The video Uighur model Merdan Ghappar filmed inside China's detention system

Anh Merdan Ghappar gửi video anh tự quay về mình, cũng một loạt các tin nhắn cho gia đình hồi tháng Hai. 

Chúng được gia đình anh chuyển cho BBC và được đăng hồi đầu tháng Tám. 

Các tin nhắn cung cấp chi tiết hiếm có về những gì diễn ra bên trong hệ thống trại giam bí mật và được bảo vệ cẩn mật ở Tân Cương. 

Ghappar mô tả 18 ngày anh bị còng tay cùm chân và phải đội túi trùm đầu cùng 50 người khác trong một nhà tù. Anh kể sau đó anh bị giam riêng trong một trung tâm phòng dịch, nơi anh tự quay video. 

Video của người mẫu Uighur tiết lộ gì về trại cải tạo tập trung của TQ?

Tìm kiếm sự thật trong các trại 'cải tạo' người Duy Ngô Nhĩ

Người nhà anh cho biết người mẫu 31 tuổi này bị đưa lên Tân Cương hồi tháng Một sau khi chịu hết án tù 16 tháng vì tội buôn cần sa, một cáo buộc mà bạn bè anh cho là không đúng, ở thành phố Phật Sơn. 

Nay, hơn hai tuần sau khi BBC gửi một loạt các câu hỏi tới nhà chức trách  ... Tiếp tục bài viết cho tối đa 4000 ký tự khác:
Trung Quốc, đã có phản ứng dưới hình thức một thông cáo từ văn phòng báo chí của chính quyền Tân Cương. 

Bên trong trại 'cải tạo tư tưởng' của Trung Quốc

"Theo điều 37 của Luật Nhà tù của nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa, chính phủ nhân dân hỗ trợ tù nhân được thả tái định cư," thông cáo có đoạn viết. 

"Trong quá trình di chuyển, Merdan Ghappar có hành vi tự gây thương tích và hành vi quá khích với cảnh sát." 

Thông cáo viết tiếp: "Họ đã dùng các biện pháp theo luật để ngăn anh ta, và dỡ bỏ các biện pháp đó khi tâm lý anh ta đã ổn định." 

Lộ tài liệu TQ 'tẩy não' cả dân tộc ở Tân Cương

Mặc dù Ghappar đã sống nhiều năm ở Phật Sơn - nơi bạn bè và người than nói anh có thu nhập tốt nhờ nghề làm người mẫu thời trang - anh bị đưa về thành phố Kucha ở Tân Cương nơi anh sinh ra.

Chúng tôi cho chính phủ Trung Quốc xem lời kể của người chú của Merdan Ghappar, ông Abdulhakim Ghappar, hiện đang sống ở Hà Lan sau khi rời Tân Cương năm 2011. 

"Nếu cảnh sát muốn thu xếp để giúp cậu ấy tái hoà nhập để tìm việc hay gì đó, đáng ra họ phải giúp cậu ấy ở Phật Sơn vì cậu ấy đang đi làm ở đó, có nhà cửa ở đó," ông nói với tôi. 

"Cho nên, lẽ ra họ không được ép buộc cậu ấy quay về Kucha."

Các trại giam ở Tân Cương có tên gọi chính thức là "trung tâm giáo dục dạy nghề"

Thêm vào đó, Abdulhakim nói, cảnh sát không hề nói đến chuyện "tái hoà nhập" với gia đình khi Ghappar bị đưa đi hồi tháng Một. 

BBC đã được xem các bằng chứng cho thấy chính quyền nói với gia đình rằng "anh ta có thể phải đi cải tạo một vài ngày ở cộng đồng địa phương". 

Gia đình Ghappar cho rằng "giáo dục" là uyển ngữ nói tới hệ thống trại cải tạo được canh gác cẩn mật nơi hơn một triệu người Duy Ngô Nhĩ bị giam giữ trong những năm gần đây. Trung Quốc luôn nói rằng các trại này là các trường học tự nguyện chống chủ nghĩa cực đoan. 

Hàng ngàn trẻ em buộc phải xa cha mẹ, và nghiên cứu gần đây cho thấy, phụ nữ trong các trại này bị cưỡng bức dùng các biện pháp tránh thai. 

Anh Ghappar trong một video tự quay trước khi anh bị bắt

Thông cáo của chính...