Đặng Tiểu Bình, nhà cải cách \ n Xuất thân từ tỉnh Tứ Xuyên, ông đến nay vẫn được coi tại Trung Quốc như một nhân vật có tầm nhìn, người đã thấy được tương lai duy nhất cho đất nước để thoát khỏi đống đổ nát của cuộc Cách mạng Văn hóa của Mao Trạch Đông chính là phải xóa bỏ nền kinh tế kế hoạch cứng nhắc.

Sinh ngày 22/8/1904, ông từng sang Pháp du học năm 16 tuổi, nơi ông gia nhập Đảng Cộng sản vào năm 1924.

Sau khi học ở một trường đại học tại Moscow thêm một năm nữa, ông về nước năm 1927.

Ông tham gia cuộc cách mạng của Đảng Cộng sản do Mao Trạch Đông đứng đầu và trong những năm đầu thập niên 1930, ông trở thành một nhân vật chủ chốt của chính quyền ông Mao.

Ông Đặng từng thoát khỏi các vụ thanh trừng chính trị cấp cao.

Hồi đầu thập niên 1980, ông Đặng bác bỏ Cách mạng Văn hóa và trao cho người dân Trung Quốc nhiều tự do hơn so với hàng thập niên trước. Quan hệ của Trung Quốc với phương Tây cũng ấm lên đáng kể.

Tuy nhiên, tới cuối thập niên, các chính phủ cộng sản ở châu Âu rạn vỡ, và vào mùa xuân 1989 đã xảy ra các cuộc biểu tình do sinh viên dẫn đầu ở Quảng trường Thiên An Môn, đòi dân chủ.

Cảm thấy Đảng cộng sản mà mình dày công xây dựng đang bị đe dọa, Đặng đã ra lệnh quân đội chấm dứt các cuộc biểu tình.

Sau đó, ông bỏ đi bơi ở biển Bắc Đới Hà, thuộc tỉnh Hà Bắc.

Hàng trăm, mà có thể là hàng ngàn người đã bị chết hoặc bị thương khi quân đội nã súng vào đám đông chặn đường vào đêm 3 và 4 tháng Sáu.

Ông Đặng Tiểu Bình qua đời hôm 19/2/1997, thọ 92 tuổi, sau gần 20 năm nắm quyền ở Trung Quốc, là kỷ nguyên cải cách kinh tế đã luôn là hàng đầu, với mục tiêu giảm đói nghèo, tăng trưởng kinh tế, giảm khoảng cách giàu nghèo, mức độ giàu nghèo giữa miền đông và các vùng hẻo lánh miền tây.

Tuy nhiên, cùng với nó là tình trạng bạo động xã hội và tham nhũng lan tràn.

 \ n \ ntl; dr:
Ngày 22/8 này là ngày kỷ niệm 110 năm ngày sinh lãnh tụ tối cao Trung Quốc Đặng Tiểu Bình.