शीर्षक: एका कप कॉफीवरून चीन आणि तैवानमध्ये वादाची उकळी\nवरील काल्पनिक लेखाचे शीर्षक दिल्यास, लेखाची कल्पना करा.\n
हो खरंच! लॉस एंजेलिसमधल्या एका कॉफीच्या कपावरून चीन आणि तैवानचे नागरिक एकमेकांसमोर उभे ठाकले आहेत.

आधी या दोन्हीमधला वाद जाणून घेऊया. तैवान हे चीनच्या मुख्य भूमीपासून विभक्त असलेलं एक मोठं बेट आहे. तैवान स्वतःला स्वतंत्र राष्ट्र मानत असलं तरी चीन त्याला स्वतःचाच अविभाज्य भाग मानतं. त्यामुळे तैवानला स्वतंत्र राष्ट्राचा दर्जा देऊ पाहणाऱ्या कोणत्याही घटनेला, गोष्टीला किंवा संकेताला विरोध करायला चिनी लोक तुटून पडतात. 

याचीच प्रचिती लॉस एंजेलिसमध्ये आली जेव्हा तैवानच्या राष्ट्राध्यक्ष साई इंग-वेन गेल्या रविवारी तिथल्या एका बेकरीमध्ये आल्या होत्या.

85C बेकरी कॅफे नावाचा हा बेकरी ब्रँड एका तैवानी व्यक्तीच्या मालकीचा आहे. त्यामुळे साहजिकच लॉस एंजेलिसमधल्या या बेकरीच्या शाखेत जेव्हा साई आल्या तेव्हा त्यांचं जंगी स्वागत झालं.

चिनी लोकांना हे पटणारं नव्हतं. त्यांच्या मते या बेकरीने तैवानच्या स्वातंत्र्याच्या बाजूने असणाऱ्या नेत्यांचं केलेलं स्वागत अनुचित आहे. 

म्हणून त्यांनी या ब्रँडच्या तैवानमधल्या शाखांवर बहिष्कार टाकण्यासाठी आंदोलन करण्यास सुरुवात केली.

मग वादावर पडदा टाकायला या बेकरीने स्वतःला तैवानच्या स्वातंत्र्याच्या मुद्द्यापासून दूर सारण्याचा प्रयत्न केला, पण त्यातून आणखी एका नव्या वादाने जन्म घेतला. कारण तैवानी नागरिकांना बेकरीची ही भूमिका म्हणजे चीनच्या दबावाला बळी पडण्याचा प्रकार आहे, अशी वाटली. 

एवढा वाद होण्याचं कारणच काय?

तैवानच्या स्वातंत्र्याचा मुद्दा अतिशय संवेदशनशील आहे.

तैवानमध्ये 1950पासून स्वयंशासित, प्रत्यक्षात कार्यरत असलेली लोकशाही आहे. 1950 साली चीनच्या राष्ट्रवादी सरकारचा कम्युनिस्टांनी पराभव केल्यानंतर राष्ट्रवाद्यांनी तैवानमध्ये आश्रय घेतला.

चीनच्या मते तैवान या चीनचा एक प्रांत आहे आणि स्वतंत्र देश नाही. आणि जर वेळ आली तर लष्करी बळाचा वापर करून आम्ही त्याचं मुख्य भूमीच्या चीनबरोबर विलीनीकरण करू, अशीही चीनची भूमिका आहे.

त्यामुळे त्यांचा आग्रह आहे की इतर देशांनी एक तर चीनची राजनयिक संबंध ठेवावेत किंवा तैवानशी. पण दोन्ही देशांशी एकाच वेळी संबंध ठेऊ नयेत.

गेल्या काही वर्षांत चीन आपल्या दाव्याबद्दल अधिकच आग्रही झाला आहे. हा चीनच्या सार्वभौमत्त्वाशी संबंधित विषय आहे, अशी चीनची भूमिका आहे.

या बेकरीत काय घडलं?

दक्षिण अमेरिकेतील काही राष्ट्रांचे तैवानशी थेट राजनायिक संबंध आहेत. या...