અદાણી-અંબાણી સહિત દેશની 70 મોટી કંપનીઓ દેવાળું ફૂંકશે?\nકંપનીઓને અપાયેલી 180 દિવસની મુદ્દત આજે એટલે કે 27 ઑગસ્ટે પૂર્ણ થઈ રહી છે, એટલે આ પ્રશ્ન ઊઠી રહ્યો છે.

રિઝર્વ બૅન્કે ફેબ્રુઆરી 2018માં એક સર્ક્યુલર બહાર પાડીને સ્પષ્ટતા કરી હતી કે જો કોઈ કૉર્પોરેટ હાઉસ લૉન ચૂકવવામાં એક દિવસ પણ મોડું કરશે તો તેમને ડિફૉલ્ટર માનીને ધિરાણ પર લીધેલી રકમને એનપીએ (નૉન પર્ફૉર્મિંગ ઍસેટ) જાહેર કરી દેવાશે.

તકનીકી રીતે તેને 'વન ડે ડિફૉલ્ટ નૉર્મ' કહેવાયું અને પહેલી માર્ચથી અમલ પણ કરી દેવાયો.

સર્ક્યુલર પ્રમાણે, બૅન્કોએ આ પ્રકારના તમામ મામલાઓની પતાવટ કરવા માટે પહેલી માર્ચ 2018થી 180 દિવસનો સમય આપ્યો હતો, જે આજે પૂર્ણ થશે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આ દરમિયાન કંપનીઓ અને બૅન્કો વચ્ચે જે બાબતોનું સમાધાન નથી થયું એ તમામ કંપનીઓને નાદારી જાહેર કરવાની પ્રક્રિયામાં સામેલ થવા મજબૂર કરાય એવી શક્યતા છે.

આ ઘટનાક્રમની ભારતીય અર્થવ્યવસ્થા પર શું અસર થશે? આ અંગે બીબીસી સંવાદદાતા અભિજીત શ્રીવાસ્તવે આર્થિક મામલાઓના જાણકાર પરંજૉય ગુહા ઠાકુરતા સાથે વાત કરી.

કંપનીઓનું દેવાળું ફૂંકાશે?

પરંજૉયનું કહેવું છે કે જે મામલાઓની પતાવટ નિયત સમયમાં ન થાય તેને બૅન્ક નેશનલ કંપની લૉ ટ્રિબ્યૂનલ (એનસીએલટી)માં મોકલશે. એનસીએલટીને આ અંગે સમાધાન કરવા કહેવાશે.

તેઓ કહે છે, "એનસીએલટી એક ઇનસૉલ્વન્સી રિઝોલ્યૂશન પ્રૉફેશનલ એટલે કે આઈઆરપીની નિમણૂક કરશે. 

"જે નક્કી કરશે કે કોનું કેટલું નુકસાન થશે, પણ બૅન્કો નથી ઇચ્છતી કે આ મામલો એનસીએલટી પાસે જાય કારણ કે એમાં બૅન્કને પણ નુકસાન થશે."

"એવા પણ અનેક ઉદાહરણો છે કે જેમાં પહેલું નુકસાન બૅન્કોનું થયું હોય."

એવી 70 કંપનીઓ છે કે, જેની નાદારી જાહેર કરવાની કાર્યવાહી થઈ શકે છે. આ કંપનીઓનું દેવું 3.5 લાખ કરોડથી માંડીને ચાર લાખ કરોડ જેટલું છે.

જોકે આ સર્ક્યુલરમાં 200 કરોડથી વધારે દેવું ધરાવતી કંપનીઓ પાસેથી આ રકમનો 20 ટકા હિસ્સો લઈને બૅન્કોને રિસ્ટ્રક્ચરિંગની છૂટ અપાઈ હતી, પણ હજુ આ અંગે સંમતિ સાધી શકાય નથી.

આઈસીઆઈસીઆઈ બૅન્કના ચૅરમૅન જી. સી. ચતુર્વેદીએ પણ રિઝર્વ બૅન્કને 'વન ડે ડિફૉલ્ટ નૉર્મ'ની સમીક્ષા કરવાનો આગ્રહ કર્યો છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે છેલ્લાં 16 વર્ષમાં પહેલી વખત એવું થયું છે કે આઈસીઆઈસીઆઈ બૅન્કને એનપીએ વધવાના કારણે ચાલુ આર્થિક વર્ષના પહેલા ત્રણ મહિનામાં ઘટ થઈ છે.

પરંજૉય કહે છે, "જો બૅન્ક કાર્યવાહી કરશે તો પાવર સેક્ટરની કંપનીઓ સૌથી વધારે પ્રભાવિત થશે, કારણ કે 70 પૈકી ત્રીજા ભાગની કંપનીઓ...\n\ntl;dr:
શું દેશમાં વીજપુરવઠા અંગે સમસ્યા સર્જાવાની છે? શું અદાણી, આર કૉમ, પુંજ લૉઇડ જેવી દેશની મોટી કંપનીઓનું દેવાળું ફૂંકાઈ જવાનો ડર છે