...લે કે 3.6 કરોડ બાળકોને ચેપ લાગે છે અને તેમાંથી એક ટકાને પણ હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવાની જરૂર પડે તો શું આપણે તેના માટે તૈયાર છીએ?”

બાળરોગ નિષ્ણાતો પણ માને છે કે આવી સ્થિતિમાં આપણી તૈયારી બહુ નબળી છે.

એપિડેમિયોલૉજિસ્ટ અને પબ્લિક હેલ્થ ફાઉન્ડેશન ઑફ ઇન્ડિયાના પ્રોફેસર ડૉક્ટર ગિરિધર બાબુ કહે છે, “હું ડૉક્ટર રવિની વાત સાથે સહમત છું. પોતાના બાળકોને કોરોના થાય તેવું કોઈ નથી ઇચ્છતું. પરંતુ બાળકોમાં સંક્રમણ ફેલાય તો શું આપણે તેના માટે તૈયાર છીએ? તેનો જવાબ છેઃ ના.”

ડૉક્ટર મુલિયિલ કહે છે કે, “આપણી તૈયારીને ત... બાકીનો લેખ લખો:
ઇંદિરા ગાંધી ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ચાઇલ્ડ હેલ્થ, બેંગલુરુના ભૂતપૂર્વ નિદેશક ડૉ. આશા બેનકપ્પા કહે છે, “પાયાના માળખા, સુવિધાઓ અથવા માનવ સંસાધનની દૃષ્ટિએ બાળકોની સારવાર માટે તૈયારી નથી. મને ખરેખર બાળકોની ચિંતા છે.”

ભવિષ્યના પડકાર કયા છે?

એપ્રિલ મહિનામાં વધુ બાળકોને સંક્રમણ થયું હોય તો મે મહિનામાં પીઆઈસીયુમાં વધારે બાળકોને દાખલ કરવા પડશે. તેને બાળકોમાં મલ્ટિ સિસ્ટમ ઇન્ફ્લેમેટરી સિન્ડ્રોમ કહેવામાં આવે છે. ડૉક્ટરો તેને સામાન્ય ભાષામાં ‘હિટ ઍન્ડ રન’ સંક્રમણના કેસ કહે છે.

ડૉ. રામચંદ્રનનું કહેવું છે કે, “બાળકોમાં આ સિન્ડ્રોમ વાઇરસથી સંક્રમિત થયાના ત્રણથી ચાર મહિના પછી વિકસે છે. તેનાથી બાળકોની બીમારી તરત વધી જાય છે. આ બીમારીનો ઇલાજ પણ બહુ મોંઘો પડે છે.”

આ સિન્ડ્રોમની ઓળખ ગયા વર્ષે એપ્રિલ મહિનામાં ઇંગ્લૅન્ડમાં થઈ હતી.

ભારતમાં ડૉક્ટર રામચંદ્રન અને તેમની ટીમે તેની ઓળખ કરીને તેની સારવાર માટે એક પ્રોટોકૉલ બનાવ્યો છે. તેની સારવાર માટેની માહિતી બાળરોગને લગતી પત્રિકામાં પ્રકાશિત કરવામાં આવી છે.

બાળકોની સારવારનો ખર્ચ બહુ મોંઘો પડે છે

મોટા લોકોના આઈસીયુ બેડને તાત્કાલિક બાળકો માટે લાયક બનાવવા મુશ્કેલ હોય છે. ઉદાહરણ તરીકે મોટા લોકો માટેના ઓક્સિજન માસ્ક બાળકોને કામ નહીં લાગે, કારણ કે તેમનાં મોઢાં પર ફિટ નહીં થાય.

ડૉ. રામચંદ્રનનું કહેવું છે કે, “સિન્ડ્રોમનો શિકાર થયા બાદ બાળકને તેના વજનના આધારે 24 કલાકથી વધુ સમય માટે ઇન્ટ્રાવિનસ ઇમ્યુનોગ્લોબુલિન ઇન્જેક્શન આપવામાં આવે છે. તમે કહી શકો કે બાળકને એક કિલો વજન દીઠ બે ગ્રામનું ઇન્જેક્શન અપાય છે.”

“આ ઇન્જેક્શનના 10 ગ્રામની કિંમત 16,000 રૂપિયા છે અને આ સૌથી સસ્તો વિકલ્પ છે. એટલે કે બાળક 20 કિલોનું હોય તો તેને 40 ગ્રામ ઇન્જેક્શન આપવું પડશે. એટલે કે 64,000 રૂપિયાની જરૂર પડશે. સાથે સાથી પીઆઈસીયુનો ખર્ચ અલગથી આવશે. આ અત્યંત મોઘું સાબિત થઈ શકે છે.”

ડૉ. બેનકપ્પા કહે છે કે, “પીઆઈસીયુ માટે તમારે વૅન્ટિલેટર ઇનફ્યુઝન પંપ અને બીજા તમામ પ્રકારના ઉપકરણોની જરૂર પડશે જેનો ખર્ચ 10થી 15 લાખ રૂપિયા આવે છે. કોઈ બાળક પીઆઈસીયુમાં હોય અને વૅન્ટિલેટર પર પણ હોય તો તેની સારવાર માટે જરૂરી મશીન અને ડૉક્ટરો, નર્સની વ્યવસ્થા કરવામાં લગભગ 25થી 30 લાખ રૂપિયાનો ખર્ચ આવશે.”

આ ઉપરાંત પીઆઈસીયુના સ્ટીફની તાલીમ પણ સામાન્ય આઈસીયુના સ્ટાફથી અલગ હોય છે.

ડૉક્ટર ધીરેન ગુપ્તા કહે છે કે, “બાળકોની સારવાર માટે તાલીમ ધરાવતી નર્સ...