ਮੋਹਨਜੋਦੜੋ ਦੀ ਖ਼ੁਦਾਈ ਵੇਲੇ ਮਿਲੇ ਹਾਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਹੋਈ

ਦੋਵੇਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਸੂਈ, ਪੈਂਸਿਲ, ਕੁਰਸੀਆਂ ਤੇ ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਲੜਨ ਲੱਗੇ।

ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਇਹ ਵੰਡ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਵੰਡ ਸੀ। ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰਹੇ ਮੋਹਨਜੋਦੜੋ ਦੀ ਖ਼ੁਦਾਈ ਵੇਲੇ ਮਿਲੇ ਇੱਕ ਹਾਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਹੋਈ।

ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਰੀਆਂ ਰੇਲ ਗੱਡੀਆਂ

1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ 'ਚ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਆਜ਼ਾਦ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇੱਕ ਹੀ ਮੁਲਕ ਸਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਿੰਧ ਸੂਬੇ ਦੀ ਖ਼ੁਦਾਈ ਦੌਰਾਨ ਤਕਰੀਬਨ 5000 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਮਿਲੇ।

ਇਸ ਨੂੰ ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸਭਿੱਅਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਖ਼ੁਦਾਈ 'ਚ ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਉਹ ਇਨਸਾਨੀ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਸੀ। 

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਖ਼ੁਦਾਈ ਦੌਰਾਨ ਮਿਲਿਆ ਸੀ ਹਾਰ

ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਦੀ ਸਭਿੱਅਤਾ ਦੀ ਖ਼ੋਜ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਗੁਲਾਮ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਵਾਰੀਖ 'ਤੇ ਮਾਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਵੀ ਮਿਸਰ, ਯੂਨਾਨ ਤੇ ਚੀਨ ਦੀ ਸਭਿੱਅਤਾ ਵਾਂਗ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਏ ਦੰਗੇ

ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਪੰਡਿਤ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:
ਬ 'ਡਿਸਕਵਰੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ' 'ਚ ਮੋਹਨਜੋਦੜੋ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।

ਨਹਿਰੂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੋਹਨਜੋਦੜੋ ਦੇ ਟਿੱਲੇ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਹ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਹਨ, ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਲ ਰਹੀ ਹੈ।

ਮੋਹਨਜੋਦੜੋ ਦੀ ਖ਼ੁਦਾਈ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਨੱਚਦੀ ਹੋਈ ਮਹਿਲਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਵੀ ਮਿਲੀ ਸੀ

ਮੋਹਨਜੋਦੜੋ ਦੀ ਖ਼ੁਦਾਈ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਨੱਚਦੀ ਹੋਈ ਮਹਿਲਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ, ਇੱਕ ਧਿਆਨ ਲਗਾਏ ਹੋਏ ਪੁਜਾਰੀ ਦਾ ਬੁੱਤ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਸਤਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਇਸ ਖ਼ੁਦਾਈ 'ਚ ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਹਾਰ ਜ਼ਰੂਰ ਮਿਲਿਆ। ਬੇਹੱਦ ਕੀਮਤੀ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ 'ਚ ਪਿਰੋਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੋਹਨਜੋਦੜੋ 'ਚ ਮਿਲਿਆ ਇਹ ਇਕਲੌਤਾ ਹਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਬੀਤ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਸਾਬਤ ਸੀ।

ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੀ ਖ਼ੋਜ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਘਟਨਾ

ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸੁਦੇਸ਼ਨਾ ਗੁਹਾ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸਭਿੱਅਤਾ ਦੀ ਖ਼ੁਦਾਈ 'ਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਗਹਿਣੇ ਮਿਲੇ ਸੀ। ਸੋਨੇ ਦਾ ਬਣਿਆ ਇਹ ਇਕੱਲਾ ਬੇਸ਼ਕੀਮਤੀ ਹਾਰ ਸੀ।

ਇਹ ਇੱਕ ਸਨਸਨੀਖੇਜ਼ ਖੋਜ ਸੀ। ਇਹ ਹਾਰ ਇੱਕ ਤਾਂਬੇ ਦੇ ਭਾਂਡੇ 'ਚ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਘਰ ਇੱਕ ਸੁਨਿਆਰੇ ਦਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਸੁਦੇਸ਼ਨਾ ਗੁਹਾ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਭਾਰਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਚੀਜ਼ ਸੀ। ਇਸ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਉਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਜਮਾਤ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਾਣ-ਮੱਤਾ ਇਤਿਹਾਸ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਵਿਰਾਸਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ 1947 ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਇੱਕ ਹੀ ਮੁਲਕ ਸਨ।

ਜਦੋਂ ਜੂਨ 1947 'ਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਐਲਾਨ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਆਏ ਲੋਕ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਲੜਨ ਲੱਗੇ। ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੋਂ ਮੰਗਵਾਈਆਂ ਗਈਆਂ 60 ਬੱਤਖਾਂ ਨੂੰ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ।

ਜੰਗਲਾਤ ਮਹਿਕਮੇ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਰਹੇ ਜੌਏਮੁਨੀ ਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਪੂਰਬੀ ਬੰਗਾਲ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਹਾਥੀ ਦੇ ਮਹਾਵਤ ਨੇ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ 'ਚ ਰਹਿਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਹੋ ਗਏ। ਮਿਸਾਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਾਰਾਲੇ ਤੋਂ 21 ਟਾਇਪਰਾਇਟਰ, 31 ਪੈੱਨ ਸਟੈਂਡ, 16 ਕੁਰਸੀਆਂ, 125 ਪੇਪਰ ਕੈਬਨਿਟ ਤੇ ਅਫਸਰਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਲਈ 31 ਕੁਰਸੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਭੇਜੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਇਹ ਤਾਂ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਮਿਸਾਲ ਸੀ, ਅਸਲ 'ਚ ਜਦੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਿੱਲੀ ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣ ਗਈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਝੱਲਣੀ ਪਈ ਕਿੱਲਤ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਕਰਾਚੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਾਇਆ। ਕਰਾਚੀ ਇੱਕ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸੀ। ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ...