નરેન્દ્ર મોદીને મળેલા 'ગ્લોબલ ગોલકીપર ઍવૉર્ડ' પર વિવાદ કેમ વકર્યો?\nનરેન્દ્ર મોદીને ઍવૉર્ડ એનાયત કરી રહેલા બિલ ગેટ્સ

આ વિવાદ શરૂ થયો છે એક ટ્વીટથી.

ભારત સરકારના એક કેન્દ્રીય મંત્રીએ બે સપ્ટેમ્બરે ટ્વીટ કરીને કહ્યું કે બિલ ઍન્ડ મેલિન્ડા ગેટ્સ ફાઉન્ડેશન ખુલ્લામાં શૌચને ખત્મ કરવાના મોદી સરકારના પ્રયાસો માટે વડા પ્રધાનને સન્માનિત કરશે. જેને સ્વચ્છતા અભિયાન નામથી ઓળખવામાં આવે છે. આ અભિયાન અંતર્ગત દેશમાં સ્વચ્છતામાં સુધારો લાવવા ગરીબો માટે લાખો શૌચાલયોનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું છે.

મોદી સરકારમાં કેન્દ્રીય મંત્રી ડૉ. જીતેન્દ્ર સિંહે એક ટ્વીટ કર્યું, "એક અન્ય ઍવૉર્ડ, પ્રત્યેક ભારતીયો માટે ગૌરવની વધુ એક ક્ષણ, વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની મહેનત અને પ્રગતિશીલ પગલાએ ભારતને દુનિયાભરમાં પ્રતિષ્ઠા અપાવી. નરેન્દ્ર મોદીને બિલ ઍન્ડ મેલિન્ડા ગેટ્સ ફાઉન્ડેશન તરફથી ઍવૉર્ડ આપવામાં આવશે."

આ રીતે વિવાદ શરૂ થયો અને અખબારોમાં એના વિરોધમાં લેખ લખવામાં આવ્યા.

ઓછામાં ઓછા ત્રણ નોબેલ પુરસ્કાર વિજેતાઓએ આનો વિરોધ કર્યો હતો. એક લાખથી વધારે લોકોએ આ ઍવૉર્ડના વિરોધમાં એક પિટિશન સાઇન કરી છે. ભારતીય મૂળના બ્રિટિશ કલાકારો જમીલા જમીલ અને રિઝ અહમદે આ કાર્યક્રમમાં સામેલ થવાનો ઇનકાર કર્યો  છે, જોકે આ વિશે તેમણે કોઈ કારણ આપ્યું નથી.

મોદીને આ ઍવૉર્ડ આપવા પર સવાલ એટલે ઊભા થઈ રહ્યા છે કારણકે અત્યાર સુધી બિલ ઍન્ડ મેલિન્ડા ગેટ્સ ફાઉન્ડેશનનો 'ગોલકીપર' ઍવૉર્ડ જમીની સ્તરે કામ કરતા રાજકીય અથવા સામાજિક કાર્યકરોને આપવામાં આવ્યો છે.

મોદીને ઍવૉર્ડ કેમ આપવામાં આવ્યો?

ભારતમાં ખુલ્લામાં શૌચ એક મોટી સમસ્યા છે જેનું કારણ પૂરતાં શૌચાલયોનો અભાવ છે. જેને કારણે માટીનું પ્રદૂષણ, બીમારીઓ, ખુલ્લામાં શૌચ માટે બહાર નીકળતી મહિલાઓની સુરક્ષા જેવા કેટલાય પ્રશ્નો ઊભા થાય છે.

એવામાં નરેન્દ્ર મોદીએ 2014માં જ્યારે પ્રથમ વખત વડા પ્રધાન બન્યા ત્યારે તેમણે જોર-શોરથી આ સમસ્યાને નાથવા માટે 'સ્વચ્છ ભારત અભિયાન'ની જાહેરાત કરી હતી.

2019ની ચૂંટણીમાં મોદી અને ભાજપે 'સ્વચ્છ ભારત અભિયાન'ને મોટી સફળતા ગણાવતા દાવો કર્યો હતો કે પહેલાંના 40 ટકાની સરખામણીમાં હવે 90 ટકા ભારતીયો પાસે શૌચાલચની સવલત છે.

બિલ ઍન્ડ મેલિન્ડા ગેટ્સ ફાઉન્ડેશને બીબીસીને આપેલા નિવેદનમાં કહ્યું કે સંયુક્ત રાષ્ટ્રના ડેવલપમૅન્ટ ગોલ્સ હાંસલ કરવાની દિશામાં સ્વચ્છતાના ક્ષેત્રમાં ભારતની પ્રગતિને જોતા નરેન્દ્ર મોદીને આ સન્માન આપવામાં આવી રહ્યું છે.

સ્વચ્છ ભારત અભિયાન કેટલું સફળ?

આ સવાલનો જવાબ...\n\ntl;dr:
ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અમેરિકાની મુલાકાતમાં ન્યૂયૉર્કનો એ કાર્યક્રમ પણ સામેલ હતો, જ્યાં તેમને તેમની સરકારની મહત્ત્વપૂર્ણ યોજના 'સ્વચ્છ ભારત અભિયાન' માટે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા. જોકે આ સેલિબ્રિટી કાર્યક્રમ અંગે વિવાદ સર્જાયો હતો.