...તો જેમાં પશુઓ બાંધી શકે તેના માટે જમીન હતી. પરંતુ છ ગામના લોકો માટે 1.1.81ના રોજ પુખ્ત વયના પુત્રને લાભ મળે તેવી જોગવાઈ છે. 

ગામ લોકોનું કહેવું છે કે આ છ ગામના લોકોને જે પૅકેજ નિગમ અત્યારે ઑફર કરી રહી છે તેમાં પ્રતિ એકર સાડા સાત લાખ રૂપિયા અને જમીનના બદલે તેટલી જ જમીન આપવાની જોગવાઈ છે. હવે 60 વર્ષ પછી ચોથી પેઢી આવી ગઈ છે અને પરિવારના સભ્યો વધ્યા છે એટલે એટલાં વળતરમાં ગામવાસીઓને પોતાની જમીનો છોડીને કેટલાય કિલોમિટર દૂર જતા રહેવું ન પોસાય.   

ગોવિંદભાઈ કહે છે કે અમારા સંયુક્ત પરિવાર વચ્ચે 16 એકર ... બાકીનો લેખ લખો:
ગુજરાત હાઈકોર્ટે છ ગામના આદિવાસીઓની જમીન અંગેની સામાજિક કાર્યકરોની અરજીને હાલમાં ફગાવી હતી જેમાં સરકારને ભૂમિઅધિગ્રહણ રોકવાનો આદેશ આપવા વિનંતી કરવામાં આવી હતી. 

અરજદાર સામાજિક કાર્યકર્તા આનંદ મંઝગાંવકરે બીબીસી ગુજરાતીને કહ્યું કે ગુજરાત હાઈકોર્ટના નિર્દેશ પછી સરદાર સરોવર નર્મદા નિગમ લિમિટેડ તરફથી છ ગામોમાં ભૂમિઅધિગ્રહણનું કામ શરૂ કરવામાં આવ્યું પરંતુ ગામવાસીઓએ તેનો વિરોધ કર્યો.

લિમ્બડી, કેવડિયા, વાગડિયા નવાગામ, કોઠી અને ગોરા ગામના લોકો પોતાની જમીન આપવા માટે તૈયાર નથી થઈ રહ્યા. 

આનંદ મઝગાંવકરનું કહેવું છે કે “1894ના જમીન સંપાદન કાયદા પ્રમાણે સંપાદનનો હેતુ જણાવવો પડે. તે પ્રમાણે અહીં ડૅમ અને કૅનાલ નિર્માણનો હેતુ બતાવવામાં આવ્યો હતો. જોકે, ડેમ અને કૅનાલ માટે આ જમીન ન વપરાઈ. 1960માં વધારાની જમીન સંપાદિત કરાઈ હતી પરંતુ કબજો લોકો પાસે જ રહ્યો હતો. ડૅમમાં જમીન ન વપરાઈ હોવાથી તેમને અસરગ્રસ્ત નહોતા ગણવામાં આવ્યા એટલે તેમને વિસ્થાપિતોને મળતું રાહત પૅકેજ ન મળ્યું.”

“2013માં જમીન સંપાદનનો નવો કાયદો આવ્યો. એમાં 24.2 કલમ પ્રમાણે જો પાંચ વર્ષ સુધી સંપાદિત જમીન વપરાશ ન થાય અથવા કબજો ન લેવાયો હોય કે વળતર ન અપાયું હોય તો સંપાદન રદ થઈ જાય. આ અંગેની અરજી જુલાઈ 2019માં અમે હાઈકોર્ટમાં કરી હતી અને પછી જમીન સંપાદનના કેટલાક વિવાદ સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી પહોંચ્યા જેમાં સુપ્રીમ કોર્ટે ધારા 24.2 પર સુનાવણી કરીને કાયદામાં ફેરફાર કર્યો. એના આધારે હાઇકોર્ટમાં અમારી અરજી રદ કરવામાં આવી.” 

તેઓ કહે છે કે સરદાર સરોવર ડૅમ ગુજરાતની જીવાદોરી કહેવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ હવે કેન્દ્રમાં સરદાર પટેલનું સ્ટૅચ્યૂ છે અને તેની આજુબાજુ આવેલા પ્રૉજેક્ટ છે જેમાં જાહેરહિતનો કોઈ હેતુ નથી.

આદિવાસી કાર્યકર પ્રફુલ વસાવાએ કહ્યું કે, લૉકડાઉનની આડમાં સરકાર આદિવાસીઓની જમીનને હડપ કરી લેવા માગે છે. અમે સુપ્રીમ કોર્ટમાં જઈએ એ પહેલાં સરકાર લૉકડાઉનમાં આ કામગીરી કરી રહી છે અને આદિવાસીઓ સાથે અન્યાય કરી રહી છે. એક વખત ફેન્સિંગ થઈ ગયું પછી ખેડૂતો શું કરી શકશે?

સરકારનું શું કહેવું છે?

સરદાર સરોવર નર્મદા નિગમ લિમિટેડ ખાનગી જમીનો પર ફેન્સિંગ અને લોકોનાં ઘર ખાલી કરાવવાના આરોપોને સ્પષ્ટપણે નકારે છે. 

નિગમનું કહેવું છે કે આ છ ગામમાં માત્ર એ જ જમીન પર ફેન્સિંગનું કામ ચાલુ છે જે નિગમની માલિકીની છે.                       

નિગમના નિવેદન પ્રમાણે 1962- 65 વચ્ચે જમીનો સંપાદિત...