સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: અયોધ્યામાં શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસની કાર્યશાળામાં મૂકવામાં આવેલી દાનપેટી

આ સ્થિતિમાં અયોધ્યામાં રામમંદિર નિર્માણ માટે રાષ્ટ્રીય સ્વંયસેવક સંઘની સંસ્થા વિશ્વ હિંદુ પરિષદ સાથે જોડાયેલા રામ જન્મભૂમિ ન્યાસ પાસે કેટલું ભંડોળ છે એ સવાલ સહજ છે.

આ એક એવો સવાલ છે જેનો જવાબ દરેક જાણવા માગે છે, પરંતુ સરળતાથી જવાબ મળતો નથી.

રામમંદિર આંદોલનનું નેતૃત્ત્વ કરનાર વિશ્વ હિંદુ પરિષદે અયોધ્યામાં ભવ્ય રામમંદિર નિર્માણના ઉદ્દેશથી વર્ષ 1985માં શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસની સ્થાપના કરી હતી.

શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસ જ મંદિર માટે મળતા દાનની દેખરેખ કરતું રહ્યું છે.

બીબીસીને એ જાણવા મળ્યું છે કે શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસના કૉર્પસ ફંડમાં આશરે સાડા આઠ કરોડ અને નૉન-કૉર્પસ ફંડમાં આશરે સાડા ચાર કરોડ રૂપિયા છે.

બીબીસીને મળેલી આધારભૂત જાણકારી મુજબ શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસને 2018-19માં દાન તરીકે 45 લાખ રૂપિયા મળ્યા હતા. ગત વર્ષે આ સંસ્થાને લગભગ દોઢ કરોડનું દાન મળ્યું હતું. 

જોકે, રસપ્રદ વાત એ છે કે 1990માં વિશ્વ હિંદુ પરિષદે એક પ્રેસનોટ બહાર પાડીને કહ્યું હતું કે "1989ના આંદોલન સમયે રામમંદિર નિર્માણ માટે તેમને 8 કરોડ 29 લાખ રૂપિયાનું ભંડોળ મળ્યું હતું, જેમાંથી 1 કરોડ 63 લાખ ખર્ચ થયો હતો. આ સમાચાર 'સંડે ઑબ્ઝર્વર' અખબારમાં પ્રકાશિત થયા હતા."

તાજેતરમાં બહાર પાડવામાં આવેલી એક પ્રેસનોટમાં વિશ્વ હિંદુ પરિષદે કહ્યું કે રામમંદિર નિર્માણ માટે તે કોઈ દાન ભેગું નથી કરતી અને ન તો કોઈ દાનની અપીલ કરે છે.

વિશ્વ હિંદુ પરિષદના આ નિવેદનનો શું અર્થ થઈ શકે? અયોધ્યામાં શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસની કાર્યશાળામાં અત્યારે પણ રામમંદિર નિર્માણ માટે આજે પણ દાન લેવામાં આવે છે.

બીબીસીએ જ્યારે આ વિશે વિશ્વ હિંદુ પરિષદને પૂછ્યું તો ઈ-મેલ દ્વારા મહાસચિવ મિલિંદ પરાંડેએ કહ્યું, "શ્રી રામ જન્મભૂમિ મંદિર નિર્માણ માટે 1989-90 પછી ન તો ધનસંગ્રહની જાહેર અપીલ કરી છે કે ન તો કોઈ ભંડોળ ભેગું કર્યું છે."

એમણે કહ્યું કે શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસના ભેગા કરવામાં આવેલા ભંડોળનો ઉપયોગ ન્યાસના ધ્યેય ઉદ્દેશ્યો મુજબ થયો છે. જે ધન સ્વંય સમાજે ન્યાસને લાવીને આપ્યું છે તેનો સ્વીકાર કરવામાં આવ્યો છે.

તો શું શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસ પાસે મંદિર નિર્માણ માટે એકત્રિત ભંડોળમાં ફક્ત 8 કરોડ રૂપિયા જ છે?

આ સવાલ પર વિશ્વ હિંદુ પરિષદના પ્રવક્તા વિનોદ બંસલનું કહેવું છે, "આનો જવાબ તો ન્યાસના ટ્રસ્ટી ચંપતરાય જ આપી શકે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:
સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ મુજબ કેન્દ્ર સરકારે અયોધ્યામાં મંદિરનિર્માણ માટે 15 સભ્યોના ટ્રસ્ટની રચના કરી દીધી છે અને મંદિરનું નિર્માણ ઝડપથી શરૂ થશે એમ કહેવાય રહ્યું છે.