भारत-चीन सीमा वाद: अक्साई चीन ते अरुणाचल प्रदेश, 'या' 6 ठिकाणी आहे तणाव\nभारत आणि चिनी सैनिक

त्यानंतर दोन्ही देशांमध्ये लष्करी स्तरावर चर्चा घडवून आणल्या आहेत आणि सीमेवर तणाव कमी करण्यासाठी दोन्ही देशांनी आपापलं सैन्य या भागातून कमी करण्याची तयारी दर्शविली आहे, असं भारताने सांगितलं आहे.  

पण दोन्ही देशांमध्ये तणाव कायम आहे. त्यातच 29 जून रोजी भारत सरकारने 59 चिनी अॅप्सवर भारतात बंदी घातली. यात देशभरात 12 कोटी युजर्स असलेल्या टिकटॉक आणि युसी ब्राऊझरसारख्या मोठ्या अॅप्सचा समावेश आहे. वाचा संपूर्ण बातमी इथे.

पण या तणावामागची कारणं काय? पाहूयात एक-एक करून...

गेल्या काही वर्षांमध्ये भारत आणि चीन सीमेवर या सहा ठिकाणी तणावाचं वातावरण दिसून आलं आहे. ही सहा ठिकाणं कोणती? 

भारत आणि चीन यांच्यात पुन्हा एकदा सीमा वाद उफाळताना दिसतोय. 

गेल्या आठवड्यात चीनने लडाखच्या पूर्व भागातल्या पँगॉन्ग त्सो तलावात गस्ती नौका वाढवल्या होत्या. तीन आठवड्यांपूर्वी याच तलावाजवळ भारत आणि चिनी जवानांमध्ये चकमकही झाली होती. लडाखमधल्या प्रत्यक्ष नियंत्रण रेषेजवळचा हा परिसर आहे.

आणि आता चीनकडून याच परिसरापासून 200 किलोमीटर अंतरावर मोठ्या प्रमाणात हालचाली सुरू करण्यात आल्या आहेत. या भागात विमानतळ असून तिथे चीनकडून बांधकाम सुरू असल्याची दृश्य सॅटेलाईटच्या माध्यमातून समोर आली आहेत. भारताकडूनही अतिरिक्त फौजफाटा तैनात करण्यात आलाय.

दोन्ही देश प्रत्यक्ष सीमारेषेजवळ सैन्य तैनात करत असल्याचंही वृत्त होतं. 

भारताचं म्हणणं होतं की, अक्साई चीनमधल्या गॅलवान खोऱ्याजवळ चिनी सैन्याचे तंबू दिसले. यानंतर भारतानेही सीमेजवळच्या आपल्या भागात सैन्याची तैनात वाढवली. तर गॅलवान खोऱ्याजवळ भारत संरक्षणविषयक बेकायदेशीर बांधकाम करत असल्याचा चीनचा आरोप आहे. 

भारत आणि चीन यांच्यात बरेचदा वेगवेगळ्या ठिकाणी असे वाद होत असतात. याचं कारण काय आहे?

रखडलेला सीमाप्रश्न

भारत आणि चीन यांच्यात 3 हजार 488 किमी लांबीची सीमा आहे. ही सीमारेषा जम्मू-काश्मीर, लडाख, हिमाचल प्रदेश, उत्तराखंड, सिक्कीम आणि अरुणाचल प्रदेश या भागातून जाते. ही सीमा तीन सेक्टर्समध्ये विभागलेली आहे - पश्चिम सेक्टर म्हणजे जम्मू-काश्मीर, मिडल सेक्टर म्हणजे हिमाचल प्रदेश आणि उत्तराखंड आणि पूर्व सेक्टर म्हणजे सिक्कीम आणि अरुणाचल प्रदेश.

नाथुला गेट

अनेक भागांवरून दोन्ही देशांमध्ये वाद असल्याने अजून बऱ्याच ठिकाणी सीमेचं आरेखन झालेलं नाही. 

पश्चिम सेक्टरमधल्या अक्साई चीन भागावर...\n\ntl;dr:
सोमवारी (15 जून) ला भारत आणि चिनी सैन्यामध्ये गलवान व्हॅलीमध्ये चकमक झाली. यामध्ये भारतीय लष्कराच्या 20 सैनिकांचा मृत्यू झाल्याची माहिती भारतीय लष्कराकडून देण्यात आली आहे.