હાલમાં જ પ્રકાશિત થયેલા એક અહેવાલમાં દાવો કરાયો હતો કે ઉત્તરાખંડનાં 132 ગામોમાં છેલ્લા 3 મહિના દરમિયાન દીકરી જન્મી જ નથી. અહેવાલ સામે આવ્યો કે સરકારને તુરંત જ તપાસ શરૂ કરવી પડી. 

આ વાત છે ઉત્તરાખંડ સ્થિત ઉત્તરકાશીની કે જ્યાં આશરે 550 ગામડાંમાં 4 લાખ લોકો રહે છે. 

 અહીંનો મોટાભાગનો વિસ્તાર પહાડી છે અને અંતરિયાળ છે. 

ભારતની વાત કરીએ તો એ એક એવો દેશ બની ગયો છે કે જ્યાં સેક્સ-રેશિયોમાં ભારે અંતર જોવા મળે છે. 

ગર્ભમાં જ દીકરીને મારી નાખવાનું કારણ આ માટે જવાબદાર છે. 

તેવામાં જ્યારે આ સમાચાર આવ્યા કે ભારતના 132 ગામોમાં 3 મહિનામાં દીકરી જન્મી જ નથી, સંતાપ થવો સહજ છે. 

જોકે, આ અહેવાલ સંપૂર્ણ સાચો ન હોય એવું પણ બની શકે. 

આ અહેવાલ અનુસાર એપ્રિલથી જૂન મહિના દરમિયાન અહીંનાં 132 ગામોમાં 216 પુત્રો જન્મ્યા પરંતુ બાળકી એક પણ જન્મી નહીં. 

જોકે, અધિકારીઓનું આ મામલે કંઈક અલગ જ કહેવું છે. એમની તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે આ જ સમયગાળા દરમિયાન અહીંના અલગઅલગ 120 ગામોમાં 180 બાળકીઓ જન્મી. 

તેમના દાવા અનુસાર આ સમયગાળા દરમિયાન, આ જ ગામોમાં ક્યાંય પુત્રનો જન્મ નથી થયો. 

ચિત્રને વધુ સંકુલ બનાવતાં દાવો કરાય... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:
ો કે અન્ય 166 ગામોમાં 88 પુત્રી અને 78 પુત્રનો જન્મ થયો. 

ઉત્તરકાશીમાં એપ્રિલથી જૂનની વચ્ચે કુલ 961 બાળકોનો જન્મ થયો હતો જેમાંથી 479 પુત્રીઓ હતી અને 468 પુત્ર હતા (બાકીનાં બાળકો મૃત હાલતમાં જન્મ્યાં હતાં).

અધિકારીઓનું કહેવું છે કે આ આંકડો દર્શાવે છે કે આ જિલ્લામાં સેક્સ-રેશિયો ખૂબ સારો છે. અહીં 1000 પુરુષની સામે 1,024 મહિલાઓ છે. 

1 હજાર પુરુષની સામે 933 મહિલાઓની રાષ્ટ્રીય સરેરાશ કરતાં આ આંકડો ક્યાંય સારો છે. 

અધિકારીઓનું કહેવું છે કે કદાચ સ્વયંસેવકો દ્વારા મેળવાયેલી માહિતીના આધારે મીડિયામાં આવા અહેવાલ વહેતા થયા હોઈ શકે. 

અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર ગર્ભાવસ્થા અને જન્મ, રસીકરણ અને પરિવાર-નિયોજન અંગેની માહિતી એકઠી કરવાનું કામ 600 જેટલા સ્વયંસેવકોને સોંપવામાં આવ્યું છે. 

એક વરિષ્ઠ અધિકારી આશિષ ચૌહાણનું કહેવું છે, "મને લાગે છે કે અહેવાલને ખોટી રીતે રજૂ કરવામાં આવ્યો છે. લોકોની અંદર આ મામલે સમજ નથી. જોકે, આ મામલે અમે તપાસના આદેશ આપ્યા છે."

એટલે 26 અધિકારીઓ અલગઅલગ 82 ગામોમાં ફરી વળ્યા અને જાણ્યું કે ક્યાંક ભૂલ થઈ ગઈ છે. 

માહિતીમાં કોઈ ભૂલ?

એવી સંભાવના છે કે કદાચ માહિતી અધૂરી હોય અને આરોગ્ય કર્મચારીઓથી ક્યાંક કાચું કપાયું હોય!  

એટલે શું પુત્રીના જન્મની માહિતી એકઠી કરવા માટે એક ટુકડીને કામ સોંપાયું હતું અને પુત્રજન્મની માહિતી એકઠી કરવા માટે બીજી ટુકડીને કામ સોંપાયું હતું?

વળી, ઉત્તરકાશીના વિસ્તારોમાં વસતી પણ પાંખી જોવા મળે છે. 

અહીં એક ગામમાં સરેરાશ 500 લોકો રહે છે. તો કેટલાંક અંતરિયાળ ગામોમાં આશરે 100 લોકોની વસતી છે. 

આરોગ્યઅધિકારીનું કહવું છે કે 10-15 ઘરો ધરાવતાં નાનાં ગામોમાં જન્મતાં એક જ જાતિનાં બાળકોની સંખ્યા કંઈ ખાસ ફેર સર્જી શકે નહીં. 

"જો ઘણાં બધાં ગામોમાં દીકરીનો જન્મ જ ન થયો હોત તો તેની અસર જિલ્લાના સેક્સ-રેશિયો પર પડી હોત."

સ્થાનિક લોકોનો દાવો છે કે તેમનાં ગામમાં પુત્ર-પત્રી વચ્ચેનો તફાવત ખૂબ ઓછો જોવા મળે છે. 

એક સ્થાનિક મહિલાએ હિંદુસ્તાન ટાઇમ્સને જણાવ્યું હતું, "દીકરી હોય કે દીકરો, અમે તો બસ એટલી જ પ્રાર્થના કરીએ છીએ કે બાળક સ્વસ્થ હોય."

આ ગામોમાં મહિલાઓ પુરુષો કરતાં વધારે મહેનત કરે છે. તેઓ ખેતરોમાં મજૂરી કરે છે, ઘાસ કાપે છે, રસોઈ કરે છે અને ઘરના બીજા કામકાજ પણ કરે છે. 

અહીં પુરુષોમાં દારૂનું દૂષણ વધુ પડતું જોવા મળે છે. 

અધિકારીઓનું કહેવું છે કે છેલ્લાં ઘણાં વર્ષોથી અહીંનાં ગામોમાં...