स्त्रिया आणि पुरुष यांच्यातला कोरोना संदर्भातला फरक फक्त कोण आजारी पडतं आणि कोण नाही इतकाच नाहीये तर याचा परिणाम त्यांच्या दीर्घकालीन आरोग्यावर आणि आर्थिक स्थैर्यावरही होतो.

मृत्यूदरातला फरक

कोरोना व्हायरसचा जेवढा अभ्यास केला गेलाय त्यातून ठळकपणे समोर आलेली एक गोष्ट म्हणजे या व्हायरसचा संसर्ग झालेल्या स्त्रिया आणि पुरुषांच्या मृत्यूदरातला फरक. अमेरिकेत कोरोनाचा संसर्ग झालेल्या महिलांच्या तुलनेत दुप्पट पुरुष मरण पावले आहेत, तर पश्चिम युरोपमध्ये 69 टक्के पुरुषांचा मृत्यू झाला आहे. आरोग्य मंत्रालयाने दिलेल्या आकडेवारीनुसार भारतात संसर्ग झालेल्या एकूण रूग्णांपैकी 76 टक्के पुरुष आहेत, तर मृत्युमुखी पडलेल्या लोकांपैकी 73 टक्के पुरुष आहेत.

पण मग असं का होत असेल? महिलांना खरंच पुरुषांच्या तुलनेत कोरोनाचा कमी धोका आहे का?

X क्रोमाझोमची मदत?

कोरोना व्हायरसचा महिलांना कमी धोका का असावा याचं स्पष्टीकरण देताना एक थिअरी मांडली जातेय, ती अशी की महिलांमध्ये असणाऱ्या X क्रोमोझोममुळे त्यांना कोरोना फॅमिलीतल्या व्हायरसेचा धोका कमी होत असावा. मानवी डीएनएची रचना अशी आहे की स्त्रियांमध्ये XX हे क्रोमोझ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:
ोम्स असतात तर पुरुषांमध्ये XY.

याच अधिकच्या X क्रोमोझोममुळे महिलांचा इम्युनिटी रिस्पॉन्स पुरुषांपेक्षा वेगळा असतो. त्यांना दिलेल्या लसी जास्त परिमाणकारक ठरतात तर त्यांना झालेल्या संसर्गात त्यांची प्रतिकारशक्ती अधिक आक्रमकपणे काम करतो.

ऑक्सफर्ड युनिव्हर्सिटीत रोगप्रतिकार शक्ती या विषयाचे प्राध्यापक असणारे फिलीप गोल्डर म्हणतात, "कोरोना व्हायरससारखे व्हायरस शरीरात शिरल्याची जाणीव ज्या प्रोटीन्सला होते, आणि जे मग मेंदूला याची सुचना देतात, ते प्रोटीन्स X क्रोमोझोममध्ये जास्त असतात. महिलांमध्ये या क्रोमोझोमची संख्या दुप्पट असल्याने या रोगांना अटकाव करण्यासाठी महिलांची रोगप्रतिकारशक्ती लवकर कार्यान्वित होते."

जीवनशैलीचाही परिणाम

स्त्रिया आणि पुरुष यांना कोव्हिड -19 चा धोका कमी- अधिक प्रमाणात असल्याचं एक कारण त्यांची जीवनशैली असल्याचंही म्हटलं जातं. उदाहरणार्थ महिलांमध्ये पुरुषांपेक्षा ध्रूमपानाचं प्रमाण खूप कमी असतं. "त्यामुळे व्यसनाधीनतेमुळे कॅन्सर, श्वसनसंस्थेचे आजार किंवा हृदयरोग यांचा धोका वाढतो, ती शक्यता महिलांच्या बाबतीत नसते. तेच कारण कोरोना व्हायरसला लागू पडतं," गोल्डर नमूद करतात. WHO च्या आकडेवारीनुसार भारतात ध्रूमपान करणाऱ्या एकूण लोकांपैकी 70 टक्के पुरुष आहेत. चीनमध्ये 50 टक्के पुरुष धुम्रपान करतात तर धुम्रपान करणाऱ्या स्त्रियांची संख्या आहे फक्त 5 टक्के.

आर्थिक आघाडीवर महिलांचा बळी जाणार?

महिलांना कोव्हिड -19 आजाराचा पुरुषांच्या तुलनेत कमी धोका असला तरी त्यामुळे घडणाऱ्या इतर गोष्टींना त्या नक्कीच बळी पडणार आहेत. त्यातलीच एक महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे आर्थिक आघाडी. 

मिशेल टेरटिल्ट या जर्मनीतल्या माईनहाईन युनिव्हर्सिटीत अर्थशास्त्रज्ञ आहेत. सध्या त्या कोरोनाचं जागतिक संकट महिला आणि पुरुषांवर आर्थिकदृष्ट्या काय परिणाम करतंय यावर अभ्यास करत आहेत. त्यांच्यामते येत्या काही महिन्यात कोट्यवधी लोक बेरोजगार होणार आहेत आणि याचा महिलांवर जास्त परिणाम होणार आहे.

"एरवी मंदीचा फटका महिलांपेक्षा पुरुषांना जास्त बसतो कारण पुरुष बांधकाम, मॅन्युफॅक्चरिंग अशा अर्थव्यवस्थेला तोलणाऱ्या इंडस्ट्रीजमध्ये काम करत असतात. मंदीच्या फटक्यात पहिल्यांदा या इंडस्ट्रीजवर गदा येते. महिला मात्र शेती, शिक्षण, आरोग्य, हॉस्पिटॅलिटी आणि सेवा क्षेत्रात काम करत असतात त्यामुळे त्यांना झळ कमी बसते. पण कोरोनाच्या प्रादुर्भावाचा फटका याच...