अनेक वर्षं लो-कार्ब डाएट्सची, म्हणजे कमी कर्बोदकं असणाऱ्या आहाराची सद्दी होती. व्हाईट ब्रेड, भात किंवा पास्ता असे पदार्थ खाल्ल्याने तुमची चरबी वाढते किंवा रक्तातल्या साखरेचं प्रमाण बिघडतं, अशा समजातून हे घडत होतं. 

कार्बोहायडड्रेट्स आणि साखरेचं प्रमाण जास्त असलेले आणि फायबर म्हणजे तंतूमय पदार्थांचं प्रमाण कमी असलेले पदार्थ तुम्ही खात असाल तर ते रक्तात सहज शोषले जातात. त्यामुळे तुमची रक्तातल्या ग्लुकोजची पातळी वाढते.

तुम्ही व्यायाम करून जोपर्यंत हे ग्लुकोज जाळत नाही, तोपर्यंत तुमची स्वादुपिंड (Pancreas) हॉर्मोन इन्सुलिन सोडून रक्तातली साखरेची पातळी खाली आणण्याचा प्रयत्न करत राहतात.

रक्तातली अतिरिक्त साखर चरबीच्या स्वरूपात साठवली जाते. प्रमाणाबाहेर चरबी जमली तर गंभीर व्याधी होऊ शकतात. टाईप-2 मधुमेह हे त्याचं एक उदाहरण. 

आपण किती कार्ब्स खात आहोत, याबरोबरच ते कधी खाल्लं जातं, याबद्दलही लोक चिंता करतात. संध्याकाळी किंवा रात्रीच्या जेवणात कार्ब्स खाणं हे न्याहारीसाठी कार्ब्स खाण्यापेक्षा अधिक धोकादायक आहे, असं मानतात.

एका प्रयोगातून महत्त्वाचे निष्कर्ष निघाले.

सकाळी तुमचं शरीर अधिक कार्यरत असतं, त्यामुळे कर्बोदकांमधून येणारं ग्लुकोज जाळणं त्याला शक्य असतं. रात्री तुमचं शरीर झोपण्याच्या तयारीत असतं, त्यामुळे त्या कर्बोदकांवर प्रक्रिया करायला त्याला वेळ लागतो.

आता ह्या सगळ्या समजुती आहेत. त्या खऱ्या आहेत का?

कर्बोदकं कधी खाणं बरं?

सर्रे विद्यापीठाच्या डॉ. अॅडम कॉलिन्स यांच्या मदतीने आम्ही 'ट्रस्ट मी, आय अॅम अ डॉक्टर' या कार्यक्रमात एक प्रयोग केला.

काही निरोगी लोकांना हाताशी घेऊन सकाळी किंवा संध्याकाळी कार्ब्स खाल्ल्यावर त्यांचं शरीर त्याच्याशी कसं जुळवून घेतं, याचा आम्ही अभ्यास केला. काही काळ गेल्यानंतर त्यांच्या शरीराला त्याची सवय होते का, याचाही आम्ही अभ्यास करून पाहिला.

आम्ही सहभागी झालेल्या सगळ्या लोकांना एका विशिष्ट प्रमाणात कार्ब्स खायला सांगितलं... भाज्या, ब्रेड आणि पास्तासारखे पदार्थ.

खूप कार्ब्स खाताय?

पहिले पाच दिवस त्यांना बहुतांश कार्ब्स न्याहारीसाठी खायला सांगितले, रात्रीसाठी थोडाच वाटा शिल्लक ठेवला.

त्यानंतरचे पाच दिवस त्यांना नेहमीचं अन्न खायला सांगितलं आणि शेवटच्या पाच दिवसांत त्यांना कमी कर्बोदकं असणारी न्याहारी आणि भरपूर  कर्बोदकं असणारं रात्रीचं जेवण असा आहार दिला.

डॉ. कॉलिन्स... \n\nवरील लेखासाठी मला एक चांगले शीर्षक द्या.
पिझ्झा, पास्ता आवडतो? मग तुम्ही हे वाचाच!