Trận lụt diễn ra ở nhiều nơi tại Sài Gòn

Sau cơn mưa đêm 26/9, thành phố Hồ Chí Minh bị ngập nặng.

Báo cáo từ Trung tâm 

Chống ngập cho biết lượng mưa có nơi đạt đến 204,3mm.

Phó giáo sư, Tiến sỹ Hồ Long Phi, Giám đốc Trung tâm Quản lý nước và biến đổi khí hậu (WACC), thuộc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh phân tích về trận mưa:

“Hệ thống thoát nước thành phố trước khi cải tạo bằng vốn ODA chỉ chịu được những trận mưa khoảng chừng 40mm trong 3 giờ."

"Sau khi nâng cấp, nó chịu được trận mưa từng 85mm. Nhưng trận mưa hôm qua gần hơn gấp đôi số đó. Có nơi đo được đến hơn 200mm."

"Đó là một biến cố mưa chưa từng quan sát được ở TPHCM.”

Tuy nhiên, ông cũng nói trận mưa chỉ là biểu hiện của một nguy cơ “tiềm ẩn” vì “với biến đổi khí hậu thì trong tương lai những cái như ta đang quan sát sẽ càng thường xuyên hơn.”

Không hiệu quả?

Khi BBC hỏi giải pháp chống ngập của thành phố dường như không hiệu quả từ năm này sang năm khác, tiến sỹ Phi cho biết:

“Các giải pháp không phải là ... Tiếp tục bài viết cho tối đa 4000 ký tự khác:
không có, nhưng mức độ thực hiện rất khó, ngay cả với các nước phát triển chứ không chỉ Việt Nam.”

“Ví dụ giải pháp được nêu ra nhiều là xây dựng các hồ điều tiết, tái lập không gian dành cho nước. Nhưng đó là bài toán đụng chạm rất nhiều với xã hội. Thành ra cách giải quyết không dễ dàng một sớm một chiều mà phải mất nhiều thập niên.”

“Trong thời gian đó có một số giải pháp ứng cứu, một trong số đó là dùng hệ thống bơm inline. Công nghệ không mới, nhưng ứng dụng thì chưa nhiều. Theo tôi đó là một trong những giải pháp có triển vọng áp dụng cho TP.HCM, ít có tác động tới xã hội và có thể làm nhanh.”

Trận mưa khiến thành phố có 59 điểm ngập

“Chúng tôi đã thử nghiệm nhiều mô hình và thấy phương pháp tốt và một số dự án ở Mỹ cũng dùng cách này thay cho hồ điều tiết vì cũng gặp vấn đề không giải tỏa được, không có đất làm hồ, có thể triển khai được ngay.”

Tuy nhiên, tiến sỹ Phi cũng cho biết giải pháp mà ông đề cập chỉ mới “dừng ở phòng thí nghiệm trên mô hình thủy lực ở Đại học Quốc gia”.

Về các dự án chống ngập không hiệu quả, ông bình luận: “Ít nhiều các dự án đó có phát huy tác dụng trong mức thiết kế, làm giảm ngập đáng kể. Tôi lấy ví dụ năm 2007 - 2008, là đỉnh điểm, số điểm ngập lên đến 150. Khả năng thoát nước chỉ chịu được cơn mưa 40mm là ngập. Giả sử không có những dự án đó thì ngày hôm qua còn khủng khiếp hơn.”

Ông cũng nói số tiền cho các dự án chống ngập “theo như số dự kiến bởi các chuyên gia Nhật Bản khi họ làm kế hoạch thì con số đó chưa được 40% số tiền cần thiết.”

Người dân 'không tin'

“Nhưng tại sao người ta lại không đầu tư nhiều hơn?” ông đặt câu hỏi.

“Lý do thứ nhất là không có tiền. Cách tiếp cận vốn ODA của Việt Nam càng lúc càng khó, thành ra ODA càng lúc càng ít."

“Thứ hai, cơ chế trong nước chưa cho huy động vốn từ tư nhân. Có điều lạ tôi thấy khó hiểu là tất cả các lĩnh vực công ích khác như giáo dục, y tế, điện lực, giao thông, nước sạch, tất cả người ta đều đồng thuận bỏ tiền để sử dụng dịch vụ tốt hơn. Nhưng chống ngập thì không."

"Chống ngập vẫn là bao cấp. Và kinh phí...