Kichwa: Kwa nini huwa vigumu kuwaua mbu na nzi\nKwa kuzingatia jina la hapo juu la makala ya kuwaziwa, fikiria makala.\n
Je, huwa wanaweza kujua kwamba unataka kuwaua hata kabla yako kujaribu kuwaua?

Ni swali ambalo watu wengi wamekuwa wakijiuliza, lakini usishangae tena.

Sababu ya wadudu hawa kuwazidi binadamu na wanyama wengine ni mtazamo wao wa dunia.

Wadudu hawa huitazama dunia kwa mwendopole yaani slowmotion ukilinganisha na tunavyoyatazama matukio.

Kwa kufafanua, hebu utazame mshale wa saa.

Kama binadamu, huwa unauona mshale huo wa saa ukisonga kwa kasi fulani.

Lakini kwa wanyama wengine hali ni tofauti.

Mfano kasa atautazama ukisonga kwa kasi mara mbili zaidi ya kasi anayoiona binadamu.

Kwa mbu, nzi na wadudu wengine wa karibu, mshale huo wa saa watauona ukisonga kwa kasi mara nne chini ya kasi anayoitazama binadamu.

Kimsingi, kasi ya kusonga kwa wakati hubadilika kutoka kwa mnyama hadi mwingine.

Wanyama kimsingi huutazama ulimwengu kama video inayocheza mfululizo.

Kwa kufafanua, huwa wanaunganisha picha nyingi kutoka kwenye sehemu zao nyingi kwenye macho hadi kwenye ubongo kwa kasi ya juu, mara kadha kila sekunde. Kwa binadamu, picha hizi hutumwa mara 60 kila sekunde, kwa kasa mara 15 kila sekunde, na kwa mbu, nzi na wadudu wengine wanaopaa mara 250 kila sekunde.

 

Tofauti

Kasi ambayo picha hizi husomwa kwenye ubongo wa mnyama huweza kupimwa. Kwa kawaida, wanyama wadogo huwa na kiwango cha juu cha kasi hii, ikiwa ni pamoja na mbu na nzi. Binadamu kwa sababu ni wanyama wakubwa, kiwango chao cha kasi hii kiko chini.

Prof Roger Hardie, wa chuo cha Cambridge, amekuwa akitafiti jinsi mbu na nzi hufanya kazi, na ameandaa hata kipimo cha kupima kiwango hiki cha kasi ya mnyama au mdudu kufasiri picha kwenye ubongo.

"Kiwango hiki kwa ufafanuzi mwingine ni kasi ambayo mwanga unafaa kuwashwa na kuzimwa kabla ya kutambuliwa na ubongo au kuonekana kama mwendelezo wa mwanga," anasema Prof Hardie.

Roger huweka vipande vidogo vya gilasi kwenye sehemu ya macho ambayo huusoma mwanga na kisha kuwasha taa ya LED kwa kasi na kuendelea kuongeza kasi hiyo huku akifanya vipimo vyake. Kila taa inapowashwa, nishati fulani...