એ ભૂલ, જેની વેદનામાંથી અડવાણી ક્યારેય ઊભરી ના શક્યા\nરામમંદિર બને તે માટે ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા લાલકૃષ્ણ અડવાણીએ 1990માં સોમનાથથી અયોધ્યા સુધીની રામરથ યાત્રા કાઢી હતી. જેનું સંચાલન હાલના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કર્યું હતું.

આ યાત્રા દરમિયાન બિહારમાં લાલકૃષ્ણ અડવાણીની ધરપકડ કરી લેવામાં આવી હતી. આ યાત્રા બાદ બાબરી ધ્વંસની ઘટના અને ત્યાર બાદ દેશના રાજકારણમાં મહત્ત્વના ફેરફાર આવ્યા. 

આજે લાલકૃષ્ણ અડવાણીનો 92મો જન્મદિવસ છે. આ પ્રસંગે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, ઉપરાષ્ટ્રપતિ વૈંકેયા નાયડુ, કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ તથા જે. પી. નડ્ડા તેમના નિવાસ સ્થાને પહોંચ્યા હતા અને અડવાણીને અભિનંદન આપ્યાં હતાં. 

ભાજપના સ્થાપક સભ્ય અને એક સમયે હિંદુ રાજનીતિનો ચહેરો ગણાતા અને ભારતના રાજકારણને અલગ દિશામાં લઈ જનારા અડવાણી કેવી રીતે હાંસિયામાં ધકેલાઈ ગયા? 

એ સમય જ્યારે અડવાણી કિંગ હતા

એક સમયે અડવાણીનો ભાજપમાં ડંકો વાગતો હતો

ભારતીય જનતા પાર્ટી(ભાજપ)ના વયોવૃદ્ધ નેતા લાલકૃષ્ણ અડવાણીનો ડંકો એક જમાનામાં આખા દેશમાં વાગતો હતો. 

તેમને વડા પ્રધાનપદના પ્રબળ દાવેદાર પણ ગણવામાં આવતા હતા. 

જોકે, ગત દિવસોમાં રાષ્ટ્રપતિપદની ચૂંટણી થઈ ત્યારે લાલકૃષ્ણ અડવાણીનું નામ રાષ્ટ્રપતિપદના સંભવિત ઉમેદવારોની યાદીમાં ન હતું. 

આ એ જ અડવાણી છે જેમણે 1984માં માત્ર બે બેઠક જીતેલો પક્ષ બની ગયેલા ભાજપને રસાતળમાંથી કાઢીને ભારતીય રાજકારણના કેન્દ્રમાં પહોંચાડ્યો હતો. 

તેમણે ભાજપને 1998માં પહેલીવાર સત્તાનો સ્વાદ ચખાડ્યો હતો. 

એ સમયે ભાજપે જે વાવેતર કર્યું હતું તેનો પાક લણવાનો હતો. 

અલબત, પાક લણવાનું બાજુ પર રહ્યું. અડવાણી ભારતીય રાજકારણથી જ નહીં, ભાજપના રાજકારણમાં પણ અપ્રસ્તુત બની ગયા હતા. 

2004 અને 2009ની સતત બે ચૂંટણીમાં હાર બાદ ઘટતા વળતરનો સિદ્ધાંત અડવાણીને પણ લાગુ પાડવામાં આવ્યો હતો. 

એક જમાનામાં અડવાણીની છત્રછાયામાં ઉછરેલા નરેન્દ્ર મોદીએ તેમની જગ્યા લઈ લીધી હતી. 

ભાજપને બરાબર જાણતા ઇંદિરા ગાંધી સેન્ટર ફૉર આર્ટ્સના પ્રમુખ રામ બહાદુર રાય કહે છે, ''2004ની ચૂંટણીમાં પરાજય બાદ ભાજપ અને તેના સાથી પક્ષોમાં નવી નેતાગીરી બાબતે વિચારણા થઈ હતી." 

"રાહુલ ગાંધી કૉંગ્રેસનું વડપણ સંભાળવાના હોવાના સમાચાર આવતા હતા. તેથી પણ એ વિચારને બળ મળ્યું હતું.''

નવા નેતૃત્વમાં અડવાણી નહીં

'અડવાણીએ ભાજપના તત્કાલીન વડા વેંકૈયા નાયડુ પાસેથી રાજીનામું માગી લીધું હતું'

રામ બહાદુર રાય કહે છે, ''નવી નેતાગીરીમાં અડવાણીને સ્થાન નહીં મળે...\n\ntl;dr:
આવનારા દિવસોમાં અયોધ્યાના રામજન્મભૂમિ-બાબરી મસ્જિદ વિવાદ મામલે સુપ્રીમ કોર્ટ ચુકાદો આપે તેવી શક્યતા છે. તેને લઈને ઉત્તર પ્રદેશ અને ખાસ કરીને અયોધ્યામાં સુરક્ષા વધારી દેવાઈ છે.