डॉक सारांशित करण्यासाठी: ऑस्ट्रेलियाच्या राष्ट्रीय विज्ञान संस्थेने केलेल्या एका अभ्यासात कोरोना व्हायरस वाटलं होतं त्यापेक्षा कितीतरी अधिक काळ वातावरणात जगू शकतो अशाप्रकारचे निष्कर्ष समोर आलेत. पण हे निष्कर्ष काढण्यासाठी जे प्रयोग केले ते पूर्णपणे अंधारात केले. 

सूर्यप्रकाशात असणारे यूव्ही किरण व्हायरसला मारून टाकतात हे याआधी सिद्ध झालेलं आहे. संसर्गित व्यक्ती खोकली, शिंकली किंवा बोलली तर जे ड्रॉपलेट्स बाहेर पडतात, ते निरोगी व्यक्तीच्या शरीरात गेले तर त्यांना कोव्हिड-19 चा संसर्ग होतो हे सिद्ध झालेलं आहे.

हवेतल्या कणांमुळे एखाद्याला संसर्ग होण्याची शक्यता आहे हेही सिद्ध झालेलं आहे. एखाद्या पृष्ठभागावर कोरोना व्हायरस आहे आणि त्यामुळे एखाद्या व्यक्तीला कोव्हिड -19 चा संसर्ग होऊ शकतो की नाही याबाबत संशोधकांमध्ये मतमतांतरं आहेत. पण पृष्ठभागावर हा विषाणू असला तरी त्या पृष्ठभागाला हात लागल्यानंतर संसर्ग झाल्याची उदाहरणं आहेत. 

नवा अभ्यास काय सांगतो? 

प्रयोगशाळेत आधी झालेल्या चाचण्यांमध्ये हे सिद्ध झालंय की कोव्हिड-19 चा विषाणू दोन ते तीन दिवस नोटा आणि काच अशा पृष्ठभागांवर जिवंत राहू शकतो. तर साधारण सहा दिवसांपर्यंत प्लॅस्टीक आणि स्टेनलेस स्टीलवर जिवंत राहू शकतो. अर्थात वेगवेगळ्या चाचण्याचे निष्कर्ष वेगळे आहेत.

पण ऑस्ट्रेलियन संस्था CSIRO च्या चाचणीत असं आढळून आलंय की कोरोना व्हायरस 'अत्यंत मजबूत' आहे. आसपासचं वातावरण साधारण 20 अंश सेल्सिअस असेल आणि खोलीत सतत अंधार असेल तर हा व्हायरस गुळगुळीत पृष्ठभाग जसं की मोबाईल फोनची स्क्रीनची काच, नोटा किंवा प्लॅस्टिकवर 28 दिवस तग धरून राहू शकतो. 

याच तुलनेन फ्लूचा व्हायरस अशाच परिस्थितीत 17 दिवस तग धरून राहू शकतो. व्हायरोलॉजी जर्नलमध्ये प्रसिद्ध झालेल्या या अभ्यासात असंही म्हटलंय की कोव्हिड-19 चा विषाणू गरम वातावरणापेक्षा थंड वातावरणात जास्त काळ जिवंत राहू शकतो. अभ्यासातून समोर आलंय की 40 अशं सेल्सियसच्या वर तापमान गेल्यानंतर काही पृष्ठभागांवर असलेला व्हायसर 24 तासांच्या आत निष्क्रिय झाला. 

मतभेद कशावरून? 

कार्डिफ युनिवर्सिटीच्या साधी सर्दी अभ्यास केंद्राचे माजी संचालक प्रा रॉन एक्लेस यांनी या अभ्यासावर टीका केली आहे. 

ते म्हणतात, "हा विषाणू 28 दिवसांपेक्षा जास्त काळ पृष्ठभागांवर तग धरून राहू शकतो असं म्हणणं म्हणजे लोकांमध्ये अनाठायी भीती पसरवण्यासारखं आहे. जेव्हा संसर्गित व्यक्ती खोकते,...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:
कोव्हीड -19 ला कारणीभूत असणारा कोरोना व्हायरस नोटा, मोबाईल फोनच्या स्क्रीन्स आणि स्टेनलेस स्टीलच्या वस्तूंवर तब्बल 28 दिवस जिवंत राहू शकतो असं एका अभ्यासात समोर आलंय.