ભારતમાં કેસોની સંખ્યામાં સતત ઘટાડો થઈ રહ્યો છે.

તે સમયે 10 લાખથી વધારે સક્રિય કેસ હતા. ત્યાર પછી દૈનિક મૃત્યુ અને કેસલોડમાં ઘટાડો થયો હતો. આ દરમિયાન સતત ટેસ્ટિંગ કરવામાં આવતાં હતાં અને દિલ્હી જેવા શહેરમાં કેસમાં તીવ્ર ઉછાળો આવ્યો હતો. હવે પરિસ્થિતિમાં સુધારો થયો છે. 

ગયા સપ્તાહના મધ્ય સુધીમાં ભારતમાં દૈનિક નવા કેસની સંખ્યા ઘટીને માંડ સરેરાશ 10,000 રહી ગઈ હતી. આ રોગના કારણે દૈનિક મોતની સાત દિવસની રોલિંગ ઍવરેજ ઘટીને 100થી નીચે છે.

ભારતના અડધાં કરતાં વધુ રાજ્યોમાં કોવિડથી કોઈ નવાં મૃત્યુ થયાં નથી. મંગળવારે દિલ્હીએ કોવિડનો એક પણ કેસ નોંધાવ્યો ન હતો. 10 મહિનામાં આવું પ્રથમ વખત થયું હતું. 

અત્યાર સુધીમાં ભારતમાં 10 મિલિયનથી વધુ લોકોને ચેપ લાગ્યો છે. અમેરિકા પછી સમગ્ર વિશ્વમાં આ સૌથી મોટો આંકડો છે. કોરોનાના કારણે ભારતમાં 1.50 લાખથી વધારે લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

ભારતમાં દર દસ લાખ લોકો દીઠ મૃત્યુનું પ્રમાણ 112 છે જે યુરોપ અને ઉત્તર અમેરિકાની તુલનામાં ઘણું ઓછું છે. કેસની ઘટતી સંખ્યા ઓછા ટેસ્ટિંગના કારણે નથી એ પણ સ્પષ્ટ છે.

મોટા ભાગના રોગચાળા સામાન્ય રીતે ઘંટીના આકારના વક્રમાં વધે અને ઘટે છ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:
ે. ભારત પણ તેમાં અપવાદ નથી. આ ઉપરાંત ગીચ વસતી ધરાવતાં શહેરોમાં 65 વર્ષથી વધુ વયના લોકોમાં કેસ અને મૃત્યુનું પ્રમાણ પણ ઊંચું છે.

અગ્રણી વાઇરોલૉજિસ્ટ ડો. શાહીદ ઝમીદ કહે છે કે ભારતમાં કેસની સંખ્યા ઘટી તેમાં કંઈ અસામાન્ય નથી. અહીં કોઈ ચમત્કાર નથી થયો.  

નિષ્ણાતો કહે છે કે સંભવિત કારણોની કોઈ અછત નથી. ભારતમાં કેસની ઓછી તીવ્રતા અને નીચા મૃત્યુઆંક માટે નીચે મુજબનાં કારણો જવાબદાર છે.  

આપણી પાસે હજુ કોઈ કેઝ્યુઅલ ખુલાસા નથી. પરંતુ આપણે જાણીએ છીએ કે એક દેશ તરીકે ભારત હજુ હર્ડ ઇમ્યુનિટીથી ઘણું દૂર છે તેમ યુનિવર્સિટી ઑફ મિશિગનના બાયોસ્ટેટિસ્ટિક્સ ઍન્ડ એપિડેમિયોલૉજીના પ્રોફેસર ભ્રમર મુખરજી જણાવે છે.  

હર્ડ ઇમ્યુનિટી ત્યારે આવે છે જ્યારે સમુદાયના લોકો મોટી સંખ્યામાં રસીકરણથી અથવા રોગના ઝડપી ફેલાવાના કારણે રોગ સામે રક્ષણ મેળવે છે.

ભારત હર્ડ ઇમ્યુનિટી મેળવવાથી આટલું બધું દૂર શા માટે છે?

તાજેતરના સિરો સરવેમાં જણાવાયું છે કે 21 ટકા જેટલા પુખ્ત વયના લોકો અને 25 ટકા જેટલાં બાળકોને આ રોગનો પહેલેથી ચેપ લાગી ગયો છે. 

તેમાં એમ પણ જાણવા મળ્યું છે કે ઝૂંપડપટ્ટીમાં રહેતા 31 ટકા લોકો અને ઝૂંપડપટ્ટી સિવાયના વિસ્તારમાં રહેતા 26 ટકા શહેરી લોકો આ વાઇરસના સંસર્ગમાં આવ્યા છે. કેટલાંક મોટાં શહેરોમાં આ પ્રમાણ 50 ટકા છે, જેમ કે પૂણે અને દિલ્હી.

આવાં શહેરોમાં વાઈરસનો ઘણા વધારે પ્રમાણમાં એક્સપોઝર જોવા મળ્યું હોવાનું સાબિત થયું છે. એટલે કે આ શહેરો હર્ડ ઇમ્યુનિટીથી ઘણા વધારે નજીક છે.

પરંતુ નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ આંકડો હજુ ઘણો નીચો છે.

દિલ્હીસ્થિત થિંક ટૅન્ક પબ્લિક હેલ્થ ફાઉન્ડેશન ઑફ ઇન્ડિયાના પ્રેસિડન્ટ ડો. કે શ્રીનાથ રેડ્ડીએ જણાવ્યું કે ભારતમાં એક પણ પ્રદેશ એવો નથી જેણે સંપૂર્ણપણે હર્ડ ઇમ્યુનિટી મેળવી છે તેમ કહી શકાય.

તેથી જે લોકો એવા વિસ્તારમાં રહે છે જ્યાં વાઇરસ ઘણો ફેલાયો છે અને હજું સુધી તેમને ચેપ નથી લાગ્યો, તેઓ ટ્રાન્સમિશનનું પ્રમાણ ઓછું હોય તેવા વિસ્તારમાં જશે તો તેમને ચેપ લાગવાની શક્યતા રહે છે.

ભારતમાં કેસ શા માટે ઘટી રહ્યા છે?

કોરોનાના કેસોમાં ઘટાડો થતાં કુંભ મેળામાં હિંદુ શ્રદ્ધાળુઓ ઊમટી પડ્યા છે.

નિષ્ણાતોના મતે આમ થવા માટે બે-ત્રણ કારણો જવાબદાર છે. 

ભારતમાં કોવિડ રોગચાળાને પેચવર્ક પેન્ડેમિક તરીકે જોવામાં આવે છે જ્યાં દેશના જુદા જુદા વિસ્તારોમાં કેસ ગમે ત્યારે વધે અને ઘટે છે. 

શહેરોમાં વધારે લોકોને ચેપ લાગ્યો છે. ખાસ...