डॉक सारांशित करण्यासाठी: दुबईतला अरब शेख बोलतो अस्खलित हिंदी

असाच आश्चर्याचा धक्का मला नुकताच दुबईत बसला. तिथले स्थानिक व्यापारी सुहैल मुहम्मद अल-जरूनी हे फक्त हिंदी बोलत नव्हते, तर त्यांच्या विचारांमधूनही भारताबद्दलचं प्रेम दिसून येत होतं. आणि बॉलिवडूबद्दल तर त्यांना विशेष प्रेम होतं.

सुहैल मोहम्मद अल-जरूनी

त्यांचे आवडते कलाकार होते राज कपूर आणि दिलीप कुमार! "कपूर खानदान म्हणजे बॉलिवूडचं राजघराणं आहे," ते सांगतात.

दुबईच्या एका उच्चभ्रू भागातल्या त्यांच्या घरी जाण्याचं मला भाग्य लाभलं. घर कसलं, मोठी आलिशान हवेलीच होती ती!

एका विस्तीर्ण भूभागावर पसरलेल्या त्या हवेलीचा दिवाणखाना एवढा मोठा होता की, दिल्ली किंवा मुंबईत तेवढ्या जमिनीवर एक इमारत उभी राहिली असती.

दिवाणखान्यात एकदम सोनंच वाटावं अशा पिवळ्या रंगाची उधळण होती. त्यामुळे तिथली प्रत्येक वस्तू सोन्याची वाटत होतं.

आणि तेवढ्यात, हे अरब शेखही पिवळा पायघोळ झगा आणि त्याच रंगाचा नक्षीदार रूमाल डोक्यावर, अशा पेहेरावात समोर आले आणि स्वागताचे अगदी शुद्ध हिंदीत शब्द उच्चारले!

सुहैल मुहम्मद अल-जरूनी बीबीसी हिंदीचे प्रतिनिधी जुबैर अहमद यांच्याशी गप्पा मारताना...

त्यांच्या तोंडून हिंदी ऐकून मी चकित झालो, आणि त्यांना या शुद्ध हिंदीमागचं गुपित विचारलं.

"माझे अनेक मित्र भारतीय किंवा पाकिस्तानी आहेत. माझ्याकडचे अनेक नोकर भारतीय किंवा पाकिस्तानी आहेत. त्याशिवाय बॉलिवूड आहेच. मी रोज हिंदी सिनेमा बघतो. त्यामुळे हिंदी समजू लागली."

सुहैल मुहम्मद अल-जरूनी हे दुबईतल्या सुप्रसिद्ध अल-जरूनी या व्यावसायिक कुटुंबाशी निगडीत आहेत. दुबईच्या राजघराण्याशीही त्यांचे संबंध आहेत. 

दुबईत हिंदीला पर्याय नाही!

दुबईत आधीपासूनच वेगवेगळ्या भाषांची खिचडी राहिली आहे. इथल्या लोकसंख्येत स्थानिक अरबांचं प्रमाण जेमतेम 20-25 टक्के आहे. बाकी सगळे परदेशातून आले आहेत.

त्यातही भारतीयांचं प्रमाण लक्षणीय आहे. एकट्या दुबईतच 28 लाख भारतीय राहतात. म्हणून हिंदी प्रचलित आहेच.

पण यात आपली भाषा हरवून जाईल, अशी भीती अल-जरूनी यांना आहे का?

"मुळीच नाही. अरबी भाषा सगळीकडे आहे. तिला प्राधान्य दिलं जातं. तुम्ही शाळेत जा, कॉलेजमध्ये जा किंवा सरकारी कार्यालयांमध्ये जा. इंग्रजी कितीही बोलली जाऊ दे, अरबी भाषेला पर्याय नाही," अल-जरूनी सांगतात.

"आम्ही अरबी लोक कुठेही गेलो तरी आमच्या संस्कृतीला, भाषेला आणि पोशाखाला घट्टं धरून...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:
पांढऱ्या रंगाचा पायघोळ झगा, छान कोरलेली दाढी आणि डोक्यावर चौकड्यांचा रुमाल, अशा वेषातले अरब शेख आपल्या अगदी परिचयाचे आहेत. पण या वेषातला एखादा शेख अचानक अस्खलित हिंदीत बोलायला लागला, तर आश्चर्य वाटेल ना?