अभिनेते रितेश देशमुख, रवी जाधव आणि विश्वास पाटील मेघडंबरीत.

पण आता चर्चेत आलेल्या मेघडंबरीचा इतिहास अनेकांना माहीत नसतो. गेल्या दशकांत मेघडंबरीत याहून गंभीर घटना घडल्याचं जाणकार सांगतात. त्याविषयी आपण जाणून घेणार आहोत, पण आधी या वादाला सुरुवात कुठून झाली ते पाहूया. 

रितेश देशमुख हे शिवाजी महाराजांवर 'छत्रपती शिवाजी' नावाचा सिनेमा करत आहेत. या सिनेमाची चर्चा सुरू असतानाच ते रायगडावर गेले आणि त्यांनी मेघडंबरीतला फोटो ट्वीट केला. त्यानंतर शिवप्रेमींनी त्याला आक्षेप घेतला. मेघडंबरीत जाण्याची कुणालाही परवानगी नसताना हे वर कसे चढले, असा प्रश्न अनेकांनी विचारला. 

या वादावर पडदा टाकण्यासाठी रितेशने अखेर या प्रकरणी माफी मागितली : "ती छायाचित्रं घेताना किंवा तिथे बसताना आमच्या मनात कोणालाही दुखावण्याचा हेतू नव्हता. मात्र आमच्या या कृत्यामुळे कोणीही दुखावलं गेलं असेल तर त्याची आम्ही अंतःकरणपूर्वक माफी मागतो."

रितेश यांनी ट्वीट केलेली माफी

रितेशने माफी मागितल्यानंतरही भाजप खासदार संभाजीराजे भोसले यांनी झाला प्रकार "निंदनीय" असल्याचं म्हटलं आणि मेघडंबरीविषयी कडक नियम करणार असल्याचं ट्वीट केलं.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:
भाजप खासदार संभाजी राजेंचं ट्वीट

मेघडंबरी हा 'दिवाण-ए-आम'

रायगड म्हणजचे मेघडंबरी असं समीकरण शिवभक्तांच्या मनात पक्कं आहे. पण ही मेघडंबरी रायगडावर आधीपासून नव्हती. ती केवळ 33 वर्षांपूर्वी अस्तित्वात आली, असं जाणकार सांगतात. 

राजयगडाचे ज्येष्ठ अभ्यासक आणि पुरातत्त्वज्ञ गोपाळ चांदोरकर सांगतात, "1985मध्ये तेव्हाचे राष्ट्रपती ग्यानी झैलसिंग यांनी या मेघडंबरीचं अनावरण केलं. तेव्हा त्यात पुतळा नव्हता, तो नंतर बसवण्यात आला. त्यावेळी या मेघडंबरीवर असलेली झालर, शिक्के या गोष्टी नंतर लोकांनी काढून नेल्या. शिवाजी महाराजांचं सिंहासन त्या जागी होतं, म्हणून ती जागा मेघडंबरी बसवण्यासाठी निवडण्यात आली असावी."

मेघडंबरीच्या जागेबद्दल ते सांगतात की "मुळात सध्या ज्या जागेत ही मेघडंबरी आहे, ती 'दिवाण-ए-आम'ची जागा आहे. शिवाजी महाराजांचा राज्याभिषेक हा नगारखान्यातून आत प्रवेश केल्यावर डावीकडे 'दिवाण-ए-खास'मध्ये झाला होता. याबाबतचं सविस्तर वर्णन गागाभट्टांच्या पोथीत करण्यात आलं आहे. त्यामुळे सध्याच्या मेघडंबरीच्या जागेत महाराजांचा राज्याभिषेक झालेला नाही. तर त्यादिवशी केवळ लोकांना दर्शन देण्यासाठी ते बसले होते. जुन्या सिंहासनाच्या चार खांबांचे अवशेषही आजही तिथे आहेत."

रितेश, रवी जाधव आणि विश्वास पाटील यांनी मेघडंबरीत फोटो काढल्याबद्दल ते म्हणतात, "मेघडंबरीजवळ येणारे पर्यटक अनेक गोष्टी करतात. यांनी तर आज फोटो काढला. मात्र मी अनेकांना तिथे सिगरेट ओढतानाही मी पाहिलं आहे. मी म्हातारा असल्यानं प्रत्येकाला हटकू शकत नाही. पण येणारे लोक याहीपेक्षा चुकीच्या गोष्टी मेघडंबरीजवळ करतात. त्यांना अडवण्यासाठी इथे कुणीही नसतं."

'मेघडंबरीसाठी जागा नाकारली होती'

इतिहासकार पांडुरंग बलकवडे सांगतात, "राज्य सरकारने ही मेघडंबरी रायगडावर बसवली. सुरुवातीला पुरातत्त्व खात्यानं ही मेघडंबरी बसवण्यासाठीची परवानगी नाकारली होती. अखेर 10-12 वर्षं थांबल्यानंतर त्यांनी ही मेघडंबरी बसवण्याची परवानगी दिली."

मेघडंबरी बसवण्यामागचं कारण देताना बलकवडे सांगतात, "मेघडंबरीच्या जागी असलेल्या चौथऱ्यावर पूर्वी सिंहासन होतं. त्याची नोंद सगळ्यांना असावी यादृष्टीनं राज्य सरकारनं इथे मेघडंबरी बसवली. या मेघडंबरीत काही वर्षांपूर्वी छत्रपती संभाजी यांनी शिवाजी महाराजांचा पुतळा बसवला."

पुढे ते सांगतात की "शिवाजी महाराजांबद्दल प्रत्येकाच्या मनात आदराची भावना असते. त्यामुळे...