ભારતે ચીનમાંથી 58.7 અબજ ડૉલરનના સામાનની આયાત કરી હતી.

ગત નાણાંકીય વર્ષમાં પણ ચીન જ ભારતનું સૌથી મોટું ટ્રૅડિંગ પાર્ટનર હતું. અમેરિકા બીજા તથા સંયુક્ત આરબ અમિરાત ત્રીજાક્રમે રહ્યા હતા.

ભારતે ચીનમાંથી 58.7 અબજ ડૉલરનના સામાનની આયાત કરી હતી. જે અમેરિકા અને યુ.એ.ઈ.માંથી થયેલી સંયુક્ત આયાત કરતાં પણ વધુ હતી. આ ગાળામાં ભારતે પાડોશી દેશ ચીનને 19 અબજ ડૉલરનો સામાન વેંચ્યો હતો.

ગલવાન ઘાટીમાં ભારત અને ચીનના સૈનિકો વચ્ચે હિંસક અથડામણ થઈ હતી, જેમાં ભારતના 20 સૈનિકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં. થોડા દિવસ અગાઉ ચીને સ્વીકાર્યું હતું કે એ અથડામણમાં તેના ચાર સૈનિક મૃત્યુ પામ્યા હતા. ભારતનો દાવો છે કે એ અથડામણમાં ચીને જાહેર કરેલી સંખ્યા કરતાં વધુ સૈનિક મૃત્યુ પામ્યા હતા.

ગલવાનની ઘટના બાદ બંને દેશો વચ્ચેના દ્વિપક્ષી વ્યાપાને થોડી અસર થઈ હતી, કોરોનાની મહામારીને કારણે તેમાં વધારો થયો, પરંતુ તે ખાસ વધારે ન હતો.

ભારત સરકારે ચીનના આર્થિક રોકાણ ઉપર પ્રતિબંધ લાદી દીધો હતો. આ સિવાય ચાઇનિઝ કંપનીઓની 200થી વધુ મોબાઇલ ઍપ્લિકેશન્સ ઉપર સુરક્ષાનું કારણ આગળ ધરીને પ્રતિબંધ લાદી દીધો હતો. જેમાં ટિક ટૉક, વીબો તથા વીચૅટ જેવી ઍપ્સનો પણ સમાવેશ થાય છે.

આત્મનિર્ભરતા અભિયાનની અસરકારકતા

વર્ષ 2013થી 2020 દરમિયાન ચીને ભારતમાં 2.174 અબજ ડૉલરનું જ રોકાણ કર્યું છે.

ગત વર્ષે મે મહિનાથી ભારત સરકારે આત્મનિર્ભરતાનું અભિયાન હાથ ધર્યું હતું. જેનો હેતુ આયાત ઘટાડવાનો, નિકાસ વધારવાનો તથા દેશમાં ઉત્પાદનક્ષેત્રને પ્રોત્સાહન આપવાનો હતો.

જાણકારો માને છે કે ભારતનું આ અભિયાન ચીન ઉપરની મદાર ઘટાડવા ઉપર વધારે કેન્દ્રિત હતું, પરંતુ તાજેતરના વ્યાપારિક આંકડા ઉપર નજર કરીએ તો તમામ પગલાં છતાં ચીન ઉપર ભારતની નિર્ભરતા ઘટી નથી.  

આંકડાઓ ઉપર નજર કરીએ તો ગતવર્ષે ભારત અને ચીન વચ્ચે 77.7 અબજ ડૉલરનો દ્વિપક્ષીય વેપાર થયો હતો. વાણિજ્ય મંત્રાલયના અનુમાનિત આંકડા મુજબ, તે ગત વર્ષના 85.5 અબજ ડૉલરના આંકડા કરતાં થોડો જ ઓછો છે.

બીજી બાજુ, ભારત સરકારે સ્પષ્ટતા કરી છેકે ચીની રોકાણને મંજૂરી આપવાના મીડિયા રિપૉર્ટ્સમાં કોઈ તથ્ય નથી. આમ પણ ચીન ભારતમાં મોટું રોકાણકાર નથી.

વર્ષ 2013થી 2020 દરમિયાન ચીને ભારતમાં 2.174 અબજ ડૉલરનું જ રોકાણ કર્યું છે. જે ભારતના કુલ વિદેશી રોકાણનો ખૂબ જ નાનો હિસ્સો છે.

વાણિજ્ય મંત્રાલયના આંકડા મુજબ એપ્રિલથી ડિસેમ્બર 2020ની વચ્ચે ભારતમાં 58 અબજ ડૉલરનું દેશી મૂડીરોકાણ થયું... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.
ભારત-ચીન સરહદે તણાવ છતાં બંને દેશ વચ્ચેનો વેપાર કઈ રીતે વધ્યો?