TEOG’un yerine nasıl bir sistem geleceği ve öğrencilerin hangi liselere hangi kriterlerle yerleştirileceği hâlâ belirsiz.
8. sınıf öğrencileri ve velileri, kaygı içinde yeni modelin açıklanmasını beklerken, eğitim uzmanları, eğitimdeki arz-talep dengesizliği düzelmeden seçimsiz yerleşimin mümkün olmadığını vurguluyor. MEF Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Özcan, “TEOG kalktı deniyor ama sosyolojik bir olay var. TEOG bir ihtiyaç için çıktı. O ihtiyaç ortadan kalkmadığı sürece çözüm olmaz. Yerine ZEOG gelir. O ihtiyaç nedir? Eğitimde arz talep dengesizliği var. İyi okula talep var yeteri kadar iyi okul yok. Bir şekilde bir seçme yapılacak” dedi. Toplumda, okulların çoğunun iyi eğitim vermediğine dair genel bir algı bulunduğuna dikkat çeken Prof. Özcan, şunları söyledi: ‘Veriler açıklanmıyor’ “Herkes çocuğu en iyi okulda okusun ister. Modern toplumda eğitim paranın, prestijin, gücün kaynağı. Esas sorun okulların kalitesinin artırılması. Artırılsa bu baskıdan kurtuluruz. Madem ki bir seçme yapılacak, TEOG 4 yıldır uygulanıyordu, kusurlarından arındırılarak devam edilebilirdi. TEOG’daki kusurlardan birincisi, 17 bin birinci çıkmasıydı. Bu akla aykırı. Bir soruyu herkes yapıyorsa ya da yapamıyorsa o sorunun testten çıkarılması gerekir. İkincisi, öğretmenlerin yüzde 30 katkısı vardı. Türkiye’de öğretmenlerin bunu yapması mümkün değil akademik özgürlük yok. Öğretmeni bu yükten kurtarmak gerekiyordu. Ülke genelinde çocukların başarı durumu nedir bilmiyoruz. TEOG verileri açıklanmıyor, sonucu göremiyoruz. İstanbul’daki nasıl yapıyor, başka ildeki nasıl bilmiyoruz. Kusurlarından arınmış bir TEOG gelse itiraz etmem.” Radikal bir değişiklik yapılacak kadar zaman olmadığını, TEOG benzeri bir sınav yapılacağını düşündüğünü söyleyen Dekan Özcan, “Arz-talep dengesi kurulmadan çocuğumun en iyi okula girebilmesi için yeraltında, yerüstünde, kendi evimde ders aldırırım, en iyi öğretmeni bulurum. Sosyolojik zemin kalkmadan bunlar değişmez” diye konuştu. Eğitim uzmanı Ali Ekber Pekşen ise liseye geçişte, öğrencinin 4 yıl süreyle akademik başarısına dair kayıtların da dikkate alınıp, 8. sınıf sonunda, Ortaokul Bitirme Sınavı yapılması gerektiğini belirterek, önerilerini şöyle sıraladı: “Bu sınav; Türkçe, Matematik, Fen, Sosyal derslerini kapsamalı ve açık uçlu sorulardan oluşmalı. Bu sınavda alınan notların yanı sıra, öğrencinin 4 yıl süreyle içinde olduğu etkinlikler dikkate alınarak, uygun liseye -Fen Lisesi, Sosyal Bilimler Lisesi, Yabancı Dil Hazırlık Sınıfı olan Anadolu Lisesi, Güzel Sanatlar Lisesi, Teknik Lise, vb. yönlendirilmeli ve gidilecek liseye girişe esas teşkil edecek merkezi bir sınava girmeli. Bu sınav çoktan seçmeli sorulardan oluşmalı. Türkçe, Matematik, Fen ve Sosyal Bilgiler derslerinden yapılmalı. Bu sınavdan alınan puan ve ortaokul bitirme sınavı notunun yüzde 50, yüzde 50 etkili olacağı bir puan hesaplanıp, sınava girenler sıralanmalı.” Tüm eğitim kademeleri arası geçişte sınav yapılmasını öneren eğitim uzmanı Ali Ekber Pekşen, “Okullar öğrencinin akademik gelişimini takip ve objektif tespit etme konusunda yeterli donanıma sahip değil. Öğretmenlerimiz bu anlamda donanımlı değil. Okul başarısı olarak adlandırılan sınıf geçme ve diploma notları objektif kriterlere göre belirlenmiyor. Adaletsizlik mevcut. Öğrenci kayırma ya da dışlama çokça karşılaşılan bir durum” dedi. Adaletsizlikleri en aza indirecek bir merkezi sınav yapılmasının önemine dikkat çeken Pekşen, okul bitirme sınavlarının mayıs ayının ikinci yarısında, merkezi sınavların ise haziran ayının ilk hafta sonu yapılması önerisinde de bulundu. Prof. Dr. Mustafa Özcan: TEOG, bir ihtiyaca cevap olarak doğdu. 17 bin birincisi olan bir sınav elbette olamaz ama mantıklı bir TEOG gelse kimse hayır demez.
Eğitim uzmanları TEOG sonrası için öneri getiriyor: Kusursuz bir TEOG!