डॉक सारांशित करण्यासाठी: आसामच्या लटूरादिया गावातील रहिवासी.

"आम्ही बांगलादेशी नाही. आम्ही कुणाला घाबरतही नाही," असं म्हणणं आहे, आसामच्या दुर्गम लटूरादिया गावातल्या नागरिक 22 वर्षीय कोरिमोन नेशा यांचं. 

10 महिन्यांपूर्वी मोहम्मद कमलुद्दीन अहमद यांच्यासोबत लग्न करुन कोरिमोन आसामला आल्या. आसाममध्ये सध्या नॅशनल रजिस्टर ऑफ सिटीझन्स अर्थात 'राष्ट्रीय नागरिक नोंदणी' (एनआरसी) अद्ययावत करणं सुरू आहे. 

नव्या रजिस्ट्रीमध्ये आपल्या नावाचा समावेश होणार नाही, अशी भीती कोरिमोनसारख्या शेकडो महिलांना वाटत होती.  

पण आता त्या आत्मविश्वासानं माझ्या प्रश्नांची उत्तरं देत होत्या. नागरिकतेविषयी त्यांच्या चेहऱ्यावर कोणत्याही प्रकारची चिंता दिसून येत नव्हती.

NRCचं अद्यावतीकरण म्हणजे काय?

31 डिसेंबरच्या रात्री आसाम सरकारने राष्ट्रीय नागरिक नोंदणीचा पहिला मसुदा जारी केला.

कोरिमोन नेशा

यामध्ये त्याच लोकांच्या नावाचा समावेश असेल, ज्यांनी 25 मार्च 1971च्या पूर्वीची भारतीय नागरिक असल्याची सरकारी कागदपत्र जमा केली आहेत. 

असं असलं तरी, ही संपूर्णरित्या अपटेड केलेली NRC नसेल. कारण अजून कागदपत्रांची पडताळणी बाकी आहे. 

आसामला अवैध बांगलादेशी नागरिकांपासून मुक्त करण्यासाठी इथलं सरकार सर्वोच्च न्यायालयाच्या देखरेखीखाली एनआरसी अपडेट करत आहे. 

यासाठी 24 मार्च 1971ला आधार वर्ष मानण्यात आलं आहे. कारण 25 मार्च 1971ला बांगलादेशाची निर्मिती झाली होती. 

बांगलादेशीचं लेबल हटणार 

लटूरादिया हे गाव आसामची राजधानी गुवाहाटीपासून 95 किलोमीटरच्या अंतरावर आहे. तिथं पोहोचल्यानंतर मी लोकांना एनआरसीच्या मसुद्याबद्दल विचारलं. 

तेव्हा सर्वांनी सांगितलं की, 31 डिसेंबरनंतर आसामचे लोक त्यांच्याकडे 'बांगलादेशी' म्हणून पाहणार नाहीत.

लटूरादिया आणि आसपासच्या गावातील बहुतेक लोक बंगाली मुसलमान आहेत. 

गोरोइमारी इथल्या 26 वर्षीय नुरुल इस्लाम यांनी बीबीसीला सांगितलं, "भारतीय नागरिक असूनसुद्धा मागील काही वर्षांपासून आमच्यावर बांगलादेशी असल्याचा बिल्ला लागला आहे. सुरक्षेविषयी आम्हाला नेहमीच चिंता वाटत राहिली आहे." 

"पण नवीन वर्षात कोणीही आमच्याकडे संशयाच्या नजरेनं पाहणार नाही, कोणी आम्हाला विदेशी म्हणणार नाही, अशी आशा करू या", नुरुल इस्लाम सांगतात.

नूरुल इस्लाम

मास्टर्सचं शिक्षण घेणाऱ्या नुरुल यांनी एका प्रश्नाचं उत्तर देताना सांगितलं, "सर्वोच्च न्यायालयानं ग्रामपंचायतीनं दिलेल्या...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:
"आमच्याजवळ सर्व प्रकारची कागदपत्रं आहेत. माझ्या पतीजवळसुद्धा आहेत आणि सासरच्या मंडळींजवळसुद्धा. तसंच या कागदपत्रांत काही चुकीचं नाही. आम्ही इथलेच नागरिक आहोत."