પ્રતીકાત્મક તસવીર

મેં જરાક ખચકાઈને અને ડરતા ડરતા એક પાતળી મહિલાને આ પ્રશ્ન કર્યો.

પથ્થર પર બેઠેલી થાકેલી આ મહિલાના ઉજાગરા તેની આંખોમાં સ્પષ્ટ દેખાતા હતા.

તેની આંખો નીચે કાળાં કૂંડાળા થઈ ગયા હતા અને આંખો અંદર ઊંડી ઊતરતી જતી હતી.

તે કદાચ કંઈક ચાવી રહી હતી, પણ પ્રશ્ન સાંભળીને એક ખૂણામાં થૂંક્યા પછી બોલી, "હા મને ખબર છે, વૅલન્ટાઇન ડે છે. તો?"

શું તમને કોઈ સાથે પ્રેમ છે? તમારા જીવનમાં કોઈ છે જે તમને પ્રેમ કરતું હોય?

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

મારા સવાલ પૂરા નહોતા થયા પણ તેમણે મને વચ્ચે ટોકતા કહ્યું, "વેશ્યાગૃહમાં રહેતી વ્યક્તિને કોણ પ્રેમ કરે મેડમ? કોઈ પ્રેમ કરે, તો અમે શું અહીં બેસી રહીશું."

આટલું કહીને તેમણે મને બેસવા માટે ઇશારો કર્યો. આથી હું તેમની પાસે નીચે જમીન પર જ બેસી ગઈ અને વાતચીત કરવા લાગી.

રસ્તાની નજીક એક સાંકડી જગ્યામાં એક ગલી છે. જેમાં ઘણી મહિલાઓ થોડે-થોડે અંતરે બેઠેલી જોવા મળતી હોય છે.

ગલી અને મુખ્ય માર્ગ વચ્ચે જેટલી જગ્યા વધી હતી, ત્યાં પગપાળા જતાં લોકોની અવર-જવર હતી.

હું દિલ્હીમાં આવેલા જીબી રોડમાં એક એવા વિસ્તારમાં હતી, જ્યાં મહિલાઓ સેક્સ વેચીને પોતાનું ગુજરાન ચલાવે ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:
છે.

અહીં આવતા પૂર્વે મને સાવધાન અને સતર્ક રહેલા માટે સલાહ આપવામાં આવી હતી.

વળી, હું આ તમામ બાબતનું ધ્યાન રાખી રહી હતી અને તેનું પાલન પણ કરી રહી હતી.

'આ મહિલાઓ પાસે લોકો માત્ર સેક્સ માટે જાય છે'

હું જાણવા માંગતી હતી કે, જે મહિલાઓ પાસે લોકો માત્ર સેક્સ માટે જાય છે, તેમના જીવનમાં પ્રેમ જેવી કોઈ અનુભૂતિ છે કે નહીં? 

શું વૅલન્ટાઇન ડેનો ઉલ્લેખ તેમની આંખોમાં કોઈ ચમક લાવે છે કે નહીં?

આ જ સવાલ મને આ જગ્યાએ ખેંચી લાવ્યો. મેં વિચાર્યું હતું કે, કોઈ એવી જગ્યા પર જઈ રહી છું, જ્યાં રંગબેરંગી તોરણો અને લાઇટ્સ લગાવેલી હશે. 

ફિલ્મોમાં આવી જગ્યાને આ જ રીતે દર્શાવવામાં આવે છે, પણ ત્યાં મને આવું કંઈ જ જોવા ન મળ્યું.

તે એક ભીડભાડવાળો વિસ્તાર હતો જ્યાં એક તરફ નાનું પોલીસ સ્ટેશન, હનુમાનજીનું મંદિર અને કેટલીક દુકાનો હતી.

પૂછપરછ કરતા એક વ્યક્તિએ આ જગ્યાનો રસ્તો બતાવ્યો. અહીં એક મહિલા કમર પર હાથ રાખીને ઊભી હતી.

હું સ્મિત સાથે તેમને મળી. મારાથી આપી શકાયું તેટલું સ્મિત મેં આપ્યું.  

મેં આવી રીતે વર્તાવ કર્યો જાણે હું તેમને પહેલાથી જ ઓળખું છું.

થોડીક વાર વાતચીત કર્યા પછી તે મને અન્ય મહિલાઓને મળાવવા સંમત થઈ ગઈ અને આ રીતે મારી મુલાકાત એ પાતળી મહિલા સાથે થઈ જેમના વિશે મેં અગાઉ ઉલ્લેખ કર્યો.

કર્ણાટકની આ મહિલાનું કહેવું હતું કે, પ્રેમની વાતોને કચરાપેટીમાં નાખી દીધી છે.

પોતાના ચહેરા તરફ ઈશોરો કરતા મને કહ્યું, "જ્યાં સુધી તન સારું છે, ગુજરાન ચાલશે. અમારી પાસે બધા એક કલાક સુધી રોકાય છે. માત્ર શારીરિક સુખ મેળવવા આવે છે. પછી બધું ખતમ."

કોલકાતાની નિશા છેલ્લા બાર વર્ષથી આ વ્યવસાયમાં છે. તેણે કહ્યું, "એક બાજુ પરુષો મોટી મોટી વાતો કરે છે, પણ કોઈનામાં એટલી હેસિયત નથી કે અમને પ્રેમ કરવાની હિંમત કરે."

"કોઈનામાં એટલો દમ નથી કે અમને અહીંથી તેમના ઘરે લઈ જાય." 

શું બાર વર્ષમાં તેમણે અહીં કોઈને પ્રેમ થયો હોય તેવું જોયું છે? જવાબમાં મને કહ્યું, "આવું થયું છે. લોકો આવે છે. પ્રેમના વાયદાઓ કરે છે. લગ્ન કરે છે અને બાળકો પણ થાય છે, પણ કેટલાક સમય પછી ત્યજીને જતાં રહે છે."

પ્રેમ પણ કર્યો અને લગ્ન પણ

36 વર્ષીય રીમા સાથે પણ આવું જ કંઈક થયું. તે કહે છે, "તમે પૂછ્યું તો હું કહી રહી છું. મને પ્રેમ થયો હતો. એક ગ્રાહક સાથે જ થયો હતો. અમે લગ્ન કર્યાં અને ત્રણ બાળકો પણ છે."

રીમાને લાગ્યું કે લગ્ન બાદ તેમનું જીવન બદલાઈ જશે પણ આથી વિપરીત તે વધુ મુશ્કેલ થઈ...