સામગ્રી: શ્રીલંકામાં કેટલાક પ્રકારના જંતુનાશકો પર પ્રતિબંધ લાદ્યો છે

સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘે સલાહ આપી છે કે આવી દવાઓ સહેલાઈથી ના મળે તે માટે કાયદાને વધારે કડક બનાવવા જોઈએ. 

શ્રીલંકાએ છેલ્લા બે દાયકા દરમિયાન આવી એકથી વધુ જંતુનાશક દવાઓ પર પ્રતિબંધ લાદ્યો છે અને તેના કારણે આપઘાતનું પ્રમાણ ઘણું ઘટી ગયું છે. 

પરંતુ અન્ય દેશોમાં આજેય આત્મહત્યા માટે વપરાતા અત્યંત ઝેરી જંતુનાશક પદાર્થો છૂટથી વેચાય છે.

1990ના દાયકા પછી જંતુનાશકો પીને આત્મહત્યા કરવાનું પ્રમાણ અડધું થઈ ગયું છે, પરંતુ એશિયાના કેટલાક દેશોના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં હજીય તેના કારણે અનેક લોકો જીવ ગુમાવે છે.  

1980 અને 90ના દાયકામાં શ્રીલંકામાં થતી આત્મહત્યાનું પ્રમાણ દુનિયામાં સૌથી વધુ હતું અને તેમાં બે તૃતીયાંશ આપઘાત ઝેરી જંતુનાશકો પીને થતા હતા. 

શ્રીલંકાની સરકારે છેલ્લા બે દાયકા દરમિયાન આવી ઘણી દવાઓ પર પ્રતિબંધો લાદવાનું શરૂ કર્યું અને તેના કારણે દેશમાં આપઘાત કરવાના પ્રમાણમાં સરેરાશ 70% ઘટાડો થયો છે. 

શ્રીલંકામાં આત્મહત્યાના દરમાં ફેરફાર

આત્મહત્યાનું પ્રમાણ લગભગ સરખું રહ્યું છે, પરંતુ હૉસ્પિટલમાં દાખલ થતા કેસમાં જંતુનાશક દવા પીધાના કિસ્સા ઊલટાના વધારે નોંધાયા હતા. 

તેનો અર્થ એ થયો કે લોકો હજીય જંતુનાશક દવા પીને આપઘાત કરવાની કોશિશ કરે છે, પણ દવા અગાઉ જેટલી ઝેરી નથી.

ખેતીને નુકસાન ના થાય તે માટે વૈકલ્પિક જંતુનાશકો દાખલ કરાયા હતા, જેમાં ઝેરી પદાર્થોનું પ્રમાણ ઘણું નીચું હતું. 

બહુ ઝેરી દવાની જગ્યાએ ઓછા ઝેરી અને સલામત જંતુનાશકો દાખલ કરવાથી ખેતઉત્પાદનમાં મોટો ઘટાડો થયાના કોઈ પુરાવા નથી, તેમ વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થાનું કહેવું છે. 

જોકે વ્યાપક પ્રમાણમાં અભ્યાસ વિના અન્ય પરિબળો આ સ્થિતિ માટે જવાબદાર હશે તેનો પણ ઇન્કાર કરી શકાય નહીં.

આ સમયગાળામાં આરોગ્યની સુવિધાઓમાં પણ સુધારો થયો છે.

સત્તાવાર આંકડા પ્રમાણે 2015માં ભારતમાં 1,34,000 લોકોએ આત્મહત્યા કરી હતી, તેમાંથી 24,000 જંતુનાશક દવા પીને થઈ હતી. 

જોકે ભારતમાં આપઘાતના આંકડા ઓછા જાહેર થાય છે તેમ માનવામાં આવે છે.

ચંદીગઢની ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ મેડિકલ ઍજ્યુકેશન ઍન્ડ રિસર્ચના ડૉ. આશિષ ભલ્લા કહે છે કે કુટુંબીઓ ઘણા બધા કિસ્સામાં આપઘાતથી મોત થયાનું છુપાવે છે, કેમ કે મામલો પોલીસ સુધી પહોંચી શકે છે.

યુકે સ્થિત સંશોધકોના એક જૂથે ભારતમાં નોંધાયેલા જંતુનાશકોનું વિશ્લેષણ કર્યું છે. તેમાં ખ્યાલ આવ્યો કે ખૂબ ઝેરી ગણાતા 10 પદાર્થો, જે સામાન્ય...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:
દર વર્ષે અંદાજે દોઢ લાખ લોકો જંતુનાશક દવા પીને આત્મહત્યા કરી લે છે.