શીર્ષક: અમેરિકા-ઈરાન તણાવ : હવે ઈરાનને કોણ બચાવશે, ભારત પાસેથી કેવી અપેક્ષા?\nકાલ્પનિક લેખનું ઉપરનું શીર્ષક જોતાં, લેખની કલ્પના કરો.\n
સંકટના આ સમયે ઈરાનના વિદેશ મંત્રી મોહમ્મદ જાવેદ ઝરીફ સોમવારે મોડી રાત્રે ન્યૂ દિલ્હી પહોંચ્યા. તેઓ સુષમા સ્વરાજ સાથે પણ મુલાકાત કરશે. 

ભારતને ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદવામાં મળેલી છૂટનો અંત અર્થ એવો થાય છે કે ભારત ઇચ્છે તો પણ ઈરાન પાસેથી તેલ નહીં ખરીદી શકે. 

ભારત જો અમેરિકાના વિરુદ્ધમાં જઈને ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદે તો અમેરિકા ભારત પર પણ કેટલાક પ્રતિબંધો લાદી શકે છે.  ઝરીફ અને સુષમા સ્વરાજ વચ્ચેની મુલાકાતમાં અમેરિકાએ લગાવેલા પ્રતિબંધોનો સામનો કરવા અંગે પણ ચર્ચા થઈ શકે છે.

બંને નેતાઓ વચ્ચે ચાબહાર બંદર વિશે પણ વાત થશે કારણ કે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે આ અંગેની છૂટ યથાવત રાખી છે.

વર્ષ 2019માં ઝરીફે લીધેલી ભારતની આ બીજી મુલાકાત છે. નિષ્ણાતો માને છે કે ભારત અત્યારે અમેરિકાની વિરુદ્ધ જઈ શકે એમ નથી. 

તાજેતરમાં જ અમેરિકાએ જૈશ-એ-મહોમ્મદના સ્થાપક મસૂદ અઝહરને આતંકવાદી જાહેર કરવા સંયુક્ત રાષ્ટ્રની સુરક્ષા પરિષદમાં ખુલીને ભારતની મદદ કરી હતી. 

ઈરાની તેલનું ચીન બાદ ભારત સૌથી મોટું ગ્રાહક છે. અમેરિકાના પ્રતિબંધો બાદ ભારતે તેમાં કાપ મૂકીને દર મહિને 1.25 મિલિયન ટનની મર્યાદા નિશ્ચિત કરી દીધી હતી. 

વર્ષ 2017-18માં ભારત ઈરાન પાસેથી દર વર્ષે 22.6 મિલિયન ટન તેલ ખરીદી રહ્યું હતું. 

મધ્ય-પૂર્વમાં અમેરિકાના સૈનિકો તહેનાત

ગયા ગુરુવારે અમેરિકાવા રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની તેમના ટોચના અધિકારીઓ બેઠક થઈ હતી. 

કાર્યકારી રક્ષા મંત્રી પૅટ્રિક શૅનહને મધ્ય-પૂર્વમાં અમેરિકાની સેનાનું આયોજન રજૂ કર્યું હતું. અમેરિકા મધ્ય-પૂર્વમાં સૈનિકો મોકલવા પર ગંભીરતાથી વિચાર કરી રહ્યું છે.

ન્યૂ યોર્ક ટાઇમ્સના એક અહેવાલ મુજબ અમેરિકા મધ્ય-પૂર્વમાં એક લાખ વીસ હજાર સૈનિકો મોકલવાનું વિચારી રહ્યું છે. આ સંખ્યા અમેરિકાએ વર્ષ 2003માં ઇરાક પર કરેલા હુમલા વખતે મોકલેલા સૈનિકોના બરાબર છે. 

શું ટ્રમ્પ ઈરાનમાં સત્તાપલટો કરવા માગે છે? 

આ અંગે ટ્રમ્પનું કહેવું છે કે, "અમે લોકો જોઈ રહ્યા છીએ કે ઈરાન સાથે શું થાય છે, જો તેઓ કંઈ કરે છે તો એ તેમની મોટી ભૂલ હશે." 

ભારતને ઊર્જાની જરૂર અને શિયા કનેક્શન

ભારત અને ઈરાન વચ્ચેની મિત્રતાના મુખ્ય બે આધાર છે. એક ભારતને ઊર્જા ક્ષેત્રની જરૂરિયાત છે અને બીજું ઈરાન બાદ સૌથી વધુ શિયા મુસ્લિમો ભારતમાં છે.

ઈરાનને લાગતું હતું કે ભારત સદ્દામ હુસૈનના ઇરાકથી વધુ નજીક છે કારણ કે અત્યાર સુધી ભારત ઇરાકમાંથી સૌથી વધુ તેલ આયાત કરતું રહ્યું છે....