काँग्रेस पक्ष या निवडणुकीत खूप ताकदीनं भाजपच्या विरोधात उभा ठाकला होता. त्यांच्या मतांच्या टक्केवारीत वाढसुद्धा झाली. मात्र, तरीही काँग्रेसला मोदी आणि अमित शहांचा गड असलेल्या भागात त्यांना पराभूत करणं शक्य झालं नाही. 

भाजपनं हिमाचल प्रदेशात खूप सोपा विजय मिळवला आणि हिमाचल प्रदेशच्या विजयाबरोबर भाजपनं आपल्या सत्ता असलेल्या राज्यांच्या यादीत आणखी एका राज्याची भर पडली. त्यामुळे काँग्रेसशासित राज्य जिंकून घेण्याचा भाजपचा सपाटा या निवडणुकीतही कायम राहिला.

तसंच हिमाचल प्रदेशातील विजयामुळे 'काँग्रेस मुक्त भारत' या मिशनकडे भाजपनं सुरू केलेली घौडदौड सुरू राहिली. भाजपनं या दोन्ही राज्यात विजय मिळवला असला तरी हा पक्षापेक्षा पंतप्रधान नरेंद्र मोदींचा विजय आहे. 

जेव्हा जेव्हा काँग्रेस भाजपला टक्कर देतो तेव्हा पंतप्रधान मोदी मोर्चा सांभाळतात आणि विजय मिळवून देतात हे तथ्यावरून दिसतं. 

गुजरातमुळे हैराण?

मोदींविरुद्ध मणिशंकर अय्यर यांच्यासारख्या नेत्यांनी केलेली वक्तव्यं काँग्रेसच्या निवडणूक प्रचाराला दिशाहीन करत असल्याचं यावेळी दिसून आलं. 

हिमाचल प्रदेशात भाजपचा विजय होईल यात कोणती शंका नव्हती. ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:
हिमाचल प्रदेशात दर पाच वर्षांनी सरकार बदलतं, हा तिथला आजवरचा इतिहास आहे. मात्र, गुजरातमध्ये भाजपच्या विजयानं बहुतेक जण हैराण झाल्याचं दिसतं. 

गुजरातमध्ये भाजपविरोधात अनेक गोष्टी होत्या. 22 वर्षांच्या सत्तेविरोधात एक लाट राज्यात दिसून येत होती. हार्दिक पटेलांच्या नेतृत्वाखाली पाटीदार समाजाचं आंदोलन सुरू होतं, तर जिग्नेश मेवाणींच्या नेतृत्वाखाली दलितांनी आंदोलन छेडलं होतं. ओबीसी समाजाच्या नाराजीचं नेतृत्व अल्पेश ठाकोर करत होते.

गुजरातमध्ये नरेंद्र मोदींचं नसणं हे देखील भाजपच्या विरोधात असल्यासारखंच वाटत होतं. मात्र या सगळ्यांच अडचणींवर मात करून भाजपनं गुजरातवर विजय मिळवला. मात्र, 2012मध्ये भाजपला 115 जागा मिळाल्या होत्या आता तर केवळ 99 जागाच त्यांना मिळाल्या आहेत.

तरीही भाजपच्या मतांच्या एकूण टक्केवारीत वाढच झाली आहे. 2012मध्ये भाजपच्या मतांची टक्केवारी 48.30 टक्के होती. आता ही टक्केवारी वाढून 49.1 टक्के झाली आहे. 

भाजपला विजय मिळाला कसा?

मग असं काय होतं ज्यामुळे भाजपला विजय मिळाला? मोदींनी शेवटच्या दोन आठवड्यांत गुजरातमध्ये आक्रमक प्रचार केला. याचा प्रभाव मतदारांवर झाल्याचं सर्वेक्षणात दिसून आलं. तसंच CSDS च्या सर्वेक्षणातही मोदींच्या शेवटच्या टप्प्यातील प्रयत्नांमुळे मतदारांनी भाजपला मतदान केल्याचं आढळून आलं. 

ज्या मतदारांनी काँग्रेस पक्षाला मतदान करण्याचं मन बनवलं होतं त्या मतदारांनीही शेवटच्या टप्प्यात मोठ्या संख्येनं भाजपला मतदान करण्याचा निर्णय  घेतला. मतदारांच्या या निर्णयाला मोदींनी केलेला प्रचार कारणीभूत ठरला.

सगळ्यांत महत्त्वाची बाब म्हणजे गुजरातमध्ये जवळपास 35 टक्के मतदारांनी मतदानाच्या काही दिवस आधीच कोणाला मतदान करायचं हा निर्णय घेतला होता. कारण सुरुवातीच्या आठवड्यात काँग्रेसने खूप आक्रमक प्रचार केला होता. 

काँग्रेसच्या या प्रचारावेळी भाजप एक पाऊल मागे गेल्याचं दिसून येत होतं. मात्र, जेव्हा नरेंद्र मोदींनी आक्रमक प्रचाराला सुरूवात केली तेव्हा काँग्रेसला हा प्रचार जड होऊ लागला होता. विशेषतः मणिशंकर अय्यर यांच्या वक्तव्यानंतर मोदींच्या निवडणूक प्रचार मोहीमेला गती मिळाली.

अय्यर यांनी 'नीच' शब्दाचा वापर केल्यानंतर भाजपची आक्रमकता वाढली होती. मोदींनी अय्यर यांच्या या वक्तव्याचा संबंध गुजराती ओळख आणि गुजराती अस्मिता यांच्याशी जोडला. यानंतर प्रचारात आघाडी घेतलेला काँग्रेस पक्ष मागे गेला आणि...