શીર્ષક: પુલવામા હુમલો: પાકિસ્તાન પાસેથી MFN દરજ્જો પરત લેવાથી શું ફેર પડશે?\nકાલ્પનિક લેખનું ઉપરનું શીર્ષક જોતાં, લેખની કલ્પના કરો.\n
કેન્દ્રીય નાણામંત્રી અરૂણ જેટલીએ કૅબિનેટ કમિટીની બેઠક બાદ આ ઘોષણા કરી.

તેમણે ટ્વીટ કર્યું કે પાકિસ્તાનને આપવામાં આવેલો મોસ્ટ ફેવર્ડ નેશનનો દરજ્જો પાછો ખેંચાઈ ગયો છે.

તેમણે ટ્વીટમાં એ પણ જણાવ્યું કે વિદેશ મંત્રાલય પાકિસ્તાનને વિશ્વ સ્તર પર જૂદું પાડવા માટે બધા કૂટનીતિક પગલાં લેશે.

ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરના પુલવામા જિલ્લાના અવંતીપુરમાં કરાયેલા કાર વિસ્ફોટ હુમલામાં જવાનોનો મૃત્યુઆંક 46 થઈ ગયો છે. જ્યારે અનેક લોકો ઘાયલ થયા છે.

જેટલીએ કહ્યું કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં યોજાયેલી બેઠકમાં ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરના પુલવામામાં સીઆરપીએફના કાફલા પર હુમલા બાદની સ્થિતિ પર ચર્ચા કરવામાં આવી. જેટલીએ કહ્યું કે ઉગ્રવાદી સંગઠન અને તેને મદદ કરનારાઓને કોઈ પણ કિંમત પર છોડવામાં નહીં આવે.

તેમણે એવું પણ લખ્યું કે ભારત સંયુક્ત રાષ્ટ્રમાં આંતરરાષ્ટ્રીય આતંકવાદ પર વ્યાપક કરાર (કન્વેંશન) જલ્દી સ્વીકાર કરવાનું સુનિશ્ચિત કરવા માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાય પર દબાણ કરશે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

શું છે MFN?

જ્યારે એમએફએન દરજ્જો કોઈ દેશને આપવામાં આવે ત્યારે તેને વેપાર સંબંધિત સુવિધા મળતી હોય છે.

વેપાર સંબંધિત સુવિધાનો અર્થ અહીં ઓછી કિંમતો અને આયાતને પ્રોત્સાહન આપતાં પગલાંઓ હોય છે.

વિશ્વ વ્યાપાર સંગઠન એટલે કે ડબ્લ્યૂટીઓના સદસ્ય દેશો એકબીજાને એમએફએનનો દરજ્જો આપી શકે છે.

આમાં આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર નિયમોનું પાલન કરવાનું હોય છે અને સાધારણ માન્યતા એ છે કે આર્થિક રીતે કમજોર દેશોના અર્થતંત્રને આનાથી લાભ મળે છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય બજારના મુક્ત વ્યાપાર ક્ષેત્ર, આબકારી સંઘ અને ખૂલ્લાં બજારોને એમએફએનની જોગવાઈઓ થકી છૂટ મળે છે.

ભારત-પાકિસ્તાન અને એમએફએન

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે 

વર્ષ 2015-16માં ભારતની 641 અબજ ડૉલરની આંતરરાષ્ટ્રીય નિકાસમાં પાકિસ્તાનનો ભાગ માત્ર 2.65 અબજ ડૉલર જ હતો.

ઍસોચેમ પ્રમાણે પાકિસ્તાન સાથે થનારો વેપાર ભારતના કુલ આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારનો 0.41% છે.

જ્યારે ભારતમાં થનાર કુલ આયાત પૈકી 13 ટકા આયાત પાકિસ્તાનથી થાય છે.

પાકિસ્તાને હજુ સુધી ભારતને એમએફએનનો દરજ્જો નથી આપ્યો.

જાણકારો માને છે કે ડબ્લ્યૂટીઓમાં 'સંરક્ષણ સંબંધિત કારણો' વાળી જોગવાઈઓ પ્રમાણે કોઈ પણ સદસ્ય દેશ એમએફએનો દરજ્જો ધરાવતા દેશ સાથે વ્યાપારમાં અમુક પ્રતિબંધ મૂકી શકે છે.

સાંકેતિક પગલું?

વિદેશ સેવાના વરિષ્ઠ અધિકારી વિવેક કાત્જુ માને છે કે મોસ્ટ ફેવર્ડ નેશનનો દરજ્જો...