અંદાજીત 29 અબજના ખર્ચે બનનારી વિશ્વની સૌથી ઊંચી પ્રતિમા મધ્ય ગુજરાતના પ્રવાસન ક્ષેત્રને વેગવાન બનાવી દેશે એવું વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનું કહેવું છે. 

તાજેતરમાં જ મોદીએ કહ્યું હતું, ''આ સિમાચિહ્નરૂપ સ્મારકની મુલાકાતે રોજ લાખો લોકો આવશે અને હજારો લોકોને રોજગારી મળશે.''

બીજી તરફ 'સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટી'ની આસપાસનાં ગામડાંમાં આદિવાસીઓ ખેડૂતો પ્રતિમા પાછળ અબજો ખર્ચવાનો વિરોધ કરી રહ્યાં છે.

ત્યારે પ્રશ્ન ઊઠે છે કે મોદી જે રીતે દાવો કરી રહ્યા છે એ રીતે શું ખરેખર 'સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટી'થી ગુજરાતને ફાયદો થશે?

ફાયદો કોને?

'સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટી'ને કારણે પ્રવાસન ક્ષેત્ર વિકસશે અને મધ્ય ગુજરાતમાં હજારો લોકોને રોજગાર મળશે એવો દાવો કરાઈ રહ્યો છે.

પણ સરદારની આ સૌથી ઊંચી પ્રતિમાથી ફાયદો કોને થશે? વરિષ્ઠ પત્રકાર અજય ઉમટ સાથે બીબીસી ગુજરાતીએ આ અંગે વાત કરી હતી. 

ઉમટ જણાવે છે, ''આ નિર્માણ પાછળનો ઉદ્દેશ રાજકીય લાભ ખાટવાનો છે.''

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

''જે રીતે કોંગ્રેસ દ્વારા ગાંધી-નહેરુ પર દાવો કરવામાં આવે છે એ રીતે સરદારને પોતાના ખાતામાં નાખવાનો ભાજપનો આ પ્રયાસ છે.''

''ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી હતા ત્યારથી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:
જ મોદી ગાંધી-નહેરુ પરિવારે કઈ રીતે સરદારને અન્યાય કર્યો એ મુદ્દો ચલાવતા આવ્યા છે.''

''એ વખતે જ તેમણે કહ્યું હતું કે સરદારની સૌથી મોટી પ્રતિમા ગુજરાતમાં બનશે.''

''વળી, સરદારની સૌથી મોટી પ્રતિમા ગુજરાતમાં નરેન્દ્ર મોદીએ બનાવી, એમ ઇતિહાસમાં નામ અંકિત કરવાનો પણ આ એક પ્રયાસ હોઈ શકે.''

''ગુજરાતમાં હાર્દિક પટેલ અને પાટીદાર આંદોલન સામે જમીન મજબૂત કરવા માટે પણ 'સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટી'નો ઉપયોગ થઈ શકે.''

''આમ સરદારની આ પ્રતિમા થકી ભાજપે એક કાંકરે કેટલાંય પક્ષીઓ મારવાનો પ્રયાસો કર્યો છે.''

ખેડૂતોને કેટલો ફાયદો?

પ્રતિમા અંગે ગુજરાત ખેડૂત સમાજના પ્રમુખ જયેશ પટેલ સાથે બીબીસી ગુજરાતીએ વાત કરી હતી.  

જયેશ પટેલ જણાવ્યું, ''સરદાર ખેડૂતોના પ્રશ્નોને લઈને ખૂબ સક્રીય હતા. પણ, સરદારની આ પ્રતિમાથી ખેડૂતોના પ્રશ્નોનો ઉકેલ આવી જશે કે કેમ એ બાબતે મને શંકા છે.'' 

''હાલમાં ખેડૂતો માટે ભારે કપરી પરિસ્થિતિનું નિર્માણ થયું છે. ખેડૂતોને પોષણક્ષમ ભાવો નથી મળી રહ્યા.''

''ઉત્પાદન ખર્ચ પર 50 ટકા નફો આપવાની વાત હોય, સ્વામીનાથન સમિતિની ભલામણને લાગુ કરવાની વાત હોય, ક્યાંય કોઈ પ્રગતિ જોવા નથી મળી.'' 

''સરદારના નામે બનાવાયેલું સરદાર સરોવરનું પાણી પણ ખેડૂતોને બદલે ઉદ્યોગગૃહોને આપી દેવાય છે કાં તો તાયફાઓમાં વેડફી દેવાય છે. એટલે ખેડૂતો તો ઠેરના ઠેર જ રહે છે.''

હાલ આ પ્રતિમા સામે સ્થાનિક આદિવાસીઓ પણ વિરોધ નોંધાવી રહ્યા છે. અહીંના આસપાસના ખેડૂતોની સ્થિતિ સારી નથી. 

તેમને સિંચાઈ માટે પાણી મળતું નથી. જેથી નર્મદા જિલ્લાના અનેક આદિવાસી ખેડૂતો 31મી ઑક્ટોબરના રોજ બંધ પાળીને વિરોધ નોંધાવશે. 

સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ અને ખેડૂતોના સંબંધો કોઈથી અજાણ્યા નથી.

ખેડૂતો માટે વલ્લભભાઈ પટેલે લડેલી લડતે જ તેમને 'સરદાર'નું બિરુદ અપાવ્યું હતું.

1928માં ખેડૂતો પર લદાયેલા આકરા કર વિરુદ્ધ વલ્લભભાઈ પટેલે બારડોલીમાં અવાજ ઉઠાવ્યો હતો.

જેને પગલે સરકારને કર પાછા ખેંચી લેવાની ફરજ પડી હતી અને ખેડૂતોએ વલ્લભભાઈ પટેલને પ્રેમથી સરદારનું બિરુદ આપ્યું હતું.

'ખેડૂતોના વિકરાળ પ્રશ્નો'

બીબીસી ગુજરાતીએ પાટીદાર નેતા હાર્દિક પટેલ સાથે આ અંગે વાત કરી હતી. 

સરદારની આ પ્રતિમાના ખર્ચ અંગે વાત કરતા હાર્દિક જણાવે છે, ''ગુજરાતમાં ખેડૂતોની પરિસ્થિતિ કેવી કપરી છે એ વાતથી કોઈ અજાણ નથી.'' 

''ખેડૂતોને બિયારણ નથી મળી રહ્યું, ટેકાના ભાવ નથી મળી રહ્યા અને પાણીની સમસ્યા તો માથે ઊભી જ છે.''

''કારણ કે...