...ੂਰ ਪਤਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਇਲਾਕਾ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸੱਚ ਲਗ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਰਾਚੀ ਦੀ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਰਾਚੀ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲੜਾਈ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉੱਥੇ ਟੈਂਕ ਦੇਖੇ ਗਏ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਖਾਨਾਜੰਗੀ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਫ਼ੈਲਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਲੀਕ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਏ ਇੱਕ ਧਮਾਕੇ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ੀ ਲਿਆ ਦਿੱਤੀ।

ਨਾਮੀ ਮੀਡੀਆ ਹਾਊਸ ਨੇ ਵੀ ਖ਼ਬਰਾਂ ਛਾਪੀਆਂ

ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਨੂੰ ਕਈ ਵੈਰੀਫ਼ਾਈਡ ਅਕਾਊਂਟਸ ਅਤੇ ਸੀਐੱਨਐੱਨ 18, ਜ਼ੀ ਨਿਊਜ਼ ਅਤੇ ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ ਵਰਗੇ ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:
ਯੂਜ਼ਰਜ਼ ਨੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤੇ ਤੇ  "CivilwarKarachi", "fakenews" ਅਤੇ "Indianmedia" ਵਰਗੇ ਹੈਸ਼ਟੈਗ ਟ੍ਰੈਂਡ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।

ਮੰਨੇ-ਪਰਮੰਨੇ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਐਕਟਰ ਫ਼ਖ਼ਰ-ਏ-ਆਲਮ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, ''ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਖਾਨਾਜੰਗੀ ਕਾਰਨ ਹਾਲਾਤ ਇੰਨੇ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਮੇਰੇ ਫ਼ੂਡ ਪਾਂਡਾ ਡਿਲੀਵਰੀ ਬੁਆਏ ਨੂੰ ਮੇਰੀ ਨਿਹਾਰੀ ਅਤੇ ਬਿਰਆਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਏਕੇ-47, ਆਰਪੀਜੀ, 9ਐੱਮਐੱਮ ਲੈ ਕੇ ਲੁਕਦੇ ਹੋਏ ਆਉਣਾ ਪਿਆ, ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।''

ਲੇਖਿਕਾ ਬੀਨਾ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਮੈਂ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹਾਂ, ਜਿੱਥੋਂ ਮੈਂ ਰਾਸ਼ਨ ਖ਼ਰੀਦਿਆ, ਬੇਕਰੀ ਗਈ, ਕੁਝ ਕੱਪੜੇ ਖ਼ਰੀਦੇ ਅਤੇ ਫ਼ਿਰ ਘਰ ਆਈ। ਜੇ ਇੱਥੇ ਖਾਨਾ ਜੰਗੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕੀ।''

ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮੀਡੀਆ ਵੱਲੋਂ ਗ਼ਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਫ਼ੈਲਾਉਣ ਦੀ ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ।

''ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਸੈਕਸ਼ਨ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ''

ਭਾਰਤੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ 'ਦਿ ਕਾਰਵਾਂ' ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਸੰਪਾਦਕ ਹਰਤੋਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਲ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ''ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੈਕਸ਼ਨ ਹੈ, ਜੋ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹੀ ਖ਼ੇਡ ਖੇਡਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਰੋਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।''

''ਇਹ ਇੰਨਾ ਪੱਖਪਾਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਹੈ।''

ਪਛਾਣ ਨਾ ਦੱਸਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਫ਼ੌਜ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਵਿਚਾਲੇ ਟਕਰਾਅ ਦਿਖਾਉਣਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਜਾਣ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਨੈਰੇਟਿਵ 'ਚ ਠੀਕ ਬੈਠਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, ''ਗ਼ਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲਜ਼ ਦੀ ਸਟੱਡੀ ਕਰਨ 'ਤੇ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।''

ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੈਟਜੀ ਉੱਤੇ ਪੀਐੱਮ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਰਸਲਾਨ ਖ਼ਾਲਿਦ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤੀ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਮਿਲ-ਜੁਲ ਕੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਬਾਰੇ ਗ਼ਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਫ਼ੈਲਾਈਆਂ ਹਨ।

ਅਰਸਲਾਨ ਖ਼ਾਲਿਦ ਟਵਿੱਟਰ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਚਨਬਧਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ।

ਕਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਉੱਤੇ ਨੀਤੀਆਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਟਵਿੱਟਰ ਤੋਂ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਿਆ।

(ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਬੀਬੀਸੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਚੈੱਕ ਅਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਮੌਨਿਟਰਿੰਗ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।)

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)