હાર્દિકનું કહેવું છે કે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા આર્થિક આધારે સવર્ણોને જે અનામત આપવાની વાત કરાઈ રહી છે, તેને બંધારણીય રીતે પણ લાગુ કરાવવી જોઈએ. 

બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં હાર્દિક પટેલે જણાવ્યું, ''અમને બંધારણીય રીતે લાગુ કરી શકાય એ રીતે અનામત આપી શકાય તેમ છે.

''પાટીદારોને શિક્ષણ અને રોજગારીમાં ફાયદો મળે એ માટે અમે અનામત માગી રહ્યા છીએ.''

25 ઑગસ્ટે આમરણાંત ઉપવાસ પર બેસવા જઈ રહેલા હાર્દિકે એવું પણ કહ્યું, ''લોકશાહીમાં લોકોની ભીડની કિંમત હોય છે અને એ સરકારની જવાબદારી બની રહે છે કે જ્યારે મોટી ભીડ બહાર નીકળે તો એના વિશે વિચારે'' 

હાર્દિકની આ માગે એવી ચર્ચા જગાવી છે કે પાટીદારોને બંધારણીય રીતે અનામત આપી શકાય કે કેમ?

'50%થી વધુ અનામત નહીં' 

ગુજરાતમાં ઊભા થયેલા પાટીદાર અનામત આંદોલનને પગલે રાજ્ય સરકારે આર્થિક આધાર પર સવર્ણોને સરકારી નોકરીઓ અને શૈક્ષણિક સંસ્થાનોમાં 10% અનામત આપી હતી. 

જોકે, જાહેરાતના થોડા સમયમાં જ ગુજરાત હાઈકોર્ટે રાજ્ય સરકારના આ નિર્ણયને ફગાવી દીધો હતો. 

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આ પાછળ 50 ટકાથી વધુ અનામત ના આપી શકાય એવા સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણયને ટાંકવામાં આવ્યો હતો. 

સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્દેશ અનુસાર બંધારણીય રીતે 50%થી વધુ અનામત આપી ના શકાય.   

સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ અનુસાર 50%થી વધુ અનામત ના આપી શકાય તો પાટીદારોને કઈ રીતે અનામત આપી શકાય?

પાટીદારોને અનામત મળી શકે પણ... 

આ અંગે બીબીસીએ વરિષ્ઠ કાયદાવિદ ગિરીશ પટેલ સાથે વાત કરી હતી. 

તામિલનાડુ અને આંધ્રપ્રદેશના ઉદાહરણ ટાંકતા પટેલે સમજાવ્યું કે કઈ રીતે પાટીદારોને અનામત મળી શકે. 

પટેલે કહ્યું, ''પાટીદારોને અનામત આપવાનો એક જ ઉપાય છે અને તે છે બંધારણમાં સુધારો.'' 

''ગુજરાત વિધાનસભામાં પાટીદાર અનામત અંગેનો ખરડો પસાર કરીને લોકસભામાં મોકલવાનો રહે.''

''વિધાનસભામાં પાસ કરાયેલો ખરડો બંધારણની 9મી અનુસૂચિ હેઠળ મૂકવાનો રહે." 

"9મી અનુસૂચિ અંતર્ગત મુકાયેલા ખરડાને ખાસ રક્ષણ મળતું હોય છે, જેને પડકારી શકાય નહીં.''

જોકે, પટેલ એવું પણ જણાવે છે કે બંધારણની વિભાવનાનું ઉલ્લંઘન થતું હોય તો સુપ્રીમ કોર્ટ '9મી અનુસૂચિ હેઠળ રક્ષણ મળતું હોવા છતાં' મામલાને ચકાસી શકે છે.

આ સુધારો કઈ રીતે કરી શકાય?

બીબીસી ગુજરાતીએ આ મામલે સામાજિક કાર્યકર અને અનામત સંબંધિત કાયદાના અભ્યાસુ ચંદુ મહેરિયા સાથે વાત કરી. 

આ અંગે જવાબ આપતા મહેરિયા જણાવે છે, ''હાલની બંધારણીય જોગવાઈ અનુસાર... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.
હાર્દિક કહે છે એ રીતે પાટીદારોને અનામત મળી શકે ખરી?