Шу маънода, ўз она тилига меҳр-муҳаббати бўлмаган одамда киндик қони томган заминга, аждодлари минг йиллар давомида яратган буюк маданий меросга, ота-онага, зиғирча ҳурматни кутиб бўлмайди.\nБу гапларни айтишдан мақсад шуки, «Давлат тили ҳақида»ги қонун қабул қилинганига салкам ўттиз йил бўлди. Бироқ шунга қарамай айрим юртдошларимизда она тилига ҳурматсиз, нописанд муносабат ҳамон давом этмоқда.\nИшга Юнусобод бозори яқинидаги кўприк ёнидан ўтиб бораман. Айнан ўша жойда 475-йўналишдаги «Isuzu» русумли автобус пештоқига «Черняевка, Юнусобод, Таможня» деган сўзлар кўрга ҳассадек қилиб ёзиб қўйилганига нима дейиш мумкин? Ўша ёзувни кўрганим ҳамон ёвуз генерал Черняевнинг қилган манфурликларини эслайман. Ўзи бу «қаҳрамон»ни Қозоғистон чегарасига қатнайдиган, ҳар икки гапнинг бирида худди тўтидек, «Черняевка, Черняевка» дея такрорлаётган киракашу савдогарлар билармикан?\nТарих фанлари доктори, профессор Ҳамид Зиёевнинг «Туркистонда Россия тажовузи ва ҳукмронлигига қарши курашиш» китобида ўша босқинчи генерал Черняевнинг башорати келтириб ўтилади. «Ўлкадан кетиш мен учун катта ғам-ғусса, лекин номимнинг халқ хотирасида узоқ вақт давомида сақланиши мени анча юпатади», — деган экан ишонч билан. Минг афсуски, унинг ўшанда қилган башорати тўғри бўлиб чиқди.\nШу ўринда у қилган яна бир босқинчиликни айтмасак, бўлмас.Тошкент шаҳридаги Хожа Аҳрор мадрасасининг жанубий, Кўкалдош мадрасасининг шарқий томонида жоме масжиди жойлашган. Бу масжиднинг ғарбий қисмидаги гумбазли хонақоҳи 1865 йили босқинчи генерал Черняев бошчилигидаги қўшин томонидан вайрон қилинган.\nНегадир ўша «Черняевка» деб аталаётган жойни «Ғишткўприк» деб ўз номи билан аташга одамларнинг тили келмайди. Қолаверса, бу она тилимизга ҳурматсизлик эмасми?\nЎша ҳолдан оташин бўлиб, ҳайдовчини бохабар қилсам, у пинагини ҳам бузмади. Индамай нари кетдим. Афсус...


Инфоурок / Начальные классы / Научные работы / Мехнат билан эл кукарар открытый урок\nДарснинг мавзуси: Меҳнат билан эл кўкарар.\nЎқувчиларни тез, аниқ, равон ўқишга ўргатиш.\nЎқиганлардан, кўрганлардан, эшитганлардан фойдаланиб болаларни мустақил фикрлашга, хулоса чиқаришга ўргатиш.\nБолалаларни меҳнатсеварликка, эпчиликка, доноликка, тўғри сўзликка, тиришқоқликка тарбиялаш.\nДарснинг тури: Аралаш.\nДарснинг усули: “Савол-жавоб”, “Тўплаштириш”, “Венн” диаграммаси, “Ичига-сиртига” усуллари.\nДарснинг жиҳози: Мавзуга оид плакатлар, тест саволлари, слайд, постер, маркер.\nЎқувчилар: Бир-бирига яхши тилаклар билдириш.\nҲафтада бор 7 кун\n7 туну 7 кун\nЯна шодон бошланган\nБугун қандай? Қайси кун?\n2.Ўтилган мавзуларни мустаҳкамлаш.\n“Қирқ ҳунар эгаси” шеър\n4 ўқувчига ўқитиш.\nСлайдда 1, 2, 3, 4 расмлар орқали ўқувчилар сўзлайди.\nСлайдда (меҳнат ҳақида мақоллар)\nБахт изласанг, .... қил.\n... қилсанг эринмай, Тўяди қорнинг тиланмай.\nҚуш учганда, Одам ... билинар.\nМеҳнатдан келса бойлик, ... бўлар чиройлик.\n“Ким чаққон” Байтерек. Луғат ёздириш.\n3.Янги мавзу: Меҳнат билан эл кўкарар.\n1-гуруҳга матнни гапиртириш.\n2-гуруҳга саволларга жавоб бериш\n3-гуруҳга саҳна кўриниши.\n4.Постер билан ишлаш.\n2-гуруҳ. “Венн” диграммаси\nЯхши ўқувчи Ёмон\n3-гуруҳ. “Ичига-сиртига” усули.\n5.Дам олиш дақиқаси\n“Ая мен Аян” эртагидан. (Енбек) қўшиғи.\n6.Янги сўзларни луғат дафтарига ёздириш.\nХўжаликка ҳар бир уйда кўп олмазор, узумзор ери фермаси бор оилани айтади.\n-уқувсиз,-ўргатганни ўргана олмайдиган, қабул қила олмайдиган одамни айтади.\n-бебарака, - баракасиз.\n1 декабрь (Тўнғич президент куни)\n16 декабрь (1991 й мустақиллик)\n31 декабрь (Янги йил байрами)\n12 февраль (Ўз-ўзини таниш китоби муаллифи Сара Назарбаеванинг туғилган куни)\n8 март Хотин қизлар байрами\n22 март Наврўз байрами\n9-май Ғалаба куни\n“Ыстық орындық» ойыны\n1-гурух 2-гурух 3-гурух\n10. Якуни: стикер билан бахолаш.\nУЙга вазифа: “Ақлли ёрдамчи”\nНомер материала: ДБ-166072


Иссиқлик изоляция материаллари ишлаб чиқариш ходимлари учун меҳнатни муҳофаза қилиш Қоидалари (АВ томонидан 24.11.2009 й. 2047-сон билан рўйхатга олинган Меҳнат ва аҳолини ижтимоий муҳофаза қилиш вазирининг 07.10.2009 й. 61-Б-сон Буйруғи билан тасдиқланган) | Турли соҳаларда меҳнат муҳофазаси ва ишлар хавфсизлиги қоидалари | Меҳнат муҳофазаси | Меҳнат ва аҳолининг бандлиги | ЎзР КонунчилигиМаълумотлар тизими «Иссиқлик изоляция материаллари ишлаб чиқариш ходимлари учун меҳнатни муҳофаза қилиш Қоидалари (АВ томонидан 24.11.2009 й. 2047-сон билан рўйхатга олинган Меҳнат ва аҳолини ижтимоий муҳофаза қилиш вазирининг 07.10.2009 й. 61-Б-сон Буйруғи билан тасдиқланган)» | NRM.uz\nЎзР Конунчилиги/ Меҳнат ва аҳолининг бандлиги/ Меҳнат муҳофазаси/ Турли соҳаларда меҳнат муҳофазаси ва ишлар хавфсизлиги қоидалари/ Иссиқлик изоляция материаллари ишлаб чиқариш ходимлари учун меҳнатни муҳофаза қилиш Қоидалари (АВ томонидан 24.11.2009 й. 2047-сон билан рўйхатга олинган Меҳнат ва аҳолини ижтимоий муҳофаза қилиш вазирининг 07.10.2009 й. 61-Б-сон Буйруғи билан тасдиқланган)\n2009 йил 24 ноябрда 2047-сон\n2009 йил 7 октябрдаги\nИссиқлик изоляция материаллари ишлаб чиқариш\nМазкур Қоидалар Ўзбекистон Республикасининг "Меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисида"ги Қонунига (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1993 й., 5-сон, 223-модда) мувофиқ иссиқлик изоляция материаллари ишлаб чиқариш ходимлари учун меҳнатни муҳофаза қилиш тартибини белгилайди.\n1. Мазкур Қоидалар иссиқлик изоляция материаллари ишлаб чиқариш ташкилотларига (бундан кейинги ўринларда ташкилотлар деб юритилади) тааллуқлидир.\nмеҳнатни муҳофаза қилиш бўйича маъмурий-жамоатчилик назоратини юритиш журнали (уч босқичли назорат) ишчи ва хизматчилар билан ёнғинга қарши йўл-йўриқ бериш ва ёнғин-техникавий минимум машғулотларини ўтказиш дастури;\n8. Ўзбекистон Республикасининг "Меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисида"ги Қонунининг (Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг Ахборотномаси, 1993 йил, 5-сон, 223-модда) 14-моддасига мувофиқ ходимлар сони 50 нафар ва ундан ошадиган ташкилотларда махсус тайёргарликка эга шахслар орасидан меҳнатни муҳофаза қилиш хизматлари тузилади (лавозим жорий этилади), 50 ва ундан ортиқ транспорт воситаларига эга бўлган ташкилотларда эса бундан ташқари йўл ҳаракати хавфсизлиги хизматлари тузилади (лавозимлар жорий этилади). Ходимлар сони ва транспорт воситалари миқдори камроқ ташкилотларда меҳнатни муҳофаза қилиш хизматининг вазифаларини бажариш раҳбарлардан бирининг зиммасига юклатилади.\n13. Бевосита ишлаб чиқаришда ишларни ташкиллаштириш ва бажариш билан боғлиқ ходимлар, раҳбарлар, муҳандис-техник ходимларнинг меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича билимларини синовдан ўтказиш Меҳнат муҳофазаси бўйича ўқишларни ташкил қилиш ва билимларни синаш тўғрисидаги намунавий низомга (рўйхат рақами 272, 1996 йил 14 август) мувофиқ амалга оширилиши лозим.\n21. Ўта хавфли ишларни бажариш, фақат белгиланган тартибда масъул ходим қўл қўйиб, расмийлаштирилган махсус наряд-рухсатномага мувофиқ амалга оширилиши лозим.\n22. Ташкилот (цех) раҳбарияти ўта хавфли ишларни режалаштиришда, ташкиллаштиришда ва хавфсиз бажаришда белгиланган талабларга мувофиқ амалга оширилишига тўла жавобгардирлар.\n23. Янги зарарли моддалар пайдо бўлишига ёки хавфли ва зарарли омиллар йўқолишига олиб келадиган технологик жараёнлар ўзгаришларида ёхуд янги ишлаб чиқариш ускуналарини жорий қилишда рўйхатларга тегишли ўзгартиришлар киритилиши лозим.\n31. Ташкилот маъмурияти, ишчи ва хизматчиларни махсус кийим, пойабзал ва бошқа якка тартибда ҳимояланиш воситалари билан белгиланган меъёрларга мувофиқ таъминлаши шарт.\n33. "Ўн саккиз ёшдан кичик шахсларнинг меҳнати қўлланиши тақиқланадиган ноқулай меҳнат шароитлари ишлари рўйхати"га (рўйхат рақами 1990, 2009 йил 29 июль) мувофиқ, 18 ёшга тўлмаган шахслар зарарли ва ноқулай меҳнат шароитига эга ишларга қабул қилинмаслиги лозим.\n34. "Аёллар меҳнати тўлиқ ёки қисман қўлланилиши тақиқланадиган меҳнат шароити ноқулай бўлган ишлар рўйхати"га (рўйхат рақами 865, 2000 йил 5 январь) мувофиқ аёллар зарарли ва ноқулай меҳнат шароитига эга ишларга қабул қилинмаслиги лозим.\n36. Ташкилотларда ходимларнинг саломатлигини назорат қилиш "Ходимларни ишга қабул қилишда дастлабки ва даврий тиббий кўрикдан ўтказиш тизимини такомиллаштириш тўғрисида"ги (рўйхат рақами 937, 2000 йил 23 июнь) буйруғи асосида амалга оширилиши лозим.\n41. Даврий тиббий кўриклар ўз вақтида, сифатли ўтказилиши ва уларнинг натижаларига кўра тавсиялар бажарилиши учун жавобгарлик ташкилот маъмурияти зиммасига юкланади.\n46. Бошқариш пультлари зарарли ва портлаш хавфи бўлган буғ, газ ва чанглар ажралиб, шунингдек юқори тебранишга эга бўлган технологик асбоб-ускуналар ўрнатилган ишлаб чиқариш хоналарида жойлаштирилиши мумкин эмас.\n47. Шамоллатиш ва иситиш ҚМҚ 2.04.05-97 "Иситиш, шамоллатиш ва кондиционерлаш" талабларига мувофиқ бўлиши лозим.\n50. Иш жойларида ҳаво ҳарорати йилнинг совуқ даврида енгил жисмоний ишларда 21°С, ўрта оғир ишларда 17°С ва оғир ишларда 16°С дан паст бўлмаслиги керак.\n52. Биноларда жойлашган ишчи жойларидан ходимларнинг исиниш хоналаригача бўлган масофа 75 м, ташкилот майдонидаги ишчи жойларидан 150 м дан кўп бўлмаслиги керак.\n53. Сув билан таъминлаш ва канализация тизими ҚМҚ 2.04.01-98 "Биноларнинг ички сув қувури ва канализацияси" талабларига мос келиши керак.\n54. Ташкилотнинг ишлаб чиқариш оқова сувлари ташқи канализацияга етиб келгунча зарарли моддалардан тозаланиши керак.\n57. Ичимлик сувидан фойдаланиш учун сув қувурига уланган фавворачалар бўлиши керак. Сув қувурлари йўқ бўлганда бакларда қайнатилган сув бўлиши лозим.\n80. Майдалаш, саралаш, фойдали қазилмаларни бойитиш жараёнлари Фойдали қазилмаларни майдалаш, саралаш, бойитиш ҳамда руда ва концентратларни бўлаклашда ишларнинг хавфсизлиги қоидалари (рўйхат рақами 1575, 2006 йил 23 май) ва ГОСТ 12.3.002-75 "Ишлаб чиқариш жараёнлари. Умумий хавфсизлик талаблари"га мувофиқ бўлиши лозим.\n81. Технологик жараёнлар хавфсизлигини таъминлаш учун қуйидаги чоралар назарда тутилиши лозим:\nа) технологик жараённи танлаганда, зарарли ишлаб чиқариш омиллари энг кам ифодаланган технологик жараёнларни қўллаш;\nб) зарарли ишлаб чиқариш омиллари бўлганда комплекс механизация, автоматизация, технологик жараёнларни ва операцияларни масофадан бошқаришни қўллаш;\nв) ҳимоя воситаларини қўллаш;\nг) технологик ускуна қайта жиҳозланганда, тайёрланганда, йиғилганда ва фойдаланилганда хавфсизлик чоралари назарда тутилиши керак, иш хонаси ҳавосига зарарли чиқиндиларнинг чиқишини камайтириш ёки уларнинг олдини олиш;\nд) иш хоналари ҳавосида зарарли чиқиндиларни тўлиқ камайтиришнинг иложи бўлмаса, хоналар ва участкаларнинг иш ҳудудларида мумкин қадар унинг тарқалишини камайтириш мақсадида, зарарли моддалар ажралиб чиқадиган жойдан ҳавони сўриш.\n82. Технологик жараёнлар ташкил қилинганида ва олиб борилганида қуйидагилар талаб қилинади:\nа) ишлаб чиқариш хоналарининг иш ҳудудидаги метеорологик шароитлар ва ҳавосидаги чанг миқдори ГОСТ 12.1.005-88 "Иш ҳудудининг ҳавоси. Умумий санитария-гигиеник талаблари"га мос келиши;\nб) иш жойларида шовқин даражаси ГОСТ 12.1.003-83 "Шовқин. Умумий хавфсизлик талаблари"га мос келиши.\n83. Ишлаб чиқариш жараёнларининг ёнғин ва портлаш хавфсизлиги, уларни режалаштириш, ташкиллаштириш ва олиб бориш ГОСТ 12.1.004-91 "Ёнғин хавфсизлиги. Умумий талаблари"га, ГОСТ 12.1.010-90 "Портлаш хавфи. Умумий талаблари"га ва ушбу Қоидаларга мувофиқ таъминланиши лозим.\n84. Ҳар бир цех, участка, омборларда мавжуд меъёрлар асосида маҳаллий ёнғин хавфсизлиги хизмати билан келишилган ёнғин хавфсизлиги бўйича йўриқнома ҳамда ёнғин содир бўлган вақтда ходимларни эвакуация қилиш чизмаси ишлаб чиқилиши ва кўринадиган жойга осиб қўйилиши лозим.\n85. Ёнғин хавфсизлиги йўриқномаси талабларини ўрганиш ишлаб чиқаришдаги ўқитиш тизимига киритилган бўлиши лозим.\n86. Ҳар бир ташкилотда маъмурият буйруғи билан барча ишлаб чиқариш, ёрдамчи ва маиший хоналарда ёнғин хавфсизлигига масъул ходим тайинланиши лозим. Ёнғин хавфсизлигига масъул шахс фамилияси, ёнғин хавфсизлиги қутқарув хизмати телефонлари ёзилган пештахталар кўринадиган жойга осиб қўйилиши лозим.\n87. Ёнғин хавфсизлигига масъул шахс мажбуриятлари ёнғин хавфсизлиги бўйича йўриқномада белгиланган бўлиши лозим.\n88. Ҳар бир ташкилотда ёнғинга қарши асбоблар тўплами, ёнғин ўчириш воситалари, сони ва жойлаштирилиши маҳаллий ёнғин хавфсизлиги хизмати билан келишилган бўлиши лозим.\n89. Барча ходимлар ишлаб чиқаришнинг ўқитиш тизимида ёнғин хавфсизлиги қоидаларини ўрганиш мақсадида, ташкилот, цех, ишлаб чиқариш участкаси, қурилма, бино ёки иншоот учун ёнғин хавфсизлиги бўйича махсус тайёргарликдан ўтадилар. Ходимларнинг ёнғинга қарши тайёргарлиги ёнғинга қарши йўриқномадан ўтказиш ва ёнғин-техник минимуми бўйича машғулотлар ташкил этишдан иборат.\n90. Ёнғин-техник минимуми машғулотлари натижаси бўйича ходимларнинг олган билимлари синовдан ўтказилиши лозим. Ёнғин-техник минимуми бўйича ўтказилган синов натижалари ҳужжатлаштирилиб, унда ўтилган мавзулар бўйича баҳолар кўрсатилиши лозим.\n91. Ёнғинга қарши тайёргарликдан ўтмаган шахслар ишга қўйилмайди.\n92. Ишлаб чиқариш участкасида, лабораторияда, омборда ва маъмурий биноларда (эгаллаган лавозимидан қатъи назар) ишлаётган ҳар бир ходим ёнғин хавфсизлиги қоидаларини аниқ ва қатъиян бажариши, ёнғинга олиб келиши мумкин бўлган ҳаракатларга йўл қўймаслиги лозим.\n93. 15 кишидан ортиқ ишловчи бўлган иш участкаларида кўнгилли ёнғин ўчирувчи дружина (КЁЎД) ва техник-муҳандис ходимлар бўлганида эса, қўшимча равишда ёнғин-техник комиссияси (ЁТК) тузилади.\n94. Кўнгилли ёнғин ўчириш дружина аъзоси, шунингдек жанговор ҳисобга киритилган шахслар ёнғин хавфсизлиги қоидаларини аниқ билиши, уларга риоя қилиши ва буни бошқалардан талаб қилиши, автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари ва бирламчи ёнғин воситаларининг созлигини назорат қилиши, ёнғин чиққанда эса, уни ўчириш бўйича ўз мажбуриятларини фаол бажариши лозим.\n95. Ташкилотнинг барча бино ва иншоотларига кириш жойларининг бўш бўлиши таъминланиши лозим. Бино ва ёнғинга қарши сув манбаи йўлакларига олиб борувчи ҳамда ёнғин ўчириш восита ва ускуналарига борадиган йўлаклар доимо бўш бўлиши керак. Бинолар оралиғидаги ёнғинга қарши оралиқлар материаллар, ускуналар, бўш идишларни тахлаш ва автомобиль тўхтов жойи ташкил этишга рухсат этилмайди.\n3-§. Ёнилғини сақлаш\n96. Суюқ ёнилғини қуйиш бўйича майдончаларнинг портлаш хавфсизлигини таъминлаш учун ҚМҚ 2.09.19-97 "Нефть ва нефть маҳсулотлари омборлари" талабларига мувофиқ ёритгич билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n97. Ёнилғи-мойлаш маҳсулотлари қолдиғини ўлчашда, кузатишда, тозалашда ва резервуарларни таъмирлаш жараёнида ёритиш учун портлаш хавфсизлигини таъминлаш мақсадида аккумулятор фонари ишлатилиши керак.\n98. Резервуарларни мазутдан тозалаганда ёғоч, резина ёки бошқа учқун чиқармайдиган материаллардан фойдаланиш зарур.\n99. Мазутни қабул қилиш ва сақлаш билан боғлиқ ишларни бажаришда қуйидагилар тақиқланади:\nа) темир йўл цистерналари ичига тушиш;\nб) темир йўл цистерналарини ёритиш учун очиқ олов ёки кўчма электр ёритгичларни ишлатиш;\nв) мазут қуйишда ва резервуар тозалашда металл қирғич ва учқун чиқарувчи асбобни ишлатиш.\n4-§. Фенолоспиртни сақлаш\n100. Фенолоспиртларни сақлаш, қадоқлаш ва транспортда ташиш амалдаги норматив ҳужжатлар талабига мувофиқ бажарилиши лозим.\n101. Цистернанинг тўлдирувчи люкини асбестли ёки резинали зичлагич билан болтли қопқоқда ёпиш лозим. Бочкаларни асбестли ёки резина зичлагичли буралувчи қопқоқда ёпиш керак.\n102. Фенолоспиртларни ёпиқ сиғимда сақлаш ҳарорати А маркали фенолоспирт учун манфий 5°С дан мусбат 15°С гача ва Б ва Д маркали фенолоспирт манфий 5°С дан мусбат 20°С гача бўлиши лозим.\n103. Фенолоспиртли сиғимлар ҳароратини назорат қилиш учун термометрлар ўрнатилган бўлиши лозим.\n104. Фенолоспиртларни сақлаш учун сиғимлар қуйидагилар билан жиҳозланиши лозим:\nа) фенолоспирт қуйишда сиғимни тўла бўшатишни таъминлаш учун кранли пастки штуцер;\nб) сиғимни тозалаш учун люк;\nв) ҳароратни ўлчаш учун (термометр учун гильза) мослама;\nг) атмосфера билан боғлиқ ҳаво ўтказгич.\n105. Фенолоспиртлар билан ишловчи ходимлар якка тартибдаги ҳимоя воситалари билан таъминланиши лозим.\n106. Фенолоспиртни цистернадан сиғимга ва сиғимдан ишлаб чиқаришга ҳайдаш учун транспортлаш тизими зич ёпилган бўлиши лозим. Шланга, сальник, насос ва қувур улов жойларида фенолоспиртнинг чиқишига йўл қўйилмаслиги лозим.\n107. Фенолоспиртлар қувури ювиш ва сиқилган ҳаво билан пуфлаш учун мосламалар билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n5-§. Минералвата ва ундан бўлган\nмаҳсулотларни омборда сақлаш\n108. Минералвата маҳсулотлари ўралган ҳолда сақланиши лозим. Ўрам оғирлиги қўлда юклашда 50 кг дан ошмаслиги керак.\n109. Минералвата маҳсулотларини қабул қилиш, тахлаш, сақлаш ва транспортда ташиш Юк ортиш ва тушириш ишларидаги юкчилар учун ишларнинг хавфсизлик қоидаларига (рўйхат рақами 1582, 2006 йил 13 июнь) мувофиқ амалга оширилиши лозим.\n6-§. Материаллар омборларига ва юк\nортиш-тушириш майдончаларига талаблар\n110. Ташкилот ҳудудига келадиган материаллар ва ускуналар учун шу мақсадга ажратилган ва тайёрланган махсус омборлар ҳамда юк ортиш-тушириш майдончалари бўлиши ва уларнинг тузилиши ва жойлашиши "Умумий мақсадлар учун омбор бинолари ва иншоотлари" ҚМҚ талабларига мос бўлиши керак.\n111. Омборларда материалларни тахлаш усуллари ёритилган меҳнат муҳофазаси ва ёнғин профилактикаси бўйича йўриқнома кўринарли жойга осиб қўйилади. Бу йўриқномада ушбу омборда қандай материаллар, қанча миқдорда, қандай идишда сақланиши мумкинлиги кўрсатилиши керак. Кўринарли жойларга юкларни жойлаш ва ортиш схемаси осиб қўйилиши лозим.\n112. Омбор ёки юк сақлаш учун майдончалар ҳудудига киришда ҳаракат йўналиши, юк ортиш ва тушириш жойи ёки транспорт воситаларининг тўхтаб туриш жойини кўрсатувчи чизма осилган бўлиши керак.\n113. Омборда устма-уст тахланган ёки стеллаждаги идишли юк йўлаклар оралиқ эни 1,5 м дан кам бўлмаслиги лозим. Омборда транспорт воситалари ишлатилганда, йўлакка қўшимча қўлланиладиган транспорт воситалари ўлчамлари кенглигидаги йўл бўлиши лозим.\n114. Ташкилотлардаги юк ортиш ва тушириш эстакадалари, майдончалари, платформаларининг поллари вагон поли ёки автомобиль кузови текислиги билан баробар бўлиши керак.\n115. Юк ортиш майдончаси периметри бўйича (бундан юк ташиш транспорти йўли мустасно) баландлиги 30 см ли мустаҳкам ҳимояловчи тўсиқ билан тўсилиши лозим.\n116. Юк ортиш ва тушириш майдончалари ва эстакадалари текисланган ва асфальтланган бўлиши керак. Унинг сатҳи сув тўпланмайдиган, ўйдим-чуқурсиз бўлиши ва қиш вақтида мунтазам равишда қор ва муздан тозалаб турилиши керак.\n7-§. Юкларни кўтариш ва ташишда хавфсизлик талаблари\n117. Юк ортиш ва тушириш ишлари ташкилот буйруғи билан тайинлаган масъул шахс назорати остида бажарилиши шарт.\n118. Юк кўтариш-ташиш ускуналарининг техник ҳолати ва тўғри ишлатилиши устидан назорат буйруқ билан тайинланган, махсус ўқитилган, аттестациядан ўтган муҳандис-техник ходимга топширилиши лозим.\n119. Юкни илувчилар иши, шу ишларни хавфсиз бажариш йўриқномасига биноан бажарилиши керак.\n120. Юкларни кўтариш ва ташиш вақтида тугун ва сиртмоқларни тўғрилаш ва сирпаниб кетган арқонни тўғрилаш тақиқланади. Юкни одамлар устидан кўтариб ўтиш тақиқланади.\n121. Юк кўтариш ускунасига кўтариши мумкин бўлган юкнинг оғирлик чегараси, ўтказилган синовнинг вақти ва келгуси синов вақти ёзиб қўйилиши керак.\n122. Транспорт воситалари ўлчамлари ва конструкцияси, ташиладиган юкнинг ўлчамига мос бўлиши керак.\n123. Ташкилот ичидаги ва цехдаги транспорт воситаларидан хавфсиз фойдаланиш учун масъул шахслар ҳар куни транспорт воситаларининг техник ҳолатини текшириб чиқиши ва ишга рухсат этилганлиги тўғрисида журналга қайд қилишлари керак.\n124. Транспорт воситалари ҳаракати учун мўлжалланган цехларга кириш ва чиқиш жойларида ва цехлар орасидаги технологик ўтиш жойларига "Диққат! Транспорт" огоҳлантириш белгилари ўрнатилган бўлиши керак.\n125. Ташкилот ичидаги ва цехдаги юкларни ташишга мўлжалланган транспорт воситаларда одам ташиш тақиқланади.\n126. Транспорт воситаларига юкларни жойлаш схемалари (электр авто юклагичлари, автомобиллари, темир йўл вагонлари, электр аравачалари) ташкилот бош муҳандиси томонидан тасдиқланган бўлиши керак.\n127. Оғирлиги 30 кг дан ортиқ бўлган юкларни ортиш ва тушириш механизм ёрдамида амалга оширилади.\n128. Эстакадада юкларни ортиш ва тушириш ишларини олиб боришда, одамларнинг вагонларга кириши учун тиргаклар билан тўсилган, ўтиш кўприкчалари ўрнатилган бўлиши керак.\n129. Юк кўтариш мосламалари юк кўтариш ёки ташиш вақтида уларнинг ўз-ўзидан ағдарилишини ёки очилиб кетишининг олдини олувчи қурилма билан таъминланган бўлиши керак.\n130. Юк кўтариш машиналарининг юк илгакларидан юкнинг ўз-ўзидан чиқиб кетишининг олдини олиш учун улар сақлаш қулфлари билан жиҳозланган бўлиши керак.\n131. Барча қўзғалмас ускуналар, агрегат ва дастгоҳлар ишлаб чиқарган завод кўрсатмасига биноан мустаҳкам асосларга ва пойдеворларга ўрнатилиши лозим.\n132. Барча айланувчи ва ҳаракатланувчи қисмлар (валларнинг чиқиб турган учлари, ҳаракат узатувчи тасмалар ва бошқалар) тўсилган бўлиши керак.\n133. Тўсиқлар мустаҳкам, енгил, ишончли равишда маҳкамланган бўлиши ва қисиб қолувчи тирқишлари, кесиб олувчи ва ўткир бурчаклари бўлмаслиги керак.\n134. Оғирлиги 5 кг дан ортиқ бўлган тўсиқлар ушлаш учун қулай дастакларга эга бўлиши керак.\n135. Ўзидан чангли ҳаво чиқарувчи ишлаб чиқариш ускуналари зичлаб беркитилиши ва чанг ҳавони сўриш мосламалари билан таъминланган бўлиши керак.\n136. Янги ўрнатилган ёки капитал созлашдан чиққан ускуналарни хавфсизлик техникаси муҳандиси иштирокида далолатнома тузилгандан кейин ишлатишга рухсат берилиши лозим.\n137. Машинани созлаш, тозалаш, мойлаш ва камчиликларини бартараф қилиш билан боғлиқ бўлган барча ишларни бажариш электр таъминотидан узиб қўйилган, бутунлай ҳаракатдан тўхтаган ва огоҳлантирувчи белги осиб қўйилган ҳолатда бажарилиши лозим. Машинани юргазиш белгини осиб қўйган шахс томонидан амалга оширилиши керак.\n138. Тўсиқларнинг ва ҳимояловчи мосламаларнинг ҳамда асбобларнинг созлиги цех (бўлинма) раҳбарияти томонидан мунтазам текшириб турилиши керак.\n139. Монтаж ва демонтаж вақтида қўлланадиган тагликлар ва кўтариш механизмлари иш бошлашдан аввал синаб кўрилиши керак.\n140. Ишлаб чиқариш ускуналаридан фойдаланишда:\n141. Ишлаб чиқариш ускунасини тозалаш ишлари махсус асбоблар ёрдамида (шётка, қирғич, илмоқ ва бошқалар) амалга оширилиши лозим. Ишлаб турган ускунада тозалаш ва йиғиштириш ишларини бажариш тақиқланади.\n142. Ускуна ишлаб турган вақтда унинг ҳаракатланувчи қисмларини қўлда мойлаш тақиқланади.\n2-§. Иссиқлик чиқарувчи қурилмаларга\n143. Ҳамма иссиқлик чиқарувчи ишлаб чиқаришлар (қуритиш қурилмалари, айланувчи туннель, шахта ва бошқа иссиқлик чиқарувчи ускуна турлари) ишчи хоналардаги конвекцион ва нурланиш иссиқликни камайтирувчи қурилма ва мосламалар билан таъминланиши лозим.\n144. Қуритиш қурилмалари газ-чанг тутувчи қурилмалар ва портлашга қарши клапанлар билан жиҳозланган бўлиши лозим. Қуритиш қурилмалари камера ва туннель доимий назорат асбоби билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n145. Вертикаль очилувчи камера ва туннеллар эшиги эшикни тепа ҳолатида қотириш учун қурилмалар билан жиҳозланган бўлиши лозим. Эшикнинг қўл кучи билан очиб-ёпилиши учун сарфланадиган кучи 60 Н (6 кгс) дан ошмаслиги лозим.\n146. Одамларнинг қуритиш қурилмалари, камера ва туннелларга киришига ҳавонинг ҳарорати 40°С дан ошмаганида рухсат этилади.\n147. Газ ўтхоналарининг автоматика тизими амалдаги меъёрий ҳужжатлар талабларига мувофиқ бўлиши лозим.\n148. Газ ёқилғисида ишлаётган ўтхоналарни ёндириш учун, улар запал қурилмаси билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n149. Ўтхоналар суюқ ёқилғида ишлаганида қуйидаги талабларга риоя қилиниши лозим:\nа) мазут сақловчи омборлар резервуарлардаги мазутнинг сатҳи ва ҳароратини ўлчаб турувчи асбоб ёки мослама билан таъминланган бўлиши;\nб) ишлаб чиқариш биноларида ўрнатилган сарфлаш сиғимлари мазутнинг авариявий тўкилишининг олдини олиш учун қурилма билан жиҳозланган бўлиши;\nв) мазут хўжалигидаги арматура ва резервуарларни иситиш учун ҳарорати 100°С дан ошмаган буғ ёки иссиқ сув қўлланиши;\nг) ўтхоналарга олиб борувчи мазут қувурлари ёпиш тиқинлари билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n150. Айланма ўтхонанинг бош юритувчиси ёрдамчи ускуна ва механизмлар билан автоматик блокировка қилинган бўлиши лозим.\n151. Айланма ўтхоналар суюқ ёқилғида ишлаганида цех мазут хўжалиги алоҳида хонада жойлашган бўлиши лозим. Мазут сарфлаш сиғимлари авариявий тўкишга эга бўлиши лозим.\n152. Ўтхонага хизмат кўрсатиш амалда меъёрий ҳужжатлар талабларига мувофиқ бўлиши лозим.\n153. Туннель ўтхонага вагонеткалар составини киритиш учун итаргич билан жиҳозланган бўлиши лозим. Ўтхонанинг юклаш ва юк бўшатиш томонлари икки томонлама овоз ва ёруғлик сигнализацияси билан жиҳозланган бўлиши лозим. Ўтхонанинг эшиклари фақат вагонеткаларни юклаш ва бўшатиш вақтида очилиши лозим.\n154. Шахтали ўтхона газ-чанг тутувчи қурилмалар ва портлашга қарши ҳимояловчи клапанлар билан жиҳозланган бўлиши лозим. Ёқилғи етказиб бериш қувурларидаги ёпувчи ва созлаш қурилмаларини ўтхона ташқарисида жойлаштириш керак.\n155. Чанг ўтказиш камераларидан чангнинг олиниши механизациялашган бўлиши лозим. Чанг ўтказиш камераларидаги камерани кўздан кечириш ва тозалаш ишларини, гумбаз қўпорилишини, чанг ва шлам қатлами пайдо бўлишини, тахлама ва қопламани таъмирлаш наряд-рухсатнома бўйича амалга оширилиши лозим.\n3-§. Қуритиш барабанлари\n156. Қуритиш барабанлари газ-чанг ушловчи қурилмалар билан жиҳозланган бўлиши ва пасайтирилган босим остида ишлаши лозим.\n157. Қуритиш барабанлари блакировка билан таъминланган бўлиши ва у дастгоҳни ишга туширишнинг қуйидаги тартибини таъминлаши лозим: аспирация (сўрув) тизими, босим пасайтириш қурилмаси, қуритиш барабани ва тўлдириш мосламаси.\n158. Қуритиш барабанлари ёки босим пасайтириш қурилмасининг кутилмаганда тўхташ ҳолати содир бўлганда, блокировка дастгоҳнинг автоматик равишда ўчишини таъминлаши. Аспирация (сўриш) тизими носозлигида қуритиш барабанларидан фойдаланиш тақиқланади.\n159. Қуритиш барабанлари корпуси, агар полдан корпус тагигача масофаси 1.8 м дан кўп бўлмаганда тўсилган бўлиши лозим.\n160. Кўтариб ва тираб турувчи роликлар бутун металл тўсиқлар билан тўсилиши лозим.\n161. Қуритиш барабанларининг газ қувурлари иссиққа изоляцияланган бўлиши лозим.\n162. Қуритиш барабанлари намуна олишда материаллар тўкилиши имконини бермайдиган мосламалар билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n163. Қуритиш барабанининг автоматик тизими ёнилғи бериш босими белгиланган миқдордан камайганда, ўтхонага ёнилғи беришнинг тўхтатилишини таъминлаши лозим.\n164. Қуритиш барабанидан ёнилғи газларнинг хонага чиқишининг олдини олиш мақсадида, уларнинг зичлатгичлари бўлиши лозим.\n165. Тўлдирувчи ва бўшатувчи мосламалардан газлар чиққанда қуритиш барабанидан фойдаланиш тақиқланади.\n166. Барабан ўтхонасидан кул ва шлак чиқариш механизацияланган бўлиши лозим.\n167. Қуритиш барабанини ишга тушириш овоз ва ёруғлик сигналлари (электр қўнғироқ, ўчиб ёнувчи электр ёритгич) берилгандан сўнг бажарилиши лозим.\n168. Қуритиш барабанига хизмат кўрсатиш билан боғлиқ барча иш жойларига огоҳлантирувчи сигналлар ишончли эшитилиши ва кўриниши лозим.\n169. Қуритиш барабанлари ўтхонасидан фойдаланиш газсимон ёнилғини қўллашда ҳаракатдаги меъёрий ҳужжатлар талабига мувофиқ амалга оширилиши лозим.\n170. Ёнилғи аланга олмаган ёки аланга олдирувчи мослама узилиб кетганда, зудлик билан ёнилғини узатиш тўхтатилиши ва ўтхона шамоллантирилиши лозим.\n171. Қуритиш барабанлари ишлаб турган вақтда ўтхона эшикларини очиш, ушлаб турувчи роликлар сиртини мойлаш ва қуритиш барабанлари тагини тозалаш тақиқланади.\n4-§. Минералвата королькасини майдалаш тармоғи\n172. Минералвата королькаларини йиғиш ва сақлаш учун сиғимдаги фенолоспиртлар билан ифлосланган сув минералвата эритмасини совутиш учун қабул қилувчига қайта тушиши лозим.\n5-§. Тароз дозаторлари ва тарелкасимон таъминловчи\n173. Тароз дозаторлари ва тарелкасимон таъминловчилардан фойдаланиш уни ишлаб чиқарувчи заводнинг фойдаланиш бўйича йўриқномаси талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.\n174. Тароз дозаторлари ва тарелкасимон таъминловчилар ёпиқ металл ёпинғичи ҳавони тозалаш учун аспирацион (сўрув) тизим аппаратларига уланиши лозим.\n175. 1,5 м баландликдан юқорида жойлаштирилган тароз дозаторлари ва тарелкасимон таъминловчиларга хизмат кўрсатиш учун майдонча бўлиши лозим.\n176. Таъминловчи ва дозаторлар ишлаётган вақтида тиқилган материаллар, металл ва бошқа жисм бўлакларини туртиб чиқариш ва суғуриб олиш ҳамда уларнинг бункерига ёпишган материалларни тозалаш тақиқланади.\n6-§. Пневмокамерали ва пневмобурамали насослар\n177. Пневмокамерали ва пневмобурамали насослардан фойдаланиш, уни ишлаб чиқарувчи заводнинг фойдаланиш бўйича йўриқнома ва юқори босим остида ишловчи идишдан хавфсиз фойдаланиш қоидалари талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.\n178. Камерадан сиқиб чиқарилувчи ҳаво қувури ҳавони тозалаш учун аппаратларга уланган бўлиши лозим.\n179. Пневмокамералар ва пневмобурамали насослар ишида қуйидагилар тақиқланади:\nа) босим остидаги қувурлар ва резервуарларда таъмирлаш ишларини бажариш;\nб) кўриш люкларини очиш;\nв) бириктириш флянец болтларини тортиш;\nг) пневмобурама насос сақланиш клапани тиргагида жойлашган юкни ўзгартириш;\nд) сальникларни кийгизиш ва тортиб қўйиш;\nе) насосларни тозалаш;\nж) шлангларни букиш йўли билан ҳаво таъминотини тўхтатиш.\n7-§. Синтетик боғловчи ва унинг компонентларини\nтайёрлаш учун дастгоҳ\n180. Боғловчи ва унинг компонентлари бирлаштирувчи ва ҳаракатланувчи идишлар, боғловчи ва қуйилувчи қувурлар идишлари тошиб кетишининг олдини олувчи сатҳ назорати учун сатҳ ўлчагич билан жиҳозланиши лозим.\n8-§. Битум пишириш қозони\n181. Битум пишириш қозони қайнаши жараёнида ажраладиган газ ва буғни чиқариш учун, у сўрув тизимига уланган зонтлар билан жиҳозланиши лозим.\n182. Битум узатиш қувури иситиш тизими билан жиҳозланиши лозим.\n183. Қозондаги битум сатҳи олов чизиғидан (қозондаги қайноқ газларни чиқиш чизиғи) пасайишига йўл қўйилмайди.\n184. Жўмрак ва битум узатиш қувуридаги қотган битумни очиқ аланга ва чўғланган темир симлар билан қиздириб тозалаш тақиқланади.\n185. Вагранкалар амалдаги норматив ҳужжатлар талабига мувофиқ бўлиши лозим.\n186. Вагранкалар совутиш тизимида авария баки бўлиши лозим. Авария бакининг сиғими совутиш тизимига сув келиши тўхтаганда вагранкани бўшатиш учун керакли вақт давомида совутишни таъминлаши лозим.\n187. Вагранка совутиш тизими икки насос (ишчи ва захирадаги) билан таъминланиши лозим. Захира насоси автоматик равишда ёқиладиган бўлиши лозим.\n188. Бир неча вагранкалар ўрнатилганда, ҳар биридан совутиш суви чиқадиган алоҳида йўл бўлиши лозим. Бирлашган йўл бўйича сувни чиқариш тақиқланади.\n189. Вагранка сув сиртининг сув босимини назорат қилиш учун бошқарув пультида манометр бўлиши лозим.\n190. Сувли совутиш вагранкалари сув келиши тўхтаганда ёки сувли сиртдаги ҳарорат 80°С дан ошганда автоматик ёқиладиган овоз ва ёруғлик сигналлари (ёритгичлар ва сирена) билан жиҳозланиши лозим.\n191. Вагранка сувли сирти ташқи қопламасининг пастки қисмида, чўкма ва ифлосдан даврий тозалаш учун люк бўлиши лозим.\n192. Вагранкага ҳаво бериш тизими икки пуфловчи вентилятор (ишчи ва захирадаги) билан таъминланиши лозим.\n193. Пуфловчи вентиляторлар алоҳида хоналарда жойлаштирилиши лозим.\n194. Магистрал ҳаво узатгичлари пуфловчи вентиляторларга юмшоқ ва шовқин тутувчи материаллар орқали уланиши лозим.\n195. Скипли юк кўтарувчини таъмирлаш ишлари, рухсат бериш наряди бўйича амалга оширилиши лозим.\n196. Вагранка совитувчи қопламаси куйиши ёки пайванд чокидан сув сизиши бўлганда, қуйидагиларни амалга ошириш зарур:\nа) вагранкани тўлдиришни тўхтатиш;\nб) сув ва ҳаво берилишини энг кам миқдоргача камайтириш;\nв) вагранкани бўшатишни бажариш;\nг) вагранкани совутиш ва носозликни бартараф этиш.\n197. Вагранкани тозалаш ва қолдиғини қоқиб олишда қуйидаги хавфсизлик тадбирларига риоя қилиниши лозим:\nа) ишлар цех бошлиғи ёки устаси раҳбарлигида бажарилиши;\nб) барча ишчилар вагранкага хизмат кўрсатиш ҳудудидан чиқарилиши;\nв) вагранка ости майдончаси сирти тозаланган ва қуритилган бўлиши;\nг) майдончалар ГОСТ 12.4.059-89 бўйича ҳимоя-қўриқлаш тўсиқлари қурилмалари билан тўсилган бўлиши;\nд) вагранка, ҳаво узатиш, скипли юк кўтариш узатмаси электр таъминоти тармоғидан ўчирилиши, ушбу электр тақсимлаш тузилмасидан ҳимоялаш ускунаси суғирилган, ускунани ишга тушириш қурилмаси ва газ қувурини ўчириш кранига "Ёқилмасин - одамлар ишламоқда" ёзувли тақиқловчи хавфсизлик белгиси осиб қўйилиши;\nе) таглик туйнукларини кўтарувчи мослама ёки 3 м дан кам бўлмаган узунликдаги трос ёрдамида, вагранка ёнида туриб очиш (туйнукларни лом билан очиш тақиқланади);\nж) қолдиқни ёндириш дарчаси орқали тозалаш (унга пастдан юқорига уриб қоқиб олиш ёки вагранкани тўлдириш дарчаси орқали оғир жисмларни ташлаш тақиқланади);\nз) қолдиқлар осилиб қолиш ҳолатини текширишни фақат вагранкани тўлдириш дарчаси орқали бажариш;\nи) вагранка остини тозалаш ишларини қолдиқлар осилиб қолиниши бартараф этилгандан сўнг амалга ошириш;\nк) вагранкадан қоқиб олинган эритма қолдиғини сув оқими остида совутиш (сувни қуйиш четдан марказга қараб бажарилади).\n198. Газда вагранкани аланга олдириш амалдаги норматив ҳужжатлар талабига мувофиқ амалга оширилиши лозим.\n199. Вагранкани аланга олдиришдан олдин овоз сигналини бериш, совутишга сув беришни тўхтатиш, совутиш сирти қопламасини бутлигини, шунингдек созлов ва назорат аппаратлари созлигини текшириш керак.\n200. Вагранка ичини кузатиш, тозалаш ва таъмирлаш ишлари қуйидаги хавфсизлик тадбирлари бажарилганидан сўнг амалга оширилиши керак:\nа) вагранка таги очиқ бўлиши, шлак қолдиқлари чиқарилиши, тиқинлари ёпилиши;\nб) вагранка табиий вентиляция усулида совитилиши ва бунда шахта ичи ҳавосининг ҳарорати 40°С дан ошмаган бўлиши;\nв) шахта деворидаги чанг вагранка тўлдириш дарчаси орқали сув оқими билан ювилган бўлиши;\nг) вагранка, ҳаво узатиш, скипли юк кўтариш узатмаси электр таъминоти тармоғидан ўчирилиши, ушбу электр тақсимлаш тузилмасидан ҳимоялаш ускунаси суғирилган, ускунани ишга тушириш қурилмаси ва газ қувурини ўчириш кранига "Ёқилмасин - одамлар ишламоқда" ёзувли тақиқловчи хавфсизлик белгиси осиб қўйилиши;\nд) вагранкани тўлдириш дарчасидан пастда шахта ичида ишлаш учун ҳимоя том ёпқичи ўрнатилган бўлиши;\nе) вагранкани тўлдирувчи дарча томонидан осилиб қолган ғишт ва шлак бўлаклари чиқарилган бўлиши;\nж) таъмирлаш участкасидаги ёруғлик КМК 2.01.05-88 "Табиий ва сунъий ёруғлик" талабига мувофиқ бўлиши ҳамда вагранка ичини ёритиш учун 12 V дан ошмайдиган кучланишдаги электр ёритгичлар қўлланиши.\n201. Вагранка футировкасида таъмирлаш ишларини бажарувчи ўтхона футировкачиси махсус кийим, каска, ҳимоя кўзойнаги, ҳимояловчи камар билан таъминланган бўлиши лозим.\n202. Баландликда вагранкани қуриш, қисмларини бузиш ва таъмирлаш учун зинапояли йўлак ёки ҳаракатланувчи майдончалар ўрнатилиши лозим.\n203. Баландликдаги вагранка шахтаси ичини таъмирлаш ишлари одамларни кўтариш учун тайёрланган лебедка ёрдамида, туширилувчи осилган люлкада бажарилиши лозим.\n204. Осилган люлка, лебедка ва арқон амалдаги норматив ҳужжатлар талабига мувофиқ бўлиши лозим.\n205. Осилган люлка қуйидагича жиҳозланган бўлиши лозим:\nа) қопламадан тўсиқ баландлиги 1,2 м дан кам бўлмаган, қўшимча тўсиқ плёнкаси баландлиги 0,6 м ва пастки бутун қопланиш баландлиги 0.15 м;\nб) иш вақтида люлка ўқи атрофида айланганда ва у горизонтал сатҳда ҳаракатланганида ағдарилишини бартараф этувчи тиркама;\nв) тўлдириш дарчаси томонидан футеровкачини тўсувчи зонт;\nг) асбобни сақлаш ва қотириш учун мосламалар.\n206. Вагранка шахтасига люлкани туширишдан олдин, қоплама, тўсиқ ва люлка зонти, лебедкани қотирилганлиги ва лебедка барабанининг арқони, темир канат, лебедка блоки, тўхташ мосламаси ва ҳаракат узатмасининг созлиги текширилиши лозим.\n207. Носоз футеровкани қўпориш шахтанинг бутун узунлиги бўйича горизонтал қадамда тепадан пастга қараб бажарилиши лозим. Бунда, люлканинг жойлаштирилиши материаллар тўкилиш ҳудудида бўлмаслиги керак.\n10-§. Ваннали печ\n208. Табиий газда ишловчи ваннали печлардан фойдаланиш ва таъмирлашда амалдаги норматив ҳужжатлар талабларига риоя этиш лозим.\n209. Ваннали печлар жойлашган хоналар табиий ҳаво алмашинуви (аэрация) ҚМҚ 2.04.05-97 "Иситиш, вентиляция ва кондициялаш" талабларига мувофиқ бўлиши лозим.\n210. Ваннали печ вентиляция ускуналари алоҳида хонага жойлаштирилган бўлиши ва хонага киришда "Бегоналар кириши тақиқланади" ёзувли тақиқловчи хавфсизлик белги осиб қўйилиши лозим. Хона қулфга беркитилиб, калит цех бошлиғи (смена устаси)да бўлиши лозим.\n211. Пастки этаж ёки ертўла авариявий ёритишга эга бўлиши, асосий цех хоналари зинапояларга уланиши ва бинонинг ҳар хил томонларида иккитадан кам бўлмаган чиқиш жойи бўлиши лозим.\n212. Ваннали печ тагидаги хонага киришда "Бегоналар кириши тақиқланади" ёзувли тақиқловчи хавфсизлик белгиси осиб қўйилиши керак.\n213. Полдан ўчоқ блоклари тагигача бўлган баландлик 2,5 м дан кам бўлмаслиги лозим.\n214. Усти ваннали ўтхона асоси сатҳида жойлашган бассейн ва регенератор оралиғидаги йўлак баландлиги 2,2 м ва эни 2 м дан кам бўлмаслиги лозим.\n215. Ваннали печ бўйлаб бассейн устининг (атрофи) иссиққа чидамли ғишт термаси ҳаво совутиш тизими билан жиҳозланиши лозим.\n216. Печ атрофини совутиш учун ишлатиладиган вентиляторлар ваннали ўтхона хонасидан ташқарида жойлашган бўлиши лозим.\n217. Ваннали ўчоқ фойдаланиш режимига чиққандан сўнг, хонага иссиқлик чиқишини камайтириш мақсадида унинг ўзак чоклари беркитилиши керак.\n218. Печ ўзаги ва боғланмаларига хизмат кўрсатиш учун майдончалар жиҳозланиши лозим.\n219. Ваннали печ тузилмасининг тирговичлари ўтхона қурилмаси тагини кузатиш имкониятини таъминлаши ва ускуна (термопара, остки электродлар ва сиқилган ҳаво қувурлари)га хизмат кўрсатиш учун майдончалар билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n220. Ваннали печга хизмат кўрсатиш жойларида экран тўсиқлар бўлиши лозим.\n221. Янгидан лойиҳаланадиган ва қайта таъмирланадиган печлар ҳамда ҳаракатдаги ўтхоналарни капитал таъмирлашда, улар каолин толали, фосфотоцемент ёки бошқа материаллар билан иссиқлик изоляцияси қилиниши лозим.\n222. Ваннали печларни тўлдириш чўнтаклари экран тўсиқлари ва сўрилувчи ҳавони тозаловчи аспирацион тизимга уланган ёпқичлар билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n223. Ваннали печни аланга олдириб ёқиш ташкилот бош муҳандиси тасдиқлаган йўриқномага мувофиқ, газ хўжалигидан фойдаланиш хавфсизлиги бўйича жавобгар шахс иштирокида, цех бошлиғи раҳбарлиги остида бажарилиши керак.\n224. Газли ёнилғида ишловчи ваннали печни ёқиш учун у ўт чиқарувчи мослама билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n225. Газ чиқиши бартараф этилганидан сўнг, газни юбориш газ хўжалигидан фойдаланиш бўйича жавобгар шахс рухсати билан бажарилиши керак.\n226. Эритиш жараёнини кузатиш учун юзни сақловчи (ёруғликни фильтрловчи) воситадан фойдаланиш лозим.\n227. Эриган массадан белгиланган жойда қўл ушлови темирдан бўлган 3 м дан кам бўлмаган қошиқ билан ҳимоя воситалари ишлатилган ҳолда намуна олиш керак.\n228. Регенератор ва боровларга амалдаги норматив ҳужжатларга асосан портлаш клапанлари ўрнатилиши лозим.\n229. Суюқ ёнилғини беришда марказий қувур ўтхона камерасидан 2 м дан кам бўлмаган масофада жойлаштирилиши ва ёпиш мосламаси билан жиҳозланган бўлиши лозим.\n230. Ёнилғи ва ҳавони форсункага ва ўт ёнув мосламаси (ёки уларни бошқариш учун узатмалари)га узатишни бошқарувчи ёпиш масламаси форсунка тешиги ёнидан 1 м дан кам бўлмаган масофада жойлаштирилиши лозим.\n231. Газ ёнилғидан захирадаги суюқ ёнилғига ўтказилиб форсункаларни ёқиш ишлари газ ўтказгичдаги жумраклар ёпилганидан ва газ ўтказгичда шамоллатиш кранлари очилганидан сўнг амалга оширилиши лозим. Ёпиқ жўмракларга "Жўмрак очилмасин" ёзувли тақиқловчи хавфсизлик белгиси осиб қўйилади.\n232. Ўтхона ичида бажариладиган ишлар ундаги ҳаво ҳарорати 40°С дан ошмаган шароитда, махсус кийим ва махсус пойабзалда амалга оширилиши лозим. Иш жойлари вентиляторлар билан жиҳозланган бўлиши керак.\n233. Ҳаво ҳарорати 40°С ва иссиқлик нурланиши 4200 W/м2 ва ундан ортиқ шароитдаги доимий иш вақти 15 минутдан ошмасдан, кейинги 10 минутда махсус ажратилган хоналардаги жойда ётиб дам олиши учун танаффус бўлиши лозим.\n234. Печдан эритмани чиқариш ишлари рухсат бериш наряди бўйича бажарилиши лозим.\n235. Ваннали печни таъмирлаш ишларини ўтказиш ҳудуди муҳофаза-қўриқлаш тўсиқ инвентарлари билан тўсилиши ва тақиқловчи хавфсизлик белгилари билан таъминланган бўлиши лозим.\n236. Ваннали печ мажмуаси ойига икки мартадан кам бўлмаган вақт давомида вакуум усули билан чангдан тозаланиши лозим. Чангни сиқилган ҳаво билан тозалаш тақиқланади.\n237. Печ мажмуаси устида одамларнинг бўлишига бош муҳандис рухсати билан махсус кийим бўлганида йўл қўйилади. Мажмуа устида юриш учун ёнмайдиган материаллардан баландлиги 1 м дан кам бўлмаган тўсиқ қўшимча 0,5 м баландликдаги тўсувчи плёнкаси билан ўтиш кўприкчалари бўлиши лозим. Ишлаб турган печ мажмуаси бўйича юриш тақиқланади.\n11-§. Кўп валикли центрифуга\n238. Центрифугани иш ҳолатига қўйиш ва уни чиқариш механизацияланган бўлиши лозим.\n239. Центрифуга уни иш ҳолатидан чекиниш имкониятига йўл қўймайдиган қотириш мосламасига эга бўлиши лозим.\n240. Центрифуга хизмат кўрсатиш майдончасига эриган минералвата королькаси ташланишига йўл қўймайдиган бутун металл тўсиқ билан тўсилиши лозим.\n241. Минералвата эритмаси чиқиндисини чиқариш механизацияланган бўлиши лозим.\n242. Кўп валикли центрифугани ишлатиш қуйидаги тартибда бажарилиши лозим:\nа) чиқиндини тозаловчи конвейерни ёқиш;\nб) сувни совутиш узатилишини ёқиш;\nв) олдинги валик тўлиқ айланма ҳаракатига эга бўлганидан сўнг моторларни навбатма-навбат ёқиш;\nг) вентиляторни ёқиш;\n243. Центрифуга валикларини совутишга кираётган сув босимининг назорати учун манометр бўлиши лозим.\n244. Центрифуга сув узатишини тўхтатганида ёки центрифуга валигидаги совутиш суви ҳарорати 80°С дан ошганда овоз ва ёруғлик сигнализацияси (лампа, сирена) ҳамда автоматик ўчишини таъминловчи жиҳоз билан таъминланган бўлиши лозим.\n245. Тола чиқариш ускунасининг оператори ГОСТ 12.4.087-84, ГОСТ 12.4.128-85 бўйича каска ва ГОСТ 12.4.023-84 бўйича юзни ҳимояловчи восита билан таъминланиши лозим.\n246. Ёқилган центрифуга валиги олдида ва ёнида туриш тақиқланади.\n247. Центрифугага хизмат кўрсатиш майдончаси орқали умумий фойдаланишдаги ўтиш йўлаги бўлмаслиги лозим.\n12-§. Тола йиғиш камераси\n248. Тола йиғиш камерасининг транспортёр сеткани механизацияли тозалаш учун қурилмаси бўлиши лозим.\n249. Тола йиғиш камераси маҳсулот аланга олганда сув бериш учун йўналтирувчи жўмракка эга бўлиши шарт.\n250. Тола йиғиш қурилмаси оператори иш жойига камерадаги маҳсулотнинг ёнишини ўчириш бўйича бош муҳандис тасдиқлаган йўриқнома осиб қўйилиши лозим.\n251. Камера, ундан сўрилаётган газлар ҳароратини назорат қилиш учун ўлчов асбоби ва минералвата маҳсулоти ёнгани ҳақида огоҳлантирувчи сигнализация (лампа, сирена) билан жиҳозланиши лозим.\n252. Камерага чангсизлантирувчи эмульсияни бермасдан минералвата ишлаб чиқариш тақиқланади.\n13-§. Совутиш камераси\n253. Минералвата маҳсулотининг ҳарорати совутиш камерасидан ташқарида 40°С дан ошмаслиги лозим.\n14-§. Маҳсулотни кесиш учун дастгоҳ\n254. Бўйига ва энига кесувчи пичоқлар ёпиқ ҳимоя қопламаларига эга бўлиши ҳамда ҳавони тозалаш учун аспирацион тизим аппаратларига уланган бўлиши лозим.\n255. Минералвата маҳсулоти чиқиндисини чиқариш механизацияланган бўлиши лозим.\n15-§. Минералвата плита ўраш учун дастгоҳ\n256. Минералвата плиталари пакетларини транспорт таглигига тахлаш механизацияланган бўлиши лозим.\n16-§. Минералвата тўшакларини тикув ва ўраш учун\n257. Ўров қоғозини кесиш тармоғи автоматини қоғоз билан тўлдириш вақтида пичоқнинг тасодифий ишчи ҳаракатига келиш эҳтимолини бартараф қилиш учун ҳимояловчи мосламалари бўлиши лозим.\n258. Минералвата тўшагини ўраш учун энига кесиш дастгоҳининг узатиш ва карета пичоғи тўрсимон тўсиқлар билан тўсилиши лозим.\n259. Минералвата тўшагини ўраш учун энига кесувчи пичоғи тўрли тўсиқлари орқага очилиши ва тўсиқнинг очиқ ҳолатида пичоқни ишлаш ҳаракатини бартараф этувчи блокировка бўлиши лозим.\n260. Минералвата тўшакларини тикиш учун дастгоҳни қабул қилиш жойи учун люк қопқоғи унинг очиқ ҳолатида ишлашини бартараф этувчи блокировка мосламасига эга бўлиши лозим.\n261. Минералвата тўшаклари ўрамларини контейнерга тахлаш механизацияланган бўлиши лозим.\n262. Ташкилот ҳудудида ишлаб чиқаришни (цех) ёки цехда қурилма, агрегат, айрим асбоб-ускуналарни таъмирлашга тўхтатиш учун ташкилот (цех) бўйича буйруқ (фармойиш) чиқарилиши лозим. Буйруқда пудратчилардан бевосита иш раҳбари, шунингдек кўрсатилган ишларга ускуналар ва объектни тўлиқ тайёрлаш, ишларни хавфсиз амалга ошириш ва пудратчилар ёки буюртмачининг таъмирлаш хизмати билан тезкор алоқалар учун жавобгар шахслар ҳамда тегишли чора-тадбирлар белгиланади.\n263. Барча ускуналарда ташкилот бош муҳандиси тасдиқлаган жадвал бўйича белгиланган муддатларда режали таъмирлаш ишлари ўтказилади.\n264. Таъмирлаш ишларида банд бўлган пудратчининг барча ходимлари таъмирлаш ишлари бошланишидан олдин, ушбу цехда ишларни хавфсиз олиб бориш учун ходимлар хавфсизлик техникаси бўйича кириш йўриқномасидан ўтказилиши лозим. Йўриқномадан ўтказиш ишлари буюртмачи томонидан амалга оширилади.\n265. Режалаштирилган ишларни бажаришдан олдин меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича йўриқномадан ўтказиш ишлари пудратчи ташкилот томонидан ўтказилиши лозим.\n266. Пудратчи ишлаётган ҳудудда буюртмачи томонидан зарарли ва ёниш хавфи бўлган моддаларнинг пайдо бўлишига йўл қўймайдиган меъёрий санитария-гигиеник шароитлар яратилиши керак.\n267. Асбоб-ускуна ва коммуникацияларда таъмирлаш ишларини амалга оширишдан олдин қуйидагилар бажарилиши лозим:\n268. Баландликдаги ишларда фақат таянч ёки резинали қопламалар билан таъминланган соз нарвонлардан фойдаланиш лозим.\n269. Ташкилот ҳудудида қазиш ишларини бажаришда буюртмачи пудратчига наряд-рухсатнома билан бирга тегишли цех ва хизматлар билан келишилган рухсатномани ёзма тарзда топшириши керак.\n270. Пудратчининг эҳтиёжлари учун электр энергияни улаш, шунингдек иш тугаганидан кейин узиш, цех бошлиғининг рухсати бўйича буюртмачининг бош энергетик хизмати томонидан бажарилади.\n271. Таъмирлаш ишлари тугалланганидан сўнг асбоб-ускуна ва коммуникацияларни қабул қилиш далолатномаси икки томонлама имзоланиб, ушбу асбоб-ускуна ва коммуникацияларни ишга тушириш ҳақида фармойиш чиққандан сўнг, фойдаланишга қабул қилиниши лозим.\n272. Ишчилар бажариладиган иш хусусиятига мувофиқ соз асбоб ва мосламалар жамламаси билан таъминланиши лозим.\n273. Асбоб ва мосламалар ҳолати ойига камида бир марта текширилиши лозим.\n274. Техник хизмат кўрсатиш, даврий ва капитал таъмирлаш бўйича ишларни бажариш тартибида, ишлаб чиқарувчи завод тасдиқлаган таъмирлаш ва фойдаланиш ҳужжатида белгиланган зарур иш ҳажмини кўрсатиш лозим.\n275. Технологик ускуна таъмирланганидан сўнг синаш ва ишлатиб кўриш зарур. Қисм ва агрегатларни ишлатиб кўриш аввало 2 соат давомида "салт" ҳаракатда, сўнг 10 соат давомида иш юклови остида бажарилади.\n276. Ишлатиб кўриш учун механизмларни ёқишдан олдин, тармоқлар тўғри йиғилгани, бегона жисмлар йўқлигини кўриши ва ишонч ҳосил қилиши, ҳаво узатиш пневматик тизимнинг тўғри уланганлиги, қотириш мустаҳкам ва тўғри қилинганлигига ишонч ҳосил қилиш лозим.\n277. Агрегатнинг юритувчи электр юргизгичларини ёқишдан олдин, айланма арралаш ва фуговал дастгоҳ вентиляторлар патрубкаларини кўздан кечириш лозим.\n278. Синов ва ишлатиб кўриш даврида таъмирланган тармоқ ва агрегатларнинг барча йиғиш дефекти, электродвигатель ва тармоқ подшипникларининг қизиши даражаси, мой оқиши бартараф қилиниши лозим.\n279. Ускуна йиғилганидан ёки таъмирланганидан сўнг ундан фойдаланишдан олдин қуйидагиларни бажариш зарур:\nа) ишчиларни хавфсиз жойга ўтказиш;\nд) ҳимояловчи ва назорат ўлчов асбобларининг созлигини текшириш;\nж) ускунани салт ҳаракатда ва иш юклови остида синаш.\n280. Ускуна таъмирланганидан сўнг фойдаланишга яроқлилиги қабул қилувчи комиссиянинг далолатномасида қайд қилинади.\n281. Ташкилотларни (цехларни) лойиҳалаштиришда, қуришда (монтаж қилишда) мазкур Қоидаларга амал қилиш учун жавобгарлик тегишли ишларни бажарувчи ташкилотлар зиммасига юклатилади.\n282. Мансабдор шахслар ва ходимлар меҳнатни муҳофаза қилиш қоидаларига риоя қилмаганликлари учун қонун ҳужжатларига мувофиқ белгиланган тартибда жавобгарликка тортиладилар.\n283. Мазкур Қоидалар Ўзбекистон касаба уюшмалари Федерацияси кенгаши, "Ўзқурилишматериаллари" акционерлик компанияси, Ўзбекистон Республикаси Давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси, Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги ва "Саноатконтехназорат" давлат инспекцияси билан келишилган.\n"Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами", 2009 йил, 48-сон, 516-модда.


Шавкат Мирзиёев «Flowers Garden Park» экопаркини сайр қилди (фото) — Review.uz\nШавкат Мирзиёев «Flowers Garden Park» экопаркини сайр қилди (фото)\nДавлат раҳбари боғда яратилган шароитлар билан танишди, манзарали дарахтлар ва гул дўконларини кўздан кечирди.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев пойтахтимизнинг Сергели туманида барпо этилган экопаркни бориб кўрди.\nДавлатимиз раҳбари ўтган йили 21 майда Учтепа туманига ташрифи чоғида Тошкент шаҳри туманларида истироҳат боғлари ташкил этиб, аҳолининг дам олиши учун шароитларни кенгайтириш бўйича топшириқ берган эди.\nШунга мувофиқ, Сергели туманида умумий майдони 10 гектар бўлган «Flowers Garden Park» ташкил этилди. Шундан 5 гектари боғ, 5 гектари гул сотиш марказидир.\nБоққа йирик гулли магнолия, фотиния фразери, қора сосна, игна баргли арча, “Кримсон кинг” чинори каби 30 турдаги 6 мингдан зиёд манзарали дарахт ва 20 турдаги 60 мингдан зиёд бута олиб келиб экилган. Аҳолининг кўнгилли ҳордиқ чиқариши учун ресторан, савдо шохобчалари ташкил этилган.\nТуркиянинг “Natural Peyzaj” ширкати билан ҳамкорликда бунёд этилган боғда 200 та иш ўрни яратилган. Малакали агроном ва энтомологлар жалб этилган.\nДавлатимиз раҳбари боғда яратилган шароитлар билан танишди, манзарали дарахтлар ва гул дўконларини кўздан кечирди.\n«Фловерс Гарден Парк»


Pomidor yetishtirish ⋆ WWW.SAVOL-JAVOB.COM\nТоматлар, бутун ер юзи аҳолисининг энг севимли сабзавотларидан бири ҳисобланади. Бу ўсимликни етиштириш барча сабзавотлар ичида етакчи ўринлардан бирини эгаллайди. Шу сабабли томат етиштирувчилар ҳосилдорликни кўтариш, яхши товар кўринишига эга бўлган сифатли маҳсулот олиш ва уларнинг дўкон пештахталарига чиройли ҳолатда етиб бориши ва олий истеъмол сифатларига эга бўлиши йўлида тинмай изланадилар. Буларнинг ҳаммасига замонавий агро-технологик усулларни қўллаган ҳолда қандай қилиб эришиш мумкин?\nУруғларни танлаб олиш энг масъулиятли палла ҳисобланади. Навларнинг турлари ниҳоятда кўп бўлишига қарамай, дўконларнинг пештахталарида биз помидорларнинг саноқли навларини учратамиз. Бунинг сабаби нима? Биринчи навбатда сотув масаласи билан боғлиқ. Помидорларни аъло кўринишда, йўқотишларга йўл қўймасдан етиштириш ва сотиладиган жойга етказиб бериш даркор. Шундай экан, томатларга қуйидаги талаблар қўйилади: юқори ҳосилдорлик, чиройли товар кўриниши, етарли даражадаги механик бардошлилик ва сақлаш муддатининг давмийлиги. Табиийки биз етиштириш учун беистисно тарзда F1 гибридидан фойдаланишни тавсия этамиз, уларнинг кўпчилиги юқорида санаб ўтилган хусусиятлардан ташқари турли касалликларга, шу жумладан вирусли касалликларга чидамлилиги билан фарқланади.\nСуғориш ва ўғитлаш.\nХаражатларни камайтиришнинг ва эртаги ҳосил олишнинг, ўсимликлар учун қулай шароитларни яратишнинг энг самарали усули мулчалаш (қалпоқлаш) ҳисобланади.\nМулча сифатида энг яхшиси махсус мулчалаш пленкасини ишлатган маъқул. Мулчалаш пленкасини ишлатганда беистисно томчилатиб суғоришдан фойдаланиш зарур. Қаторни ёки пуштани мулчалаш пленкаси билан ёпишдан аввал бевосита томчилатиб суғориш ичаги ана шу пуштанинг ўртасига ётқизилади.\nЕтиштрилаётган минтақанинг тупроқ ва иқлим шароитларига, тупроқ турига боғлиқ равишда ерга баланд ёки паст пушталар олиш тарзида ишлов берилади. Одатда бунинг учун керакли кесимдаги ариқни тортиб берадиган трактор фрезасидан фойдаланилади.\nТомчилатиб суғориш ичагини ҳосил қилинган пуштанинг маркази бўйлаб ётқизгандан кейин, унинг устига мулчаловчи пленкани ёпиб чиқилади.Эртаги ҳосил олишнинг энг мақбул усули мана шудир.\nТомчилатиб суғориш ичаклари ётқизилгач, мулчаловчи пленка ёпилган ва қаторларга кўчатлар ўтқазилгач, пушталар устига пленкали туннелсимон ёпинчиқ тортилади. Бундай пастак тунеллар ўсимликларнинг кўчати тупроққа ўтқазилганидан кейинги ривожланишини сезиларли даражада тезлаштириб юборади, шунингдек ўсимликларни баҳорги совуқ уришдан ҳимоя қилади. Бундай туннеллар учун арзон нархли, юпқа тиниқ пленка ишлатилади ва 4 мм диаметрли пўлат симлардан ясалган ёйларнинг устига ётқизилади.\nБундай ёпқичлар оддий усулда экилганига нисбатан 2-3 ҳафта олдин ҳосил олиш имконини беради.\nБаҳорги аёз хатари ўтиб кетиши ва барқарор об-ҳаво шароити келиши биланоқ пленкали туннеллер олиб ташланади.


ЎзА - Китоб – дунёда энг яқин дўст, маслаҳатчи ва ҳамкордир...\nКитоб – дунёда энг яқин дўст, маслаҳатчи ва ҳамкордир...\n#Мен_китоб_мутолааси_билан_бандман #chellenj давом этади. Навбатдаги иштирокчи Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси аъзоси Карим Баҳриев ва унинг оиласи.\n- Аллоҳнинг ҳар тақдирида бир ҳикмат бўлади, албатта. Бугун одамларни оиласига қайтарди ва бир-бирларига дуч қилди. Ота-оналарни фарзандларига кўпроқ эътибор қилишга ундади ва, ниҳоят, ҳаётнинг омонатлигини англатди. Бизни вазият яна йиллар бўйи йиққан, ўндан бири ўқилган ё ўқилмаган олти-етти мингта китобли, жой етмаганидан токчаларга ҳам тиқилган шахсий кутубхонамизга қайтарди.\nШахсий кутубхонамизнинг бир деворида Мережковский, Блок, Гиппус, Волошин, Стейнбекнинг, Яннинг томликлари Навоийнинг 1963 йилги 15 томлиги билан ёнма ён, Макс Фриш 3 томлиги Абдулла Ориповнинг 4 томлигига суянган. “Иностранная литература” кутубхонасининг 100 жилди, “Фалсафий мерос”нинг 110 томи, Арастунинг 10 томи, Турк тилининг том-том луғати, Айтматовнинг яқиндагина қизи Ширин совға қилган 10 томлик тўла асарлар тўплами қаторлашган... “Буларни биздан кейин биров ўқирмикан... Болалар планшет, смартфондан ўқияпти” деган ташвишларимиз ҳам ариди. Ўқишяпти.\nҲали кўп нарсани билмаймиз, билмаганимиз улкан бир тоғдир. Агар озроқ нимагадир эришган бўлсак, устозларимиз ва мана шу китобларнинг хизматидир.\nҚизимиз Шаҳло рус мактабида ўқиган ва институтнинг ҳам рус гуруҳида ўқийди, ўзбек тилини ҳам яхши билади, бир неча илмий китобни русчага ўгирди. Бизнинг таклифимиз билан бир асарни русчага таржима қиляпти.\nЎғлимиз ҳам онлайн тарзда 4-синф дарсларини ўқийди, ҳам шу кунларда интернет орқали ўтказилаётган олимпиадада қатнашмоқчи. Китобларни нафақат ўқийди, балким компьютерда теради, қўли келишсин, деб зарур бўлмаса ҳам қайтармаймиз.\nТурмуш ўртоғимиз олдига бир вақтнинг ўзида ўнта китобни қўйиб олган, телекўрсатуви учун Достоевскийни ва Шароф Рашидов ҳақидаги асарларни ўқияпти, иккаламиз ҳам Журналистика ва оммавий коммуникациялар университетида дарс берамиз, онлайн дарслар учун глобал коммуникацияларга оид китобларни ўқиб туради.\nМен шу кунларда Генри Форд романини ўқиб, таржима қилиб тугатдим, озарбайжоннинг жадид шоири Мирзо Алиакбар Собирни таржима қиляпман.\nГенри Форд – XX асрнинг энг биринчи миллиардерларидан ва буюк менежерларидан бири, ишлаб чиқаришда оқим-конвейер йўлини жорий этган, АҚШ автомобиль саноатининг “отаси” ҳисобланган инсон эди. Ўзи ҳақида ёзилган кўп китобларни ўқиб, охири ўзи ёзишга қарор қилган. Дунёнинг юзлаб мамлакатларида минглаб марта миллионлаб ададларда нашр этилган бу китоб Форд ҳаётининг тилсимлари, муваффақиятининг сирлари ҳақида ёрқин, тимсолли, қатъият ва илҳом билан битилган. Форднинг бу ҳаётномаси тарихий қимматидан ташқари, бугун ҳам ислоҳотлар ўтказаётган ва ўз иши ҳамда ҳаётини ижодий ўзгартиришга чоғланган иқтисодчилар, социологлар, бизнес ташкилотчилари ва мамлакат раҳбарлари, ҳаётда муваффақиятга эришаман деган ҳар бир одам учун долзарб китобдир.\nФорд ҳақида кўплаб одамлар ёзган, уни бой-бадавлат, миллиардер эканини, Янги Дунёнинг буюк саноатчиси, ўқимаган даҳо эканини таърифлаган. Лекин унинг ўзи узоқ жим турди, матбуотда ҳам, адабиётда ҳам кўринмади. Ўзи ҳақидаги китоблар ва мақолаларни ўқиб-ўрганиб, охири ўзи ҳақида ўзи ёзишга қарор қилди. Китоб дарҳол бутун дунёда машҳур бўлиб кетди.\nФорд нафақат йўлида чиққан муаммолар ва рақиблар билан, балким ўзи-ўзи билан ҳам курашиб яшаган ва бундан осон моҳият топа олган: ҳамма одамлар ҳар хил, тенглик бўлиши мумкин эмас, ҳатто Генри Форднинг ўзидан иккита бўлса, улар ҳам бир-бирига тенг бўлмасди, дейди у.\nФорд ёзади: “Кимдир машиналар ва саноатнинг кучайиб бораётган қудрати ҳақида гап бошласа, кўз ўнгимизга совуқ, темир машиналар дунёсининг тимсоли келади, бу совуқ темирлар дунёсида дарахтлар, гуллар, қушлар, ўтлоқларни темир машиналар ва темир одамлардан иборат бўлган улкан заводлар сиқиб чиқаради. Мен бунақа тасаввурга қўшилолмайман. Бундан ташқари, хаёл қиламанки, агар биз машиналардан яхши фойдаланишни ўрганиб олсак, бизда дарахтлар ва қушлар, гуллар ва ўтлоқлардан баҳра олиш учун вақт кўпроқ қолади”.\nТурмуш ҳақида: “Менимча, “яшаш” ва “яшаш учун маблағ топиш” тушунчаларининг қарама-қарши экани ҳақидаги хато тасаввурларимиз билан ҳаёт қувончларини чўчитиб қўйиш учун кўп ишлар қилдик. Биз шунча кўп вақт ва кучни яшашга маблағ топишга сарфлаймизки, ҳаёт завқ-шавқи учун вақт ва куч оз қолмоқда. Куч-қувват ва машина, пуллар ва мол-мулк ҳаётий эркинликка қанчалик қулайлик яратса, шунчалик лозимдир. Бойлик мақсад эмас, мақсад учун воситадир”.\nИслоҳотлар тўғрисида: “Ўзини ислоҳотчи атайдиган айрим шахслар аслида ҳаммасини вайрон қилишга киришгандир. У ёқасидаги тугмача ўз тешигига кирмаётгани учунгина бутун кўйлакни бурда-бурда қилиб ташлаётган кимсага ўхшайди. Тугма кирадиган тешикчани сал катталаштириш фикри унинг миясига келмайди. Агар мамлакатга, масалан, бизнинг мамлакатга Вашингтон самовотдир, унинг аршида, булутлар тепасида ҳаммадан қудратлилик ва ҳаммасини билиш қўр тўкиб ўтиради, деб уқтирсангиз – мамлакат гиёҳванд каби келажаги йўқ бир қарамликка ўтириб қолади. Мадад Вашингтондан, Америка ҳукуматидан келмайди, мадад ўз қўлимиздан, халқдан келади, бунинг устига ўша Вашингтонга, бизнинг меҳнатимиз маҳсули тўпланадиган ва умум манфаати учун тақсимланиши керак бўлган марказга, эҳтимол, биз мадад бера оламиз. Биз ҳукуматга ёрдам берамиз, ҳукумат бизга ёрдам бермайди”.\nМаъмурий-буйруқбозлик тизими ҳақида: “Ишбилармонлик ҳаётида маъмуриятчилик руҳи озроқ бўлсин ва маъмуриятда ишчанлик руҳи кўпроқ бўлсин”, — деган шиор жуда мақбулдир, чунки у нафақат ишбилармонга ва давлатни бошқаришга, балким халққа ҳам фойдалидир. Америка Қўшма Штатлари ишбилармонлик ниятларида бунёд этилгани йўқ. Мустақилликнинг эълон қилиниши – тижорат акти эмас, АҚШ Конституцияси – маҳсулотлар каталоги эмасдир. Америка Қўшма Штатлари – мамлакатдир, ҳукумат ва хўжалик ҳаёти – фақат воситадир, унинг мақсади халқ ҳаётига қадр-қиммат бахш этишдир. Ҳукумат – халқнинг хизматкоридир ва ҳамиша шундай бўлиб қолиши керак. Ҳукумат ўзини тана ҳисоблаб, халқ унинг ортиқча думига айлана бошлаган заҳоти, қасос қонуни кучга киради, зеро бундай нисбат нотабиийдир, ахлоқсизликдир ва ноинсонийликдир. Ишбилармонлик ҳаётисиз ва ҳукуматсиз жамият бўлиши мумкин эмас. Улар ўз зарур хизматларини амалга оширар экан, худди нон ва сув каби зарурдир; аммо, ҳукумат ҳокимиятга айланиб зулм қила бошлар экан, у табиий қонуниятларига қарши бораётган бўлади”.\nЖуръат ҳақида: “Истиқболдан ва бўлиши мумкин бўлган омадсизликлардан қўрқадиган одам ўз қўллари билан фаолият доирасини торайтиради. Омадсизликлар – ишни яна қайтадан бошлаш ва янада оқилона ҳаракат қилишга сабаб бўлиши шарт. Омадсизлик шармандалик эмасдир – омадсизликдан қўрқиш шармандаликдир.\nҲаёт, менинг англашимча, бекат эмас, ҳаёт – саёҳатдир. Унда “дам олиш учун тўхтадим” деб ўйлаётган одам, аслида ортга, пастга кетаётган одамдир. Чунки ҳамма нарса ҳаракатдадир ва аввал бошданоқ ҳаракат учун яратилгандир. Ҳаёт оқиб боради. Ҳатто, агар инсон ҳамма вақт айнан битта кўчада яшаса ва айнан битта уйда истиқомат қилса ҳам, кўча ва уй ўзгармаса ҳам, инсоннинг ўзи ўзгаришдадир, ҳар куни бошқачадир.\nАна шу ҳаёт – бу жанг, унда бирор хато қадам қўйсанг, ўша заҳоти ютқазасан, деган ақидадан мунтазамлик, ўзгаришларни ёқтирмаслик иштиёқи пайдо бўлади. Одамлар ярим ўлик ҳолатларига кўникадилар.\nБунақа одамларни ҳар қадамда учратаман, улар англамайдиларки, кечаги кун кечаги кунда қолиб кетди, бугунги кунда кечаги хаёллар билан кўз очмаслик керак. Шундай бир қоидани тошга ўйиб ёзиш керак: “ўз йўлимни батамом топиб олдим, етади”, дейдиган одам ўзига бир боқсин, қарасин, мияси ухлаб қолганини кўрсин. Хавф дилимизга “ҳаётда қиладиган ишимни қилиб қўйдим” деган кибр билан кириб келади. Бундай эътиқоднинг таҳликаси шундаки, тарих ғилдираги кейинги айланганда биз, инсон ва миллат ўлароқ, орқага ташлаб юбориламиз.\nБундан ташқари, ҳамма одамлар устимдан кулмасин, тентак деб ўйламасин, деб даҳшатга тушади, бирор янгиликка интилмайди. Тан оламан, ижтимоий фикр – одамларни сиртмоқда ушлаб турадиган катта кучдир. Ижтимоий фикр инсонни маънавий жиҳатдан мукаммаллаштирмаса ҳам, ижтимоий жиҳатдан бир қадар жиловлаб туради. Лекин адолат ва тараққиёт учун бироз тентак бўлиш ҳам мақбулдир. Қолаверса, тентаклар узоқ яшайдилар ва жуда кўп умрлари ўзларининг тентак эмасликларини исботлаш билан ўтади. Улар бошлаган иш ўлганларидан сўнг ҳам давом этади ва улар тентак бўлмаганликларини исботлайди”.\nБиз Генри Форднинг юз йил аввал чоп этилган китобини бугунги кунимизга алоқасиз дея олмаймиз. Мана, у монополия, монополистлар ва рақобат тўғрисида ёзади: “Эшитдимки, рақобатни катта хавф ҳисоблашар экан ва уддабурон монополист бизнесмен ўз рақобатчисини йўлдан олиб ташлар ва сунъий тарзда монополия яратаркан. Унинг фикрича, харидорларнинг сони чекланган ва шу туфайли рақобатчилар пайдо бўлишининг олдини олиш лозим. Бизнинг бизнесни меҳнат, фақат меҳнат бошқаради. Бу биз лавозимларни ёқтирмаслигимизнинг яна бир сабабидир. Лавозим ва мансаблар одамларни даҳшатли тарзда тезда айнитади, мансаб дангасаликка сабаб бўлади ёки дилга шундай қутқу солади: “Мен буюкман, анави пандавақилар ишлаши керак”. Вайронкор рақобатда тараққиётга олиб келадиган фазилатлар бўлмайди.\nТараққиётнинг асоси – ҳимматли рақобатчиликдир. Ёмон рақобат ҳамиша шахсий манфаатларга хизмат қилади. У ҳамиша қандайдир якка шахслар ёки гуруҳларнинг юксалишига хизмат қилади. Бу кимнидир “яксон” қилишга чоғланган ҳарбий ҳаракатлар кабидир. Бундай рақобатчилик батамом бир худбинликдир. Айтайлик, у ишлаб чиқарилган маҳсулот учун ғурурланишдан, элга хизмат қилишдан ёки ҳатто ишлаб чиқаришнинг илмий усулларини эгаллашга интилишдан келиб чиқмайди. Унинг истаги жўн ва жайдари — у пулдан фойда олиш мақсадида бозордан бошқаларни сиқиб чиқариш ва майдонни эгаллаб олишни истайди. Монополист мақсадига эришгач, биз сифати паст, лекин қиммат маҳсулот ола бошлаймиз.\nАгар биз монополизм яратган пасткаш, вайронкор рақобатчиликдан холос бўлсак, кўплаб ўрнашиб қолган тушунчалардан қутулган бўлардик. Биз нимадандир фойдаланишга келганда, эски усулларга ва жўн тасаввурларга жудаям боғланиб қолганмиз. Бизга катта сафарбарлик керак.\nХорижий инвестициялар ҳақида: “Қийин вазиятда қарз олиш ичкиликбозликка ўхшайди, яъни биринчи қултумни самарасини ошириш учун иккинчи ютумни ичганидек гапдир. Бизнесда йўл қўйилган камчиликни тўғрилаш фоизлик кредитни тўлашдан юз баробар осон ва фойдалироқдир”.\nУрушлар ва тўқнашувлар бугунги низоларга ҳам тааллуқлидир: “Охирги урушнинг, унинг олдидан ва ундан кейин кечган воқеаларнинг холис таҳлили муқаррар шундан далолат берадики, дунёда бир қудратли шахслар гуруҳи бор, улар кўздан панада қолишга уринадилар, юқори лавозимлар ва ҳокимиятнинг ташқи белгиларига интилмайдилар, муайян миллатга мансуб эмаслар, – бу ҳукмронлар ҳукуматлардан, трансмиллий саноат корпорацияларидан, матбуотдан ва оммавий ташвиқотнинг барча воситаларидан фойдаланган ҳолда, дунёга саросима тарқатадилар. Бу қиморбозларнинг эски найрангига ўхшайди – хонтахтада пул кўпайган пайти “Полиция!” деб қичқирадилар, ҳамма таҳликада қочаётган пайт ўртадаги ҳамма пулни олиб, кўздан ғойиб бўладилар. Дунёда ҳам “Уруш!” деб бақирадиган ва ҳамма халқлар саросимага тушган пайтда, ўртадаги маблағларни олиб қочадилар. Шуни унутмаслигимиз керакки, гарчанд биз ҳарбий ғалабага эришган бўлсак-да, ҳануз ўртадаги халқларни гиж-гижловчи олчоқларни янчиб ташлай олмадик. Шуни унутмаслигимиз керакки, дунёдаги урушлар сунъий барпо этиладиган ёвузликдир, у онгли равишда, муайян техник усуллар кўмагида юзага келтирилиши мумкин. Аввал бир халққа нисбатан шубҳа туғдиришади, кейин иккинчи халқни қайрашади. Бунинг учун бир нечта тажрибали ва виждонсиз жосус ҳамда манфаати урушдан орзуларидаги даромадни оладиганлар билан бир бўлган матбуот кифоядир. Тезда жангга кириш учун баҳона топилади. Иккала миллатнинг нафрати етарли кучга эга бўлгандан сўнг, баҳона топиш қийин иш эмас.\nУруш бошланганида қувонадиган ва уруш тўхтаганидан хафа бўладиган кимсалар ҳамма мамлакатларда топилади. Фуқаролик уруши пайтида Америкада юзлаб бойлар пайдо бўлганди ва Жаҳон урушидан сўнг минглаб янги бойлар юзага келди. Шуни инкор эта олмаймизки, урушлар – ҳаром пуллардан жирканмайдиганлар учун даромадли ишдир. Урушлар – қоннинг жунбушга келиши каби пулнинг жунбушга келишидир.\nАгар халқнинг ҳақиқий шаъни ва шавкати нималигини билганимизда эди, бизни бу қадар осон урушга жалб эта олмасдилар. Хусусий бойлар кўпайиши билан мамлакат буюк бўлиб қолмайди. Заминдор, деҳқон халқни саноатчига айлантирган билан ҳам мамлакат буюк бўлиб қолмайди. Агар мол-мулк имкон қадар кўпчилик аҳолига адолатли тарзда тақсимланса, халқнинг даромади ва ишчанлиги манбалари оқилона тасарруф этилса, мамлакат буюк бўлиши мумкин.\nДемократия ҳақида Генри Форднинг фикри: “Бизнинг замонамизда ҳеч бир сўз “демократия” сўзи каби кўп чайналмади, бу сўзни айтиб, энг баланд қичқираётганлар, менинг фикримча, уни энг кам истайдиганлардир. Мен ҳамиша демократия ҳақида энг жўшиб гапирадиганларга шубҳа билан қарайман. Менга туюладики, улар аслида ё зулмни ўрнатмоқчилар ёки ўз зиммаларидаги ишни бошқага қилдирмоқчи бўладилар. Мен эса ҳар кимга қобилиятларига кўра тенг имконият берадиган демократия тарафдориман”.\nБойлар ва қашшоқлар тўғрисида: “Бундан олдин эса катта саъй-ҳаракатлар билан яна бир мафкура тиқиштирилганди, эмишки, барча “бойлар” да инсоний туйғулар йўқ, ҳамма ишонардики, гўё одамгарчилик, инсонийлик фақат “камбағаллар”да бор эмиш. “Бойлар” ҳам, “камбағаллар” ҳам – озчиликдир; жамият фақат “бойлар” ва “камбағаллар”дан иборат эмас. Бойлар қашшоқлашганда ҳам кўрдик – уларнинг инсоний фазилатлари ўзгармади, камбағаллар бой бўлганда ҳам, уларнинг ички дунёси ўша-ўша эди. Бойлар ва қашшоқлар ўртасида бой ҳам, камбағал ҳам бўлмаган одамларнинг улкан ўрдаси бор. Фақат миллионерлардан иборат бўлган жамият бизнинг бугунги жамиятимиздан бошқача бўлмайди: айрим миллионерлар бари бир буғдой экиб, ўстириши ҳамда нон ёпиб сотишига тўғри келади, чунки инсонлар нонсиз яшай олмайди, бошқа миллионерлар механизмлар яратиб, поезд бошқариши керак бўлади – акс ҳолда ҳамма бир ерда қимирламай қолади. Кимдир ишлаши керак. Шунинг учун бизда ҳеч қанақа доимий синфлар йўқ. Ишлайдиган ва ишламайдиган одамлар бор. Ҳозир кўпиртириб ёзилаётган “синфлар”нинг аксарияти соф ёлғондир, тўқимадир”.\nШу кунларда ўқиб, таржима қилаётганимиз Мирзо Алиакбар Собир Чўлпон, Фитрат, Қодирийларнинг маслакдоши, озарбайжон жадидларининг етакчиларидан биридир. У миллатнинг фожиаси фикрсизликда, илмсизликда, китобсизликда, лоқайдликда деб биларди ва бунинг оқибатида ҳамжиҳатликнинг йўқлиги, ҳар золимга “хўп-хўп” деб қўлни кўксида қўйиб туришда эканини таъкидлаб икки томли “Хўп-хўпнома” девонини яратганди.\nМиллат шони ҳамманинг дарди бўлиши керак, афсуски миллат бойлари миллатга эш бўлмади, дерди:\nТангри ҳар ерда пулни бир юраги сахтга берар,\nМаърифат дардини бир шоири бадбахтга берар...\nБирликка қувват эрур биз учун Қуръон,\nАмр айлар экан бирликка Пайғамбари шон,\nТопмайсан нега иккита пок дўстни мусулмон\nКавказда бўлган бир неча милён орасинда?!\nАхир, бу не тафриқи тахаллуқдир, эй уммат?!\nҚўлдан кетмоқда, англамайсизми, бу миллат?!\nТо кай бу мухолиф, бу тафарруқ, бу адоват\nБир дин, бир ислому бир иймон орасинда?!\nБугунги синов кунларида тириклигимизнинг бир чети табибларимизга боғлиқдир. Собирнинг “Азроилнинг истеъфоси” деган шеъри нўноқ табиб туфайли жон берган халқ ҳақида:\nАзроил арз этаркан, сўйлади: “Эй, роббил жаҳон...\nБир табиб банданг бу йил қулларингни қилди яксон.\nМен бир жонни олмоққа ҳалак эрдим қанчалаб,\nБу табиб жонни олар бемалол минг-мингталаб.\n...Бошқа бир хизматни бер, айла мени миннатдор,\nАзроил бўлмоқни бер шу табибингга зинҳор”.\nХалқнинг умиди Аллоҳдандир. Шу ўринда Собирнинг бошқа бир болалар учун ёзган “Искандар ва фақир” шеъри ёдга келади. Унда шоҳ йўл бўйида пашша талаб ётган камбағал дарвешга кўзи тушиб, “Тила тилагингни, бажо айлай!” – дейди:\n“Эй фақир, эҳтиёжингни кўрсат,\nСўра мендан – не истагинг шу фурсат!\nДардингни сўйлагин – даво этайин,\nНе эса ҳожатинг – раво этайин!”\n“ – Подшоҳим, мен сенга рижо этаман:\nБу пашшалардан истиқо этаман;\nҲукм қил ки, то учиб кетсинлар,\nМени бир лаҳзага роҳат берсинлар”.\n“ – Воҳ, инсон, ҳожат иста ки, у битсин,\nТоким, унга бизнинг ҳукмимиз ўтсин.\nАхир, бу ишда йўқдир имконим,\nЧивинларга ўтмас амру фармоним”.\n“ – Подшоҳим, шу ҳолинг ила ажаб\nМенга дерсан ки, ҳожат айла талаб?\nҲолбуки, кўп латифдирбулар,\nҲар тоифадан заифдир булар.\nЙўқ экан бир пашша устидан қудрат,\nМен нечук сендан истайман ҳожат?”\nЭй ўғил, ҳожатни худодан тила,\nДардингни зоти кибриёдан тила.\nЖумланинг дардлари давоси улдир,\nОжизнинг, қодирнинг худоси улдир.\nБу кунларни сабот ила ўтайлик, Яратган дунё дардларидан фориғ қилсин ва юртимизни, халқимизни – ҳаммамизни юрт равнақи ва эл фаровонлиги учун сафарбар қилсин.


Кеча тунда Москвада Королев кўчасидаги Останкино телеминораси яқинида беш қаватли турар жой биноси портлади.\n"Озодлик" мухбирининг хабар беришича, портлаш оқибатида тўққиз киши ҳалок бўлган ва камида беш киши жароҳатланган. Яна 10-12 кишининг бино вайроналари остида қолиб қолгани таҳмин этилмоқда. Ҳозирда у ерда Фавқулодда вазиятлар вазири Сергей Шайгу раҳбарлигидаги қутқарувчилар гуруҳи иш олиб бормоқда. Москва ҳокимияти маълумотларига кўра, портлаган турар жой биносида 48 киши истиқомат қилган. Ҳозирча, портлаш табиий газ таъсирида рўй бергани таҳмин этилмоқда. Бироқ, у террорчилик ҳаракати бўлган бўлиши мумкин деган гумонлар ҳам йўқ эмас.


22 феврал 2020, Тошкент вақти: 05:44\nОзодлик ўзининг 62 йиллик фаолияти давомида демократик қадриятлар¸ ҳур ва турли фикрлиликни ëйиш орқали фуқаровий жамиятларни мустаҳкамлаш¸ миллий ва диний толерантликни рағбатлантиришга хизмат қилиб келмоқда.\nНиҳояланаëтган ушбу йилда ҳам Озодлик айни қадриятлар асосида сизнинг хизматингизда бўлди.\nАнъанага мувофиқ йил якунида Озодликнинг йиллик фаолиятини сарҳисоб қилиш мақсадида сиз-мухлисларга юзланамиз:\nОзодлик радиосининг 2015 йилги фаолиятини қандай баҳолайсиз?\nСиз 2015 йилда Озодликка нима излаб¸ нима истаб мурожаат қилдингиз?\n2015 йил давомида Озодликдан эшитган ëки Озодликда ўқиган материалларингиздан қай бири хотирангизда қолди?\nОзодликнинг қайси материалини йилнинг энг яхши лавҳаси деб биласиз?\nОзодликнинг энг яхши журналисти деган мақомни кимга берган бўлардингиз?\nОзодликни ўзбек тилидаги бошқа ахборот манбаларидан фарқи¸ устунлиги ëхуд камчилиги нимада?\n2016 йилда Озодликда нималар эшитиб¸ нималар ўқишни хоҳлайсиз?\nОзодлик фаолиятида қандай ўзгаришларга эҳтиëж сезасиз?\nРадио ходимларига қандай талаб ва таклифларингиз бор?\nОзодликчилардан сўрайдиган қандай саволларингиз бор?\nДастурда Озодликнинг деярли барча мухбирлари иштирок этади ва улар билан жонли эфирда суҳбатлашиш имконига эга бўласиз.\nДушанба¸ 28 декабрь куни Тошкент вақти билан соат 19:05 да OzodSkype, OzodSkype ва OzodlikOnline Skype манзиллари орқали жонли мулоқотга бевосита қўшилиб¸ Озодлик ҳақида ўзингизни ўйлантириб¸ қизиқтириб келаëтган саволларга жавоб топишингиз мумкин!\nДастурда қатнашиш имконингиз бўлмаса, савол, таклиф, мулоҳазаларингизни Озодликнинг Facebook, Twitter, Одноклассники, Инстаграм, Мой Мир саҳифалари орқали ëки шу ерда шарҳ сифатида қолдиришингиз мумкин.


Токиода Олимпиада бўлади\n25 Фев 2020 2185\nХалқаро олимпия қўмитаси (ХОҚ) Япониянинг коронавирусга қарши олиб бораётган курашини керакли даражада эканлигига ишонади.\nБу айниқса Токиода бўлиб ўтадиган Ёзги олимпия ўйинлари олдидан аҳамиятли эканлигини ҳам таъкидлайди.\nХалқаро олимпия қўмитаси Япония пойтахтида ўтказилиши керак бўлган Ёзги олимпия ўйинларини коронавирус эпидемияси туфайли тўхталиши ёки кўчирилиши режалаштирилмаганлигини маълум қилди. Шунингдек, кунчиқар мамлакати ҳукумати ҳам жорий йил 24 июлдан 9 августга қадар Токиода ўтказилиши керак бўлган Олимпия ўйинларига тайёргарлик режа бўйича давом этаётганлигини маълум қилдилар.\n12 мартда Грецияда минглаб спортчилар иштирокида олимпия машъаласи эстафетаси старт олади. Грециянинг ўзида бир ҳафта давом этадиган эстафета Японияга жўнатилади ва 121 кун давомида Олимпиаданинг очилиши олдидан барча 47 та маъмурий ҳудудлардан ўтади, дея хабар беради Ўзбекистон теннис Федерацияси.\nХалқаро олимпия қўмитаси ишонтириб айтадики, у доимий равишда Бутунжаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти билан аолқада бўлиб туради. Бутунжаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти ҳам ўйинларнинг тўхтатилиши ёки кўчирилишига асос кўрмаётганини таъкидлаган.\n30 Апр 2020 4928\n1 Мая 2020 3517\n1 Мая 2020 3373\n3 Мая 2020 3247\n2 Мая 2020 2897\n4 Мая 2020 2852\n6 Мая 2020 2645\n4 Мая 2020 2590\n12 Мая 2020 2520\n1 Мая 2020 2502\n1 Мая 2020 2115\n13 Мая 2020 2053\n5 Мая 2020 2019\n6 Мая 2020 1692\n14 Мая 2020 1557\n15 Мая 2020 1462\n30 Апр 2020 1427\n16 Мая 2020 1346\n1 Мая 2020 1278


Куз фаслида Хитой-Қирғизистон-Ўзбекистон темир йўли қурилиши бошланади • EastFruit\nБош саҳифа › Янгиликлар › Куз фаслида Хитой-Қирғизистон-Ўзбекистон темир йўли қурилиши бошланади\nМуаллиф: EastFruit 25 Май 22 25 Май 22 057\nКуз фаслида Хитой-Қирғизистон-Ўзбекистон йўналиши бўйлаб темир йўл қурилиши лойиҳасини ишга тушириш режалаштирилган. Қирғизистон ҳукумати буни “мустақиллик йилларидаги энг йирик лойиҳа” деб атади.\nЯнги темир йўл қурилишининг кузда бошланиши 20 май куни Қирғизистон Вазирлар Маҳкамаси йиғилишида маълум қилинди.\nҚирғизистон ҳукумати 2022—2026 йилларда мамлакат темир йўл транспортини ривожлантиришнинг асосий йўналишларини тасдиқлади, деб ёзмоқда “Gazeta.uz”.\n«Темир йўл тармоғини ривожлантириш Вазирлар Маҳкамасининг устувор йўналишларидан биридир. Кузда мустақиллигимиз тарихидаги энг йирик лойиҳа – Хитой – Қирғизистон – Ўзбекистон йўналиши бўйича темир йўл қурилишини бошлаш режалаштирилган. Ушбу лойиҳани қўллаб-қувватлаш зарур”, деди Вазирлар Маҳкамаси раҳбари Оқилбек Жапаров.\nХитойни Марказий Осиё давлатлари билан боғловчи темир йўл линиясини қуриш лойиҳаси 20 йилдан зиёд вақтдан бери муҳокама қилиб келинмоқда. Бир неча йўналиш бўйича вариантлар кўриб чиқилди: Хитойдан Қирғизистон орқали Ўзбекистонга, сўнгра Туркманистон, Эрон ва Туркияга борувчи йўналишлар шулар жумласидандир. Томонлар колея кенглиги, шунингдек, баланд тоғли, етиб бориш қийин бўлган ҳудудлардан ўтувчи магистрални қуриш нархи ва унинг йўналиши бўйича келишувга эриша олмаётган эди.\n2021 йилнинг май ойида Ўзбекистон Транспорт вазирлиги темир йўл лойиҳаси бўйича дала- тадқиқот ишлари эпидемиологик вазият барқарорлашгач бошланишини маълум қилган эди.\nУчрашувда томонлар мазкур лойиҳани молиялаштириш ва биринчи навбатда, темир йўл қурилиши йўналишларини белгилаш масаласини ҳал этишда умумий консенсус топиш зарурлигини қайд этишди.\nЎзбекистон томони 280 км узунликдаги Торугарт-Арпа-Қўш-Добо-Макмал-Жалолобод йўналишининг Қирғизистон қисми бўйича оптимал вариантни қўллаб-қувватламоқда.\nХитойнинг Ўзбекистондаги элчиси Цзян Янь Alter Ego лойиҳасига берган интервьюсида томонлар лойиҳанинг техник-иқтисодий асоси (ТИА) ни фаол муҳокама қилаётгани ҳақида айтди.\n“Йўл уч давлатга тааллуқли. Менимча, бу бизнинг умумий ишимиз. Умумий иш биргаликдаги саъй-ҳаракатлар билан амалга оширилиши керак. Бу йўлни Хитойнинг якка ўзи молиялаштиряпти, деб айтмаган бўлардим”, деди у.\nҚирғизистонлогистикаМарказий ОсиёЎзбекистонХитойюк ташиш


Бош сахифа > Янгиликлар > .ВИЛОЯТ ҲОКИМИ НУРБЕК ЎҚИГАН МАКТАБНИ ТАЪМИРЛАБ БЕРМОҚЧИ\nНавоий вилояти ҳокими К.Турсунов бугун Учқудуқ тумани ёшлари билан учрашди.\nТашрифнинг биринчи манзили 20-умумий ўрта таълим мактаби бўлди. Бу ерда 11-синф ўқувчилари билан мулоқотлар давомида: “Илм эгалланг, ҳунар ўрганинг, ташаббускор бўлинг, мақсадларингизни дунёга баралла айтинг, ёшларнинг жамиятдаги ўрнини айнан сиз белгиланг. Биз эса ҳамиша қўллаб-қувватлашга тайёрмиз!” деди вилоят раҳбари.\n“Ҳоким ва ёшлар” учрашувида шу мактабнинг собиқ битирувчиси Нурбек Эргашов ҳам таклиф қилинган. У қай бир жиҳати билан вилоят ҳокими эътибори ва назарига тушди, деб ўйлайсиз? Эслатиб ўтамиз, олдинроқ, Нурбекнинг 20 дан ортиқ чет эл олийгоҳлари талабаси бўлганлиги ҳақида хабар бергандик.\nБугунги учрашувда Нурбек тенгдошларига қўлга киритган ютуқлари, мақсади йўлида қилган меҳнатлари ва ўқиш-изларишлари ҳақида гапириб берди. Илҳом Бўронов эса фарзандининг ютуқларидан ота кўнгли тоғдек юксалганини таъкидлади.\n-Бугун пандемия шароити сабаб Америкадаги ўқишимни кейинги йил давом эттирмоқчиман. Ҳозир эса учқудуқлик ёшларга ўз билимим ва тажрибамни ўргатмоқчиман. Ўқув курси ташкил этиш орқали ўзим сингари ёшларни кўпайтирмоқчиман, - деди Нурбек Эргашов.\nВилоят ҳокими К.Турсунов томонидан ўқув курсини ташкил этиш учун Нурбек Эргашовга “КЕLАJАК” ёшлар марказидан компьютер хонаси ажратилди ҳамда планшет ва ноутбук совға қилинди.\nВилоят ҳокимининг яна бир совғаси сифатида Нурбек билим олган 20-умумий ўрта таълим мактаби жорий йилда қайта реконструкция қилинадиган бўлди.\nКўрилганлар сони: 1342


ЎзАнинг ўзбекча масхарабозлиги: Учқудуқда 35 метр баландликда Ўзбекистон байроғи ҳилпирамоқа. “Ҳаракат”: Олтинларимиз ташиб кетилаётган Учқудуқ аэропортида нималар бўлмоқда? - «HARAKAT» XABAR AGENTLIGI :: Independent News Agency Harakat. Узбекистан, новости Узбекистана, политика Узбекистана, оппозиция Узбекистана\n17:46 - ЎзАнинг ўзбекча масхарабозлиги: Учқудуқда 35 метр баландликда Ўзбекистон байроғи ҳилпирамоқа. “Ҳаракат”: Олтинларимиз ташиб кетилаётган Учқудуқ аэропортида нималар бўлмоқда?\nЎзбекистонда ҳукмронлик қилаётган тожиклар режимининг бош қўғирчоқ ахборот воситаси ЎзА беш қаторлик хабар тарқатиб, Учқудуқ туманига кираверишда 35 метр баландликда Ўзбекистон байроғи ҳипирай бошлаганини билдирибди.\nЎзАнинг аҳмоқ журналистлари ҳам билмайдиган ҳақиқат шундан иборатки, аҳолиси 1 миллион ҳам бўлмаган Навоий вилоятидаги Учқудуқ туманида бор-йўғи 28 минг одам яшайди. Демак, машҳур ЯЛЛА ансамблининг “Учқудуқ” ашуласи орқалигина танилган Учқудуқ шаҳарчасида бир неча минг киши яшаса керак.\nМутлақо кўпчлик билмайдиган ҳақиқат шундан иборатки, бу шаҳарчада Навоий вилоятидаги 3 та аэропортда биттаси жойлашган ва бу аэропортлар СССР замонида бу вилоятдан қазиб олинадиган сал кам 100 тонна олтинни бу ердан тўппа-тўғри Россияга олиб кетиш учун қурилганди. Энг қизиғи, бу аэропортлар ҳозир ҳам шу иш билан шуғулланади. Эътибор беринг, аҳолиси 1 миллион ҳам бўлмаган Навоий вилоятида 3 та (!!!!) аэропорт бор.\nҲалигача тамомийла Москвага бўйсунадиган ва Москвага олтинларимизни текинга жўнатиш билан шуғулланадиган Учқудуқ аэропортининг борлиги билан иши ҳам бўлмаган, расмда кўриниб тургандек, фақат туялар ва бир қаватли уйлар бор бўлган Учқудуқда бундай баландликда байроқ ҳилпираши масхарабозлик эканлигини ҳам тушунмайдиган ЎА мухбирларига қуйидагича таклифимиз бор.\n2018 йил 24 ноябрдаги хабаримизда Шавкат Мирзиё Навоий кон-металлургия комбинатининг 60 йиллиги бўйича табрик эълон қилгани ва кўпчилик билмайдиган бу комбинатнинг раҳбари кадда-Сенатор Қувондиқ Санақулов ҳақида маълумотлар берган эдик. Хабаримиз “Ҳаракат” Агентлигининг Интернетдаги аососий сайтида (http://harakat.net/news/?id=22304) ва Фейсбукдаги саҳифасида (https://www.facebook.com/harakat.net/posts/2262103524067561?__tn__=K-R) эълон қилинган. Ҳаммани шу хабар билан яқиндан танишишга ва олтинларимиз ҳалигача текинга Москвага текинга ташиб кетилаётганини ўрганишга чақирамиз.\nХўш, қисиб ўтираверамизми, ёки Шавкат Мирзиё ва унинг тожиклар режимидан ўз олтинимиз масаласида тушунтириш талаб қиламизми? Шу йил 19 март куни Мустақиллик Майдонида нишонланадиган МИЛЛИЙ УЙҒОНИШ КУНИнинг 30 йиллиги байрамида ҳам айнан шу масалани кўтаришимиз керакмасми?


Судьялар қанчалик адолат билан иш кўрмоқда? Ёдгоров жавоб берди | Qalampir.uz\nСудьялар қанчалик адолат билан иш кўрмоқда? Ёдгоров жавоб берди\nИнтервью\t20 Январь 13:53 12831\nДунё давлатларида қонун устуворлиги аввало ўша мамлакатда судларнинг мустақиллиги ва адолати билан белгиланади.\nЎзбекистонда сўнгги йилларда судлар мустақиллиги ва эркинлиги кун тартибида бўлиб турибди. Бу борада қонунларга ўзгартириш киритилиб, Президент қарорлари қабул қилинди. Аммо ҳамон суднинг адолати ва мустақиллигига шубҳа билан қаровчи фуқаролар оз эмас.\nСудьялар олий кенгаши раиси Холмўмин Ёдгоров QALAMPIR.UZ мухбири билан суҳбатда одамларнинг судлардан рози бўлиши, судьяларнинг адолати ҳақида фикр билдирди. Шунингдек, Ёдгоров тизимда қандай ўзгаришлар қилиш кераклигига ҳам тўхталиб ўтган.\n– Халқ судьяларга ишониши керак, деб кўп айтилади. Ҳозирги кунда одамлар суд ва судьяларга қанчалик ишоняпти? Судьялар қанчалик адолат билан иш кўряпти?\nХалқ судьяларга қанчалик ишонаётганини сўровнома ўтказиб, аниқ жавоб айтганим маьқул. Лекин 2020 йилнинг ўзида 730 дан зиёд шахснинг судда оқлангани суднинг адолатли ишлаётганидан дарак беради. Суддан ҳамма рози бўлмайди. Чунки ҳаммани рози қилишнинг имкони йўқ.\nСабаби ҳамма ишда икки томон, яьни судланувчи ва жабрланувчилар бўлади. Ҳар иккисини рози қилишга эришиш мушкул. Айбланувчига қонуний жазо қўллаш керак. Жабрланувчининг ҳуқуқи поймол бўлиши мумкин эмас.\nФуқаролик ишида даъвогар ва жавобгар бўлади. Биз жавобгарни рози қилайлик десак, даъвогарнининг ҳаққига хиёнат қилиб қўямиз. Шу сабабли суддан қанчалик рози, деб айтилётганда, шу омилларга ҳам эьтибор бериш мухим.\nБугунги кунда судларимизда кўрилаётган ишлар сони, қарорларимизни қонунийлиги даражасидан баҳо берадиган бўлсак, кўп муаммолар ечим топяпти.\nХаётда турли воқеаларга гувоҳ бўламиз. Мерос талашиб, ака-ука бир-бирига жароҳат етказиб қўяди. Икки ака-укага отадан мерос қолса, қонунчиликда у тенг бўлинади. Шунчаки, бундай вазиятда жигарлар бир-бирининг ҳуқини тан олиши керак. Кўп ҳолларда улар қонунни билмагани ортидан бегона одамларга айланиб қолади.\n– Янги лавозимга тайинланганингизга ҳам 6 ойдан ошди. Айтингчи, судларнинг ишончли бўлиши учун тизимда нималарни ўзгартириш керак?\nЭнг асосийси, одамларни ҳуқуқий билим даражасини ошириш устида ишлашимиз керак. Биз оддий гаплар билан одамларга ўз ҳуқуқларини тушунтириб беришимиз зарур. Ҳуқуқини билган одам бировнинг ҳуқуқларини бузмайди ва ўз ҳуқуқининг поймол бўлишига ҳам йўл қўймайди. Шу сабабли кенг омманинг ҳуқуқий билмини оширишга ҳаракат қилишимиз зарур. Қонунни билмаслик айбдорни жазодан озод қилмайди.\nТизимнинг очиқлиги, шаффофлигини етарлича таъминлай олганимиз йўқ. Одамлар кимлар судья бўлиши, қай тартибда сайланиши ҳақида билиши керак. Судьяларни танлаш ва сайлаш жараёнларини очиқ-ойдин кўрсатишимиз керак. Бу борада қилинган ишлар ҳам бор, лекин қиладиган ишларимиз ҳам олдинда турибди.\nСуд Судьялар Ёдгоров судлар мустақиллиги


Президент Мурожаатномасига муносабат » Orol24.Uz Yosh jurnalistlarni tayyorlash klubi veb sayti\nOrol24.Uz Yosh jurnalistlarni tayyorlash klubi veb sayti » Siyosat » Президент Мурожаатномасига муносабат\n04-апр, 2020, 21:00\nЎзбекистон Республикаси Президентининг пандемия муносабати билан халқимизга йўллаган навбатдаги мурожаати барчамизни бирдамлик ва ҳамжиҳатликка чорлади.\nМамлакатимиз раҳбари коронавирус инфекцияси тарқалишини жиловлаш ва бартараф қилишдаги энгмақ бул йўл – жамиятимизнинг ҳар бир аъзоси қатъий тартиб-интизом ва гигиена талабларига тўлиқ амал қилиш эканини алоҳида таъкидладилар.\nБу қоидаларга амал қилишда давлат ташкилотлари билан бир қаторда, кенг жамоатчилик, юртимизда истиқомат қилаётган ҳар бир фуқаро масъул эканлигини куюниб гапирдилар.\nҲозирги таҳликали вазиятда ҳар бир юртдошимизнинг ўзини қандай тутиши зарурлиги билан боғлиқ вазифалар аниқ ва қатъий белгилаб берилди.\nМурожаатдаги «вазиятни агар биз қўлдан бойберсак, жиловламасак, қаттиқ қўл бўлмасак, вазият кескинлашиб бораверади» деган огоҳлантиришлари ҳар бир инсонни ўз хатти-ҳаракатини яна бир бор мулоҳаза қилиш ва атрофга теранроқ назар ташлашга ундайди.\nЖамиятимизнинг ҳар бир аъзоси аввало ўзининг, фарзандларининг, ота-онасининг, яқинлари ва қўшниларининг саломатлигига эътиборли бўлиши лозимлиги тўғрисида ҳаётий далиллар орқали тушунтирилди.\nМурожаат давомид абугунги синовли кунларда ҳақиқий қаҳрамонлик кўрсатаётган, ўз касбига содиқ қолган, фидойи шифокорларга қарата “фурсатдан фойдаланиб, бу курашнинг олдинги сафларида чинакам жасорат ва матонат кўрсатаётган жонкуяр ва олижаноб шифокорларимизга чуқур миннатдорчилик билдираман”деган самимий фикрлари юртдошларимиз қалбида чексиз ифтихор ҳамда шифокорларимизга нисбатан ҳурмат ҳиссини уйғотди.\nМуҳтарам Президентимиз ватанимиз келажаги бўлган талаба ва ўқувчи ёшларимизга ҳам «Азиз фарзандларим, уйда вақтингизни бекорга ўтказманг. Онлайн дарсларни қунт билан ўзлаштиринг. Китоб ўқинг, билимингизни оширинг. Бадантарбия ва жисмоний машқларни бир кун ҳам қолдирманг»дея алоҳида мурожаат йўлладилар.Эзгу мақсадлар жамланган мазкур даъват нафақат ёшларимиз, балки таълим-тарбия бўғинининг барча қатламларида фаолият юритаётган устоз-мураббийлар, педагог-ходимларга ҳам алоҳида масъулият юклайди. Халқ таълими ҳамда Олий ва ўрта махсус таълим вазирликлари тизимида амалга оширилаётган масофавий таълим шаклини оммалаштириш ва мукаммаллаштириш, бу ишларни самарали ва сифатли ташкил этиш талаб этилади.\nТаъкидлаш жоизки, ҳозирги вазият қанчалик мураккаб бўлмасин мамлакатимизда ўсиб келаётган ёш авлодимизнинг билим ва тафаккури, муайян касбни эгаллаши ва саломатлиги, аждодларга муносиб ворис бўлиб вояга етиши сингари давлат сиёсати даражасидаги вазифаларни изчил давом эттириш– кечиктириб бўлмайдиган энг устувор вазифа эканлигини англашимиз лозимдир.\nҲозирги қийин шароитда давлатимиз раҳбари “Коронавирус пандемияси даврида аҳоли, иқтисодиёт тармоқлари ва тадбиркорлик субъектларини қўллаб-қувватлашга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги Фармонни имзолади.\nМазкур Фармон билан тадбиркорларни қўллаб-қувватлаш ва барча зарур шароитларни яратиб бериш борасида имтиёзлар берилади. Фармонга кўра туристик ва меҳмонхона фаолияти билан шуғулланувчи тадбиркорлар жорий йил якунига қадар ер ва мол-мулк солиқларини тўлашдан озод этилади. Уларга ижтимоий солиқ ставкаси амалдаги 12 фоиздан 1 фоизга туширилади. Мазкур имтиёздан хизмат кўрсатиш соҳасидаги мингдан ортиқ субъектлар фойдаланиши кутилмоқда.\nКарантин даврида ўз фаолиятини тўхтатишга мажбур бўлган якка тартибдаги тадбиркорларга даромад солиғи ва ижтимоий солиқни ҳисоблаш тўхтатилади. Ушбу имтиёз қарийб 150 мингта якка тартибдаги тадбиркорга катта кўмак бўлади.\nБу фармондан келиб чиқиб якка тадбиркорларга белгиланган енгилликлардан, улар, карантиндан кейинги даврда фаолиятини нормал юритиш учун замин яратилади. Бундан ташқари, карантин даврида онлайн хизмат кўрсатиш (етказиб бериш, электрон савдо, электрон маркетинг) соҳалари ривожланади.\nТушуми ўтган ойдагига нисбатан 50 фоизга камайган кичик бизнес субъектларига айланмадан олинадиган солиқ, ер солиғи, мулк солиғи, ижтимоий солиқ ва сув солиғини тўлаш муддати жорий йилнинг 1 октябрига қадар кечиктирилади. Тадбиркорлар бу имтиёзлардан солиқ идорасини уйдан туриб хабардор қилиши мумкин.\nТадбиркорлик фаолиятини қўллаб-қувватлаш жамғармаси томонидан ёрдам бериш кўлами янада кенгайтирилади.\nҚийин аҳволдаги корхоналар, якка тартибдаги тадбиркорлар ва аҳолининг 12 триллион сўмлик кредит мажбурияти муддати узайтирилади.\nАҳолини, айниқса, унинг ижтимоий ҳимояга муҳтож қатламини қўллаб-қувватлаш бўйича қатор чоралар белгиланади.\nКарантин даврида уй шароитида ривожлантириш мумкин бўлган фаолият турлари янада қўллаб-қувватланади.


Шаҳзода: “Ўғилларимнинг санъаткор бўлишини истамайман” - Darakchi\nШОУ-БИЗНЕС 02.06.2016, 11:07\nТеги: Хонанда, Шаҳзода, Бола\n“Илк марта фарзандни қўлга олгандаги бахтни ҳеч нарсага тенглаштириб бўлмайди. Қалбдаги гумонлар ҳам тумандек тарқайди. Катта ўғлим Солиҳ туғилганида ёшлигим сабаб бу бахтни бугунгидек ҳис қилмагандим. Холидни илк марта қўлимга олиб, она бўлиш бахтини чин дилдан туйдим”,—деб ҳикоя қилади хонанда Шаҳзода “Ҳордиқ” газетасига берган интервьюсида.\nШунингдек, хонанда ўғиллари ҳақида қуйидагиларни қўшимча қилди:\n“Холиднинг ташқи кўриниши кўпроқ менга ўхшаса керак. Болаликда мен ҳам жингалаксоч бўлганман. Солиҳ билан эса феъл-атворимиз ўхшаш. Мулойим, мулоҳазали йигит. Ростини айтсам, ўғилларим санъаткор бўлишини истамайман. Солиҳ айни дамда университетда таҳсил оляпти, яхши иқтисодчи бўлиш ниятида. Холид эса ҳозирча болалик гаштини сурмоқда”.


Австриядан Ўзбекистонга COVID-19га қарши курашни қўллаб-қувватлаш доирасида 150 минг доза AstraZeneca вакцинаси жўнатилди.\n«Дунё» агентлиги хабар беришича, Ўзбекистоннинг Венадаги элчиси Абат Файзуллаев Австрия Ташқи ишлар вазирлиги вакиллари билан биргаликда Тошкентга инсонпарварлик юкларини жўнатиш маросимида иштирок этган.\nГуманитар ёрдам кўрсатиш бўйича келишувга Австрия Европа ва ташқи ишлар федерал вазири Михаэль Линҳартнинг 7–8 ноябрь кунлари Ўзбекистонга ташрифи чоғида эришилган эди. Ташриф доирасида Австрия ташқи сиёсат маҳкамаси раҳбари Ўзбекистон Ташқи ишлар ва Инвестициялар ва ташқи савдо вазирликлари раҳбарлари билан учрашган.\nМихаэль Линҳарт Ўзбекистон Австриянинг Марказий Осиё минтақасидаги энг муҳим ҳамкори эканини таъкидлаганди. Шунингдек, Австрия фуқароларини Афғонистондан эвакуация қилишда кўрсатган ёрдами учун Ўзбекистонга миннатдорлик билдирган. «Бу дўстликнинг кучли белгиси эди», — дея қайд этган эди австриялик дипломат.\nЎзбекистонга 500 минг дозадан ортиқ Moderna олиб келинди\n17:23 / 04.01.2022\nЎзбекистонда 2021 йилда қанча фуқаро коронавирусга қарши тўлиқ эмлангани маълум қилинди


AFP: Ливияда Муаммар Қаззофий тузумининг 6 нафар вазири қамоқдан озод этилади\n11:35 / 03.06.2016\nЛивия Олий суди хабарига кўра, Муаммар Қаззофий тузумида вазир лавозимларини эгаллаган 6 киши, апелляция судигача қамоқдан чиқарилади. Улар, Ливиянинг собиқ етакчисига қарши халқ исёнини бостиришда айбланмоқда, деб хабар қилади AFP.\nТриполидаги бош прокурор идораси вакили Соддиқ Ас-Сурнинг сўзларига кўра, адвокатларнинг илтимоси билан "ёш ва соғлиғи билан боғлиқ сабаблар туфайли" собиқ ҳукумат аъзоларига нисбатан суд жараёни номаълум муддатга қолдирилган эди.\n"Эндиликда, суднинг янги қарори мамлакат пойтахтидаги ахлоқ тузатиш марказига юборилади", - деб қўшимча қилган Ас-Сур.\nМуаммар Қаззофийнинг олти вазири 2015 йил 28 июлдаги маҳкамада 5 йилдан умрбод қамоқ жазосигача маҳкум этилган эди. Умуман, ўшанда 36 кишига нисбатан айблов хулосаси эълон қилинган, Ливия собиқ раҳбарининг ўғли Сайф Ал-Ислом ўлим жазосига ҳукм этилганди.


Xiaomi Mi CC9 Pro смартфони тақдим қилинди - Terabayt.Uz\nXiaomi Mi CC9 Pro смартфони тақдим қилинди\nАсосий камераси 108 мегапикселли бўлган 5 камера модулига эга Mi CC9 Pro смартфони анчайин рекламалардан сўнг ва ниҳоят тақдим қилинди.\nСмартфон Snapdragon 730G процессорида ишлайди. Бу чипда саккизда ядро бўлиб, уларнинг иккитаси 2.2 GHz частотада ишлайди.\nДисплей эса 6.47 дюймли Super AMOLED панель бўлиб, Full HD+ резолюция ва 19.5:9 нисбатга эга. Панелнинг ён томонлари қайрилган, юқори қисмда эса 32МП f/2.0 селфи камера учун томчи тирқиш мавжуд. Mi CC9 Pro'нинг энг муҳим жиҳати қурилманинг орқа камералардир. Бешта линза ва тўртта (икки жуфт) LED чироғи барчанинг дидига мос тасвирлар ҳосил қилишга хизмат қилади. 108 мегапикселли камера Samsung'нинг ISOCELL Bright HMX датчигидан фойдаланади. Маълумот учун, бу датчик корейс компанияси билан ҳамкорликда яратилган бўлиб, илк маротаба револютисон Mi MIx Alpha'га ўрнатилган. Xiaomi қурилмага f/1.7 8P линзаси (фақат Premium талқинига) қўйилганини фахр билан тилга олди. Шундай қилиб, Mi CC9 Pro ушбу линзага эга дунёдаги илк смартфонга айланди. Бу, 1/1.33 дюймли датчик билан бир қаторда, деталларга ўта бой расмлар ҳосил қилиш ва паст ёруғликда мисли кўрилмаган сифатли тасвирлар ҳосил қилиш имконини яратади. Девайсда, бундан ташқари, OIS'га эга, рақамли зум ёқилганда 50х гача зум ярата олувчи 5х оптик зумли телефото камера ҳам бор. Кейинги камера эса 117 даража кўриш майдонига эга 20МП ультра кенг бурчакли линза бўлса, модулнинг қуйисидаги энг кичик датчик 2-10 см макро линзадир. Ҳар икки камера ҳам 1.5 см масофадан тасвирга олиш имконини беради. Бу ҳозирга қадар смартфон камераси билан олиш мумкин бўлган энг яқин масофадир. Бешинчи камера эса портрет олишга ихтисослашган. Бироқ бу одатий 2 мегапикселли сатҳ камераси эмас, балки 2х зумга эга 12МП телефото камерадир. Бу билан 50 мм фокус узунлигига эришиш мумкин. Гаджетга ўрнатилган 5 260 мА/соатли аккумулятор 30 дақиқада 58%, 65 дақиқада эса 100% қувватланади. Бунга сабаб ундаги 30 ваттли PD тезкор қувватлаш технологиясидир. Android 9 юзасидаги MIUI 11 платформасида ишловчи Mi CC9 Pro Aurora Green (аврора яшил), Glacier White (музлик оқ) ҳамда Midnight Black (ярим тун қоронғуси) рангларида сотилади.\nБугуннинг ўзидаёқ Тошкент вақти билан соат 15.00 дан смартфоннинг икки: 6/128ГБ ва 8/256ГБ вариантлари учун олдиндан буюртмалар қабул қилина бошланди. Нархлар мос равишда 400 ва 440 доллар бўлади, 8P линзали 8/256ГБ хотирага эга Premium талқин эса 500 долларга баҳоланмоқда. Савдолар эса Xiaomi'нинг расмий каналларида 11 ноябрь санасидан бошланади. ЎҚИНГ: Xiaomi бешинчи авлод Mi TV 5 телевизорларини намойиш этди


Россия ва Ўзбекистон орасида “Агроэкспресслар” йўлга қўйилади - 23.06.2021, Sputnik Ўзбекистон\n“Агроэкспресс” - Россия ва Ўзбекистон орасида агросаноат юкларини рефрижератор контейнерли поездларда тезкор етказиб бериш имконини беради. 23.06.2021, Sputnik Ўзбекистон\nТОШКЕНТ, 23 июн – Sputnik. Россия экспорт маркази ҳамда “РЖД Логистика” Ўзбекистонга қишлоқ хўжалик маҳсулотларини тезкор етказиб бериш учун “Агроэкспресслар” юборишни йўлга қўяди, деб хабар қилмоқда Россия Экспорт Маркази. Ушбу ҳақидаги келишув 22 июн куни Россия бош вазири Михаил Мишустин ҳамда Ўзбекистон бош вазири Абдулла Арипов иштирокида имзоланди. Россия томонидан шартномага “РЖД Логистика” компанияси бош директори Дмитрий Мурев имзолади. Ўзбекистон томонидан эса - “Uzagrologistics Centers” МЧЖ бош директори Ноуфалбек Сабиров имзо чекди. Келажакда ушбу лойиҳа бошқа йўналишлар орасида ҳам ишга туширилиш режалаштирилган. Ундан ташқари лойиҳа доирасида саноат маҳсулотлари ҳамда транспорт ва логистика хизматлари экспортини йўлга қўйишга ҳам келишиб олинди. Россия ва Ўзбекистон орасида темирйўл транспорт алоқалари ривожланиши – истиқболли йўналиш, деб ҳисоблайди 2РЖД Логистика” бош директори Мурев. Унинг хулосасига кўра темирйўл транспорти ишончли ва экологик тоза. Ундан ташқари темирйўлда турли хил юклар учун ихтисослаштирилган вагонлардан фойдаланиш мумкин. Бу эса энг нозик маҳсулотларни ҳам эҳтиёткорона транспорт қилиш имконини беради. Москвада 22 июн куни бўлиб ўтган Ўзбекистон ва Россия ҳукуматлараро комиссиясининг 2-йиғилилшида Абдулла Арипов яқин вақт ичида ушбу кўрсатгич 10 миллиард долларга етиши мумкинлигини хабар қилган эди. Маълумот учун, 2021 йилниг 1 кварталида Россиядан Ўзбекистонга экспорт миқдори 5% ўсиб, 1 млрд долларга етди. 2020 йилда Россия-Ўзбекистон савдо ҳажми 15%га ошиб 5,88 млрд. долларни ташкил қилди.\n11:29 23.06.2021 (янгиланди: 12:30 23.06.2021)\n© Sputnik / Евгений Одиноков / Фотобанкка ўтишПассажирские поезда\n“Агроэкспресс” - Россия ва Ўзбекистон орасида агросаноат юкларини рефрижератор контейнерли поездларда тезкор етказиб бериш имконини беради.\nТОШКЕНТ, 23 июн – Sputnik. Россия экспорт маркази ҳамда “РЖД Логистика” Ўзбекистонга қишлоқ хўжалик маҳсулотларини тезкор етказиб бериш учун “Агроэкспресслар” юборишни йўлга қўяди, деб хабар қилмоқда Россия Экспорт Маркази.\nУшбу ҳақидаги келишув 22 июн куни Россия бош вазири Михаил Мишустин ҳамда Ўзбекистон бош вазири Абдулла Арипов иштирокида имзоланди. Россия томонидан шартномага “РЖД Логистика” компанияси бош директори Дмитрий Мурев имзолади. Ўзбекистон томонидан эса - “Uzagrologistics Centers” МЧЖ бош директори Ноуфалбек Сабиров имзо чекди.\nҲужжатда айтилишига кўра, “Агроэкспресс” лойиҳаси доирасида томонлар агросаноат юкларини рефрижератор контейнерли поездларда Россиянинг “Селятино” бекати ва Ўзбекистоннинг “Чуқурсой” ва “Сергели” бекатлари орасида тезкор етказиб бериш йўлга қўйилади.\nКелажакда ушбу лойиҳа бошқа йўналишлар орасида ҳам ишга туширилиш режалаштирилган. Ундан ташқари лойиҳа доирасида саноат маҳсулотлари ҳамда транспорт ва логистика хизматлари экспортини йўлга қўйишга ҳам келишиб олинди.\nРоссия ва Ўзбекистон орасида темирйўл транспорт алоқалари ривожланиши – истиқболли йўналиш, деб ҳисоблайди 2РЖД Логистика” бош директори Мурев. Унинг хулосасига кўра темирйўл транспорти ишончли ва экологик тоза. Ундан ташқари темирйўлда турли хил юклар учун ихтисослаштирилган вагонлардан фойдаланиш мумкин. Бу эса энг нозик маҳсулотларни ҳам эҳтиёткорона транспорт қилиш имконини беради.\nМосквада 22 июн куни бўлиб ўтган Ўзбекистон ва Россия ҳукуматлараро комиссиясининг 2-йиғилилшида Абдулла Арипов яқин вақт ичида ушбу кўрсатгич 10 миллиард долларга етиши мумкинлигини хабар қилган эди.\nМаълумот учун, 2021 йилниг 1 кварталида Россиядан Ўзбекистонга экспорт миқдори 5% ўсиб, 1 млрд долларга етди. 2020 йилда Россия-Ўзбекистон савдо ҳажми 15%га ошиб 5,88 млрд. долларни ташкил қилди.