સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આરએસએસના સરસંઘચાલક મોહન ભાગવત

આરએસએસ કહેતો રહ્યો છે કે ભારતીય જનતા પક્ષ(ભાજપ) તેની રાજકીય પાંખ નથી. 

જોકે, વિધિની વક્રતા એ છે કે જ્યાં ભાજપના નેતૃત્વ હેઠળની સરકાર હોય કે જ્યાં ભાજપના પ્રભુત્વમાં વધારો થતો હોય એવાં જ ક્ષેત્રોમાં આરએસએસે તેનું ધ્યાન કેન્દ્રીત કર્યું છે. 

93 વર્ષ પહેલાં રચાયેલો આરએસએસ એવું પણ કહેતો રહ્યો છે કે 1980માં અસ્તિત્વમાં આવેલો ભાજપ તેનું રાજકીય સંગઠન નથી પણ બન્ને સંગઠનનું ભાગ્ય એકમેકની સાથે જોડાયેલું હોવાનું માનવામાં આવે છે. 

આરએસએસ પરનો પ્રતિબંધ વિના શરતે ઉઠાવી લેવામાં આવ્યો ત્યારે 1949ની પહેલી ઑગસ્ટે તેણે તેનું બંધારણ અપનાવ્યું હતું. 

એ બંધારણમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે આરએસએસ રાજકારણથી અલગ છે અને માત્ર સામાજિક તથા સાંસ્કૃતિક ક્ષેત્રો સંબંધી ગતિવિધિઓને જ સમર્પિત છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

જોકે, આરએસએસના સ્વયંસેવકોને વિદેશી શક્તિઓ પ્રત્યે નિષ્ઠા ધરાવતા કે હિંસાનો આશરો લેતા કે પોતાનું લક્ષ્ય સાધવા માટે પ્રતિબંધિત સાધનોનો ઉપયોગ કરતા સંગઠનોને બાદ કરતાં કોઈ પણ રાજકીય પક્ષમાં સામેલ થવાની કે કોઈ પણ સંસ્થા સાથે કામ કરવાની છૂટ છે. 

દેશના દુઃખદ વિભાજન તરફ દોરી ગયેલી ઘટનાઓ પર નજર કરીએ તો ઇન્ડિયન યુનિયન મુસ્લિમ લીગ, સામ્યવાદી અને દેશનાં બીજાં સંગઠનોએ 'ભાગલા પાડો ને રાજ કરો'ની બ્રિટિશ નીતિને સાર્થક ઠરાવી હતી. 

આરએસએસે આવા તાર્કિક તથા સ્વાભાવિક લાગતાં સંગઠનો સાથે સંબંધ રાખવા સામે તેના સ્વયંસેવકો પર પ્રતિબંધ મૂકવાની જોગવાઈ કરી છે. 

ડાબેરીઓની ઝેરીલી ઝુંબેશ

ભારતમાં ડાબેરી પક્ષો અને ડાબેરી આંદોલનો સાથે જોડાયેલા નેતાઓએ કોંગ્રેસ, મહાત્મા ગાંધી તથા તેમના સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામના ધાર્મિક વલણ પ્રત્યેની પોતાની નફરતને ક્યારેય છૂપાવી નથી. 

ડાબેરી પક્ષે 1934માં 'ગાંધી બોયકોટ કમિટી' બનાવીને મહાત્મા ગાંધી વિરુદ્ધ આંદોલન ચલાવ્યું હતું. 

એ પછી તેને 'લીગ અગેઇન્સ્ટ ગાંધીઇઝમ' નામના એક રાજકીય મોરચામાં પરિવર્તિત કરી નાખ્યું હતું.

અંગ્રેજો પ્રત્યે નરમ વલણ અપનાવવાનો આક્ષેપ ડાબેરીઓએ મહાત્મા ગાંધી પર કર્યો હતો. 

મહાત્મા ગાંધી પર એવો આરોપ પણ મૂકવામાં આવ્યો હતો કે તેમણે કામદાર તથા ખેડૂત વર્ગના હિત સાથે સમાધાન કર્યું હતું અને સામ્રાજ્યવાદીઓ વિરુદ્ધ આંદોલન ચલાવવામાં ધર્મનો ઉપયોગ કર્યો હતો. 

ડાબેરીઓની અનૈતિકતા અને હિંસાની પરિભાષા બાબતે મહાત્મા ગાંધીએ દુઃખ વ્યક્ત કર્યું હતું. 

તેમણે પત્રક્રમાંક 721માં લખ્યું હતું,...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:
રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ (આરએસએસ) તેની સ્થાપનાના સમયથી ભારપૂર્વક માનતો રહ્યો છે કે રાજનીતિ અને રાજકીય ગતિવિધિ જ તેનું અંતિમ લક્ષ્યાંક નથી.