નોંધનીય છે કે આ સ્થળે સ્ટેચ્યૂના નિર્માણ અંગેનો નિર્ણય લેવાયો ત્યારથી જ આદિવાસીઓની જમીનનું સંપાદન અને વળતર જેવા અનેક મુદ્દા ઊઠ્યા અને સ્થાનિક આદિવાસીઓ તેમજ આદિવાસી અને માનવાધિકાર સંગઠનો દ્વારા અવારનવાર સરકારના આ નિર્ણયનો વિરોધ કરાઈ રહ્યો હતો. જે હજુ પણ ચાલુ છે.

નોંધનીય છે કે સરકાર સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીની આસપાસના વિસ્તારને પ્રવાસનનું કેન્દ્ર બનાવવા માગે છે.

સરદારની પ્રતિમાની આસપાસ કેક્ટસ ગાર્ડન, બટરફ્લાય ગાર્ડન, જંગલ સફારી, રિવર રાફ્ટિંગ, મ્યુઝિયમ, ઑડિયો-વિઝ્યુઅલ ગૅલરી, સેલ્ફી પૉઇન્ટ, લાઇટ અને સાઉન્ડ શોની વ્યવસ્થા, વૅલિ ઑફ ફ્લાવર અને શ્રેષ્ઠ ભારત ભવન જેવાં ઘણાં આકર્ષણો વિકસાવવાની કામગીરી ચાલી રહી છે.

આ સિવાય કેટલાક મીડિયા અહેવાલો પ્રમાણે ગુજરાત સરકાર દ્વારા જુદાં-જુદાં રાજ્યોને કેવડિયા કૉલોની ખાતે પોતાનાં રાજ્યોનાં ભવનો વિકસાવવા માટે આમંત્રણો પાઠવવામાં આવ્યાં છે.

સ્થાનિક આદિવાસીઓના વિરોધ છતાં સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટી બનાવાયું અને તેના અનાવરણનાં લગભગ પોણાં બે વર્ષ બાદ આજે પણ એ સ્થળે સરદાર પટેલની પ્રતિમા તો 'અડીખમ' છે, પરંતુ ત્યાંના સ્થાનિક આદિવાસીઓ અસ્થાયી થઈ ગયા છે.

સમય સાથે તેમની મુશ્કેલીઓ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:
માં પારાવાર વધારો થતો ગયો છે. 

આ અંગે વધુ વિગતો મેળવવા માટે બીબીસી ગુજરાતી દ્વારા આ મુદ્દા સાથે સંકળાયેલા સામાજિક કાર્યકરો અને અન્ય પક્ષકારો સાથે વાત કરાઈ હતી.

ગ્રામજનોમાં ચિંતા અને ભયનો માહોલ

પ્રતીકાત્મક તસવીર

સ્થાનિક આદિવાસી કાર્યકર પ્રફુલ્લ વસાવા સ્ટેય્યૂ ઑફ યુનિટીને પર્યટનસ્થળ તરીકે વિકસિત કરવાને નામે સરકાર દ્વારા સ્થાનિક આદિવાસીઓ સાથે અન્યાય કરાઈ રહ્યો હોવાનું જણાવે છે. 

આદિવાસીઓની મુશ્કેલીઓમાં થયેલા વધારા અંગે વાત કરતાં તેઓ કહે છે, "સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીના નિર્માણને કારણે આ વિસ્તારના લોકોની ખુશાલી છીનવાઈ ગઈ છે અને ચારે કોર ભયનો માહોલ વ્યાપી ગયો છે."

"ગામલોકોનાં મુખ પર જોવા મળતી પ્રસન્નતાને સ્થાને તેની પર પોતાનાં અને પોતાનાં બાળકોનાં ભવિષ્યની ચિંતા પથરાઈ ગઈ છે. આ વિસ્તારના તમામ લોકોનાં મનમાં હવે માત્ર એક જ પ્રશ્ન છે, 'હવે આપણું શું થશે?'"

સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીના કારણે આસપાસના વિસ્તારમાં થઈ રહેલાં વિકાસકાર્યોને લીધે સ્થાનિક આદિવાસીઓની ખેતી અને પશુસંવર્ધનનાં કામો પર નકારાત્મક અસરો થઈ હોવાનું પ્રફુલ્લ વસાવા જણાવે છે.

તેઓ આ વિશે કહે છે કે "સ્ટેય્યૂ ઑફ યુનિટીના આગમન પહેલાં સ્થાનિક આદિવાસીઓ ખેતી અને પશુસંવર્ધનના વ્યવસાય સાથે જોડાયેલા હતા, પરંતુ સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીના નિર્માણ બાદ સ્થાનિકોના આ વ્યવસાયો પર માઠી અસર પડી છે."

"પહેલાં તો જમીનસંપાદનને નામે ઘણા લોકોની જમીનો લઈ લેવાઈ અને પછી તેમનાં ઢોરો માટેની ગૌચર જમીનો પર વાડ બાંધી દીધી, ઘાસચારો મેળવવામાં પણ સ્થાનિકોને ફાંફાં પડે તેવી પરિસ્થિતિનું નિર્માણ કર્યું છે."

"વધુમાં સ્થાનિકોને પોતાનાં ઢોર ગામની સીમમાં ચરાવવાની પણ પરવાનગી નથી."

આ છે ગુજરાતની સૌથી નાની સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટી

તેઓ આગળ કહે છે કે સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીના આગમન બાદ સ્થાનિક લોકોનો વિકાસ થશે એવું આશ્વાસન અપાયું હતું, પરંતુ વૈકલ્પિક રોજગારી તો ઠીક સ્થાનિકોના અગાઉથી ચાલી રહેલાં ધંધા-રોજગારી પણ સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીના આગમનથી બંધ થઈ ગયાં. 

વસાવા આગળ જણાવે છે કે, "જ્યારે પણ કોઈ નેતા સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીની મુલાકાતે આવે ત્યારે આસપાસના વિસ્તારના લોકોને સ્થાનિક સત્તાધીશો દ્વારા ઘરમાં પૂરી દેવાય છે, નજરકેદ રખાય છે."

"તેમનાં ઘરો આગળ બૅરિકૅડ ઊભાં કરી દેવાય છે, એટલે સુધી કે લોકોને ગામમાંથી મુખ્ય રસ્તા પર આવવાની પણ પરવાનગી નથી અપાતી."

"હાલ જમ્મુ-કાશ્મીર જેવી પરિસ્થિતિ છે એવી જ આ વિસ્તારમાં પણ થઈ જાય છે."

આ વિસ્તારમાં...