Nội dung: Theo đó người bị bắt, bị tạm giữ, bị can, bị cáo có quyền trình bày lời khai, trình bày ý kiến, không buộc phải đưa ra lời khai chống lại chính mình hoặc buộc phải nhận mình có tội.

Đây là quy định diễn giải ra từ quyền im lặng. Đúng ra pháp luật phải được quy định ngay thẳng rõ ràng, quyền im lặng là quyền được im lặng hoặc quyền từ chối khai báo để mọi người hiểu đúng, làm đúng.

Song vì phải dung hòa với những ý kiến phản đối nên thay vì diễn giải trực diện dễ hiểu luật lại viết theo nghĩa việc khai báo là một quyền chứ không phải là nghĩa vụ.

Nay để thực hiện quy định này được chính xác đầy đủ, giúp bảo vệ người dân khi lâm vào vòng lao lý, tránh bị bất lợi thua thiệt hay bị lừa gạt, mọi người cần được hướng dẫn và thống nhất cách thực hiện.

Không phải mới

Việc quy định khai báo là một quyền không phải là quy định mới của lần sửa đổi này, mà ngay từ khi ban hành bộ luật tố tụng hình sự năm 2003 đã có quy định người bị bắt giữ, bị can, bị cáo được quyền trình bày lời khai. Tức là việc khai báo là quyền chứ không phải nghĩa vụ.

Nhưng cách quy định không rõ ràng và không gian áp dụng điều luật thường trong môi trường giam giữ thiếu vắng kiểm soát, nên hàng chục năm qua hàng triệu con người dính dáng đến điều tra hình sự mà không biết ý nghĩa về quyền của mình để vận dụng bảo vệ.

Tệ hơn nữa chính những người làm việc trong lĩnh vực tư pháp được xem là hiểu luật cũng không làm việc cần làm để giúp thực hiện đúng quyền cho bị can bị cáo.

Mọi người không hiểu một điều rằng, nếu khai báo là một thứ quyền thì người ta có thể từ chối không thực hiện quyền này. Cơ quan điều tra không thể ép buộc người ta thực hiện quyền của họ, vì đó không phải là nghĩa vụ.

Ví như bị can có quyền mời luật sư bào chữa, nhưng bao nhiêu năm qua có bao giờ điều tra viên ép bị can phải thực hiện quyền mời luật sư bào chữa đâu? 

Việc mời luật sư bào chữa hay trình bày lời khai đều là quyền của bị can. Trong rất nhiều trường hợp bị can không thực hiện quyền mời luật sư bào chữa mà chẳng ai cho là sai, vậy nếu họ không thực hiện... \ nNội dung trước đó có thể được tóm tắt như sau:
Ngày 1/7 tới đây bộ luật tố tụng hình sự sửa đổi sẽ có hiệu lực, một trong những điểm đáng chú ý của văn bản này là quy định về quyền im lặng.