સામગ્રી: 1 ફેબ્રુઆરીના દિવસે કેન્દ્રનાં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ નાણાકીય વર્ષ 2020 માટેનું મોદી સરકારનું અંદાજપત્ર રજૂ કરશે. 

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ટ્વિટર પર લોકોને બજેટ અંગે વિચારો રજૂ કરવા માટે આમંત્રિત કર્યા છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

આ અંદાજપત્ર કેવું હશે? નાણામંત્રી શું નવા કરવેરા નાખશે? નવી કઈ યોજનાઓની જાહેરાત કરશે? આવકવેરામાંથી મોટાપાયે મુક્તિ આપશે કે કેમ? 

શું કરશે નાણામંત્રી? આ પ્રશ્ન અત્યારે કોર્પોરેટ જગતથી માંડી કરદાતાઓ અને વેપારી જગતથી માંડી નોકરીયાતો અને ગૃહિણીઓ, સૌના મગજમાં એક સરખો ઘુમરાઈ રહ્યો છે. 

નાણામંત્રીનું અંદાજપત્ર રજૂ થવા જઈ રહ્યું છે ત્યારે દેશની આર્થિક આબોહવા કેવી છે તે ખૂબ અગત્યનો મુદ્દો બની રહે છે. 

નાણામંત્રી પાસે શું વિકલ્પો છે તેની લગભગ સમજ આજની અર્થવ્યવસ્થાને સમજીએ તો મળી રહેશે. 

આપણે આજે વૈશ્વિકરણના યુગમાં જીવીએ છીએ એમાં અમેરિકા કે ચીનનું ટ્રેડ વોર હોય કે પછી અત્યંત સ્ફોટક પરિસ્થિતિ તરફ જઈ રહેલા ઈરાન-અમેરિકા કટોકટી હોય, ભારતીય અર્થવ્યવસ્થાને આ અને આવાં પરિબળોની અસર ચોક્કસ થવાની છે. 

શરૂઆત કરીએ અર્થવ્યવસ્થાના વિકાસ સંદર્ભે ઉપલબ્ધ નિર્દેશો સાથે. 

આ વાત કરીએ એટલે પ્રથમ શબ્દ આપણા મગજમાં આવે છે GDP એટલે કે ગ્રોસ ડોમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ, કુલ ઘરગથ્થુ ઉત્પાદન. 

આ દિશામાંથી બહુ સારાં એંધાણ વરતાતાં નથી. 

2018થી જાણે કે દશા બેઠી છે. 2018ના પહેલા ત્રિમાસિક ગાળામાં આર્થિક વૃદ્ધિ દર 8 ટકા હતો. બસ ત્યાંથી તેણે પડતું મૂક્યું છે અને સતત ગબડતો રહ્યો છે. 

2018ના બીજા ત્રિમાસિક ગાળામાં 7.0 ટકા, ત્રીજામાં 6.6 ટકા અને અંતિમ ત્રિમાસિક ગાળામાં 5.8%. 

2019ના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં 5 ટકા અને બીજા ત્રિમાસિક ગાળામાં 4.5% અને ત્રીજા માં 4.5% (અંદાજિત). 

જીડીપી વૃદ્ધિદર 2018થી ગબડ્યો છે તે હજુ અટકવાનું નામ નથી લેતો. 

જાપાનની નોમુરા બૅન્કે તો જાન્યુઆરી-માર્ચ 2020ના ગાળા માટે 4.3 ટકાનો અંદાજ મૂક્યો છે. 

જીડીપી જ્યારે સતત બે ત્રિમાસિક ગાળા માટે ઘટીને આવે ત્યારે તેને રિસેશન અથવા મંદીની પરિસ્થિતિ કહે છે. 

આ વ્યાખ્યા પ્રમાણે આપણું અર્થતંત્ર આજે મંદીની સ્થિતિમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. 

'બીમાર અર્થતંત્ર'

ભારત સરકારના પૂર્વ મુખ્ય આર્થિક સલાહકાર અરવિંદ સુબ્રમણ્યમે હાવર્ડ યુનિવર્સિટીના સેન્ટર ફોર ઇન્ટરનેશનલ ડેવલપમૅન્ટ માટે જોશ ફેલમેન સાથે ડિસેમ્બર 2019માં પ્રસિદ્ધ કરેલ સંશોધન પેપર "India's Great Slowdown:...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:
1 ફેબ્રુઆરી, 2020 આડે હવે ગણતરીના દિવસો બાકી રહ્યા છે અને આ દિવસો ક્યાં વીતી જશે તેની ખબર પણ નહીં પડે.