ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਦੀ ਹਾਲ ਹੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ

ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਵੱਧਦਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। 

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਦੀ ਹਾਲ ਹੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ (101 788.2) ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

'ਏਅਰ ਪਲਿਊਸ਼ਨ ਐਂਡ ਚਾਈਲਡ ਹੈਲਥ: ਪ੍ਰੈਸਕਰਾਈਬਿੰਗ ਕਲੀਨ ਏਅਰ' ਨਾਮ ਦੀ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਵਧਦੇ ਪੱਧਰ ਕਾਰਨ ਬਿਮਾਰੀਆ ਦੇ ਵਧਦੇ ਬੋਝ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬਾਹਰ ਦੀ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਪਾਰਟੀਕੁਲੇਟ ਮੈਟਰ (ਪੀਐਮ) 2.5 ਦੇ ਕਾਰਨ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੌਤਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਪਾਰਟੀਕੁਲੇਟ ਮੈਟਰ ਧੂੜ ਅਤੇ ਗੰਦਗੀ ਦੇ ਮਾਈਕਰੋ ਕਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਸਾਹ ਜ਼ਰੀਏ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 

ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਜਾਨਲੇਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ

ਇਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 60, 987, ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਵਿੱਚ 47,674, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 21, 136 ਅਤੇ ਕਾਂਗੋ ਵਿੱਚ 12,890 ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 

ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਵੱਧ ਹੈ। ਕੁੱਲ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ 32,889 ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ 28,097 ਮੁੰਡੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਪੈਦਾ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਬੱਚੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਬੁਰਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਿਲਵਰੀ, ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਸਰੀਰਕ ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ, ਘੱਟ ਭਾਰ ਜਾਂ ਫਿਰ ਮੌਤ ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। 

2016 ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ

ਉਂਝ ਤਾਂ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਤਾਂ ਸਾਰਿਆਂ 'ਤੇ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਰਿਪੋਰਟ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਬੱਚੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਜਾਨਲੇਵਾ ਸਾਬਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਬਿਮਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

ਨਵਜੰਮੇ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਬੱਚੇ 

ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਨਵਜੰਮੇ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਵੱਡੇ ਬੱਚੇ (ਜਿਹੜੇ ਬਾਹਰ ਖੇਡਣ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ) 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਨਵਜੰਮਿਆ ਬੱਚਾ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 

ਨਵਜਾਤ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਾਈਮਸ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰ ਐਸਕੇ ਛਾਬੜਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:
ਬੱਚੇ ਬਾਹਰ ਖੇਡਣ, ਹੱਸਣ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਤਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰਕ ਵਿਕਾਸ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਰ ਹੁਣ ਇਹੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਜਾਨਲੇਵਾ ਸਾਬਿਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।