...टॉप आला आणि मी उतरले. मला वाटतं की सार्वजनिक वाहनांमध्ये धुम्रपान करू नये अशा सूचनांच्या जोडीला खास पुरुषांसाठी नीट बसा अशी सूचनाही लावायला पाहिजे."

अपर्णा क्षेमकल्याणी यांनीही त्यांना आलेला अनुभव शेअर केला. "शाळेत असतांना बस मधून प्रवास करताना हा अनुभव यायचा. टगे मुलं किंवा पुरुष असे बसायचे. सगळे नाही, पण मी अशा लोकांच्या पायावर पाय द्यायचे किंवा गुडघ्याने धक्का मारायचे."

बीबीसी मराठीला आलेल्या प्रतिक्रियांमध्ये सगळ्याच जणी म्हणतात की, सगळे पुरुष सारखे नसतात. प्रत्येक पुरुषाला वाईट अर्थानं स्... उर्वरित लेख लिहा:
वर बसल्यानंतर शेजारच्या सीटवरची जागा सुद्धा व्यापयचे. त्यामुळे अर्थातच महिलांना बसायला जागा कमी मिळायची.

नोव्हेंबर 2014 मध्ये 'सभ्यपणे बसा' अशी मोहिम या ऑथोरिटीनं राबवायला सुरूवात केली. त्यांनी #manspreading हा शब्द स्पष्टपणे कुठेही वापरला नसला तरी त्यांच्या 'मित्रा, पसरू नकोस असा' यासारख्या घोषणा व्हायरल झाल्या. 

त्याआधी न्यूयॉर्क मेट्रोच्या प्रवाशांना मोफत वाटल्या जाणाऱ्या एका कम्युनिटी वर्तमानपत्रानं प्रवाश्यांच्या समस्या मांडताना या शब्दाचा वापर केला होता.

माद्रिदच्या सार्वजनिक वाहनांमध्ये यावर्षी जुन महिन्यात manspreading वर बंदी घालण्यात आली.

डिसेंबर 2014 पर्यंत हा शब्द जगभरात प्रसिद्ध झाला. अमेरिकतल्या प्रसिद्ध टॉक शो मध्ये याची चर्चा व्हायला लागली. टॉम हँक्स सारख्या सेलिब्रिटीवर #manspreading चे आरोप झाले. सोशल मीडियावर महिला पुढे यायला लागल्या. आपले अनुभव मांडायला लागल्या. 

युरोप, आशिया खंडातल्या वेगवेगळ्या वर्तमानपत्रांनी हा मुद्दा उचलून धरला. 2014 चं वर्ष संपता संपता एका इंग्लिश दैनिकानं मुंबईतल्या बायकांना कश्याप्रकारे #manspreading चा त्रास सहन करावा लागतो यावर बातमी छापली आणि भारतातही या विषयाला तोंड फुटलं.

बीबीसीनं दिलेल्या वृत्तानुसार 2015 मध्ये या शब्दाचा समावेश Online Oxford Dictionary मध्ये करण्यात आला. या dictionary प्रमाणे manspreading चा अर्थ आहे 'सार्वजनिक वाहनांमध्ये पुरुषांनी पाय फाकवून बसण्याची कृती.'

टीका आणि विरोध

पुरुषांच्या अशा पाय फाकवून बसण्याला विरोध करणाऱ्या स्त्रियांनाही टीकेला तोंड द्यावं लागलं. हा विरोध अवास्तव आहे, आणि पुरुषांना त्यांच्या गुप्तांगाच्या जागी हवा खेळती ठेवण्यासाठी असं बसणं आवश्यक आहे. 

पाय फाकवून न बसल्यानं पुरुषांच्या गुप्तांगाला किती त्रास होतो हे बायकांना कधीच कळणार नाही असं स्पष्टीकरणही याला विरोध करणाऱ्या पुरुषांनी दिलं.

याला समर्पक उत्तर देताना कॅनडातल्या एका स्त्रीवादी पत्रकार आणि लेखिका सारा खान यांनी लिहिलं, "माझ्याही गुप्तांगाभोवती हवा खेळती राहिलेली मला फार आवडेल. विशेषतः जेव्हा माझी मासिक पाळी सुरू असते आणि माझ्या दोन्ही पायांच्या मध्ये पॅड असतं तेव्हा पाय फाकवून न बसल्यां मला किती त्रास होतो हे कोणत्याही पुरुषाला कळणार नाही."

"पण बायकांना शिकवलेलंच असं असतं की, सावरून बसा, मोठ्यानं बोलू नका, कोणाच्या नजरेत येईल असं काही करू नका. आपलं...