सामाजिक कार्यकर्त्या शबनम हाशमी यांची वरची ही चर्चा एका मुलीशी झाली. या मुलीचं सेक्शुअल ओरिएंटेशन (लैंगिक आकर्षण) वेगळं असूनसुद्धा तिचं लग्न एका मुलाशी करून देण्यात आलं होतं. 

ही मुलगी स्वतः लेस्बियन असल्याचं सांगते. मुलाशी तिला लग्न करायचं नव्हतं, असंही ती म्हणते. 

आपण लेस्बियन आहोत, हे तिने वारंवार घरच्यांना सांगितलं. पण त्यांनी त्याकडे दुर्लक्ष करत तिचं लग्न एका मुलाशी करून दिलं. या परिस्थितीमुळे मुलीने सासरमधून पळ काढत अनहद या स्वयंसेवी संस्थेची मदत घ्यावी लागली आहे. 

सध्या हे प्रकरण दिल्ली हायकोर्टात असून संबंधित मुलगी आपले अधिकार आणि संरक्षण देण्याची मागणी करत आहे. 

कोर्टाने या मुलीला संरक्षण पुरवलं असून सोबत काही गोष्टीही सांगितल्या. 

कोणत्याही सज्ञान मुलीला सासरी किंवा माहेरी राहण्यासाठी भाग पाडलं जाऊ शकत नाही, असं कोर्टाने म्हटलं आहे. 

या प्रकरणात मुलीला अनहद स्वयंसेवी संस्थेची मदत मिळाली. सध्या ही मुलगी दिल्लीच्याच एका निवारा केंद्रात राहत आहे. 

जबरदस्तीने लग्न

अनहद संस्थेशी संबंधित शबनम हाश्मी सांगतात, "मला पुन्हा 7 तारखेला सकाळी दुसऱ्या एका मुलीचा फोन आला. ती मुलगी ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:
खूप अडचणीत असल्याचं तिने मला सांगितलं.

 त्याच दिवशी पीडित मुलीचा पुन्हा मला फोन आला. हे प्रकरण गंभीर असल्याचं लक्षात आल्यानंतर मी त्यांना कार्यालयात बोलावलं. तिथं येऊन त्यांनी मला पूर्ण कहाणी सांगितली."

पीडित मुलीने आपल्या याचिकेत तिचं जबरदस्तीने लग्न झाल्याचं म्हटलं आहे. ती दीड वर्षांपासून प्रचंड दबावाखाली आपलं आयुष्य जगत असल्याचंही तिने म्हटलं. 

याचिकेतील माहितीनुसार, पीडित मुलीचं 2019 च्या ऑक्टोबर महिन्यात लग्न झालं होतं. मुलीने लग्नापूर्वीच आपण लेस्बियन असल्याचं आपल्या आई-वडिलांना सांगितलं होतं. तिला मुलांमध्ये काहीच रस नव्हता. तिला हे लग्न करायचं नाही, असं तिने सांगितलं. 

पण घरच्यांनी काही एक न ऐकता तिचं लग्न लावून दिलं. लग्नानंतर दिल्लीच्या बुराडी परिसरात ती आपल्या सासरी राहायला आली. 

तिने आपल्या पतीलाही याबाबत कल्पना दिली. आपल्याला मुलांमध्ये रस नाही त्यामुळे आपण या बंधनात ती राहू शकत नाही, असं तिने नवऱ्याला सांगितलं. त्यांच्यात शारिरीक संबंधही प्रस्थापित झाले नाहीत. 

या लग्नामुळे आपण नाराज होतो. आपण हळूहळू नैराश्यात जात होतो. अनेकवेळा आत्महत्येचाही विचार आला. अखेर, कंटाळून तिने आपल्या पतीला घटस्फोट हवा असल्याबाबत सांगितलं. पण कोणत्या ना कोणत्या कारणामुळे घटस्फोट टळत राहिला, असं तिने याचिकेत म्हटलं आहे. 

शबनम हाश्मी सांगतात, "पतीने घटस्फोटाला नकार दिला नाही. पण लहान बहिणीचं लग्न होऊ दे, नाहीतर बदनामी होईल, असं त्यानी म्हटलं. त्यामुळे पीडित महिला काही काळ थांबली. मात्र, मार्च 2020 मध्ये लॉकडाऊन लागलं. दरम्यान बहिणीचं लग्नही झालं, पण घटस्फोट होऊ शकला नाही. 

उपचार करण्याची धमकी

पीडितेचे पती भारतीय हवाई दलात नोकरी करतात. त्यांचं पोस्टिंग बाहेरगावी होती. या काळात पीडितेचं आपल्या मित्र-मैत्रिणींशी बोलणं व्हायचं. 

सासरच्यांनी तिच्यावर विवाहबाह्य संबंध असल्याचा आरोप लावला. ही गोष्ट तिच्या माहेरीही कळवण्यात आली. पीडितेनेही आई-वडिलांना या लग्नात होत असलेल्या त्रासाबद्दल सांगितलं. 

तिने आपल्या वडिलांना 'सत्यमेव जयते' कार्यक्रमातील एक एपिसोडही दाखवला. त्यामध्ये LGBT समुदायाच्या समस्यांचं चित्रण करण्यात आलेलं आहे. 

पण तरीही तिच्या आई-वडीलांनी तिचं ऐकून घेतलं नाही. मुलगी घरी परत आल्यास समाजात बदनामी होईल, असं ते म्हणाले. 

तसंच पीडितेचं लेस्बियन असणं हा एक आजार आहे. त्यावर आपण उपचार करू, असं तिला...