ПФ-6084-сон 20.10.2020. Мамлакатимизда ўзбек тилини янада ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида\n2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш концепцияси\n2-боб. Давлат тилини ривожлантиришнинг устувор йўналишлари\n1-§. Мамлакатимиз ижтимоий-сиёсий ҳаётининг барча соҳаларида давлат тили имкониятларидан тўлиқ ва тўғри фойдаланишга эришиш\n2-§. Таълим ташкилотларида давлат тилини ўқитиш тизимини янада такомиллаштириш, унинг илм-фан тили сифатидаги нуфузини ошириш\n3-§. Давлат тилининг софлигини сақлаш, уни бойитиб бориш ва аҳолининг нутқ маданиятини ошириш\n4-§. Давлат тилининг замонавий ахборот технологиялари ва коммуникацияларига фаол интеграциялашувини таъминлаш\n5-§. Давлат тилининг халқаро миқёсдаги ўрни ва нуфузини ошириш, бу борада хорижий ҳамкорлик алоқаларини ривожлантириш\n6-§. Мамлакатимизда истиқомат қиладиган барча миллат ва элатлар тилларини ривожлантириш мақсадида кенг ва тенг имкониятлар ҳамда уларга давлат тилини ўрганиш учун қулай шарт-шароитлар яратиш\n2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш концепциясини 2020 — 2022 йилларда амалга ошириш дастури\n2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштиришнинг асосий йўналишлари\nЎзбек тилининг халқимиз ижтимоий ҳаётида ва халқаро миқёсдаги обрў-эътиборини тубдан ошириш, униб-ўсиб келаётган ёшларимизни ватанпарварлик, миллий анъана ва қадриятларга садоқат руҳида тарбиялаш, мамлакатимизда давлат тилини тўлақонли жорий этишни таъминлаш, Ўзбекистондаги миллат ва элатларнинг тилларини сақлаш ва ривожлантириш, давлат тили сифатида ўзбек тилини ўрганиш учун шарт-шароитлар яратиш, ўзбек тили ва тил сиёсатини ривожлантиришнинг стратегик мақсадлари, устувор йўналиш ва вазифаларини ҳамда истиқболдаги босқичларини белгилаш мақсадида, шунингдек Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019 йил 21 октябрдаги «Ўзбек тилининг давлат тили сифатидаги нуфузи ва мавқеини тубдан ошириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПФ-5850-сон Фармонига мувофиқ:\nа) 2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш концепцияси (кейинги ўринларда — Концепция) 1-иловага мувофиқ тасдиқлансин ва унда қуйидагилар назарда тутилсин:\nб) 2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш концепциясини 2020 — 2022 йилларда амалга ошириш дастури (кейинги ўринларда — Дастур) 2-иловага мувофиқ;\nв) 2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштиришнинг асосий йўналишлари (кейинги ўринларда — Асосий йўналишлар) 3-иловага мувофиқ тасдиқлансин.\nлотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосида «Ўзбекистон миллий қомуси» жилдларини нашр этишни босқичма-босқич кўпайтириб бориш;\n2025 йилга қадар «Ўзбек тилининг дўстлари» клублари сонини 30 тага, 2030 йилгача эса 40 тага етказиш;\n3. Вазирлар Маҳкамаси (А.Н. Арипов) уч ой муддатда лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосига тўлиқ ўтишни таъминлаш мақсадида ишчи гуруҳини ташкил қилсин ва аниқ чора-тадбирлар ҳамда уларни молиялаштириш манбалари ва ҳажмларини назарда тутувчи «Йўл харитаси»ни ишлаб чиқиб, Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига киритсин.\nолий таълим муассасаларининг филология таълим йўналишларида «Компьютер лингвистикаси», «Амалий филология» йўналишларини ташкил қилсин;\n8. Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси, Ташқи ишлар вазирлиги, Миллатлараро муносабатлар ва хорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқалари қўмитасининг «O‘zbekiston» телеканалида юртимиз ҳудудида истиқомат қилувчи барча миллат ва элатларнинг тиллари, урф-одатлари ва анъаналарини тарғиб қилувчи, мамлакатимизга оид ахборот-таҳлилий, маънавий-маърифий, маданий-гуманитар билим доирасини кенгайтиришга хизмат қилувчи ва интеллектуал ҳамда бошқа маълумотларни хорижий тилларда (Ўзбекистонда истиқомат қилаётган турли миллатлар тилида) ёритадиган «Do‘stlik» ахборот-маърифий дастурлар таҳририятини ташкил этиш тўғрисидаги таклифи маъқуллансин.\nБелгилаб қўйилсинки, «Do‘stlik» ахборот-маърифий дастурлар таҳририяти Ўзбекистон Миллий телерадиокомпаниясига ажратилаётган бюджет маблағлари ва қуйи ташкилотларнинг мавжуд штат бирликлари доирасида ташкил этилади.\nЎзбекистон Миллий телерадиокомпанияси манфаатдор ташкилотларни жалб қилган ҳолда 2021 йил 1 январдан бошлаб марказий телеканалларда «Тилга эътибор», «Она тилида сўзлашамиз», «Нотиқлик маҳорати», «Тил – миллат кўзгуси», «Китоб билим манбаи», «Билимли ёшлар — келажак бунёдкори» каби туркум кўрсатув ва эшиттиришларни ташкил қилиб, мунтазам равишда эфирга узатиб борилишини таъминласин.\n9. Мазкур Фармонда назарда тутилган чора-тадбирларни молиялаштириш манбалари этиб Давлат бюджети, Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлигининг Олий таълим муассасаларини ривожлантириш жамғармаси, олий таълим муассасаларининг бюджетдан ташқари маблағлари, жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳомийлик хайриялари, халқаро молия ташкилотлари, хорижий давлатлар ва бошқа донорлар кредитлари (қарзлари) ва грантлари, шунингдек қонун ҳужжатлари билан тақиқланмаган бошқа манбалар белгилансин.\nВазирлар Маҳкамасининг Давлат тилини ривожлантириш департаментига — Концепция ва Дастурни амалга ошириш ҳамда Асосий йўналишларга эришиш борасида давлат органлари ва ташкилотлар фаолиятини мувофиқлаштириш ҳамда мониторинг қилиш;\nҚорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимлари, вазирлик, идора ва бошқа ташкилотлар раҳбарларига — Концепция, Дастур ва Асосий йўналишларда назарда тутилган тадбирларнинг ўз вақтида, сифатли ва тўлиқ бажарилиши юзасидан шахсий жавобгарлик юклансин.\n2020 йил 20 октябрь,\nЎзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 20 октябрдаги ПФ-6084-сон Фармонига\n2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш\n2020–2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш концепцияси (кейинги ўринларда — Концепция) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019 йил 21 октябрдаги «Ўзбек тилининг давлат тили сифатидаги нуфузи ва мавқеини тубдан ошириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПФ-5850-сон Фармони ижросини таъминлаш мақсадида ишлаб чиқилган.\nКонцепция ўзбек тилини узоқ муддатли ривожлантиришнинг асосий йўналишларини белгилаб беради ҳамда қуйидаги мақсадли вазифаларга эришишни назарда тутади:\nўзбек тилининг мамлакатимиз ижтимоий ҳаётида ва халқаро миқёсдаги обрў-эътиборини ошириш;\nўзбек тили таълимини такомиллаштириш, ёшларни миллий ҳамда умуминсоний анъана, қадриятларга садоқат, улуғ аждодларимизнинг бой маънавий меросидан ғурурланиш ва уларни янада бойитиш руҳида тарбиялаш;\nжамиятда ўзбек тилига (давлат тилига) ҳурмат-эътибор ва меҳр-муҳаббат муҳитини шакллантириш;\nмамлакатимизда ҳар бир фуқаронинг давлат тилини билишига ва буни бурч ва мажбурият сифатида ҳис этишига эришиш;\nўзбек тилининг давлат тили сифатидаги нуфузини ошириш, «Миллий тикланишдан — миллий юксалиш сари» тамойили асосида мамлакат тараққиётининг янги даврида давлат тилини ривожлантиришни юксак босқичга кўтариш;\nреспубликамиз ижтимоий ҳаётининг барча соҳаларида давлат тилининг тўлиқ жорий этилишини таъминлаш, давлат тили тўғрисидаги қонун ҳужжатларини такомиллаштириш.\nУзоқ истиқболдаги мақсадли вазифалардан келиб чиқиб, давлат тили қуйидаги устувор йўналишлар асосида ривожлантирилади:\nмамлакатимизда истиқомат қиладиган барча миллат ва элатлар тилларини ривожлантириш мақсадида кенг ва тенг имкониятлар ҳамда уларга давлат тилини ўрганиш учун қулай шарт-шароитлар яратиш.\nЎзбек тилини сиёсий-ҳуқуқий, ижтимоий-иқтисодий, маънавий-маърифий ва бошқа соҳаларда қўллаш доирасини кенгайтириш, ундан давлат тили сифатида тўлиқ ва тўғри фойдаланишни таъминлаш мақсадида қуйидаги тадбирлар амалга оширилади:\nўзбек тили ва адабиёти бўйича билимни баҳолашнинг миллий тест тизими асосида раҳбар кадрларнинг давлат тилида расмий иш юрита олиш даражасини аниқлаш механизмини ишлаб чиқиш ҳамда масъул лавозимларга тайинланадиган шахслар учун давлат тилини билиш бўйича даража сертификатларини жорий этиш;\nбарча вазирлик ва идоралар таркибида иш юритиш, шунингдек барча идоралараро ҳужжатлар айланиши давлат тилида бўлишини тўлиқ таъминлаш ва бу жараёнда давлат тилига қатъий амал қилишни назорат қилиш;\nдавлат тилини ривожлантиришга доир ягона давлат сиёсатини юритиш бўйича илмий-амалий анжуманлар ташкил этиш;\nдавлат тилида соҳавий иш юритиш ҳужжатларининг ягона электрон намуналарини ишлаб чиқиш ва улардан фойдаланиш учун онлайн дастурлар яратиш;\nлотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосини, имло қоидаларини янада такомиллаштириш ва янги ёзувга тўлиқ ўтишни таъминлаш.\nТаълим ташкилотларида давлат тилини ўқитиш тизимини янада такомиллаштириш, унинг илм-фан тили сифатидаги нуфузини ошириш йўналишида қуйидаги чора-тадбирлар амалга оширилади:\nмактабгача таълим ёшидаги болаларга ўзбек тилини ўргатиш тизимини такомиллаштириш;\nумумий ўрта таълим муассасаларида ўзбек тилини ўқитиш тизимини тубдан такомиллаштириш, ўзбек тили бўйича машғулот ва дарс соатларини кўпайтириш;\nўзбек тили бўйича билимларни баҳолаш тизимини такомиллаштириш;\nўзбек адабий тилининг ёзма нутқ меъёри ва қоидаларини ўрганиш учун зарур шарт-шароитлар яратиш мақсадида қисқа муддатли ўқув курсларини мунтазам равишда ташкил қилиб бориш ва масофавий ўқитиш тизимида таълим олиш имкониятини яратиш;\nтаълимнинг барча босқичларида давлат тили ўқитилиши ҳамда ўзбек тили ва адабиётини янада ривожлантириш борасидаги илмий, илмий-амалий изланишлар кўламини кенгайтириш;\nўзбек тили ўқув лексикография тармоғини ривожлантириш, замонавий, янги авлод ўқув луғатларини тузиш ҳамда уларнинг электрон шаклларини ва соҳалар бўйича атамалар луғатини яратиш;\nўзбек тилининг ўзига хос хусусиятлари тўла ҳисобга олинган имло ва пунктуация қоидалари акс эттирилган «Ўзбек тили меъёрлари» илмий-оммабоп ўқув қўлланмасини нашрга тайёрлаш;\nдавлат олий таълим муассасаларининг таълим бошқа тилларда олиб бориладиган йўналишларида «Ўзбек тилининг соҳада қўлланилиши» фанини ўқитиш тизимини йўлга қўйиш;\nбарча олий таълим муассасаларининг бакалавриат босқичида «Касбий нутқ маданияти» фанини жорий қилиш;\nолий таълим муассасаларининг филология таълим йўналишларида «Компьютер лингвистикаси», «Амалий филология» йўналишларини ташкил қилиш;\nўзбек тили ва адабиётини ўқитишнинг замонавий методикасини яратиш;\nбирламчи моддий ва ёзма манбалар асосида ўзбек тилининг кўп минг йиллик тарихий ривожланишини ёритиб берувчи илмий адабиётларни нашрга тайёрлаш ва чоп этиш.\nЎзбек тилини мунтазам бойитиб бориш, унинг софлигини сақлаш, аҳолининг давлат тилидаги нутқ маданиятини юксалтириш борасида қуйидаги чора-тадбирлар амалга оширилади:\nЎзбекистон телерадиоканалларининг кўрсатув ва эшиттиришлари, оммавий кино, концерт дастурлари, оммавий ахборот воситаларининг аудиовизуал асарларида сухандон-бошловчилар ва барча қатнашчиларнинг ўзбек адабий тилида сўзлашини таъминлаш;\nкўп жилдли «Ўзбекистон миллий қомуси»ни лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосида нашрга тайёрлаш ва чоп этиш;\nжадид намояндаларининг бой маънавий мероси, ҳаёти ва фаолиятини ўрганишга оид илмий изланишларни рағбатлантириш;\nўзбек тили диалектлари харитасини яратиш;\nўзбек тилининг ўзига хос ноёб хусусиятлари акс этган фольклор ва мумтоз адабий асарларни нашрга тайёрлаш ва чоп этиш;\nёшлар ўртасида нутқ маданиятини оширишга қаратилган танловлар ўтказиш, жумладан, «Зулфияхоним қизлари», «Мард ўғлонлар» танловлари номзодларига давлат тилини билиши шартини киритиш;\nсавдо, ишлаб чиқариш, маиший хизмат кўрсатиш объектларига ўзбекча ном қўйишнинг норматив-ҳуқуқий асосини шакллантириш.\nДавлат тилининг замонавий ахборот технологиялари ва коммуникацияларидаги ўрнини кучайтириш, замонавий дастурий ишланмаларни яратишдаги мавқеини ошириш йўналишида қуйидаги чора-тадбирлар амалга оширилади:\nўзбек тилига оид барча илмий, назарий ва амалий маълумотларни ўзида жамлаган электрон кўринишдаги ўзбек тили миллий корпусини яратиш;\nўзбек тилини Интернет жаҳон ахборот тармоғида оммалаштириш, унда муносиб ўрин эгаллашини таъминлаш, дастурий маҳсулотларнинг ўзбекча иловаларини яратиш, ўзбек тилини ўргатувчи компьютер дастурларини кенг миқёсда амалиётга татбиқ қилиш;\nўзбек тилидаги матнлар таҳририга мўлжалланган компьютер дастурларини яратиш;\nўзбек тилидан жаҳоннинг етакчи хорижий тилларига ва хорижий тиллардан ўзбек тилига таржима қилувчи компьютер дастурини яратиш;\nдавлат тилида яратилган дастурий таъминотларнинг ягона сертификатлаш ва стандартлаштириш хизматини жорий этиш.\nДавлат тилининг халқаро миқёсдаги ўрни ва нуфузини ошириш ҳамда бошқа тиллар билан алоқаларини кенгайтириш бўйича қуйидаги чора-тадбирлар амалга оширилади:\nўзбек тилини хорижий мамлакатларда кенг тарғиб қилиш, уни ўрганиш истагида бўлган чет эллик фуқароларга кўмаклашишга мўлжалланган ўзбек тилини ўргатувчи онлайн платформа ташкил қилиш, унинг ахборот базасини таъминлаш ва мунтазам бойитиб бориш;\nхорижда истиқомат қилаётган ватандошларнинг маданий ва тил ўзлигини сақлаб қолиш, уларнинг ўзбек маданий анъана ва қадриятлари руҳида тарбия топишларига кўмаклашиш, ўзбек миллий маданий марказларини бадиий адабиётлар билан мунтазам таъминлаб бориш;\nхорижий олий таълим муассасаларида ўзбек тили марказлари фаолиятини йўлга қўйиш;\nхорижда фаолият кўрсатаётган ўзбек тили ўқитувчилари билан мунтазам алоқа ўрнатиш ва ўзаро тажриба алмашишни йўлга қўйиш;\nхорижий олий таълим муассасаларида фаолият кўрсатаётган ўзбек тили курсларини зарур илмий, ўқув-услубий адабиётлар билан таъминлаш тизимини жорий этиш;\nхорижда ўзбек тили ва адабиёти бўйича илмий тадқиқот олиб бораётган олимлар, тадқиқотчилар, таржимонлар билан мунтазам алоқа ўрнатиш, илмий ҳамкорликни йўлга қўйиш;\nмамлакатимизнинг хориждаги дипломатик ваколатхоналари ҳузурида «Ўзбек тилининг дўстлари» клубларини кўпайтириш;\nфан ва таълимдаги ҳамкорликни кучайтириш орқали чет эллик ёшларнинг ўзбек тилига бўлган қизиқишини ошириш;\nхорижда ўзбек тилининг халқаро нуфузи, жозибадорлиги ва имкониятлари ҳақида илмий анжуманлар, давра суҳбатлари, мулоқот ва суҳбатлар ташкил этиш ва оммавий ахборот воситаларида кенг ёритиш;\nхорижда истиқомат қилаётган ватандошлар ва ўзбек тилини ўрганиш истагида бўлган чет эл фуқаролари учун ўзбек тили дарсликлари, электрон дастурлар ишлаб чиқиш;\nтуркий тилли давлатлар билан ҳамкорлик жараёнларини ривожлантириш мақсадида ўзбек тилининг қардош тиллар билан таржима луғатларини ҳамда уларнинг мобил иловаларини яратиш.\nДавлат тилининг мамлакатимизда истиқомат қиладиган барча миллат ва элатлар учун бирлаштирувчи восита сифатидаги ўрни ва ролини кучайтириш борасида қуйидаги чора-тадбирлар амалга оширилади:\nбошқа миллат вакилларига давлат тилини ўргатувчи ўқув-методик қўлланмалар, кўргазмали материаллар яратиш;\nтаълим бошқа тилларда олиб бориладиган таълим муассасаларининг ўқувчилари учун давлат телерадиоканалларида ўзбек ва она тилини ҳамда бошқа фанларни ўрганишга бағишланган туркум дастурлар ташкил қилиш;\nфуқароларнинг она тилида таълим олиш имкониятини таъминлаш даражасини ошириш;\nоммавий ахборот воситалари ва даврий нашрларда давлат тилини ўрганишга бағишланган туркум дастур ва рукнлар ташкил қилиш;\nаудиовизуал асарлар, бадиий фильмлар, адабиётларни давлат тилидан бошқа тилларга таржима қилиш ишларини кенг йўлга қўйиш;\nҚорақалпоғистон Республикасида ўзбек ва қорақалпоқ тилларининг давлат тили сифатида муомалада бўлишига тенг шарт-шароитлар яратиш.\nКонцепция доирасида белгиланган вазифаларни бажариш орқали ўзбек тилининг давлат тили сифатидаги нуфузи ва мақомини ривожлантиришда 2030 йилгача қуйидаги натижаларга эришиш назарда тутилмоқда:\nмамлакат ҳаётининг барча соҳаларида, жумладан, давлат бошқаруви, замонавий ва инновацион технологиялар, саноат, банк-молия тизими, ҳуқуқшунослик, дипломатия, ҳарбий иш, тиббиёт ва бошқа соҳаларда давлат тилининг имкониятларидан тўлиқ ва тўғри фойдаланишга эришилади;\nдавлат органлари ва ташкилотлари раҳбар ходимларига давлат тилини талаб даражасида билиш ва унга ҳурмат билан муносабатда бўлиш мажбурияти юкланади;\nбарча давлат органлари ва ташкилотларида давлат тилида иш юритиш салоҳиятига эга бўлган малакали кадрлар фаолият кўрсатади;\nилмий асосланган янги сўз ва атамалар мунтазам равишда расмий муомалага киритиб борилади;\nдавлат тили барча фан тармоқларига оид илмий тадқиқотларда илм-фан тили сифатида нуфузга эга бўлади;\nўзбек тили ўқув лексикография тармоғини ривожлантириш, замонавий, янги авлод ўқув луғатларини тузиш ҳамда уларнинг электрон шаклларини яратиш орқали соҳалар бўйича миллий терминологик тизим такомиллаштирилади;\nўзбек тили ва адабиётини ўқитишнинг янги, замонавий методикасини яратиш орқали тил таълими самарадорлигини оширишга эришилади;\nмактабгача таълим ташкилотлари тарбияланувчиларига ўзбек тилини ўқитишга мўлжалланган қизиқарли мультимедиа ўйинлари, дидактик адабиётлар яратилади, бу эса болаларнинг боғча ёшидан давлат тилини ўзлаштиришига қулай имкониятлар яратади;\nоммавий ахборот воситаларининг аудиовизуал асарларида барча иштирокчиларнинг ўзбек адабий тилида сўзлашига эришилади;\nдавлат тилининг ахборот ва коммуникация технологиялари билан фаол интеграцияси таъминланади, ўзбек тилининг илм-фан ва технологиялар соҳасида қўлланилиши имкониятлари янада кенгаяди;\nмамлакатимиз ҳудудида истиқомат қиладиган барча миллат ва элатлар тилларини ривожлантириш учун кенг ва тенг имкониятлар яратилади;\nхорижда истиқомат қилаётган ватандошларнинг этно-маданий ва тил ўзлигини сақлаб қолиш, уларда ўзбек маданий анъана ва қадриятларига ҳурмат шаклланиши учун кенг имкониятлар яратилади;\nхорижда ўзбек тили ва адабиёти бўйича илмий тадқиқот олиб бораётган олимлар, тадқиқотчилар билан мунтазам алоқа ўрнатилади, илмий ҳамкорлик йўлга қўйилади;\nдавлат тили том маънода мамлакатимиз фуқароларини, миллатидан қатъий назар, бирлаштирувчи умумхалқ қадриятига айлантирилади, унинг халқаро миқёсдаги ўрни ва нуфузи ошади.\n2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш концепциясини 2020 — 2022 йилларда амалга ошириш\nва харажатлар манбаси\nI. Мамлакатимиз ижтимоий-сиёсий ҳаётининг барча соҳаларида давлат тили имкониятларидан тўлиқ ва тўғри фойдаланишга эришиш\nЎзбек тили ва адабиёти бўйича билимни баҳолашнинг миллий тест тизими асосида раҳбар кадрларнинг давлат тилида расмий иш юрита олиш даражасини аниқлаш механизмини ишлаб чиқиш ҳамда масъул лавозимларга тайинланадиган шахслар учун давлат тилини билиш бўйича даража сертификатларини жорий этиш.\n1. Ишчи гуруҳи ташкил қилиш ва Вазирлар Маҳкамаси қарорининг лойиҳасини ишлаб чиқиш.\n2. Қарор лойиҳасини мутасадди вазирликлар ва идоралар билан келишиш.\nДавлат тест маркази, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги,\nБарча вазирлик ва идоралар таркибида иш юритиш, шунингдек барча идоралараро ҳужжатлар айланиши давлат тилида бўлишини тўлиқ таъминлаш ва бу жараёнда давлат тилига қатъий амал қилишни назорат қилиш.\n1. Давлат органлари ва ташкилотларда норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни давлат тилида юритишнинг намунавий тартибини ишлаб чиқиш.\n2. Давлат тилида иш юритиш тартибига риоя қилинишини доимий назорат қилиш.\n3. Бу борада масъулиятни уларнинг раҳбарлари зиммасига юклаш.\nАдлия вазирлиги, вазирлик ва идоралар, маҳаллий ижро ҳокимияти органлари\nДавлат тилида соҳавий иш юритиш ҳужжатларининг ягона электрон намуналарини ишлаб чиқиш ва улардан фойдаланиш учун онлайн дастурлар яратиш.\n1. Давлат тилидаги ижро интизоми идоралараро ягона электрон тизимини (ijro.gov.uz) янада такомиллаштириш бўйича муаллифлар гуруҳини шакллантириш.\n2. Давлат тилидаги ижро интизоми идоралараро ягона электрон тизимини янада такомиллаштиришни мақсадли молиялаштириш.\n3. Онлайн дастурларнинг узлуксиз ишлашини таъминлаш.\n600 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nАхборот технологиялари ва оммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги\n2. Лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосини такомиллаштириш ва янги ёзувга ўтишнинг ташкилий-ҳуқуқий механизмларини ишлаб чиқиш бўйича «Йўл харитаси»ни ишлаб чиқиб.\n3. «Йўл харитаси»ни Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясига келишиш учун киритиш.\nВазирлар Маҳкамаси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Фанлар академияси, Ёзувчилар уюшмаси, манфаатдор вазирлик\nII. Таълим ташкилотларида давлат тилини ўқитиш тизимини янада такомиллаштириш, унинг илм-фан тили сифатидаги нуфузини ошириш\nМактабгача таълим ёшидаги болаларга ўзбек тилини ўргатиш тизимини такомиллаштириш.\n1. Мактабгача таълим ёшидаги болаларга ўзбек тилини қизиқарли тарзда ўргатиш тизимини ишлаб чиқиш.\n2. Ўзбек тилини ўргатиш бўйича илғор тажрибаларни оммалаштириш, мактабгача ёшдаги болалар учун «Қизиқарли ўзбек тили», «Сўз мўъжизаси» ва «Ўзбек тилининг изоҳли луғатчаси» сингари расмли китоб — луғатларни тузиш ва чоп этиш.\n3. Интернет тармоғида мактабгача таълим тизими тарбияланувчилари учун бола нутқини ўстиришга доир дастурий, электрон ўқув материаллари сонини кўпайтириш.\nМактабгача таълим вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги\nУмумий ўрта таълим муассасаларида ўзбек тилини ўқитиш тизимини тубдан такомиллаштириш, ўзбек тили бўйича машғулот ва дарс соатларини кўпайтириш.\n1. Умумий ўрта таълим тизимида ўқувчиларнинг нутқий кўникмаларини ривожлантирувчи, ўзбек тилининг бой имкониятларини ўзлаштириш имконини берувчи замонавий ўқув дастурларини яратиш.\n2. Таълим давлат тилида ва бошқа тилларда олиб бориладиган умумтаълим мактабларида ўзбек тили дарс соатларини кўпайтириш.\n3. Ўзбек тилини она тили ва давлат тили сифатида ўқитишни такомиллаштириш мақсадида кўникма ва малакларни ривожлантирувчи замонавий ўқув методик ишланмаларини оммалаштириш, ўқувчиларнинг нутқий кўникмаларини тизимли ошириб бориш.\nХалқ таълими вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nЎзбек тили бўйича билимларни баҳолаш тизимини такомиллаштириш.\n1. Ўзбек тили бўйича билимларни баҳолашнинг амалдаги тизимини танқидий кўриб чиқиш.\n2. Баҳолаш тизимини яратиш бўйича хорижий тажрибани ўрганиш.\n3. Хорижий тажрибалар асосида замонавий баҳолаш тизимини жорий этиш.\nФанлар академияси, Халқ таълими вазирлиги, Давлат тест маркази\nТаълимнинг барча босқичларида давлат тили ўқитилиши ҳамда ўзбек тили ва адабиётини янада ривожлантириш борасидаги илмий, илмий-амалий изланишлар кўламини кенгайтириш.\n1. Таълимнинг барча босқичларида ўзбек тили ўрганилиши кўламини янада кенгайтириш, давлат тилига доир билимларни мактабгача, умумий ўрта ҳамда олий ва ўрта махсус таълим тизимида босқичма-босқич шакллантириб боришга қаратилган ўқув дастурларини ишлаб чиқиш.\n2. Олий таълим тизимида ўзбек тили илмий мактабларининг замонавий методларини ўрганишни йўлга қўйиш,тилнинг ривожланиш истиқболлари билан боғлиқилмий муаммоларни аниқлаш, тадқиқ этиш, натижаларни оммалаштириш.\n3. Умумбашарий маданий меросга улкан ҳисса қўшган ўзбек мумтоз адабиёти намояндаларининг ижод намуналарини илмий тадқиқ этиш.\nОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, Мактабгача таълим вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий аттестация комиссияси, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nЎзбек тили ўқув лексикография тармоғини ривожлантириш, янги авлод ўқув ва атамалар луғатларини яратиш, уларнинг электрон вариантларини ишга тушириш.\n1. Ўзбек тили ўқув лексикографияси назариясини ишлаб чиқиш, унинг илмий — лингвистик, лингводидактик, лингвопедагогик, психолингвистик, социолингвистик, прагмалингвистик асосларини ишлаб чиқиш.\n2. Ўқув ва атамалар луғатларининг янги авлодини яратиш бўйича лойиҳалар танловини эълон қилиш ва ғолибларга грантлар ажратиш.\n3. Ўзбек тилидаги мавжуд луғатлар асосида узлуксиз таълимнинг барча турлари учун қуйидаги ўқув луғатларини яратиш:\n«Ўзбек тилининг имло луғати» (кирилл\nва лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосида);\nЎзбек тилига хорижий тиллардан ўзлаштирилган сўзлар луғатини тузиш, уни даврий янгилаб, тўлдириб бориш бу борада филолог, фольклоршунос, тарихчилар, ёзувчи ва шоирлар, аниқ ва гуманитар йўналишларда фаолият олиб бораётган олимлардан иборат ишчи гуруҳларини шакллантириш.\nҚуйидаги луғатларни яратиш ва нашр этиш:\n«Халқаро атама элементларнинг изоҳли-иллюстратив луғати»;\n«Ижтимоий-сиёсий атамаларнинг изоҳли луғати»;\n«Ахборот технологиялари атамаларининг изоҳли луғати»;\n«Тарих атамаларининг изоҳли луғати»;\n«Юридик атамаларнинг изоҳли луғати»;\n«Кимё атамаларининг изоҳли луғати»;\n«Кон-металлургия соҳаси атамаларининг изоҳли луғати».\n15 000 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nФанлар академияси, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Ахборот ва оммавий коммуникациялар аг?нтлиги,\nЎзбек тилининг ўзига хос хусусиятлари тўла ҳисобга олинган имло ва пунктуация қоидалари акс эттирилган «Ўзбек тили меъёрлари» илмий-оммабоп ўқув қўлланмасини нашрга тайёрлаш.\n1. Муаллифлар гуруҳини шакллантириш.\n2. Қўлланма мундарижасини тузиш.\n3. Муаллифлар вазифаларини белгилаш.\n4. Қўлланманинг қўлёзма нусхасини тайёрлаш.\n5. Қўлланмани нашр этиш.\n200 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nФанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги\nДавлат олий таълим муассасаларининг таълим бошқа тилларда олиб бориладиган йўналишларида «Ўзбек тилининг соҳада қўлланилиши» фанини ўқитиш тизимини йўлга қўйиш.\n1. Тегишли таълим йўналишлари ўқув режаларига «Ўзбек тилининг соҳада қўлланилиши» фанини киритиш.\n2. Ўқув фани дастурини ўқитишнинг самарали методикаларига асосланган ҳолда яратиш.\n3. Дастурни ихтисосликлар мазмунига мослаштириш.\n4. Фаннинг ўқув-услубий материалларини яратиш ва таълим жараёнига жорий этиш.\nЎзбек тили ва адабиётини ўқитишнинг замонавий методикасини яратиш.\n1. Ўзбек тили ва адабиёти фанини ўқитиш методикасини қайта кўриб чиқиш.\n2. Давлат тилини ўқитиш бўйича хорижий тажрибаларни ўрганиш ва таҳлил қилиш.\n3. Хорижий тажрибалар асосида ўзбек тили ва адабиёти фанини ўқитишнинг замонавий методикасини ишлаб чиқиш.\n500 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, Мактабгача таълим вазирлиги\nБирламчи моддий ва ёзма манбалар асосида ўзбек тилининг кўп минг йиллик тарихий ривожланишини ёритиб берувчи илмий монографияни нашрга тайёрлаш.\n4. Қўлланмани нашрга тайёрлаш ва чоп этиш.\n1 600 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nIII. Давлат тилининг софлигини сақлаш, уни бойитиб бориш ва аҳолининг нутқ маданиятини ошириш\nЎзбекистон телерадиоканалларининг кўрсатув ва эшиттиришлари, оммавий кино, концерт дастурлари, оммавий ахборот воситаларининг аудиовизуал асарларида сухандон — бошловчилар ва барча қатнашчиларнинг ўзбек адабий тилида сўзлашини таъминлаш.\n1. Оммавий ахборот воситаларида ўзбек тилининг адабий меъёрларини, ёшлар одоб-ахлоқига салбий таъсир қиладиган кўрсатувларни назорат қилувчи бадиий кенгашларнинг намунавий низомини ишлаб чиқиш.\n2. Намунавий низомни манфаатдор вазирлик ва идоралар билан белгиланган тартибда тасдиқлаш.\n3. Бадиий кенгашлар фаолиятини йўлга қўйиш.\nМиллий телерадиокомпания, Миллий ахборот агентлиги, Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги, Маданият вазирлиги, ЭОАВМА, Журналистлар ижодий уюшмаси, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nКўп жилдли «Ўзбекистон миллий қомуси»ни лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосида нашрга тайёрлаш ва чоп этиш.\n1. Ишчи гуруҳи тузиш.\n2. «Ўзбекистон миллий энциклопедияси»ни қайта кўриб чиқиш.\n3. Тўпламни лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосида нашрга тайёрлаш ва чоп этиш.\n12 000 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nФанлар академияси, Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nЖадид намояндаларининг бой маънавий мероси, ҳаёти ва фаолиятини ўрганишга оид илмий изланишларни рағбатлантириш.\n1. Тегишли мавзуларга доир лойиҳалар бўйича танлов эълон қилиш.\n2. Танлов натижаларига кўра лойиҳаларни молиялаштириш.\n3. Диссертациялар тайёрлаш.\nОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Фанлар академияси, «Ўзархив» агентлиги\nЁшлар ўртасида нутқ маданиятини оширишга қаратилган танловлар ўтказиш, жумладан, «Зулфияхоним қизлари», «Мард ўғлонлар» танловлари номзодларига давлат тилини билиши шартини киритиш.\n1. Танловларнинг мунтазам ўтказилишини назарда тутувчи норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини ишлаб чиқиш.\n2. Лойиҳани манфаатдор вазирлик ва идоралар билан белгиланган тартибда тасдиқлаш.\n3. Танловларни ёшлар ўртасида оммалаштириш ва ўтказиш, оммавий ахборот воситаларида кенг тарғиб қилиш.\nАлоҳида сметалар асосида ажратиладиган маблағлар ҳисобидан\nЁшлар ишлари агентлиги, Маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Ёзувчилар уюшмаси, Миллий телерадиокомпания\n1. Компания, фирма, бренд ҳамда ишлаб чиқариш, савдо объектлари, маҳсулотларга ном қўйиш (нейминг) хизматини ташкил қилиш бў?ича Вазирлар Маҳкамасининг қарори лойиҳасини ишлаб чиқиш.\n2. Қарор лойиҳасини манфаатдор вазирлик ва идоралар билан келишиш.\nОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Адлия вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nIV. Давлат тилининг замонавий ахборот технологиялари ва коммуникацияларига фаол интеграциялашувини таъминлаш\nЎзбек тилига оид барча илмий, назарий ва амалий маълумотларни ўзида жамлаган электрон кўринишдаги ўзбек тили миллий корпусни яратиш.\n1. Миллий корпусни яратиш бўйича ишчи гуруҳини шакллантириш.\n2. Миллий корпус йўналишлари бўйича маълумотлар базасини шакллантириш.\n1000 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Фанлар академияси, Халқ таълими вазирлиги\nЎзбек тилини Интернет тармоғида оммалаштириш, унда муносиб ўрин эгаллашини таъминлаш, дастурий маҳсулотларнинг ўзбекча иловаларини яратиш, ўзбек тилини ўргатувчи компьютер дастурларини кенг миқёсда амалиётга татбиқ қилиш.\n1. Тилшунос ҳамда ахборот технологиялари мутахассисларидан иборат ишчи гуруҳи шакллантириш.\n2. Тил ўқитиш бўйича дастурий маҳсулотлар яратиш.\n3. «Мактабгача таълимда она тили», «Бошланғич таълимда она тили», «Оммабоп она тили», «Умумий ўрта таълимда она тили» каби электрон ўқув дастурларини яратиш.\n4. Болалар ва ўсмирлар учун компьютер ўйинлари асосида ўзбек тилининг электрон ўқув дастурларини ишлаб чиқиш.\n5. Турли хил компьютер ўйинлари ва «Қизиқарли грамматика» орқали ўзбек тилининг электрон ўқув дастурларини яратиш.\n6. Давлат тилини ўргатиш бўйича аудио, видео дарслар ҳамда мобил иловалар тайёрлаш.\n7. Дастур ва мобил иловаларни Интернет жаҳон тармоғига жойлаштириш.\nАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, Мактабгача таълим вазирлиги,\nЎзбек тилидаги матнлар таҳририга мўлжалланган компьютер дастурларини яратиш.\n1. Тилшунос ҳамда ахборот технологиялари соҳаси вакиллари ҳамкорлигида ишчи гуруҳини шакллантириш.\n2. Ўзбек тилидаги матнлар таҳририга мўлжалланган компьютер дастурий маҳсулотларни яратиш.\n1 000 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Фанлар академияси, «UNICON.UZ» ДУК\nЎзбек тилидан жаҳоннинг етакчи хорижий тилларига\nва хорижий тиллардан ўзбек тилига таржима қилувчи компьютер дастурини яратиш.\n1. Филолог ва дастурчи-математиклардан иборат илмий, ижодий-техник гуруҳни шакллантириш.\n2. Ҳар бир хорижий тил ва ўзбек тили таржимаси билан шуғулланувчи кичик ижодий гуруҳлар ташкил қилиш.\n9 000 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Инновацион ривожланиш вазирлиги, Ёзувчилар уюшмаси\nДавлат тилида яратилган дастурий таъминотларни ягона сертификатлаш ва стандартлаштириш хизматини жорий этиш.\n1. Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги тизимида давлат тилида яратилган дастурий таъминотларнинг сифати ва мазмунини кўриб чиқиб, мувофиқлик сертификати берадиган алоҳида хизмат ташкил этиш бўйича Вазирлар Маҳкамасининг қарори лойиҳасини ишлаб чиқиш.\n2. Тегишли вазирлик ва идоралар билан келишиш.\nАхборот технологиялари ва оммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар,\nЕтакчи хорижий ижтимоий тармоқлар интерфейсларининг тиллари таркибига ўзбек тилини қўшиш масаласини ўрганиш.\n1. Етакчи хорижий ижтимоий тармоқлар маъмуриятлари билан музокаралар олиб бориш.\n2. Музокаралар натижаси бўйича таҳлилий маълумотнома тайёрлаш.\n3. Таҳлилий маълумотномани Вазирлар Маҳкамасига кўриб чиқиш учун киритиш.\nАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Ташқи ишлар вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nV. Давлат тилининг халқаро миқёсдаги ўрни ва нуфузини ошириш, бу борада хорижий ҳамкорлик алоқаларини ривожлантириш\nЎзбек тилини хорижий мамлакатларда кенг тарғиб қилиш, уни ўрганиш истагида бўлган чет эллик фуқароларга кўмаклашишга мўлжалланган ўзбек тилини ўргатувчи онлайн платформа ташкил қилиш, унинг ахборот базасини шакллантириш ва мунтазам бойитиб бориш.\n1. Ишчи гуруҳи ташкил қилиш.\n2. Илғор хорижий тажрибаларни ўрганиш ва шу асосда ўзбек тилини чет элларда кенг тарғиб қилиш концепцияси лойиҳасини ишлаб чиқиш.\n3. Ўзбек тилини ўргатувчи онлайн платформа ишлаб чиқиш.\n4. Онлайн платформанинг фаолиятини йўлга қўйиш.\n5. Онлайн платформани мунтазам равишда такомиллаштириб бориш.\nОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Ташқи ишлар вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш азирлиги, Республика Маънавият\nва маърифат маркази, Ёшлар иттифоқи\nХорижда истиқомат қилаётган ватандошларнинг маданий ва тил ўзлигини сақлаб қолиш, уларнинг ўзбек маданий анъана ва қадриятлари руҳида тарбия топишларига кўмаклашиш.\n1. Хорижда яшаётган ватандошлар ҳақида сайт яратиш.\n2. Сайтга зарур материалларни мунтазам жойлаштириб бориш.\n3. Хорижда истиқомат қилаётган ватандошлар учун «Ўзбек тили», «Лисоний маданиятшунослик», «Ўзбек миллий қадриятлари», «Ўзбек тилини ўрганамиз» каби оммабоп рисолалар яратиш.\n2021 йил март — 2022 йил декабрь\nТашқи ишлар вазирлиги, Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Маданият вазирлиги, Ёзувчилар уюшмаси, Миллатлараро муносабатлар ва хорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқалари қўмитаси, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nХорижийолий таълим муассасаларида ўзбек тили марказлари фаолиятини йўлга қўйиш.\n1. Ўзбек тили марказларини очиш имкониятига эга бўлган хорижий олий таълиммуассасаларининг рўйхатини шакллантириш.\n2. Ўзбек тили марказларида ўзбек тилини ўргатувчи курслар фаолиятини йўлга қўйиш.\nТашқи ишлар вазирлиги, Фанлар академияси\nХорижда фаолият кўрсатаётган ўзбек тили ўқитувчилари билан мунтазам алоқа ўрнатиш ва ўзаро тажриба алмашишни йўлга қўйиш.\n1. Хорижий университетлардаги ўзбек тили ўқитувчилари рўйхатини тузиш ва улар билан мунтазам алоқа ўрнатиш.\n2. Масофавий таълим технологияларидан фойдаланган ҳолда хорижий университетлардаги ўзбек тили ўқитувчилари учун қисқа муддатли малака ошириш курсларини ташкил этиш ва методик ёрдам кўрсатиш.\nТашқи ишлар вазирлиги, «Эл-юрт умиди» жамғармаси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, Республика Маънавият ва маърифат маркази\nХорижий олий таълим муассасаларида фаолият кўрсатаётган ўзбек тили курсларини зарур илмий, ўқув-услубий адабиётлар билан таъминлаш тизимини жорий этиш.\n1. Ўзбек тили курслари фаолият кўрсатаётган хорижий университетлар билан ҳамкорлик қилиш, уларни зарур илмий, ўқув-методик адабиётлар билан таъминлаш.\n2. Ўзбек тили курслари ўқитувчилари учун зарур бўладиган адабиётлар рўйхатини шакллантириш тизимини йўлга қўйиш.\nТашқи ишлар вазирлиги, Фанлар академияси,\nХорижий ўзбек тили ва адабиёти бўйича илмий тадқиқот олиб бораётган олимлар, тадқиқотчилар, таржимонлар билан мунтазам алоқа ўрнатиш, илмий ҳамкорликни йўлга қўйиш.\n1. Хорижий мамлакатларда ўзбек тили ва адабиёти бўйича илмий тадқиқот олиб бораётган олимлар билан илмий алоқаларни йўлга қўйиш.\n2. Уларнинг илмий тадқиқотлари хулоса ва натижаларини Ўзбекистон илмий жамоатчилигига маълум қилиш.\n3. Хорижий мамлакатларда ўзбек тили ва адабиёти бўйича илмий тадқиқот олиб бораётган олимлар, тадқиқотчилар билан суҳбатлар, телекўрсатувлар, илмий семинарлар ташкил этиш.\nМамлакатимизнинг хориждаги дипломатик ваколатхоналари ҳузурида «Ўзбек тилининг дўстлари» клубларини кўпайтириш.\n1. «Ўзбек тилининг дўстлари» клубларининг низомини ишлаб чиқиш.\n2. Барча дипломатик ваколатхоналарда «Ўзбек тилининг дўстлари» клубларининг сонини кўпайтириш.\n3. «Ўзбек тилининг дўстлари» клублари учун методик қўлланмалар, ўзбек тилини ўргатиш бўйича дарсликлар яратиш.\nТашқи ишлар вазирлиги,Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Фанлар академияси,\nФан ва таълимдаги ҳамкорликни кучайтириш орқали чет эллик ёшларнинг ўзбек тилига бўлган қизиқишини ошириш.\n1. Ўзбек тили ва адабиёти бўйича таълимнинг турли босқичларида Халқаро фан олимпиадаларини ўтказишни йўлга қўйиш.\n2. Хорижлик ёшларнинг ўзбек тилига бўлган қизиқишини оширишга ҳисса қўшган ватандошларимизни давлат мукофотлари билан тақдирлаш бўйича таклифлар тайёрлаш.\nТашқи ишлар вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nХорижда ўзбек тилининг халқаро нуфузи, жозибадорлиги ва имкониятлари ҳақида илмий анжуманлар, давра суҳбатлари, мулоқот ва суҳбатлар ташкил этиш ва оммавий ахборот воситаларида кенг ёритиш.\n1. Хорижлик мутахассислар, таржимонлар, ўзбек тили ва адабиёти ихлосмандлари билан суҳбатлар ташкил этиш.\n2. Хорижлик мутахассислар, таржимонлар, ўзбек тили ва адабиёти ихлосмандларининг Ўзбекистондаги ОАВларда мунтазам равишда чиқишларини ташкил қилиш.\nАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Миллий телерадиокомпания\n2. Луғатларни ва уларнинг мобил иловаларини тайёрлаш бўйича грант лойиҳаларини шакллантириш.\n3. Ишланмаларни Интернет тармоғида тарғибот қилиш.\n1 500 (Ўзбек тилини ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан)\nVI. Мамлакатимизда истиқомат қиладиган барча миллат ва элатлар тилларини ривожлантириш мақсадида кенг ва тенг имкониятлар ҳамда уларга давлат тилини ўрганиш учун қулай шарт-шароитлар яратиш\nБошқа миллат вакилларига давлат тилини ўргатувчи ўқув-методик қўлланмалар, кўргазмали материаллар яратиш.\n1. Ўқув-услубий қўлланмалар, кўргазмали материаллар яратиш бўйича соҳанинг тажрибали мутахассисларидан иборат ишчи гуруҳи тузиш.\n2. Хорижий тажрибаларни ўрганиш.\n3. Давлат тилини ўқитиш методикаси асосида ўқув-услубий қўлланма, кўргазмали материаллар яратиш.\nФанлар академияси, Мактабгача таълим вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги, Олий\nва ўрта махсус таълим вазирлиги, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nТаълим бошқа тилларда олиб бориладиган таълим муассасаларининг ўқувчилари учун давлат телерадиоканалларида онатилини ва бошқа фанларни ўрганишга бағишланган кўрсатув, эшиттиришлар ташкил қилиш.\n1. «Тилга эътибор», «Она тилида сўзлашамиз», «Нотиқлик маҳорати», «Тил – миллат кўзгуси», «Китоб билим манбаи», «Билимли ёшлар – келажак бунёдкори» каби туркум кўрсатув ва эшиттиришлар ташкил қилиш.\n2. Таълимнинг барча бўғинларида ўзбек тилини ўргатиш бўлимлари, методик бирлашмалар ва кафедралар фаолиятини мунтазам ёритиб бориш.\n2021 йил январдан бошлаб мунтазам\nМиллий телерадиокомпания, Халқ таълими вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Мактабгача таълим вазирлиги,\nФуқароларнинг она тилида таълим олиш имкониятини таъминлаш даражасини ошириш.\n2. Таълим бошқа тилларда олиб бориладиган таълим муассасаларининг тегишли ўқув-қуроллари ва зарур адабиётлар билан таъминланганлиги ҳолатини ўрганиш бўйича чора-тадбирлар режасини ишлаб чиқиш.\n3. Ушбу соҳадаги ишларнинг ҳолатини яхшилаш бўйича таклифлар тайёрлаш\nХалқ таълими вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Миллатлараро муносабатлар ва хорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқалари қўмитаси, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари, манфаатдор вазирлик ва идоралар\nОммавий ахборот воситалари ва даврий нашрларда давлат тилини ўрганишга бағишланган туркум дастур ва рукнлар ташкил қилиш.\n1.Туркум кўрсатув, эшиттириш ва мақолалар ташкил қилиш.\nМиллий телерадиокомпания, Миллий ахборот агентлиги, Республика Маънавият ва маърифат маркази, Фанлар академияси, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Мактабгача таълим вазирлиги, Халқ таълими вазирлиги,\nАудиовизуал асарлар, бадиий фильмлар, адабиётларни давлат тилидан бошқа тилларга таржима қилиш ишларини кенг йўлга қўйиш.\n1. Ҳар бир йўналиш бўйича таржима режасини шакллантириш.\n2. Таржимонлар гуруҳини шакллантириш.\n3. Таржима ишларини амалга ошириш.\n4. Таржималарни оммалаштириш.\nАхборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги, Миллий телерадиокомпания,\nҚорақалпоғистон Республикасида ўзбек ва қорақалпоқ тилларинингдавлат тили сифатида муомалада бўлишига тенг шарт-шароитлар яратиш.\n1. Қорақалпоғистон Республикасида давлат тили билан бир қаторда, қорақалпоқ тилининг расмий муомала сифатидаги ўрнига алоҳида эътибор қаратиш бўйича чора-тадбирлар режасини ишлаб чиқиш.\n2. Қорақалпоғистон Республикаси ҳудудида икки тилнинг тенг муомалада бўлишини таъминлаш.\nҚорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, Адлия вазирлиги\n2) 2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштириш концепцияси тегишли даврга мўлжалланган асосий йўналишлардан келиб чиқиб, ҳар икки йилда Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланадиган алоҳида «Йўл харита»си орқали босқичма-босқич амалга ошириб борилади.\n2020 — 2030 йилларда ўзбек тилини ривожлантириш ва тил сиёсатини такомиллаштиришнинг\nТаълим ташкилотларида давлат тилини ўқитиш тизимини янада такомиллаштириш, унинг илм-фан тили сифатидаги нуфузини ошириш\nДавлат мактабгача таълим тизимида ўзбек тилли гуруҳлар қамровини кенгайтириш\nУмумтаълим мактабларида ўқув йиллари учун таянч ўқув режаларида ўзбек тили фанини ўқитиш кўламини ошириш\nШундан, таълим ўзбек тилида олиб бориладиган мактабларда\nТаълим бошқа тилда олиб бориладиган мактабларда\nОлий таълим муассасаларида ўзбек тили кафедраларини ташкил этиш\nЎзбек тилини ривожлантириш йўналишидаги илмий — тадқиқот изланишлар миқдорини кўпайтириш**\nДиалектология тадқиқотларини кенгайтириш\nБошқа миллат вакилларига давлат тилини ўргатувчи ўқув-методик қўлланмалар турини кўпайтириш\nЖадид намояндаларининг бой маънавий мероси, ҳаёти ва фаолиятини ўрганишга оид илмий изланишлар сонини ошириш\nЎзбек адабий тилининг ёзма нутқ меъёри ва қоидаларини ўрганиш учун зарур шарт-шароитлар яратиш мақсадида қисқа муддатли ўқув курслари сонини босқичма-босқич ошириб бориш**\nЛотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосида «Ўзбекистон миллий қомуси» жилдларини нашр этиш\nЎзбек тилининг луғат бойлигини оширувчи лингвистик, соҳавий-терминологик, изоҳли луғатлар яратиш\nШундан, лингвистик луғатлар\nқардош тиллар билан таржима луғатлар\nянги авлод ўқув лексикография луғатлари\nТелерадиоканаллар сухандон-бошловчиларининг ўзбек адабий тилидаги нутқ маданияти оширувчи қайта тайёрлов курсларида ўқитиш тизимини жорий этиш ва қамровини ошириб бориш\nМиллий телерадиокомпания, Электрон оммавий ахборот воситалари миллий ассоциацияси\nДавлат тилининг замонавий ахборот технологиялари ва коммуникацияларига фаол интеграциялашувини таъминлаш\nДавлат тилида соҳавий иш юритиш ҳужжатларининг ягона электрон намуналарини ишлаб чиқиш ва улардан фойдаланиш учун онлайн дастурлар ишлаб чиқиш\nАхборот технологиялари ва оммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Фанлар академияси\nДастурий маҳсулотларнинг ўзбекча иловаларини яратиш\nЎзбек тилидаги матнлар таҳририга мўлжалланган дастурлар яратиш\nЭлектрон луғат дастурларини яратиш\nДавлат тилининг халқаро миқёсдаги ўрни ва нуфузини ошириш, бу борада хорижий ҳамкорлик алоқаларини ривожлантириш\nХорижий олий таълим муассасаларида ўзбек тилини ўргатувчи марказлар сонини кўпайтириш\nТашқи ишлар вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Фанлар академияси\n«Ўзбек тилининг дўстлари» клублари сонини кўпайтириш\nХорижий олий таълим муассасаларида ўзбек тили курсларини зарур илмий, ўқув-услубий, бадиий адабиётлар билан таъминлаш\nЎзбек тили ўргатишга доир хорижий олий таълим муассасаларидаги илмий тадқиқотлар миқдорини ошириш\n* яқин йилларга истиқболли йўналишлар\n** йилига ортиши ҳисобида\n(Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 21.10.2020 й., 06/20/6084/1398-сон)


Миллий почта операторига банк ва суғурта...\n20.02.2018 10:05 0 395\nУнда Ўзбекистон Республикаси Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлигининг асосий вазифалари ва фаолиятининг устувор йўналишлари белгилаб берилди.\nҲужжатга кўра, вазирлик, Ўзбекистон Республикаси Марказий банки, Молия вазирлиги, Иқтисодиёт вазирлиги икки ой муддатда «Ўзбекистон почтаси» АЖ почта алоқаси миллий операторига агент сифатида банк ва суғурта хизматларини кўрсатиш, шу жумладан тўловларни қабул қилиш ва ўтказиш, банк карталарига хизмат кўрсатиш, аҳолининг бўш пул маблағларини жалб қилиш, ихтиёрий ва мажбурий суғурта қилиш хизматлари ва аутсорсинг шартларида бошқа хизматларни кўрсатиш ҳуқуқларини тақдим этиш масаласини ўргансин ҳамда ушбу бандни амалга ошириш бўйича таклифларни Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига киритиш топширилган.\nВазирлик Инвестициялар бўйича давлат қўмитаси билан биргаликда уч ой муддатда «Ўзбекистон почтаси» АЖни, шу жумладан чет эл маслаҳатчиларини жалб қилган ва илғор халқаро тажрибани ўрганган ҳолда ислоҳ қилиш; почта алоқаси операторлари ва курьерларининг тармоғини ривожлантириш, хорижда халқаро почта жўнатмаларининг алмашинув пунктларини ташкил этиш бўйича таклифларни Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига киритиш белгиланди.\nШунингдек, фармонга биноан «Матбуот тарқатувчи» АКни белгиланган тартибда «Ўзбекистон почтаси» АЖга қўшиш масаласини «Матбуот тарқатувчи» АК ва «Ўзбекистон почтаси» АЖ акциядорларининг умумий йиғилишларида қўйиш тўғрисидаги таклифлари маъқулланиши қайд этилган.\nсуғурта Ўзбекистон почтаси банк Матбуот тарқатувчи


00:54 30 Ноябр 2020\n18:17 19.06.2019 (Янгиланган 18:23 19.06.2019) Ҳавола олиш\nМикроҳудудда яшовчи аҳоли вакиллари ҳеч қандай муаммосиз ўз фарзандларини мактабга жойлаш имкониятига эга бўлади.\nТОШКЕНТ, 19 июн – Sputnik. Бугун Ахборот ва оммавий коммуникация агентлигида Халқ таълими вазирлиги мутасаддилари иштирокида “Болаларни давлат умумтаълим муассасаларига қабул қилиш бўйича давлат хизматлари кўрсатишнинг маъмурий регламенти” мавзусида брифинг ўтказилди.\nБрифингда Халқ таълими вазири Шерзод Шерматов янги қабул қилинган қарорнинг мақсади ҳақида тўхталиб ўтди.\n“Биринчи масала Тошкент шаҳрида 309 та мактаб бўладиган бўлса, мактаблар орасида ўқитувчилар турли хил жойлашган. Шу 309 та мактабдан 81 та мактабда, бу 26 фоиз Тошкент шаҳридаги 43 фоиз ўқувчиси ўқимоқда. Бу мактабларда деярли уч сменада, бир синфда 50-60 бола ўқимоқда”, - деди Шерматов.\nВазир аҳоли томонидан жуда кўп эътирозлар билдириладиган масалалар ҳақида айтиб ўтди.\n“Шу мактаблар атрофида яшайдиган аҳоли бизга мурожаат қилади - менинг олдимда мактаб бор, лекин мен бу мактабга боламни бера олмайман. Умуман бегона, бошқа оила келиб боласини беради. Бу қандай адолатсизлик. Буни таҳлил қиладиган бўлсак, ҳозир минглаб болалар атрофидаги мактабига кира олмаган”, - деб таъкидлади вазир.\nШерматовнинг сўзларига кўра, янги қарорнинг мақсади - аҳоли фарзандини ўз микроҳудудида мактабга ҳеч қандай муаммосиз, текинга жойлаштириш ҳуқуқни бериш.\n“Ота-оналар кўпинча тушунмасдан туриб, мажбурлаб мактаб тилини билмайдиган болаларни шу мактабга жойлаштиришга ҳаракат қилади. Бу бўйича жуда кўп ўқитувчилар ва директорлардан эътирозларни эшитдим. Тил ўрганиш бошқа, лекин бошқа билмайдиган тилда фанни ўрганиш бошқа масала. Шунинг учун, рус тилига бўлган қизиқиш бўладиган бўлса, давлат тилида олиб бориладиган мактабларда рус тилини ўқитиш сифатини оширишимиз керак. Россиялик ҳамкорлар билан келишганмиз, бу бўйича иш олиб борилмоқда”, - деди Шерматов.\nЭслатиб ўтамиз, 2019 йил 7 июн куни Вазирлар Маҳкамасининг “Болаларни давлат умумтаълим муассасаларига қабул қилиш бўйича давлат хизматларини кўрсатиш регламентини тасдиқлаш тўғрисида”ги қарори қабул қилинди.\nҲужжатга кўра, жорий йилдан бошлаб талаб юқори бўлган Тошкент шаҳридаги 81 та мактабда қабул Давлат хизматлари марказлари ёки Ягона интерактив давлат хизматлари портали орқали амалга оширилади.\nЯнги қарорга кўра, ушбу мактабларга болалар асосий ва қўшимча квота асосида қабул қилинади.\nТуман (шаҳар) ҳокимликлари томонидан умумтаълим муассасаларига бириктирилган микроҳудудда истиқомат қилаётган фуқароларнинг (тегишли йилнинг 31 декабрига қадар 7 ёшга тўладиган) фарзандлари, отаси ёки онаси биринчи гуруҳ ногирони бўлган ҳамда етим ёки ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болалар сонини инобатга олган ҳолда асосий квота шакллантирилади.\nУмумтаълим муассасасининг имкониятидан келиб чиқиб, микроҳудуддан ташқарида истиқомат қилаётган мактаб ёшдаги, микроҳудуд ва микроҳудуддан ташқари мактаб ёшига етмаган (тегишли йилнинг 1 сентябрига қадар 6 ёшга тўладиган), шунингдек, умумтаълим муассасаларида таълим бериш тили бўйича бошланғич билим (мулоқот қилиш) кўникмасига эга бўлмаган болалар учун қўшимча квота ажратилади.


Кимё фанида лаборатория иши – «Умид» ИДУМИ\nJuma Yanvar 26th, 2018 Juma Yanvar 26th, 2018 Лаборатория машғулотлари, Маҳорат мактаби Фикр билдирилмаган\nКимё(арабча کيمياء, атама Мисрда km.t (қора, қора ер) сўзидан келиб чиққан дея тахмин қилинади, — моддаларнинг тузилиши ва ўзгаришини ўрганадиган фан. Кимё бошқа фанлар қатори инсон фаолиятининг маҳсули сифатида вужудга келиб, табиий эҳтиёжларни қондириш, зарурий маҳсулотлар ишлаб чиқариш, биридан иккинчисини ҳосил қилиш ва турли ҳодисалар сирларини билиш мақсадида рўёбга чиқди. Одамлар қадимда рудалардан металларни ажратиб олиш, турли хил қотишмалар тайёрлаш ва қўллаш, жумладан, шиша тайёрлаш ва ундан турли мақсадларда фойдаланишни билганлар.\nМилоддан аввалги Мисрда кимёвий жараёнларга асосланган ҳунармандчилик ривожланганлиги маълум. Пишиқ чарм тайёрлаш, уни бўяш, рангли шиша олиш, ўсимликлардан дори-дармон ва хушбўй ҳидли моддалар тайёрлаш, сопол буюмлар ишлаб чиқариш йўлга қўйилган. Ўша даврларда кимёвий маҳсулотлар Ҳиндистон, Хитой ва Ўрта Осиёда ҳам ишлаб чиқарилган. “Кимё ҳунар” соҳиби бўлган кимёгар бир моддадан иккинчи маҳсулотни тайёрлаш иши билан шуғулланган. Ўзбекистондан ўтган Буюк ипак йўли орқали милоддан аввалги 1-минг йилликнинг 2-ярмидан бошлаб, мамлакатга савдо-сотиқ билан бирга ҳунармандчилик ҳам кириб келди. Топилган жуда кўп тарихий буюм ва ёдгорликлар Ўзбекистон ҳудудида яшаган аҳолининг кимё ҳунаридан қадимдан бохабар эканлигидан дарак беради. Бухоро яқинидаги Пойкенд манзилгоҳидан 8-асрга тааллуқли кимё лабораторияси топилган. Лаборатория жиҳозлари ичида турли идишлар, шиша асбоблар, болалар сумаги учрайди.\nДарсга ҳозирлик кўриш\nЛаборатория ишига тайёргарлик кўрилар экан, кимё хонасининг санитария-гигиеник ҳолатига эътибор берилиши лозим: ҳаво алмашинуви, озодалиги ва бошқалар.\nКимёвий тажрибаларни ўтказишга зарур бўлган асбоб-жиҳозлар реактив қолдиқларидан тозаланган, ювилган ва қуритилган бўлиши зарур. Тажриба мақсади ва таълим мазмунига қараб, ўқувчилар сонига мос равишда зарурий асбоб ва жиҳозлар пластик тагликка жойлаштирилади. Бунда, лаборант-ассистент қўлланмада кўрсатилган жиҳоз ва реактивларни белгиланган миқдорларда тақсимлаб, пластик тагликка муайян тартибда териб чиқади.\nҲар бир жиҳознинг ўз ўрни бўлиши лозим. Тажрибалар ўтказилиб бўлгангандан сўнг, барча жиҳозлар жой-жойига қўйилиши керак. Бу қоидани ўқувчиларга сингдириб бориш ва у одат тусига киришига эришиш лозим.\nҚурилган ускуналар демонтаж қилиниб, жавонларга олиб қўйилади. Ишлатилган пробирка ва жиҳозлар ювилади ва қуритилган ҳолалда штативларга ўрнатилади. Реактивлар солинган идишлар маҳкам ёпилади ва «Реактивларнинг ишлатилишини қайд қилиш дафтари»да қанча миқдори ишлатилганлиги ёзиб борилади.\nЎқувчилар томонидан бажариладиган тажрибалар дарснинг қайси босқичида бажарилишини, қачон, қандай ташкил этилиши, жиҳозларни лаборатория ишида тайёрлаш, улардан самарали фойдаланиш, кам миқдордаги реактивлар билан ишлашга этиборларини кучайтириш, шунингдек, ўқувчиларда тежамкорликни тарбиялаш, тажрибаларнинг хавфсизлигини таъминлаш, тажриба натижаларини таққослаб, қонуниятларини аниқлаш, тоғри ва илмий асосланган хулосалар чиқариш, тажрибада аниқланган фактлар асосида умумлаштириш каби билим ва малакаларини ҳосил қилишга йўналтирилган.\nЛаборатория ишини ўтказиш\nДарсда ўқитувчи томонидан тайёрланган йўриқномалар, тавсия ва топшириқли варақалар ишлатилиши мумкин. Одатда, уларда ишнинг мақсади мужассамланади ҳамда таркибига ишни бажариш режаси ва топшириқлар киритилади. Бундай варақалар ўқувчиларда қўйилган масалани мустақил ечиш, кимёвий тажрибаларни босқичма-босқич амалга ошириш малакаларини ривожлантиради. Мазкур топшириқ варақалари билан ишлаш жараёнида ўқувчиларнинг илмий-тадқиқотчилиги, фаоллиги ортиб боради.\nЛаборатория иши самарадорлигини ошириш мақсадида ўқувчиларни кичик гуруҳларга бўлиш, ҳар бирига алоҳида вазифалар бериш, олинган натижаларнинг ҳимоясини ташкил қилиш мумкин. Ҳамкорликда амалга оширилган иш эса ўқувчиларнинг фаоллигини ўстиради, дарсда олинган билимларни янада мустаҳкамлайди.\nЛаборатория машғулотларида янги материални кузатиш, табиий обектлардан кенг фойдаланиш услубини татбиқ этиш кўзда тутилади. Бундай дарслар реал билимларни тўплаш, амалий малака ва кўникмаларни шакллантириш мақсадида ўтказилади.\nБилимларни шакллантиришда ўқувчиларда турли асбоблар (эвдиометр, кимёвий реаксияларда иссиқлик эффектини аниқлаш, сувни синтез қилиш, кимёвий реакция тезлигини аниқлаш ва бошқалар) ва кимёвий жиҳозлар билан ишлаш малака ва кўникмаларнинг ҳосил бўлиши катта аҳамиятга эгадир.\nКимё дарсларида ўқувчилар бажараётган амалий лаборатория тажрибалари таълим-тарбиявий аҳамиятга эгадир. Мустақил бажариладиган тажрибалар ўқувчиларнинг билим-малакаларни онгли ўзлаштиришга, фикрлаш фаолияти ва кимё фанига бўлган қизиқишларни ривожлантиришга, меҳнат малакаларини тарбиялашга, кузатувчанлик қобилиятини, борлиқни тўғри идрок этишни шакллантиришга ўз таъсирини кўрсатади.\nЛаборатория ишини ташкил қилишда қуйидаги режадан фойдаланиш мумкин:\n• ўтилган материални такрорлаш;\n• лаборатория иши мақсади ва вазифасини тушунтириш,\n• ўқув жиҳозлар билан ишлаш қоидаларини эслатиш;\n• иш тартибини тушунтириш;\n• белгиланган тажрибани амалга ошириш;\n• тажриба натижаларини қайд қилиш;\n• тажриба натижаларини ҳимоя қилиш;\n• лаборатория ишини якунлаш;\n• савол-жавоб ўтказиш;\n• ўқувчиларни баҳолаш.\nКимё лаборатория машғулотлариЮклаб олмоқ\nФизик ва коллоид кимё фанидан лаборатория машғулотлариЮклаб олмоқ\n🔥868 марта кўрилди\nkimyo, laboratoriya, кимё, лабораторная работа, лабораторные работы, химия\n← Инглиз тилидан қўшимча машғулотлар учун машқлар тўплами


ЖАМОАТЧИЛИК ҚАБУЛХОНАЛАРИГА - Ўзбекистон овози газетаси\nодамлар ишончи тобора ошиб бормоқда\nҲар бир партия аҳолининг маълум қатламлари манфаатини ҳимоя қилади, шу мақсад йўлида ўз ғоя ва қарашларини илгари суради. Инсон манфаатларини таъминлаш учун, аввало, одамлар билан, халқ билан мулоқот қилиш, уларнинг дарду ташвишлари, орзу-ниятлари, ҳаётий муаммо ва эҳтиёжларини яхши билиш керак, албатта.\nЭлекторат вакиллари муаммоларини ўрганишда партиямиз тизимида фаолият юритаётган Жамоатчилик қабулхоналари имкониятларидан унумли фойдаланиш яхши самара бермоқда.\nМурожаатларда кўтарилаётган масалалар ЎзХДП гуруҳлари, ҳамкор ташкилотлар ва давлат идоралари ҳамкорлигида ҳал этилаётгани туфайли Жамоатчилик қабулхоналарига одамлар ишончи тобора ошиб бормоқда.\nЙилнинг ўтган даврига назар соладиган бўлсак, Жамоатчилик қабулхоналаримизга 100 дан ортиқ мурожаат тушди. Уларнинг 90 фоизи ижобий ҳал этилди. Олдинги йилларда айрим масалалар жуда қийинчилик билан, жойларга қайта-қайта мурожаат қилиш, депутатлик сўрови институти орқали ҳам муддатидан ўтиб ечишга эришардик. Эндиликда мурожаатлар ечими ортидан идорама-идора чопишга унчалик эҳтиёж сезилмаяпти.\nМурожаатларни таҳлил этганда, уларнинг кўпчилиги иш билан таъминлаш, моддий ёрдам олиш, шунингдек, кредит масалаларини ташкил этаётганини кўришимиз мумкин. Мурожаатлар таҳлили ҳудудда қайси йўналишларда муаммолар борлиги, нималарга кўпроқ эътибор қаратишимиз лозимлигини яққол кўрсатади. Халқ депутатлари маҳаллий Кенгашларидаги партиямиз гуруҳлари доимий комиссия ва сессиялар муҳокамасига масала киритишда, аввало, Жамоатчилик қабулхоналарига тушаётган мурожаатлар таҳлилига эътибор қаратиши керак, назаримда.\nМурожаатларга ечим топишда бизда шундай тажриба йўлга қўйилган: биринчи галда масалани депутатлар ва партия фаоллари иштирокида муҳокама қиламиз. Уларнинг фикрларини ўргангач, энг маъқул ечимга тўхталамиз. Шундан сўнг мурожаат маълум бир депутатга ёки партия масъул ходимига юклатилади. Бу билан иш якунланмайди, албатта. Масала ҳал этилмагунга қадар махсус ишчи гуруҳ назоратида туради.\nШу ўринда қабулхонага бўлаётган мурожаатлардан мисоллар келтирсам. Наманган шаҳри, Чорсу маҳалласида истиқомат қилувчи Сожида Муҳиддинова собиқ бадиий буюмлар фабрикасида ишлаб пенсияга чиққан. Пенсия жамғармасига топширган ҳужжатларидаги камчилик сабабли пенсия таъминоти тўхтатилган. Вилоят архивига тегишли ҳужжат учун бир неча маротаба мурожаат қилишига қарамай, маълумот ололмаётган экан. Сожида Муҳиддинова билан вилоят архивига борганимизда бир соат ичида тегишли ҳужжатни унинг қўлига тутқазишди. Савол туғилади: Нега оддий фуқаронинг оддий мурожааати ўз вақтида ҳал этилмай, сансалорчилик бўлиши керак? Идораларга айнан бирон-бир масъул шахс ёки юқори ташкилот вакили билан бирга бориш шартми? Масъул ходимлар ўз вазифаларини сидқидилдан адо этсалар, бундай оворагарчиликлар бўлмайди, назаримизда.\nЎз навбатида Жамоатчилик қабулхонамизга миннатдорчилик хатлари ҳам келиб туради. Чортоқлик Хуршида Раҳматуллаеванинг хатида шундай сўзлар бор:\n«Мен олий ўқув юртига киролмай юрганимда ЎзХДП вилоят кенгаши қошидаги Жамоатчилик қабулхонаси ҳақида эшитиб қолдим. Қабулхонада менинг қизиқиш ва имкониятларимни ўрганиб, оилавий корхона очишни маслаҳат беришди. «Ипотекабанк» Наманган шаҳар филиалидан имтиёзли кредит олишга эришдим. «Зар жилваси» оилавий корхонамиз шу тариқа ташкил топди. Бугунги кунда 7 иш ўрнига эга оилавий корхонамиз томонидан кўрпа жилд ва чойшаб, дастурхонлар тайёрлаяпмиз. «Чортоқ» санаторийси билан шартнома тузганмиз. Бугун олий маълумотли муҳандис технологман. Ўзбекистон ХДП «Истиқбол» ёшлар қаноти фаоллари сафидаман. Эришган натижаларим, албатта ЎзХДП ва унинг Жамоатчилик қабулхонаси туфайлидир. Бунинг учун партия вилоят ва Чортоқ туман кенгаши фаолларидан миннатдорман».\nЖорий йил Халқ билан мулоқот ва инсон манфаатлари йили, деб эълон қилиниши муносабати билан қабулхона фаолиятини янада кучайтириш чора-тадбирлари кўриляпти. Биринчидан, узоқ қишлоқларда кўчма Жамоатчилик қабулхоналарини кўпроқ ўтказишга ҳаракат қиляпмиз. Мурожаатларни қайд этиш, ижросини назорат этиш механизмини кучайтириш, намунали қабулхоналар иш тажрибасини оммалаштириш, оммавий ахборот воситалари билан ҳамкорликни мустаҳкамлаш ишларини олиб боряпмиз. Ҳаётга янгича ёндашув бугунги кун талаби.\nЎзХДП Наманган вилоят кенгаши раиси,


Kutubxona - Jumaqul Qurbonov. Vafodor (hikoya) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Jumaqul Qurbonov. Vafodor (hikoya) / Kiril\nМуаллифЖумақул Қурбонов Асар номиВафодор (ҳикоя)\nТуркумларКутубхона  Xалқлар - Ўзбек/мустақиллик адабиёти Бўлимлар - Миллий адабиёт  Муаллифлар - Жумақул Қурбонов  Услуб - Наср Шакл - Ҳикоялар Ёзув - Кирил\nТилЎзб Ҳажм9KBБезатишUzgen (admin@kutubxona.com) Қўшилган2013/06/28 Манбаhttp://www.ziyouz.com/index...\nLotin yozuvda Жумақул Қурбонов\nҚуёш уфққа секин бош қўйди. Оқшом салқинида қўйларнинг бир маромда ўтлаётганини кўриб, кўнгли тинчиган Қодир бобо гиламдек тўшалган майса устига ёнбошлади. Атрофга чўккан сукунатни аҳён-аҳёнда жониворларнинг маъраши, какликларнинг ва ҳар турли кушларнинг сайрашигина бузиб турарди.\nОёқ тарафида ётган итнинг ниманидир сезгандай ҳурпайиб олганига эътибор ҳам қилмай, чол кўклам ҳавосидан тўйиб-тўйиб симираркан хаёлга чўмди.\nБундан беш йил бурун уни хўжалик каттаконлари иззат-ҳурмат билан нафақага кузатишди. Аввал қувонган, кейин орадан бир ҳафта ўтар-ўтмас зерикканидан еру-кўкка сиғмай қолган Қодир бобо идорага кириб борганида, у учрашмоққа бел боғлаган раҳбарлар иш билан аллақаёққа кетишган экан. Кўнгли синиб ортига қайтди. Эртасига ҳам шундай бўлди. Учинчи куни сабри чидамади, оёғига этигини, эгнига чакмонини илди-ю, қадрдон яйловига йўл олди. Каттаконларни ҳам шу ерда кўрди.\n– Шундай бўлишини билгандим, – деди директор хурсандлигини яширолмай. – Мана, уч-тўрт кун бўлсаям, бола-чақанинг олдида бўлдингиз. Ишга киришинг. Ўз отарингизни берамиз. Болаларнинг олдига бориб-келишни ҳам эсдан чиқариб қўйманг. Тағин кампирингиз устингиздан шикоят ёзиб юрмасин-а?\nБугун байрам. Қодир бобо чўлиғи Абдурасулни қўярда-қўймай уйига жўнатди. Янги уйланган, чилласини чиқариб яйловга келган куёв бола тушмагур боласини йўқотган қўйга ўхшаб мўлтирайди. Уйга бориб келай дейишга юзи чидамайди. Қодир бобо бориб кел деса, уялиб кўзини олиб қочади. Xайрият, бугун кўнди. Саҳармардондан кўк қашқани миниб жўнаб кетди.\nИтнинг ириллаши Қодир бобонинг хаёлини бўлди. Қўйлар ҳуркиб, гурра бир ерга тўпланди. Буталар орасидан шиддат билан отилиб чиққан жонивор ўзини сурувга урди. Қўйлар «дув» этди-ю, тўзғиб кетди.\n"Бўри!" – миясидан яшиндек ўтди чўпоннинг. Ит эгаси ёнидалигида шерланиб кетди чоғи, ёввойи бир шижоат билан йиртқичга ташланиб қолди. Лекин бўри зум ўтмай ўзини ўнглаб олиб итга ҳужум қилди. Ит ва бўри ўртасида ҳаёт-мамот жанги бошланди. Ит рақибининг дуч келган жойига оғиз солар, бўри эса унинг кекирдагидан олишга интилар эди. Ит охирги кучини сарфлаб, йиртқичнинг бўйнидан тишлади. Бўри жон талвасасида итни силтаб-силтаб ташлади, аммо ит йиртқичнинг оёқлари остига судралиб, топталиб қолса ҳам тишлаган жойини қўйиб юбормади. Ниҳоят, бўри йиқилди. Тун ярмидан оққанда Қодир бобо қўйларни бир ерга тўплади. Итни силаб-сийпаб эркалатар экан, қўллари шилимшиқ қонга тегиб сесканиб кетди. Итни кўтариб, қулайроқ ерга, хас-хашак устига ётқизиб, гулхан ёқди. Сув иситиб итнинг яраларини ювди, яктагидан йиртиб, қон сизиб турган жойларини боғлади. Шундагина қорни оч қолганини, касофат ташвишлари боис кечқурун тамадди қилмаганини, итга ҳам нон бермаганини эслади. Xуржундан нон ўроғлиқ дастурхонни олди. Суви қочган нонни ивитиб, итнинг олдига қўйди. Лекин ит нонга қайрилиб ҳам қарамади. Бўри яралаган ит ўлади, ўлмасаям сондан чиқади, деган гап эсига тушиб чўпоннинг юраги ачиди. Абдурасул келса, итни қишлоққа юбортириб, парвариш қилдиришни, зарур бўлса, мол дўхтирига кўрсатишни ўйлаб, ўзига ўзи таскин берди.\nЭртаси куни Абдурасул отини йўрғалатиб келиб қолди. У кеча шод-хандон жўнатган чўпоннинг қош-қовоғидан қор ёғаётганини кўриб, ҳайрон қолди. Xуржундан байрам совғаларини олаётиб, латта-путталар билан боғлаб ташланган итга кўзи тушди. Бир четда бўри ёриб ташлаган совлиқнинг ўлиги қорайиб кўринди. Абдурасул чолни ёлғиз ташлаб уйга кетганига пушаймон бўлди.\nАбдурасул шу кетганича хуфтонда қайтиб келди. Итни мол дўхтирига кўрсатиб, дори-дармон қилдирганини, кейин уйдагиларга икки-уч кун боғлаб парвариш қилишни тайинлаганини айтиб, чолга ҳисоб берди.\nМилтиғини қайта ўқлаб олган Қодир бобо билан Абдурасул «ўлжа» томон яқинлашдилар. Қодир бобо оёғи остида бўри ўрнида ўзининг вафодор ити ётганини кўриб, донг қотиб қолди. Жониқиб итнинг бошини кўтарди. Лекин ит аллақачон ўлиб бўлган эди.\nЧол қўлидаги милтиғини қулочкашлаб, чўл қўйнига улоқтириб юборди. У яна итнинг устига энгашди. Аччиқ-аччиқ йиғлаётган чолнинг қоқ суяк елкалари силкиниб-силкиниб тушмоқда эди.\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Jumaqul_Qurbonov._Vafodor_(hikoya)_/_Kiril&oldid=11161" dan olindi


Бугун пойтахтимиздаги International Hotel Tashkent меҳмонхонасида “Ислом тараққиёт банки гуруҳи куни“ конференцияси ўз ишини бошлади. Бу ҳақда “Халқ сўзи” онлайн хабар бермоқда.\n“ИБР Ўзбекистонда ҳамма соҳада ҳамкорлик қилиб келмоқда. Айниқса, таълим, соғлиқни сақлаш, коммунал соҳа, сув таъминоти, қишлоқ хўжалиги, энергетика, йўлсозлик каби ижтимоий-иқтисодий соҳалардаги муҳим лойиҳаларни молиялаштиришга ўз ҳиссасини қўшмоқда. Эндиликда инвестициявий алоқаларимиз янги босқичга кўтарилади. Бугунги анжуманда 2019- 2021 йилларда Ўзбекистон билан Стратегик ҳамкорликнинг янги босқичи истиқболларини муҳокама қиламиз“, - деди ИБР гуруҳи президенти доктор Бандар Ҳажар.


Мажбурий тиббий суғурта: саволлар ва жавоблар\nТиббиётнинг янги тизимига оид савол-жавобларни чоп этишда давом этамиз:\n– Мавсумий ёки доимий бўлмаган ишлардаги фуқаролар қандай суғурта қилинади?\n– Улар ишлаётган вақтда суғурта пулини иш берувчи тўлайди. Бўш қолган вақтида эса энг кам маошдан 5 фоиз тўлаб боришади ёки Бандлик марказига рўйхатга туришади.\n– Қозоғистонда ишлаётган хорижликлар ва фуқаролиги бўлмаган шахсларга тиббий ёрдам қандай асосда кўрсатилади?\n– “Мажбурий ижтимоий тиббий суғурта тўғрисида” Қонуннинг 2-моддаси, 2-бандига кўра Қозоғистонда ишлаётган хорижликлар ва фуқаролиги бўлмаган шахс ҳамда ўролмонлар ижтимоий тиббий суғурталаш тизимида қозоғистонликлар билан тенг асосда иштирок эта оладилар. Меҳнат муҳожирларига тиббий ёрдам давлатлараро шартномаларга мувофиқ кўрсатилади. Масалан, Евроосиё Иқтисодий Иттифоқига кирувчи 5та мамлакатда тез тиббий ёрдам бепул кўрсатилади.\nАгарда халқаро шартнома бўлмаса, меҳнат муҳожирлари кўнгилли равишда суғурта шартномасини тузишлари мумкин. Атрофдагилар учун хавфли оғир касалликлар юз берганида (бундай касалликлар рўйхатини Қозоғистон Республикаси Соғликни сақлаш вазирлиги белгилаб берган) уларга бепул тиббий ёрдам кўрсатилади.\n– Ишсизлар, ўз-ўзини самарали таъминлай олмаётганлар, иқтисодий фаоллиги паст бўлган бошқа фуқаролар қандай қилиб тиббий ёрдам олишлари мумкин?\n– Бундай шахслар бугунги кунда 500 000 нафар атрофида. 2020 йилгача доимий тиббий кўрикдан ташқари барча тиббий хизматлар уларга бепул кўрсатилади. Шундан кейин эса, улар тиббий ёрдам олиш учун қуйидаги йўлларни тутиши мумкин:\nА) яшаш жойидаги Бандлик марказига мурожаат этади. У ерда малака ва иш тажрибасига мувофиқ иш таклиф этишади. Кўрсатилган иш ўринлари тўғри келмаса, ишсиз мақомини олишади. Бундай ҳолларда ҳам жамғармага давлат бадал тўлайди.\nБ) хусусий тадбиркор сифатида солиқ органларида рўйхатдан ўтади ва 2 энг кам маош (2017 йилда - 24 459 тенге) нинг 5 фоизи миқдорида бадал тўлаб боради.\nВ) мустақил равишда иккинчи даражали банклар орқали энг кам маош (2017 йилда - 24 459 тенге) нинг 5 фоизи миқдорида бадал тўлаб боради.\n– Суғурталанган шахс тўсатдан вафот этган тақдирда унинг ҳисобида йиғилиб қолган маблағ ворисларига бериладими?\n– Йўқ. Тиббий суғурта маблағ жамғариш тизими бўлмагани учун бундай имконият кўзда тутилмаган.\n– Болалар қанча ёшга тўлгунича суғурта бадалларини давлат тўлаб боради?\n– 18 ёшга тўлмаган болалар, ўрта, ўрта техник ва касб, ўрта махсус, олий илмгоҳларда таълим олаётганлар ўқиш даврида ва таълимни тугатгач, 3 ой давомида бадал тўлашдан озод қилинади.\n– Қайси ҳолатларда олинган дори-дармонлар пули тиббий суғурта жамғармаси томонидан қопланади?\n– Маълум касалликларга чалинган фуқароларга амбулатория-поликлиника ёрдами беришда ишлатиладиган тегишли орган томонидан тасдиқланган дори-дармонлар рўйхати асосида амалга оширилади.\n– Суғурталанган шахс хорижда ҳам бепул даволаниши мумкинми?\n– Йўқ, жамғарма фақат Қозоғистон Республикаси ҳудудида фаолият юритади.\n– Иш берувчи мен учун бадал тўлаётган-тўламаётганини қандай аниқлаш мумкин?\n– Буни аниқлаш учун махсус онлайн хизматлар мавжуд. Бундан ташқари, Қонунга мувофиқ иш берувчи ҳар ойнинг 15-кунига қадар сизга бадалларни тўлаганлиги тўғрисида ҳисобот бериши кўзда тутилган.\n, 2017-08-01, 11:09 206


1. Нурота тоғларида тарқалган жуда камёб эндемик ўсимлик.\nИлдизи ёғочланувчи, кўп бошчали, кўп йиллик ўт. Поялари кам, узунлиги 50 см, оддий, тик чизиқли (жўякли), безчали, ярмидан юқориси баргсиз. Баргларининг устки томони ғадир-будир, пастки томони қалин безчали, йўғон томирли. Ёпирма ва поянинг пастки қисмидаги барглари қисқа бандли, чўзиқ, патсимон бўлинган ёки патсимон тишли. Поянинг ўрта ва юқори қисмидаги барглари бандсиз, япроғининг пастки қисми поя бўйлаб (пастга қараб) ёпишган, четлари текис. Саватчаси кўп гулли. Ўрама баргчалари тўрт қиррали, сарғиш-яшил рангли. Тожи пушти рангли, ташқи томони безчали. Уруғи тескари пирамидасимон, туксиз, силлиқ. Май ойида гуллаб, меваси июлда етилади.\nЖиззах, Навоий вилоятлари: Нурота ва Оқтоғ тизмаларида тарқалган.\nТоғларнинг ўрта қисмидаги шағалли, майда жинс тупроқли ёнбағирларда ўсади.\nУруғидан ва бачкисидан кўпаяди.\nЧорва молларининг ҳаддан ташқари кўп боқилиши туфайли камайиб бормоқда.\nНурота давлат қўриқхонасида муҳофаза қилинади.


Алюмин кузов ва бармоқ изи: Тойота янги Land Cruiser 300ни тақдим этди - 10.06.2021, Sputnik Ўзбекистон\nАлюмин кузов ва бармоқ изи: Тойота янги Land Cruiser 300ни тақдим этди\nLand Cruiser 300 - асосий ўзгаришлар: ташқи кузов панеллари алюмин, энг кучли двигател - турбо V6, ўғирлашдан бармоқ ёрдамида ҳимояланган. 10.06.2021, Sputnik Ўзбекистон\nТОШКЕНТ, 10 июн – Sputnik. Тойота компаниясининг бутун дунёга машҳур Land Cruiser йўлтанламас автомобилларининг янги серияси - Land Cruiser 300 тақдим этилди. Янги Land Cruiser чиқиши ушбу афсонавий автомобиллар ишлаб чиқааришнинг 70 йиллик юбилейига тўғри келди. Ҳа-ҳа энг биринчи Тойота Land Cruiser BJ 1951 йилда ишлаб чиқарилган ва Тойота компаниясининг илк енгил автомобили бўлган. Экология ва экономия Экология ва тежамкорлик талабларига кўра, бундан буён Land Cruiser автомобиллари V8 турдаги двигателлар билан жиҳозланмайди. Унинг ўрнига 2та турбинали V6 двигатели ўрнатилади. Шундай бўлсада унинг қуввати 415 от кучи ва тортиш кучи 650 НМ (олдинги V8 - 309 от кучи ва 439 НМ)га эга бўлади. Бунинг эвазига автомобил янада тезроқ юрадиган бўлди. Оғирлиги 2,6 тонна бўлган автомобил 0 дан 100гача 6,7 сонияда тезлашади. Мураккаб йўл шароитларида ҳам двигателнинг юқори тортиш кучи туфайли юриши енгилроқ бўлади. Ҳозирча аниқ маълумотлар келтирилмаган бўлсада, автомобил олдингига қараганда сезиларли даражада ёнилғи тежамкор бўлади.Турбо мотор, албатта, олдинги атмосфера двигателларга қараганда ресурси камроқ бўлиши мумкин. Бир миллион километр юрмаса ҳам камида ремонтсиз “300 минг юради” дейишмоқда Тойота маҳсулотлари билан яхши таниш бўлган экспертлар ва журналистлар. Ҳақиқий йўлтанламас Автомобил кузовида алоҳида рама сақлаб қолинган. Яъни автомобилнинг кузови алоҳида рама устига қўндирилган. Бу кўрсатгич “ҳақиқий жип” ишқибозлари учун жуда муҳим. Бундай конструкция автомобил кузови оғир йўл шароитида (йўлсизлик шароитида) мустаҳкамроқ ва бардошлироқ бўлишга хизмат қилади. Замонавий енгил автомобиллар ва кроссоверларда рама йўқ. Кузовининг ўзи рама вазифасини бажаради. Тойота хабар қилишига кўра, автомобилнинг орқа қанотдан бошқа барча ташқи элементлари алюминдан ясалган. Ички элементлар эса – пўлатдан. Бунинг эвазига автомобил вазни 200кг га енгиллаштирилган ва кузов мустаҳкамлиги 20%га оширилган.Хавфсизлик оширилди Янги Land Cruiser 300 кузов янада мустаҳкамроқ бўлиши билан бирга автомобил фаол хавфсизлик тизимлари билан ҳам жиҳозланган. Улар орасида актив радар хавфсизлик тизими, қарама-қарши автомобил ҳайдовчиси кўзини қамаштирмайдиган чироқлар, автомобил юриш қисмини турли йўл шароитларига автоматик мослашиш тизимлари, атрофни кузатиш камералари ва бошқалар билан жиҳозланган. Ундан ташқари, автомобил мутлақ янги ўғирлашга қарши тизим билан жиҳозланган. Маълумки Land Cruiser 100 ва 200 автомобиллари Россияда энг кўп ўғирланадиган автомобиллардан бири эди. Янги Тойота эса ҳайдовчининг бармоқ излари ёрдамида ўт олади. Унинг хотирасга 4 кишигача ҳайдовчилар киритилши мумкин. Бундан тизим Тойота томонидан илк бор қўлланилмоқда. Шунингдек, автомобил Тойотанинг Т-Mark ўғирликка қарши тизими билан ҳимояланган. Унда автомобилнинг 10 000та жойида микроточкалар билан маркировка қилинган. Улар ёрдамида ўғирланган автомобилни ёки унинг деталини дарҳол аниқлаш мумкин. Яхши томонлари ўзгаришсиз қолди Тойота ўз харидорларини жуда яхши билади ва янги автомобиллар яратишда уларнинг хоҳиш-истакларини диққат билан ўрганади. Янги Land Cruiser 300 ташқи ўлчамлари Land Cruiser 200 билан деярли бир хил, фарқи беш миллиметр атрофида. Лекин шу билан бирга салондаги ўриндиқлар янада қулайроқ бўлган, замон талабига кўра олд панлелда улкан мультимедиа экран ўрнатилган. Климат, мусиқа ва бошқа бошқарув органлари фақат экран орқали эмас жисмоний нутқлари ҳам бор. Аксарият мижозлар айнан шундай бўлишини истаган. Орқа ўриндиқ ҳам аввалгидек, бироз пастроқ бўлсада, жой етарли. Юкохона эшиги энди фақат тепага очилади. Олдин 2 қисмга бўлиниб ярми пастга ярми тепага очилар эди. Аксарият харидорлар буни маъқуллаган чунки, пастга қараб очиладиган эшик баъзан юкхона тўридаги нарсаларни олишга халал берган. Фақат ҳайдовчи ўриндиғи жуссаси йирик бўлган кишилар учун бироз торайгандек туюлиши мумкин. Чунки марказий тоннел жуда кенгайган ва унда кўплаб кнопкалар ва экран жойлаштирилган. Тойота хабарига кўра, Land Cruiser компаниянинг энг муваффақиятли моделларидан биридир. 2019 йилнинг август ойида бутун дунё бўйлаб сотилган Land Cruiserлар сони 10 миллион данадан ошиб кетган. Россияда 2002 -2019 йиллар давомида 400 мингдан ортиқ Land Cruiser сотилган. 2007 йилда савдога чиқарилган Land Cruiser 200 конвейерда 14 йил давомида сақланиб турди. Янги автомобил нархи 6 млн рубл ( $82 000) атрофида бўлиши кутилмоқда.\n© ToyotaТойота Land Cruiser 300\nLand Cruiser 300 - асосий ўзгаришлар: ташқи кузов панеллари алюмин, энг кучли двигател - турбо V6, ўғирлашдан бармоқ ёрдамида ҳимояланган.\nТОШКЕНТ, 10 июн – Sputnik. Тойота компаниясининг бутун дунёга машҳур Land Cruiser йўлтанламас автомобилларининг янги серияси - Land Cruiser 300 тақдим этилди.\nЯнги Land Cruiser чиқиши ушбу афсонавий автомобиллар ишлаб чиқааришнинг 70 йиллик юбилейига тўғри келди. Ҳа-ҳа энг биринчи Тойота Land Cruiser BJ 1951 йилда ишлаб чиқарилган ва Тойота компаниясининг илк енгил автомобили бўлган.\nЭкология ва экономия\nЭкология ва тежамкорлик талабларига кўра, бундан буён Land Cruiser автомобиллари V8 турдаги двигателлар билан жиҳозланмайди. Унинг ўрнига 2та турбинали V6 двигатели ўрнатилади. Шундай бўлсада унинг қуввати 415 от кучи ва тортиш кучи 650 НМ (олдинги V8 - 309 от кучи ва 439 НМ)га эга бўлади. Бунинг эвазига автомобил янада тезроқ юрадиган бўлди.\nТойота Land Cruiser 300\nОғирлиги 2,6 тонна бўлган автомобил 0 дан 100гача 6,7 сонияда тезлашади. Мураккаб йўл шароитларида ҳам двигателнинг юқори тортиш кучи туфайли юриши енгилроқ бўлади. Ҳозирча аниқ маълумотлар келтирилмаган бўлсада, автомобил олдингига қараганда сезиларли даражада ёнилғи тежамкор бўлади.\nТурбо мотор, албатта, олдинги атмосфера двигателларга қараганда ресурси камроқ бўлиши мумкин. Бир миллион километр юрмаса ҳам камида ремонтсиз “300 минг юради” дейишмоқда Тойота маҳсулотлари билан яхши таниш бўлган экспертлар ва журналистлар.\nАвтомобил кузовида алоҳида рама сақлаб қолинган. Яъни автомобилнинг кузови алоҳида рама устига қўндирилган. Бу кўрсатгич “ҳақиқий жип” ишқибозлари учун жуда муҳим. Бундай конструкция автомобил кузови оғир йўл шароитида (йўлсизлик шароитида) мустаҳкамроқ ва бардошлироқ бўлишга хизмат қилади. Замонавий енгил автомобиллар ва кроссоверларда рама йўқ. Кузовининг ўзи рама вазифасини бажаради.\nТойота хабар қилишига кўра, автомобилнинг орқа қанотдан бошқа барча ташқи элементлари алюминдан ясалган. Ички элементлар эса – пўлатдан. Бунинг эвазига автомобил вазни 200кг га енгиллаштирилган ва кузов мустаҳкамлиги 20%га оширилган.\nЯнги Land Cruiser 300 кузов янада мустаҳкамроқ бўлиши билан бирга автомобил фаол хавфсизлик тизимлари билан ҳам жиҳозланган. Улар орасида актив радар хавфсизлик тизими, қарама-қарши автомобил ҳайдовчиси кўзини қамаштирмайдиган чироқлар, автомобил юриш қисмини турли йўл шароитларига автоматик мослашиш тизимлари, атрофни кузатиш камералари ва бошқалар билан жиҳозланган.\nУндан ташқари, автомобил мутлақ янги ўғирлашга қарши тизим билан жиҳозланган. Маълумки Land Cruiser 100 ва 200 автомобиллари Россияда энг кўп ўғирланадиган автомобиллардан бири эди. Янги Тойота эса ҳайдовчининг бармоқ излари ёрдамида ўт олади. Унинг хотирасга 4 кишигача ҳайдовчилар киритилши мумкин. Бундан тизим Тойота томонидан илк бор қўлланилмоқда.\nШунингдек, автомобил Тойотанинг Т-Mark ўғирликка қарши тизими билан ҳимояланган. Унда автомобилнинг 10 000та жойида микроточкалар билан маркировка қилинган. Улар ёрдамида ўғирланган автомобилни ёки унинг деталини дарҳол аниқлаш мумкин.\nЯхши томонлари ўзгаришсиз қолди\nТойота ўз харидорларини жуда яхши билади ва янги автомобиллар яратишда уларнинг хоҳиш-истакларини диққат билан ўрганади.\nЯнги Land Cruiser 300 ташқи ўлчамлари Land Cruiser 200 билан деярли бир хил, фарқи беш миллиметр атрофида. Лекин шу билан бирга салондаги ўриндиқлар янада қулайроқ бўлган, замон талабига кўра олд панлелда улкан мультимедиа экран ўрнатилган. Климат, мусиқа ва бошқа бошқарув органлари фақат экран орқали эмас жисмоний нутқлари ҳам бор. Аксарият мижозлар айнан шундай бўлишини истаган.\nОрқа ўриндиқ ҳам аввалгидек, бироз пастроқ бўлсада, жой етарли. Юкохона эшиги энди фақат тепага очилади. Олдин 2 қисмга бўлиниб ярми пастга ярми тепага очилар эди. Аксарият харидорлар буни маъқуллаган чунки, пастга қараб очиладиган эшик баъзан юкхона тўридаги нарсаларни олишга халал берган.\nФақат ҳайдовчи ўриндиғи жуссаси йирик бўлган кишилар учун бироз торайгандек туюлиши мумкин. Чунки марказий тоннел жуда кенгайган ва унда кўплаб кнопкалар ва экран жойлаштирилган.\nТойота хабарига кўра, Land Cruiser компаниянинг энг муваффақиятли моделларидан биридир. 2019 йилнинг август ойида бутун дунё бўйлаб сотилган Land Cruiserлар сони 10 миллион данадан ошиб кетган.\nРоссияда 2002 -2019 йиллар давомида 400 мингдан ортиқ Land Cruiser сотилган. 2007 йилда савдога чиқарилган Land Cruiser 200 конвейерда 14 йил давомида сақланиб турди. Янги автомобил нархи 6 млн рубл ( $82 000) атрофида бўлиши кутилмоқда.


Исроилнинг Ғарбий Соҳилда жамлоқ қуриш қарори қаттиқ қораланмоқда - BBC Uzbek - Dunyo\nСўнгги янгиланиш 5 декабр 2012 - 17:15 GMT\nИсроил халқаро қонунларга хилоф равишда яҳудийлар жамлоқларини қурмоқда\nБритания ва Франция Исроилнинг Ғарбий Соҳил ва Қуддусда 3 мингта янги уйни қуриш қарорини тасдиқлагани учун Исроил элчиларини чақиртирганлар.\nБритания ҳукумати бу қарор Исроилнинг фаластинликлар билан тинчликка эришиш йўлидаги ҳаракатлари борасида шубҳа туғдиришини билдирган.\nИсроил БМТ Фаластин мавқеини ошириш бўйича овоз берган кунида 3 мингта қўшимча уй қуриш қарорини тасдиқлаган.\nБМТ бу уйлар қурилиши тинчлик жараёнига "ҳалокатли зарба" бўлишини айтган.\nШвеция ҳам Исроил элчисини чақиртирган, Россия ва Олмония эса уйлар қурилишига қаршиликларини изҳор қилганлар.\nЎз баёнотида Британия Ташқи ишлар вазирлиги Исроил элчисини чақириб, агар уйлар қурилиши бошланса, Британия "қаттиқ муносабат" билдиришини маълум қилганини айтган.\n"Биз Исроил ҳукуматининг Е1 ҳудудида уч мингта янги уй қуриш ва қурилишга йўл очиб бериш қарорини қоралаймиз. Бу икки давлатчилик ечимига рахна солади", - дейилади Лондон баёнотида.\nҚуддус ва Ғарбий соҳилдаги Маала Адумин жамлоғи ўртасидаги Е1 ҳудудидаги қурилиш ишларидан фаластинликлар ўта норозилар. Уларнинг фикрида, бу ерда яҳудийлар учун уйлар қурилиши Фаластин давлати барпо этилиши режаларига тўсиқ бўлади.\nИсроил, ўз навбатида, БМТнинг Фаластин мавқеини ошириш қарорини Исроил билан имзоланган аввалги келишувларнинг бузилиши дея таърифлаган.\n"Биз Қуддус, ҳамда Исроилнинг стратегик манфаатлари бор бўлган бошқа ҳудудларда уйлар қуришда давом этамиз", - деди Бош Вазир Бенямин Нетаняху.\nЖамлоқлар халқаро қонунларга биноан ноқонуний ҳисобланади, лекин Исроил бу қонунларни ҳисобга олмайди.


Атамбаев Худо номи билан қасамёд қилди\nҚирғизистон президенти Роза Ўтунбаева сайланган президент Алмазбек Атамбаевга ваколатини топширмоқда.\nҚирғизистонда биринчи марта ҳокимият тинч йўл билан навбатдаги президентга топширилди.\n“Мен, Атамбаев Алмазбек Шаршенович, Худо ва халқим олдида давлат раҳбари ваколатларидан адолатли фойдаланишга , инсон ва фуқаролар\nҳуқуқларни ҳимоя қилишга, Қирғизистон Конституциясига қатъий амал қилишга, халқ бирлигини, давлат яҳлитлиги ва хавфсизлигини таъминлашга қасамёд қиламан”, деб онт ичди Алмазбек Атамбаев бугун Бишкекда ўтказилган инагурация маросимида.\nҚасамёддан сўнг сўзлаган нутқи давомида Алмазбек Атамбаев ўзининг президент сифатидаги биринчи галдаги вазифаси мамлакатда миллатлараро ишончни қайта тиклаш, 2010 йил июн воқеалари такрорланишига йўл қўймаслик, миллатчиликка қарши кураш бўлишига ишоратлар қилди.\nРоза Ўтунбаевани гуллар ва қарсаклар билан кузатишди.\nҚирғизистонда миллатчилик руҳидаги сиёсатчилар ва уларнинг тарафдорлари мамлакатдаги барча миллат вакилларига қирғиз тилини мажбурлаб ўргатиш, қирғизчани билмаган одамларни лавозимлардан бўшатиш ёки лавозимларга тайинламаслик каби талабларни кун тартибига қўйиб келади. Атамбаев ўз нутқи давомида бу каби қарашдаги шахсларга ҳам жавоб берди.\n“Ўрта ёшдаги ёки ёши ўтиб қолган одамлардан яна бир тилни ўрганишини умид қилиш мумкин эмас. Шунинг учун давлат тилини болалар боғчасидан ўргатиш зарур. Давлат эса бунинг учун уларга шароит яратиб бериши, тушунарли дарсликлар билан таъминлаши керак”, деди Атамбаев.\nГрузия президенти Саакашвили инагурация маросимига келган олий мартабали меҳмонлардан бири бўлди.\nЯнги президент миллатчиликка барҳам бериш мақсадида Қирғизистон паспортларида миллат кўрсатилмаслиги, унинг ўрнига “Қирғизистон Республикаси фуқароси” деб ёзилиши шартлигини таъкидлаб ўтди.\nАтамбаев 3-4 йил ичида мамлакатдаги вазият тубдан ўзгаришини, барча қирғизистонликлар иш билан таъминланишини ҳам ваъда қилди.\nИнагурация маросимига Туркия президенти Абдулла Гул, Грузия президенти Михаил Саакашвили, Россия президенти маъмурияти раҳбари Сергей Наришкин, Қозоғистон Бош вазири Карим Масимов, Тожикистон Бош вазири Оқил Оқилов, Озарбайжон Бош вазири Артур Расизода раҳбарлигидаги делегациялар, халқаро ташкилотлар раҳбарлари ташриф буюрдилар.\nАлмазбек Атамбаев Қирғизистоннинг тўртинчи, ҳокимиятга тинч йўл билан келган биринчи президенти бўлди. У келгуси 6 йил мобайнида мамлакат президенти ваколатларини бажаради.


Самарқандда Kun.uz мухбирига "ўлим таҳдиди". Журналистлар "зўравонлик муҳити"дан шикоят қилмоқда\n28 январ 2022, Тошкент вақти: 13:11\nKun.uz нашрининг Самарқанддаги мухбири Анвар Мустафоқулов.\nСамарқанд вилояти ИИБ, Kun.uz нашрининг таҳдидга учраган маҳаллий журналисти Анвар Мустафоқулов аризасига биноан терговга қадар суриштирув ишларини олиб бормоқда.\nОзодлик сўровига жавобан бошқарма вакили бу борада томонлар кўрсатмалари олингани ва тез орада жамоатчиликка расмий баёнот берилишини билдирди.\nKun.uz нашрининг Самарқанддаги мухбири Анвар Мустафоқулов Россияга кетаётган меҳнат муҳожирларга авиачиптани қиммат сотаётган маҳаллий ширкат устидан шикоятни ўрганаётган пайти “ўлим билан таҳдид қилинганини” айтиб, ИИБга шикоят аризаси киритган.\nЖурналистнинг ўзи иши суриштирувда бўлгани боис матбуотга гапиришдан тийилмоқда. Аммо ушбу вилоятда ишлаётган маҳаллий блогер шаҳардаги муҳит уларнинг касбий фаолияти учун тобора оғирлашиб бораётганини айтди.\nБундан ташқари, ўтган ҳафта айни нашрнинг Тошкентдаги журналистлари ҳамда Daryo.uz нашри ходимлари ИИВга “суҳбат”га чақирилгани хабар қилинди.\nБуларнинг ҳаммаси президент Мирзиёев журналист ва блогерларни дадилликка ва муаммоларни қўрқмасдан кўтариб чиқишга чақираётган пайтда содир бўлмоқда.\nKun.uz нашрининг Самарқанддаги мухбири Анвар Мустафоқулов Россияга ишлагани кетмоқчи бўлган самарқандликларга авиачипталарни қиммат нархда сотаётган ширкатга борганида, таҳдид ва ҳақоратлар билан қувиб солинганини даъво қилиб ИИВга ариза билан мурожаат қилди.\nАйни пайтда иш суриштирувда бўлгани боис, журналист ахборот воситаларига бирор маълумот беришдан тийилмоқда.\nБлогер Отабек Сатторий судида қатнашаётган журналистларга босим ўтказилгани иддао қилинди\nУ ишлаб турган Kun.uz нашрида 19 март куни эълон қилинган мақолада айтилишича, таҳририят Россиядаги «Пик Индустрия», «Технострой» каби қурилиш ташкилотлари орқали Россияга ишлашга бораётган ўзбекистонликлар муаммолари бўйича суриштирув бошлаган.\nСуриштирув жараёнида Самарқандда чиптани қиммат сотаётган «Панорама болалар уйи» МЧЖ идорасига борган маҳаллий мухбирга таҳдид қилинган.\nТаҳририятнинг ёзишича, «Пик Индустрия» ва «Технострой» каби ташкилотларнинг шартнома асосида Ўзбекистондаги ишончли вакилига айланган «Панорама болалар уйи» МЧЖда, 2 ярим миллион сўмлик авиачипта муҳожирларга 4 ярим миллион сўмдан сотилган.\nБуни суриштириб МЧЖ офисига борган мухбир “фирманинг масъул ходимлари бўлиши мумкинлиги эҳтимол тутилаётган шахсларнинг таҳдидига учраган”.\n“Мухбирнинг айтишича, дастлаб ундан телефонни ўчириб туришни, вазият бўйича гаплашиб олишларини билдиришган, сўнгра турли ҳақоратли сўзлар билан ҳақоратлаб, ўлдириш билан таҳдид қилишган ва куч ишлатишга уринишлар бўлган. Kun.uz таҳририяти ўз хизмат вазифасини бажараётган журналистга таҳдид қилиб, унинг фаолият юритишига қаршилик қилиниши билан келишиб бўлинмаслигини таъкидлаган ҳолда Самарқанд вилояти ИИБдан ушбу ҳолатни ўрганиб, айбдор кимсаларга қонуний чора кўрилишини сўраб қолади”, деб ёзди нашр.\nОзодлик маҳаллий журналистга таҳдид бўлгани даъво қилинган «Панорама болалар уйи» МЧЖдан изоҳ олишга уринди. Ушбу ташкилотга оид 3 та телефон рақамига кун давомида такрор-такрор қилинган мурожаатларга жавоб олишнинг имкони бўлмади.\nЮридик шахслар реестирида келтирилган маълумотга кўра, бу ширкат бир оилага қарашли, Устав фонди 559 миллион сўмга тенг бўлган хусусий сайёҳлик ширкатидир.\nТерговга қадар суриштирувни Самарқанд вилояти Ички ишлар бошқармаси олиб бормоқда. Бошқарма матбуот котиби Жаҳонгир Сагдуллаевга кўра, бу борада томонлар кўрсатмалари олинган ва тез орада жамоатчиликка расмий баёнот берилади.\nKun.uz таҳририяти ҳам бу борада Озодликка изоҳ бермади. Таҳририятга яқин манбага кўра, нашр мухбирига бўлган бу ҳужум Самарқанд шаҳрида юзага келган бугунги “зўравон муҳит” натижасидир.\n“Самарқанд ўзи анча издан чиққан, зўравон кўп, катта пул айланадиган шаҳар”, дея қисқагина изоҳ берди, исмини ошкор қилмаётганимиз манба.\nСамарқандлик маҳаллий журналистлардан бири ҳам айни фикрни таъкидлади. Айтишича, Kun.uz журналисти аризасига ўз даъвосини исботлайдиган бирор бир далил илова қила олмаган:\n“Журналистдан телефонини ўчириб қўйишни сўрашганда, у уларга ишониб ўчирган. Ўшанда таҳдид қилиб, ҳақорат қилишган. Ҳозир унинг даъвосига ўз гапидан бошқа ҳеч қандай далил йўқ. Шунга ички ишлар иш очадими ёки нариги тараф туҳмат қилди, деб туриб оладими - номаълум”.\nШу кунда Самарқандда ишлаётган 32 яшар маҳаллий блогер Ўткир Чоршанбиев ҳам кейинги пайтларда маҳаллий ҳокимият органларининг журналист ва блогерларга муносабати ёмонлашаётгани ҳақида гапирди.\nОбидалар талон-торожини танқид қилиб келган мулозим номаълум аëл аризасига биноан 10 кунга қамалди\n“Шахсан мен аҳолидан тушган шикоятларни ўрганиш жараёнида, Самарқанд ва Қашқадарё ҳокимликларида шундай қўпол, ноқонуний муносабатга учрадим. Президентимиз, яқинда ҳам журналист ва блогерлар билан учрашувда айтдилар: “Қўрқмай ёзинглар, орқангизда мен борман”, деб. Лекин, жойларда раҳбарлар бунинг тескарисини қиляпти. Шу боис, мен президентимиздан бу вазият бўйича назоратни ўз қўлларига олишини сўраган бўлардим”, - дейди Чоршанбиев.\nЎтган ҳафта Kun.uz таҳририяти раҳбари Мақсуд Асқаров ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларига чақирилгани ҳақида Озодлик манбалари хабар қилган, бу ҳақда маҳаллий Gazeta.uz нашри ҳам ёзган эди.\nБундан ташқари, Озодлик манбалари ва Gazeta.uz нашрининг бир-биридан мустақил уч манбаси, Daryo.uz нашри муҳаррири Муҳрим Аъзамхўжаев ва журналист Қаҳрамон Аслановлар ҳам ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларига чақиртирилганини хабар қилган.\nГарчи Daryo.uz бош муҳаррири Муҳрим Аъзамхўжаев ушбу хабарни рад этган бўлсада, манбалар бунинг “профилактик суҳбат” бўлганини таъкидлаганлар. Суҳбатнинг аниқ сабаби ва мавзуи Озодликка маълум эмас. Унга чақирилгани айтилган журналистлар ҳам бу борада очиқ баёнот билан чиққани кузатилмади.\nАммо Қашқадарё ва Самарқанд вилоятидаги бир неча блогер ИИВ тузилмаларига суҳбатга чақирилгани ва улардан негатив маълумотни “хорижий ахборот воситалари ҳамда ижтимоий тармоқларга чиқармаслик” сўралганини айтмоқда. Бу блогерлар хавфсизлик нуқтаи назаридан исмини очиқлмасликни сўраган.\nКейинги пайтларда мамлакат ичкарисида фаолият юритаётган журналист ва блогерларга нисбатан турли даражадаги ҳокимият идоралари ва ташкилотлар томонидан босим ўтказилаётганига оид хабарлар кўпаймоқда.\nЖумладан, Сурхондарё вилояти Музработ туманида блогер Отабек Сатторийга нисбатан ўтказилаётган суд жараёнини ёритаётган бир қатор журналистларга, жумладан, Effect.uz мухбирларигабосим ўтказилди. Бу ҳақда 17 март куни Effect.uz ахборот агентлиги хабар берди.\nБлогер Отабек Сатторийнинг ўзи эса, Telegram ва YouTube порталидаги “Халқ фикри” видеоблогидаги танқидий чиқишлари ортидан қўлга олинган, айни пайтда бир йўла 8 та айблов билан судланмоқда.\nҚатор халқаро ташкилотлар Ўзбекистон ҳукуматини ҳибсга олинган блогер Отабек Сатторийни озод қилишга чақирган. Ташкилотларнинг ишонишича, блогер коррупцияга қарши курашгани ортидан сохталаштирилган жиноят иши асосида қамоққа олинган.\nЖурналист ва блогерларга нисбатан бундай босим сабаби сайлов йилида аҳоли норозилигига оид хабарлар оқимини назорат қилиш уриниши билан боғланмоқда.\nМаҳаллий матбуот шу йил октябрида иккинчи муддатга сайланиши кутилаётган амалдаги президент Шавкат Мирзиёевнинг кун тартиби, хусусан вилоятларга ташрифини авваллари кўрилмаган фаоллик билан ёритмоқда.\nПрезидентнинг маҳаллий журналист ва блогерлар билан ўзига хос ва кўпинча бир томонлама баёнот шаклидаги мулоқоти бу ташрифларнинг таркибий қисмига айланган. Мирзиёев бу мулоқотларида матбуот вакилларини фаолликка ундаётган эса-да, амалда давлатнинг матбуот устидан қаттиқ назорати сақланиб қолаётгани кузатилади.\nЖурналистлар ижодий уюшмаси блогер Сатторий иши бўйича терговни холис ўтказишга чақирди\n2020: Қафасдан чиқишга уринган сўз эркинлиги