सामग्री: प्रातिनिधिक फोटो

सॅनफ्रॅन्सिस्कोमध्ये एका कार्यक्रमात IBMच्या 'प्रोजेक्ट डिबेटर'ने लोकांशी संवाद साधला, लोकांचं संभाषण ऐकलं आणि लोकांनी मांडलेले मुद्दे खोडूनही काढले. 

आर्टिफिशियल इंटेलिजन्सचं हे 'ग्राउंड ब्रेकिंग' सादरीकरण मानलं जात आहे.

या वादविवादासाठी या मशिनने लक्षावधी कागदपत्रांच्या लायब्ररीचा आधार घेतला. ही बहुतांश कागदपत्रं वृत्तपत्रांतील आणि अॅकडमिक जर्नलमधील होती. ज्या विषयाचा अभ्यास या मशिनने आधी केला नव्हता अशांना उत्तर देण्यासाठी त्यानं ही लायब्ररी वापरली.

अर्थात या मशिनच्या या कामगिरीमध्ये काही चुका नव्हत्या असं नाही. पण जे या कार्यक्रमाला उपस्थित होते त्यांना मात्र हे सादरीकरण आवडलं. त्यांच्या मते या वादविवादात सहभागी झालेल्या माणसांची 'डिलिव्हरी' चांगली होती तर या मशिनने मांडलेल्या मुद्द्यांत जास्त 'सबस्टन्स' होता.

IBM म्हणतं, उपलब्ध डेटाच्या आधारे अधिक वेगाने निर्णय घेणं शक्य व्हावं हा या प्रकल्पाचा उद्देश आहे.

या कार्यक्रमाला उपस्थित असलेल्या नोआ ओव्हाडिया म्हणतात, "माणसं ज्या पद्धतीने आकडेवारी आणि वस्तुस्थितीला प्रतिसाद देत होती त्याबद्दल हे मशिन फार आशावादीपणे बोलत होतं. पण जेव्हा या मशिनच्या सहायाने आपल्याला मत बनवण्याची वेळ येईल, त्यावेळी हे मात्र हे मशिन सर्वस्व असणार नाही."

प्रोजेक्ट डिबेटरच सादरीकरण नुकतचं झालं

ओव्हाडिया इस्राईलची 2016ची राष्ट्रीय वादविवाद स्पर्धेतील विजेती आहे. या मशिनला स्पर्धक म्हणून ती IBMसोबत काम करत आहे.

ऑफलाईन थिंकिंग

प्रोजेक्ट डिबेटर इंटरनेटला जोडण्यात आलेला नव्हता. या ऐवजी IBMनं क्युरेट केलेल्या स्रोतांतून ते माहिती मिळवत होतं.

या मशिनने 2 वादविवादांत भाग घेतला. पहिला विषय होता अवकाश संशोधनासाठी सार्वजनिक निधीतून अधिकाधिक कार्यक्रमांची आवश्यकता आहे का? आणि दुसरा विषय होता, आपण टेलेमेडिसिन तंत्रज्ञानात अधिक गुंतवणूक केली पाहिजे का?

ओव्हाडिया यांनी मुद्दा मांडला की अवकाश संशोधनापेक्षा अधिक गरजेच्या बाबींवर खर्च झाला पाहिजे. यावर या मिशनने उत्तर दिलं, "असं सांगण फार सोपं आहे आणि मी ते खोडून ही काढणार नाही. पण या एकाच विषयावर खर्च सुरू आहे, असं कुणी म्हणणार नाही. अवकाश संशोधनाला सरकारने मदत केली पाहिजे, याचा समजाला लाभच होईल."

या मशिनला या विषयाची पूर्व कल्पना देण्यात आली नव्हती. पण IBMकडे या मशिनला अर्थपूर्ण वादविवाद करणं शक्य होईल, अशा 100 विषयांची...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:
वादविवाद ही कला आहे, तुमच्यातील अनेकांनी शाळा कॉलेजमध्ये वादविवाद स्पर्धा नक्कीच गाजवल्या असतील. काही जण तर वाद घालण्यात पटाईत असतात. पण काँप्युटर वाद घालू लागला तर? आश्चर्य वाटण्यासारखंच आहे. पण आर्टिफिशियल इंटेलिजन्सने हे करून दाखवलं आहे.