...ਟ ਕੈਵਨੋ 'ਤੇ ਸਰੀਰਕ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਕ੍ਰਿਸਟੀਆਨੋ ਰੋਨਾਲਡੋ 'ਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ। 

ਪਰ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ 'ਤੇ ਅਜੀਬ ਜਿਹੀ ਚੁੱਪੀ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜੁਰਮ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਨੂੰਨ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ ਹਨ। 

ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਆਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਕਿੰਨੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਜਾਂ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ 'ਤੇ ਕਿੰਨੀ ਚੁੱਪੀ ਹੈ।

2012 ਵਿੱਚ ਜਯੋਤੀ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਏ ਗੈਂਗਰੇਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰੀਰਕ ਹਿੰਸਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਬਣਾਏ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਿਆਪਕ ਕੀਤ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:
"ਮੈਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਬਹੁਤ ਇਕੱਲਾਪਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਉਹ ਨੌਕਰੀ ਵੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ ਅਤੇ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਲਿਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।"

ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੁਣ ਬਦਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਹਿੰਮਤ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਬੋਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਜਪਲੀਨ ਮੁਤਾਬਕ, "ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਮੇਟੀਆਂ ਤੋਂ ਜਿਹੜਾ ਨਿਆਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਕੁਝ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੰਸਥਾਨ ਅਕਸਰ ਔਰਤ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਰਵੱਈਆ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਗ਼ਲਤ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇਣਾ ਬਿਹਤਰ ਰਸਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।"

ਕੀ ਹਾਸਲ ਹੋਵੇਗਾ?

ਕਿੰਨੇ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਮੇਟੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਹੱਈਆ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਜਿੱਥੇ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਉੱਥੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਜਾਂਚ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਗਠਨ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਉਹੀ ਚੁਣਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਕਮੇਟੀ ਪੱਖਪਾਤ ਕਰੇ, ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਪਰ ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਅਹੁਦੇ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਔਰਤ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੋਏ ਅਜਿਹੀ ਨਿੱਜੀ ਤਜ਼ਰਬੇ ਲਿਖ ਕੇ ਵੀ ਕੀ ਹਾਸਲ ਹੋਵੇਗਾ?

'ਦਿ ਨਿਊਜ਼ ਮਿਨਟ' ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੀ ਸੰਪਾਦਕ, ਧੰਨਿਆ ਰਾਜੇਂਦਰਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਪੱਤਰਕਾਰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਜਿਹੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਇਸ ਚਰਚਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕਈ ਹੋਰ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਹਿਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ। 

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੁਣ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਬਾਹਰ ਆਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਵਿਹਾਰ ਗ਼ਲਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਲਈ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਲਈ ਚੰਗਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ।"

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)