સામગ્રી: આ બાબતે ત્રિવેન્દ્રમમાં એક સભામાં વાદ-વિવાદ ચાલતો હતો. આ સભામાં રાજ્યના જાણીતા વિદ્વાન ટી. કે. વેલ્લુપિલ્લઈ વિવાહિત મહિલાઓને સરકારી નોકરીઓ આપવાના વિરોધમાં ભાષણ આપી રહ્યા હતા.

ત્યારે 24 વર્ષીય અન્ના ચાંડી મંચ પર ચઢ્યાં અને સરકારી નોકરીઓમાં મહિલાઓને અનામત આપવાના પક્ષમાં એક પછી એક દલીલ રજૂ કરવા લાગ્યાં.

સભાનું વાતાવરણ સાવ પલટાઈ ગયું, એવું થઈ ગયું કે જાણે સભામાં નહીં પણ અદાલતમાં વાદ-વિવાદ ચાલી રહ્યો હોય.

એ વખતે રાજ્યના લોકોમાં અન્ય એક વાતને લઈને પણ મતભેદ હતો કે અવિવાહિત મહિલાઓને નોકરીઓ મળે કે પછી વિવાહિત મહિલાઓને.

આ વિશેષ શ્રેણીની આ પહેલાંની કહાણીઓ વાંચવા માટે ક્લિક કરો:

અન્ના ચાંડી : ભારતમાં હાઈકોર્ટનાં જજ બનનારા પ્રથમ મહિલા

ટી. કે. વેલ્લુ પિલ્લઈએ પોતાની દલીલમાં કહ્યું, ''સરકારી નોકરીઓને કારણે મહિલાઓનાં વૈવાહિક જીવનની જવાબદારીઓમાં બાધા આવશે. પૈસા-સંપત્તિ અમુક પરિવારોમાં સીમિત થઈ જશે અને પુરુષોના આત્મસન્માનને ઠેસ વાગશે.''

વકીલાતનો અભ્યાસ કરી ચૂકેલાં અન્ના ચાંડીએ પોતાનો તર્ક આપતાં કહ્યું, "અરજદારની અરજીથી સ્પષ્ટ થાય છે કે તેઓ માને છે કે મહિલાઓ માત્ર પુરુષો માટે ઘરેલુ સુખનું સાધન છે."

"આના આધારે તેઓ મહિલાઓ દ્વારા નોકરી મેળવવાના પ્રયત્નો પર પાબંદી લગાવવા માગે છે, કારણકે તેમના પ્રમાણે જો મહિલાઓ રસોડામાંથી બહાર નીકળશે તો તેનાથી પારિવારિક સુખમાં ઓછપ આવશે."

તેમણે જોરદાર રીતે કહ્યું કે મહિલાઓ કમાશે એનાથી પરિવારને સંકટના સમયમાં સહારો મળશે, જો માત્ર અવિવાહિત મહિલાઓને જ નોકરીઓ આપવામાં આવશે તો કેટલાંક મહિલાઓ લગ્ન કરવાનું જ ટાળવા લાગશે.

કેરળનાં ઇતિહાસકાર અને લેખિકા જે. દેવિકા કહે છે, "અન્ના ચાંડી આ સભામાં ભાગ લેવા માટે ખાસ કોટ્ટમથી ત્રિવેન્દ્રમ આવ્યાં હતાં અને તેમના પ્રભાવશાળી ભાષણથી રાજ્યમાં મહિલાઅનામતની માગને મજબૂતી મળી હતી."

આ વાદ-વિવાદ આવનારા દિવસોમાં અખબાર મારફતે આગળ વધ્યો હતો.

મહિલા અનામતની માગની શરૂઆત કરનારાં મલયાલી મહિલાઓમાં અન્ના ચાંડી મહત્ત્વપૂર્ણ સ્થાન ધરાવે છે.

કાયદાની ડિગ્રી મેળવનારાં પ્રથમ મહિલા

સુગરા હુમાયુ મિર્ઝા : હૈદરાબાદ ડૅક્કનના પ્રથમ મહિલા સંપાદક

અન્ના ચાંડીનો જન્મ ત્રાવણકોર રાજ્યમાં મે 1905માં થયો હતો.

1926માં રાજ્યમાં કાયદાની ડિગ્રી મેળવનારાં પ્રથમ મલયાલી મહિલા અન્ના ચાંડી જ હતાં.

જે. દેવિકા કહે છે, "સીરિયન ખ્રિસ્તી પરિવારમાં ઊછરેલાં અન્ના ચાંડી કેરળ રાજ્યમાં કાયદાની ડિગ્રી લેનારાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:
1928નું વર્ષ હતું, ત્રાવણકોર રાજ્યમાં મહિલાઓને નોકરીઓમાં અનામત આપવી કે નહીં એ મુદ્દે છેડાયેલી ચર્ચાથી માહોલ ગરમાયો હતો. આ મુદ્દા પર બધાનો પોતપોતાનો મત હતો.