Usaqlar ucun ensiklopediya №1 en ucuz qiymeti burada! Online sifaris Baki 2018\nUsaqlar ucun ensiklopediya\nBöyük Fokuslar Kitabı\n25.00 ₼ 20.00 ₼\nMən Məktəbə Hazıram\n9.99 ₼ 7.99 ₼\nNə, harada və nə zaman\n14.99 ₼ 11.99 ₼\nAzərbaycan, Rus, Ingilis, Alman Və Fransız Dillərində Danışma...\n11.99 ₼ 9.59 ₼\nNəqliyyat və maşınlar\n5.00 ₼ 4.00 ₼\nAdel Faber və Elaine Mazlish – Necə danışmalı ki, uşaqlar qul...\n3.90 ₼ 3.12 ₼\nAdel Faber - Kak qovorit çtobı deti...\n8.90 ₼ 2.67 ₼\nMasaru İbuka – Bağçada artıq gec olacaq\nSonra 2 - 13\nMəhsul : 190 Səhifə : 13\nKitablar bəlkə də bizim ən yaxın sirdaşımızdır. Onlar ruhumuzun əsas məlumat mənbəyidir. Mütaliə etmək insanı bir şəxsiyyət kimi formalaşdırır, fikirlərimizə və yaşamımıza işıq tutur. Kitabların qeyri-adi dünyası bizə başqa heç bir yerdə yaşanmasl mümkün olmayan gözəllikəri və məlumatları verir. Kitablar bizə böyük kimi yol göstərir, həyatı anlamaqda bizə yardımçı olur. Mütaliə etməyin yararlarını deməklə bitirmək olmaz. UniMall'da uşaqdan böyüyə müxtəlif zövqdə olan hər bir insanın diqqətini cəlb edə biləcək kitab əldə etmək çox asandır. Müəyyən insanlar bədii ədəbiyyat oxumağı çox xoşlayarkən, başqaları qeyri-bədii janra üstünlük verir. Söz yoxdur ki, hər iki janr daxili aləmimizi və yaşam təcrübəmizi zənginləşdirir.\nKitabları oxumaq vərdişlərinə kiçik yaşlardan start vermək gərəkdir. Elmi araşdırmalar onu göstərir ki, müxtəlif istiqamətlərdə uğur əldə etmiş şəxsiyyətlər daha çox kitab oxuyanlardı.\nUsaqlar ucun ensiklopediya UniMall.az-da\nUsaqlar ucun ensiklopediya » ən münasib qiymeti burada!\nFərqli markalar tərəfindən təqdim edilən orijinal məhsullar - Usaqlar ucun ensiklopediya.\nUsaqlar ucun ensiklopediya - Baki Azerbaycan 2017 elanları endirimli qiymətlər, online kataloq, alisi satisi və sifarisi.\nPlastik kartla və ya nağd olaraq ünvana çatdırıldıqda ödəmə şərtləri. Bakıda ödənişsiz ünvana çatdırılma.\nXüsusiyyət qarşılaşdırılmaları və çeşidlər\nÇox adam məlumatlıdır ki, fiziki dükanlarda arenda haqqı, çalışanların əməkhaqqı, kommunal, təmizlənmə-silinmə, təmir və s. kimi xərclər mövcuddur. Bu xərclər birmənalı olaraq satılan malın qiymətinə təsir edərək onun daha yüksək satılmasına gətirib çıxarır. Göstərilən bu xərcləri nəzərə alsaq nə üçün internetdə satılan məhsulların fiziki mağazalarda satılan məhsullardan daha ucuz olduğunu aşkara çıxarmaq asandır.\nBundan başqa fərqli dükanların uyğun məhsullarını müəyyənləşdirmək və onların qiymətlərini müqayisə etmək UniMall.az saytında çox rahatdır. Həmçinin bunu etmək az vaxt alır. alış-veriş zamanı adreslərdə mövcud olan çolu sayda mağazanın uyğun məhsullarının qiymətlərini müqayisə etmək qısa vaxtda baş verə bilməz. Lakin UniMall'da qiymətləri qarşılaşdıraraq nisbətən daha ucuz məhsulu tapmaq çətin deyil, əksinə çox sadədir. Bir-birindən fərqli satıcılar tərəfindən malların veb səhifəmizdə təklif edilməsi səhifə ziyarətçiləri üçün yüzminlərlə məhsul çeşidi arasından seçim etmə imkanı verir. Hər hansı bir mağazada və ya ticarət mərkəzində bu qədər çeşid görmə imkanı əldə etmək mümkün deyil. UniMall'da vitrin məhdudiyyəti olmadığı səbəbindən firma stokunda mövcud hər bir məhsul nümayiş etdirilir. Yekun olaraq firmalar stoklarında var olan bütün məhsullarını satma şansı əldə edir . Həmçinin səhifə ziyarətçiləri ilin hansı vaxtından və öncəki kolleksiyadan olmasını nəzərə almayaraq qiyməti aşağı qoyulmuş mallar içərisindən büdcələrinə uyğun olanı seçib ala bilirlər.\nMağaza səhifəsi : Ali vә Nino | Kampus Kitab Evi | Login\nməktəbəqədər hazırlıq facebook təhsil nazirliyi məktəbəqədər hazırlıq uşaq nağılları məktəbəqədər hazırlıq testləri nagil uwaq nagillari usaq nagili məktəbəqədər hazırlıq proqramı xalq nagillari məktəbəqədər hazırlıq azeri nagillari nagillar ve hekayeler ensiklopediya heyvanlar azerbaycan ensiklopediya en yaxsi nagillar efsaneler ve nagillar eylenceli nagillar cox qisa nagillar dastanlar ve nagillar usaqlar ucun ensiklopediya kimya


Yol mühəndisləri və şəhər küçələri - İnsan yönümlü şəhərlər\nYol mühəndisləri və şəhər küçələri\nby Huseyn AbdullayevPosted on 05 İyun 2017 09 Aprel 2020\nBiz artıq bilirik ki, yol və küçə funksional yük baxımından çox fərqli anlayışlardı. Lakin bu fərqlərə baxmayaraq, küçələrin ictimai məkan funksiyaları bir çox halda nəzərə alınmır, bununla eyni zamanda küçələrin nəqliyyat funksiyası qabartırılır. Bu məqalədə bu halların səbəblərini araşdırmağa çalışacağam.\nBizdə küçələri adətən yol inşaatı üzrə mühəndislər layihələndirirlər və inşa edirlər. Təbii ki, yol və körpüləri inşa etməyi öyrənən bir insan küçənin nəqliyyat funksiyalarını qabartmaqla məşğul olacaq, çünki onun ələmində ən yaxşı küçə trasdır. Əslində isə şəhər küçələrinin layihələndirlməsi və yenidənqurulaması ilə şəhərsalma və nəqliyyat mütəxəssisləri və urbanistlər məşğul olmalıdırlar.\nBaxın bu ilk baxışdan əyri bir sahil küçəsini nəqliyyat mütəxəssisləri düşünüb və insanların təhlükəsizliyini ön plana çəkib.\nBu isə Bakıda inşa olunmuş ox kimi düz və sürətli yol xüsusiyyəti olan Neftçilər prospektinin davamıdır. Əminəm ki, bu uçuş zolağına bənzər küçənin müəllifi yol mühəndisidir.\nAmma ən mənfi dəyişiklilər küçələr yenidən qurulanda baş verir. Bakı şəhərində son 10 ildə nəqliyyat vasitələrin sayı dəfələrcə artmışdır və təbii olaraq tıxaclar əmələ gəlir. Bu mənfi halla mübarizə aparmaq üçün biz dünyanın müasir təcrübələrin tətbiq etmək əvəzinə küçələrə daha çox nəqliyyat vasitələrin sığışmasını təmin edirik. Nəticədə adi bir şəhər küçəsi…\n….bu cür aqressiv mühitə çevrilir\nVə ya canlı insan yönümlü küçə\nAvtomobil yönümlü olur\nKeçmiş sovet məkanında bu kimi halları çox görmək olur. Məsələn tramvay yolu olan bir küçə\nBu isə yenidənqurmanın nəticəsi.\nBir tərəfdən tıxac probleminin həlli çox təbii və intuitiv görünür: əgər küçə artmış nəqliyyat axınını sığışdıra bilmirsə deməli küçənin eni artmalı, svetoforlar və sol döngələr ləğv edilməlidir. Belə yanaşmaları biz Bakıda çox görürük, məsələn:\nBelə yanaşma nə kimi problemlərə gətirib çıxarır?\n“Yol mühəndislərinin yanaşması” nəyinki problemləri həll etmir, bu yanaşma əslində vəziyyəti daha da çətinləşdirir.\n· Svetoforsuz və sürətli küçələr keçdiyi əraziləri iki hissəyə bölür. Bu hissələr arasında əlaqələr pozulur, küçənin quruluşu isə artıq yürüşlərə gətirib çıxarır;\n· Belə küçələrlə eyni səviyyədə kəsişən küçələrdən gələn nəqliyyat axını nəzərdə tutulmuş sürətli və fasiləsiz hərəkətə mane olur, çünki sürətlənmə zolaqların təşkili çox zaman mümkün deyil;\n· Geniş, svetoforsuz və sürətli yollar onlara bitişik şəhər küçələrində tıxaclara səbəb olur. Yəni tıxac problemi həll olunmur, tıxac sadəcə yerini dəyişir;\n· Çox zaman dar yerləri genişləndirmək fiziki olaraq mümkün deyil. Küçə genişlənsə belə “butulka boğazı” tıxacı daha da pisləşdirir. Beləliklə əvvəl vəziyyət belə idisə\nYenidənqurmadan sonra vəziyyət belə olur.\n· Genişlənmiş küçə daha çox avtomobil cəlb edir. Hərəkət iştirakçılarının sayı artdıqca yolun səmərəliyi kəskin düşür, yola çox maşın çıxırsa nəqliyyat axının sürəti qeyri-proporsional sürətdə düşür. Bunu aşağıdaki şəkillə izah etmək daha rahatdır.\n· Belə küçələr öz ictimai funksiyalarını tam mənada icra edə bilmir. Piyadalar, ictimai nəqliyyat istifadəçiləri və yerli bizneslər belə yenidənqurma nəticəsində əziyyət çəkməli olurlar. İctimai funksiyaları icra edə bilməyən şəhərlər isə deqradasiyaya məruz qalırlar.\nBeləliklə tıxac problemini düşünülməmiş yol tikintisi və küçələrin yollara çevrilməsi ilə həll etmək yanğını benzinlə söndürmək cəhdinə bənzəyir. İri şəhərlərin nəqliyyat planlaşdırılması olduqca kompleks bir prosesdir və bütün amillər böyük diqqətlə nəzərdən keçirilməlidir.\nPosted in Şəhər infrastrukturuTagged Yollar\nPrev “Sovetski” layihəsinin icrası nəticəsində yarana biləcək fəsadlar\nNext Şəhər küçələrini necə layihələdirməli


BVF Azərbaycan manatının zəifləməsinin qarşısını ala bilər — Ekspert rəyləri '; // item += '\nBVF Azərbaycan manatının zəifləməsinin qarşısını ala bilər — Ekspert rəyləri\nAzərbaycan Prezidenti İlham Əliyev sentyabrın 13-də Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) Orta Şərq və Mərkəzi Asiya Departamentinin direktoru Cihad Azurun başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib. Beynəlxalq Valyuta Fondunun Orta Şərq və Mərkəzi Asiya Departamentinin direktoru Cihad Azur Azərbaycana səfəri çərçivəsində İçərişəhərdə olduqlarını, bu tarixi irsin yüksək səviyyədə qorunub saxlanılmasının və İçərişəhərin gözəlliyinin onlarda dərin təəssürat yaratdığını deyib. Görüşdə Azərbaycan ilə Beynəlxalq Valyuta Fondu arasında əməkdaşlığın perspektivləri ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb.\nGörüşlə əlaqədar azərbaycanlı iqtisadçılar nikbin fikirlər bildirirlər. Yerli mütəxəssislərin fikrincə, BVF ilə Azərbaycan arasında bundan sonra da qarşılıqlı münasibətlər inkişaf edəcək.\nİqtisadçı ekspert Sabit Bağırov “Ölkə.Az”a açıqlamasında bildirib ki, Beynəlxalq Valyuta Fondu Azərbaycanla münasibətlərdə maraqlı tərəfdir. Onun fikrincə, bu əllaqələr ölkə iqtisadiyyatına müsbət təsir göstərəcək.\n“Azərbaycanda Strateji Yol Xəritəsinin tətbiqinə başlayıblar. Bu da bir çox iqtisadi islahatlar deməkdir. BVF-nun əsas amacı müxtəlif ölkələrdə iqtisadi islahatlara yardım etməkdir. Ona görə də, düşünürəm ki, BVF Azərbaycana həm kredit yardım edə, həm də texniki dəstək göstərə bilər. Prinsipcə bu nəticələr gözləniləndir. BVF bütün dünya bankının üzvü olan ölkələrə maraq göstərir. Azərbaycan da, bu mənada maraq dairəsindədir. Onlar Azərbaycana biganə ola bilməzlər”, - deyə Sabit Bağırov bildirib.\nİqtisadçı ekspert Qadir İbrahimli də “Ölkə.Az”a açıqlamasında fond ilə münasibətlərin gözlənilən hal olduğunu vurğulayıb. Onun fikrincə, Azərbaycanda müəyyən islahat layihələrinin dəstəklənməsi və maliyyələşdirilməsi istiqamətində BVF ilə əməkdaşlıq baş tuta bilər.\n“İndiyə qədər də, fondla əməkdaşlığımız bu istiqamətdə olub. Yəni burada hansısa yeni kordional əməkdaşlıqdan söhbət getmir. Konkret əməkdaşlıq deyəndə, BVF-nun Azərbaycanda yeni layihələrin maliyyələşdirilməsi istiqamətində əməkdaşlıqlar davam edəcək. Fond bir çox infrastruktur layihələrin maliyyələşdirilməsinə dəstək verib. Həmin siyasət bundan sonra da davam etdiriləcək”, - deyə ekspert bildirib.\nQadir İbrahimlinin fikrincə, bu əlaqələr Azərbaycan manatının zəifləməsinin də qarşısını ala bilər:\n“Azərbaycan 1992-ci ildən BVF ilə əməkdaşlığa başlayanda inflyasiya mövcud idi. Yəni qiymətlər hər gün artır, manat isə dəyərini itirirdi. Sonrakı mərhələlərdə sabitləşmə baş verdi. Bunun da səbəbi BVF-nun müəyyən tövsiyyəsi və dəstəyi idi. Bu baxımdan, indi manatımızın zəifləməsinin bu əməkdaşlığa heç bir təsiri olmayacaq. Əksinə olaraq, bu əməkdaşlıq iqtisadiyyata bir növ dəstək olacaq və manatın zəifləməsinin qarşısını alacaq”.\nMəsələ ilə əlaqədar millət vəkili, iqtisadçı Vahid Əhmədov “Ölkə.Az”a bildirdi ki, BVF ilə Azərbaycanın sıx əməkdaşlığı müsbət haldır. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanın maliyyə orqanları uzun müddətdir fondla əməkdaşlığı davam etdirir.\n“Fondun mütəxəssisləri Azərbaycanla bağlı proqnozlarda nikbindirlər. Onların mütəxəssisləri uzun müddətdir Azərbaycanda gedən prosesləri izləyirlər. Fikir verirlər ki, nə qədər çətin olsa da, Azərbaycan milli valyutanı bacardığı qədər qoruyub. Ölkədə inflyasiya da çox yüksək səviyyədə deyil. Ümumi Daxili Məhsulun artımına çalışırıq. Son vaxtlar Strateji Yol Xəritəsinin hazırlanması və inkişafı ilə əlaqədar Prezident İlham Əliyevin atdığı addımlar, iqtisadi siyasət göz önündədir. Bu prosesləri BVF-nun mütəxəssisləri müsbət qarşılayırlar. 1995-ci ildən bu günə qədər fond Azərbaycanla əməkdaşlığa maraqlıdır”, - deyə V.Əhmədov bildirib.


“Paşinyan Ermənistanı fəlakətə doğru aparır”\nPaşinyan hakimiyyəti fəaliyyətinin 100 günü ərzində ölkədə ”böyük uğurun” əsasını qoyduğunu iddia etsə də, artıq onun və komandasının opponentləri tərəfindən tənqidlər səngimək bilmir. Məsələn, bu günlərdə “Aravot” qəzetində genişhəcmlı müştərək məqalə ilə çıxış edən respublikaçı deputatlar Karen Bekaryan, Miqran Akobyan, Arman Saqatelyan və Samvel Farmanyan Paşinyanın 100 günlük fəaliyyətıni kəskin tənqid ediblər.\nHökumətin 100 günlük fəaliyyətinin demək olar ki, bütün aspektlərini analiz edən məqalə müəllifləri 100 gün ərzində Paşinyanın artıq ölkəni uçurumun kənarına sürüklədiyini bildiriblər: “Belə təəssürat yaranır ki, sanki öz sələflərindən Nikol Paşinyana miras qalmış Eden bağını məqsədli şəkildə fəlakətə aparır. Məgər Paşinyan ölkəni ibtidai fəlakətə dogru apardığını anlamırmı?”\nQeyd edilməlidir ki, erməni deputatların bu fikirləri “1in.am” saytında yer alıb. Maraqlıdır ki, Paşinyanın hakimiyyəti dövründə Ermənistanın Rusiya, Aİ və ABŞ-la münasibətlərinin pisləşdirdiyini, Qarabağ məsələsində risklərin artdığını bildirən deputatların fikirərini sayt heç bir fakta əsaslanmayan fikirlər kimi dəyərləndirir. Ermənistanın xarici siyasətindəki uğursuzluğu Paşinyanın yeni komandasının təcrübəsinin az olması ilə əlaqələndirən sayt , “əgər sabiq hakimiyyət ötən illər ərzində Ermənistan siyasətində möhkəm bir təməl qurubsa, bunu yüz gün ərzində sarsıtmaq mümkündürmü? Əlbəttə ki yox!”-deyə bildirir.\nSayt, son 20 il ərzində erməni-rus münasibətlərində heç bir tərəfdaşlığın olmadığını, sadəcə, Moskvanın vassal rejimin korrupsiyalaşmış üzvləri ilə işlədiyini bildirir: “İndi Nikol Paşinyan hökuməti Moskvanın müqavimətini qıraraq köhnə, pis əlaqələr sistemini sökməyə çalışır, buna görə Respublikaçılar tərəfindən himayə olunan cinayətkarlar ortaya çıxır”.\nSerj Sarkisyanın hakimiyyəti dövründə Ermənistanın Avropa İttifaqı ilə əlaqələrinin imitativ xarakter daşıdığını, yəni sabiq hakimiyyətin Brüsseldən yalnız pul umduğunu yazan sayt, nədənsə pul üçün Avropaya gedən Paşinyanın Brüsseldən əli ətəyindən uzun qayıtdığını yada salmır: “Nikol Paşinyanın belə bir məqsədi yoxdur. O, Ermənistan- Avropa İttifaqı əlaqələrində tərəflərin uyğunlaşması üçün yeni bir səviyyə yaratmağa çalışır”.\nSizi bilmirəm, nədənsə, mənim buna inanmağım gəlmir. Axı, vaxtilə, elə “1in.am” saytı “məxməri inqilabçı”nın Avropadan umacağının yetərincə həyata keçiriməməsi barədə ekspert rəyləri vermişdi. Lakin sayt, nədənsə, bunları unudur.\nQeyd edək ki, erməni-amerikan münasibətlərinin formalaşması istiqamətində sabiq hakimiyyətin heç bir təsirli addımlar atmadığını xatırladan sayt, Paşinyanın Moskvadan qorxmadan, ən azından Trampla görüş keçirilməsinə səy göstərdiyini bildirir.


Bu proqramı başa vuran yüzlərlə məzun karyeralarında yüksəlişə nail olublar » Şəfəq Xəbər Portalı - Səsinizi çatdıracaq ilk mənbə\nBu proqramı başa vuran yüzlərlə məzun karyeralarında yüksəlişə nail olublar\nAvropa Qitəsinin ən qabaqcıl ali təhsil müəssisələrindən olan Vyana Texnologiyalar Universitetinin “Mühəndisliyin İdarə edilməsi” (“Engineering Management”) adlı magistr proqramı cari ilin Noyabr ayından etibarən Bakıda da fəaliyyət göstərəcək. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, belə ki, proqramı Avropada tədris edən müəllimlər Bakıdakı tələbələr üçün şəhərimizə gəlib dərs keçəcəklər.\nProqramda nəzərdə tutulmuş dərslər yalnız ingilis dilində ayda bir dəfə həftəsonunda keçirilən 13 modul üzrə paylanıbdır. Beləliklə, 11 modul Bakıda, 2 birləşmiş modul isə Vyana şəhərində tədris olunacaqdır. Təhsil müddəti 3 semestrdir və 2020-ci ilin Noyabr ayından 2022-ci ilin May ayınadək davam edəcək. Dərslər həm akademik, həm də sənaye sahəsinin beynəlxalq səviyyəli peşəkar mütəxəssisləri tərəfindən tədris olunacaqdır. Proqrama hər hansı bir sahədə bakalavr dərəcəsi olan, texniki və ya idari peşəkarlığa sahib olan, ingilis dilini bilən və iş təcrübəsi olan hər kəs müraciət edə bilər.\nİdarəetmədə yüksəlmək istəyənlər Bakıda fəaliyyətinə başlayan Vyana Texnologiyalar Universitetinin proqramına qatılmaqla öz hədəflərinə nail ola bilərlər. Bunun üçün 31 Avqust 2020 il tarixinədək doldurulmuş anket engineering_baku@tuwien.ac.at email ünvanına göndərilməlidir.\n» Bakı Ali Neft Məktəbinin tələbələri İspaniyada təhsil alacaqlar\n» Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva göstəriş verdi\n» Nazirlikdən "Təfəkkür" Universitetinin tələbələrinə yeni şans\n» Azərbaycan Universitetindən tələbələrə - Şad xəbər\n» Azercell-dən təqaüd al, gələcəyini qur!


Sentsov Sakharov mükafatının qısa siyahısındadır\n2021, 01 Dekabr, çərşənbə, Bakı vaxtı 05:04\nUkraynada Oleh Sentsov-a azadlıq tələbilə yürüş, 21 avqust, 2018-ci il\nRusiyada həbsdə olan ukraynalı kinorejissor Oleh Sentsov 2018-ci ilin Sakharov Mükafatına namizədlərin qısa siyahısına salınıb.\nSentsov Rusiyanın Krımı ilhaq etməsin qarşı çıxırdı, sonradan terrorçuluq ittihamıyla saxlandı, hazırda Rusiyanın şimalında həbs cəzası çəkir. O, ötən həftə 145 günlük aclıq aksiyasını dayandırmağa məcbur olunduğunu bildirib.\nOktyabrın 9-da Avropa parlamentinin xarici işlər və inkişaf komitələri onu üç finalçıdan biri seçib.\nAdı qısa siyahıda olan digər namizədlər mərakeşli fəal Nasser Zefzafi və Aralıq Dənizindən keçərək Avropaya gedən miqrantların həyatını xilas etməyə çalışan 11 QHT-dir.\nQalib oktyabrın 25-də Strasburqda seçiləcək, mükafat qalibə dekabrın 12-də təqdim olunacaq.\nSovet fiziki və dissidenti Andrei Sakharov-un adını daşıyan bu mükafatı Avropa Parlamenti 1988-ci ildə təsis edib. Məqsəd insan haqları və fundamental azadlıqları müdafiə edən fərdləri və təşkilatları mükafatlandırmaqdır.


“PMD Projects” MMC-də təcrübə keçən tələbələrdən 10-u işlə təmin ediləcək » TEHSIL-PRESS Agentliyi\nAzərbaycan Memarlıq və İnşaat Universiteti (AzMİU) ilə “PMD Projects” MMC arasında əməkdaşlıq müqaviləsi imzalanıb.\nProfessor Gülçöhrə Məmmədovanın və “PMD Projects” MMC-nin inşaat üzrə direktoru Dəyanət Sədullayevin imzaladıqları müqavilə iki qurum arasında əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar açır.\nMüqaviləyə əsasən, istehsalat təcrübəsinə gedən tələbələrin bilik və bacarıqlarının artırılması məqsədilə onlara şirkətin bazasında istehsalat təlimi və təcrübə keçmələrinə şərait yaradılacaq, gələcəkdə kadr ehtiyaclarının ödənilməsi istiqamətində birgə fəaliyyət göstəriləcək.\nŞirkətin nümayəndə heyəti ilə görüşdə rektor son illər universitetdə kadr hazırlığı istiqamətində görülən işlərdən, tələbələrə praktiki vərdişlərin aşılanmasının vacibliyindən və bu sahədə qazanılan uğurlardan danışıb. O, təhsilin keyfiyyətinin artırılması üçün istehsalat təcrübələrinin önəmli olduğunu, bu istiqamətdə universitetə yardımçı olan partnyor şirkətlərin sayının ildən-ilə artdığını vurğulayıb. “PMD Projects” MMC ilə əməkdaşlığın AzMİU üçün faydalı olacağını deyən G.Məmmədova bu addımın məzunların işlə təminatına da müsbət təsir edəcəyini bildirib.\nƏməkdaşlığın hər iki tərəf üçün səmərəli olacağını diqqətə çatdıran D.Sədullayev qeyd edib ki, bu işdə əsas məqsədləri tələbələrin inkişafına dəstək vermək, onların kadr kimi yetişməsinə yardımçı olmaqdır. D.Sədullayev onu da bildirib ki, şirkətdə təcrübə keçən tələbələrdən 10 nəfəri işlə təmin ediləcək.\nGörüşün sonunda “PMD Projects” MMC-nin İnsan resursları şöbəsinin müdiri Vüqar Heydərov şirkətin fəaliyyətinə həsr olunmuş təqdimatla çıxış edib.\nXəbərin tarixi: 06.12.2019 / 16:28\nAzMİU-da “Uğurlu tərəfdaşlıq-real təcrübə” adlı görüş keçirilib


Məşhur aktrisa: “Çılpağam, qapını döyüb çağırırlar ki, sizin çıxışınızdır”\n“İşdə məhəbbət macərası”nın sərt və cazibədar “Mımra”sını əlbəttə ki, xatırlayırsınız. Bu unudulmaz Mımranın müəllifinin Alisa Freyndlixin 79 yaşı var. Bu yaxınlarda haqqında dolanan şayiələrə özü xitam verdi: bir müddət əvvəl səs tellərindən əməliyyat olunmuşam. Alisa Brunovnanın bir açıqlamasını da bunun ardından yazmaq lazımdır: “35 yaşımdan siqaret çəkirəm, günə bir qutu...”\nKulis.Az aktrisanın rus mətbuatına verdiyi müsahibəni ixtisarla təqdim edir.\n- Sizi ilk növbədə “İşdə məhəbbət macərası”ndan “Mımra” ilə xatırlamaq xətrinizə dəymir ki?\n- Bir az... Məni Eldar Ryazanov “Qusar balladası”nda Şuroçka Zarovaya çəkmək istəyirdi, alınmadı. Amma “İşdə məhəbbət macərası” doğrudan da pis iş deyil.\n- Sizin “İşdə məhəbbət macərası” filmindəki replikalarınız çoxu zərb məsələ çevrilib.\n- Bu zərb-məsəllər Ryazanovundur. Yaxşı tamaşadan, ya da filmdən belə cümlələr “uçur” həmişə. Mənim oynadığım “Mımra”nın geyimlərini tapmaq üçün aləmi bir-birinə vurmuşdular, eynəyi isə operatorumuz təqaüdçü atasından alıb gətirmişdi. Filmin işçi adı “Rəhbər Zoluşka haqında nağıl” idi. Sonradan dəyişdilər. Filmin bütün heyəti SSRİ-nin Dövlət mükafatını aldı. Yalnız məndən başqa. Çünki mənim artıq teatrdakı xidmətlərimə görə belə mükafatım var idi.\n- Alisa Brunovna nənəniz alman olub. Bəs sizin əsliniz Rusiyaya necə gəlib?\n- Hələ Yekaterinanın zamanından Rusiyada məskunlaşıblar. Burada Peterburq yaxınlığında şüşə-mərmər zavodu açıblar və alman mütəxəssislər dəvət ediblər. Mənim ulu babam da Şimali Almaniyadan gəlib. Babamın əmioğlularından biri imperator sarayının bağbanı, o biri əczaçısı olub. Kürəkənim dumada deputat olanda bizim nəslin sənədlərini axtarıb tapa bilmişdi.\n- Sizin sənədinizə milliyyətiniz alman kimi yazılıb?\n- Mənim nənəmin bütün uşaqları “qanlarını qarışdırdılar”: atam da rus qadınla-anamla evləndi. Bibimin biri gürcüyə, o biri polyaka ərə getdi. Anam bizə sənəd alanda israr edib ki, ora milliyyətimiz rus yazılsın. Bu, müdrik qərar olub, mənim həyatımı da xilas edib. Bilirsiniz, sonra müharibə başladı, almanları təqib edib sürgünə göndərdilər.\n- Siz çox balaca olarkən Leninqrad mühasirəsini yaşamısınız. İnsanları o zaman dirənməyə, birləşməyə vadar edən nə idi?\n- Yaşamaq arzusu. Başqa nə ola bilərdi ki? Məsələn biz, nənəmin ruhuna dua edirik, o bizi son dərəcə intizamlı tərbiyə elədi. O qədər adam var idi ki, çörək payını alan kimi hamısını yeyirdi və sonra həftələrlə ac qalıb ölürdü. Amma bizim nənəmizin dəmir kimi iradəsi, intizamı var idi. O, yemək vaxtı barədə sərt bir rejim qurmuşdu və biz yalnız bunun sayəsində sağ qaldıq. O, hətta bizi çimizdirirdi də. Biz qar yığırdıq, onun çirkli yerlərini təmizləyirdik, sonra nənəm onu əridirdi və bizi yuyundururdu. O bizi heç vaxt buraxmadı. Sonra nənəmi (Alisa Findlixin atası alman idi) sürgün etdilər, biz anamla ikimiz qaldıq. O zaman bütün almanları “kürüyüb” təmizləyirdilər, ya Qazaxıstana, ya da Sibirə göndərirdilər. Amma nənəm elə eşalondaca öldü. Onun 68 yaşı var idi...\nMənə tez-tez deyirlər ki, kitab yazım, amma mən kitab yazmağı bacarmıram, həvəskar olmaq da istəmirəm. Mən aktrisayam, elə də qalacam.\n- Həmkarınız Oleq Basiaşvili az qala siyasətlə yaşayır. O, sizi də belə məsələlərin müzakirəsinə cəlb edirmi?\n- Həmişə. O, bu məsələdə həmişə hadisələrlə dolu və qızğın danışır. Biz qonşuluqda yaşayırıq, bəzən maşında birgə gedəndə, o ya siyasətdən, sosial mövzulardan, ya da maşından danışır.\n- İndi Ukraynada baş verən hadisələrə münasibətiniz necədir?\n- Bunlar müharibə görmüş bir adam kimi məni kədərləndirir. Yalnız bir fikrim var, “bircə müharibə olmasın”. Mən bundan baş çıxaracaq qədər mütəxəssis deyiləm və yalnız bu fikirlə yaşayıram.\n- Sizi Kiyevə qastrola çağırsalar, gedərdiniz?\n- Əlbəttə. Niyə də yox?\n- Krıma da?\n-Krıma da. Amma mən müstəqil deyiləm, tək gedə bilmərəm. Teatr gedirsə, onun belə imkanı varsa, bunu məqsədəuyğun hesab edirsə onda hə.\n- Kinoaktrisa kimi ustalığına pərəstiş etdiyiniz aktrisa var idimi?\n- Əlbəttə, Cülyetta Mazina. Biz “Yol” filmini ilk dəfə İtaliya kinosu festivalında gördük. O zaman mən üç il idi ki, teatrda işləyirdim. Onu görən kimi heyran oldum. O vaxtdan o mənim kumirimdir.\n- Adətən aktyorlar necə yuxular görürlər?\n- Mənə də tanıdığım bir neçə aktyora da eyni yuxu görürük. Məsələn, mən tez-tez görürəm ki, əynimə heç nə geyinməmişəm, amma qrim otağımın qapısını döyüb çağırırlar - “Alisa Brunovna, sizin çıxışınızdır”.\n- Alisa Brunovna, iş barədə maraqlı təklifləriniz varmı?\n- Yaşlı aktyorlar üçün maraqlı rollar çoxdur, amma yaşlı aktrisalar üçün yox. Demək ki, dramaturqlar kişilərə daha çox hörmətlə yanaşır, nəinki qadınlara...\n- Bəlkə də ona görə ki, dramaturqlar hamısı kişidir, elə özlərindən də yazırlar...\n- Ola bilər, hərçənd, Saşa Volodin kimi qadın ruhunu duyanları da var....\n- Bəs özünüz kişi rolunda oynamısınız?\n- Məktəb illərimdə. “On ikinci gecə”də təlxəyi, “Adamlar və ehtiraslar”da Urieli, “Qar qız”da Leli,... kiçi rolu oynayanda əsas olan kişi səsi çıxarmaq deyil. Əsas olan kişi düşüncə tərzini tutmaqdır...\n- Müsahibələrinizdən birində oxumuşdum ki, sizin dietanız qəribədir-əsəb xərcləyirsiniz-elə bu kalori itirmək kimi bir şeydir...\n- Həqiqətən belədi, əsəb xərcləməsən teatrda nə işin var?\n- Buyurun. İndi sizin işiniz başlayır - mənim dözülməz xasiyyətim haqda söz-söhbətlər yayılacaq. Hələ sizinlə söhbətdə nə qədər siqaret çəkdim... Dəhşət! Həmişə beləyəm, telefon zəng çalır, bir əlim dəstəyə tərəf uzanır, o biri siqaretə. Heç bilmirəm necə.\n- Hələ ki, papirosunuz sönməyib, özünüzdən soruşum- böyük aktrisa olduğunuzu bilirsiniz?\n- Hardan bilim? Belə şeylər eşidəndə çaşıram: bu adamlar niyə tələsir? Qoyun ölüm, sonra tərif edərsiniz...


Alpay Azər. Cırtdan dövlətin kaprizləri (HEKAYƏ) » Yarpaq.az\nAlpay Azər. Cırtdan dövlətin kaprizləri (HEKAYƏ)\n- İndi biz neyniyək? Nauruya iki dənə Kalibr ataq? - yaşıl gözlərini bərəldən prezident Vasili Vasilyeviç Pıtkindən isterik bir gülüş çıxdı. - Özün də yaxşı bilirsən, ikicə dənəsini atsaq...\nXarici işlər naziri Yuri Petroviç Vralov bu cür zarafatlara öyrəşsə də, yaşıl abajurlu lampanın gur işığında prezidentin "gülümsəyən” qəzəbli sifətindən vahimələndi...\nHaşiyə: Əvvəlcə, Sakit okeanda yerləşən dünyanın ən çıqqılı ada dövləti Nauru haqda sizə danışım: ərazisi iyirmi bir kvadrat kilometrdən, əhalisi isə on mindən bir az çoxdur. 1968-ci ildə ingilislərdən azad olub dövlət yaradan naurulular keçən əsrin yetmişlərində fosfatın dünya bazarına çıxarılması hesabına o dərəcədə varlanıbmışlar ki, yeddi nəfərlik ailəyə beş maşın düşürmüş, camaat bal-kürü içərisində yaşayırmış, işləri-gücləri dünyanı gəzib kef eləmək imiş. Hətta o zaman Dünya Bankının hesabatlarında yazırdılar ki, adambaşına düşən gəlirə, bir də, adamların kökəlmə faizinə görə bu cırtdan ölkənin vətəndaşları az qala amerikalıları keçibmiş.\nSəksənlərin sonlarında fosfat qurtaranda, camaatın pis günləri başlayır: şirkətlər, banklar bir-birinin dalınca bağlanır, sürətlə işsizləşən, kasıblaşan naurulular balıq tutmaqla dolanmağa başlayırlar. Vəziyyət bir az da pisləşəndə, hökumətin tez-tələsik yaratdığı ofşor banklarına dünyanın məşhur, qeyri-məşhur mafiyaları, şirkətləri milyardlarla dollar köçürüb, onları nağdlaşdırırlar, iqtisadi dillə desək, çirkli pulları yuyurlar, buna görə ölkə büdcəsinə haqq ödəyirlər. Həmin illərdə Rusiya Mərkəzi Bankının sədr müavini işləmiş Melnikovun dediyinə görə, bir ay ərzində ölkəsindən bu adadakı ofşor banklarına yetmiş milyard dollar köçürülübmüş...\nRusiya xarici işlər nazirliyinin 2-ci Asiya departamentinin müdiri İvan Dmitriyeviç Prinujdenko nazirə Naurunun Abxaziyayla Cənubi Osetiyanın müstəqilliyini tanımasıyla bağlı, cırtdan dövlətə etibar etmək olmaz deyəndə, ardınca Çinin və Tayvanın başına açdıqları oyunlardan danışmağa başlayanda, Vralov onun sözünü kəsdi:\n- Dmitriç, bir dəyqə, o şeylərdən mənim də xəbərim var. Bu dəfə hər şey konkret öhdəliklər əsasında olacaq. Hər halda bilərsən, Nauru bir neçə ay əvvəl Kosovonun müstəqilliyini tanıyıb.\nÇox güman, amerikalılar buna görə yaxşıca pul xərcləyiblər. Bu dəfə də biz amerikalıların acığına Nauruya Cənubi Osetiyayla, Abxaziyanı tanıtdırarıq. Məsələ tək acıq verməkdə deyil. Bir də, iş tək Nauruyla bitmir axı, başqa ölkələrin də bu yerləri tanıyacağını gözləyirik, - deyən nazir qəfil səbirsizləndi: - Qısası, bu gün əmr yazacam, gələn həftə üçgünlük ora uçursan, onların xarici işlər naziriylə görüşürsən.\n- Üzr istəyirəm, sizcə nazirin departament müdirini qəbul etməyi protokol baxımından...\n- Mümkündür, narahat olma. Onların naziri bizim şöbə müdirini də qəbul edər, hələ lazım olsa sektor müdirini də, - Vralov özündən razı halda kresloya yayxandı. - Özün də bilirsən, Avstraliyadakı səfirimiz Baxtin onların xarici işlər naziriylə artıq görüşüb tanınmayla bağlı ilkin razılıqlarını alıb, əvəzində bizdən humanitar yardım istəyirlər. Başa düşdün də, konkret rəqəmi daha yüksək ranqlı adamla müzakirə etmək istəyirlər, - göz vurdu. - Qrafikim çox sıxdı, heç müavinlərimdən birinin belə ora getməyi mümkün deyil. Ona görə səni ora göndərmək lazım oldu. Ən əsası, onlardan Abxaziya və Cənubi Osetiyanı tanıyandan sonra, beş il ərzində qərarlarına heç bir prinsipial dəyişiklik etməyəcəkləri haqda yazılı qarantiya almaq lazımdır. Üç günə sənin departamentin qarantiyanın forması və şərtləri barədə mənə analitik qeydlərini hazırlayıb versin...\nGürcüstan 2-ci Asiya departamentinin kurasiyasında olmasa da, Prinujdenko əvvəlcədən Rusiyanın Cənubi Osetiya və Abxaziyanı dövlət kimi tanımasının əleyhinəydi, sirrlərini bölüşdüyü dostlarına da deyirdi ki, bu, gələcəkdə ölkənin milli maraqlarına cavab vermir. Ona elə gəlirdi, Rusiya zəifləsə, 1991-ci ildəki kimi parçalanma vəziyyətinə gəlib çıxsa, başqa ölkələr məhz bu kartdan istifadə edib, öz müstəqilliyini elan etmiş əyalətləri, tutaq ki, Tatarstanı dövlət kimi tanıya bilər.\nDörd gün sonra həmin departamentin nazirçün hazırladığı analitik sənəddə Cənubi Osetiya və Abxaziyanın müstəqilliyinin tanınması haqda Nauru prezidentinin qəbul edəcəyi qərara beş il heç bir dəyişiklik edilməyəcəyi, parlamentdə onun ratifikasiyası, bundan sonra qarşılıqlı razılaşma əsasında müəyyən olunacaq pulun yarısının (formal olaraq humanitar yardım şəklində) və nəhayət, tanınmadan üç il sonra pulun qalan hissəsinin Naurunun dövlət büdcəsinə köçürüləcəyi əsas şərtlər kimi öz əksini tapmışdı...\n- Dmitriç, analitik qeydlərlə tanış oldum, yaxşıdı, amma məncə, perspektivlər hədsiz optimist görünür. Məsələn, risklər barədə demək olar ki, heç nə yoxdu bu sənəddə, - nazir alnını ovuşdurdu.\n- Yuri Petroviç, mən axı o gün sizə məhz elə böyük riskə getdiyimizi dedim, Naurunun Çin və Tayvanın başına açdıqları oyunlardan...\n- Hə, xatırladım, - nazir gözünü sənədə zillədi, əliylə arxasında divardan asılmış portreti göstərərək, bir az da könülsüz dedi: - Amma tapşırıq artıq verilib.\n- Başa düşdüm, Yuri Petroviç.\nNövbəti vacib haşiyə: Məsələ burasındadır ki, 2002-ci ildə Nauru prezidenti Honkonqda Çinlə diplomatik münasibətlərin qurulması haqda birgə kommünike imzalamışdı. Həmin sənəddə Nauru hökuməti bildirirdi ki, dünyada yeganə bir Çin dövləti var ki, onun da legitim təmsilçisi paytaxtı Pekin olan Çin Xalq Respublikasıdır, Tayvan isə Çinin ayrılmaz hissəsidir. Üstəlik, bir ay ərzində Tayvanda öz səfirliyini bağlamağı öz üzərinə öhdəlik kimi götürmüşdü. Sonda məlum olmuşdu ki, Nauru buna görə Çindən 130 milyon dollar rüşvət alıbmış. Əsl həngamə isə sonra baş vermişdi, kommünikenin imzalandığı günün səhərisi Çin bu çıqqılı ölkədən yumşaq şəkildə tələb eləmişdi ki, iyirmi dörd saatın içində Tayvandakı səfirliyini bağlasın, əks halda, diplomatik münasibətləri kəsməklə "hədələmişdi” Naurunu. Daha doğrusu, əvvəlcədən hər ikisi "hədələmə” barədə öz aralarında gizli razılığa gəlmişdi. Məlumatsa dünya mətbuatına sızdırılmışdı, - Çinin məqsədi Tayvana bir növ, öz yerini göstərmək idi, yəni, gördüz də, 1980-ci ildən sizi Çin dövləti kimi tanıyan BMT üzvü olan ölkə bircə günün içində mənim tərəfimə keçdi. Üstündən üç il keçəndən sonra Naurunun təzə seçilmiş prezidenti öz ölkəsinin Pekindəki səfirliyini bağlayıb, yenə rüşvət hesabına Tayvanla diplomatik münasibətləri bərpa eləmişdi və yeni naurulu deputatlar öz keçmiş prezidentlərini özbaşına rəsmi Pekinlə münasibətlər qurduğuna görə parlamentdə bir xeyli danlamışdı.\n...Naurunun xarici işlər nazirinin qəbul otağında oturub pəncərədən çölə baxan İvan Prinujdenko dərindən köks ötürdü: Moskvada, XİN-in binasında oturduğu yeddinci mərtəbədən hər gün darıxdırıcı meqapolisi görürdü. Burda isə taxta materialdan tikilmiş nazirliyin ikimərtəbəli sadə binasının pəncərəsindən görünən dalğalı okean, sahil boyunca tənbəl-tənbəl gəzişən adamlar ona sakitlik gətirirdi. Mürgüləyə-mürgüləyə, on il burda işləsəydim, çox güman, mən də okeandan bezərdim fikirləşən Prinujdenkonu mobil telefonuna gələn zəng diksindirdi.\n- Dmitriç, hardasan? - Vralov qalın səsiylə birbaşa suala keçdi.\n- Nazir Kelman indilərdə məni qəbul edəcək, Yuri Petroviç.\n- Təcili bir məsələ ortaya çıxıb, mənə diqqətlə qulaq as. Kağız, qələm götür, qeydlər elə ki, yadından çıxmasın.\nPrinujdenkonu həyəcan bürüdü, qalstukunu boşaldıb dərindən nəfəs aldı.\n- Yadımda qalar, Yuri Petroviç, siz deyin.\n- Yox, yadında qalmayacaq, mütləq qeyd elə dediklərimi.\nPrinujdenko tələsik portfelini açıb ordan qələm, bloknot götürüb "Eşidirəm, Yuri Petroviç,” - dedi.\n- Deməli, 2020-ci ildə Eksponun, yəni, dünya sərgisinin keçirilməsi üzrə şəhər seçilməlidi, Türkiyə İzmirin, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri Dubayın, Braziliya San-Paulunun və biz Yekaterinburqun namizədliyini vermişik. Bu ilin noyabrında Parisdə Beynəlxalq Sərgilər Bürosunun iclasında o şəhərlərdən biri seçiləcək. Sən nazirlə əsas məsələni müzakirə edəndən sonra Ekspo məsələsini ona danışıb xahiş edirsən ki, Beynəlxalq Sərgi Bürosunun noyabrda Parisdə keçiriləcək həmin iclasında Nauru bizim xeyrimizə, Yekaterinburqun namizədliyinə səs versin, sonda əlavə edirsən ki, bu məsələyə görə də sizin ölkəyə dövlətimiz tərəfindən müvafiq yardım olunacaq.\n- Nə qədər? Yəni, özləri bizdən konkret məbləğ eşitmək istəsələr, nə deyim? - qəfil pıçıltılı-xırıltılı əcaib bir səsə keçdi.\n- Sənə nə oldu? Yanında rus dilini bilən adam var ki?\n- Yox, Yuriy Petroviç, sadəcə bizi telefonda dinləyə bilərlər.\n- Axx Dmitriç, sən məni uşaq hesab edirsən? Narahat olma, xüsusi rabitə xəttiylə danışıram. Nəysə, qaldı ki, Ekspoyla bağlı konkret rəqəmə, qoy onu nazir özü desin. Amma görsən, yüz min dolları keçir, onda deyirsən ki, bizim bundan artığına büdcəmiz imkan vermir. Hə, bir də, A4 kağızına böyük çap hərfləriylə ingilicsə YEKATERINBURG EKSPO-2020 yazıb verərsən onlara. Qeydlər elədin?\n- Elədim, Yuriy Petroviç, - bloknot açılmamış portfelin üstündəydi, qələmisə bayaqdan sol əlində saxlamışdı.\nNaurunun xarici işlər naziri Ceyms Kelman qarayanız, kvadratsifət, qıyıqgöz, ilk baxışdan şən görünən ortayaşlı kişiydi. Prinujdenko hələ Moskvada olanda, google-da axtarış verib saytlardan oxumuşdu ki, bu adam iki universitet qurtarıb, - həm həkim-cərrah idi, həm də sosial elmlər üzrə bakalavr dərəcəsi varıydı. Səhərdən günortaya qədər xəstəxanada cərrahiyə əməliyyatları edirdi, günün ikinci yarısı isə nazirliyin işlərini aparırdı. Yerli saytlardan birinə verdiyi intervüsündə fəxrlə demişdi ki, xalq mənim nazirlikdən istefa verib həkim olmağımı tələb edir.\nSalamlaşmadan sonra bir-birilərinə vizit kartı verdilər, əvvəlcə Kelman on iki saatlıq uçuşun necə keçdiyini soruşdu. Kokos şirəsindən bir qurtum alan Prinujdenko cavab verdi ki, uzunməsafəli səfərlərə çoxdan öyrəşib və adətən, belə səfərlərdə təyyarədə yuxuya gedə bilmir deyə, məmnuniyyətlə tarixi şəxsiyyətlərin memuarlarını oxuyur. Sonra naurulu nazir bic-bic gülümsəyib Rusiyada gələn seçkilərdə prezidentliyə kimlərin öz namizədliyini verəcəyini soruşdu, çatdırmaq istədi ki, sizin ölkədə gedən siyasi proseslərdən xəbərim var. Yəqin mən gələnə qədər son iki-üç gündə google-da eşələnmisən düşünən rus məmur qısaca cavab verdi ki, hər şey hakim partiya "Vahid Rusiya”nın verəcəyi qərardan asılıdır. İqtisadi məsələlərə keçdilər, - əzbər bildikləri statistik məlumatlardan istifadə edə-edə öz ölkələrinin ümumdaxili məhsulunun artmasından, investisiya axınından, qeyri-fosfat və qeyri-neft sektorunun inkişafından danışdı.\nPrinujdenko on beş il içində diplomat kimi müxtəlif Asiya ölkələrində birinci attaşedən tutmuş səfir vəzifəsinə qədər gedib çıxmışdı, danışıqlar aparmağı bacarırdı, səbirliydi, amma indi özünə də qəribə gəlirdi ki, qarşısında oturduğu "çıqqılı dövlətin” naziriylə söhbətdə birbaşa mətləbə keçmək məsələsində niyə belə çətinlik çəkir.\nNəhayət, naurulu nazir Gürcüstanın 2008-in avqustunda Cənubi Osetiyaya hücum etməsinin səbəbini soruşanda, Prinujdenko rahat oldu, bildi ki, Kelman əsas məsələyə keçməkçün bir növ körpü atır. Cavab verdi ki, Gürcüstan bu əraziləri özününkü hesab etdiyindən, ora hücum etmişdi, tez də əlavə elədi ki, abxazlar və cənubi osetiyalılar referendumda müstəqillik aktına səs veriblər və Rusiyanın suveren ölkə olan Gürcüstana hücum etməsi haqda bir kəlmə demədən, birbaşa mətləbə keçdi:\n- Cənab Kelman, yəqin xəbəriniz var, Rusiya Federasiyası xalqların öz müqəddəratını təyinetmə prinsipindən çıxış edərək, bu yaxınlarda Cənubi Osetiya və Abxaziyanın müstəqilliyini tanımış və bu ölkələrin təhlükəsizliyinə təminat vermişdir. Hazırda bizim xarici işlər nazirliyi həmin dövlətlərin dünyada tanınması üçün aktiv işlər aparır. Nəzərinizə çatdırmaq istərdim ki, biz Nauru Respublikasının Abxaziya və Cənubi Osetiyanın müstəqilliyini tanımasından böyük şərəf duyardıq.\nSonralar Prinujdenko öz-özünə fikirləşirdi ki, görən, diplomatların leksikonunda adamı bezdirən "Böyük şərəf duyardıq” kimi mənasız cümlə varmı?\n- Cənab Prijdenko, - naurulu nazir sona qədər rusun soyadını düzgün tələffüz edəmmədi, - bildiyiniz kimi, öz müstəqilliklərini elan etmiş dövlətlərin tanınması elə də asan məsələ deyil. Coğrafi durumumuzu, ABŞ-la olan münasibətlərimizi nəzərə almaq lazımdı. Bunu sizin Avstraliyadakı səfirinizə də demişdim. İstənilən halda biz bu məsələdə Rusiyanın maraqlarını nəzərə almağa çalışarıq.\nPrinujdenkoya bir yüngüllük gəldi, tez də sevincək dedi:\n- Biz də öz tərəfimizdən ölkənizə humanitar yardım göstərməyə hazırıq, elə səfərimin də məqsədi bunu sizinlə müzakirə etməkdir.\nKelman bir neçə saniyəlik fasilə verib pul məsələsinə keçdi:\n- Bizim altmış milyon dollara ehtiyacımız var, - Prinujdenkonun sifətinə sakit, məhrəm bir ifadəylə baxdı, baxışlarda tələsik cavab verməyə ehtiyac yoxdur, özün dediyin kimi, elə buna görə ölkəmizə gəlmisən, hələ iki gün də burdasan, öz nazirinə zəng edib məbləği ona deyə bilərsən yazılmışdı.\n"Nə?! Altmış milyon nədi?! Başın xarab olub?!” ürəyində nazirə sual verən Prinujdenko əsəbiləşsə də, çalışdı soyuqqanlı görünsün.\n- Oldu, cənab Kelman, mən bu barədə sizə sabah konkret bir söz deyərəm. Bir məsələni də sizinlə müzakirə etmək istərdim, icazənizlə.\nEşitdiyi rəqəmdən əsəbiləşib sağ dirsəyi qaşısa da, öz nazirinin Yekaterinburq tapşırığını detallarıyla çatdıran Prinujdenko növbəti "dəhşətli məbləğ”i eşitməyə hazır idi. "Yəqin bu dəfə ən azı beş milyon dollar istəyəcək”.\n- Etiraz eləmirsizsə, pəncərəni açardım, - Kelman donuq nəzərlərlə rusa baxdı.\nPrinujdenkoya elə gəldi ki, nazir pəncərəni açana qədər pulun miqdarını fikirləşib tapmaq istəyir. Kelman ayağa durub üç-dörd addım atmışdı ki, iş telefonuna zəng gəldi, "pardon” deyib öz yerinə qayıtdı.\n- Bəli, cənab prezident, - naurulu nazirin öz prezidentiylə telefonda ingiliscə danışmağa başlaması Prinujdenkonu təəccübləndirsə də, o dəqiqə yadına düşdü ki, bu ölkənin ikinci rəsmi dili ingilis dilidir. - Bəli, mən Avstraliyanın xarici işlər naziriylə danışdım bu barədə. Söz verdi ki, ikinci qaçqın düşərgəsinin tikilməsiylə bağlı üç milyon dollar ayıracaqlar ... Yox, dedilər dörd milyon çoxdur... İndi mən neyləməliyəm?...\nPrinujdenkonun heyrətdən az qala ağzı açılacaqdı. "Belə şeyləri necə mənim yanımda açıqca danışır?”\n- Cənab prezident, indi yanımda Rusiya xarici işlər nazirinin müavini oturub.\n"Off, müavin nədi? Vizit kartımı oxudun axı... Bəlkə, mənə kompliment atır”.\n- ...Bəli, cənab prezident, həmin məsələni müzakirə etdik... Altmış milyon dollar... Humanitar yardım, təbii.... Məncə normaldı... Nə qədər?... Okey... Okey....\nPrinujdenko az qaldı hər ikisinin yerinə utansın. "Belə də axmaqlıq olar? Bu, necə ölkədir?” Prezidentlə danışığını bitirən nazir dəstəyi yerə qoyub geniş təbəssümlə rusa baxdı:\n- Cənab Prijdenko, mən indi prezidentimizlə danışdım. O, humanitar yardımı beş yüz min dollar artırmanızı xahiş etdi. Yəni altmış milyon beş yüz min dollar.\nPrinujdenkonun əlacı olsaydı, deyərdi ki, bu qədər də görməmişlik eləmək olmaz axı. Belə bir şeyi heç gözləmirdi deyə, bilmirdi nəynəsin. Bir təhər özünü toparlayıb soruşdu:\n- Cənab Kelman, zəhmət olmasa, deyərdiz, beş yüz min dollar hardan çıxdı?\n- Biz Nauruda qaçqınlar üçün yeni düşərgə tikməyi planlaşdırırıq. Buna görə əlavə xərclərimiz meydana çıxdı.\n"İlahi, bu qədər həyasızlıq olar? İndicə telefonda ikinci qaçqın düşərgəsinin tikilməsindən danışırdı. İki dəyqə keçməyib üstündən, utanmaz-utanmaz üçüncüdən danışır. Off, bu adam məni infarkt edəcək”. Nazir onu necə şok-nokaut vəziyyətinə saldısa, bilmədi, bu adama mədəni şəkildə ağzına gələni desin, yoxsa durub sakitcə kabineti tərk etsin.\n- Hə, cənab Prijdenko, qaldı ki, dünya sərgisi məsələsinə, mən prezidentimizlə axşam görüşəcəm, nəticələri sabah sizinlə geniş müzakirə edərik. Zəhmət olmasa, Ekspo üçün namizədliyini verdiyiniz o şəhərin adını yazardınız, - deyib rusa A4 formatlı kağız uzatdı...\nOtelə qayıdan Prinujdenko duş qəbul etməzdən öncə mobil telefonuyla öz nazirinə zəng edib görüş barədə ətraflı danışdı. Nauru prezidentinin beş yüz min dollar da əlavə eləməsini eşidən Vralov özündən çıxdı:\n- Bu qədər də görməmişlik olar?!\n- İnanın mənə, Yuri Petroviç, bunların belə acgöz olduğu ağlıma gəlməzdi.\n- Debillər, blya. Otuz milyon dollar bəsləridi, Dmitriç. Elə də deyərsən.\n- Yuri Petroviç, məncə bu, çox azdır. Razılaşmayacaqlar.\n- Yəqin bilirsiz, Çin bunlara Tayvanla diplomatik münasibətlərin kəsilməsi üçün yüz otuz milyon dollar vermişdi. Belə götürəndə.....\n- Otuz milyon az deyil, Dmitriç, ayıq ol, başa düş, öncədən yuxarı qiymət oxumaq bunların taktikasıdır. İnandırım səni, iyirmi milyon da versək, sevinərlər. Bilirəm, sən söhbəti hara gətirmək istiyirsən. Əgər nazir sabah Çin, Tayvan məsələsini sənə desə, çəkinmədən nəzərinə çatdırarsan ki, Çin iqtisadiyyat baxımından bizdən xeyli qabaqdadı. O, bəlkə də komplimentə keçəcək ki, bəs Rusiya bir vaxtlar dünyanın ən qüdrətli ölkəsi olan SSRİ-nin varisidir, son illər neft gəlirləriniz yüksək səviyyədə olub, hazır ol belə şeylərə. Gördün ki, inadkarlıq edir, eybi yox, on milyon artırarsan. Amma qırxdan yuxarısı yoxdu. Yaxşı, Yekaterinburq məsələsi nə oldu?\n- Onu da dedim, Yuriy Petroviç. Məbləği sabah deyəcəklər.\n- Sabah heç nə deməyə imkan vermə, bu dəfə təşəbbüs bizdə olmalıdı. Bayaq vaxt olmadı deyə, ümumi şəklidə yüz min dollar dedim, o rəqəmi unut ümumiyyətlə. Qələm, kağız götür... De ki, xeyrimizə səs versəz, biz sizin və prezidentinizin bu il ərzində Avropaya üç rəsmi səfərini tam ödəməyə hazırıq, amma bir səfər üç günü keçməmək şərtiylə. Bura gediş və gəliş təyyarə bileti, beşulduzlu oteldə üç gün qalma və gündəlik min dollar xərclik daxildi, deyərsən ki, bundan artığına gücümüz çatmır. Mən bilən, Nauruyla qonşu olan Tuvalu Yekaterinburq məsələsinə görə bizdən polisləri üçün min dənə elektroşoker, ratsiya, stomatoloqlar üçün bir dənə bor aparatı istəyib. Yəni, Nauruya olan təklifimiz elə də pis deyil.\nQısası, Prinujdenkonun ertəsi gün Kelmanla, arada öz şefiylə növbəti telefon danışıqlarından sonra kompromis kimi əlli milyon dolların üstündə dayandılar, əvəzində Nauru beş yox, yeddi il Cənubi Osetiyayla Abxaziyanı tanıması haqda qərara dəyişiklik etməyəcəyinə boyun oldu və kabinetdəcə müqavilə imzaladılar. Yekaterinburq məsələsində isə Kelmanın tərsliyi tutdu, xərcləri tam ödəniləcək rəsmi səfərlərin sayını üçdən ona qaldırmağı təklif edib dedi ki, bir səfər belə güzəştə getməyəcək. Prinujdenkonu tər basdı, dəhlizə çıxıb yenidən öz nazirinə zəng etməyə məcbur oldu. Vralov əvvəlcə əsəbiləşdi: "Nə danışırsan? Bunlar özlərini nə hesab edirlər?!” desə də, bir neçə saniyənin içində nə fikirləşdisə, "Cəhənnəmə, razı ol,” - təklifə razılıq verdi...\nİyirmi milyon dollar hesaba oturan kimi, Nauru hər iki separatçı respublikanın müstəqilliyini tanıdı. (Altı il sonra isə ruslar otuz milyon dollar verəcəkdi.) İki ayın içində diplomatik münasibətlər quruldu, səfirliklər açıldı, Rusiyanın puluyla Naurudan Abxaziyaya, Cənubi Osetiyaya, həmin yerlərdən də Nauruya nümayəndə heyətləri səfər elədi. Nitqlər söyləndi ki, bir-birimizə yatırım qoyacağıq, ticarət münasibətləri haqda müqavilələr imzalandı, sonda hər iki tərəf gözəl anladı ki, qəşəng səslənən vədlərə baxmayaraq, aralarında minlərlə kilometrlər olan bu çıqqılı qurumlar arasında nə iqtisadi münasibətlər qurulacaq, nə də vizasız rejim qarşılıqlı turist axınına səbəb olacaq.\nÜç il sonra Rusiyanın təşəbbüsüylə Nauru və Abxaziya arasında diplomatik əlaqələrin qurulması münasibətiylə xarici işlər naziri Ceyms Kelman, müavini və köməkçisi "paytaxt” Suxumiyə təntənəli mərasimə təşrif buyurdular...\nNaurulu nazir Abxaziya "prezidentinin” verdiyi rəsmi nahar ziyafətində iyirmi illik qırmızı çaxırdan o qədər vurmuşdu ki, başı tez-tez sinəsinə düşürdü, iki dəfə çönüb yanındakı müavinindən gəldiyi yerin adını soruşmuşdu. Üçüncü dəfə çönüb müavinindən ingilis dilində "Bu zibil ölkənin adı nədi?” sualını verəndə, üzbəüz oturan abxaz "naziri” Beslan Bqajbanın sağ lokator qulağı adamların və çəngəl-bıçaqların səs-küyünə baxmayaraq sözləri tutdu. Hirsindən qıpqırmızı qızaran abxaz başını yelləyib sol əlində tutduğu salfet kağızını gücü gəldikcə sıxıb-əzib masaya tulladı. Eyni zamanda qonağın sifətinə baxmaqdan çəkindi, bildi ki, baxsa, əsəbilərini cilovlayammayacaq, ağır bir söz çıxacaq ağzından. O biri tərəfdənsə, Kelmana nifrətlə baxıb onu utandırmaq istəyirdi ki, bir az hirsi soyusun.\n- Cənab Bqajba! Mən sizin ölkənizi sevirəm. Çox gözəl ölkəniz var, - gözləri süzülən Kelman ağ elədiyini anlamışdı, yumşaltmaq istəyirdi "həmkarını”.\nAbxaz eləcə soyuq nəzərlə ona baxdı, yəni, yaltaqlanmağının yeri yoxdu. Və qəfil naurulu nazir ayağa durub bağırdı:\n- İvan Prijdenko! Mən istəyirəm bu dəyqə o, burda olsun!!!\nMəclisə çaxnaşma düşdü, hamı çaşqınlıqla, vahiməylə onlara tərəf baxdı. Hirsindən zəncir gəmirən Bqajba onsuz da cırtdan dövlətin nazirindən yanıqlıydı, oturanları bağırtısıyla təşvişə salması isə onu lap özündən çıxarmışdı. Başını sağa çevirəndə, öz "prezidentinin” əsəbi-əsəbi barmaq işarəsiylə onu yanına çağırmasından sonra cəld ayağa durdu.\n- Beslan, nə baş verib? O, nə istəyir? - "prezident” soruşdu.\n- İçib açarını itirb, cənab prezident. Ağzına gələni danışır. Mən az qala... - yanına saldığı sağ əlini yumruq halına gətirdi, güclə "onu vuracaqdım” deməkdən özünü saxladı, bildi ki, bunu desə, dalınca səbəbini də söyləməli olacaq, qabaqdakı axşam çıxışlarını, konserti, nazirliyin şam ziyafətini fikirləşirdi.\n- Az qala neyniyəcəkdin? Döyəcəkdin onu? Beslan, əslində, onun çox içməsinin günahı səndədi. Masaya ev sahibi kimi sən nəzarət etməliydin, görəndə ki, bu adam açarını itirməyə başlayır, ofisiantlara göz-qaşla başa salmalıydın ki, çaxır şüşələrini masadan yığışdırsınlar! İndi isə get sakitləşdir onu, gör nə istəyir, ofisianta de, sizin qabağınızda bir dənə də araq, çaxır, konyak olmasın.\nNaurulu nazir hələ də qışqır-bağırla tələb edirdi ki, "Prijdenkonu” xüsusi çarter reysiylə Moskvadan bura, yanıma gətirsinlər, əks halda, axşamkı mərasimdə təbrik nitqi söyləməyəcəyi ilə qorxudurdu hamını. Nəhayət, Bqajba qonağın qolundan tutub guya ərklə, əslində, sonsuz nifrət və hiddətlə qırağa çəkib soruşdu:\n- Qulaq as, Prijdenko kimdi?\n- Rusiyanın xarici işlər naziri. Mənim dostum.\n- Rusiyanın elə adda xarici işlər naziri yoxdu! Neyniyirsən onu?\n- Mən istiyirəm Prijdenko... - hıçqırdı, - bu dəyqələrdə bizim ziyafətdə olsun.\n- Qulaq as, mən onu axşam ziyafətinə gətirəcəm, - qonağı sakitləşdirməkçün bunu uydurdu.\n- Mən... indi... istiyirəm.\n- Axşam! Bu, ancaq axşam mümkündür, başa düşdün?! - Bqajbanın gözlərindən artıq alov çıxırdı. - Əgər özünü yaxşı aparmasan, bu dəqiqə nazirliyə gedib, elədiyiniz bu hoqqalar haqqında ölkənizə nota göndərəcəm.\nKelmanın sifətinə elə bil, bir vedrə soyuq su çırpdılar, dərhal özünə gəldi:\n- Nəə? Nota?! Niyə?! Axı mən axşam təbrik nitqi söyləməliyəm, - səsini yavaşıtdı.\n- Afərin. Bu, başqa məsələ, - bayaqdan sifətindən zəhər tökülən abxaz yumşaldı.\n- Mən duş qəbul etməliyəm, icazənizlə otelə gedim, - Kelman bunu elə tərzdə dedi, sanki aləmi qatan o deyildi.\n- Əla, - abxaz qaliblər kimi baş barmağını qaldırdı, sonra qol saatına baxdı, - Gəl belə edək, səni otelə yola salaq, duş qəbul elə, dincəl, yat, iki saatdan sonra səni oteldən götürüb çıxış etməyə gətirərlər...\nAbxaziyalı "nazir” Kelmanı və onun köməkçisini Mersedesə oturdub, özündən razı halda öz "prezidentinə” tərəf addımladı...\nOtelə qayıdan naurulu nazir Allaha yalvarıb bircə nota göndərməsinlər duası edə-edə hamamda duşdan gələn suyu ilıq etmək istəyirdi ki, mobil telefonuna gələn zəngi eşitdi. Elə tursik-maykada otağına qaçdı, telefonunun ekranında öz prezidentinin köməkçisinin adını görəndə, canına vəlvələ düşdü: "Bqajba deyəsən, nota göndərib. Biabır oldum”.\n- Eşidirəm Qadabu.\n- Hardasan Kelman?\n- Oteldəyəm, duş qəbul etmək istəyirdim.\n- Qulaq as, çıxışın saat neçədədir?\n- Hardasa iki saat sonra.\n- Okey, duş qəbulunu təxirə sal və mənə diqqətlə qulaq as, daha doğrusu qələm götür, qeyd elə dediklərimi. Nəzərə al ki, bu, tapşırıqdır, - istəmədi ölkə prezidentinin adını çəksin.\nStula oturan nazir əlləri əsə-əsə qələm götürdü, qeyd dəftərçəsini açıb dedi:\n- Birincisi, çıxışda ölkə adlarını silirsən, dəxli yoxdu, Abxaziya, ya Nauru Respublikası, onları tərəflər sözləriylə əvəz edirsən...\n- İkincisi, çıxışda "diplomatik tanıma” sözlərini sadəcə "tanıma” sözüylə əvəz edirsən.\n- Nə danışırsız? Bu, heç cürə mümkün deyil, - nazir qeyri-ixtiyari səsini qaldırdı, - bizim səfərin məqsədi...\n- Dedim axı, bu, tapşırıqdı. Oteldən çıxmırsan, həmin dəyişikləri edib çap edirsən çıxışı. Hardasa mərasimə yarım saat qalmış abxaz rəsmilərinə zəng edib deyirsən ki, özümü çox pis hiss edirəm, heç cürə çıxış etmək halında deyiləm. Həmin vaxt onların çox güman, həkim göndərməyə də vaxtları olmayacaq. Lap göndərsələr də, həkimə deyirsən ki, ayaqlarım tutulub, gəzə bilmirəm. Dərman təklif eləsələr, adını soruşursan, hansı dərman adı söyləsələr, deyirsən ki, alergiyam var. Abxaz rəsmiləri, otelə gəlib səni dilə tutsalar da, eyni şeyi deyirsən, ayaqüstə durmağa taqətim yoxdu, qətiyyətlə deyirsən ki, mənim əvəzimdən müavinim təbrik nitqini oxuyacaq. Sonra zəng edirsən müavininə, çıxışı gəlib səndən götürür və tədbirdə oxuyur. Kelman, hər şey aydındı?\n- Aydındı, Qadabu.\nMobil telefonunu masanın üstünə qoyan nazir başını iki əlinin arasına alıb, ingiliscə öz prezidentini, onun köməkçisini söydü. "İlahi, bu axmaq təkliflər hardan çıxdı?” Ayağa durub minibara yaxınlaşdı, qapısını açdı, hirsini soyutmaqçün ordan götürdüyü konyakın qapağını açıb şüşəni başına çəkdi. Dörd-beş qurtumdan sonra əlində şüşə masaya yaxınlaşıb, noutbukun düyməsini basdı. Ekran açılana qədər abxaz "nazirin” nahar vaxtı ona yönələn qəzəbli sifəti yadına düşdü. "Nota cəhənnəm, yüz faiz bu dəfə o, məni söyəcək, təhqir edəcək”, bu fikirdən üşənən kimi oldu. Konyak şüşəsini masaının üstünə qoydu, tələm-tələsik dumanlanan başıyla çıxışa düzəlişlər etdi, "Congratulation speech.doc” (Təbrik nitqi) faylını fləşkarta atıb çap etməkçün risepşnə düşdü...\nTəbii ki, cırtdan dövlətin xarici işlər nazirinin müavininin təntənəli mərasimdə oxuduğu çıxışın tam mətnini burda verib, sizi bezdirməyəcəm. Amma bəzi cümlələri yazmasam olmaz.\n"Bu gün həm tərəflər, həm də tərəflər ikitərəfli münasibətlərin dinamik şəkildə inkişaf etməsində xüsusilə maraqlıdırlar”. "Mən tərəflər Respublikası adından tərəfləri təbrik edərək, bildirmək istəyirəm ki...” Nəhayət, başqa bir gülməli cümlə. "Biz əminik ki, tərəflərin müstəqilliyi dünyanın başqa dövlətləri tərəfindən də tezliklə tanınacaq və həmin ölkələrin burda nümayəndəlikləri yaranacaqdır”.\nXarici işlər nazirinin müavini hər dəfə bu cümlələri oxuyanda, pencəyinin yan cibindən əl dəsmalını çıxarıb alnının tərini silir, Kelmanı ürəyində söyürdü. Ön cərgədə oturan Abxaziya "prezidenti”nin qulaqcıqla rus dilində eşitdiyi "Mən tərəflər adından tərəfləri təbrik edirəm”lə başlanan cümlədən gözləri kəlləsinə çıxmışdı, çönüb Bqajbadan soruşmuşdu ki, bu, nə tərcümədir? İngilis dilini bilən "nazir”sə cavab vermişdi ki, tərcümə normaldı, çıxışın özü provokasiyadır, nə isə etmək lazımdır. ”İcazə verin tapşırım, mikrofonu söndürsünlər” təklifinə "prezident” başıyla lazım deyil işarəsini vermişdi. Arada hər ikisi çönüb sualedici nəzərlərlə həmin cərgədə oturan Rusiya xarici işlər nazirinin müavininə baxmışdı. Müavinsə əsl diplomatlara xas təmkinlə onlara tərəf gözünün ucuyla baxmadan, sifətindəki protokol ifadəsiylə çıxışa qulaq asmağa davam eləmişdi.\nİngilis dilni bilməyən qulaqcıqsız oturan yerli məmurlar və QHT-çilər son cümləni oxuyandan sonra başını aşağı salıb yerində oturmağa tələsən naurulunu gurultuyla alqışlamışdı. "Prezident” çönüb onlara öz doğma dillərində çəmkirmışdi: "Nə əl çalırsız?! Heç qulaq asdız nə dedi bu adam?!”\nAbxaz "rəsmilərindən” heç kim nə axşam ziyafətində, nə də konsertdən sonra rəsmi qonağa bir dəfə də olsun yaxınlaşıb təşəkkür etmişdi. Pərt olmuş qonaq axşam ziyafətində etiket xatirinə bir-iki tikə kabab yemiş, bir dəfə də badə qaldırıb çaxırdan iki-üç qurtum içəndən sonra əkilmişdi aradan.\nOteldə isə Kelmanla əməlli-başlı qovğaya çıxmışdı, demişdi ki, qayıdan kimi, biabırçı çıxışla bizi Abxazyanın, ən əsası, Rusiyanın yanında pis vəziyyətdə qoyduğunuzu prezidentə çatdıracağam. Nazirsə prezidenti satmamışdı, demişdi ki, çox içdiyindən heç özü də bilməyib necə olubsa, son anda çıxışa belə dəyişikliklər edib və buna görə rəhbərlikdən üzr istəməyə hazırdır.\nSəhərisi abxazlar Mersedeslə qarşıladıqları, şəhərdə ora-bura apardıqları naurulu naziri köhnə, yaşıl rəngli Sovet maşını Qaz-31-lə, müavini və köməkçisini isə mikroavtobusla aeroporta yola saldılar. Onları oteldən götürüb yola salansa Qudaut şəhərinin meriydi, gecəylə onu təcili Suxumiyə çağırıb, bu tapşırığı vermişdilər.\nYolboyu mikroavtobusdakılar öz aralarında bir kəlmə belə kəsmədilər, eləcə pəncərədən dağlara baxdılar. Kelman Qudaut merindən ingiliscə, həm də jestlərlə mindikləri maşının markasını soruşdu. Mer yarırus, yarıingiliscə cavab verdi: "Qaz tridsat odin. Made in Eseseser. Very good avtomobil, (Qaz otuz bir. SSRİ-də istehsal olunub. Çox yaxşı maşındı)” - baş barmağını qaldırdı. Axırda ironik təbəssümlə rusca "Pover v moi slova, doroqoy,” (Mənə inan, əzizim) - əlavə elədi. Heç nə anlamayan Kelman günahkar-yazıq təbəssümlə "Yes, yes” dedi. Aeroporta bir kilometr qalmış sürücü əyləci basıb dedi ki, maşina has problem (Maşında problem var). Həyəcandan ürəyi guppuldayan nazir qol saatına baxıb merdən soruşdu ki, biz aeroporta gecikmirik? Mer eləcə çiyinlərini çəkdi, sürücü isə maşının kapotunu açıb beş dəqiqə orda yalandan qurdalandı. Az sonra Qaz-31 partapart səslər çıxara-çıxara yerindən tərpəndi. Bu, abxazların naurulu nazirdən son heyfalma fəndiydi.\nABŞ-ın dövlət katibi kabinetində maliyyə naziriylə qəhvə içə-içə son uğuru müzakirə elədilər. Dövlət katibi gülə-gülə dedi ki, abxazlar Kelmanı Qaz-31-lə aeroporta yola salmaqda düz eləməyiblər. Danışmağa o qədər də həvəsi olmayan maliyyə naziri isə dilləndi ki, KQB metodundan istifadə edən abxazlara haqq qazandırmasam da, hardasa onları başa düşürəm. Dövlət katibi ona göz vurub dedi ki, sizdən bu məsələylə bağlı istədiyimiz əlavə xərcləri könülsüz versəz də, əsas odu ki, xərclər özünü doğrultdu...\nAbxaziya və Cənubi Osetiyanı dövlət kimi tanıyandan altı il sonra Naurunun yeni prezidenti ABŞ-ın dördüncü qaçqın düşərgəsi adıyla humanitar yardım şəklində ayırdığı otuz milyon dollar sayəsində əvvəlki qərarı ləğv edib təzəsini qəbul etdi: həmin yerləri Gürcüstanın ərazisi hesab etdi və hər iki qondarma respublikayla bütün əlaqələrə son qoydu. Üstəlik, üç ay sonra Tiflisdə keçirilən tədbirdə bundan sonra tərəflər arasında münasibətlərin inkişaf edəcəyindən danışan Naurunun yeni xarici işlər naziri axşam ziyafətində buynuzdan çaxır içəndən sonra gürcü həmkarıyla qol-boyun olub məşhur "Lalabi” mahnısını oxuyanlara qoşuldu, arada ritmə uyğun rəqs də elədi.\nPrinujdenko üzdə bildirməsə də, öz ölkəsinin məğlubiyyətinə sevinirdi: "Yaxşı oldu. Deyirdim axı cırtdan dövlətə inanmaq olmaz”. Vralovunsa başı İranın nüvə məsələsinə, ərəb baharına qarışmışdı deyə, Nauruyla bağlı skandalları artıq unutmuşdu. Prezident Pıtkin diplomatik uğursuzluğu görə Vralova nə şiddətli, nə də şiddətsiz töhmət vermişdi, bir az danlayıb, əsəb qarışıq zarafat tonunda demişdi ki, neyniyək indi, ora iki dənə Kalibr raketi ataq. Cavab gözləmədən Abxaziyanı, Cənubi Osetiyanı tanıyacaq potensial dövlətlərlə güclü iş aparmağı tapşırmışdı.\nP.S. Qaldı ki, Yekaterinburq məsələsinə, nə Naurunun, nə də o biri ada dövlətləri - Vanuatu və Tuvalunun Rusiyanın xeyrinə səs vermələri işə yaramışdı. Beynəlxalq Sərgi Bürosunun Parisdəki iclasında Dubay səs çoxluğuyla 2020-ci ildə dünya sərgisini keçirəcək şəhər seçilmişdi.\n7 iyul - 2017 – 27 iyun, 2018\nQeyd: Hekayə daha çox gercək hadisələr əsasında yazılıb.


Şirvanda qardaşlar 10 min manatlıq iribuynuzlu heyvanlar oğurlayıb XEBEROXU.AZ - En son xeberler Azerbaycan xeberleri 2021 xəbərlər bugün 2021 xeber az 2021 xeberler bugun 2021 En son xeber 2021 Новости сегодня: самые свежие и последние новости России и мира\nŞirvanda qardaşlar 10 min manatlıq iribuynuzlu heyvanlar oğurlayıb\nŞirvanda vətəndaşlarla məxsus iribuynuzlu heyvanları oğurlayan iki qardaş saxlanılıb.\nDaxili İşlər Nazirliyinin Mətbuat Xidmətinin Şirvan regional qrupundan Xeberoxu.Az-a verilən məlumata görə, Şirvan Şəhər Polis Şöbəsinə (ŞPŞ) cari ilin sentyabr-noyabr ayları ərzində şəhər ərazisində yerləşən səkkiz fərdi təsərrüfatlardan 12 baş iribuynuzlu heyvanın oğurlanması barədə müraciətlər daxil olub.\nHesablamalara əsasən, zərərçəkmişlərə 10 000 manatdan çox maddi ziyan dəyib.\nŞPŞ-nin əməkdaşları tərəfindən keçirilən əməliyyat-axtarış tədbirləri nəticəsində hadisəni törətməkdə şübhəli bilinən Fərid və Əhmədağa Hüseynov qardaşları saxlanılıblar.\nFaktlarla bağlı Şirvan ŞPŞ-nin İstintaq Bölməsində cinayət işi açılıb, onların başqa oğurluq hadisələrində


Günün qoroskopu (16.02.2012) » 3w.LeGenD.Az | Əfsanə olmaq istəyən bizimlədi... | Eurovision 2013, Geyimler, sac duzumleri, mentiq, aforizmler, animasiyalar, sekiller, avatarlar, menali sozler, maraqli, dadli tortlar, mp3, video\nGünün qoroskopu (16.02.2012)\nBu gün iş görmək üçün elə də xoş deyil: diqqəti toplamaq həddən artıq çətindir. Hətta ən əməksevər insanlar işləməkdən qaçır, öz işlərini başqalarına tapşırmağa çalışırlar.\nRəhbərlik və sıravi işçilər arasında fikir ayrılığı dərinləşir, tabelikdə olanlar tərəfindən irəli sürülən istənilən təşəbbüs tənqidlə qarşılanır. Yaltaqlıq çox təhlükəlidir, özü də bu gün çox ağıllı insanlar da yaltaqlıq etməyə cəhd göstərəcəklər.\nŞəxsi münasibətlərdə də çətinliklər yaranır: bir-birini həqiqətən sevən insanlar da istəmədən mübahisə edir, bir-birindən küsürlər. Sevənlərin həm özlərinə, həm sevdiklərinə tələbləri artır və nəticədə əhvallar korlanır.\nQoç - Yuxarıda yazılanlar sizə aid deyil. İşdə uğurlarınız çox olacaq. Çətinliklərdən qorxmur, təslim olmur, yolunuza maneələr çıxdıqda, güclü və nüfuzlu biri sizə müqavimət gstərdikdə geri çəkilmirsiniz. Liderlik xüsusiyyətləriniz qabarıq hiss olunur. Bu gün yeni işçi götürə, həmfikir komandası toplaya bilərsiniz.\nÖzünüzə inam cazibənizi də artırır. Mənəvi dəstəyə ehtiyacı olan insanlar sizə tərəf can atırlar. Ev işlərinə çox vaxt ayıracaqsınız, həmçinin bunlarla məşğul olmaq xoşunuza gələcək. Günün ikinci yarısı yaradıcılıq qabiliyyətlərinizi tətbiq etmək üçün sahə tapacaqsınız.\nBuğa - İntuisiyanız güclüdür, bu səbəbdən də işlərinizdə uğurlarınız çox olacaq. Kimlə işbirliyi qurub, kimdən uzaq durmağı, hansı layihənin gəlirli, hansının isə iflasa doğru sürükləyən olduğunu yaxşı təyin edirsiniz. İşgüzar dairələrdə nüfuzunuz artır, vəzifəcə özünüzdən üstün olan insanlarla, nüfuzlu şəxslərlə asan dil tapırsınız.\nYaxınlarınızla ünsiyyət isə bir az qəlizdir. Onlara elə gəlir ki, siz çox təzyiq göstərirsiniz. Güzəştə getməyə hazır olduğunuzu göstərin, ətrafdakıların rəyinə diqqətlə qulaq asın, fikrinizi daha yumşaq və aydın ifadə edin.\nƏkizlər - İşgüzar baxımdan çox maraqlı gündür. Uğura əminlik üçün əlinizdə bütün əsaslar var: enerjili, işgüzar, inadkarsnız. Mənfi xüsusiyyətli bir amil isə müvəffəqiyyətinizi sual altında qoyur, bu özünüzə inamın həddən artıq güclü olmasıdır. Həmkarlarınıza və iş ortaqlarınıza qulaq asın, plan qurarkən onların rəyini nəzərə alın, bu, bir çox səhvlərdən və çətinliklərdən qaçmağa kömək edəcək.\nİdmanın kontakt növləri, qrup rəqsləri ilə məşğul olan Əkizlər bu gün xüsusilə diqqətli olmalıdırlar, təsadüfi zədə riski böyükdür. Şəxsi münasibətlərdə hansısa yenilik etmək həvəsi güclü olacaq. Bir çoxları təhlükəli esperimentlər etmək istəyəcəklər. Amma ehtiyatı əldən verməyin.\nXərçəng - Nəsə alınmayan kimi əsəbləşir və sakitliyinizi itirirsiniz. İşlərinizin hamısının yağ kimi gedəcəyini də demək olmaz. Rəhbər Xərçənglər əsasən tabeliklərində olanları tənqid etməklə məşğul olacaqlar, bu, münaqişələrə əsas verir və işə mane olur.\nBu gün Xərçənglər ağıllarına gələni dillərinə gətirməkdən çəkinmir və mümkün nəticələr barədə düşünmürlər. Müsbət tendensiyaların təsiri də müşahidə olunacaq: yaradıcı potensialınız yüksəkdir, bir çox problemin orijinal və rahat həllini tapmaq imkanınız olacaq. Yaxınlarınızla ünsiyyətdə də bəzən sərtlik göstərirsiniz, amma tez toparlanır və mübahisələrin yaranmasına imkan vermirsiniz. Maliyyə məsələlərinin müzakirəsi isə daha ehtiyatlı olmanızı tələb edir, pul üstündə hətta ən yaxın insanlar mübahisə edirlər.\nŞir - Planları və prioritetləri yenidən gözdən keçirin. Sizin üçün əvvəl prinsipcə vacib olanlar bu gün aktuallığını itirir, köhnəlir. Yenilənmək vaxtıdır. Rəhbərliklə ümumi məxrəcə gələ, yeni iş ortaqları tapa bilərsiniz. İşgüzar maraqlarınızı şəxsi məqsədlərinizə qarışdırmırsınız, bu isə xoşagəlməz situasiyalardan və ciddi səhvlərdən qaçmağa imkan verir.\nAilədəki xırda anlaşılmazlıqları böyütməyə meyllisiniz. Əslində, onlar ötəri xarakter daşıyır. Uşaqlarla mübahisələr gözlənilir.\nQız - İşdə səhvlər edə bilərsiniz, çox diqqətli və məsuliyyətli olun. Bu gün maliyyə sənədlərini imzalamaq, iri sövdələşmələr qurmaq məsləhət deyil. Hakimiyyət uğrunda mübarizə aparan insanlardan uzaq durun, havayı yerdən zərbə ala bilərsiniz.\nYaxınlarınızla ünsiyyət üçün münasib gündür. Onlarla dil tapmaq sizə asandır. Problemlərinin həllinə kömək edir, ehtiyacı olanlara dəstək verirsiniz. Sevgi etirafları və romantik görüşlər mümkündür. Tənha Qızları maraqlı tanışlıq gözləyir.\nTərəzi - Hansısa macərada, şübhəli işlərdə, intriqalarda iştirak çox təhlükəlidir. İnsanları tanıya bilmirsiniz, onlardan hansına güvənmək lazım olduğunu, hansının sizi öz məqsədləri üçün istifadə etmək istədiyini təyin etmək sizə çətindir. Bəzi Tərəzilər əvvəllər çəkindikləri nüfuzlu adamlardan gözlənilmədən dəstək alacaqlar.\nYaxınlarınızdan kimsə sizə təzyiq göstərməyə çalışacaq, sizi mənəvi cəhətdən hələ hazır olmadığınız addımları atmağa vadar edəcək. Bir çox Tərəzilərin bu gün vacib görüşləri olacaq. İlk baxışdan məhəbbət də mümkündür.\nƏqrəb - Mürəkkəb məsələlərdən qorxmayın, hamısının öhdəsindən gələ biləcəksiniz. Üzdə qalmağa çalışın, bu, sizə karyera nərdivanıyla yuxarıya dırmaşmağa, nüfuzlu adamların dəstəyini almağa, iş ortaqları, investor və sponsor tapmağa şans verəcək. İntuisiyadan daha çox, ağlınıza güvənin, bu, bir çox səhvlərdən qaçmağa kömək edəcək.\nŞəxsi münasibətləriniz stabil və ahəngdardır. Sevdiyiniz şəxslə uzunmüddətli planları müzakirə edə bilərsiniz. Səhhətinizə qarşı diqqətli olun, xroniki xəstəliklərinizin güclənməsi ehtimalı var.\nOxatan - Bu gün özünüzü göstərmək üçün dəfələrlə yaxşı imkanınız olacaq. Çalışın, sizin şücaət və qəhrəmanlıqlarınız kölgədə qalmasın - ətrafdakıların təqdirindən faydalana biləcəksiniz, üstəlik, kefiniz durulacaq. Gün kommersiya fəaliyyəti ilə məşğul olmaq üçün münasibdir. Sövdələşmələriniz sərfəli olacaq.\nSevdiyiniz insanlar sizi diqqət və qayğı ilə əhatə etməyə hazırdırlar. Onlara eyni cür münasiət bəsləyin, bu, ailədə ahəndarlq yaradacaq. Günün ikinci yarısını daxili araşdırmalara, gələcək planların tərtib olnmasına həsr edə bilərsiniz.\nOğlaq - İşiniz çoxalır, bir çox Oğlaqlar isə hətta iş vaxtından əlavə zəhmət çəkməli olacaqlar. Bu gün həm özünüzün, həm də başqalarının problemlərini həll etməli olacaq, başqalarının buraxdıqları səhvləri araşdıracaqsınız. Amma məşğul olduğunuz iş sizə maraqlı gəlir, enerjiniz də çoxdur, odur ki, şikayətlənməyəcəksiniz.\nSizə etibarlılıqlarını sübut etməmiş insanlarla ünsiyyətdə ehtiyatlı olun. Plan və ideyalarınızı paylaşmağa tələsməyin. Fikrinizi üstüörtülü deyin. Çoxillik “staj”a malik evlilər günü problemsiz başa vuracaqlar. Yeni-yeni eşq yaşayanlar isə çətinliklərlə üzləşə bilərlər.\nDolça - Bir çox işgüzar məsələlər asan həll olunur. İşdə uğurlar gözləyə bilərsiniz. Ətrafdakıların rəğbətini qazanmaq sizə asandır, məlahətiniz professional problemlərinizin həll olunmasnda yardımçınız olacaq. Yaradıcı potensialınız yüksəkdir. Cəsarətli təkliflər irəli sürür və orijinal ideyalar səsləndirirsiniz.\nYaxşı əhval yaxınlarınızla ünsiyyəti gözəlləşdirir. Fikir ayrılıqları yaransa belə, onların öhdəsindən gəlmək asan olur. Yeni eşq macəraları sürətlə alovlanır, mövcud olan əlaqələrdə isə yeni keyfiyyətlər ortaya çıxır.\nBalıqlar - Tələsik qərarlar verməyin, onlar çox təhlükəli ola bilər. Kimsə sizi tələsdirməyə, təzyiq göstərməyə çalışır. Müqavimət göstərin, özünüzün hərəkət sərbəstliyinizi müdafiə edin. Bu müqavimət çox çətin olacaq, amma qalib gəlmək şansınız var.\nMaliyyə cəhətdən problemlər yaşayacaqsnız, bağladığınız sövdələşmələr ümidlərinizi doğrultmayacaq. Sevgililər bir-birindən küsürlər, amma bəhanələr xırda olduğundan tez barışacaqlar. Yeni münasibət qurmaq istərkən ehtiyatlı olun, onlar sizə xeyli problem yaradacaq.\n17 fevral 2012 14:46\n16 fevral 2012 19:42\nBalıqlar - Tələsik qərarlar verməyin, onlar çox təhlükəli ola bilər. Kimsə sizi tələsdirməyə, təzyiq göstərməyə çalışır. Müqavimət göstərin, özünüzün hərəkət sərbəstliyinizi müdafiə edin. Bu müqavimət çox çətin olacaq, amma qalib gəlmək şansınız var\n16 fevral 2012 13:44\nOooo super tesekkurler adminkamiz)))\n16 fevral 2012 13:18\nTEWEKKUR... princess cox sagol oxudum ama ne bilim yaxwidi ya pis...\n16 fevral 2012 12:55\n16 fevral 2012 12:45\neqrebem oxudum cox sagol\n16 fevral 2012 12:09\nuyda yam nn coqdu hekaye\n16 fevral 2012 11:54\ncooox sagol oxudum ellerine sagliq\n16 fevral 2012 11:21\ntewekkurler yaxsi yazilib burcumde gorek nece olacaq bu gun\n16 fevral 2012 11:14\nallah senden razi olsun sag olki bu xeberi bura yerlesdirdin ellerine sagliq\n16 fevral 2012 11:13\n16 fevral 2012 10:26\n16 fevral 2012 10:16\n16 fevral 2012 10:05\n16 fevral 2012 10:02\nBəzi Tərəzilər əvvəllər çəkindikləri nüfuzlu adamlardan gözlənilmədən dəstək alacaqlar. innwalllah ♥Princess♥


7 aylıq üçəmlər, yaxud kasıb atanın dərdli sevinci… – www.Thebusinesstimes.Az\nƏsas səhifə\tCəmiyyət\t7 aylıq üçəmlər, yaxud kasıb atanın dərdli sevinci…\n7 aylıq üçəmlər, yaxud kasıb atanın dərdli sevinci…\n27.10.2019-23:37 86 Oxunub\nŞəkildə gördüyünüz bu gəncin ailəsində qeyri-adi hadisə baş verib. 7 il övlad həsrəti ilə yaşayan və ümidlərini bir an belə üzməyən Tural Əliyevin ailəsinə Tanrı 3 oğlan övladı bəxş edib. Amma üçəmlər valideynlərini çox gözlətməyiblər, 9 aylıq yolu 7 aya qət ediblər. Elə bu tələskənlik də valideynlərini çox xərcə salıb… İndi bilmirlər sevinsinlər yoxsa…\nDoğuşun ağır olması ilə əlaqədar Bakıya üz tutan T.Əliyev Leyla Şıxlinskayanın Klinikasına müraciət edib və keysəriyyə yolu ilə üçəmləri dünyaya gəlib. Oktyabrın 23-də klinikaya 3600 manat depozit yatırıb (təkcə əməliyyatın məbləği 1580 manatdır). Uşaqların müstəqil nəfəs alması mümkün olana kimi onun yerinə nəfəs alan aparat – Küvezə yerləşdirməsi üçün hər gün üçün 140 – 160 – 180 manat ödəyib. Təbii ki, lazım olan dərmanların qiyməti buraya daxil deyil. 4 gün ərzində 3600 manat xərclənən körpələrin vəziyyəti zəif, kafi, aktiv olaraq qiymətləndirilir. Amma məsələ bununla bitmir. Uşaqların normal vəziyyətə gəlməsi üçün hələ çox vaxt tələb olunur. Vaxt isə hər gün üçün ödəniləcək küvez və dərman preparatlarının pulu deməkdir. O pul ki, Turalın hazırki maddi durumu üçün imkansızdır. Aylıq maaşı vur-tut 279 manat olan Tural Goranboy rayonunun Yuxarı Ağcakənd deyilən ərazisindəki Gips Karxanasında tərəzi-operator işləyir, daha doğrusu, işləyirdi. Üçəmlərinə görə Bakıda olduğu üçün əvvəl icazə alıb, sonra da işindən də azad edilməsi üçün ərizəsini yazıb. İndi üç oğul atası kimi sevinmək əvəzinə Tural sabahın qayğıları ilə yaşayır – olmayan böyük pullar müqabilində körpələrinə qovuşmaq… Absurd görünsə də, atalar demiş, ölümdən başqa hər şeyə çarə var.\nTuralın dediyinə görə, Leyla Şıxlinskayanın Klinikası isə problemin həlli yolunu üçəmləri K.Fərəcova adına Elmi- Tədqiqat Pediatriya İnstitututuna – OMD – yə köçürməkdə görür.\nMaddi sıxıntı problemi ilə üz-üzə qalan Tural körpələrinin hazırda olduqları Leyla Şıxlinskayanın Klinikasından gileylənmir, deyir “özəl müəssisələrin özəl qanun-qaydası var, bizə çox endirimlər eləyiblər”. Üçəmlərin dünyaya gəlməsində cərrah Natiq Məhərrəmlinin, pediatr Əkbər həkimin də əməyini xüsusi qeyd edir. İstirahət günü olduğu üçün pediatrla əlaqə saxlamaq mümkün olmadı. Doktor N.Məhərrəmovla əlaqə saxlayıb, üçəmlərin vəziyyəti ilə maraqlandıq. O, bildirdi ki, körpələrin vəziyyəti stabildir, onların OMD-yə köçürülməsi məsələsinə gəlincə isə dedi ki klinika öz hesabına bu körpələri bir müddət nəzarət altında saxlaya bilər: “Əgər böyük endirimlər edilibsə, bundan sonra da onlara köməklik göstərilə bilər”.\nBu körpələrin hazırki durumu həssas yanama tələb edir. Bəs istər özəl olsun, istərsə də dövlət klinikalarımız körpələrə lazımi dəstək və qayğı göstərəcəklərmi? Bunu da zamanın, həkimlərin və klinikaların ixtiyarına verək. Amma bir anlıq düşünək – kimliyimizdən asılı olmayaraq, hamımız Azərbaycanlıyıq və gəlin, Azərbaycanımızı qoruyacaq gələcəyin üç əskərinə həyat vermək üçün çalışaq.\nBiz isə öz növbəmizdə üçəmlərin vəziyyətinin yaxşılaşacağına, klinikaların bu körpələrin taleyinə biganə qalmayacağına ümid edirik. Və bu körpələrin taleyi ilə bağlı məlumatları oxucularımıza çatdıracağıq.\nQoşulmama Hərəkatının XVIII Zirvə Görüşündə Banqladeşin Baş Naziri də iştirak edəcək\nATU-nun Tədris Terapevtik Klinikasında 24 tibbi personal COVID-19-a...\nPrezident: “Nə qədər vəsait lazımdırsa, o qədər də...


Cəmil Həsənli: Azərbaycan 1959-1969-cu illərdə | Azadliq\n24 Fevral 2018 22:58\nDostlar! Yaxın vaxtlarda nəşr olunacaq “Azərbaycanda Sovet Liberalizmi: Hakimiyyət, Ziyalılar və Xalq, 1959-1969” adlı kitabımızın Xəlil Rza Ulutürk, Abbas Zamanov, Sara xanım Sarayeva, maestro Niyazi, 1962-ci ildə Dağlıq Qarabağda rəhbərliyin dəyişdirilməsi haqqında, 1963-cü il aclığı, Sumqayıt hadisələri kimi yeddi epizodu ilə Siz artıq tanışsınız. Səkkizinci yazımız 1964-cü ildə Nikita Xruşşovun hakimiyyətdən uzaqlaşdırılması barədədir. Buyurun, tanış olun…\nNikita Xruşşovun rəhbərlikdən uzaqlaşdırılması\nStalin totalitarizminin zəif forması kimi təzahür edən Xruşşov volyuntarizmi getdikcə təhlükəli xarakter almağa başlayırdı. Rəhbərlikdən uzaqlaşdırılmasına az qalmış, 1963-cü ilin dekabrında Sov.İKP MK-nın Rəyasət Heyətinin iclasında Nikita Xruşşov vaxtilə babasının ona verdiyi öyüd – nəsihəti belə xatırlayırdı: “Babam mənim yüzə qədər saymağı öyrənmiş olduğumu biləndə, bunun mənim üçün yeterli olduğunu və heç vaxt bundan artığına nail olmayacağımı söyləmişdi.” Lakin babasının bu sözlərini Xruşşov çox gec xatırlayırdı. 1964-cü ilin payızında o, artrıq bütün ölkə üçün deyil, 1957-ci ildə antipartiya qrupuna qarşı onu müdafiə etmiş partiya aparatı üçün də arzuolunmaz fiqura çevrilmişdi. 1962-1963-cü illərdə Xruşşovun şəxsiyyətinə süni pərəstişin başlanması onun əhali arasında nüfuzunun düşməsi ilə müşayiət olunurdu. Sov. İKP MK Rəyasət Heyətinin kollektiv portretlərində onun portreti öz ölçüsü ilə fərqlənməyə başlamışdı. Artıq hər yerdə onun haqqında “böyük leninçi”, “sülh uğrunda yorulmaz mübariz” kimi epitetlər deyilməyə başlamışdı. Əlifba kitabından tutmuş bütün məktəbli dərslikləri onun portretləri ilə açılırdı. Bir vaxtlar Stalinin şəxsiyyətə pərəstişini kəskin tənqid etmiş Xruşşov bu şit təriflərin qarşısını almaq üçün heç bir addım atmadı.\n1963-cü ildə Azərbaycan KP MK-nın keçmiş ikinci katib Vladimir Semiçastnıy SSRİ DTK-nın sədri kimi Bakıya gələndə Vəli Axundov onu Nasosnı hərbi aerodromda qarşıladı və nəzakətli formada soruşdu ki, Vladimir Yefimoviç “əziz Nikita Sergeyeviçin səhhəti necədir?” SSRİ Dövlət Təhlükəsizliyi Komitəsinin sədri cavabında dedi ki, “Nikita Sergeyeviç buğa kimi sağlamdır, donuz kimi piylənir və ölməyə də hazırlaşmır!” Vəli Axundov bu cavabdan çox narahat oldu. Lakin yaxın adamlarının artıq Xruşşov haqqında belə danışması müəyyən mətləblərdən xəbər verirdi. 1964-cü ilin əvvəllərində onun dəyişdirilməsinin arzu olunanlığı barədə söhbətlər dolanırdı və hətta, Xruşşovun özünə də çatmışdı bu söhbətlər. Lakin o, bunları ciddi hesab etmirdi. Çünki hakimiyyətin yuxarı eşalonunda təmsil olunanlar hamısı onun öz adamları idi. 1964-cü ildə Xruşşov yüksək rəhbərlikdə bəzi dəyişikliklər etdi. Frol Kozlovla mübahisədən sonra onu insult vurdu və o, MK katibliyi vəzifəsindən azad edildi. Kozlovun yerinə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin sədri Leonid Brejnev gətirildi. Brejnevin boşalmış yerini isə Anastas Mikoyan tutdu. Xruşşov yüksək rəhbərlikdə ona qarşı çıxa biləcək adam görmürdü. Hətta, belə bir təhlükə olarsa o, partiya Mərkəzi Komitəsinin üzvlərini 1957-ci olduğu kimi özünün arxasında görürdü. Xruşşov anlamaq istəmirdi ki, ölkədə böhrana gətirib çıxarmış siyasəti partiya və dövlət rəhbərliyini, MK üzvü olan vilayət katiblərini, Xalq Təsərrüfatı Şuraları, nazirlik və komitə başçılarını, ordu, daxili işlər və təhlükəsizlik orqanları rəhbərlərini ondan uzaqlaşdırmışdır. Xruşşovun 70 illiyi ərəfəsində ölkədə vəziyyət ekranlardan düşməyən Vasili Zaxarçenkonun çəkdiyi “Bizim Nikita Sergeyeviç” sənədli filmində olduğu kimi deyildi. Ona görə Semiçastnının Axundovun sorğusuna Nasosnuda verdiyi cavab təsadüfü deyildi.\nBir-birinin ardınca olan çoxsaylı daxili və xarici səfərlərdən sonra 1964-cü ilin oktyabr ayının 2-də Nikita Xruşşov istirahət üçün Pitsundaya yollandı. Lakin onu Sov. İKP MK Rəyasət Heyətinin təcili olaraq oktyabr ayının 13-nə təyin edilmiş “kənd təsərrüfatı ilə bağlı” iclasına çağırdılar və o, Mikoyanla birlikdə Moskvaya gəldi. Oktyabrın 13-də Moskva aeroportunda partiya, hökumət başçısı kimi onu, dövlət başçısı kimi Mikoyanı MK katibləri, Rəyasət Heyətinin üzvləri deyil, DTK-nın sədri Semiçastnıy qarşılayanda bəzi mətləblər ona aydın oldu. 1964-ci ilin 13-14 oktyabrında toplanan MK-nın Rəyasət Heyəti Mixail Suslov və Aleksandr Şelepinin təşəbbüsü ilə Sov.İKP MK-nın fəaliyyətində kollektiv rəhbərliyin bərpası ilə bağlı tədbirlər haqqında məsələni müzakirəyə çıxardı. Rəyasət Heyətinin iclasını açan Xruşşov təcili toplantının səbəbini soruşduqda Brejnev dedi ki, iki il əvvəl Xruşşov partiyanı sənaye və kənd təsərrüfatı qanadlarına bölüb və bu “leninin vəsiyyətləri ilə ziddiyyət təşkil edir”, sənaye və kənd təsərrüfatında intizamsızlıq yaradır. Brejnev əlavə etdi ki, Xruşşov rəhbərlikdə təmsil olunan işçilərlə kobud rəftar edir, qərarları yemək stolu arxasında qəbul edir, başqasının fikrini qəbul etmir, təkbaşına hərəkət edir və Rəyasət Heyətin saymır. O, Rəyasət Heyətinin üzvləri, üzvlüyə namizədlər və MK katibləri adından Nikita Xruşşovun hərəkətlərinin dözül¬məz həddə çatdığını bildirildi və onun tutduğu vəzifələrdən uzaqlaşdırılması məsələsini qoydu. Rəyasət Heyəti adından oktyabr plenumuna hazırlanmış məruzədə Nikita Xruşşovun partiya, rəhbər orqanlar və bütün ölkədə şəxsi diktaturasını yaratmağa cəhd göstərdiyi, Stalinin şəxsiyyətə pərəstişini sözdə tənqid etsə də, işdə öz şəxsiyyətə pərəstişini formalaşdırdığı qeyd edilirdi. Sənədin böyük bir hissəsi yeni şəxsiyyətə pərəstiş təhlükəsinin baş qaldırmasına həsr edilmiş, “Pravda” və “İzvestiya” kimi qəzetlərin onun haqqında hər cür cəfəngiyatı dərc etdiyi, “tamamilə yazı yaza bilməyən adamın” saysız hesabsız kitablarının çıxdığı bildirilirdi. Məruzədə onun daxili siyasətdə bir sıra ciddi səhvlər buraxdığı, ölkəni böhran həddinə gətirdiyi bildirilirdi. Orada qeyd edilirdi ki, son illərdə sənayenin inkişaf sürəti və keyfiyyət göstəriciləri kəskin şəkildə aşağı düşüb, kənd təsərrüfatında ciddi səhvlərə yol verilib. Məruzədə göstərilirdi: “Ötən il ölkədə hətta çörəklə bağlı ciddi çətinliklər meydana çıxdı. Bununla bağlı yoldaş Xruşşov hətta kartoçka sisteminə keçməyi təklif etdi. Bu müharibənin başa çatmasından 20 il sonra baş verirdi. Biz 860 min ton qızıl ayırmağa məcbur olduq ki, kapitalistlərdən taxıl alaq.” Məruzədə açıq etiraf edilirdi ki, Xruşşovun göstərişi ilə həyata keçirilən partiya təşkilatlarının istehsalat prinsipləri üzrə qurulması kökündən səhv olub və ölkəyə baha başa gəlib. Xarici siyasət məsələsinə gəldikdə, partiya rəhbərliyi belə hesab edirdi ki, Süveyş böhranı, Berlin məsələsi və Karib böhranı zamanı Xruşşovun səhv siyasəti ölkəni müharibə təhlükəsi ilə üz-üzə qoymuşdu. Sənəddə göstərilirdi: “Xruşşov özündən razı halda öyünürdü ki, Stalinə Latın Amerikasına nüfuz etmək, soxulmaq qismət olmadı, ona isə oldu. Lakin, birincisi, harasa “soxulmaq” bizim siyasətimiz deyildir. İkincisi isə yalnız avantürist təsdiq edə bilər ki, guya müasir şəraitdə bizim dövlətimiz bu qitənin ölkələrinə real hərbi yardım göstərə bilər.” Məruzədə Xruşşovun sosialist ölkələri ilə münasibətlərə ağır zərbə vurduğu göstərilir, onun Bolqarıstan və Monqolustanı “könüllü” şəkildə Sovet İttifaqına birləşdirmək cəhdinin sosialist düşərgəsində Moskvaya inamı sarsıtdığı qeyd edilir, Çin, Yuqoslaviya, Rumıniya və digər ölkələrə münasibətdə buraxılan səhvlərin dünya sosializm sistemini, beynəlxalq kommunist və fəhlə hərəkatını zəiflətdiyi göstərilirdi. Məruzədə deyilirdi ki, onun Mao Tsedunu “köhnə qaloş” adlandırması, Rumıniyaya səfər zamanı Georgi Dejin üstünə qışqırması, Kastronu hər qırmızı əskiyə hücum çəkən öküzə bənzətməsi dost ölkələrin rəhbərlərində böyük narazılıq yaratmışdı. Məruzədə Nikita Sergeyeviç xarici səfərlərə ailəvi çıxması, vaxtının çoxunu səfərlərdə keçirməsi xüsusi şəkildə vurğulanır, 1963-cü ilin 170 gününü, başa çatmamış 1964-cü ilin 150 gününü xarici səfərlərdə və ölkədaxili səyahətlərdə keçirdiyi qeyd edilirdi.\nMəruzə ətrafında çıxış edən Ukrayna KP MK-nın birinci katibi Pyotr Şelest dedi ki, Nikita Xruşşov tərəfindən 1957-ci ildə irəli sürülmüş Amerikaya çatmaq və onu keçmək vəzifəsinin iflasa uğramışdır, yeddiillik plan üzrə fəhlə və qulluqçuların əmək haqlarının artırılması məsələsinın təxirə salınmışdır, respublikalardan məsuliyyət tələb edilib, lakin hüquq verilməməsi adi hala çevrilmişdir. RSFSR Nazirlər Sovetinin sədri Gennadi Voronov qeyd etdi ki, Nikita Xruşşovun hərəkətləri nəticəsində rəhbərlikdə dözülməz vəziyyət yaranmış və onun şəxsiyyətinə pərəstiş təhlükəli xarakter almışdır. SSRİ Nazirlər Soveti sədrinin müavini Aleksandr Şelepinin fikrincə Leninin Stalinə verdiyi xarakteristikanın bütövlükdə Nikita Xruşşova da aiddir və Mikoyanın bir sıra davranışları yanlışdır. Mikoyan öz çıxışında Xruşşovun səbirsizliyin, yaltaqlara həddindən artıq inanmasın tənqid etdi. Lakin o, Xruşşovun Süveyş kanalı, Berlin divarları siyasətini müdafiə etdi və xatırlatdı ki, Kubada Sovet raketlərinin yerləşdirilməsinə Rəyasət Heyətinin bütün üzvləri səs verib. Mikoyan Xruşşovun partiya rəhbəri vəzifəsindən azad edilməsi, lakin onun hökumət başçısı kimi saxlanmasını məqsədəuyğun hesab etdi. Onun fikrincə Xruşşovun hər iki vəzifədən azad edilməsi “çinlilərə, Mao Tseduna böyük hədiyyə olacaqdır.” Belorusiya KP MK-nın birinci katibi Kirill Mazurov bildirdi ki, millətçilik baş alıb gedir, milli məsələnin unudulması təhlükəli bir məsələdir, şəxsiyyətə pərəstiş çox uzağa getmişdir və artıq Nikita Xruşşovu islah etmək çox çətin məsələdir. MK katibi Mixail Suslov əlavə etdi ki, müsbət hər şeyin Xruşşovun, mənfi göstəricilərin isə vilayət partiya komitələrinin adına yazılması adı hala çevrilmişdir. Ümumittifaq həmkarlar təşkilatının sədri Viktor Qrişin hakimiyyətin bir əldə toplanmsının məqsədəuyğun olmamasından danışdı. Aleksey Kosıgin vurğuladı ki, Xruşşovun iş metodunun leninçi prinsiplərlə ziddiyyət təşkil edir. Oktyabrın 13-də Anastas Mikoyanla söhbətdə Nikita Xruşşov Nazirlər Sovetinin sədri vəzifəsini Aleksey Kosıginə verməyə razılaşsa da, lakin Rəyasət Heyətinin iclası onu bütün vəzifələrdən azad etmək haqqında qərar qəbul etdi. Məsələnin hüquqi cəhətdən sənədləşdirilməsi oktyabr ayının 14-də çağırılmış MK plenumuna keçirildi. Nikita Xruşşov bir çox səhvlərini etiraf etdi, onu ittiham edənləri boyamaq üçün rəng axtarmayacağın və müqavimət göstərməyəcəyin bildirdi: “Sevinirəm ki, partiya böyüyüb və istənilən adamı nəzarətdə saxlaya bilər.”\nOktyabrın 14-də Sov.İKP MK plenumu “Nikita Xruşşovun yanlış hərəkətləri ilə bağlı MK-nın Rəyasət Heyətində yaranmış anormal vəziyyət haqqında” məsələni müzakirə etdi. Məsələ barəsində Sov.İKP MK katibi Mixail Suslov məlumat verdi. O dedi: “MK-nın Rəyasət Heyəti iki gündür Nikita Xruşşovun yanlış hərəkətlərini müzakirə edir. Rəyasət Heyətinin üzvləri hamılıqla MK-nın birinci katibi və SSRİ Nazirlər Sovetinin sədri kimi onun hərəkətlərini qınadı. Müzakirələrdə xalq təsərrüfatının idarə olunmasında fasiləsiz dəyişikliklər hamını bezikdirdiyi və işə ziyan gətirdiyi qeyd edildi. Xaricə səfərlərdə Avropada qəbul olunduğu kimi o, yalnız həyat yoldaşını deyil, uşaqlarını, nəvələrini və ailəsinin digər üzvlərini də yanına alır. Xaricə səfərlər zamanı Nikita Xruşşov özbaşına olaraq burjua dövlət xadimlərini sovet ordenləri ilə təltif edir. Onun yanlış fikirləri ilə razılaşmayan kənd təsərrüfatı üzrə ölkənin əsas elmi mərkəzi olan Timiryazev Akademiyasını Nikita Xruşşov paytaxtdan qovmaq istəyirdi. 1958-ci ildən etibarən Sovet İttifaqında demək olar ki, kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalında artım yoxdur. Əhalinin ərzaq məhsulları ilə təminatında məlum çətinliklər yaranıb. Bu da bizim ölkənin nüfuzuna kölgə salır. Heyvandarlığa böyük ziyan vuran Kalinovka haqqında Xruşşovun dedikləri hamını bezikdirib, hamının zəhləsini töküb.\nXarici siyasət məsələlərində Xruşşov ciddi səhvlərə yol verib. Onun Polşa hökumətinə səhv münasibəti Polşa iqtisa¬diy¬yatını çətin vəziyyətə salıb. Rumınlara qarğıdalını necə yetişdirməyi öyrətməsi və Xruşşovun yersiz deyimləri Rumıniya dövlətinin başçıları ilə münasibətləri gərginləşdirib.” Bütün bunları nəzərə alaraq plenum Nikita Xruşşovu tutduğu vəzifələrdən azad etdi. Plenum bundan sonra Sov.İKP MK-nın birinci katibi və SSRİ Nazirlər Sovetinin sədri vəzifələrinin bir adamın əlində cəmlənməsini qadağan edən qərar qəbul etdi. MK-nın birinci katibi vəzifəsinə Leonid Brejnev secildi, Nazirlər Sovetinin sədri vəzifəsinə isə Aleksay Kosıgin təyin edildi. Bununla da SSRİ-də Brejnev erası başladı ki, kiçik istisnalarla bu era SSRİ-nin dağılmasına qədər davam etdi. Lakin müəyyən müddət keçdikdən sonra Brejnev də səlahiyyətlərini genişləndirməyə zərurət duydu. 1953 və 1964-cü illərdə müxtəlif dövlət vəzifələrinin bir əldə toplanmasını qadağan edən MK plenumlarının qərarları olduğu halda, Sov.İKP MK-nın baş katibi kimi Leonid Brejnev 1977-ci ildə SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyətinin sədri vəzifəsini də mənimsədi.\nVəli Axundov oktyabr plenumundan qayıdan kimi dərhal, oktyabr ayının 16-da respublika fəallarının müşavirəsini çağırıb plenumun gedişi və Nikita Xruşşovun vəzifədən azad edilməsi prosesi haqqında ətraflı məlumat verdi. Onun işdə yol verdiyi ciddi nöqsanlar, volyuntarizmə yuvarlanması, şəxsiyyətə pərəstiş meylinin baş qaldırması, Xruşşovun özbaşınalığının ölkənin siyasi və iqtisadi həyatında ağır böhrana gətirib çıxarması, Sovet İttifaqının xarici siyasətinə ciddi zərbə vurması haqqında plenumda deyilənləri Axundov müşavirə iştirakçılarına çatdırdı. O, qeyd etdi ki, Nikita Xruşşovun səhhəti ilə bağlı partiya və hökumət başçısı vəzifəsindən azad edilməsi haqqında mətbuatda getmiş rəsmi məlumat xaric üçün, beynəlxalq aləm üçündür, əsl səbəb isə onun işdə ciddi nöqsanlara yol verməsi barədə mənim sizə dediklərimdir. Axundov çox məsələlər barədə dedi ki, Xruşşova münasibətlə bağlı yəqin ki, yaxın günlərdə Mərkəzi Komitədən göstəriş gələcəkdir. Bu gözlənilməz hadisə barədə müşavirədə çoxlu suallar verildi. İlk olaraq Mətbuatda Dövlət Sirlərini Qoruyan (Qlavlit) idarənin rəisi soruşdu ki, indi biz Xruşşovun adı keçən kitablarla bağlı nə edək? Axundov dedi ki, Xruşşovla bağlı məsələlərə münasibət yəqin ki, bütün ölkədə və bütün partiyada eyni cür olacaqdır, amma bir şey aydındır ki, Xruşşovla bağlı məsələlər artıq əvvəlki qaydada davam edə bilməz. Amma əlavə etdi ki, partiya XX-XXII qurultayın qərarlarına sadiqdir və bunu nəzərə almaq lazımdır. Müşavirə iştirakçıları Xruşşovun öz səhvlərini etiraf etməsi barədə soruşduqda, Axundov dedi ki, birinci gün Rəyasət Heyəti onsuz keçdi, ikinci gün isə onu Soçidən çağırıb hər şeyi ona dedilər. Əvvəlcə o, etiraz edir, replikalar verirdi, lakin sonra Rəyasət Heyətinin yekdil mövqeyini gördükdə susdu və özünə bəraət qazandırmaq üçün heç nə deyə bilmədi. Müşavirdə danışılan məsələlər haqqında hansı səviyyədə məlumat verilə bilər sualına Axundov dedi ki, hələlik rayon partiya komitələrinin plenumu və ilk partiya təşkilatlarının katibləri səviyyəsində məlumat vermək olar, sonra necə hərəkət etmək barədə göstəriş olacaq. Xruşşovun portretləri ilə bağlı Axundov tapşırıq verdi ki, “bundan hay-küy yaratmaq lazım deyil, sakitcə, səssiz səmirsiz yığışdırmaq lazımdır.” Sonda müşavirə Sov.İKP MK-nın oktyabr plenumunun qərərlarını bəyənən və müdafiə edən qətnamə qəbul etdi. Orada göstərilirdi ki, Azərbaycan kommunistləri Leonid Brejnevin Sov.İKP MK-nın birinci katibi seçilməsin və Aleksey Kosıginin SSRİ Nazirlər Sovetinin sədri təyin edilməsin yekdilliklə bəyənir.\nOktyabr plenumundan bir ay sonra keçirilən noyabr plenumunda Xruşşov tərəfindən ayrılmış vilayət və diyar partiya və sovet orqanlarının birləşdirilməsi məsələsinə baxıldı, bu məsələ ilə bağlı Sov. İKP MK katibi məruzə etdi. Məruzə ətrafında müzakirələrdə Vəli Axundov da çıxış etdi. O, Oktyabr plenumunun nəticələrinin Azərbaycan kommunistləri və respublika zəhmətkeşləri tərəfindən bəyənildiyi barədə məlumat verdi və bir sıra maraqlı təkliflər səsləndirdi. Vəli Axundov öz çıxışında vaxtilə Xruşşovun tərəfindən yaradılmış, Zaqafqaziya respublikaları, o cümlədən Azərbaycan üçün əlavə asılılıq yaradan Zaqafqaziya Bürosunun ləğv edilməsi məsələsini qaldırdı. O, qeyd etdi ki, bu büronun heç bir praktiki əhəmiyyəti yoxdur və Mərkəzlə respublikalar arasında əlavə bir vasitəçi orqanın mövcud olmasına heç bir gərək yoxdur. Axundov eyni zamanda rayon partiya və sovet orqanlarının istehsalat prinsipi üzrə qurulmasının işə böyük ziyan vurduğunu, ciddi çətinliklər yaratdığını qeyd etdi və təcili olaraq bu vəziyyətin aradan qaldırılmasının zəruriliyini irəli sürdü. O, öz çıxışında fasiləsiz yoxlamaların iş prosesinə böyük ziyan vurduğuna toxunaraq dedi ki, “indi zavod və fabriklərdə fasiləsiz yoxlamalar aparılır, çoxlu yoxlayan təşkilatlar var. Elə təşkilatlar var ki, necə deyərlər permanent vəziyyətdədir. Sonsuz yoxlamalar davam edir. Qayda yaratmaq və adamlara işləmək imkanı vermək lazımdır. Yoxlama yoxlamadır, lakin adamların işləmək imkanı olmalıdır.” Vəli Axundov adamların müxtəlif müşavirələrə, tədbirlərə çağrılmasının da iş prosesinə böyük ziyan vurduğunu göstərdi. O, qeyd etdi ki, adamları, yerlərdə və Moskvada müxtəlif müşavirələrə, iclaslara həddindən çox çağırırlar. Bu gün rəhbər işçilərin yerində olması çox çətin bir məsələyə çevrilib. Adam təzə gəlir, sabah onu yenidən çağırırlar, o, vaxtının çoxunu təyyarlərdə, qatarlarda keçirir, işləməyə vaxtı qalmır. Buna diqqət yetirməyin vaxtıdır.”\nNikita Xruşşov rəhbərlikdən uzaqlaşdırıldıqdan iki həftə sonra, oktyabr ayının 27-də Sov. İKP MK Rəyasət Heyəti Zaqfqaziya Bürosunun ləğv edilməsi haqqında qərar qəbul etdi. MK katibləri Nikolay Podqornının və Vitali Titovun hazırladığı qərar layihəsində göstərilirdi: “Gürcüstan (yoldaş Mjavanadze), Azərbaycan (yoldaş Axundov), Ermənistan (yoldaş Zarobyan) kommunist partiyaları Sov. İKP MK ilə Zaqafqaziya partiya orqanları arasında partiya və təsərrüfat həyatına rəhbərlik edən Zaqafqaziya bürosunun artıq strukturu kimi ləğvi ilə bağlı təklif vermişlər. Bizə verilən tapşırığa əsasən Gürcüstan, Azərbaycan, Ermənistan kommunist partiyalarının təklifinə baxıldı. Bu təklifi doğru hesab edirik.” Elə həmin gün Sov. İKP MK-nın Rəyasət Heyətinin iclasında layihə təsdiq edildi və MK-nın partiya orqanları ilə iş şöbəsinə tapşırıldı ki, Zaqafqaziya kommunist partiyaları mərkəzi komitələri ilə birlikdə Zaqafqaziya Bürosunun işçilərinin Sov. İKP MK-da istifadə edilməsi üçün təkliflər versinlər.\n1964-cü ilin oktyabrında Nikita Xruşşovun devrilməsi ilə Sovet İttifaqında on ilə yaxın davam edən Xruşşov erası başa çatdı. 50-ci illərdə islahatçı kimi işə başlayan, Stalinin şəxsiyyətə pərəstiş mifini dağıdan Nikita Xruşşov özünün şəxsiyyətə pərəstişinin ən yüksək məqamında vəzifədən uzaqlaşdırıldı. Onun siyasi və iqtisadi baxımdan əsaslandırılmamış ekspermentləri sovet cəmiyyətini böhran həddinə gətirdi. Onu əvəz edən və əsasən onun kadrlarından ibarət olan yeni komanda vintləri bərkitməyə qərar verdi.\nİki devalvasiyadan sonra yada düşməyənlər seçkiönc...\nŞəhid adına küçənin sakinləri yolu bağladı VİDEO...\nÜçrəngli bayrağımızın ideya müəllifi Hüseynzadə...\nƏgər millətin ziyalı bildiyi adamlar bu kədərli mə...\nBir uşağı 18 yaşına qədər böyütməyin xərci nə qədə...


Müşfiq Şahverdiyev: “Fərdaya, Elməddinə gülə bilmirəm”\n13:19 15 May 2014 4017 dəfə oxunub\nKulis.az “Bu da bu” yumorostik layihənin aparıcı aktyoru Müşviq Şahverdiyevlə müsahibəni təqdim edir.\n- “Bu da bu”da ssenariləriniz zəifləyir sanki...\n- Biz 4 mövsüm o obrazları dartıb uzatdıq. Yavaş-yavaş hamısı bir-birinə oxşamağa başlayır. Ona görə də uzatmamağa qərar verdik. Molla, Gopçu Mübi, həkimlər… Obrazları fərqli-fərqli oynamaq aktyorun üstünlüyüdür. Gərək həkim mollaya, Gopçu Mübi polisə oxşamasın. Amma aktyor eynidir, obrazları dəyişəndə istər-istəməz oxşarlıq qalır. Amma biz bir az da olsa fərqli yaratmağı bacarmışıq. Bunu bizə kənardan çox deyirlər. Tükənmə ssenaridə baş verir. Tipajlar qalır, macəralar davam edir. Artıq molla obrazını açmaq üçün hər sahədən adam “öldürmüşük”- rejissor, malyar, biznesmen, dəmirçi… Daha bilmirik mərhum kimi kimin şəklini qoyaq. Eləcə də həkimlər üçün xəstələr seçməkdə. Ona görə də qərara aldıq ki, artıq bitirmək lazımdır.\n- Bəlkə sizin gülüşdəki tənqid yalnız tipajın üstündə qurulmuşdu? Sistemli deyildi?\n- Məsələ başqa cürdür. Bir ara şikayətlənirdilər ki, dinlə işiniz olmasın. Deyirdik ki, bizim dinlə işimiz yoxdur, sadəcə olaraq, Mirzə Ələkbər Sabirin dövründən mollalar tənqid olunub. Təhqir yox, tənqid. Tənqid normaldır və bunu normal qəbul etmək lazımdır. Yaxşı həkimlərimiz də var, amma elələri də var ki, doğrudan əməliyyat zamanı qayçını xəstənin qarnında unudur. Biz sadəcə yumorla o tənqidi qəbul edə bilməyən adamlara özlərinə kənardan baxmağı təklif etmişik. Qoy ayılıb özlərini görsünlər.\n- Hansısa mövzu ilə bağlı qadağanız, çərçivəniz varmı? Senzura olaraq…\n- Olur. Bizim layihənin rəhbəri Murad Dadaşovdur. Ona irad tuturlar, o da bizə irad tutur. Söz yox ki, müəyyən şeyləri gözləmək lazımdır. Amma müəyyən şeylər də var ona irad tutanda adam deyir ki, burada nə var axı…\n- Məsələn, nə mövzuda olan səhnələrinizə irad tuturlar?\n- İrad deməzdim, sadəcə deyirlər ki, bunu eləməsəz daha yaxşı olar. Yəni,mollalar demişkən, günah deyil, amma məkruhdur. Məsələn, polislərlə bağlı səhnəciyimiz var idi, müəyyən səbəblərdən onu saxladılar. Halbuki, biz heç kimi təhqir etmirik. Mənim polis dostlarım da var, hacı, məşədi, kərbalayı dostlarım da. Bunun məsələyə aidiyyatı yoxdur. Mən aktyoram, yazılan, verilən rolu oynayıram-bu mənim borcumdur.\n- Oynadığınız səhnələrə görə problem yaşamısınız?\n- Yox. Əvvəllər dindar qardaşlarımız bizdən inciyirdilər ki, siz düz eləmirsiz-palatka məsələlərini ekrana çıxarırsınız. Həyat elə gətirdi ki, mollalarla bağlı problemlər bizsiz də efirə çıxdı.Yadınızdasa, mollalar qəbiristanlıqda dava etmişdi filan. Biz ondadedik ki, bax,bunları deyirik...\n- Yəni biz düz etmirik, amma siz də düz etmirsiz...\n- (gülür) Hə də... Həkimə getmişəm, həkim qayıdıb deyib ki, səhər-axşam həkimləri lağa qoyurdun, indi özünün də həkimə işin düşüb... Axı mən yaxşı həkimləri nəzərdətutmuram?!\n- "Bu da bu"dakı obrazlarınızın həyatda prototipi var?\n- Orada Gopçu Mübi var, o... Həyatda belə bir adam var. Bizim dostumuzdur, Əhmədlidə yaşayır, adı Mübarəkdi, metroda işləyir. Özü belə söhbətlər edirdi; Ay nə bilim mənqatargedərkən vaqonlar bir-birindən aralananda onlardan yapışıb birləşdirmişəm, filan... Onun söhbətlərini dinləyə-dinləyə Mübi obrazını düşündüm. Bizi efirdə görəndən sonra dedi ki, düz eləmirsiz, mənim söhbətlərimi edirsiniz, mən gop eləmirəm filan. Dostuq da keçir bizə.\n- Hər səhnəciyinizdə bir zonanın ləhcəsi olur...\n- Bir dəfə Salyan tərəfdə idik. İlkin Salyandandır. Orada nədənsə zəhərləndim, özümü yaxşı hiss etmirdim. Həkimə getdim. Həkim başladı da: “Mıa baax, səər-axşam ağzımızı əgir, indi də qəlib ki, zəhərrənmişəəm? Helə səə yaxşı olıb...” gördüm bunlar məndən yanıqlıdı, heç mənə yanaşıb yardım etmək istəmirlər. Dedim Allah evinizi tiksin, daha o söhbət orada qaldı da. Axırda dərman zad verdilər. Həmişə deyirəm, ləhcə ilə danışmaq lağ deyil.\n- Amma ləhcə obrazı sevdirmək üçün, gülüş yaratmaq üçün işin asanına qaçmaqdı...\n- Bir tərəfdən sizinlə razıyam. Amma ləhcə gülüş deyil, şirinlik qatır. Ləhcə gülməli olsaydı, hamı bir-birinə gülərdi. Hərçənd, bunun da payı var: obraza bir yekə pencək geyindirdin, əlinə təsbeh verdin, bığ-saqqal düzəltdin, bir-iki də məzəli söz desə güləcəklər ona. bir də, bizdə cəmi bir-iki ləhcə var, qalanları ləhcəsiz danışırlar. .\n- İlkinlə haradan tanış oldunuz?\n- Tələbə yoldaşım olub İlkin. Murad Dadaşova onu təqdim edəndə dedi ki, epizodlarda oynasın, baxarıq. İndi deyir ki, İlkin səndən də yaxşı aktyordur.\n- Bir vaxtlar Tumurcuq ləqəbiniz var idi. Bunu hardan götürmüşdünüz?\n- (gülür) İncəsənət Universitetinin kino və dram aktyorluğu fakültəsini bitirmişəm. Fərhad İsrafilovun kursunu. “Tək səbir” adlı telelayihəmiz efirdə gedirdi. Yavaş-yavaş tanınırdım, hamı baxıb deyirdi: “A “Tək səbir”dəki oğlan...” gördüm ki, camaat tanıyır. Fikirləşdim ki, yadda qalmaq üçün bir ləqəb götürüm. On doqquz yaşım var idi də... Elə ləqəblər fikirləşmişdim ki... Hələ tumurcuq ən yaxşısıdır. Müşfiq Badə, Müşfiq Çuğundur, Müşfiq Ağac kimi ləqəblər fikirləşmişdim (gülür). İndiyə qədər yadımdadır. “Ikarus”da rayona gedirdim, yolboyu düşündüm ki, hansı ləqəbi götürüm? Axırda Tumurcuq ləqəbini seçdim. Tumurcuğun da mənası var idi, təzəcə açmağa başlamış gül. Mən də təzə-təzə bu yola başlamışdım, dedim mənə uyğun gəlir. Getdim Həsənə dedim, dedi yaxşıdı. Elə o axşam da məni Tumurcuq kimi təqdim etdi. Hamı gülməkdən keçirdi. Mən gördüm ki, Tumurcuq yaxşıdır, hamı məni tanıyır. Amma artıq 25-26 yaşım vardı, “Tam sərbəst” verilişimiz də var idi.\n- Daha Tumurcuq deyilsiniz.\n- Hə (gülür). Baxdım ki, qeyri-ciddi səslənir. Bu ləqəbə görə tamaşaçılara aqressiyam yarandı. Deyirdilər incimə e, səni Tumurcuq kimi tanımışıq, elə bil mənə dağ çəkirdilər. Yəni, böyüdüm də, sonra hara gedirdimsə xahiş edirdim ki, məni Müşfiq Şahverdiyev kimi tanısınlar.\n- “Tək səbir”də hamınız bir yerdə idiniz, sonra dağılışdınız...\n- Bir meyxanada da demişdim bunu: mənim tələbələrim var idi, əli çörəyə çatandan sonra hamısı dağılışdı. İndi “Tək səbir”də də elə. Nə qədər quyuda su var idi, hamı onun ətrafında idi, hamı ondan bəhrələnirdi. Quyu quruyan kimi hərə getdi özünə quyu qazmağa. Biz o vaxt Həsənin başına yığışmışdıq. Bir bulkanı ikiyə bölürdük, bir siqareti bölürdük. Quyu quruyan kimi hamı dağıldı. Bəlkə də bu yaxşıdı...\n- Münasibətləriniz necədi?\n- Soyuqdu. Salam-sağ ol. Hələ şükür ki, bizdə yumorist azdı. Türkiyədəki kimi 20-30 nəfər olsa gecə ikən bir-birini öldürərdilər. Ya da bir-birinin qıçın sındırardılar ki, səhnəyə çıxa bilməsin. İnanın ki, bir film çəkib bu yumoristlərin - Rafaelin Coşqunu, Fərdanı, Elməddini bir yerə yığmaq istəsələr onları razı salmaq üçün illər lazım olar.\n- Bu kinin səbəbi nədir?\n- Bilmirəm. Heç kimin gözü bir-birini götürmür. Kimsə kimin yanından çıxıb o birinin yanına gedirsə, qəbul etmirlər ki, sən onun adamısan. Özümü təmizə çıxarmıram, yəqin hər birimizdə bir pis cəhət var.\n- Siz, Fərda, Elməddin, Rafael, Coşğun...Bir-birinizin yumoristik səhnələrinə gülə bilirsiniz?\n- Yox. Mən bilirəm ki, onlar bizim səhnələrimizə gülmür, biz də onların.\n- Niyə, gülməli deyil sizə?\n- Maraqlı deyil. Mən məsələn, bizim yumoristlərin işi ilə maraqlanmıram. Bəlkə də içimizdə bir prinsip var, o qoymur gülməyə... Yəni demirəm ki, onları gözüm götürmür. Bilirəm ki, mən onlara maraqlı deyiləm, onlar da mənə. Hərə öz işi ilə məşğul olur.\n- Film çəkmək. SSRİ dağılandan sonra kinostudiya tənəzzül etdi. Biz keçmişdəki qədər də çəkə bilmirik. Texnika da var, amma hələ də o keçmişə çata bilmirik. İndi yavaş-yavaş kinoteatrlar işləyir. Mən təəssüf edirəm ki, orada əksər filmlər xarici filmlərdir, türk filmləridir. Bizdə kinoya ciddi yanaşmırlar. Peşəkar olmayanları filmə çəkirlər. Hədəfim super kinokomediyalar işləməkdir. Artıq layihəmiz də var. Bu həftə içində layihə təsdiqlənəcək. Elə indi də filmlə bağlı görüşmədən gəlirəm. Yayda çəkilişlər olacaq. İlkinlə mən baş rolda olacağıq.\n- Şansınız daha çoxdur. Sponsor sarıdan deyirəm...\n- Sponsor məsələsini təbii ki, həll etmişik. İstərdim ki, sponsor daha böyük olsun, daha çox olsun. Biz daha böyük film çəkərdik. Amma o hələ yoxdur. Biz bu filmi çəkib özümüzü sübut etməliyik. Sonrakı layihələrdə qazanc barədə düşünəcəyik.\n- Qazanc demişkən, toylara gedirsiniz?\n- Toylardan, reklamdan filandan qazanırıq. Arada xaricə dəvət edirlər. Belə...\n- “Bu da bu” bağlandı artıq, eləmi?\n- Hə. bağlandı, əvəzində“M qrup” prodakşndan yumoristik şou veriliş formatında yeni tele-layihə olacaq.\n- Parodiyalar necə, olacaqmı?\n- Son zamanlar parodiya ilə məşğul olmuram. Vaxtilə çox müğənniləri parodiya edirdim. Amma parodist kimi tanınmaq istəmirəm, mən aktyoram. Ola bilər, məclisə rəngarənglik qatmaq üçün hardasa parodiya etmək olar. Amma əsas olan filmdi.\n- Heç Musiqili Komediya Teatrına tamaşaya filana getmisiniz?\n- Yox. Onlar gənc nəsli bəyənmirlər. Mənə maraqlıdır ki, görəsən onlar da gənc olanda əvvəlki nəsillər onları bəyənməyib? “Muzkomediya”ya getməmişəm, amma iki il Lənkəran teatrında aktyor işləmişəm. Bilirsiniz, teatrda işləyib dolanmaq mümkün deyil. İndi biri durub deyəcək ki, sənət hər şeydən irəlidir. Yox, axı. Mən ac oturub barmağımı gəmirim ki, sənət irəlidir? Axı insan yemək içmək, yaşamaq istəyir. Hamı istəyir yaxşı yaşasın.\n- Yaşlı nəsildən olan yumorist aktyorlarımızın çoxu artıq səhnədə deyil. Məsələn, Arif Quliyev kimi yumoristə artıq tələbat yoxdur. Sizcə sizinlə də eyni şey baş verə bilər?\n- Ola bilər. Üzərində işləməsən ola bilər. Arif Quliyev öz dövrünün yaxşı yumoristi olub. 90-cı illərdə, efirdən görəndə mənim arzum onun əlindən tutmaq idi. Qismət oldu ki, görüşdük. Onlar sadəcə çox pis zamana düşdülər. Kino, teatr zəiflədi. SSRİ dağıldı, müharibə başladı və kinoda, teatrda səssizlik oldu. İndi-indi dirçəlir.\n- Sonda aydınlıq gətirin, kütümün pulu necə oldu?\n- (gülür) Çalışırıq bölək.....