ਪਤਨੀ ਸ਼ਾਸ਼ਾ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਰੋਮਾਂਸ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਰਦੋਈ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੇ ਮਾਪੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਆਈਟੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ, ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦਾ ਰੂਸ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਾ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ ਪਰ ਇੱਕ ਹੀ ਦਿੱਕਤ ਹੈ।

ਹੁਣ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਭੰਗ ਦੇ ਚਾਰ ਬੂਟੇ ਲਾ ਸਕਣਗੇ

ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਯੂਐਨਓ ਦੀ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਬਾਰੇ ਕੌਂਸਲ ਛੱਡਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਿਉਂ ਲਿਆ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਸਭ ਚੰਗਾ ਹੈ ਪਰ ਇੱਕ ਹੀ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਜਾਂ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਬੁਲਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵੀਜ਼ਾ ਦੇ ਨਿਯਮ ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਹਨ।''

"ਪੂਰਾ ਪਲਾਨ ਦੱਸੋ, ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਬੁਕਿੰਗ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਗੈਰਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਭੇਜਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਹਾਂ ਰੂਸੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਜਾਣ ਦੇ ਲਈ ਵੀਜ਼ਾ ਸੌਖੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।''

'ਅੱਜ ਵੀ ਭਾਰਤ ਰੂਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ'

ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਰੂਸ ਵਿਚਾਲੇ ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਵਕਫ਼ੇ ਤੋਂ ਦੋਸਤੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਗ-ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੈ ਕਿ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੂਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਮਸਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਭਾਰਤੀ ਖਾਦ ਉਦਯੋਗ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਫੌਜ ਦੇ ਟੈਂਕ ਅਤੇ ਮਿੱਗ ਜਾਂ ਸੁਖੋਈ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੱਕ ਹਰ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਰੂਸੀ ਛਾਪ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱ... ਅਧਿਕਤਮ 4000 ਅੱਖਰਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ:
ਜ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਵੱਡੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਰੂਸ 'ਤੇ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਵੀ ਰੂਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਈ ਭਾਰਤੀ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੂੜ੍ਹੀ ਦੋਸਤੀ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਬਣਾ ਲਈ ਸੀ।

 1990 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸੈਮੀ ਕੋਟਵਾਨੀ ਇੱਥੇ ਆਏ ਤਾਂ ਹਾਲਾਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਸਨ ਅਤੇ ਲੋਕ ਦੂਜੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਥਾਂ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰੂਸ ਜਨਮ ਲੈਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਬੇਹੱਦ ਖ਼ਰਾਬ ਸਨ।

ਖੁਦ ਨੂੰ ਮਾਣ ਨਾਲ ਦਰਜੀ ਦੱਸਣ ਵਾਲੇ ਸੈਮੀ ਕੋਟਵਾਨੀ ਦੀ ਟੇਲਰਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਹੁਣ ਪੂਰੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਹੱਟਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਵਿਕਦੇ...

ਗਾਂ, ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਤੇ ਕਾਤਲ ਭੀੜ ਦਾ ਸੱਚ

ਸੈਮੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਇੱਕ ਦੌਰ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕਾਫੀ ਪੈਸਾ ਕਮਾਇਆ ਅਤੇ ਚਲੇ ਗਏ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਦੇਸ ਵਨ ਟਾਈਮ ਮੇਕਿੰਗ ਮਨੀ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ।''

ਸੈਮੀ ਕੋਟਵਾਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਟੇਲਰਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰੂਸੀਆਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ

"ਇਹ ਹਾਲਾਤ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਕਰਨਾ ਵੀ ਉਨਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਪਰ ਅੱਜ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪਲਾਨ ਬਣਾ ਕੇ ਆਓ ਤਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਕੋਈ ਦੇਸ ਨਹੀਂ ਹੈ।''

ਸੈਮੀ ਕੋਟਵਾਨੀ ਵਰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਤਾਂ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਕੜੀ ਮਿਹਨਤ ਕਰ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਬਣਾ ਲਈ ਹੈ। ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰੂਸੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਚੇਨਈ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਕਾਸੀ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਵੀ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਇੱਕ ਮਿਸਾਲ ਹਨ। 

ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਮਿਲਣੀ ਕਾਫੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ

ਕਰੀਬ ਦੋ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਆਏ ਕਾਸੀ ਦੇ ਅੱਜ ਪੰਜ ਵੱਡੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਹਨ ਜੋ ਮਾਸਕੋ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੈਂਟ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਤੱਕ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਕਾਸੀ ਅਨੁਸਾਰ, "ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਉਂਝ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਨ ਪਰ ਕਾਫੀ ਇਕਜੁੱਟ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਾਫੀ ਰੂਸੀ ਲੋਕ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।'' 

"ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਡੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਤਹਿਤ ਅਸੀਂ ਹਰ ਸਾਲ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀਜ਼ਾ ਦਿਵਾ ਕੇ ਇੱਥੇ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਾਂ।''

ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਧਰਮੇਂਦਰ ਰਾਵਲ 1998 ਤੋਂ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ

ਪਰ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਮਿਸਾਲਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਸੱਚਾਈ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਕਰੀਬ 14,000 ਲੋਕ ਹੀ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜੇ ਤਕਰੀਬਨ 5,000 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਅੰਕੜੇ ਹੋਰ ਵੀ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਉਂਝ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਤਮਾਮ ਭਾਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਾਫੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵੀ ਰੂਸੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨਾਲ ਹੋਏ ਹਨ, ਇਸੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੂਸੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੌਖੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਸਕੀ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਰੂਸੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਮਿਲਣਾ ਕਾਫੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ।

ਰੂਸ...