Tháng 8/1968: TBT Đảng CS Liên Xô Leonid Brezhnev (giữa) và Bí thư Thứ nhất Đảng CS Tiệp Khắc Alexander Dubcek (phải) trong lễ kỷ niệm Thế Chiến 2 ở Praha. Vài tuần sau, Liên Xô cho quân chiếm Tiệp Khắc và bắt trọn Ban lãnh đạo nước chủ nhà

Sự kiện 'xâm lăng Tiệp Khắc' đã xảy ra nhanh chóng, chỉ trong hai ngày 20 và 21/08/1968, nhưng để lại dấu ấn sâu sắc cho quốc gia nhỏ bé ở Đông Âu.

Vào ngày 13/08/1968, TBT Đảng Cộng sản Liên Xô, Leonid Brezhnev gọi điện thoại nói chuyện với TBT Tiệp Khắc, Alexander Dubcek bằng tiếng Nga.

Là người Slovakia, ông Dubcek được cha mẹ đưa sang Liên Xô sinh sống khi mới ba tuổi. 

Năm 1938 ông mới về Tiệp Khắc, gia nhập Đảng Cộng sản và phong trào kháng chiến chống phát-xít.

Đầu năm 1968, ông lên làm Bí thư thứ nhất Đảng CS Tiệp Khắc khi mới 47 tuổi.

Mikhail Gorbachev có ân hận vì để mất Liên Xô?

Mùa xuân Prague và cuộc đàn áp đẫm máu

Ngày Liên Xô đàn áp Mùa xuân Prague 1968

Giám mục Ba Lan: 'hãy để yên người quá cố'

Nói tiếng Nga như người Nga và luôn tin tưởng vào chủ nghĩa cộng sản, Dubcek chỉ muốn chọn con đường cải cách riêng, phù hợp với văn hóa Tiệp Khắc.

Nhưng vài tháng thử nghiệm 'Chủ nghĩa Xã hội có bộ mặt người' (tự do báo chí, hội họp), của ông tại Tiệp Khắc gây lo ngại lớn cho Moscow.

Brezhnev yêu cầu Dubcek sa thải ngay các nhân vật cải cách trong Đảng Cộng sản và phục hồi kiểm duyệt báo chí.

Dubcek đề nghị có thêm thời gian để thực hiện một thỏa thuận đã hứa với Moscow và nói đến tháng 10 sẽ chấn chỉnh xong các vấn đề nội bộ.

Một đoạn trích cuộc điện đàm mà kênh Radio Praha hồi 2003 phát lại có ghi:

Dubcek: "Leonid Ilyich, vấn đề này không thể giải quyết bằng chỉ thị từ trên xuống...Chúng ta cần đợi để cả người Slovak và Czech đồng ý về một giải pháp khả thi. Vì thế điều mà Bộ Chính trị có thể làm được là chỉ thị cho chính phủ và các bộ trưởng chuẩn bị lập luận cho giải pháp cuối cùng và sau đó, muộn hơn mới thực hiện." 

Brezhnev: "Muộn hơn là bao giờ?"

Dubcek: "Tháng 10, vào cuối tháng 10." 

Brezhnev:... \ n \ n Hãy cho tôi một tiêu đề hay cho bài viết ở trên.
Tiệp Khắc 1968: Toàn Đảng kháng cự Liên Xô nhưng bất thành