હવે લગભગ દરેક વ્યક્તિ કોરોના વાઇરસથી બચવા માટે પોતાની પાસે સારી ગુણવત્તાનું સૅનિટાઇઝર હોય એવો આગ્રહ રાખે છે.

કેટલાક મીડિયા અહેવાલો પ્રમાણે વેચાણમાં અચાનક થયેલા વધારા અને સતત વધતી જતી માગને પગલે સૅનિટાઇઝરના ઉત્પાદનમાં ગેરરીતિના કિસ્સા સામે આવવા લાગ્યા છે.

આવી જ એક ગેરરીતિ ત્યારે સામે આવી જ્યારે ગુજરાતના ફૂડ ઍન્ડ ડ્રગ્સ ઍડમિનિસ્ટ્રેશ (FDCA) દ્વારા પરવાનગી વગર આલ્કોહૉલયુક્ત સૅનિટાઇઝર બનાવતા એક યુનિટ પર દરોડો પાડી 34.38 લાખ રૂપિયાનો મુદ્દામાલ કબજે કરાયો હતો.

આવી જ રીતે અવારનવાર સ્થાનિક મીડિયામાં નકલી સૅનિટાઇઝર ઉત્પાદિત કરનાર અને વેચનાર લોકો પર તંત્ર દ્વારા કાર્યવાહી કરાયાના અહેવાલો પ્રકાશિત થયા કરે છે. જે પૈકી ઘણા કિસ્સામાં તો સૅનિટાઇઝરના નામે માત્ર રંગીન પાણી બૉટલમાં ભરીને વેચાતું હોવાનું સામે આવ્યું છે.

જ્યારે અમુક કિસ્સામાંગેરરીતિ આચરીને બનાવાયેલાં હલકી ગુણવત્તાવાળા સૅનિટાઇઝરના વેચાણ દ્વારા સ્વાસ્થ્ય સાથે ચેડાં કરાતાં હોવાનું પણ સામે આવ્યું છે.

બીબીસી ગુજરાતીએ ગુજરાતમાં વેચાતાં સૅનિટાઇઝરોની ગુણવત્તા બાબતે તપાસ કરવા માટે અધિકારીઓ અને નિષ્ણાતો સાથે વાત કરી હતી. 

જેમાં ગુજરાતનાં બજારોમાં વેચાઈ રહેલાં નકલી સૅનિટાઇઝરોનાં જોખમો અંગે કેટલીક વિગતો સામે આવી હતી.

નકલી સૅનિટાઇઝર પકડમાં        

કોરોનાની મહામારીને કારણે બજારમાં હૅન્ડ સૅનિટાઇઝરની માગમાં અભૂતપૂર્વ ઉછાળો નોંધાતાં વ્યાપક પ્રમાણમાં તેનું ઉત્પાદન શરૂ કરવા માટે લાઇસન્સ અપાયાં હોવાનું અધિકારીઓ જણાવે છે. 

અધિકારીઓ માને છે કે, "હૅન્ડ સૅનિટાઇઝરની અચાનક વધેલી આ માગને પગલે બનાવટી હૅન્ડ સૅનિટાઇઝર બનાવી કમાણી કરવા માટે કેટલાક ઉત્પાદકોએ સરકાર દ્વારા સ્થાપિત નિયમો કરતાં હલકી ગુણવત્તાનાં સૅનિટાઇઝર બનાવવાનું શરૂ કર્યું હતું."

હલકી ગુણવત્તાના સૅનિટાઇઝર બનાવવાની ઘટના ફૂડ ઍન્ડ ડ્રગ કંટ્રોલ ઍડમિનિસ્ટ્રેશનના ધ્યાને આવતાં સુઓ મોટો કાર્યવાહી થકી અમુક મહિના પહેલાં જ 368 યુનિટોના નમૂના લેવાયા હતા, જે પૈકી 67 નમૂના સબસ્ટાન્ડર્ડ એટલે કે નક્કી કરાયેલી ગુણવત્તા કરતાં ઓછી ગુણવત્તાના હોવાનું સામે આવ્યું હતું.

એટલે કે કુલ નમૂના પૈકી લગભગ 18 ટકા જેટલા નમૂના હલકી ગુણવત્તાના હતા.

રાજ્યમાં FDCA દ્વારા હલકી ગુણવત્તાના સૅનિટાઇઝર બનાવતા ઉત્પાદકો પર કરાયેલ કાર્યવાહી અંગે વાત કરતાં FDCAના કમિશનર હેમંત કોશીયાએ જણાવ્યું હતું, "પાછલા કેટલાક મહિનામાં જુદા-જુદા પાંચ હૅન્ડ-સૅનિટાઇઝરનું ઉત્પાદન... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.
ગુજરાતનાં બજારોમાં વેચાતાં નકલી સૅનિટાઇઝર કેટલાં જોખમી?