डॉक सारांशित करण्यासाठी: पिंक बॉल

दिवसाउजेडी होणाऱ्या टेस्ट मॅचमध्ये लाल रंगाचा बॉल वापरला जातो तर वनडे आणि ट्वेन्टी-20 मध्ये पांढऱ्या बॉलचा वापर केला जातो. डे-नाईट टेस्ट काही वेळ सूर्यप्रकाशात आणि बराच वेळ कृत्रिम प्रकाशात खेळवली जाते. खेळाडूंचे कपडे पांढऱ्या रंगाचे असतात. पांढरे कपडे आणि पांढरा बॉल असं होऊ शकत नाही. 

लाल बॉल कृत्रिम प्रकाशात दिसण्यात अडचण असते. यावर उपाय म्हणून ऑप्टिक यलो आणि नारिंगी रंगाच्या बॉलचा वापर करण्यात आला. मात्र या दोन रंगांच्या तुलनेत पिंक बॉलची दृश्यमानता अधिक आहे. गवतावर हा बॉल नीट दिसू शकतो तसंच कृत्रिम प्रकाशात बॅट्समनला हा बॉल सहजतेने दिसू शकतो.

पिंक बॉल आणि डे-नाईट टेस्ट

पिंक बॉल वेगळ्या पद्धतीने बनवला जातो का?

लाल, पांढरा आणि गुलाबी- प्रत्येक क्रिकेट बॉल रबरने बनलेला असतो. डायचा रंग बदलतो आणि फॉरमॅटनुसार फिनिशिंग बदलतं. टेस्ट मॅचमध्ये वापरला जाणारा लाल बॉल ग्रीसमध्ये ठेऊन मग वापरण्यासाठी सज्ज होतो. जेणेकरून पाणी बॉलमधल्या लेदरमध्ये शिरू नये. मात्र डे-नाईट टेस्टसाठी वापरण्यात येणारा पिंक बॉल ग्रिसमध्ये ठेवला जाऊ शकत नाही कारण तसं केलं तर पिंक बॉलची झळाळी निघून जाईल. 

पिंक बॉलवर गुलाबी रंगाचा अतिरिक्त मुलामा दिला जातो. जेणेकरून कृत्रिम प्रकाशात हा बॉल चमकेल. फिल्डर, बॅट्समन ,स्टेडियममधील प्रेक्षक तसंच टीव्हीवर मॅच पाहणारे चाहते यांना हा चेंडू नीट दिसत राहतो. मात्र चेंडू पिंक ठेवण्यासाठी एवढा खटाटोप करावा लागत असल्याने टेस्ट मॅच पाच दिवस चालली तर हा बॉल टिकू शकेल का असा प्रश्न निर्माण होतो. 

पिंक बॉल

पिंक बॉलची निर्मिती

टेस्ट खेळणाऱ्या विविध देशांमध्ये तीन कंपन्या बॉल पुरवतात. भारतात होणाऱ्या टेस्ट मॅचेसवेळी एसजी कंपनीने तयार केलेले बॉल वापरले जातात. इंग्लंड आणि वेस्ट इंडिजमध्ये ड्यूक्स कंपनीच्या बॉलचा वापर केला जातो. 

अन्य टेस्ट खेळणाऱ्या देशांमध्ये कुकाबुरा कंपनीने तयार केलेले बॉल वापरले जातात. भारतातल्या पहिल्यावहिल्या ऐतिहासिक डे-नाईट टेस्टसाठी बीसीसीआयने एसजी कंपनीलाच पिंक बॉल तयार करण्याची जबाबदारी सोपवली होती. 

उत्तर प्रदेशातील मेरठस्थित एसजी कंपनीच्या फॅक्टरीत पिंक बॉलची निर्मिती झाली आहे. भारतात झालेल्या डे-नाईट टेस्टवेळी एसजी कंपनीने सहा डझन पिंक बॉल पुरवले होते. 

पिंक बॉल

पिंक बॉलचे गुणधर्म?

वनडे आणि ट्वेन्टी-20मध्ये वापरल्या जाणाऱ्या पांढऱ्या बॉलप्रमाणे पिंक बॉलही सपाट होतो....\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:
भारत आणि इंग्लंड यांच्यात अहमदाबाद इथल्या नव्याने उभारण्यात आलेल्या सरदार वल्लभभाई पटेल स्टेडियम अर्थात मोटेरावर पिंक बॉल टेस्टला सुरुवात होत आहे. ही 16वी डे नाईट टेस्ट असणार आहे. भारतात होणारी ही दुसरी पिंक बॉल टेस्ट आहे. याआधी भारत-बांगलादेश यांच्यादरम्यान कोलकाता इथे 2019 पिंक बॉल टेस्ट झाली होती. ती टेस्ट भारतीय संघाने एक डाव आणि 46 रन्सने जिंकली होती. ऑस्ट्रेलिया दौऱ्यात, अॅडलेड इथं झालेल्या डे-नाईट टेस्टमध्ये ऑस्ट्रेलियाने भारतावर आठ विकेट्सनी दणदणीत विजय मिळवला होता. याच टेस्टमध्ये भारताचा दुसरा डाव 36 रन्समध्ये आटोपला होता.