આ અણુકાર્યક્રમ સાથે નિકટથી સંકળાયેલા હતા ચેંગ. તેમણે પોતાના પરિવારને રજાઓમાં બહાર મોકલી દીધો અને બાદમાં પોતે પણ તાઇવાન છોડીને અમેરિકામાં વસી ગયા.

73 વર્ષના ચેંગ હવે અમેરિકાના ઇડાહોમાં રહે છે. તાઇવાનના ઘણા લોકો તેમને 'ગદ્દાર' કહે છે, પણ ચેંગ કહે છે કે દેશને બચાવવા માટે જ તેમણે દગો કરવો જરૂરી હતો. 

'મારે બીજીવાર પણ એમ કરવાની જરૂર પડશે, તો કરીશ,' એમ તેઓ કહે છે. 

ચીન સામે અણુબૉમ્બ

ફેકટરી 221માં ચીને તેના પ્રથમ અણુબૉમ્બનું પરીક્ષણ કર્યું હતું

તાઇવાન સાથે દુશ્મનાવટ રાખનારી ચીનની સામ્યવાદી સરકારે 1960ના દસકામાં અણુબૉમ્બ બનાવવાનું શરૂ કરી દીધું હતું. 

તાઇવાનને ડર હતો કે તેના પર ગમે તે ઘડીએ હુમલો થઈ શકે છે. 

આ નાનકડો ટાપુ દેશ 1949માં ગૃહયુદ્ધ પછી ચીનથી અલગ થઈ ગયો હતો. જોકે ચીન તેને અલગતાવાદી પ્રાંત માને છે અને ગમે તે ભોગે તેને ફરી ચીન સાથે ભેળવી દેવા માગે છે. 

ચેંગ તાઇવાન ન્યુક્લિયર એનર્જી રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટના ડેપ્યુટી ડિરેક્ટર હતા. આ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ જ અણુકાર્યક્રમ ચલાવી રહ્યું હતું. 

1980ના દાયકાના પ્રારંભમાં ચેંગ ખાનગીમાં સીઆઈએ માટે કામ કરવા લાગ્યા હતા.

તાઇવાનમાં તેઓ ખૂબ સારા પગાર સામે મજાથી જીવી રહ્યા હતા. 

પરંતુ તેમનું કહેવું છે કે, '1986માં સોવિયેટ સંઘના ચેર્નોબિલમાં અણુદુર્ઘટના થઈ અને હું વિચારવામાં પડી ગયો કે તાઇવાને અણુક્ષમતા હાંસલ કરવી જોઈએ કે નહીં.'

અમેરિકાની ઇચ્છા નહોતી કે તાઇવાન અણુબૉમ્બ બનાવે. શાંતિ માટે અને ચીન-તાઇવાનના હિત માટે પણ અણુકાર્યક્રમ અટકાવી દેવો જરૂરી હતો.

ચેંગને પણ લાગ્યું કે વાત સાચી છે. તેઓ કહે છે, 'હું તેમની વાત સાથે સહમત થઈ ગયો, તેનું સૌથી મોટું કારણ એ કે મારી સુરક્ષા માટે તેમણે બહુ પ્રયાસો કર્યા હતા.'

હવે તેમણે પોતાને અને પરિવારને અહીંથી સલામત બહાર કાઢવાના હતા. 

પરિવારને મોકલ્યો વેકેશન પર

તાઇવાનમાં પોતાના બાળક સાથે ચેંગ

ચેંગ સેનામાં વિજ્ઞાની તરીકે કામ કરતા હતા. તે વખતે સેનાના માણસો મંજૂરી વિના તાઇવાનની બહાર જઈ શકે તેમ નહોતા. 

તેથી તેમણે પહેલાં પોતાની પત્ની અને બાળકોને વેકેશન માટે જાપાનના ડિઝનીલેન્ડ મોકલી દીધાં.

તેમના પત્ની બેટ્ટી કહે છે કે તેમના પતિ ખાનગીમાં બીજી જ ભૂમિકા ભજવી રહ્યા હતા તેનો જરાય અંદાજ નહોતો. 

ચેંગે એટલું જ કહ્યું હતું કે અમેરિકામાં નવી નોકરી મળી રહી છે.

બીજા દિવસે સીઆઈએએ તૈયાર કરી આપેલા નકલી પાસપોર્ટના આધારે તેમણે પણ અમેરિકાની ફ્લાઇટ પકડી લીધી. 

તે... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.
એ વિજ્ઞાની જેણે શાંતિ માટે દેશ સાથે ગદ્દારી કરી