प्राण्यांपासून मिळणारे कुठल्याही पदार्थाचा या आहारशैलीत वापर केला जात नाही. म्हणजे दूध आणि दुधापासून बनणारे सर्व पदार्थ वर्ज्य. इतकंच नाही तर मधमाशांपासून मिळणारं मधही व्हेगन आहारशैलीत खाल्लं जात नाही. 

1947च्या आसपास युरोपात उगम पावलेली ही आहारशैली आज जगभरात पसरली आहे. सेलिब्रेटींमध्ये तर हिच्याप्रती विशेष आकर्षण आहे. फिल्म स्टार्स आणि लोकप्रिय व्यक्तींमुळे व्हेगन आहारशैलीला बरीच प्रसिद्धी मिळाली आहे. 

माईली सायरस, विनस विलियम्स, अरियाना ग्रँड, बियोन्से या अमेरिकी सेलिब्रिटींना व्हेगन आहारशैलीचे ब्रँड अॅम्बेसेडर म्हटलं जातं. यांना बघूनच बॉलीवुडमधल्या अनेक सिनेतारकांनीही आपण व्हेगन असल्याचं जाहीर केलं. यात सोनम कपूर, करीना कपूर, मल्लिका शेरावत अशी अनेक नावं आहेत. याशिवाय शाहीद कपूर, आमीर खान, अक्षय कुमार यासारखे काही बॉलीवूड नायकही आपण व्हेगन असल्याचा दावा करतात. 

मात्र, आश्चर्याची बाब म्हणजे व्हेगन पुरूषांच्या तुलनेत व्हेगन स्त्रियांची संख्या बरीच मोठी आहे. व्हेगन लोकांची नेमकी संख्या किती, हे जाणून घेण्यासाठी अमेरिकेत एक सर्व्हे करण्यात आला. या सर्व्हेचा सॅम्पल साईज 11 हजार होता. या सर्व्हेमध्ये आढळलं की व्हेगन आहार घेणाऱ्यांमध्ये केवळ 24% पुरूष होते. व्हेगन आहार आरोग्यदायी समजला जातो. तरीही पुरूष या आहारशैलीकडे आकर्षित का होत नसावे?

मानसशास्त्रज्ञांचं म्हणणं आहे की कदाचित पुरूषांना मांसाहार पौरुषत्वाचं लक्षण वाटत असावं आणि फक्त फळ, भाज्या खाल्याने त्यांच्या पौरुषत्वाला धक्का बसत असावा. समाजात त्यांच्याकडे तुच्छपणे बघितलं जातं. हे म्हणजे असं झालं लहानपणी एखाद्या मुलाने बाहुलीची वेणी घालायला घेतली की त्याला चिडवलं जातं तसंच हे आहे. 

हा विचार आला कुठून?

अमेरिकेतील युनिव्हर्सिटी ऑफ कोलंबियामध्ये मानसशास्त्रज्ञ असणारे प्रा. स्टीव्हन हाईन सांगतात की सुरुवातीला माणूस पोट भरण्यासाठी शिकार करून मांस भक्षण करायचा. शिकार करणं पुरूषाच्या वाट्याचं काम होतं. समाज या व्यवस्थेची कल्पनाही जेव्हा अस्तित्वात नव्हती तेव्हासुद्धा त्यावेळचा मनुष्य अप्रत्यक्षपणे पितृसत्ताक व्यवस्थेतच जगत होता. पुरूष शिकार करायचे त्यामुळे ते मांस भक्षणाला स्वतःची शान समजायचे. 

पुढे मार्केटनेही पुरूषांच्या या विचारसरणीला आणि सवयीला प्रोत्साहनच दिलं. एकोणविसाव्या शतकात महिलांनी पार्ट्यांमध्ये जायला सुरुवात केली तेव्हा रेस्टॉरंट आणि जाहिरात... \n\nवरील लेखासाठी मला एक चांगले शीर्षक द्या.
या आरोग्यदायी आहारशैलीपासून पुरूष दूर का पळतात?