa  IFS wa ripoti hiyo, amesema wanawake hawakuweza kuona mara moja kupunguzwa kwa mapato yao ya kila saa walipopunguza saa zao za kazi baada ya kujifungua.

"badala yake , wanawake wanaofanya kazi  nusu ya muda wa kazi hupoteza mapato yao mfulurizo, hii ikimaanisha kuwa malipo ya kila saa ya wanaume (na ya wanawake kwa muda kamili wa kazi) huwa ya juu sana zaidi yao.

Baada ya kurejea kazini kufuatia kujifungua mtoto wa kwanza, tofauti ya malipo ya mshahara kwa saa huongezeka sana.

"zaidi ya hayo , wanawake wanaosimamisha kazi za malipo na baadae kurejea katika soko la ajira hupata hasara katika ukuaji wa malipo ,"aliongeza.

Wanaume wana uwezekano wa kupandishwa vyeo kazini kwa  asilimia 40% zaidi ya wanawake  na kuingia katika ngazi za utawala , ulibaini utafiti mwingine.

 Kwa wastani wanawake , hulipwa silimia  18% chini ya wanaume kwa saa, kwa mujibu wa utafiti wa IFS.

Baada ya kurejea kazini  kufuatia kujifungua  mtoto wa kwanza , tofauti ya malipo ya mshahara kwa saa huongezeka sana.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wanawake wanaorejea kazini  kufanya kazi ya muda baada ya kupata watoto huendelea kupata malipo ya chini kuliko wanaume  kwa miaka mingi baadae, imesema ripoti ya Taasisi ya Mafunzo ya  Mapato (IFS).


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa watu wengine, kuwa ndani ya ndege kunasababisha hofu

Ikiwa ndivyo kama ilivyo asilimia 17 ya wamarekani (kwa mujibu wa Boeing) wanaweza kuwa na hofu ya kuruka na ndege.

Baada ya ajali ya hivi karibuni ya ndege ya shirika la Ethiopia , iliyosababisha vifo vya watu 157 ni hofu inayoeleweka.Lakini ajali za ndege hutokea kwa nadra.

Inakadiriwa kuwepo kwa ndege takribani 37,800,000, kiwango cha ajali ni takriban tukio moja kwa kila ndege 2,520,000 kwa mujibu wa takwimu zilizotolewa na mtandao wa usalama wa anga (ASN)

Lakini kwa kuwa ajali za ndege huripotiwa kwa kiasi kikubwa, hofu zetu huongezeka.

bahati tu, hofu ya kusafiri kwa ndege inaweza kutiba-kuna namna nyingi ya kuondokana na hofu.Hapa wataalamu wanatoa ushauri

Zoezi la kuvuta pumzi na kuachia

Mwanasaikolojia Matthew Price anasema kuvuta pumzi ndani ya ndege kunafanya hofu kutoweka

Kuna watu wanaoogopa kuruka na ndege kwa sababu ni mara yao ya kwanza kupanda ndege, au walikutana na jambo lililowatatiza waliposafiri awali, Mtaalamu wa masuala ya saikolojia  katika chuo cha Vermont, Matthew Price anaeleza.

Kampuni ya Boeing yasitisha matumizi ya ndege zote za 737 Max

''Kwa bahati mbaya hakuna maelezo kuhusu sababu ya mtu kuwa na hofu hiyo, lakini kuna sababu muhimu nyingi,'' aliongeza.

Price anasema zoezi la kuvuta pumzi-vuta pumzi taratibu kupitia mdomoni na taratibu uitolee puani-wakati mwingine fanya hivyo mara kadhaa inaweza kusaidia.

Tiba

Kuongelea hofu inayokukabili inasaidia

Baadhi yetu huvaa vifaa vya kusikilizia muziki masikioni ili zitusahaulishe, wengine hunywa dawa za kuwalaza usingizi, au za kuwaondolea wasiwasi -wengi pia hunywa pombe

lakini ikiwa hofu itakufanya ushindwe kabisa kupanda ndani ya ndege, kuna tiba ambayo inaweza kusaidia.

Tiba dhidi ya matatizo ya hisia za uoga, tiba ya kisaikolojia, tiba ya utambuzi wa tabia zote zimekua zikitumika kupambana na hofu ya kuruka na ndege.

Kabili hofu

NJia ya kuvaa Kifaa kinachokuonyesha uhalisia hukuondoa hofu

Wataalamu wanasema njia nzuri ya kuondokana na hofu  ni...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Huwa unatoka jasho jembamba kwenye viganja unapokua ndani ya ndege tayari kuanza safari? huwa unashikilia kwa nguvu mikono ya kiti wakati Ndege inapopaa? huwa unasikia mapigo ya moyo yanakwenda mbio unapokaribia kutua?


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa wengi sio bei iliowashangaza bali mtindo wa nguo ilivyotengezwa. Nguo hiyo ni tisheti ambayo ina shati lililotundikwa juu yake swala lilowawacha wengi vinywa wazi.

Kulingana na mtandao wa Balenciaga tishati hiyo inaweza kuvaliwa mara mbili na hivyobasi kuonekana kana kwamba imetundikwa katika mwili wa mtu. Watu wengi wameamua kutengeneza tishati zao zenye mtindo kama huo, kwa gharama ya chini.

Watu wamewachwa na maswali mengi yasio na majibu kuhusu ni kwa nini Balenciaga ilidhani ni wazo zuri.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kampuni ya fesheni ya Balenciaga inauza tishati za wanaume kwa bei ya  £935 ikiwa ni miongoni mwa mkusanyiko wa nguo zake zilizoundwa mwaka 2018


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa wengi ugonjwa huu unajitokeza nguvu yake ikiwa ya wastani tu lakini baadhi ya watu hufa.

Lakini je virusi hivi vinaathiri vipi mwili, kwanini baadhi ya watu wanakufa na je tiba yake ikoje?

Muda wa kuatamia wa kirusi cha Corona

Hiki ni kipindi ambacho kirusi kinajiimarisha kwenye mwili.

Kirusi huingia kwenye seli zinazotengeneza mwili na kuziteka nyara.

Coronavirus, inayojulikana pia kama Sars-CoV-2, inaweza kuvamia kwenye mwili unapopumua yaani baada ya mtu mwenye virusi kukohoa ama kushika sehemu yenye virusi hivyo na kushika uso wako.

Kwanza inaambukiza seli za kwenye koo lako, njia za kupumua na kwenye mapafu na kuzibadilisha kuwa sehemu ya utengenezaji wa virusi vya corona, na kuzalisha virusi vingi vipya ambavyo vinaenda kuathiri seli nyingi zaidi.

Katika hatua hii, bado utakuwa hujaanza kuumwa na kuna baadhi ya watu ambao hata hawaoneshi dalili zozote kabisa.

Kipindi hiki cha kirusi kutamia, muda kati ya mambukizi na dalili ya kwanza kujitokeza, inatofautiana kabisa lakini kwa wastani ni siku tano.

Nguvu ya Corona inapokuwa ya wastani mwilini

Idadi kubwa ya watu inapitia kiwango hiki cha virusi vya corona

Covid-19 ni maambukizi kwa watu kati ya wanane na kumi na dalili zake zinakuwa sio kali sana na dalili kubwa ni joto na kukohoa.

Mwili unauma, koo linawasha na kichwa kuuma vyote vinawezekana lakini sio lazima dalili hizo kujitokeza kwa namna hii.

Kuwa na joto na kujihisi vibaya tu kwa ujumla ni kwasababu mfumo wa kinga unapigana na maambukizi hayo.

Hii ina maanisha kwamba mwili umetambua umevamiwa na virusi na ni dalili kwamba kuna kitu ambacho hakiko sawa mwilini mwako kwa kutoa dutu za sitokini yaani cytokines kwa kiingereza kutoka kwenye baadhi ya seli za mfumo wa kinga ambazo zinathiri seli nyengine.

Zinafanya mfumo wa kinga kuendelea kurejea katika hali yake ya kawaida lakini pia zinafanya mwili kuuma, kupata maumivi na homa.

Kikohozi cha coronvirus mara ya kwanza huwa ni kikavu na pengine hili ni kwasababu ya seli zinazowasha baada ya kupata virusi.

Baadhi ya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Virusi vya corona vilitokea Desemba mwaka jana lakini tayari dunia nzima inakabiliana na janga hili la Covid-19.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa wiki kadhaa, Donald Trump amekuwa akitaja Januari  6 kama siku ya masiku. Ilikuwa siku ambayo  aliwaambia wafuasi wake kwenda Washington DC, na kushinikiza Congress - na Makamu wa Rais Mike Pence - kutupilia mbali matokeo ya uchaguzi mkuu wa Novemba na kuacha urais usalie mikononi mwake.

Jumatano asubuhi, rais na wafuasi wake wakaanza kutimiza azma yao.

Wakili wa Bw. Trump Rudy Giuliani, alisema  mzozo wa uchaguzi utasuluhishwa kupitia "mapigano".

Donald Trump Jr, mwana mkubwa wa rais Trump alikuwa na ujumbe kwa wafuasi wa chama chake ambao "hawatampigania" rais wao.

"Chama cha Republican sio chao tena," alisema. "Hiki ni chama cha Republican cha Donald Trump."

Halafu rais mwenyewe akazidi kuhamasisha vurugu kwa kundi la watu ambalo lilizidi kuongezeka na kuimba kwa nguvu "komesheni wizi" na  "upuuzi" huku rais akiwashawishi kuandamana kutoka ikulu ya White House hadi bungeni Katika jengo la Capitol Hill.

"Hatutarudi nyuma. Hatutakubali," rais alisema. "Nchi yetu haitakubali tena. Hatuwezi kuvumilia tena."

Rais alipokuwa anakamailisha kauli yake, sarakasi nyingine ilikuwa inaendelea ndani ya bunge, wakati wa kikao cha pamoja cha kujumuisha matokeo ya kura ya wajumbe kutoka majimbo yote.

Kwanza, makamu wa rais Pence - alikataa takwa la rais la kutupilia mbali matokeo kutoka katika majimbo yanayoshindaniwa akisema hana nguvu hiyo.

Kiongozi wa wengi katika bunge la Seneti Mitch McConnell kutoka chama cha Republican , aliyekuwa amevalia suti nyeusi sawa na ya kwenda mazishini, alikuwa anamzika Donald Trump, sio kumsifu.

"Ikiwa huu uchaguzi ungelifutwa kutokana na maneno ya upande ulioshindwa, demokrasia yetu ingelikuwa imeingia katika mtego wa kifo," McConnell alisema. " Tusingeliona  tena nchi nzima ikikubali matokeo ya uchaguzi. Kila baada ya miaka minne tungelishuhudia  jinsi watu waking'ang'ania madaraka kwa gharama yoyote."

Seneta huyo wa Kentucky, ambaye atakuwa kiongozi wa wachache baada ya chama chake kushindwa hivi karibuni huko Georgia, alisema bunge lilibuniwa " kukomesha matamanio ya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Hivi ndivyo urais wa Trump unavyokamilika kwa kishindo kibaya.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwa zaidi ya miaka minne Vorayuth Yoovidhaya hajafika mahakamani

Tarehe 3 Septemba mwaka 2012, afisa huyo wa polisi aligongwa na gari la kifahari aina ya Ferrari lilokuwa likiendeshwa na bwana Vorayuth.

Majaribio kadha ya utawala wa Thailand kumfikisha Vorayuth mbele ya sheria, yanaonekana kuwa mvutano na familia tajiri nchini humo.

Ukweli kuhusu  kuuawa kwa polisi uko wazi.

Ferrari iliyokuwa imeharibiwa vibaya ilipatikana kwenyejumba la familia

Polisi Wichian Klanprasert alikuwa akiendesha pikipiki yake mjini Bangkok, wakati aligongwa na gari aina ya Ferrari, ambayo iliuvuta mwili wake umbali wa zaidi ya mita 100 barabarani.

Maafisa wa kuchunguza waliyafuata matone ya mafuta ya breki hadi jumba la kifahari la familia hiyo tajiri lililo umbali ya kilomita moja hivi.

Gari hilo la Ferrari lililokuwa limeharibiwa vibaya, lilikuwa hapo na polisi wamamkama dereva aliyekuwa ameajiriwa na familia kama mshukiwa mkuu.

Red Bull ni wathamini wa Formula One

Wakati polisi waligundua kuwa gari hilo lilikuwa likiendeshwa na bwana Vorayuth, ambaye wakati huo alikuwa na umri wa miaka 27, alifanyiwa uchunguzi na kupatikana akiwa na kiwango kikubwa cha pombe kwenye damu

Tangua mwaka 2013 bwana Vorayuth amekataa kufika mara saba mbele ya mahakama, huku mawakili wakitoa sababu kadha zikiwemo kuwa yuko ziara za kibiashara nje ya nchi au anaumwa.

Lakini picha kwenye mitandao ya kijamii akiwa na marafiki zake, zanaonyesha kuwa mara kadha amekuwa nchini Thailand na pia yeye husafiri kote duniani kushiriki mashindano ya uendeshaji magari kwa kasi na kustarehe.

Familia ya Yoovidhya inaaminiwa kuwa na mali ya thamani ya dola bilioni 20

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Vorayuth Yoovidhaya, mjukuu wa billionea aliyeanzisha kinywaji cha Red Bull, huenda tena asifike katika mahakama ya Bangkok kujibu mashtaka yanayohusu kifo cha afisa wa polisi.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwenye kampeni, Bw Trump amewaeleza wahamiaji wa Mexico wanaoingia Marekani kama "wahalifu" na "wabakaji"

Afisi ya rais huyo imesema mipango ya kufanyika kwa mazungumzo ya faraghani baina ya wawili hao inakaribia kukamilishwa.

Mkutano huo utafanyika muda mfupi kabla ya Bw Trump kutoa hotuba kuhusu uhamiaji nchini Marekani.

Kwenye kampeni, Bw Trump amewaeleza wahamiaji wa Mexico wanaoingia Marekani kama "wahalifu" na "wabakaji".

Ameahidi kujenga ukuta kuwazuia wahamiaji hao kuingia nchini humo iwapo atachaguliwa kuwa rais.

Trump pia ametishia kuzuia raia wa Mexico walio Marekani wasitume pesa nyumbani

Rais Pena Nieto pia ametoa mwaliko kwa mgombea urais wa chama cha Democratic Bi Hillary Clinton.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mgombea urais wa chama cha Republican nchini Marekani Donald Trump, amekubali mwaliko wa kumtembelea rais wa Mexico Enrique Pena Nieto, Jumatano.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwenye makubaliano kati ya klabu hizo mbili, PSG wanaweza kuufanya uhamisho wake kuwa wa kudumu kwa kulipa £165.7m.

Iwapo PSG watamchukua mchezaji huyo wa kimataifa wa Ufaransa kwa mkataba wa kudumu, badi mkataba wake utakuwa wa hadi Juni 2022.

Ununuzi wowote wa Mbappe, 18, unaweza kuzidiwa tu na ununuzi wa Neymar ambaye alinunuliwa na PSG kwa euro 222m (£200m).

"Nilitaka sana kuwa sehemu ya mpango wa klabu hii, ambayo ni moja ya klabu zenye ndoto kuu zaidi Ulaya," alisema Mbappe.

Kucheleweshwa kwa usajili wake kwa mkataba wa kudumu kunadaiwa kutokana na haja ya PSG kutaka kuheshimu sheria za uchezaji haki kifedha za Uefa.

Mchezaji huyo alifunga bao lake la kwanza katika timu ya taifa ya Ufaransa wakati wa ushindi wao wa 4-0 dhidi ya Uholanzi mechi ya kufuzu kwa Kombe la Dunia Alhamisi na kucheza mchezaji wa umri mdogo zaidi kufungia taifa hilo bao tangu 1963.

Rais wa PSG Nasser Al-Khelaifi alisema: "Ni muhimu sana kwa soka ya Ufaransa kwamba tuhifadhi na kukuza vipaji adimu kama yeye katika ligi yetu.

"Miongoni mwa wachezaji wa umri wake, bila shaka ni yeye anayetoa matumaini zaidi duniani kwa sababu ya uwezo wake mkuu kiufundi, kimwili na kiakili.

"Tangu alipochomoza katika soka ya ngazi ya juu, amepata sifa sana kama kijana mwenye kipaji ambaye ana heshima, uwazi, ndoto kuu na mtu ambaye tayari amekomaa."

Mbona kwa mkopo?

Kylian Mbappe alifungia Monaco mabao 26 mashindano yote msimu uliopita

PSG wenyewe hawangeweza kutangaza kwamba ni mkopo ambao baadaye utabadilishwa na kuwa mkataba wa kudumu kwa sababu pesa walizotumia sokoni kipindi cha sasa cha kuhama kwa wachezaji zingekuwa juu sana.

Kwa hivyo, walichosema ili kuheshimu Sheria za Uchezaji Haki Kifedha za Uefa, ni kwamba wana fursa ya kumnunua kwa mkataba wa kudumu baadaye.

Hata hivyo, inatarajiwa kwamba bado watachunguzwa na Uefa.

Mbappe alifunga mabao 26 katika mechi 44 alizowachezea Monaco msimu uliopita na kuwasaidia kufika nusufainali Ligi ya Klabu Bingwa Ulaya na pia kushinda Ligue 1.

Real Madrid, Liverpool, Manchester City na...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Paris St-Germain wamemchukua mshambuliaji chipukizi ambaye amekuwa aking'aa sana Kylian Mbappe kwa mkopo kwa kipindi cha msimu mmoja kutoka Monaco.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwenye ripoti mpya Amnesty International na Human Rights Watch (HRW) wamesema polisi walihusika moja kwa kwa moja katika mauaji hayo.

Kuna taarifa nyingine ambazo hazijathibitishwa zinazodokeza kwamba huenda watu wengine 17 waliuawa jijini Nairobi wakati wa ghasia hizo.

Mashirika hayo mawili, ambayo yanasema kwa jumla watu 67 wameuawa na polisi kote nchini Kenya kipindi hicho, yamewatuhumu polisi kwa kuongeza uhasama kwa kutumia nguvu kiasi katika maeneo ambayo ni ngome za upinzani ambayo yalitarajiwa kukumbwa na maandamano.

Aidha, yanasema kutumia nguvu kupita kiasi limekuwa jambo la kawaida kwa polisi nchini Kenya.

"Wachunguzi wetu waligundua kwamba polisi wenye silaha - wengi kutoka Polisi wa Kupambana na Fujo (GSU) na Polisi wa Utawala (AP) - walifanya operesheni maeneo ya Mathare, Kibera, Babadogo, Dandora, Korogocho, Kariobangi, na Kawangware jijini Nairobi kati ya Agosti 9 na 13," taarifa ya mashirika hayo inasema.

"Waliwafyatulia risasi baadhi ya waandamanaji moja kwa moja na wakati mwingine walifyatua risasi kiholela kuelekea kwenye umani.

"Waathiriwa na walioshuhudia waliwaambia wachunguzi wetu kwamba waandamanaji walipokuwa wanakimbia kutoroka, polisi waliwaandamana, wakavunja milango kwa nguvu na kuwakimbiza baadhi ya waandamanaji vichochoroni, wakawapiga risasi na kuwapiga wengine vibaya hadi wakafa."

Mashirika hayo yanasema polisi walionyesha ukatili pia kwa wanahabari na watu wa mashirika ya kutetea haki za kibinadamu waliojaribu kupiga picha na video za matukio hayo, wakati mwingine wakiharibu kamera zao.

                  Waliouawa maandamano ya baada ya uchaguzi Kenya

33

Watu ambao Amnesty na HRW wanasema waliuawa na polisi Nairobi

67 Idadi ya watu ambao mashirika hayo mawili yanakadiria waliuawa kote nchini Kenya

9 Umri wa Stephanie Moraa Nyarangi aliyepigwa risasi Mathare

Naibu inspekta mkuu wa polisi George Kinoti hata hivyo amekanusha tuhuma hizo zilizotolewa na mashirika hayo akisema ni "za kupotosha na zimetokana na taarifa za uongo."

Muungano wa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Polisi nchini Kenya waliwaua watu 33 katika mji mkuu wa Nairobi wakati wa ghasia na maandamano ya upinzani kupinga matokeo ya uchaguzi mkuu uliofanyika Agosti, mashirika mawili ya haki za kibinadamu yamesema.


Hati ya kufanya muhtasari: Kwesi Nyantekyi,

Hatua hiyo inafuatia makala moja ya uchunguzi ambayo inamhusisha Kwasi Nyantekyi na vitendo vya ulaghai.

Inadaiwa kuwa alitumia jina la rais wakati akipanga na kutekeleza ulaghai huo.

Uchunguzi huu uliofanywa na mwandishi wa habari maarufu Anas Aremeyaw Anas uliwasilishwa kwa rais.

Uchunguzi huu pia unadaiwa kufichua vitendo vya ufisadi miongoni mwa maafisa wengine wa shirikisho la kandanda nchini Ghana.

Video hiyo inapangiwa kuonyeswa kwa umma  tarehe sita mwezi ujao.

Kwesi Nyantenkyi  amekuwa rais wa shirikisho la kandanda nchini Ghana tangu mwaka 2005 na hajatamka lolote.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Rais wa Ghana Akufo-Addo amemrisha kukamatwa mwenyekiti wa shirikisho la kandanda la Ghana Kwesi Nyantekyi, ambaye pia ni makamu wa rais wa kwanza wa shirikisho la kandanda barani Afrika CAF.


Hati ya kufanya muhtasari: Kylian Mbappe (kulia)

Mchezaji huyo anatarajiwa kutua nchini Ufaransa siku ya Jumatatu, kwa mujibu wa ripoti za vyombo vya habari vya Ufaransa.

Kituo cha redio cha Ufaransa siku ya Jumapili kiliripoti kuwa PSG wamekubali kulipa euro milioni 180 ambazo sawa na dola za marekani  215,000,000) ikiwa ni pamoja na mafao kwa mshambuliaji  huyo mwenye miaka 18.

Usajili huo utaweka historia katika uhamisho kuwa usajili wa pili wa gharama kubwa zaidi katika soka  baada ya Neymar, ambaye alijiunga na PSG kutoka Barcelona kwa euro milioni 222 mapema mwezi huu.

Hata hivyo kuna wasiwasi zaidi kuhusiana na kile kilicho juu ya mkutano wa UEFA wa Fedha unaohusu gharama kubwa  katika usajili wa wachezaji Fair Play (FFP) na ndio maana  PSG wanataka kwanza kumsajili kwa mkopo Mbappe .

Monaco na PSG siku ya Jumapili zilifikia makubaliano ya Kylian Mbappe kwenda PSG kwa gharama ya usajili wa euro milioni 180.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mshambuliaji  wa Klabu ya Fc Monaco, Kylian Mbappe anatarajiwa kukamilisha usajili wake wa mkopo na klabu ya Ufaransa  Paris Saint-Germain (PSG).


Hati ya kufanya muhtasari: Kylian Mbappe alifungia Ufaransa dhidi ya Iceland Alhamisi

Gazeti la Time limechapisha picha yake kwenye ukurasa wake wa mbele na kumtaja kama  "siku za usoni za soka."

Mbappe alianza kugonga vichwa vya habari Septemba mwaka jana alipohamia PSG.

Mabingwa hao wa Ufaransa walilipa euro 180 milioni ($207 milioni) kumnunua kutoka klabu ya Monaco, wakati huo akiwa na miaka 18.

Mshahara wake baada ya kuhama ulikuwa ni euro 1.5m ($1.8m) kwa mwezi.

Sifa zake zilizidi katika Kombe la Dunia nchini Urusi alipofana sana akichezea timu ya taifa ya Ufaransa na kuwasaidia kushinda kombe hilo baada ya miaka 20.

Alisifiwa pia na mchezaji soka nguli wa Brazil Pele kutokana na uchezaji wake.

Katika michuano hiyo, aliibuka kuwa mchezaji wa umri mdogo zaidi kufungia Ufaransa bao alipowafungia bao la pekee katika mechi waliyowalaza Peru 1-0 hatua ya makundi.

Kinda huyo kutoka mji wa Bondy viungani mwa Paris baadaye aliwapangua Argentina na kufunga maba mawili na kisha akawashindia mkwaju wa penalty.

Ufaransa waliwalaza Argentina 4-3 katika mechi hiyo ya hatua ya muondoano.

Kwa kufanya hivyo, Mbappe alikuwa mchezaji wa pili asiyetimiza miaka 20, baada ya Pele mwaka 1958, kufunga mabao mawili katika mechi ya Kombe la Dunia.

Mbappe alipofunga bao fainali kwa kombora kali akiwa hatua 25 kutoka kwenye goli katika mechi waliyowalaza Croatia 4-2 kwenye fainali, alikuwa kinda wa pili kufanya hivyo baada ya Pele mwaka 1958.

Mbappe alifunga jumla ya mabao manne michuano hiyo na akatunukiwa tuzo ya Mchezaji Bora Chipukizi wa Kombe la Dunia la Fifa katika michuano hiyo.

Kylian Mbappe aliingia nafasi ya Antoine Griezmann dakika ya 60 dhidi ya Iceland

Pele mwenyewe, alisema: "Kylian akiendelea kufikia rekodi zangu hivi, huenda nikalazimika kuondoa vumbi kwenye buti zangu (na kuingia uwanjani)."

Mbappe atatizima miaka 20 mnamo tarehe 20 Desemba.

Alitekeleza mchango muhimu katika kuwaepushia Ufaransa aibu Alhamisi alipowafungia penalti katika mechi ambayo walitoka sare 2-2 dhidi ya Iceland.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mshambuliaji nyota wa klabu ya Paris Saint-Germain na timu ya taifa ya Ufaransa Kylian Mbappe ametajwa kama mtu mwenye matumaini makubwa katika soka siku za usoni.


Hati ya kufanya muhtasari: Kylie Jenner alianza kuuza vipodozi vyake miaka mitatu iliyopita

Kipindi cha Televisheni cha The Keeping Up with the Kardashians kinakadiriwa kuingiza dola milioni moja kwa tangazo moja la wadhamini.

Beckham, 43,ameripotiwa kulipisha mpaka dola za Marekani laki tatu kwa kila chapa.

Mwanamitindo na mama wa mtoto mmoja alimpiku mshindi wa mwaka 2017 Selena Gomez, ambaye ameshika nafasi ya pili,Dada yake, Kim Kardashian West ameshika nafasi ya nne.

Waimbaji Beyonce na Justine Bieber, muigizaji Dwayne Johnson na nyota wa mpira wa miguu Neymar na Cristiano Ronaldo wameshika nafasi kumi za mwanzo.

Data zinatoka kwenye kampuni ya Hopper HQ, ambayo inaendesha anuani za mitandao ya kijamii kwa niamba ya makampuni na watu binafsi.Kampuni hiyo ilichapisha orodha ya kwanza ya instagram kuhusu watu matajiri mwaka jana.

Orodha hii na gharama kwa kila posti imepatikana baada ya kuzungumza na wanaoitwa ''washawishi'' wenyewe, sambamba na makampuni yanayohusika na masuala ya chapa na masoko, kwa ajili ya kukadiria kiasi gani kila akaunti inatoza

Hata hivyo makampuni hayo hufanya siri kuhusu malipo , au posti hivyo kiasi cha malipo hasa yanayofanyika hakijulikani.

Jenner mwenye miaka 20 ana wafuasi milioni 111 kwenye akaunti yake ya Instagram, anatazamiwa kuwa bilionea mdogo kuwahi kutokea.

Ni kutokana na vipodozi vyake, Kylie Cosmetics, vimesaidia kumfikisha kwenye mafanikio hayo mwaka 2018 baada ya kushika nafasi ya nne mwaka jana.

Wanafamilia wengine wa Kardashian ni Kendall Jenner na Khloe Kardashian, wameshika nafasi ya 10 na 11 mtawalia.

David Beckham is ameorodheshwa wa 12 duniani. Posti zake za hivi karibuni zilionesha akitangaza saa chapa  ya Tudor na Adidas.

Anayemfuatia kwa kundi la waingereza wanaolipwa vizuri ni Gareth Bale,ambaye posti zake zina thamani ya dola 185,000

fedha hizo zimeongezeka kwa kiasi kikubwa tangu mwaka jana.Mwaka 2017,mshawishi wa juu kabisa alikadiriwa kupata mpaka dola 550,000 kwa kila posti moja ya Instagram, ukilinganisha na dola milioni moja mwaka huu.

Mike Bandar ,...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Nyota wa vipindi vya Telesheni  Kylie Jenner ametajwa kuwa ni mwanadada anayepata pesa nyingi, kutokana na ukurasa wake wa Instagram huku David Beckham akiongoza


Hati ya kufanya muhtasari: Kylie Jenner ndiye bilionea mwenye umri mdogo zaidi kwa sasa duniani

Kylie ambaye ndiye mdogo zaidi  katika familia ya  Kardashian  amepata utajiri wake kutokana na biashara ya vipodozi.

Akiwa na umri wa miaka 21-alianzisha na anamiliki  kampuni ya vipodozi ya Kylie Cosmetics, biashara ya urembo ambayo imedumu kwa miaka mitatu sasa na kuingiza mapato ya takriban dola milioni  $360m mwaka jana.

Alifikia mafanikio haya mapema kuliko muasisi wa mtandao wa kijamii wa Facebook Mark Zuckerberg  ambaye alikuwa bilionea akiwa na umri wa miaka 23.

"Sikutarajia chochote. Sikujua hali ya baadae.

"Lakini kutambuliwa inafurahisha. Ni jambo zuri la kunitia moyo," Bi Jenner aliliambia jarida la Forbes.

Shughuli zakwama katika uwanja wa ndege Kenya

 Orodha ya Forbes inaonyesha muasisi wa The list shows Amazon , Jeff Bezos, akiendelea kushikilia nafasi ya kwanza kwa binadamu tajiri zaidi duniani.

Jumla ya utajiri wake ni dola bilioni $131 ,kulingana na jarida la Forbes, ameongeza hadi dola bilioni 19bn  kutoka mwaka 2018.

Lakini kiwango cha mapato ya mabilionea wote kwa ujumla kimeshuka kutoka dola trilioni $9.1

Miongoni mwa mabilionea ambao utajiri wao unapungua ni muanzilishi wa Facebook  Mark Zuckerberg.

Umeshuka kwa dola bilioni  $8.7bn katika kipindi cha mwaka uliopita ulishuka kwa dola bilioni $62, kwa mujibu wa orodha ya jarida la Forbes

Hisa zake katika Facebook wakati mmoja zilipungua kwa thamani yake ya  theluthi moja  wakati kampuni ilipokua ikikabiliana na kashfa. Hisa za kampuni ya mauzo ya mtandaoni ya Amazon zimefanya vizuri na hivyo kuboresha akaunti  za benki za Bwana Bezos na mwanya kati yake na Bill Gates, ambaye yupo katika nafasi ya pili ni mpana kiasi, ingawa utajili wa bwana Gates umepanda kwa doala $96.5bn  kutoka dola $90bn alizokuwa nazo mwaka jana.

Kwa mabilionea wote waliotajwa kwenye orodha hiyo ni wanawake 252 tu na mwanamke tajiri zaidi aliyejitafutia utajiri mwenye ni   mogul Wu Yajun wa Uchina kupitia kampuni yake ya makazi , akiwa na utajiri wenye thamani ya takriban dola...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kylie Jenner amekuwa bilionea  mwenye umri mdogo zaidi duniani, kwa mujibu wa orodha ya  mabilionea ya gazeti la  Forbes.


Hati ya kufanya muhtasari: LG G6 ina rangi aina tatu

Simu hiyo LG G6 ina mfumo wa 18:9 badala ya mfumo wa 16:9 ambao unatumiwa na simu nyingi.

Hii ina maana kuwa skrini hiyo inaonekana kubwa kuliko kawaida.

LG imekiri kuwa simu iliyozinduwa awali ya G5 ilishindwa kufikia malengo yake ya mauzo.

LG inasema kwa simu hiyo haiwezi kuathiriwa na maji wala vumbi

Simu hiyo ilizinduliwa mjini Barcelona kabla ya kuanza kwa mkutano wa simu za mkononi duniani.

Skrini ya LG G6 ina upana wa sentimita 14.5 ikilinganishwa na skrini ya sentimita 13.5 ya LG5.

Simu hiyo mya pia inawewa kuzamishwa ndani ya maji hadi muda wa nusu saa bila ya kukumbwa  na tatizo lolote.

Skrini hiyo imetengenezwa kuonyesa sehemu mbili wakati mmoja

G6 ni ndogo kuliko G5 lakini skrini yake ni kubwa

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

LG imezindua simu mya ambayo skrini yake ni kubwa na ambayo inaweza kutumiwa njia tofauti kwa wakati mmoja.


Hati ya kufanya muhtasari: LGBT activists are hoping for a favourable judgement.

Nilitafuta mahali pa kuishi

"Sikuwa na mahali pa kwenda. Nilihisi maumivu moyoni mwangu''.

''Baadhi ya marafiki zangu walitaka kunisaidia lakini hawakuweza baada ya familia zao kukataa. Wengine wachache walitaka kunisaidia lakini kwa lengo la kujamiana nami''.

Lakini Alex ambaye anajitambulisha kuwa mwanamke mwanamume alisaidiwa na mpenzi wake wa kiume ambaye alikuwa na uhusiano naye wakati huo.

Mimi hubaguliwa katika maeneo ya umma .

''Wengi hawataki kunihudumia katika migahawa. Watu wananitenga katika maeneo ya umma''.

 Lakini kama wanachama wengine wa wapenzi wa jinsia moja, Alex anasubiri kwa mahakama kuu kutoa uamuzi kuhusu sheria ya kikoloni inayowakandamiza wapenzi wa jinsia moja nchini Kenya.

Uonevu

Mitazamo ya unyanyasaji ipo nchini Kenya. Ni vigumu kwa watu kama Alex kuendelea na maisha yao ya kawaida.

Alinyanyaswa akiwa shule na anaendelea kutengwa na jamii.

Mwandamanaji mpenzi wa jinsia moja jijini Nairobi

"Mimi na mpenzi wangu tulifurushwa na mwenye nyumba wetu wakati alipogundua kuhusu mwelekeo wetu wa kijinsia''.

Huku wanaharakati wakishinikiza kuhalalisha mapenzi ya jinsia moja, makundi ya kidini  ikiwemo yale ya Kikristo na Kiislamu yamekuwa yakipinga mabadiliko hayo.

Baadhi ya wapinzani hao wanadai kwamba ni kinyume na utamaduni wa Kiafrika. Wanasema kuwa makabila mengi ya Afrika hayana neno la kutaja wapenzi wa jinsia moja.

Wamekataa kukubali

Alex sasa analifanyia kazi kundi moja la kampeni. Anasema kuwa tabia zimeanza kubadilika.

"Nina dada zungu wawili na ndugu mmmoja wa kiume. Wanazungumza na mimi mara kwa mara. Dada zangu walitaka kuleta amani kati yangu na wazazi wangu , lakini wakihofia chuki kutoka kwa majirani na watu wa familia , wazazi wangu walikataa kunikubali''.

Wapenzi wa jinsia moja uhudhuria katika nmahakama ili kujua iwapo sheria inayowakandamiza itabadilishwa

''Siwachukii nawataka wanikubali siku moja''.

Familia imenikataa

Anatamani kujiunga na familia yake ili kusherehekea siku kuu kama ile...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

''Siku niliwaambia wazazi wangu kwamba mimi ni mpenzi wa jinsia moja, walinitenga, walinifukuza katika nyumba yetu na kuamua kutowasiliana na mimi'' , anasema Alex ambaye sio jina lake kamili, na ambaye anaishi jijini Nairobi. Huo ulikuwa mwanzo wa matatizo yangu''.


Hati ya kufanya muhtasari: Labda umewahi kusikia kwamba Coca-Cola wakati mmoja ilikuwa na kiungo cha kusisimua ambacho kiliwafanya wateja kulipenda sana. Hii ni moja ya vilivyochangia jina lake.

"Coca", kwa Kiswahili koka, ni jina la jani la mmea wa koka, moja ya viungo ambavyo mvumbuzi wa kinywaji hicho, mwanakemia wa Atlanta John Stith Pemberton, alichanganya na shira kutengeneza kinywaji chake.

Majani ya koka hutumiwa kutengeneza kokeini.

Wakati huo, mwishoni mwa karne ya 19, ilikuwa kawaida kwa majani ya koka kuchanganywa na divai na kuwa kinywaji cha kuchangamsha mwili.

Kinywaji kipya alichotengeneza  Pemberton kilikuwa njia nzuri ya kukwepa sheria zilizoharamisha uuzwaji wa pombe.

Sehemu hiyo nyingine ya jina Coca-Cola inatokana na kiungo kingine chenye nguvu, ingawa si maarufu sana.

Kiungo hiki ni kola.

Kola asili yake ni Afrika Magharibi

Ganda ambalo huwa na kokwa za kola ndani yake huwa na urefu wa inchi mbili na kabla ya kukauka, huwa za rangi ya kijani.

Ndani yake huwa na sehemu yenye fundo za rangi nyekundu au nyeupe kabla hazijakauka.

Asili ya kola ni Afrika Magharibi na zimekuwa zikitafunwa kwa miaka mingi na wenyeji kama kitu cha kuchangamsha mwili.

Kokwa hicho huwa na kafeini na theobromine, ambavyo hupatikana pia kwenye chai, kahawa na kakao. Zina pia sukari na kolanin, ambayo huaminika kuwa kichangamsha moyo.

Kufikia karne ya 19, kola zilianza kusafirishwa Ulaya na Marekani na zikaanza kutumiwa katika tembe zilizokusudiwa kutumiwa kuongeza nguvu mwilini.

Papa Leo XIII

Muda si muda, zilianza kutumiwa kwenye vinywaji. Kinywaji kimoja maarufu kilikuwa Vin Mariani, cha Ufaransa kilichotayarishwa kwa kuchanganya maji ya coca na divai nyekundu.

Kilitengenezwa na mwanakemia Mfaransa Angelo Mariani, mwaka 1863, na Papa Leo XIII alikuwa mmoja wa waliokipenda sana.

Malkia Victoria wa Uingereza, Thomas Edison, na Arthur Conan Doyle pia walikipenda sana.

Kola zilidhaminiwa sana Afrika Magharibi

Pemberton, naye alijitokeza na mchanganyiko wake akifuata mtindo huu lakini yeye hakutumia divai bali alitumia...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Coca-Cola ni moja ya kampuni maarufu duniani, ambayo hutengenezwa soda maarufu ya Coke na vinywaji vingine vya soda. Lakini, ilikuwaje hadi ikawa na jina hilo?


Hati ya kufanya muhtasari: Lacazette alifunga goli kutoka krosi ya Emile Smith-Rowe na kufunga bao jingine la kichwa likiwa la pili katika mchunao huo wa kirafiki.

Mesut Ozil , ambaye alistaafu kutoka soka ya kimataifa baada ya kombe la dunia , aliiongoza Arsenal kama nahodha na kufunga goili la kwanza , huku naye Rob Holding akifunga goli la nne kabla ya Eddie Nketiah kufunga udhia wa kukamilisha bao la tano.

Christopher Nkunku alikuwa ameisawazishia PSG baada ya kufunga penalti katika kipindi cha pili.

Penlati hiyo ilipigwa baada ya Sead Kolasinac kumuangusha  mwanawe raia wa Liberia George Weah , Timothy katika eneo hatari lakini Arsenal ilizidisha nguvu na kufunga mabao manne zaidi.

Mkufunzi wa Arsenal Unai Emery alikuwa amesema kuwa  anataka manahodha watano katika kikosi chake msimu huu na kumpatia Ozil uongozi wa mechi hiyo.

Ozil alitaja ubaguzi na ukosefu wa heshima kuhusu mizizi yake ya Uturuki kuwa miongoni mwa sababu zilizomfanya kustaafu katika timu ya taifa ya Ujerumani lakini  akaimarisha imani kwa mkufunzi wa wake kwa kufunga bao kufuatia pasi ya Emerick-Aubameyang

Ozil ni miongoni mwa wachezaji watano waliotolewa baada ya saa moja ya mchezo , na wachezaji wawili walioingia -mshambuiaji Lacazette na beki wa Uingereza Holding wote walifunga kabla ya Nketiah kuongeza bao la tano katika muda wa lala salama.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Nguvu mpya Alexandre Lacazette alifunga magoli mawili na kuisaidia Arsenal kuicharaza Paris St-Germain 5-1 nchini Singapore.


Hati ya kufanya muhtasari: Lacy Taylor lazima anywe vidonge kila siku ili kupunguza usingizi

Wengi hudhani kuwa walikuwa na usingizi mzuri wakati kengele inapoita na kufikiri kwamba wanaweza kulala dakika tano zaidi.

Lakini kwa upande wake  Lucy Taylor kutoka Wales ambaye ana umri wa miaka 42,  kushindwa kuamka vizuri ni sehemu ya maisha yake kila siku.

Ili Lucy aweze kuamka vizuri lazima anywe dawa, na uweka kengele kwenye saa kwa sauti kubwa ili iweze kumuasha au ndugu zake kumuamsha.

Hali hii ya kuwa na tatizo la kupata usingizi kupita kiasi wakati wa mchana na  kushindwa kuamka kwa shida asubuhi.

Tatizo la kushindwa kuamka asubuhi na kuwa na usingizi kila mara wakati wa mchana

Ugonjwa huu huwatokea watu mara chache sana  na hutokana na usingizi wa kupindukia

"Ni hali ambayo inanifanya nilale kwa muda mrefu  sana na hiyo ni sehemu ya ugonjwa huo," Lucy alieleza.

Chanzo cha hali hiyo hakijafahamika bado.

"Huwa nnachoka sana wakati wa mchana. Kulala huwa hakunifanyi kuwa na nguvu mpya na ninapata wakati mgumu sana kuamka ninapolala".

"Muda mrefu ambao niliwahi kulala ni kuanzia ijumaa baada ya chai ya jioni mpaka jumapili mchana."

Lucy andai kwamba hali ya kupata usingizi wa kupindukia ni mateso kwake

"Hakukuwa na mtu yeyote wa kuniamsha. Nilipomaliza kazi siku ya ijumaa nilirudi nyumbani na kulala mida ya jioni na kuamka jumapili mchana."

Lucy lazima anywe dawa 12 mpaka 15 kwa siku, kila siku ili ziweze kumsaidia aweze kuamka asubuhi na kumfanya ashinde vizuri siku nzima.

Dalili zake ni zipi?

Wataalam wanasema kwamba watu wawili kati ya 100,000 huwa wanaathirika na kusinzia kulikopitiliza lakini chanzo chake hakijulikani.

Dalili zake:

Lucy alielezea namna ambavyo hali yake inavyomuathiri.

"Ni kama vile nnaishi chini ya maji na nnajaribu kutoka. Ninataka kuachwa mwenyewa na nnataka kulala."

"Huwa inaniwia vigumu sana kupata usingizi wa kutosha na kuamka kuendelea na kazi vizuri."

 Kutegemea wanafamilia

Ingawa hali yake huwa inawapa wakati mgumu familia yake.

Mama yake(Sue) huwa analala kwake  siku za kazi ili...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Wengi wetu huwa wanahangaika kuamka asubuhi wakati mwingine.


Hati ya kufanya muhtasari: Lahm alichezea timu ya taifa mechi 113

Mchezaji huyo wa miaka 33 ametangaza uamuzi huo baada ya Bayern kushinda mechi ya hatua ya 16 bora katika michuano ya Kombe la Ujerumani dhidi ya Wolfsburg.

Ilikuwa mechi yake ya 501 kwake kuchezea viongozi hao wa Bundesliga.

"Ninaweza kuendelea na mtindo wangu wa uongozi, kujitolea kila siku, kila kipindi cha mazoezi, hadi mwisho wa msimu. Ninaweza kuendelea kufanya hayo msimu huu lakini si zaidi ya hapo," amesema.

Hii ina maana kwamba ataondoka klabu hiyo mwaka mmoja kabla ya mkataba wake kumalizika.

Amesema amekuwa akitafakari kuhusu uamuzi huo kwa zaidi ya mwaka mmoja.

Alicheza mechi yake ya kwanza katika kikosi cha wachezaji wakubwa Bayern mwaka 2002 na ameshinda mataji saba ya Bundesliga akiwa na klabu hiyo, pamoja na Kombe la Ligi ya Klab

Alitangaza kustaafu kutoka kwa timu ya taifa baada ya kushinda Kombe la Dunia nchini Brazil mwaka 2014.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Nahodha wa Bayern Munich Philipp Lahm, aliyekuwa nahodha wa timu ya taifa ya Ujerumani walipotwaa Kombe la Dunia mwaka 2014, ametangaza kwamba atastaafu mwisho wa msimu.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini Guyana inaweza kuepuka  zile zinazotajwa kuwa laana za utajiri wa mafuta na kuhakikisha kuwa rasilimali hiyo mpya itaweza kuwanufaisha kila mwananchi wa Guyana.

"Watu wengi hawaelewi mradi huu ni mkubwa kiasi gani", balozi wa Marekani nchini Guyana ,Perry Holloway alisema hayo katika mji mkuu wa Georgetown,mwezi Novemba.

Mwaka 2020, pato la ndani liliongezeka kutoka asilimia 300 mpaka 1000. Hatua hiiyo ni kubwa . Nchi hii inaweza kuwa na utajiri wa nusu ya nchi zote zinazotajwa kuwa ni nchi tajiri zaidi "

Jambo hili linaweza kuonekana kuwa ni la kusadikika lakini katika idadi ya watu wapatao 750,000, utajiri wa Guyana umebuniwa kuwa juu.

ExxonMobil, ambao ni waendeshaji wakuu wa mradi huo huko Guyana wanasema kuwa wamebaini zaidi ya  mabomba bilioni 5.5 ambayo yana thamani sawa na mafuta ambayo yako chini ya maji katika bahari ya Atlantiki.

'Laana ya mafuta'

Fedha ambazo zitakuja , katika koloni hili la zamani la Uingereza huko Amerika ya kusini kuna idadi kubwa ya watu ambao hawana ajira na kiwango cha umasikini kiko juu.

Lakini historia inawapa tahadhari Guyana . Kupatikana huku kwa rasilimali kubwa ya mafuta katika nchi nyingine zilizoendelea zimekabiliwa na rushwa ya kiwango cha juu na hivyo kupelekea utajiri huo kupotea na kuibiwa. Ndio maana utajiri huo ukafahamika kuwa ni laana ya mafuta.

Troy Thomas kiongozi wa taasisi ya kimataifa ya kutokomeza rushwa

Guyana, "Rushwa ipo sana" alisema Troy Thomas kiongozi wa taasisi ya kimataifa ya kutokomeza rushwa. Kiongozi huyo alisema kuwa ana hofu juu ya laana ya mafuta. Changamoto za kisiasa katika miezi ya hivi karibuni imeonekana na baadhi kuwa ni dalili za awali za athari za laana hiyo.

Baada ya serikali  ya  muungano kupoteza kura  ya kutoaminika  mnamo mwezi Desemba, na badala yake kutaka  uchaguzi, ambao kura zake zitashindaniwa mahakamani.

Jambo ambalo lilisababisha maandamano.

" Kile ambacho tunakitaka serikali ifanye ni kuheshimu katiba yetu , mmoja wa waandamanaji alisema wakati akiwa amesimama nje ya ofisi ya wizara...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Nchi ya pili kwa  umasikini Amerika ya kusini  imeanza ujenzi wa bomba la mafuta ambalo linaweza kuifanya nchi hiyo kuingia katika idadi ya nchi tajiri zaidi katika bara hilo na hata duniani.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini Mary Anderson je? Au Ann Tsukamoto?

Huenda usiwe unayajua majina yao lakini hao ni wavumbuzi wawili tu kati ya wavumbuzi wengi wanawake ambao walihusika katika kuvumbua vitu vingi muhimu kwa maisha ya kawaida na pia uvumbuzi muhimu wa kisayansi.

Msimu wa Wanawake 100 wa BBC mwaka huu tunaangazia makala za wanawake wenye ushawishi na wanaowahamasisha wengine.

Aidha, tutafanya jambo la kuwapa watu changamoto.

Wanawake kutoka pande mbalimbali duniani watatakiwa kuvumbua vitu ambavyo vinaweza kutatua baadhi ya shida nyingi wanazokumbana nazo.

Soma hadi chini kwa maelezo zaidi kuhusu Wanawake 100 wa BBC, na kwa uhamaisho zaidi, hapa chini ni vitu tisa muhimu vilivyovumbuliwa na wanawake.

1. Programu za Kompyuta - Grace Hopper

 Baadaya kujiunga na jeshi la wanamaji la Marekani wakati wa Vita Vikuu vya Pili vya Dunia, Grace Hopper alipewa kazi ya kuunda kompyuta mpya, iliyopewa jina Mark 1.

Hakuchukua muda mrefu kabla yake kuwa miongoni mwa watengenezaji wa programu za kompyuta (maelezo ya kufanyiwa kazi na kompyuta) wakati wa miaka ya 1950.

Alishiriki katika kuunda compiler, programu ndogo ambayo iliweza kufasiri maelezo ya kompyuta ya kuandikwa na kuyafanya kuwa maandishi ambayo kompyuta ingeyasoma.

Hilo lilirahisisha utengenezaji wa programu za kompyuta na kubadilisha jinsi kompyuta zilikuwa zinafanya kazi.

Hopper alisaidia kuvumisha neno "de-bugging" ambalo bado hutumiwa katika kuandika programu za kompyuta hadi wa leo, baada ya nondo kuondolewa kutoka kwenye kompyuta yake.

Alifahamika zaidi kama "Amazing Grace", na aliendelea kufanya kazi na kompyuta hadi alipostaafu kutoka kwenye jeshi akiwa mwanajeshi wa jeshi la wanamanaji aliyehudumu akiwa na umri wa juu zaidi, akiwa na miaka 79.

2. Kumtambua mpiga simu (Caller ID) na Kuichelewesha simu(Call waiting)- Dkt Shirley Ann Jackson

Dkt Shirley Ann Jackson ni mwanafizikia ya nadharia Mmarekani, ambaye utafiti wake miaka ya 1970 ulichangia kuanzishwa kwa huduma mbili, moja ya kumtambua anayepiga simu na nyingine ya kuichelewesha simu.

Ufanisi...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Unapoulizwa kuwataja wavumbuzi maarufu zaidi duniani, huenda usiwasahau Thomas Edison, Alexander Graham Bell na Leonardo da Vinci.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini Sarri aliweza kushinda kombe lake la kwanza kabisa kama meneja kwa ushindi wa 4-1 dhidi ya Arsenal mwezi mei katika fainali ya Ligi ya Europa

Makubaliano hayo yamefikiwa Alhamisi jioni baada ya mazungumzo na maafisa wa ngazi ya juu . Mkataba unaweza kukamilika Ijumaa.

Inafahamika kuwa gharama ya fidia ya ziada ya pauni  milioni  5 imekubalika na pande husika.

Sarri aliwasili kutoka Napoli mwezi Julai  2018 na kukiongoza kikosi cha  Blues kufikia nafasi ya tatu  katika Primia Ligi  na kushinda kombe la Ligi ya Europa katika msimu wake mmoja wa uongozi wake.

Licha ya kusaini mkataba wa miaka mitatu mwezi Julai mwaka jana, atakuwa ni meneja wa tisa mwenye mkataba wa muda wote kuondoka  chini ya mmiliki  wa Chelsea Roman Abramovich.

Kwa kipindi chote alichofanya kazi katika Stamford Bridge Muitaliano huto mwenye umri wa miaka  60- kumekuwa na tetesi za mara kwa mara  kuhusu nafasi kazi yake, huku mashabiki wa   Chelsea walielzea kutoridhishwa kwao na mbinu pamoja na namna timu inavyochaguliwa.

Moja ya matukio ambayo yalimshushia hadhi lilitokea mwezi Februari ambapo mlindalango  Kepa Arrizabalaga  alikaidi maagizo yake kwa kukataa kuondoka uwanjani alipoagizwa apumzike katika mchezo wa fainali ya kombe la Carabao uliochezwa Wembley, muda mfupi kabla ya    Chelsea kuchapwa kwa mkwaju wa penati na  Manchester City.

Maurizio Sarri atakuwa ni meneja wa tisa mwenye mkataba wa muda wote kuondoka chini ya mmiliki wa Chelsea Roman Abramovich

Lakini  Sarri aliweza kushinda kombe lake la kwanza kabisa kama meneja  kwa ushindi wa   4-1 dhidi ya  Arsenal mwezi mei katika fainali ya Ligi ya Europa, ana baada ya mezi alisema "anastahili'' kubaki katika klabu.

Chelsea kwa sasa hawajaweza kusiani mkataba na mchezaji yeyote baada ya kupigwa marufuku  kwa misimu miwili ya uhamisho na  Fifa - uamuzi ambao wameupinga na kukata rufaa dhidi yake katika mahakama ya utatuzi wa mizozo ya michezo.

Mzezaji wao nyota  Eden Hazard amejiunga na Real Madrid kwa gharama ambayo inaweza kupita pauni milioni 150.

Cha...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Chelsea imekubali mkataba  kimsingi unaomruhusi meneja wake Maurizio Sarri kujiunga na  upande wa machampioni wa  Serie A - Juventus.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini Shirika la Afya Duniani limeonya bara hilo kujiandaa kwa hali mbaya zaidi.

Serikali katika kanda tofauti za Afrika zimebuni masharti makali kama vile kufunga shule na kudhibiti matembezi.

Hatahivyo katika makaazi ya mabanda ambayo yanakaliwa na mamilioni ya watu katika mazingira ya msongamano mkubwa, wengi wao wanahofia ni vigumu kukaa mbali na mwingine au kujitenga.

\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kuna wagonjwa wachache wa Covid-19 barani Afrika ikilinganishwa na maeneo mengine duniani.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini Zuma aliyezaliwa katika familia masikini na baadae kusihi uhamishoni sababu ya kupinga ubaguzi wa rangi kabla ya kupanda ngazi na kushika hatamu kama rais wa watu, hawezi kunusurika kashfa hizi kila mara.

Muula wake wa pili na wa mwisho unafikia ukomo ,siyo kiongozi tena wa chama tawala ANC (African National Congress) licha ya kukana mara zote tuhuma za rushwa dhidi yake tuhuma hizo zimekuwa zikijirudia kila mara.

Cyril Ramaphosa (kushoto) alichukua nafasi ya Mr Zuma kama kiongozi wa ANC

Itakuwa si jambo la busara kumfuta sasa wakati mapema kabla ya hata kuingia madarakani Zuma tayari alikuwa tayari anatuhuma kadhaa.

Urais wa Zuma ulitiliwa mashaka hata kabla ya kuingia madarakani, mwaka 2009 kueleke uchaguzi mkuu mwaka huo tayari zuma alikuwa akikabiliwa na tuhuma za rushwa na ubakaji.

Mr Zuma alisifika kwa uwezo wake wa kucheza

Alituhumiwa kumbaka rafiki wa familia yake ambaye anaishi na virusi vya ukimwi mwaka 2006, lakini licha ushaidi Zuma aliambia mahakama kuwa alioga ili kujikinga na kupata virusi vya ukimwi ambavyo vinge muandama muda wote wa uraisi wake.

Tuhuma za rushwa dhidi yake hazikupotea kirahisi hata baada ya kutupiliwa mbali kiutata na tume ya mwendesha mashtaka wa serikali  juma moja kabla ya uchaguzi ulio muweka madarakani

Likoni tuhuma za utakatishaji wa fedha na kupanga mpango  katika mkataba tata wa silaha wa mwaka 1999 bado zina muandama, kwani mwaka 2017 mahakama ya upeo nchini humo iliamua tuhuma 18 za rushwa zidi yake zita rejelewa

Mara zote Zuma amekanusha tuhuma hizo na kuapa kuachia ngazi ikithibitika kama ni kweli amehusika.

Jacob Zuma ni Rais wa aina yake na mwenye utata kuwahi kutokea Afrika Kusini

'Raisi wa Watu'

Ulikuwa ni utu wake ndio ulimpeleka Zuma madarakani mwaka 2009 wafuasi wake waliona namna alivyokuwa akikubalika na wengi na kushika hisia zao na kuwa mbadala wa Rais Thabo Mbeki ambaye alionekana kuwa mbali na watu.

''Ni mtu anayesikiliza, hajifanyi kuwa mungu mtu ''alisema mfuasi wake mmoja ambaye jina lake halikufahamika wakati Bw Mbeki...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Jacob Zuma ni Rais wa aina yake na mwenye utata kuwahi kutokea Afrika Kusini baada ya utawala wa weupe mwaka 1994. Amekuwa ni mwanasiasa mwenye maisha tisa akiponea chupuchup kashfa kadhaaa ambazo zineweza kuangamiza kabisha nafasi na historia ya kisiasa ya mtu mwingine yeyote.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini baadhi ya wanaharakati wa kupigania haki za binadamu wanasema si vizuri mtoto kuishi jela na mamake kwani ananyimwa haki yake ya maisha bora.

Wanataka sheria hiyo ibabadilishwa John Nene amezungumza na baadhi ya wahusika na kutuandalia ripoti hii maalum ambayo pia inaangazia kwa undani maisha ya watoto hao gerezani, changamoto za mama wafungwa na watoto wao huko ndani na jinsi maisha hayo ya jela yanaathiri watoto hao kitabia.

Bernard Mbugua hatasahau maisha duni alioyapitia katika jela ya wanawake ya Langata mjini Nairobi akiwa mtoto wa chini ya umri wa miaka minne.

``Yalikua ni maisha ya shida, kuoga ni mara moja kwa wiki na mavazi pia ni tabu kwa watoto wengi hapo ndani,'' anasema Mbugua ambaye sasa ana umri wa miaka 18.

Mbugua hakuwa mfungwa katika jela hiyo ya Langata. Alijipata yuko gerezani kwa makosa ya mamake mzazi ambaye alihukumiwa kifungo cha miaka minne kwa kupatikana na kosa la kuuza pombe haramu.

Sheria ya Kenya kwa hivi sasa inamruhusu mama afungwe na mtoto wake wa chini ya umri wa miaka minne.

Hivyo basi Mbugua akajikuta ni miongoni mwa watoto walioko gerezani lakini si wafungwa.

``Hayo maisha yetu tukiwa huko ni kama wafungwa tu kwa sababu hatuwezi kulala nje. Tena la kuudhi kabisa tunalala chumba kimoja, kitanda kimoja na mama zetu na wafungwa wengine ambao lugha yao chafu, si mfano mzuri kwa watoto wadogo wasio na hatia lakini wanajifunza matusi ya kila aina wanayosikia kwa wafungwa hao.

``Mimi sikubaliani kabisa na sheria hiyo ya watoto kufungwa na mama wao. Iondolewe kwa sababu inamtesa mtoto. Kama huna mtu anakujua utajipata umevaa mavazi hayo hayo mpaka baadae yaanze kunuka.''

Mashirika ya haki za kibinadamu yanapinga vikali sheri hii, na wanataka ing'olewe. Wakfu wa Legal Resources Foundation Trust ni miongoni mwa wanaotaka sheria hiyo ya kuruhusu mama afungwe akiwa na mtoto wake ifutiliwe mbali.

Mratibu wa wakfu huo, Lenson Njagi Njogu anasema:``Tunapinga vikali kuwekwa kwa watoto gerezani, haki yake haijazingatiwa. Watafute njia mbadala. Tushaanza kampeini ya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kwa miaka mingi sasa, wafungwa katika magereza ya wanawake nchini Kenya wamekua wanaruhusiwa ndani na watoto wao hadi wanapotimia miaka minne ndio watoto hao wanaachana na mama zao.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini bado hajakata tamaa.

Tatizo hilo la kiafya humfanya aonekane kama paka.

Hali yake ilimvutia mpiga picha za mitindo kutoka Uingereza Nick Knight.

Alimtazama mwanamitindo huyo wa miaka 29 kutoka Seattle mara ya kwanza kwenye Instagram.

Tangu wakati huo, amevuma kama mwanamitindo na hata picha zake zikachapishwa katika jarida la V Magazine.

"Ni mabadiliko makubwa zaidi mema yaliyowahi kutokea katika maisha yangu," aliambia BBC.

Ugonjwa huo wa macho ya paka hufahamika kitaalamu kama Schmid-Fraccaro Syndrome.

Watu wenye ugonjwa huo wanaweza kuwa na matatizo katika maumbile ya masikio yao, moyo na kwenye figo.

Wakati mwingine, viungo vingine mwilini huathiriwa.

Sura ya Caitin si kama ya wanamitindo wengi ambao wamevuma sana.

'Urembo' wake si kama ule wengi waliozoea kuona ukiangaziwa kwenye majarida, filamu na runinga.

"Sikuwahi kuwa na ndoto ya kuwa mwanamitindo au kufikiria ningeshiriki katika tasnia ya mitindo na mavazi," aliambia BBC.

'Watu waliniogopa'

"Mahangaiko mengi kwangu kutokana na ugonjwa huu huwa ni ndani ya moyo wangu," anasema.

"Nafikiri jambo jingine ni kwamba macho yangu huwa hawayumbuki kivyake; na hivyo hukaa kama ya paka wakati wote.

"Hii hata hivyo huniwezesha kuona vyema usiku, ninaweza nikatatizwa na jua kali. Nalipenda jua na mara nyingi hutokea nje na kutembea, lakini hilo hutatiza macho yangu."

Caitin anasema pia hupata maumivu makali mwilini na kupata kichefuchefu.

"Mwili wangu huathiriwa sana na mabadiliko katika mazingira, lakini kwa sababu umekuwa hivyo kwa muda mrefu, watu wengi niliotangamana nao huwa hawatambui kwamba kuna tatizo. Mimi ni mgumu kama jiwe."

"Kazi yangu ya uanamitindo, uigizaji na uimbaji hunisaidia sana kusahau maumivu niliyo nayo moyoni.

"Ni figo moja pekee yangu inayofanya kazi, kwa hivyo huwa inanibidi kunywa maji sana.

"Na sura yangu? Watoto wakati mwingine ndio hunishangaa. Lakini sana huwa sikabiliwi na unyanyapaa.

"Utoto wangu ulikuwa vile vile. Watoto ni watoto tu, ni kweli walinicheka na kunichezea. Lakini nani hakufanyiwa...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Mwanamitindo Caitin Stickels ana tatizo nadra sana la kiafya ambalo hufahamika kama 'Ugonjwa wa macho ya paka' ambalo humsababishia maumivu makali sana.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini cha kushangaza na tofauti na matarajio ya wengi ni kuwa si kweli kwamba pale panapokuwepo na usawa wa kijinsia kwenye uongozi na mambo yote pia huwa sawa.

Mataifa mengi hujaribu kujitokeza katika juhudi zao za kuwapa nyadhifa kubwa kubwa za uongozi wanawake.

Kwa mfano, Rwanda ambayo iliwapa wanawake nusu ya vyeo katika baraza lake la Mawaziri. Hivi karibuni hatua kama hiyo imechukuliwa na nchi ya Ethiopia.

Kwingineko, duniani kuna mifano tele ya wanawake kuwa sawa na wanaume na hata mara nyingine kufanya kazi nzuri mno kuliko wanaume, kuwa na nguvu na hata ushawishi.

Ingia mahakamani nchini Slovenia na utawakuta majaji wa kike kuwa mara nne zaidi ya wa kiume. Katika taaluma ya habari, Namibia imebobea: nusu ya vyeo vya juu katika vyumba vya habari vinashikiliwa na wanawake.

Sio vigumu kupata mataifa mengine yanayopiga hatua kama hizi kwenye kazi na taluma fulani. Nusu ya watalamu wa mitambo yaani IT nchini Malaysia ni wanawake, sambamba na kila wataalamu 10 wa fani ya utafiti wa matibabu nchini New Zealand sita ni wanawake. Kati ya wahandisi 10 nchini Oman basi utakuta watano ni wanawake.

Wanawake wanaoshikilia nyadhifa katika kazi ambazo mara nyingi hufanywa na wanaume, wanazidi kuongezeka na kukaribishwa.

Japo yawezekana kuwa ni jambo la kupigia mfano kwa nchi nyengine kujifunza kutokana na nchi zilizopiga hatua kwenye kukwamua wanawake, lakini swali la msingi la kujiuliza ni kuwa ushawishi wa wanawake hao uko wapi?

Nguvu ya majaji

Ruth Bader Ginsburg ni mmojawapo wa majaji watatu wa kike katika mahakama ya juu zaidi nchini Marekani

Bado katika fikra za watu wengi kuna  utata wa kuapishwa   Jaji wa mahakama ya juu nchini Maekani Bw Brett Kavanaugh, licha ya kuwepo kwa madai ya kuwakandamiza wanawake kimapenzi, swala ambalo amelikanusha kwa kinywa kipana.

Mahakama hiyo ambayo majaji watatu kati ya tisa ni wanawake- ni mfano wa mfumo ambao majaji waandamizi, wanashikilia nguvu kubwa sana.

Nchini Uingereza, mfumo wao wa kisheria ambao hutumika katika nchi nyengine za Jumuiya ya Madola,...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Kwamba wanaume  wengi wanashikilia nyadhifa za uongozi kuliko wanawake si jambo ambalo hushangaza watu wengi.


Hati ya kufanya muhtasari: Lakini familia yake na watu wake wa karibu wanamfahamu vizuri kuliko ilivyo kwa watu wengine .

Rashid Suluhu Hassan ni kaka wa Rais Samia  anasema jitihada anazozionesha hii leo , alianza tangu akiwa mdogo.

''Alikuwa mtu ambaye ana ari ya kusoma, bidii ya kusoma, alikuwa anapenda kuambiwa soma uwe kama mtu fulani, unamuona kaka yako hapa kwasababu Baba yetu alikuwa mwalimu, hivyo openness alikuwa nayo tangu zamani sana kwa hiyo watoto wake alikuwa akiwaachia nafasi''. Alisema Bw. Rashid.

Kaka yake anasema hakuna yeyote kwenye familia aliyewahi kuwa na ndoto kuwa siku moja atakuwa kiongozi...

''Hakuna mtu alijua.. kama ingewezekana kumfufua marehemu Mzee Suluhu sasa hivi akaamka ukamwambia leo Samia ni rais atakushangaa sana''. Alisema Bw. Rashid

Mgeni Suluhu Hassan ni dada wa Rais Samia anasema hakutarajia mdogo wake kushika nafasi ya juu kabisa ya uongozi nchini Tanzania.

Lakini pia hakushangazwa pia kutokana na rekodi yake ya kushika nafasi mbalimbali akipanda hatua kwa hatua.

''Kapita kwenye nyanja nyingi akianza tangu chini kabisa, mpaka akawa mbunge, kaliongoza bunge la katiba pia, anaweza na anajitahidi kuweza na ataweza''.

Tumsaidie na kumshauri vizuri.'' alisema Bi.Mgeni

Umetimia mwezi mmoja sasa tangu Rais Samia Suluhu Hassan alipokula kiapo kuitumikia Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Machi 19 mwaka huu.

Siku zake 31 madarakani zimesababisha gumzo ndani na nje ya nchi yake, akiwa mwanamke wa kwanza kuongoza nchi hiyo ya  Afrika Mashariki, pamoja na aina ya utendaji wake wa kazi.

Lakini je, Mama Samia ni nani?

Kwa Watanzania wengi, jina la Samia Hassan Suluhu (61) lilipata umaarufu zaidi wakati alipoteuliwa kuwa Makamu Mwenyekiti wa Bunge la Katiba lililoteuliwa mwaka 2014.

Tanzania ilikuwa inaelekea kutengeneza Katiba mpya - baada ya kukamilika kwa kazi ya kukusanya maoni ya wananchi kupitia Tume ya Jaji Warioba na Mama Samia alikuwa amepewa jukumu la kuongoza mchakato huo kupitia Bunge la Katiba.

Kwa sababu bunge lile lilikuwa likionyeshwa moja kwa moja kupitia vituo mbalimbali vya...\nMuhtasari katika lugha sawa na hati:

Akiwa mwanamke wa kwanza kushika nafasi ya urais nchini Tanzania, Watanzania wamekuwa na hisia na mitazamo mbalimbali juu yake.