Tướng Prayuth Chan-ocha từng chỉ huy bộ binh ở Prachin Buri, giáp Campuchia

“Chính phủ không giải tán hả? Vậy thì từ phút này, tôi nắm quyền.”

Tuần trước, hôm 22/5, Tướng Prayuth Chan-ocha nói đúng một câu như thế sau khi vị bộ trưởng tư pháp từ chối không chịu giải thể nội các.

Họ gồm hàng chục các nhân vật chính trị Thái Lan bị triệu tập đến Câu lạc bộ Quân đội ở Bangkok để “giải quyết khủng hoảng” sau Thiết quân luật.

Chỉ trong một phút, nhiều bộ trưởng, lãnh tụ đảng phái Thái Lan bỗng trở thành ‘cựu’ và khi họ còn bận chụp hình bản thân ‘selfie’ để chia sẻ trên mạng, ông tướng 60 tuổi không quên ra lệnh:

“Tất cả ngồi yên."

Và thế là chính thức tất cả các vị khách bị bắt.

Sau vài ngày, có cả thẩy 150 nhân vật chính trị, chủ bút các đài báo, nhóm vận động ở Thái Lan bị bắt hoặc phải trình diện với quân đội.

Cho đến nay, một số đã được thả về, gồm cả cựu thủ tướng Yingluck Shinawatra, một số khác đi trốn.

Nhưng tin hôm 27/5 nói cựu bộ trưởng giáo dục,  ... Tiếp tục bài viết cho tối đa 4000 ký tự khác:
ông Chaturon Chaisaeng đã bị bắt ngay sau khi đến Câu lạc bộ phóng viên nước ngoài ở Bangkok để trả lời phỏng vấn báo chí, gồm cả BBC, ngay trong tòa nhà Maneeya Center.

Bỗng chốc, với truyền thông quốc tế và khu vực, Thái Lan có một chính quyền quân phiệt (military junta) và một nhà độc tài.

So với nước láng giềng Myanmar thì Thái Lan từng được coi là một tấm gương về chuyển đổi dân chủ hóa, xã hội dân chủ và tự do báo chí.

Nay, trớ trêu thay, sau khi một số ông tướng của Myanmar gồm cả ông Thein Sein bỏ quân phục để mặc đồ dân sự và tham gia cuộc chuyển đổi thể chế, các ông tướng Thái Lan lại quay lại nắm quyền.

Một số nhà phân tích trong vùng nói cuộc đảo chính mới nhất ở Thái Lan phải mất ít nhất 1-2 năm nữa mới “giải quyết” xong những cạnh tranh quyền lực giai cấp và phe phái, nếu thực sự phe quân sự có đưa ra được giải pháp gì khả dĩ.

Chưa kể nếu Quốc vương Bhumibol Adulyadej (86 tuổi) băng hà thì cuộc tranh chấp quyền lực sau khi ngai vàng có người kế vị sẽ còn đặt ra những câu hỏi tiếp về tương lai Thái Lan, nền kinh tế lớn thứ nhì trong ASEAN.

Quân đội Thái Lan đã làm đảo chính nhiều lần và lần này cũng chưa chắc đã đưa ra được giải pháp gì lâu dài cho đất nước, như đánh giá của một chuyên gia luật hiến pháp ở nước này, Khemthong 

Tonsakulrungruang.

Dân tộc chủ nghĩa đang lên

Nhưng tạm để sang một bên các diễn biến còn rất khó lường ở riêng Thái Lan, xu hướng chung tại châu Á thời gian qua có vẻ là thiên về những giải pháp mang tính quân sự hoặc bán quân sự.

Trên truyền thông, ta thấy sự hiện diện của các tướng lĩnh, đô đốc, từ Hoa Kỳ, Trung Quốc, Nhật Bản đến Việt Nam, Ấn Độ hay Indonesia ngày càng đều đặn hơn.

Tin tức về các cuộc diễn tập quân sự lớn nhỏ, các chuyến thăm của không quân, hải quân cũng xảy ra thường xuyên hơn.

Ngay cả ở các nơi không nói chuyện bằng súng ống hay dùng 'đối ngoại quốc phòng' thì xu hướng đòi giải pháp mạnh, cực đoan, hoặc thiên hữu như ở châu Âu cũng đang khá phổ biến.

Và sau khi ông Putin dùng biện pháp quân sự và bán quân...