..."

चीन आणि अमेरिका यांच्यात अनेक मुद्द्यांवरून तणाव आहे. मात्र, अमेरिकेने व्यापार, तंत्रज्ञान, हाँगकाँग आणि चीनच्या शिंजियांग प्रांतातल्या विगर मुसलमानांचा होणारा छळ, या मुद्द्यांवर उघडपणे चीनवर टीका करायला सुरुवात केली आहे. 

चीनचं उत्तर

अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांचं रेकॉर्डेड भाषण संपल्यानंतर लगेच चीनचे अध्यक्ष शी जिनपिंग यांचं भाषण लावण्यात आलं. त्यांनी आपल्या भाषणात 'दोन सभ्यतांच्या संघर्षात असणाऱ्या जोखिमींविषयी' इशारा दिला. 

त्यांनी आपल्या भाषणात या मुद्द्यावर बराच भर दिला की दोघ... उर्वरित लेख लिहा:
ेरिका यांच्यातल्या स्पर्धेसाठी सोडलं जाऊ शकत नाही."

'अमेरिकी मतदारांना लक्ष्य'

बीबीसीच्या वरिष्ठ प्रतिनिधी लॉरा ट्रेवेलयान यांनी आपल्या विश्लेषणात लिहिलं आहे की अमेरिकेत अध्यक्षीय निवडणुकीसाठी आता 40 दिवसांपेक्षा कमी कालावधी उरला आहे. त्यामुळे चीनला उकसवणं, चीनला बरं-वाईट बोलणं, ट्रंप यांच्या निवडणूक प्रचाराचा भाग आहे. 

जागतिक आरोग्य संकटासाठी चीनला जबाबदार धरून ट्रंप अमेरिकेत साथ आटोक्यात आणण्यात सरकारला आलेलं अपयश झाकू इच्छित आहेत. 

मात्र, दोन ध्रुवीय जग, असं जग जिथे अमेरिका आणि चीन दोघांनाही स्वतःचं वर्चस्व हवं आहे, त्याची परिणती अखेर एका युद्धात होईल का? संयुक्त राष्ट्रांचे सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरस यांना याचीच काळजी आहे. 

या 'महा-फुटी'च्या परिणामांवर खुल्या चर्चेवरून एक गोष्ट स्पष्ट होते आणि ती म्हणजे जग किती वेगाने बदलतंय आणि आहे ती परिस्थिती कायम ठेवण्यासाठी डिप्लोमॅट्सची तारेवरची कसरत सुरू आहे. 

'कुठल्याच प्रकारच्या युद्धात उतरण्याची आपली इच्छा नसल्याच' चीनच्या अध्यक्षांनी आपल्या भाषणात स्पष्ट केलं आहे. मात्र, अनेक गोष्टी एकत्रितपणे घडत असल्याने हा संर्घष कुठल्या मार्गावर जाईल, हे आत्ताच सांगण कठीण आहे. 

विश्लेषकांच्या मते, "संयुक्त राष्ट्रांच्या बैठका अत्यंत सृजनात्मक असायच्या. यात मोठ-मोठे जागतिक नेते एकमेकांशी डिप्लोमॅटिक चर्चा करायचे. मात्र, आता या चर्चांमध्ये केवळ अराजकता दिसते. इतकंच नाही तर बहुतांश नेते संकुचित स्वार्थांच्या पुढे जाऊन चर्चा करताना दिसत नाहीत."

कोरोनाच्या जागतिक संकट काळात संयुक्त राष्ट्रांचे सरचिटणीस गुटेरस यांचं म्हणाले होते की "ही एकत्र मिळून काम करण्याची वेळ आहे." मात्र, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी "सर्व जागतिक नेत्यांनी आपलं अनुसरण करत आपला देश आणि आपले नागरिक यांना प्राधान्य द्यायला हवं", असं म्हणत गुटेरस यांच्या अगदी विरोधी भूमिका मांडली. 

बीबीसीच्या प्रतिनिधी लॉरा लिहितात, "डोनाल्ड ट्रंप दुसऱ्यांदा राष्ट्राध्यक्ष म्हणून निवडून आले तर त्यांचा एकपक्षवाद अधिक स्पष्ट होईल. इतकंच नाही तर अमेरिका संयुक्त राष्ट्रांना आणखी दूर सारेल."

यामुळे नेटोमध्येसुद्धा अमेरिकेचं उत्तरदायित्व कमी होईल का? या प्रश्नावर लॉरा लिहितात, "जो बायडेन अमेरिकेचे अध्यक्ष म्हणून निवडून आले तर अमेरिका आणि चीन यांच्यातला तणाव काही प्रमाणात कमी नक्कीच होईल. मात्र, दोन्ही देशात...