સામગ્રી: 20 ઑકટોબરની સવારે ભારે બૉમ્બમારાના અવાજ સાંભળીને ગાઢ ઊંઘમાંથી મારી આંખ ખૂલી.

હું બંકરમાંથી બહાર આવ્યો અને કોઈક રીતે ચાલતાં-પડતાં સિગ્નલના બંકર સુધી પહોંચ્યો જ્યાં મારી રેજિમૅન્ટના બે સિગ્નલમૅન મુખ્યાલય સાથે રેડિયો સંપર્ક જાળવી રાખવાની કોશિશ કરી રહ્યા હતા.

ટેલિફોન લાઇનો કપાઈ ગઈ હતી પરંતુ કોઈક રીતે બ્રિગેડ મુખ્યાલય સાથે રેડિયોસંપર્ક સ્થાપિત થઈ ગયો. મેં એમને જબરદસ્ત બૉમ્બમારાની સૂચના આપી.

સન્નાટો અને ફરી ગોળીબારી

મેજર જનરલ કે કે તિવારી સાથે બીબીસી સંવાદદાતા રેહાન ફઝલ

થોડીવારમાં ગોળીબાર રોકાઈ ગયો અને ઘેરો સન્નાટો છવાઈ ગયો. 

થોડીવાર પછી પહાડ પરથી નાનાં હથિયારો વડે રહી-રહીને ફાયરિંગ થવા લાગ્યું અને મેં જોયું કે લાલ તારો લગાડેલી ખાખી વર્દી પહેરેલા ચીની સૈનિક નીચે ઊતરતાં-ઊતરતાં ફાયરિંગ કરી રહ્યા છે અને અમારા બંકર તરફ આવી રહ્યા છે.

ત્યારે જ મને અનુભવ થયો કે મને અને મારા બે સિગ્નલમૅન (જે ત્યાં મહેમાન તરીકે આવ્યા હતા)ને છોડીને બટાલિયનના બધા લોકો ક્યારના પાછળ હટી ચૂક્યા હતા.

મેં કોઈ ચીની સૈનિકને આટલા નજીકથી અગાઉ ક્યારેય જોયો ન હતો. મારાં ધબકારા વધવા લાગ્યા હતા.

ચીનીઓનું પહેલું ઝૂંડ અમને પાછળ છોડીને આગળ નીકળી ગયું હતું.

અમે હજુ તો વિચારી જ રહ્યા હતા કે બંકરમાંથી બહાર નીકળીએ અને બ્રિગેડ મુખ્યાલય તરફ જવાનું શરૂ કરીએ. ત્યાં જ અમને ચીની સૈનિકોનું બીજું ઝૂંડ નીચે ઊતરતું દેખાયું.

તેઓ પણ અગાઉની રીતે જ રહી-રહીને ફાયરિંગ કરી રહ્યા હતા. પરંતુ આ ઝૂંડ એક-એક બંકરની તપાસ કરતાં આગળ વધતું હતું. તેઓ બંકરોમાં ગ્રૅનેડ્સ ફેંકી રહ્યા હતા જેથી એમાં કોઈ ભારતીય સૈનિક જીવતો બચી ન જાય.

જે ઘા રુઝાયા નથી

એ જમાનામાં હું મારી પાસે 9 એમ એમની બ્રાઉનિંગ ઑટોમૅટિક પિસ્તોલ રાખતો હતો.

મને વિચાર આવ્યો કે મારા મૃતદેહ પાસે એવી પિસ્તોલ ન મળવી જોઈએ જેમાંથી એક પણ ગોળી ચાલી ન હોય. 

એનો ઉપયોગ થવો જોઈએ. ભલે અમારી હાલત કેટલી પણ દયનીય કેમ ન હોય.

જેવા ચીની સૈનિકો અમારા બંકર તરફ આવ્યા કે મેં પિસ્તોલની આખી ક્લિપ એમના ઉપર ખાલી કરી દીધી, પહેલાં ચીની સૈનિકની ડાબી આંખની ઉપર ગોળી વાગી અને તે ત્યાં જ પડી ગયો અને નીચેની તરફ ગબડતો ગયો. 

તે મરી જ ગયો હશે કારણ કે ન તો તેણે બૂમ પાડી કે ન તો એણે કોઈ અન્ય અવાજ કર્યો. બીજા ચીની સૈનિકના ખભા પર ગોળી વાગી અને એ પણ નીચે પડી ગયો. એ પછી તો જાણે આફત જ આવી ગઈ.  

ગોળીઓ વરસાવતાં અને બૂમો પાડતાં અનેક ચીની સૈનિકો બંકર તરફ આવવા...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:
19 ઑક્ટોબરની રાત મેં ગોરખાઓ સાથે વિતાવી. મારો ઇરાદો હતો કે 20 ઑકટોબરની સવારે હું રાજપૂતો પાસે જાઉં પરંતુ એવું ન થઈ શક્યું. એ પછી તો ચીનીઓની ઇચ્છા પ્રમાણે મારે કરવું પડ્યું. પછીની સવારે હું રાજપૂતો પાસે ગયો જરૂર પરંતુ એક યુદ્ધબંદી તરીકે.