अजॉय मेहता

दोन ठिकाणी मोठ्या प्रमाणावर आग लागली. दुर्देवाने दोन्ही ठिकाणी अनेकांचा जीव गेला. या दोन्ही घटनांबाबत आम्ही चौकशीचे आदेश दिले आहेत. साकीनाक्यातील आगीबाबत चौकशी अंतिम टप्प्यात असून त्याचा अहवाल एक-दोन दिवसांत अपेक्षित आहे. कमला मिलमध्ये जी आग लागली त्याच्यासंदर्भात दोन स्वतंत्र चौकशी होत आहेत. 

एक तर माझ्या अध्यक्षतेखाली चालू आहे. नेमकं आगीचं कारण काय होतं आणि अजून पुढे काय काय केलं पाहिजे? तसंच या आगीला जबाबदार कोण आहेत? यांचे चौकशी अहवाल येतीलच. जे कोणी दोषी असतील त्यांच्यावर नक्कीच कारवाई करण्यात येईल. शासन कारवाईवर ठाम आहे. 

मुंबईत कुठलीही दुर्घटना झाली की शासन आणि राजकारणी यांच्यात जबाबदारीबाबत टोलवाटोलवी सुरू होते, असा आरोप अनेकदा होतो.  

मुंबईमध्ये तसा प्रश्न नाही, कोणी कोणती जबाबदारी घ्यावी हे स्पष्ट आहे. आणि चौकशी सुरू आहे ती हेच शोधण्यासाठी की नेमकी कोणाची जबाबदारी होती, आणि कोणाच्या निष्काळजीपणामुळं हे घडलं.

यात टोलवाटोलवीचा प्रश्न नाही. 

कमला मिलमध्ये लागलेली आग

पण एक 'प्रोफेशनल कंप्लेनंट्स'चा वर्ग आहे. मुंबईत अशा काही 'कंप्लेनंट्स' आणि आमच्या काही अधिकाऱ्य... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:
ांमध्ये लागेबांधे आहेत. एखादा टक्का तरी असे अधिकारी प्रत्येक ठिकाणी असतात. 

महापालिकेतले अधिकारी म्हणजे भ्रष्ट, असं समीकरण सर्वसामान्यांच्या मनात तयार झालं आहे. 

अधिकारी असो वा इतर कुठलाही वर्ग असो, एक दोन टक्के लोक असतात जे नियमांचे पालन करत नाहीत. ट्रॅफिक सिग्नलवर ९५ टक्के लोक थांबतात, काही जण सिग्नल तोडतात. त्यासाठी आपला कायदा आहे, दंड आहे. जे नियम पाळत नाही, त्यांच्यावर कारवाई करावी लागेल.

'प्रोफेशनल कंप्लेनंट्स' म्हणजे तुम्हाला नेमकं काय म्हणायचं आहे?

प्रोफेशनल कंप्लेनंट्स असे आहेत जे प्रत्येक गोष्टीत स्वतःचं हित साध्य करून घ्यायचं म्हणून हात घालतात. त्यांच्या अपेक्षा असतात, आणि त्या पूर्ण झाल्यावर ते मागे हटतात. हा प्रकार आता सुरू झाला आहे. 

या घटनांना कोणता अधिकारी जबाबदार आहे, हे नक्कीच आमच्या चौकशीतून बाहेर येईल. आणि यात कंप्लेनंट्सचा हस्तक्षेप किती आहे, यावर सुद्धा आपण प्रकाश टाकणार आहोत.

अधिकाऱ्यांवर कारवाई होईलच, ती नेहमीच होते. पण परिस्थिती पुन्हा जैसे थे असते, ती बदलत नाही, असा आरोपही होतो.

असं म्हणता येणार नाही. कुठलीही घटना घडली तर दोन गोष्टी होतात. एक म्हणजे पुढे काय करायचं हे आपण शिकतो, त्याप्रमाणे बदल आणतो. आणि प्रत्येक वेळेला मुंबईत जेव्हा जेव्हा काही दुर्दैवी घटना घडली, त्यानंतर बऱ्याचशा सुधारणा झाल्या सिस्टिममध्ये. 

साकीनाका इथल्या आगीनंतरचा फोटो

दुसरा भाग असतो नेमका जबाबदार कोण आणि त्याच्यावर कारवाईचा. प्रत्येक वेळी जो जबाबदार असतो त्याच्यावर कारवाई करण्यात आली आहे. आता जे मुंबई दहा वर्षांपूर्वी होती आणि आजची मुंबई याच्यात खूप फरक आहे. 

मुंबई बदलली आहे, शहराचा पसारा वाढला आहे, हे कबूल आहे. पण त्यामुळं प्रशासनाचं शहराकडे दुर्लक्ष होतंय का?

मुंबई एक अतिशय दाट वस्तीचं शहर आहे, त्यामुळं इथं वेगळी आव्हानं आहेत. दाट वस्ती असल्यानं आगीचे बंब वेळेवर पोहोचणं हे आव्हान असतं. गर्दीतून मार्ग काढून आगीपर्यंत पोहोचणे, त्यातून लोकांना बाहेर काढणे अशी आव्हानं आग लागल्यावर समोर असतात. दुसरं म्हणजे सिस्टिम्स. आग लागू नये यासाठी ज्या सिस्टिम्स आपण बसवतो, ते कसं असावं हेसुद्धा मोठं आव्हान आहे. 

शेवटी इतक्या मोठ्या शहरावर नियंत्रण ठेवणं, कोण कायदा पाळतो, कोण बेकायदेशीर कामं करतो यावर नियंत्रण ठेवणं हेच एक आव्हान आहे. 

मग महापालिका यात काही बदल करणार का? 

अग्निशमन विभागात आम्ही काही बदल करत...