જળસંકટ : પાણીની તંગી મામલે અન્ય દેશો કૅલિફોર્નિયાનું અનુકરણ કેમ ન કરી શકે?\nઅમેરિકાના કૅલિફોર્નિયા રાજ્યની ઑરેન્જ કાઉન્ટી વૉટર ડિસ્ટ્રિક્ટના જનરલ મૅનેજર માઇક માર્કસ કહે છે કે આ પરિસ્થિતિમાંથી સફળતાપૂર્વક બહાર નીકળવું હોય તો પાણીના કુદરતી સ્રોત ઉપરાંત વૈકલ્પિક સંસાધનો ઊભા કરવા જ પડે. 

ત્રણ-ત્રણ વર્ષનો સતત દુષ્કાળ 'વર્સ્ટ ડ્રાઉટ ઇન અ સૅન્ચુરી' એટલે કે સદીનો મહાભિષણ દુષ્કાળ પડ્યો જેને કારણે ગોલ્ડન સ્ટેટના બધાં જ જળાશયો અત્યાર સુધીની રેકર્ડબ્રેક નીચામાં નીચી સપાટીએ પહોંચી ગયાં. 

આને કારણે કૃષિને અસર થઈ. સ્થાનિક અર્થવ્યવસ્થા ખૂબ તકલીફમાં આવી. 

કેટલાક નાના નાના વસવાટો પાસે તો પાણી બિલકુલ ખલાસ થઈ જવા આવ્યું.

આમ છતાં કૅલિફોર્નિયા રાજ્યની ઑરેન્જ કાઉન્ટી વૉટર ડિસ્ટ્રિક્ટમાં નકામા પાણીનું શુદ્ધિકરણ કરીને ઉપયોગલાયક બનાવવાની પ્રવૃત્તિ અભૂતપૂર્વ ગતિએ આગળ વધી. 

આ 'વેસ્ટ વૉટર રિસાયકલ ફૅસિલિટી' વપરાયેલું પાણી અને ગંદવાડ એકઠો કરી તેને પ્રોસેસ કરે છે અને એટલું શુદ્ધ બનાવે છે કે એ પાણી પાછું પીવાના પાણીના પુરવઠા તરીકે ઉપયોગમાં લેવાય છે.

અત્યારે આ ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ 7 કરોડ ગૅલન એટલે કે 70 MGDથી વધુ વિકસાવીને 10 કરોડ ગૅલન પ્રતિ દિવસ એટલે કે 100 MGD કરવામાં આવી છે. 

આ સંખ્યા ગોલ્ડન કાઉન્ટી વૉટર ડિસ્ટ્રિક્ટની કુલ વસતીના ત્રીજા ભાગ એટલે કે 8 લાખ 50 હજાર માણસોને માટે પૂરતી છે. 

પરંતું આ પાણી સાથે ભૂગર્ભજળ ભેળવવામાં આવે તો લગભગ 70 ટકા જેટલી વસતીને પાણી ઉપલબ્ધ કરવી શકાય. 

સધર્ન કૅલિફોર્નિયા એકલામાં જ રોજ 1.3 અબજ ગૅલન જેટલું ગંદુ પાણી અને ગંદવાડ પેદા થાય છે. 

આ તમામ ચીજોને ત્રણ તબક્કાની ટ્રીટમેન્ટ પ્રક્રિયામાંથી પસાર કરવામાં આવે છે. 

RO, UV અને પાણી

પહેલા તબક્કામાં પ્રક્રિયા કરેલ પાણીને માઇક્રો ફિલ્ટરેશન થકી ઘન કચરાથી માંડી, તેલ તેમજ બૅક્ટેરિયા જેવી અશુદ્ધિઓથી મુક્ત કરવામાં આવે છે. 

બીજા તબક્કામાં આ રીતે ફિલ્ટર કરેલું પાણી રિવર્સ ઓસ્મોસિસની પ્રક્રિયામાંથી પસાર થાય છે. 

એક અત્યંત સૂક્ષ્મ કાણાંવાળા પ્લાસ્ટિક મેમ્બ્રેનમાંથી પસાર કરવામાં આવે છે જેના કારણે વાયરસ તેમજ બૅક્ટેરિયા અને ફાર્માસ્યુટિકલ રેસિડ્યુલ્સ જેવી અશુદ્ધિ દૂર થાય છે. 

ત્રીજા તબક્કામાં આ પાણીને અલ્ટ્રાવાયોલેટ લાઇટ દ્વારા ટ્રીટમેન્ટ અપાય છે જેને કારણે બાકી રહેલી અશુદ્ધિઓ અને ઑર્ગેનિક કમ્પાઉન્ડ દૂર થાય છે. 

આ પાણી હવે શુદ્ધ થઈ ગયું છે પણ એને સીધા જ શુદ્ધ પાણીના સપ્લાય સાથે જોડવામાં આવતું નથી. 

એના માટેનાં ધારાધોરણો નક્કી કર્યાં હોય તે...\n\ntl;dr:
પાણીની તંગી જેમ જેમ તીવ્ર બનતી જાય અને ઉપલબ્ધ વિકલ્પો ઉપરનું ભારણ એકદમ વધતું જાય ત્યારે અંતિમ ઉપાય તરીકે ખૂબ આકરો પાણી કાપ મૂકવો પડે તેવી સ્થિતિનું નિર્માણ થાય છે.