शीर्षक: म्युकर मायकोसिस: ऑक्सिजनवर आणि ICU मध्ये असणाऱ्यांना काळी बुरशीचा धोका का आहे?\nवरील काल्पनिक लेखाचे शीर्षक दिल्यास, लेखाची कल्पना करा.\n
महाराष्ट्र सरकारने म्युकर मायकोसिसमुळे होणाऱ्या या आजाराबाबत नवीन नियमावली जारी केलीये. या मार्गदर्शक सूचना जिल्हाधिकारी, पालिका आयुक्त आणि सरकारी रुग्णालयातील डॉक्टरांना देण्यात आल्या आहेत. 

महाराष्ट्रात आतापर्यंत म्युकर मायकोसिसचे 800 पेक्षा जास्त रुग्ण उपचार घेत आहेत, तर 90 रुग्णांचा मृत्यू झालाय, असं आरोग्यमंत्री राजेश टोपे म्हणाले. 

केंद्रीय आरोग्यमंत्रालयाने सर्व राज्यांना म्युकर मायकोसिसचा साथीच्या आजारांमध्ये समावेश करण्याची सूचना केली आहे. 

म्युकर मायकोसिस संसर्गासाठी हे घटक कारणीभूत ठरु शकतात?

कोरोना संसर्गातून मुक्त झाल्यानंतर होणारा हा आजार अत्यंत दुर्मिळ मानला जातो. 

हिंदुजा रुग्णालयाचे नाक-कान-घसा तज्ज्ञ डॉ. आशित हेगडे सांगतात, "कोरोनापूर्वी अनियंत्रित मधुमेह असलेल्यांमध्ये हा आजार प्रामुख्याने दिसून येत होता. मात्र, कोरोना काळात हा आजार तीनपटीने वाढलाय."

आरोग्य मंत्रालयाने काळी बुरशी संसर्गासाठी कारणीभूत ठरू शकणाऱ्या घटकांबाबत माहिती दिलीये.  

आरोग्य विभागाच्या सूचनांप्रमाणेच मुंबईच्या व्होकार्ट रुग्णालयातील इंटर्नल मेडिसिन तज्ज्ञ डॉ. हनी सावला देखील ICU मधील रुग्णांसाठी वापरण्यात येणारी टोसिलोझुमॅब आणि इटोलिझुमॅब औषधांमुळे म्युकर मायकोसिसचा धोका वाढल्याचं सांगतात.  

ऑक्सिजन-ICU मध्ये उपचार संसर्गासाठी कारणीभूत ठरू शकतात?

तज्ज्ञ सांगतात, कोव्हिड-19 मध्ये मध्यम आणि गंभीर स्वरूपाचा संसर्ग झालेल्यांना दीर्घकाळ ऑक्सिजन किंवा ICU मध्ये उपचार घ्यावे लागतात. कोरोना संसर्गाच्या दुसऱ्या लाटेत रुग्णांची ऑक्सिजनची मागणी वाढलीय. 

केईएम रुग्णालयाच्या नाक-कान-घसा तज्ज्ञ डॉ. नीलम साठे सांगतात, "ICU मधील एसी आणि थंड वातावरण व्हायरस आणि बुरशीसाठी पोषक आहेत." 

गंभीर आजार रोगप्रतिकारशक्ती कमी होते. काहींचा मधुमेह अनियंत्रित असतो. या कारणांनी, संसर्ग पटकन होतो, असं तज्ज्ञांच मत आहे. 

प्रातिनिधिक फोटो

"ऑक्सिजन आणि ICUची उपकरणं वेळोवेळी स्वच्छ करणं गरजेचं आहे. डिस्पोसेबल ऑक्सिजन मास्क हवेत. ऑक्सिजन ट्युबचं निर्जंतुकीकरण महत्त्वाचं आहे. प्राणवायू पुरवठा करणाऱ्या पाईपमध्ये बुरशी असल्यास रुग्णांना इंन्फेक्शनची शक्यता असते," असं डॉ. साठे पुढे म्हणतात.  

तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार, रुग्णांची रोगप्रतिकारशक्ती कमी झाल्याने, बुरशी नाकातील सायनसच्या पेशींवर (टिश्यू) हल्ला करते. त्यानंतर डोळे आणि मेंदूपर्यंत...