ट्विटर आणि इन्स्टाग्रामसह फेसबुकवर असे फोटो प्रसिद्ध करण्यात आले आहेत. 

ही दृश्यं खरी आहेत, असं समजून अभिनेत्री श्रद्धा कपूर आणि भाजप खासदार किरण खेर यांनीही सोशल मीडियावर ही छायाचित्रं शेअर केली आहेत. 

अर्थातच यात कुणालाही शंका नाहीए, की भारतीय सैन्य सीमेवर अतिशय कठीण स्थितीत देशाचं रक्षण करत आहे. जगातलं सर्वात कठीण युद्धस्थळ असलेल्या सियाचिन हिमशिखरावरही भारतीय सैन्य तैनात आहे. 

13 हजार ते 22 हजार फूट उंचीवर असलेल्या हिमशिखरावर हाडं गोठवणाऱ्या थंडीमुळे अनेकदा सैनिकांना आपला जीवही गमवावा लागला आहे. 

पण आपण ज्या फोटोंबद्दल बोलतोय, ती काही भारतीय सैनिकांची नाहीएत. बीबीसीच्या पडताळणीत हे स्पष्ट झालंय की परदेशातील सैनिकांचे फोटो भारतीय सैनिकांचे म्हणून दाखवले जातायत. आणि ते सोशल मीडियावर शेअरही होतायत. 

या फोटोंसह जो मजकूर सोशल मीडियावर प्रसिद्ध होत आहे, तो पाहून असं वाटतंय की जास्तीत जास्त लाईक्स आणि शेअर मिळवण्यासाठी चुकीची माहिती दिली जात आहे. 

दावा काय आहे?

हातात ऑटोमॅटिक रायफल घेतलेल्या दोन महिलांचे फोटो सोशल मीडियावर तुफान व्हायरल झाले आहेत. 

या फोटोत डाव्या बाजूला उभ्या असलेल्या महिला सैनिकाच्या छातीवर भारतीय तिरंग्याशी मिळताजुळता एक झेंडाही दिसतोय. 

बांग्ला भाषेतलं फेसबुक पेज @IndianArmysuppporter वरही हा फोटो शेअर करण्यात आला आहे. ज्यावरुन आणखी तीन हजार लोकांनी हा फोटो शेअर केला आहे.  

सत्य काय आहे बघा :

सोशल मीडियावर व्हायरल झालेला हा फोटो पेशमर्गा फोर्समधील महिला फायटर्सचा आहे. 

कुर्दिश सेनेनं कट्टरवादी आयसिसशी लढण्यासाठी या महिला फायटर्सना ट्रेन केलं आहे.

आमच्या पडताळणीत असंही समोर आलंय, की अनेक आंतरराष्ट्रीय माध्यमांनी या शूर महिलांवर लेख आणि बातम्या केल्या आहेत. आणि फोटोत दिसणारा झेंडा हा कुर्दिस्तानचा आहे. 

दावा क्रमांक 2 :

समुद्रकिनाऱ्यावर उभ्या असलेल्या या कथित सैनिकाचा फोटोही सोशल मीडियावर प्रचंड शेअर होत आहे. 

फोटोतल्या व्यक्तीचा पूर्ण चेहरा बर्फानं झाकलेला आहे. 'भारतीय योद्धा' नावाच्या फेसबुक पेजशिवाय इतर अनेक ट्वीटर हँडल्सवर हा फोटो शेकडो वेळा शेअर करण्यात आला आहे. 

सत्य काय आहे?

हा भारतीय जवान नसून अमेरिकन सर्फर आणि जलतरणपटू डेन (Dan Schetter)  चा फोटो आहे. 

ज्या व्हीडिओला एडिट करुन हा फोटो वेगळा करण्यात आला आहे, तो व्हीडिओ 29 डिसेंबर 2017ला संगीतकार आणि लेखक जॅरी मिल्सने... \n\nवरील लेखासाठी मला एक चांगले शीर्षक द्या.
भारतीय सैनिकांच्या बर्फातील व्हायरल फोटोंमागचं सत्य काय?