Chân dung cố thẩm phán Ruth Bader Ginsburg chụp năm 2006

Một khác biệt văn hóa giữa Việt Nam và Mỹ mà tôi nhận ra sau gần mười năm ở Mỹ đó là trong ngôn ngữ và câu chuyện hàng ngày của người Mỹ, từ "hiến pháp" (constitution) xuất hiện với tần suất cao hơn người Việt Nam rất nhiều lần. 

Ở Mỹ hay ở Việt Nam, hiến pháp đều là bộ luật tối thượng của đất nước, theo lý thuyết sẽ ảnh hưởng đến mọi mặt của đời sống văn hóa, xã hội, kinh tế, chính trị. Thế thì tại sao người Mỹ thích nói về hiến pháp hơn người Việt?

Đại hội 13: Việt Nam cần dành 5 năm tới cho cải cách nền tư pháp?

Biden: Kế hoạch của Trump về Tối cao pháp viện là 'lạm quyền'

Ý nghĩa của hiến pháp

Tôi nghĩ vì Mỹ là nước pháp quyền, không có ai hay tổ chức nào đứng trên hay ở ngoài hiến pháp. Người Mỹ từ nhỏ đã được dạy về quyền của mình và viện dẫn các tu chính án hiến pháp làm căn cứ. 

Tổng thống Mỹ khi tuyên thệ nhậm chức không thề trung thành với đảng phái chính trị mà thề trung thành và bảo vệ hiến pháp. 

Một nhà báo trong nước giải thích người dân Mỹ có thể dùng hiến pháp để bảo vệ mình, còn ở Việt Nam thì các quyền hiến định của công dân rất dễ dàng bị các loại luật, văn bản dưới luật và ý chí của tòa án phủ định, bóp méo, nên người ta chẳng nhớ hiến pháp mà làm gì cả.

Lính gác Danh dự giơ tay chào trước linh cữu thẩm phán Ruth Bader Ginsburg. Quan tài được phủ quốc kỳ và đặt trên bậc thềm Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ hôm 24/9/2020 trước khi được đưa vào bên trong

Di sản lớn nhất các vị thẩm phán để lại cho đời là ý kiến của họ về các vụ án. Tôi còn nhớ trong phiên giám đốc thẩm xét xử vụ án Hồ Duy Hải, 17 vị thẩm phán trong Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao phát biểu chính kiến bằng cách giơ tay biểu quyết rồi thôi. Họ không có lựa chọn nào khác vì phải làm theo nguyên tắc tập trung dân chủ.

Ngược lại ở Mỹ, mỗi vị thẩm phán có quyền công bố ý kiến cá nhân, bất kể họ có đồng ý hay không đồng ý với phán quyết cuối cùng của tòa. Nhiều lúc họ đồng thuận với số đông, nhưng với một lý do rất khác. Đến nay, Tối cao pháp viện Mỹ đã... \ n \ n Hãy cho tôi một tiêu đề hay cho bài viết ở trên.
Về Bộ trưởng Tư pháp đầu tiên của Việt Nam Vũ Trọng Khánh