...અબજ ડૉલર હતું, વિદેશી દેવું છ અબજ ડૉલરનું હતું અને NRIની થાપણો 10 અબજ ડૉલરની હતી આવી કપરી પરિસ્થિતિમાં દેશને બહાર લાવવાનું કામ રાવ સરકારે કર્યું. 

17મી જાન્યુઆરી 2020 ના અંતે ભારતનું વિદેશી મુદ્રાભંડોળ 94.3 કરોડ ડૉલરથી વધીને 462.16 અબજ ડૉલરે પહોંચ્યું, જે તેની નવી વિક્રમી ઊંચી સપાટી છે. 

ફોરેન કરન્સી એસેટ્સ(FCA)  કે વિદેશી ચલણના ભંડોળમાં વધારો થવાને પરિણામે ભારતનું કુલ ફોરેક્સ રિઝર્વ સતત વધી રહ્યું છે. 

RBI દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા અહેવાલમાં ફોરેન કરન્સી એસેટ્સ (FCA) 86.7 કરોડ ડૉલર વધીને 42... બાકીનો લેખ લખો:
્રુમૅન્ટમાં અથવા અમેરિકામાં જ વધારે વળતર મળે તો 11 અબજ ડૉલરની (માત્ર અમેરિકાની) ચપોચપ અહીંથી ઉપડી જાય. 

આપણા બિનનિવાસી ભારતીય ભાઇઓની ભારત પ્રત્યેની લાગણી અને નિષ્ઠા બાબતમાં કોઈ શંકા નથી, પણ નાણાંકીય નિર્ણયો હમેશાં વળતર અને નફા નુકસાનની ગણતરી ઉપર લેવાતાં હોય છે. 

અમેરિકામાં વ્યાજના દર પ્રમાણમાં ઘણા નીચા છે એટલે ત્યાંથી પૈસો અહીંયાં FCNR (વ્યાજના દર 2.47) કે NON Resident External ઍપાર્ટમૅન્ટ બંનેમાં ડિપૉઝિટ ડૉલર,પાઉન્ડ, યેન, યૂકામાર્ક યુરોમાં રાખી શકાય છે અને એના ઉપરનું વ્યાજ પણ જે તે ડેસિગ્નેટેડ કરન્સીમાં મળે છે. 

આમ જ્યાં સુધી ભારતીય બૅંકોમાં મૂકેલી ડિપૉઝિટ અમેરિકા કે અન્ય દેશોમાં મળતા વ્યાજ કરતાં ઊંચું વ્યાજ આપે છે ત્યાં સુધી આ ડિપૉઝિટ આપણે ત્યાં રહેશે. 

જો આ પરિસ્થિતિ બદલાઈ તો એને ભારતમાંથી બહાર જતાં વાર નહીં લાગે. 

આજ રીતે FII એટલે કે ફોરેન ઇન્સ્ટિટ્યૂશનલ ઇન્વેસ્ટમૅન્ટ દ્વારા આપણે ત્યાં શેર બજારમાં થતું રોકાણ પણ તરલ રોકાણ છે અને એ વોલેટાઇલ કરન્સી રિઝર્વમાં જ ગણવું જોઈએ. 

ઉપરોક્ત ચર્ચા ને ધ્યાને લઈએ તો જાન્યુઆરી-2020માં ભારતનું વિદેશી મુદ્રામાં રિઝર્વ 462.16 અબજ ડૉલર પર પહોચ્યું, તે આનંદની બાબત છે પણ એ આનંદના અતિરેકમાં રચતાં પહેલાં ઉપર લખ્યા તે મુદ્દાની ગંભીરતા પણ સમજી લેવી જોઈએ.      

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો