ਕੇਂਦਰ ਸਰਾਕਾਰ ਕਰਨਾਟਕ ਨੇ ਵੋਂਡਰਾਗੁੱਪੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਕੈਸ਼ਲੈਸ ਪਿੰਡ ਦੱਸ ਕੇ ਪ੍ਰਚਾਰਿਆ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਤਿੰਨ ਗਊਆਂ ਹਨ ਤੇ ਉਹ ਸਥਾਨਕ ਮਿਲਕ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਸੁਸਾਈਟੀ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪਿੰਡ ਵਿਚਲੇ ਇੱਕ ਕੌਮੀ ਬੈਂਕ ਦਾ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ ਵੀ ਹੈ।

ਸ਼ਿਵਰਾਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਕੋਲ ਵੀ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ ਹਨ ਪਰ ਵਰਤਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸ਼ਿਵਰਾਮ ਦੀਆਂ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਵੋਂਡਰਾਗੁੱਪੇ ਪਿੰਡ ਨਾਲ ਹੈ।

ਇਹ ਪਿੰਡ ਬੈਂਗਲੂਰੂ-ਮੈਸੂਰ ਸ਼ਾਹਰਾਹ ਉੱਪਰ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਖ਼ਾਸੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅੱਜ ਤੋਂ ਦੋ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਨੋਟਬੰਦੀ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਇਹ ਪਿੰਡ 'ਕੈਸ਼ਲੈਸ ਪਿੰਡ' ਦਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ।

ਨੋਟਬੰਦੀ ਬਾਰੇ ਜਦੋਂ ਕੇਂਦਰ ਸਰਾਕਾਰ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਕੈਸ਼ਲੈਸ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਇਸ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮਕਸਦ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਾਹਰ ਕੈਸ਼ਲੈਸ਼ ਪਿੰਡ ਦਾ ਬੋਰਡ ਲਾ ਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਾਮਯਾਬੀ ਬਣਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸ਼ਿਵਰਾਮ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਪੈਸੇ ਸੁਸਾਈਟੀ ਵੱਲੋਂ ਹਰ 15 ਦਿਨੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਬੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦੋ ਔਰਤਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਈਕ੍ਰੋ ਏਟੀਐਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪੈਸੇ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਬੈਂਕ ਜਾਂ ਏਟੀਐਮ ਤਾਂ 10000 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਹੀ ਕਢਵਾਉਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਸ਼ਿਵਰਾਮ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ,"ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਸ਼ੀਨ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਚਾਣ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਸੇ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।"

ਮਤਲਬ ਇਹ ਕਿ ਸ਼ਿਵਰਾਮ ਆਪਣੇ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਨਹੀਂ ਹਨ ਸਗੋਂ 83 ਸਾਲਾ ਬਸਾਵਰਜੈਯਾ ਵੀ ਇਹੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬਸਾਵਰਜੈਯਾ ਚਾਰ ਏਕੜ ਦੇ ਕਰੀਬ ਜ਼ਮੀਨ ਹੈ। ਉਹ ਦੋ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਮ ਦੇ ਕੀੜੇ ਵੇਚਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਸੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਬਸਾਵਰਜੈਯਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਵੀ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ ਹੈ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਬੇਟਿਆਂ ਕੋਲ ਵੀ ਹਨ ਪਰ ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਅਸੀਂ ਬੈਂਕ ਜਾ ਕੇ ਪੈਸੇ ਕਢਾਉਂਦੇ ਹਾਂ।"

ਤਾਂ ਫਿਰ 'ਕੈਸ਼ਲੈਸ' ਕੀ ਹੈ?

ਉਦੈ ਕੁਮਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ,"ਸਾਡੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਪੈਸੇ ਸਿੱਧੇ ਸਾਡੇ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਮਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੈਂਕ ਦੀਆਂ ਕਰਮਚਾਰਨਾਂ ਏਟੀਐਮ ਲੈ ਕੇ ਸਾਡੇ ਘਰੇ ਆਉਂਦੀਆ ਹਨ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਨਕਦੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਕੈਸ਼ਲੈਸ ਸਿਸਟਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਕੀ ਉਹ ਦੁਕਾਨਾਂ ਤੋਂ ਸਮਾਨ ਖਰੀਦਣ ਵੇਲੇ... \n\nਉਪਰੋਕਤ ਲੇਖ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਸਿਰਲੇਖ ਦਿਓ।
ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ 'ਕੈਸ਼ਲੈਸ ਪਿੰਡ' ਦਾ ਸੱਚ ?-ਬੀਬੀਸੀ ਗ੍ਰਾਊਂਡ