સામગ્રી: મનુમાસી અને ગોપાલ

અમદાવાદ નજીકના વીરમગામ તાલુકાના નાનકડા કરચોલિયા ગામમાં એ છોકરાના જન્મ સાથે જ તેની માતાનું મૃત્યુ થયું હતું. 

તેના અભણ ખેડૂત પિતા એવું માનવા લાગ્યા હતા કે છોકરો પરિવારનું પહેલું સંતાન ભલે હોય, પણ અપશુકનિયાળ છે, કારણ કે એ જન્મતાંની સાથે જ તેની માતાને ભરખી ગયો છે. 

પરિવાર એવું વિચારવા લાગ્યો હતો કે છોકરાને અનાથ આશ્રમમાં મૂકી દેવો અને તેના પિતાનાં બીજા લગ્ન કરાવવાં, જેથી જુવાન પુરુષની જિંદગી આસાન બને અને 'અપશુકનિયાળ' દીકરાથી છૂટકારો મળે.

આ કિસ્સો ગામમાં ચર્ચાના ચગડોળે ચડ્યો હતો ત્યારે અમદાવાદના નરોડામાં રહેતા મનુમાસી નામના કિન્નરને કચોલિયા નજીકના વિસ્તારમાં જવાનું થયું હતું. 

16 વર્ષ પહેલાં પરિવાર છોડીને કિન્નર બનેલાં મનુમાસી કરચોલિયામાં ગયાં ત્યારે તેમને જાણવા મળ્યું હતું કે એમની દૂરની ભત્રીજી દીકરાને જન્મ આપીને ગૂજરી ગઈ છે અને પાંચ દિવસના છોકરાને તેના પિતા અનાથ આશ્રમમાં મૂકવાના છે.

માસૂમ બાળકને અનાથ આશ્રમમાં મૂકવાની વાત સાંભળીને મનુમાસીના હૃદયમાં પારાવાર પીડા થઈ હતી અને તેમણે એ બાળકને દત્તક લેવાનો નિર્ણય કર્યો હતો. 

મનુમાસીએ દરખાસ્ત મૂકી. ગામલોકો સહમત થયાં. પોલીસ તથા સરકારી કચેરીના જરૂરી કાગળિયા થયાં અને મનુમાસીએ દસ દિવસના એ છોકરાને દત્તક લઈ લીધો. તેનું નામ રાખ્યું ગોપાલ.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

બાળકનો ઉછેર કેમ કરવો?

એ પછી શું થયું હતું એ મનુમાસીના શબ્દોમાં જ સાંભળો.

બીબીસી સાથે વાત કરતાં મનુમાસી કહે છે, "હું એ છોકરાની સગી મા નથી. હું જસોદા બનીને તેની જિંદગીમાં આવી હતી એટલે તેનું નામ ગોપાલ રાખ્યું હતું."

"કિન્નર હોવાને કારણે મને એ ખબર ન હતી કે બાળકનો ઉછેર કેમ કરવો, પણ એ ધીમે ધીમે સમજાવા લાગ્યું હતું."

"બીજી બાજુ કિન્નર સમાજે મને ગુરુ બનાવી હતી. મારી સાથે 80 ચેલા છે. લગ્ન કે કોઈ અન્ય પ્રસંગે લોકોના ઘરે જઈને વધાઈ માગવાનું ગોપાલના ઉછેર માટે મેં બંધ કર્યું હતું. હું ગોપાલને લઈને ક્યારેય બહાર ગઈ નથી."

ગોપાલના પ્રારંભિક ઉછેરની વાત કરતાં મનુમાસી કહે છે, "શરૂઆતમાં તકલીફ પડી, પણ પછી આદત પડી ગઈ હતી. ગોપાલ મારા ચેલાઓનો લાડકો થઈ ગયો અને ચાર વર્ષનો ક્યારે થઈ ગયો એ ખબર પણ ન પડી."

તેઓ કહે છે, "2008માં ગોપાલને સ્કૂલમાં દાખલ કરાવ્યો હતો અને પિતાના નામની જગ્યાએ મારું નામ લખાવ્યું હતું."

"સ્કૂલમાં અન્ય બાળકોને લેવા તેમના પિતા આવતા હતા. તેથી ગોપાલે મને એક દિવસ પૂછ્યું હતું કે મા, મારા બાપુ કોણ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:
જન્મતાંની સાથે જ અપશુકનિયાળ ગણી લેવાયેલા એક છોકરાને અનાથ આશ્રમમાં મૂકવામાં આવે એ પહેલાં દત્તક લઈને તેનો નમુનેદાર ઉછેર કરનાર એક કિન્નરની આ પ્રેરણાદાયક કથા છે.