Trong các tài liệu nước ngoài viết về Việt Nam, một xu hướng chung là nhấn mạnh thành phố Hồ Chí Minh như đầu tàu “cải cách” đối lập với xu hướng “cứng rắn” ngoài Hà Nội. 

Đầu năm 2003, một quyển sách mới được xuất bản nói về vấn đề cải cách và những thay đổi trong đời sống kinh tế chính trị tại thành phố Hồ Chí Minh trong thập niên 90. 

Tác giả quyển sách là tiến sĩ Martin Gainsborough, hiện đang dạy tại khoa Kinh tế chính trị và Quan hệ quốc tế, thuộc đại học Warwick, Anh Quốc. 

Quyển sách có tên Changing Political Economy of Vietnam: The case of Ho Chi Minh City, tạm dịch Thay đổi trong nền kinh tế chính trị tại Việt Nam: Trường hợp của thành phố Hồ Chí Minh.

Đài BBC đã hỏi ông là vì sao ông cho rằng cách dùng cặp đối lập “đổi mới” và “bảo thủ”để gắn cho một số nhân vật hay vùng đất ở Việt Nam là không chính xác.

TS Gainsborough: Theo tôi, danh từ “ng ... Tiếp tục bài viết cho tối đa 4000 ký tự khác:
ười theo chủ trương đổi mới” ngụ ý một số điều nhất định. Một trong đó là sự ủng hộ dành cho thị trường tự do. Theo tôi, tại Việt Nam trong mười, hai mươi lăm năm qua, nền kinh tế thị trường quả thật phát triển nhưng nó bị hạn chế nhiều, đó là một thị trường mà các cơ quan nhà nước hoặc những người có quan hệ với chính quyền đã hưởng lợi vì những hạn chế đặt ra cho cách vận hành của thị trường. 

Ngay tại thành phố Hồ Chí Minh, một nơi thường được gọi là ngôi nhà của đổi mới, thì những người thành công trong kinh doanh tại đây cũng không dành nhiều sự ủng hộ hơn cho một thị trường tự do. Họ muốn có một thị trường hạn chế mà có lợi cho họ. 

Mặt khác, khi người ta nghĩ về từ “đổi mới”, ta thường nghĩ tới sự phát triển của khu vực tư nhân tại Việt Nam. Dựa trên thời gian tôi sống tại thành phố Hồ Chí Minh, nơi đặc biệt được gắn với khu vực tư nhân, thì tôi không thấy sự trỗi dậy thật sự của khu vực này. Hiện tại tình hình đã thay đổi một chút, nhưng theo tôi trong thập niên 90, những gì ta chứng kiến là sự hoạt động rất mạnh của các doanh nghiệp nhà nước. 

Một điều nữa tôi muốn đề cập tới vấn đề “đổi mới”, đó là, trong những tài liệu nước ngoài viết về Việt Nam, “đổi mới” thường được hiểu là có sự xuất hiện của những tư duy quản lý kinh tế mới. Đôi khi, người ta cũng xem nó như cuộc tranh luận giữa những người cải cách và những người bảo thủ. 

Tuy vậy, theo tôi, thường thì không thấy các chính trị gia tranh luận về các tư tưởng khác biệt xung quanh đổi mới, mà thường họ chủ yếu bàn về các quyền lợi, hay cách hoạt động của một doanh nghiệp cụ thể nào đó, chứ không phải các quan điểm khác nhau về cách quản lý nền kinh tế. 

Tuy thế, chúng ta vẫn có thể đọc rất nhiều bài phát biểu, bài viết kêu gọi đổi mới tư duy để đáp ứng...