त्यातही RT-PCR चाचणीच्या माध्यमातून कोरोना संसर्गाची माहिती खात्रीशीरपणे मिळू शकते. 

याच RT-PCR चाचणीचा महत्त्वाचा भाग म्हणजे CT व्हॅल्यू होय. यालाच CT स्कोअर किंवा CT नंबर असंही संबोधतात.

CT व्हॅल्यू म्हणजे काय?

CT व्हॅल्यू समजून घेण्यासाठी आपल्याला सर्वप्रथम RT-PCR टेस्ट म्हणजे काय असते, हे समजून घ्यावं लागेल. 

RT-PCR म्हणजे 'रिव्हर्स टान्सक्रिप्शन पॉलिमरेज चेन रिअॅक्शन टेस्ट' होय. या चाचणीच्या माध्यमातून कोणत्याही व्हायरसच्या जेनेटिक मटेरियलचा तपास केला जातो.

कोरोना व्हायरस हा एक RNA कोड असलेला व्हायरस आहे. याच्या तपासासाठी लागणारे नमुने रुग्णांच्या स्वॅबमधून (लाळेतून) घेतले जातात. 

मात्र RT-PCR टेस्टपूर्वी हे RNA कृत्रिमरित्या बदलून DNA मध्ये रुपांतरीत केले जातात. त्यासाठी यामध्ये DNA ची प्रक्रिया घडवून आणली जाते, म्हणजे एका प्रकारे याची आणखी एक कॉपी बनवण्यात येते. 

घेतलेल्या लाळेच्या नमुन्यांमध्ये व्हायरस उपस्थित आहे किंवा नाही, हे त्यातून समजू शकतं. व्हायरसच्या माहितीसाठी साखळी प्रक्रिया (चेन रिअॅक्शन) किती वेळा केली जाईल, त्यालाच CT नंबर किंवा CT व्हॅल्यू असं म्हटलं जातं. 

CT व्हॅल्यू कसा काढतात?

CT व्हॅल्यू म्हणजे सायकल थ्रेशोल्ड हा एक नंबर असतो. ICMR ने कोरोना व्हायरसची खात्री पटवण्यासाठी ही संख्या 35 अशी निर्धारित केली आहे. म्हणजे CT व्हॅल्यू 35 पर्यंत मिळाल्यास तुम्ही कोरोना पॉझिटिव्ह आहात, असा त्याचा अर्थ होतो. 

या प्रक्रियेत पहिल्यांदा एकातून दुसरी कॉपी बनेल. त्यानंतर दोनाचे चार, चाराचे आठ या प्रमाणात प्रक्रिया सुरू राहील. 

अनेकांमध्ये 8 ते 10 सायकलमध्येच व्हायरस आढळून येतो. काही जणांमध्ये 30 ते 32 सायकलमध्ये मिळू शकतो. 

व्हायरस लवकर मिळण्याचा अर्थ व्हायरल लोड जास्त आहे. त्यामुळेच व्हायरस लवकरच आढळून आला. जेव्हा जास्त सायकल झाल्यानंतर व्हायरस निदर्शनास आल्यास व्हायरसचा लोड कमी असल्याचं मानलं जातं. 

CT व्हॅल्यू जास्त असल्यास रुग्ण गंभीर असण्याचा धोका असतो का?

आताच आपण पाहिलं की CT व्हॅल्यू जितका कमी तितका व्हायरल लोड जास्त असेल. CT व्हॅल्यू जास्त म्हणजे व्हायरल लोड कमी असतो. पण CT व्हॅल्यू जास्त असताना रुग्णाची तब्येत बिघडू शकते का?

या प्रश्नाचं उत्तर मिळवण्यासाठी बीबीसीने ज्येष्ठ शास्त्रज्ञ आणि व्हायरस विशेषज्ञ विद्या अरंकल यांच्याशी चर्चा केली. 

त्या सांगतात, "व्हायरल लोड जास्त... \n\nवरील लेखासाठी मला एक चांगले शीर्षक द्या.
कोरोना : CT व्हॅल्यू म्हणजे काय? या चाचणीतून तुम्ही कोरोना पॉझिटिव्ह असल्याचं कसं समजतं?