રાજીવ ગાંધીએ પણ કોંગ્રેસનાં સંગઠન તથા રાજકારણમાં આમૂલ પરિવર્તન લાવવાનું વચન આપ્યું હતું. 

ત્યારે મોટો સવાલ એ ઊભો થાય છે કે જે બાબતમાં રાજીવ ગાંધી નિષ્ફળ રહ્યા, તે બાબતમાં રાહુલ ગાંધી સફળ થશે ?

શું તેઓ કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતાઓ અને પાર્ટીના સામાન્ય કાર્યકર્તાઓ વચ્ચે ઊભી થયેલી દિવાલને તોડી શકશે. 

શું તેઓ નિર્ધનો તથા ધનવાનો વચ્ચેની ખાઈ પૂરી શકશે?

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

કેન્દ્રમાં રાહુલ ગાંધીના નેતૃત્વમાં સરકાર બનશે, ત્યારે ખેડૂતો તથા યુવાનોના જીવનમાં પરિવર્તન લાવવાના તેમના વચનની કસોટી થશે. આ બાબતમાં હજુ સમય લાગશે. 

એ પહેલા રાહુલ ગાંધીએ પુરવાર કરવું પડશે કે તેઓ વરિષ્ઠ નેતાઓને નારાજ કર્યા વગર તેમની ટીમ તથા કાર્યસમિતિમાં યુવાનોને વધુ સારું સ્થાન આપી શકે તેમ છે.  

સોનિયા અને રાહુલ 

બોલવું હંમેશા સરળ હોય છે અને પાળવું મુશ્કેલ. 

રાહુલ ગાંધી હંમેશા પાર્ટીમાં આંતરિક લોકશાહીની હિમાયત કરતા રહ્યાં છે, પરંતુ પાર્ટીની કાર્યસમિતિના તમામ 24 સભ્યોને તેમણે 'નૉમિનેશન' દ્વારા પસંદ કર્યા છે. 

આ અધિવેશનની ખાસ વાત એ રહી કે કમ સે કમ 2019 સુધી સોનિયા ગાંધી તથા રાહુલ ગાંધીની 'જુગલબંધી' ચાલુ રહેશે. 

કોંગ્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:
રેસની જૂની તથા નવી પેઢી માટે આ એક રાહતજનક બાબત ગણી શકાય. 

એનડીએથી અંતર જાળવનારા વિરોધપક્ષો માટે પણ આ સ્થિતિ સાનુકૂળ બની રહેશે. 

એક તબક્કે એવું લાગતું હતું કે સોનિયા ગાંધી રાજકારણમાંથી નિવૃત્તિ લઈ લેશે, પરંતુ હવે એવું લાગે છે કે સોનિયાએ તેમના નિર્ણય પર પુનર્વિચાર કર્યો છે. 

કડવી વાસ્તવિક્તા 

બે કારણસર આમ થયું હોય તેમ જણાય છે. એક તો એ કે માતા તરીકે તેઓ પુત્ર રાહુલને સફળ બનાવવા માગે છે. 

બીજું એ કે તેમને લાગતું હશે કે સોનિયા ફેક્ટરને કારણે દ્રમુક, આરજેડી, તૃણમુલ, એનસીપી, સપા, બસપા, લેફ્ટ તથા અન્ય પાર્ટીઓ કોંગ્રેસ સાથે ગઠબંધન કરશે. 

#BBCShe : દિલ્હી, પટણા, વિશાખાપટ્ટનમ, કોઈમ્બતૂર, નાગપુર. રાજકોટ. જલંધરની લેશે મુલાકાત

પરંતુ તુનકમિજાજી મમતા બેનર્જી, માયાવતી તથા અખિલેશ યાદવ, એમ. કરુણાનિધિ, લાલુપ્રસાદ યાદવ અને શરદ પવાર જેવા દિગ્ગજો વચ્ચેનો ગજગ્રાહ કડવી વાસ્તવિક્તા છે. 

વર્ષ 1975-77ની યુતિ સરકાર સમયે જયપ્રકાશ નારાયણ તથા સંયુક્ત મોરચા સરકારોમાં ડાબેરી નેતા હરકિસનસિંહ સુરજીતને જેવું સન્માન મળતું, તેવું જ સન્માન મહદંશે સોનિયા ગાંધીને મળી રહ્યું છે. 

તેમના નામ ઉપર પરસ્પર વિરોધી પાર્ટીઓ પણ એક થઈ જાય તેવી શક્યતા છે. 

તાકતવર અને પ્રાસંગિક 

એ પણ સમજવું ઘટે કે રાહુલ ગાંધી તથા સોનિયા ગાંધીએ ખુદને સત્તાધીશ તરીકે નહીં, પરંતુ સત્તાના સંરક્ષક તરીકે પ્રોજેક્ટ કર્યાં છે. 

2004 થી 2014 દરમિયાન સોનિયા ગાંધીએ દેખાડી દીધું કે તેઓ વડાંપ્રધાન બન્યા વગર પણ તાકતવર અને પ્રાસંગિક રહી શકે છે

રાહુલ ગાંધીએ પણ 48 વર્ષની ઉંમરે મનમોહનસિંહની સરકારમાં પ્રધાન બનવાનું ટાળ્યું હતું. 

હજુ પણ રાહુલ ગાંધી ખુદને વડાપ્રધાન પદના ઉમેદવાર તરીકે પ્રોજેક્ટ નથી કર્યા અને તેમાં કોઈ ઉતાવળ પણ નથી કરી રહ્યા. 

બીજી બાજુ, નરેન્દ્ર મોદી વિરોધી દળોનું નેતૃત્વ લેવામાં રાહુલ ગાંધી ખચકાઈ રહ્યાં છે, જે તેમના માર્ગનો સૌથી મોટો અવરોધ છે. 

મોદી સામે મુકાબલો 

વર્ષ 1951-52થી લઈને અત્યારસુધીની તમામ લોકસભા ચૂંટણીઓ કોઈ ચહેરાને કેન્દ્રસ્થાને રાખીને જ લડવામાં આવી છે. 

1951-52, 1957 તથા 1962ની ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસની સફળતાનું મોટું કારણ પંડિત નહેરુ હતા. 

ઇંદિરા ગાંધીએ પણ આજીવન રાષ્ટ્રીય રાજકારણનાં પરિદૃશ્યમાં પોતાનું વર્ચસ્વ જાળવી રાખ્યું હતું. 

રાજીવ ગાંધી, અટલ બિહારી વાજપેયી તથા સોનિયા ગાંધીના જીવનમાં પણ આવા તબક્કા આવ્યા. જોકે, પી.વી. નરસિંહ્મારાવ તથા મનમોહનસિંહ...