सामग्री: 'जर तुम्ही एखादं प्रॉडक्ट वापरण्यासाठी पैसे देत नसाल, तर तुम्ही स्वतःच ते प्रॉडक्ट असता.'

जर नेटफ्लिक्सवर काही दिवसांपूर्वी प्रसिद्ध झालेली 'सोशल डायलेमा' ही डॉक्युड्रामा फिल्म पाहिली असेल तर हे वाक्य तुम्ही कधीच विसरू शकणार नाही. 

'सोशल डायलेमा'मध्ये फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम आणि व्हॉट्सअॅप सारख्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म्स आणि अप्स संदर्भात हे वाक्य वापरण्यात आलं आहे. 

फेसबुक आणि व्हॉट्सअॅपसारखे प्लॅटफॉर्म आपण जवळपास मोफत वापरत आहोत. पण ते खरोखरंच मोफत आहेत का? 

याचं उत्तर आहे- नाही. हे सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म्स युजर्सच्या म्हणजे तुमच्या-आमच्या खाजगी डेटाचा वापर करून कमाई करतात. 

जर तुम्ही युरोपियन क्षेत्राच्या बाहेर किंवा भारतात राहत असाल, तर इन्स्टन्ट मॅसेंजिंग अप व्हॉट्सअॅप आपल्या प्रायव्हसी पॉलिसी आणि अटींमध्ये बदल करत आहे. 

जर तुम्हाला व्हॉट्सअॅपचा वापर यापुढेही करायचा असेल तर तुम्हाला हे बदल स्वीकारणं अनिवार्य आहे. 

व्हॉट्सअॅप प्रायव्हसी पॉलिसी आणि टर्म्समधील बदलांच्या सूचना अँड्रॉइड आणि आयओएस युजर्सना एका नोटिफिकेशनच्या माध्यमातून देत आहे. 

या नोटिफिकेशनमध्ये स्पष्ट म्हटलं आहे की, जर तुम्ही नवीन अपडेट्स 8 फेब्रुवारी 2021 पर्यंत मान्य केले नाहीत तर तुमचं व्हॉट्स अॅप अकाउंट डिलीट करण्यात येईल. म्हणजेच प्रायव्हसीबद्दलचे नवीन नियम आणि अटी मान्य केल्या नाहीत, तर आठ फेब्रुवारीपासून व्हॉट्स अॅप वापरू शकणार नाही. 

याचाच अर्थ व्हॉट्सअॅप तुमच्याकडून जबरदस्तीनं सहमती घेत आहे. कारण मान्य न करण्याचा पर्यायच तुमच्याकडे नाहीयेच.

सायबर तज्ज्ञांच्या मते सहसा सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म्स या अॅप्सप्रमाणे कठोर पावलं उचलत नाहीत. साधारणतः युजर्सकडे कोणताही अपडेट मान्य (Allow) किंवा अमान्य (Deny) करण्याचा पर्याय दिला जातो. 

अशातच व्हॉट्सअॅपच्या या नवीन नोटिफिकेशनमुळे तज्ज्ञांच्या चिंतेत भर घातली आहे. त्यांच्या मते युजर म्हणून तुम्हालाही या गोष्टीची चिंता वाटायला हवी. 

नवीन धोरणात 'प्रायव्हसी' वरचा भर कमी 

जर 20 जुलै 2020 मध्ये शेवटी अपडेट केलेली व्हॉट्सअॅपची जुनी प्रायव्हसी पॉलिसी पाहिली, तर या सगळ्याची सुरूवात काहीशी अशी झालेली दिसेलः

व्हॉट्स अॅपचं जुनं धोरण

'तुमच्या खाजगीपणाचा सन्मान करणं आमच्या डीएनएमध्येच आहे. आम्ही जेव्हापासून व्हॉट्सअॅप बनवलं आहे, तेव्हापासून खाजगीपणाचं उल्लंघन न करता सेवांचा विस्तार करणं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:
"इफ़ यू आर नॉट पेइंग फॉर द प्रॉडक्ट, यू आर द प्रॉडक्ट.''