Tài liệu tóm tắt: Đức Giáo hoàng John Paul II và TBT Edward Gierek. Cũng trong thập niên 1970-80, Đức Hồng y Karol Wotyla từ Krakow lên làm Giáo hoàng La Mã trong sự kiện chưa từng có của lịch sử Ba Lan

Cuộc thay đổi thể chế năm 1989 đã không làm dân Sosnowiec hết mến mộ người đồng hương. Mới năm 2002, họ bỏ phiếu truy tặng ông danh hiệu 'công dân danh dự' của đô thị này.

Trong kỳ nghỉ hè tại Ba Lan vào tháng 8 năm nay, nhà báo Nguyễn Giang đã nghe nhiều về câu chuyện này và chia sẻ một số tìm hiểu ở đây:

Kỷ nguyên nhiều dấu ấn

Vì sao ông Gierek vẫn được dân cùng quê ngưỡng mộ?

Ông Edward Gierek là một trong số những người được dân địa phương cảm ơn vì đã có công phát triển thành phố Sosnowiec quê hương ông.

Nhưng rộng hơn, câu chuyện về ông Gierek cũng nhắc lại một thập kỷ Ba Lan để lại nhiều dấu ấn ở châu Âu và trên thế giới. 

Ba Lan mua tranh Da Vinci 'giá rẻ'

Ba Lan hạ lương hưu hàng nghìn công an CS

Tiếp tục biểu tình đòi tự do báo chí ở Ba Lan

Tôi còn nhớ mùa thu 1989, chuyến tàu từ Liên Xô chở nhóm sinh viên chúng tôi sang Ba Lan du học đã dừng ở nhà ga trung tâm thủ đô. 

Bước ra ngoài ga, tôi thấy giữa trung tâm thành phố là một tòa tháp cao, màu vàng nhờ nhợ mà sau tôi mới biết là Cung Văn hóa và Khoa học, từng mang tên Stalin, vì là quà của Moscow tặng cho "nhân dân Ba Lan anh em", xây xong năm 1955.

Xung quanh tòa tháp 231 mét lại là một số cao ốc kiểu Phương Tây, màu trắng hoặc bọc kính xanh, các khách sạn có tên tiếng Anh (Marriott, Holiday Inn), giống một nước tư bản hơn nhà cửa ở Moscow. 

Warsaw ngày nay: Cung Văn hóa và Khoa học, từng mang tên Stalin, nằm giữa thủ đô Warsaw, biểu tượng cho sự thống trị của Liên Xô, nằm giữa các cao ốc kiểu Phương Tây xây trong giai đoạn 1970-80 và sau này

Trong ga Warszawa Centralna, các thang cuốn bóng nhoáng chạy lên chạy xuống đều đặn, sạch sẽ, phòng vé cao rộng như sảnh chờ của một sân bay hiện đại.

Đó chỉ một số công trình xây thời Edward Gierek vẫn còn lại dấu ấn đến tận nay.

Cũng là chế độ xã hội chủ nghĩa, nhưng sang Ba Lan tôi... \ n Tóm tắt bằng ngôn ngữ giống như tài liệu:
Thời gian qua ở Ba Lan xảy ra một chuyện khá đặc biệt: 97% dân thành phố mỏ Sosnowiec muốn giữ tên tuổi cố Tổng Bí thư Đảng cộng sản Ba Lan, ông Edward Gierek (1913-2001), cho một ngã tư, bất chấp Luật Xóa di sản cộng sản mới ra.