સોમવારે મોડી રાત સુધી ચાલેલી ચર્ચા બાદ મતદાન થયું, જેમાં બિલની તરફેણમાં 311 મતો પડ્યા અને વિરુદ્ધમાં 80 મત પડ્યા.

બિલ પાસ થયું એ બદલ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આનંદ વ્યક્ત કર્યો અને કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહનાં વખાણ કરતાં કહ્યું ભારતની સદીઓ જૂની પરંપરા અને માનવીય મૂલ્યોમાં વિશ્વાસના અનુરૂપ છે.

જે પક્ષો અને સાંસદોએ આ બિલને પાસ કરવામાં સમર્થન આપ્યું હતું તેમનો પણ નરેન્દ્ર મોદીએ આભાર માન્યો હતો.

એઆઈએમઆઈએમના નેતા અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ ટ્વીટ કરીને કહ્યું, "અડધી રાત્રે જ્યારે આખી દુનિયા ઊંઘતી હતી ત્યારે એક ઝાટકે સ્વતંત્રતા, સમાનતા, બંધુત્વ અને ન્યાયના ભારતના આદર્શ સાથે દગો કરવામાં આવ્યો."

ચર્ચા દરમિયાન બિલનો વિરોધ કરતી વેળાએ AIMIMના સંસદસભ્ય અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ બિલની નકલ ફાડી નાખી હતી. 

આ મુદ્દે હોબાળો થતાં કાર્યકારી સ્પીકર રમાદેવીએ આ ઘટનાને સંસદની કાર્યવાહીમાંથી દૂર કરવાના આદેશ આપ્યા હતા. 

મુસ્લિમ વિરુદ્ધ હિંદુની ચર્ચા 

ઓવૈસીએ કહ્યું કે મુસ્લિમોને બાકાત રાખવાથી ખાસ ફેર નથી પડતો, પરંતુ શા માટે મુસલમાનો પ્રત્યે આટલી નફરત રાખવામાં આવી રહી છે?

ઓવૈસીએ કહ્યું હતું કે 'ગૃહમંત્રી (શાહ) ચીનથી ડરે ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:
છે એટલે તિબેટના બૌદ્ધોને નાગરિકત્વ આપવાની જોગવાઈ કરવામાં નથી આવી.' 

'શ્રીલંકાના 10 લાખ તામિલ, નેપાળના મધેસી હિંદુ નથી?'

ઓવૈસીના કહેવા પ્રમાણે, બંગાળી હિંદુઓના મત મેળવવા આ બધું કરવામાં આવી રહ્યું છે. 

બિલ અંગેની ચર્ચા દરમિયાન અમિત શાહે કહ્યું, "આ બિલ કોઈને અન્યાયકર્તા નથી અને તેનાથી કોઈએ ડરવાની જરૂર નથી."

"પૂર્વોત્તરના નાગરિકોએ કોઈ ઉશ્કેરણીમાં આવવાની જરૂર નથી. જો આ બિલ અન્યાયકર્તા હોવાનું સાબિત થશે, તો અમે આ બિલ પાછું ખેંચી લઈશું."

આ પહેલાં અમિત શાહે આ બિલના સમર્થનમાં કહ્યું કે કૉંગ્રેસને કારણે આ બિલની જરૂર પડી છે, કેમ કે કૉંગ્રેસે ધર્મના આધારે દેશનું વિભાજન કર્યું.

અમિત શાહે આ બિલને રજૂ કરવાની અનુમતિ માગી ત્યારે હોબાળો થયો હતો.

અધીર રંજન ચૌધરી સહિત કેટલાય વિપક્ષી નેતાઓએ આ મામલે કેન્દ્ર સરકારને ઘેરી હતી.

જોકે, અમિત શાહે બિલના સમર્થનમાં પોતાના તર્ક રાખ્યા હતા. બાદમાં મતદાન થયું અને 293 સભ્યોએ બિલ રજૂ કરવાના પક્ષમાં મતદાન કર્યું હતું. જ્યારે 82 સભ્યોએ બિલના વિરુદ્ધમાં મત આપ્યા હતા.

ગૃહમંત્રી અમિત શાહે શું કહ્યું?

અમદાવાદમાં CABનો વિરોધ કરી રહેલા મુસ્લિમ

બિલને લઈને વિપક્ષનો વિરોધ

અમિત શાહે નાગરિકતા સંશોધન બિલ લોકસભામાં રજૂ કર્યું ત્યારે કૉંગ્રેસે જોરદાર હંગામો કર્યો હતો.

કૉંગ્રેસ નેતા શશી થરૂરે કહ્યું કે રાષ્ટ્રવાદી આંદોલન દેશના ભૌગોલિક, વિચારધારા કે ધર્મને આધારે ભાગલા ન કરી શકે. આ બિલ ભારતના બંધારણની વિરુદ્ધ છે. આપણી પાસે એને ચર્ચવાનું સામર્થ્ય નથી. એ રજૂ જ ન થવું જોઈએ.

કૉંગ્રેસ નેતા અધીર રંજને કહ્યું કે સરકાર મુસ્લિમોને નિશાન બનાવી રહી છે.

તો સૌગત રાયે કહ્યું કે હું આ સંશોધન બિલનો વિરોધ કરું છું.

સમાજવાદી પાર્ટીના નેતા અને આઝમગઢના સાંસદ અખિલેશ યાદવે કહ્યું કે એમનો પક્ષ ગમે તે ભોગે આ બિલનો વિરોધ કરશે.

ઑલ ઇન્ડિયા યુનાઇટેડ ડેમૉક્રેટિક પાર્ટીના નેતા બદરુદ્દીન અજમલે સંસદની બહાર આ બિલનો વિરોધ કર્યો હતો.

તો પૂર્વોત્તર રાજ્ય ત્રિપુરામાં પણ આ બિલને લઈને વિરોધ જોવા મળ્યો હતો. અગરતલામાં મહિલાઓએ આ બિલનો વિરોધ કર્યો હતો.

શું છે બિલની જોગવાઈઓ?

સિટીઝનશિપ (ઍમેન્ડમૅન્ટ) બિલ-2019ની જોગવાઈઓ મુજબ પાકિસ્તાન, બાંગ્લાદેશ કે અફઘાનિસ્તાનથી આવીને ભારતમાં વસેલા શરણાર્થીઓને ભારતનું નાગરિકત્વ આપવામાં આવશે.

હિંદુ, શીખ, બૌદ્ધ, જૈન, પારસી તથા ખ્રિસ્તી સમુદાયના લોકોને ભારતનું નાગરિકત્વ મળશે, પરંતુ મુસ્લિમોને નહીં મળે. આ...