"सकाळी 10 च्या सुमारास मगरी बाहेर येतात," तिथली एक स्त्री मला कपडे वाळत घालता घालता सांगत होती. 

मी तिच्या घरात म्हणजे मलताज या गावाच्या वऱ्हांड्यात होते. तिच्या घराच्या समोर असलेल्या एका तळ्याचं मी निरीक्षण करत होते. 

सामान्यपणे जसं तळं असतं तसंच ते तळं होतं. तिथे असलेल्या शेवाळाच्यामध्ये या मगरी होत्या.  मगरींची ही प्रजाती इतर प्रजातींपेक्षा धोकादायक मानली जाते. मी ज्या स्त्रीशी बोलत होते तिच्या आधीच्या पिढ्याही मगरीबरोबर राहत असल्याचं तिने मला सांगितलं. 

बहुतांश जागी मगर दिसली की लोकांची पाचावर धारण बसते. मात्र साबरमती आणि माही नदीने वेढलेल्या चरोतर भाग या परिस्थितीला अपवाद आहे. 

चरोतर जिल्ह्यातील 30 गावांमध्ये एकूण 200 मगरी राहतात. असं एका निसर्ग संवर्धन संस्थेचं म्हणणं आहे. निसर्ग संवर्धनासाठी ही संस्था काम करते. 

इथल्या प्रत्येक तळ्यात मगरी असल्याचा धोक्याचा इशारा देणाऱ्या पाट्या आहेत. मात्र ही तळी गावकऱ्यांच्या दिनचर्येचा भाग आहेत. त्यामुळे गावकरी या सूचनेकडे फारसं लक्ष देत नाहीत आणि तिथे पोहायला जातात, अंघोळ करतात, कपडे धुतात, अगदी गुरंढोरंही याच पाण्यात धुतात. 

मगरीही याच पाण्यात डुंबतात, मासे पकडतात आणि आपल्या पिलांना मोठं करतात. त्या किनाऱ्यावर जातात, उन खातात. ज्या परिसरात गुरंढोरं चरायला येतात, लहान मुलं खेळतात तिथेच या मगरीही जातात. 

माणसं आणि मगरी एकमेकांना काहीही त्रास न देता आनंदाने राहतात. 

सोन्याची खाण 

चरोतर याचा अर्थ सोन्याची खाण असा होतो. इथल्या शेतकऱ्यांना शेतीतून बरंच उत्पन्न मिळालं. म्हणून या भागाला चरोतर असं म्हणतात. इथं चारीबाजूंना तंबाखूचे मळे पसरलेले दिसतात. तिथे रानटी प्राण्यांचा लवलेषही दिसत नाही. मग या मगरी कुठून आल्या, असा प्रश्न पडतो.

काही जणांच्या मते या भागात मगरी आधीपासूनच होत्या. तर काही जणांचं असं मत आहे की 18व्या शतकापासून भारताच्या स्वातंत्र्यापर्यंत गायकवाड घराण्याचं या भागावर राज्य होतं. त्यांनीच मगरी शिकार करण्याच्या उद्देशाने या तळ्यांमध्ये सोडल्या. मात्र हे म्हणणं सिद्ध करणारा ऐतिहासिक पुरावे नाहीत. पण या मगरी नजीकच्या काळात इथं आलेल्या नाहीत, हे मात्र नक्की.  

इथल्या मगरींची वागणूक मात्र अजब आहे.  

2018मध्ये जगभरात मगरींच्या हल्ल्यात 18 लोकांचा जीव गेला आहे. 

मगरींनी केलेल्या हल्ल्याची माहिती ठेवणाऱ्या CrocBITE या संस्थेने दिलेल्या माहितीनुसार चरोतर... \n\nवरील लेखासाठी मला एक चांगले शीर्षक द्या.
एक गाव जिथं मगरी आणि माणसं एकत्र नांदतात