Қароқчиларнинг жазоси ҳақидаги боб - Ҳадлар ва таъзирлар китоби\nНазвание Ҳадлар ва таъзирлар китоби\nСизлардан ким ўз динидан қайтиб, динсиз ҳолда ўлса, ундай кимсаларнинг қилган амаллари дунёю охиратда беҳуда кетур. Улар дўзах э\nКим Аллоҳга иймон келтирганидан кейин\n Аллоҳ таоло айтади: «Ўғри эркакни ҳам, ўғри аёлни ҳам қилмишларига жазо бўлсин учун, Аллоҳ томонидан азоб бўлсин учун қўлларини кесинглар!» (Моида: 38).\n Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтганлар: «Чорак динор ва ундан ортиқ (ўғирлик)да қўл кесилади» (Бухорий (6789), Муслим (1684) Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилганлар).\n Умуман ўғрининг қўлини кесиш вожиблигига мусулмонлар ижмоъ қилганлар.\n Ўғри жамиятдаги фосид (фасодли) унсурдир, агар тек қўйилса, фасоди уммат жисмига юқади. Бинобарин, муносиб жазони татбиқ қилиш билан уни тийиб қўйиш зарур. Шунинг учун Аллоҳ таоло унинг қўлини – чўзилиши жоиз бўлмаган нарсага чўзилган золим қўлни, бузғунчи бўлган ва бунёдкор бўлмаган, оладиган ва бермайдиган бу қўлни – кесишга ҳукм қилди.\n Ўғирлик – молни эгасидан ёки унинг ноибидан яширинча йўл билан олишдир. Агар олувчи Ислом ҳукмларини лозим тутган, олинган мол (ўғирлик) нисобига етган бўлса, у молни эҳтиёт қилиб сақланган жойидан олган бўлса, олинган молнинг эгаси маъсум (яъни моли ва жонига дахл қилиниши мумкин бўлмаган) бўлса, олувчи учун унга нисбатан бирон шубҳа бўлмаса (шунда буни ўғирлик, деб саналади).\n Ўғри, молини ўғирлатган шахс, ўғирланган мол, ўғирлик кайфияти ушбу таъриф ўз ичига олган аниқ сифатларни ўзида жамлаган бўлиши зарур. Агар шу сифатлардан биронтаси тўла топилмаса, қўлни кесилмайди. У сифатлар қуйидагилар:\n Яширинча йўл билан олган бўлиш. Агар яширинча йўл билан олган бўлмаса, қўл кесилмайди. Яъни, масалан, молни зўрлик билан, одамлар кўзида олса ёки талончилик билан олса. Чунки, бу ҳолатда молнинг эгаси ёрдамга чақириши, қароқчи ва талончининг қўлидан ушлаши имкони бўлади.\nИмом Ибнул Қаййим раҳимаҳуллоҳ айтади: «Талончи ва тортиб олувчининг қўли кесилмагани ҳолда ўғрининг қўли кесилишига сабаб, ундан сақланиш имкони йўқлигидир. Чунки, у уй-жойларни тешиб киради, ҳимоя воситаларини бузади, қулфни синдиради. Агар унинг қўли кесилиши машруъ бўлмаса, одамлар бир-бирларининг молларини ўғирлайверишар, зарар каттайиб, оғирлик кучайган бўларди» (Иъламул-муваққиъийн: 2/61-63, Ат-туруқул-ҳикамия: 74-б).\nВазир ибн Ҳубайра айтади: «Талончи, зўрлик билан тортиб олувчи, хоин – жиноятлари ва гуноҳлари улкан бўлишига қарамасдан – улардан бирортасининг қўли кесилмайди» (Ихтилафул-аимматил-улама: 2/285).\nУларнинг тажовузларини дарралаш, азоб бериш, узоқ вақт қамаш, оғир молиявий жазо бериш билан даф қилиш мумкин.\n Ўғирликда қўл кесишни вожиб қиладиган сифатлардан яна бири – ўғирланган нарса муҳтарам (ҳурмати бор) мол бўлиши керак. Лаҳв (беҳуда ўйин-кулги, мусиқа) асбоби, маст қилувчи ичимлик, тўнғиз, ўлимтик каби ҳурмати йўқ ва мол саналмайдиган нарсалар, шунингдек мол бўлгани ҳолда эгаси уруш ҳолатидаги кофир бўлгани учун ҳурмати бўлмаган нарсаларда қўл кесилмайди. Чунки, уруш ҳолатидаги кофирнинг қони ва моли ҳалол бўлади.\n Мазкур сифатлардан яна бири – ўғирланган мол нисоб, яъни уч исломий дирҳам ёки чорак исломий динор ёки нархи шу иккисига тенг бўлган бошқа пул миқдорида бўлиши. Чунки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Ўғрининг қўли фақат чорак динор ва ундан ортиқ (ўғирлик)да кесилади», деганлар (Бухорий (6790), Муслим (1684) Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилганлар). Ўша даврда чорак динор уч дирҳамга тенг бўлган.\nҚўл кесишни ушбу миқдорга хослашда зоҳир бир ҳикмат бордир. Яъни, ушбу миқдордаги пул-мол кўпинча иқтисодли одам учун унинг ўзига ва қарамоғидагиларга бир кунга етарли бўлади. Қаранг, унга қарши жиноят қилинса, дияси 500 динор қилиб белгиланган қўлни чорак динор ўғирлик учун кесилади! Чунки, у қўл омонатли бўлиб турганида қимматбаҳо, деб кўриларди, хиёнаткор бўлгач, қимматини йўқотди. Шунинг учун мулҳидлардан бири – Мааррий - : «Э воҳ, дияси 500 тилла қилиб белгиланган қўлни чорак динор учун кессалар?!» деган мазмунда шеър ёзганида унга уламолардан бири: «Омонатдорлик азизлиги унинг қийматини оширган эди, хиёнаткорлик хорлиги унинг қийматини тушириб юборди» деган мазмундаги шеър билан жавоб берганди.\n Ўғирликда қўл кесилишини вожиб қиладиган сифатлардан яна бири – ўғирланган молни ҳирзидан (маҳкам сақлаб қўйилган жойидан) олган бўлишидир. Молнинг ҳирзи деб одатда уни сақланадиган жойга айтилади. Ҳирз молнинг турига, яшаб турган мамлакатларга, султоннинг адолатли ё зулмкорлигига, қудратли ё кучсизлигига қараб фарқли бўлади. Қимматбаҳо молларнинг ҳирзи уй-жойлар, дўконлар, мустаҳкам қулф-калитли бинолар ичида бўлади. Ундан бошқа нарсаларнинг ҳирзи ўша диёрдаги одатга қараб бўлади. Агар ҳирздан бошқа жойдан ўғирласа, яъни масалан, очиқ қолдирилган эшикдан кириб олган бўлса, қўл кесилмайди.\n Ўғрида ўғирлаб олган нарсаси борасида шубҳа йўқ бўлиши керак. Агар уни олишига изн беради деб гумон қилинган бирон шубҳа бўлса, қўли кесилмайди. Чунки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Шубҳалар бўлганида имконингиз борича ҳадлар (ижроси)ни бекор қилингиз», деганлар (Шу мазмунда Термизий Оиша розияллоҳу анҳодан (1424) ва Ибн Можа Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан (2545) ривоят қилганлар). Бинобарин, отасининг молидан ё фарзандининг молидан ўғирлаб олган кишининг қўли кесилмайди. Чунки, улардан ҳар бирининг нафақаси иккинчисининг зиммасига фарз бўлади. Бу эса жазо ижросини бекор қиладиган шубҳадир. Шунингдек, бир молга ҳақдорлиги бўлган киши ундан олса, унинг қўли кесилмайди, лекин унинг бундай қилиши ҳаром бўлиб, унга адаб берилади ва олган нарсасини қайтариб олинади.\n Юқоридаги сифатлар тўла-тўкис бўлиши билан бирга ўғирлик собит (исботланган) бўлиши ҳам зарур. Бу эса ўғирлик қандай содир қилинганини, ўғирланган молнинг ҳирзини, миқдорини ва жинсини айтиб берадиган ва шу билан эҳтимоллар ва шубҳаларни бартараф қиладиган иккита адолатли кишининг гувоҳлиги билан ёки ўғрининг ўзи ўғирлик қилганига икки бор гувоҳлик бериши билан бўлади. Чунки, Абу Довуд ривоят қилган ҳадисда айтилишича, ўғирлик қилганини эътироф қилган бир ўғрини Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳузурларига олиб келинди. У зот унга: «Сен ўғирлагансан деб ўйламайман», дедилар. У: «Йўқ, (мен ўғирладим)», деди. Икки ё уч марта қайтариб сўрадилар. Сўнг буюрдилар, қўлини кесилди (Абу Довуд (4380), Ибн Можа (2597) Абу Умайя ал-Махзумий розияллоҳу анҳудан ривоят қилганлар).\nЎғри иқрорида ўғирликни қандай қилганини сифатлаб бериши зарур, токи ноўрин қўл кесилгани гумон қилиниши эҳтимоли кетсин ва қўл кесилиши учун керак бўлган шартлар тўла-тўкис бўлгани ё бўлмагани аниқ бўлсин.\n Молини ўғирлатган одам молини талаб қилган бўлиши ҳам зарур. Агар молини талаб қилмаса, қўлини кесилмайди. Чунки, эгасининг изн бериши ва кечиб юбориши билан мол мубоҳга айланиб қолади. Агар талаб қилмаса, ўша молни унга марҳамат қилиб юборгани эҳтимоли пайдо бўлади. Бу эса жазони бекор қиладиган шубҳадир.\n Агар шартлари тўла бўлгани туфайли қўлни кесиш фарз бўлса, ўнг қўл кесилади. Чунки, «Ўғри эркакни ҳам, ўғри аёлни ҳам қилмишларига жазо бўлсин учун, Аллоҳ томонидан азоб бўлсин учун қўлларини кесинглар!» (Моида: 38) оятидаги أيديهما (қўлларини) калимаси Ибн Масъуд розияллоҳу анҳу қироатида أيمانهما (ўнг қўлларини) деб ўқилган. Кесиш ўрни кафтнинг бўғимидан бўлади. Чунки, қўл ўғирлик қуроли бўлди, шу туфайли ўғирлик қуролини йўқ қилиш билан жазо берилди ва кесишни кафтга чекланди. Чунки, қўл деб умумий айтилганда кафтни тушунилади. Уни кесилгандан кейин қонни тўхтатиш ва жароҳатни битказиш учун керак бўлган ҳар бир даврнинг ўзига хос барча зарурий даволарини қилинади. Валлоҳу аълам.\n^ Боғийларга (тажовузкорларга) қарши уруш қилиш ҳақидаги боб\n Аллоҳ таоло айтади: «(Эй мўминлар), агар мўминлардан бўлган икки тоифа (бир-бирлари билан) урушиб қолсалар дарҳол уларнинг ўртасини ўнглаб қўйинглар! Энди агар улардан бирови иккинчисининг устига тажовуз қилса, бас то (тажовузкор тоифа) Аллоҳнинг амрига қайтгунича сизлар тажовуз қилган (тоифа) билан урушинглар! Энди агар у (тоифа тажовузкорликдан) қайтса, сизлар дарҳол уларнинг ўртасини адолат билан ўнглаб қўйинглар. (Мудом) адолат қилинглар! Зеро Аллоҳ адолат қилувчиларни суюр. Мўминлар ҳеч шак-шубҳасиз оға-инилардир. Бас, сизлар икки оға-инингизнинг ўртасини ўнглаб қўйинглар! Аллоҳдан қўрқинглар — шояд У зот томонидан бўладиган раҳматга эришсангизлар» (Ҳужурот: 9, 10).\n Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтганлар: «Ишларингиз бир кишининг қўлида жамланиб турган ҳолида биров сизларга келиб бирлигингизга путур етказишни ёки жамоатингизни бўлиб ташлашни истаса, уни ўлдиринглар!» (Муслим (1852) Арфажа розияллоҳу анҳудан ривоят қилган).\n Яна айтганлар: «Кимда-ким ушбу умматнинг жам бўлиб турган ишини бўлиб ташлашни истаса, ким бўлишидан қатъий назар, уни қилич билан уринглар!» (Муслим (1852) Арфажа розияллоҳу анҳудан ривоят қилган).\n Саҳобалар боғийга қарши жанг қилишга ижмоъ қилганлар.\n Боғийликнинг асли маъноси зўравонлик, зулмкорлик ва ҳақдан бурилишдир. Боғийлар зўравон, золим, ҳақдан бурилган ва мусулмонларнинг имомлари (бошлиқлари)га мухолиф бўлган кишилардир. Чунки, мусулмонлар учун жамоат ва имом бўлиши зарурдир. Аллоҳ таоло айтади: «Барчангиз Аллоҳнинг арқонига (Қуръонга) боғланингиз ва бўлинмангиз!» (Оли Имрон: 103). Аллоҳ таоло айтади: «Эй мўминлар, Аллоҳга итоат қилингиз, ва пайғамбарга ҳамда ўзларингиздан бўлган (яъни мусулмон) ҳокимларга бўйсунингиз!» (Нисо: 59).\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтганлар: «Сизларни Аллоҳдан тақво қилишга ва гарчи устларингизга бир қул амир бўлса-да, қулоқ солиш ва итоат қилишга васият қиламан» (Абу Довуд (4607), Термизий (2676), Ибн Можа (42) Ирбоз ибн Сория розияллоҳу анҳудан ривоят қилганлар). Бу заруриятлардан, чунки бунга одамларнинг эҳтиёжи бор, шу билан бирликни сақлаб қолинади, ҳамжиҳатликни ҳимоя қилинади, ҳадлар ижро қилинади, ҳақ-ҳуқуқлар тўла-тўкис қилинади, амри маъруф ва наҳий мункар барпо бўлади...\nШайхулислом Ибн Таймия раҳимаҳуллоҳ айтади: «Билмоқ керакки, одамларни бошқариш диннинг энг улкан вожибларидан, балки диннинг ҳам, дунёнинг ҳам туриши шу биландир. Зеро, одамлар давомий равишда бир-бирларига эҳтиёжлари тушиб тургани туфайли уларнинг манфаатлари жамоаларнинг бир-бирлари билан жамланишлари воситасидагина амалга ошади. Жамланганда эса албатта бир бошлиқ бўлиши зарур бўлади. Шариат соҳиби бунинг нақадар зарурлигига диққатни қаратиш мақсадида ҳатто кичик ва вақтинчалик жамоатларга ҳам бир бошлиқ бўлишини вожиб қилган» (Мажмуъул-фатава: 28/390).\nЯна айтади: «Маълумки, одамларнинг салоҳияти раҳбарлар воситасида амалга ошади. Гарчи, раҳбарлар орасида золим ҳукмдорлар ҳам бўлиб турса-да, бу бутунлай раҳбарсиз туришдан кўра яхшироқдир. Айтилганидек, золим имом билан олтмиш йил туриш имомсиз бир кеча туришдан яхши...» (Минҳажус-сунна: 1/548).\n Агар шавкат ва қудрат эгаси бўлган бир қавм иштибоҳли бир таъвил билан имомга қарши чиқса, уни раҳбарликдан бўшатишни ёки унга мухолиф чиқишни, итоатидан бош тортишни, бирликка путур етказишни истаса, улар боғийлар ва золимлар саналади, имом улар билан сўзлашувлар олиб бориши, ўзига нисбатан нима айб қўйишаётганини сўраб-суриштириши, агар зулм ўтган бўлса, уни бартараф қилиши, агар шубҳали даъво билан чиққан бўлсалар, шубҳаларига ойдинлик киритиши лозим. Чунки, Аллоҳ таоло: «Уларнинг ўртасини ўнглаб қўйинглар!» (Ҳужурот: 9), деди.\n Ислоҳ фақат шу билан бўлади. Агар улар имомга қўяётган айблар у қилиши ҳалол бўлмаган иш бўлса, уни бартараф қилади. Агар ҳалол иш бўлса-ю, улар наздида нодуруст ва ҳаққа хилоф бўлиб кўринаётган бўлса, имом уларга ўз далилини баён қилади. Агар шу билан кифояланиб, ҳаққа қайтсалар ва итоатни лозим тутсалар, уларни бўш қўяди. Агар қайтмасалар, уларга қарши жанг қилиши фарз бўлади, раият имомга мададга келиши лозим бўлади. Чунки, Аллоҳ таоло: «Бас то (тажовузкор тоифа) Аллоҳнинг амрига қайтгунича сизлар тажовуз қилган (тоифа) билан урушинглар!» (Ҳужурот: 9), деди. То ёмонликлари даф бўлгунича ва фитналар олови ўчгунича уларга қарши жанг қилиш фарз бўлади.\n Улар билан жанг қилишда қуйидаги ишлардан сақланади:\nУларга қарши вайронагарчилик келтирувчи бомбалар сингари оммавий қирғин қуролларидан фойдаланиши ҳаром бўлади.\nУларнинг фарзандларини, шунингдек, ортга қайтганларини, жароҳатланганларини ва урушни тарк қилганларини ўлдириши ҳаром бўлади.\nУлардан асир олинганлари то фитна тингунича ҳибсда сақланади.\nУларнинг молларини ўлжа қилиб олинмайди. Чунки, бу бошқа мусулмонларнинг моллари каби саналади, уларни ўлжа қилиш жоиз эмас. Уруш тўхтаганидан ва фитна тинчиганидан кейин улардан қай бирининг моли бировга ўтиб кетган бўлса, уни қайтариб олади. Аммо, жанг пайтида талафотга учраган моли тўлаб берилмайди. Ҳар икки тарафдан урушда ўлдирилганлар қонига зомин бўлинмайди.\nЗуҳрий раҳимаҳуллоҳ айтади: «Фитналар қўзғолган даврда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг саҳобалари ҳали кўпчиликни ташкил қилардилар. Улар бирон кишидан қасос олинмаслигига, Қуръонни таъвил қилгани учун моли олинмаслигига фақат йўқотилган молнинг айни ўзи топилса олиш мумкинлигига иттифоқ қилганлар...» (Ибн Аби Шайба (5/459, №27964), Байҳақий 8/174) ривоят қилганлар).\n«Ал-ифсоҳ»да айтади: «Саҳобалар иттифоқига кўра, адолат аҳли боғийларга етказган талафотларга зомин бўлинмайди, боғийлар етказган талафот ҳам шундай...» («Ҳошиятур-равзил-мурбиъ» соҳиби ундан нақл қилган: 7/396).\n Агар мусулмонлардан бўлган икки тоифа бир-бири билан уруш олиб бораётган бўлса, уларнинг ҳар иккиси ҳам имомнинг тоатида бўлмаса, балки ўрталарида бўлган асабият (таассубчилик) туфайли ёки бошлиқлик талашиб урушаётган бўлсалар, ҳар иккаласи золим саналади, чунки ҳар иккиси бир-бирига боғийлик қилаётган бўлади ва бирининг иккинчисидан афзаллиги бўлмайди. Аммо, улардан бир тоифаси имомнинг буйруғи билан урушаётган бўлса, ўша тоифа ҳақ устида бўлади ва униси боғий бўлади.\n Агар бир қавм хаворижларнинг фикрини изҳор қилса, яъни масалан, гуноҳи кабира эгаларини кофирга чиқарса, мусулмонларнинг қонини ҳалол санаса, саҳобаларни сўкишни дуруст санаса, у қавм боғий ва фосиқ хаворижлардан деб кўрилади. Агар бунинг устига имомга қарши чиқишни ҳам қўшсалар, уларга қарши урушиш фарз бўлади.\nШайхулислом Ибн Таймия раҳимаҳуллоҳ хаворижлар ҳақида шундай дейди: «Аллоҳга ҳамдлар бўлсинки, аҳли сунна уларнинг адашган бидъатчи эканликларига ҳамда уларга қарши уруш қилиш саҳиҳ далил-ҳужжатлар билан вожиб эканига иттифоқ қилганлар... Саҳобалар уларга қарши уруш қилишга иттифоқ қилганлар, аҳли сунна уламолари ичида уларга қарши адолатли имомлар билан жанг қилиниши хусусида хилоф йўқдир... Лекин, уларга қарши золим имомлар билан бирга жанг қилинадими? Баъзи уламолардан нақл қилинишича, урушилади. Шунингдек, аҳдни бузган аҳли зиммаларга қарши ҳам урушилади. Бу жумҳурнинг сўзидир. Уларнинг сўзларига кўра, ҳар бир яхши ёки фожир амир билан бирга – агар у олиб бораётган жанг жоиз бўлса – жанг қилинади. Агар у кофирларга, муртадларга, аҳдни бузганларга, хаворижларга қарши шаръий суратда жанг олиб бораётган бўлса, у билан бирга жангга кирилади. Агар ножоиз бўлган жангни олиб борса, у билан жангга кирилмайди» (Минҳажус-сунна: 6/116).\n Агар хаворижларнинг фикрини изҳор қилган у кишилар имомнинг итоати остидан чиқишни изҳор қилмсалар, уларга қарши урушилмайди ва уларга нисбатан мусулмонлик ҳукми жорий бўлади. Лекин, уларга таъзир бериш ва ишларини инкор қилиш, ўз фикрларини мусулмонлар орасида изҳор қилишга ва бидъатларини ёйишга имкон берилмаслик лозим бўлади.\nБу уларни кофир саналмаслик фикридагилар сўзига кўрадир. Жумҳур шу фикрни билдирган. Аммо, хаворижларни кофир сановчилар фикрига кўра, уларга қарши ҳар қандай ҳолда ҳам уруш қилиш фарз бўлади.\n^ Муртадликка доир аҳкомлар ҳақидаги боб\n Муртад сўзи луғатда «ортга қайтувчи» маъносини англатади.\n Истилоҳда эса мусулмон бўлганидан сўнг ўзи ихтиёрий равишда сўз билан ё эътиқод қилиш билан ё шак билан ё амал билан кофирликка қайтган одамга муртад дейилади.\n Дунёда ҳам, охиратда ҳам муртадга хос бўлган ҳукмлар мавжуд.\n Унинг дунёдаги ҳукмини Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам қуйидаги ҳадислари билан баён қилиб қўйганлар: «Ким динини алмаштирса, уни ўлдиринглар» (Бухорий (3017) Ибн Аббос розияллоҳу анҳумодан ривоят қилган). Уламолар шунга ва қатл қилинишидан олдин аёлини ундан ажратиш, молини тасарруф қилишдан ман қилишга ижмоъ қилганлар.\n Охиратдаги ҳукмини Аллоҳ таоло баён қилган: «^ Сизлардан ким ўз динидан қайтиб, динсиз ҳолда ўлса, ундай кимсаларнинг қилган амаллари дунёю охиратда беҳуда кетур. Улар дўзах эгаларидир ва унда абадий қолажаклар» (Бақара: 217).\n Муртадлик Исломни бузувчи ишлардан бир ишни қилиш билан ҳосил бўлади, жиддий бўлсин, ҳазиллашиб қилган бўлсин, масхаралаш бўлсин, фарқсиз. Аллоҳ таоло айтади: «Қасамки, агар улардан (нега сизнинг устингиздан кулганлари ҳақида) сўрасангиз, албатта улар: «Биз фақат баҳслашиб, ҳазиллашиб келяпмиз, холос», дейдилар. Айтинг: «Аллоҳдан, Унинг оятларидан, Унинг пайғамбаридан кулувчи бўлдингизми?» Узр айтманглар! Сизлар иймон келтирганингиздан сўнг яна куфрга қайтдингиз» (Тавба: 65, 66).\n Аммо, мажбурланган киши мажбурликдан куфр калимасини айтган бўлса, у бу билан муртад бўлмайди. Аллоҳ таоло айтади: «^ Ким Аллоҳга иймон келтирганидан кейин (яна қайтиб) кофир бўлса, (Аллоҳнинг ғазабига дучор бўлур). Лекин ким қалби иймон билан ором олгани ҳолда (куфр калимасини айтишга) мажбур қилинса, (унинг иймонига зиён етмас). Аммо кимнинг кўнгли куфр билан (яъни, диндан чиқиб, кофир бўлиш билан) ёзиладиган бўлса, бас, ундай кимсаларга Аллоҳ томонидан ғазаб ва улкан азоб бордир» (Наҳл: 106).\n У сабабли муртадлик ҳосил бўладиган Исломни бузувчи амаллар кўпдир:\nУлар ичида энг каттаси Аллоҳга ширк келтиришдир. Ким Аллоҳга ширк келтирса, яъни Аллоҳдан бошқага – азиз-авлиёлар, солиҳлар, ўлганлардан дуо қилиб сўраса, ё уларнинг қабрларига атаб жонлиқ сўйса, ёки назр қилса, ё ўликлардан мадад тиласа, Ислом динидан муртад бўлади. Аллоҳ таоло айтади: «Албатта Аллоҳ Ўзига (бирон нарсанинг) шерик қилинишини кечирмас. Шундан бошқа гуноҳларни Ўзи хоҳлаган бандалари учун кечирур» (Нисо: 48).\nШайхулислом Ибн Таймия раҳимаҳуллоҳ айтади: «Ким ўзи билан Аллоҳ ўртасида воситалар қилиб, уларга дуо қилса, улардан сўраса ва уларга таваккул қилса, кофир бўлишига иттифоқ қилинган» (Ал-фатавал-кубро: 5/535).\nШунингдек, ким баъзи пайғамбарларни ё баъзи илоҳий китобларни инкор қилса, муртад бўлади. Чунки, у Аллоҳни ёлғончи қилган, Аллоҳнинг пайғамбарини ва Аллоҳнинг китобини инкор қилган бўлади.\nШунингдек, малоикаларни инкор қилган ё ўлгандан кейин қайта тирилишни инкор қилган киши ҳам кофир бўлади. Чунки, у Қуръон, Суннат ва ижмоъни инкор қилган бўлади.\nШунингдек, Аллоҳ таолони сўккан ё Унинг пайғамбарларидан бирон пайғамбарни сўккан киши ҳам кофир бўлади.\nШунингдек, ким Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламдан кейин пайғамбарлик даъво қилса ёки пайғамбарлик даъво қилган кишини тасдиқласа, у ҳам кофир бўлади. Чунки, у Аллоҳ таолонинг: «Муҳаммад сизлардан бирон кишининг отаси эмасдир, балки у Аллоҳнинг пайғамбари ва пайғамбарларнинг сўнггисидир» (Аҳзоб: 40) деган сўзларини ёлғон санаган бўлади.\nКим зинокорлик ҳаромлигини инкор қилса ёки ҳаромлигига иттифоқ қилинган тўнғиз гўшти ва ароқ каби очиқ ҳаром нарсалардан биронтасининг ҳаромлигини инкор қилса, ёки ҳалоллигига итифоқ қилинган ва ҳалоллиги борасида хилоф бўлмаган нарсани, яъни масалан шаръий йўл билан бўғизланган ҳайвон гўштини ҳаром деса, у ҳам кофир бўлади.\nШунингдек, ким Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг: «Ислом беш (асос) устига қурилган: Аллоҳдан ўзга барҳақ илоҳ йўқ ва Муҳаммад Аллоҳнинг элчисидир деб гувоҳлик бериш, намозни барпо қилиш, закотни адо этиш, ҳаж қилиш ва Рамазон рўзасини тутиш» (Бухорий (8) ва Муслим (16) Ибн Умар розияллоҳу анҳумодан ривоят қилганлар), деган ҳадисларида айтилган бешта ибодатдан биронтасининг фарзлигини инкор қилса, у ҳам кофир бўлади.\nКим динни масхара қилса ё Қуръони Каримни таҳқирласа, ё Қуръонда камчилик бор деса, ё Қуръондан бирон нарсани яшириб қолдирилган деса, унинг кофирлигида ҳам хилоф йўқдир.\nШайхулислом Ибн Таймия раҳимаҳуллоҳ айтади: «Ислом динида билиниши зарур бўлган ва барча мусулмонлар иттифоқ қилган иш шуки, кимда-ким Ислом динидан бошқасига эргашиш ёки Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам олиб келган шариатдан бошқа шариатга эргашиш мумкин деб санаса, кофир бўлади. Унинг куфри Китобнинг баъзисига иймон келтириб, баъзисини инкор қилган кишининг куфридан фарқли бўлмайди» (Ал-фатавал-кубро: 3/534).\nЯна айтади: «Ким Аллоҳнинг ваъдаси ёки азоб хабари билан огоҳлантиришини масхара қилса, ёки Исломдан ўзга динни қабул қилган насроний ва бошқаларни кофир санамаса ё уларнинг куфри ҳақида шак қилса ё мазҳабларини тўғри деб билса, ижмоъан кофир бўлади».\nЯна айтади: «Ким саҳобаларни ёки улардан бирортасини сўкса, сўкишига қўшимча равишда Алийни илоҳ ё набий деб даъво қилса ва Жибрил хато қилган (ва ваҳийни Алий розияллоҳу анҳу ўрнига Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламга келтирган) деса, унинг кофирлигида шак-шубҳа йўқдир» (Ас-соримул-маслул: 3/1108).\nКимда-ким шариати исломия ўрнига инсонлар томонидан чиқарилган қонунлар билан ҳукм қилса, бу қонунларни инсонларга шариати исломиядан кўра яроқлироқ деб кўрса, ёки Ислом ўрнига шуюъий (коммунистик) ёки миллатчилик мафкурасини мақбул санаса, унинг муртадлигида шак-шубҳа йўқдир.\nМуртадликнинг турлари кўп. Мисол тариқасида айтсак, ғайб илмини даъво қилган киши, мушрикларни кофир санамаган ё куфрларида шубҳа қилган ё уларнинг йўлини тўғри санаган киши, Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламдан бошқа бир кимсанинг йўли у зотнинг йўлларидан мукаммалроқ, бошқанинг ҳукми у зотнинг ҳукмларидан яхшироқ деб билган киши, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам олиб келган нарсадан биронтасини ёмон кўрган киши, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг динларидан бирон нарсани мазах қилган киши, шунингдек, мушриклар билан ҳамкорлик қилган ва мусулмонлар зиддига уларга кўмак берган киши, ғулув кетган суфийларга ўхшаб айрим шахслар учун Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг шариатларидан четга чиқиш дуруст деб эътиқод қилган киши, Аллоҳнинг динидан юз ўгириб, уни ўрганмаган ва унга амал қилмаган киши, мана шуларнинг ҳамма-ҳаммаси муртад бўлади.\nШайх Муҳаммад ибн Сулаймон раҳимаҳуллоҳ айтади: «Ушбу динни бузувчи амалларни жиддийлик билан қиладими, ҳазиллашибми, қўрққаниданми, фарқсиздир. Фақат мажбурланган киши бундан мустасно. Ҳаммаси ғоят хатарли, ғоят кўп дучор бўлинадиган ишлардан. Мусулмон киши улардан ҳазир бўлиши ва уларнинг ўзига нисбатан бўлган хавфидан огоҳ бўлиши лозим. Аллоҳдан Унинг ғазабини келтирадиган ва азобига дучор қиладиган ишлардан паноҳ тилаймиз» (Муаллафот Муҳаммад ибн Сулаймон фил-ақийда: 214-с).\nЮқорида айтилганлар Исломни бузувчи ишлардан айрим намуналардир. Аслида, Исломни бузувчи ишлар бундан анча кўпдир. Сиз уларни ўрганишингиз ва таниб олишингиз лозим, шунда улардан ҳазир ва эҳтиёт бўласиз. Зеро, ширкни билмаган киши унга тушиб қолиш хавфидан омон бўлмайди.\nУмар ибн Хаттоб розияллоҳу анҳу айтади: «Жоҳилиятни билмаган киши Ислом устида улғайса, Исломнинг ҳалқаларини бирма-бир синдириб қўйиши мумкин» (Ибн Таймия «Мажмуъул-фатава»да (10/301) келтирган).\nМен сизга шайхулислом Ибн Таймиянинг «Иқтизоус-сиротил-мустақийм мухолафата асҳабил-жаҳийм» китобини, Муҳаммад ибн Сулаймоннинг «Ал-масаил-аллатий холафа фийҳа Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам аҳлал-жаҳилийя» китобини ва унинг аллома Маҳмуд Шукрий томонидн ёзилган шарҳини ўқишни тавсия қиламан.\n Исломдан муртад бўлган кишидан тавба қилишини талаб қилиш ва уч кун муҳлат бериш керак бўлади. Агар тавба қилишдан бош тортса, ўлдирилади. Чунки, Умар розияллоҳу анҳуга бир кишининг мусулмон бўлганидан кейин куфрга қайтгани ва тавба қилишни талаб қилмасданоқ қатл қилингани хабари етгач, у киши: «Уч кун қамаб қўйиб, ҳар куни биттадан кулча бериб, тавба қилишини талаб қилмабсизлар-да! Балки, тавба қилиб қоларди ё Аллоҳнинг амрига қайтарди. Эй Аллоҳим, мен (бу ишда) ҳозир бўлмадим ва хабари етганидан сўнг рози ҳам бўлмадим», деганлар (Молик «Муваттоъ»да (2/737, №1414), Ибн Аби Шайба (7/7, 332845) ривоят қилган).\nЧунки, муртадлик шубҳа туфайли бўлади ва дарҳол кетиб қолмайди. Шу боис унга фикр қилиб кўришга кифоя қилгудек муҳлат бериш лозим бўлади. Агар тавба қилмаса, ўлдириш фарз бўлади, деган сўзга далил шуки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Ким динини алмаштирса, уни ўлдиринглар», деганлар (Бухорий (3017) Ибн Аббос розияллоҳу анҳумодан ривоят қилган).\n Унинг қатлига имом ўзи ёки унинг ноиби бош-қош бўлади. Чунки, бу Аллоҳнинг ҳаққи учун бўлган қатлдир, шу боис улул-амрнинг ҳаққи бўлади.\n Муртадни қатл қилиш вожиблигидаги ҳикмат шуки, у ҳақни таниганидан сўнг уни тарк қилди ва ерда муфсидга (бузғунчилик қилувчига) айланди. Бузилган аъзони сақлаб туриш жамиятга зарар келтиради ва динга зиён етказади.\n Муртаднинг тавбаси икки шаҳодат калимасини айтиш билан ҳосил бўлади. Чунки, бу Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг қуйидаги сўзлари умумига киради: «Мен одамлар билан то улар «Аллоҳдан бошқа ҳақ илоҳ йўқ, Муҳаммад Унинг расулидир» деб гувоҳлик бермагунларича ва намозни барпо қилиб, закотни адо этмагунларича жанг қилишга буюрилдим. Агар шу (айтилган ишлар)ни қилсалар, мендан қонлари ва молларини сақлаб қоладилар – Исломнинг ҳаққи бундан мустасно – ва уларнинг ҳисоб-китоблари Аллоҳнинг зиммасидадир» (Бухорий (1399) ва Муслим (22) Ибн Умар розияллоҳу анҳумодан ривоят қилганлар). Кимнинг муртадлиги динда зарурий саналган ишлардан бирортасини инкор қилиши сабабли бўлган бўлса, унинг тавбаси икки шаҳодат калимаси айтишидан ташқари ўзи инкор қилган ишга иқрор бўлиши билан бўлади.\n Муртадни ўз молида тасарруф қилишдан ман қилинади. Зиммасида бўлган қарзларини молидан адо этилади, ўзига ва аҳли-оиласига молидан сарф қилиб турилади. Агар Исломга қайтса, молини қайтариб олади ва уни тасарруф қилиш ҳаққини қўлга киритади. Агар муртадлигида ўлиб кетса ёки қатл қилинса, ўлган заҳоти моли мусулмонларнинг байтулмолига ўлжа сифатида олинади. Чунки, унинг вориси бўлмайди. Мусулмонлардан бирон киши унга меросхўр бўлмайди, чунки, мусулмон кофирдан мерос олмайди. Кофирлардан бирон киши ҳам, гарчи ўзи ихтиёр қилган дин аҳлидан бўлса ҳам, унга меросхўр бўлмайди, чунки, унинг муртадлигига иқрор бўлинмайди. Муртад кофирдан ҳам, мусулмондан ҳам мерос олмайди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтганлар: «Мусулмон кофирдан, кофир мусулмондан мерос олмайди» (Бухорий (6764) ва Муслим (1614) Усома ибн Зайд розияллоҳу анҳудан ривоят қилганлар).\n Уламолар Аллоҳ таолони сўккан ё Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламни сўккан кишининг тавбаси мақбул бўлиш-бўлмаслиги ҳукмида ихтилоф қилганлар.\n Баъзи уламолар дунёдаги ҳукмларда, яъни қатлини қолдирилиш, меросхўр бўлиш ва мерос қолдиришга доир аҳкомларда тавбаси мақбул бўлмайди, балки ҳар қандай ҳолда ҳам қатл қилинади, чунки унинг гуноҳи улкан, ақидаси бузуқ, Аллоҳ таолони ҳақоратлади, деганлар.\n Иккинчи қавлга кўра, унинг тавбаси мақбул саналади. Чунки, Аллоҳ таоло айтади: «(Эй Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам), кофир бўлган кимсаларга айтингки, агар (кофирликларидан) тўхтасалар, ўтган гуноҳлари мағфират қилинур» (Анфол: 38).\n Уламолар шунингдек, муртадлиги такрорланган кимсанинг тавбаси мақбул бўлиши ҳақида ҳам ихтилоф қилганлар.\n Бир қавлга кўра, дунёда тавбаси мақбул бўлмайди ва гарчи тавба қилса ҳам, муртадлик ҳукмини ижро этиш лозим бўлади. Чунки, Аллоҳ таоло айтади: «Албатта иймон келтириб, сўнг куфрга қайтган, кейин яна иймонга келиб, сўнгра яна кофир бўлган, кейин эса куфрлари янада зиёда бўлган кимсаларни Аллоҳ ҳаргиз мағфират қилмайди ва уларни зинҳор ҳақ йўлга ҳидоят қилмайди» (Нисо: 137).\n Иккинчи қавлга кўра, унинг тавбаси мақбул бўлади. Чунки, Аллоҳ таоло айтади: «(Эй Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам), кофир бўлган кимсаларга айтингки, агар (кофирликларидан) тўхтасалар, ўтган гуноҳлари мағфират қилинур» (Анфол: 38). Ушбу оят умумийдир, у муртадлиги такрорланган кишиларга ҳам умумий бўлади.\n Зиндиқнинг – яъни, ичида куфрни яшириб, мусулмонлик изҳор қилувчи мунофиқнинг тавбаси мақбул бўлиши ҳақида ҳам ихтилоф қилганлар.\n Бир қавлга кўра, тавбаси мақбул бўлмайди. Чунки, унинг Исломга қайтганини кўрсатадиган аниқ белги йўқ, Аллоҳ таоло айтган: «Магар қайсилари тавба қилиб, ўзларини ўнглаб, (одамларга ҳақиқатни) очиқ айтсалар, бас, уларнинг тавбаларини қабул қиламан» (Бақара: 160). Агар тавба изҳор қилса ҳам, аввалги ҳолидан, яъни Исломни изҳор қилиб, ичида куфрни яширишдан зиёда бўлмайди.\n Иккинчи қавлга кўра, зиндиқнинг тавбаси мақбул бўлади. Чунки, Аллоҳ таоло айтади: «Албатта, мунофиқлар дўзахнинг энг тубан жойида бўлурлар. Ва улар учун бирон мададкор топа олмайсиз! Магар тавба қилиб ўзларини ўнглаган ва Аллоҳга боғланиб, динларини Аллоҳ учун холис қилган зотлар — ана ўшаларгина мўминлар билан бирга бўлурлар. Яқинда Аллоҳ мўминларга улуғ ажр ато этажак!» (Нисо: 145, 146). Қолаверса, Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам мунофиқлардан Исломни изҳор қилганлари учун тийилганлар.\nҲулулийлар, ибоҳийлар, ўз доҳийларини Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламдан афзал сановчилар, шунингдек, бировга маърифт ҳосил бўлса, ундан амру наҳий соқит бўлади, деб ҳисоблайдиганлар ё бировга маърифат ҳосил бўлса, унга яҳудия ва насрония каби динлар билан динланиши жоиз бўлади, деб санайдиган кимсалар ҳам зиндиқлардан ҳисобланади.\n Уламолар шунингдек, тамйиз ёшига (7 ёшга) етган боланинг мусулмонлиги дуруст бўлиши ва ундан муртадлик воқеъ бўлиши борасида ҳам ихтилоф қилганлар. Уларга кўра, агар бола муртадлик сабабларидан бирон нарсани қилса, ундан муртадлик ҳосил бўлади. Чунки, мусулмонлиги дуруст саналган кишининг муртадлиги ҳам яроқли ҳисобланади. Тамйиз ёшига етган боланинг мусулмонлиги яроқли саналади, демак, муртадлиги ҳам яроқли саналади. Лекин, уни то балоғатга етганидан сўнг тавба қилиши талаб қилинмагунича ва уч кун муҳлат берилмагунича қатл қилинмайди. Тавба қилса, тавбаси мақбул бўлади, муртадлигида қолса, қатл қилинади.\n Уламолар намознинг фарзлигига иқрор бўлгани ҳолда бепарволик билан ўқимай юрган киши ҳақида ҳам ихтилоф қилганлар. Саҳиҳ гап шуки, ундай одам кофир бўлади. Чунки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Албатта киши билан куфр ва ширкнинг ўртасида намозни тарк қилиш туради», деганлар (Муслим Жобир розияллоҳу анҳудан ривоят қилган), «Биз билан улар (кофирлар) ўртасини ажратиб турувчи аҳд-паймон намоздир. Ким намозни тарк қилса, шубҳасиз кофир бўлибди», деганлар (Термизий Бурайда розияллоҳу анҳудан ривоят қилган). Аллоҳ таоло айтади: «(Улар дўзах аҳлига): «Сизларни нима Сақарга киритди?» (деганларида,) улар айтурлар: «Бизлар намоз ўқувчилардан бўлмадик» (Муддассир: 42, 43), «Энди агар тавба қилсалар ва намозни тўкис адо этишиб, закотни (ҳақдорларга) ато қилсалар, у ҳолда диний биродарингиздирлар» (Тавба: 11). Ояти карима далолатига кўра, намозни тўкис адо этмаган киши биз учун диний биродар бўлмайди. Аллоҳ таоло: «Намознинг фарзлигига иқрор бўлсалар», демади, балки: «Намозни тўкис адо этсалар», деди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Ислом беш (асос) устига қурилган: Аллоҳдан ўзга барҳақ илоҳ йўқ ва Муҳаммад Аллоҳнинг элчисидир деб гувоҳлик бериш, намозни барпо қилиш, закотни адо этиш, ҳаж қилиш ва Рамазон рўзасини тутиш», деганлар (Бухорий (8) ва Муслим (16) Ибн Умар розияллоҳу анҳумодан ривоят қилганлар). «Намознинг фарзлигига иқрор бўлиш» демаганлар, «Намозни барпо қилиш», деганлар.\nКейинги даврларда намозга бепарволик ва уни ўқишга ялқовлик қилиш кучайиб кетди. Бу жуда хатарли ишдир. Намозга бепарволик қилаётган кишилар Аллоҳга тавба қилишлари ва ўзларини дўзахдан қутқариб қолишлари лозим бўлади. Чунки, намоз Исломнинг устунидир, у фаҳшу мункар ишлардан, гуноҳлардан қайтариб туради.


02:12 / 28.04.2018 2478 pdf Ўқиш режими + -\nАллоҳ таолонинг охирги ва абадий дастури Қуръони Карим одамларни ҳаётнинг барча соҳаларида энг тўғри йўлга ҳидоят қилди.\n«Исро» «Албатта, бу Қуръон энг тўғри йўлга ҳидоят қилур ва солиҳ амалларни қилувчи мўминларга хушхабарини берурки, албатта, ўшаларга улуғ ажр бордир» (9-оят).\nАллоҳ таоло Ўзининг сўнгги илоҳий таълимотларини қамраб олган Китобини – Қуръони Каримни қиёмат кунигача инсониятни икки дунё саодатига элтиш учун, энг тўғри йўлга ҳидоят қилиш учун нозил этди.\nҚуръон ҳамма замон ва макондаги инсонларни ҳам бу дунё, ҳам у дунё саодатига ҳидоят қилади. Ҳаётнинг ҳамма соҳаларида уни энг тўғри йўлга йўллайди. Қуръони Карим ҳидояти ақийда, эътиқод, маънавият, қадрият, руҳоният, ҳалол ва ҳаром, мафкура бобидаги энг тўғри ҳидоятдир.\nҚуръони Карим инсоннинг ўзига, Роббига, бошқа инсонларга ва уни ўраб турган турли махлуқотларга нисбатан алоқаси қандай бўлишининг энг тўғри йўлини кўрсатади.\nҚуръони Карим инсоннинг бу дунёдаги ахлоқий, иқтисодий, ижтимоий, оилавий ва сиёсий ҳаётини энг тўғри йўлга бошлайди.\nҚуръони Каримдан ўзга тўғри йўлга ҳидоят қилувчи ҳеч бир китоб, мафкура, тузум ва дастур йўқдир. Фақат Қуръони Каримгина инсониятни энг тўғри йўлга ҳидоят қила олади. Чунки борлиқни яратган Зот ҳам, борлиқда инсонни Ўзининг халифаси қилиб яратган Зот ҳам Аллоҳдир. Борлиқ Аллоҳнинг махлуқи, инсон Аллоҳнинг бандаси, Қуръон Аллоҳнинг дастуридир. Аллоҳ Ўзи яратган бандасини Ўзи яратган борлиқда Ўзи нозил этган Китобига амал қилиб яшасагина, икки дунё саодатига эриштиради. Аллоҳ яратган борлиқда Аллоҳ яратган инсон Аллоҳ нозил қилган Қуръондан ўзга энг тўғри йўлга ҳидоят қилувчи нарсани икки дунёда ҳам топа олмайди. Шу билан бирга, Қуръони Карим\n«...ва солиҳ амалларни қилувчи мўминларга хушхабарини берурки, албатта, ўшаларга улуғ ажр бордир».\nДемак, фақат мўмин бўлишнинг ўзи кифоя қилмайди, шу билан бирга яхши амаллар ҳам бўлиши керак. Шунингдек, яхши амалларнинг ўзи ҳам кифоя қилмайди, улар билан бирга иймон ҳам бўлиши керак. Бу умумий қоидадир: Иймонсиз яхши амал ва яхши амалсиз иймон бўлмайди.\n2699 05:00 / 23.01.2017\n13476 05:00 / 23.01.2017\n2659 05:00 / 19.01.2017\n2914 05:00 / 23.01.2017


10.06.20 13:00\tmsk\nҚирғизистон жанубида ёқиб юборилган автобус, 2010 йил июнь ойи. «Фарғона» фотосурати\nБундан ўн йил олдин, 10 дан 11 июнга ўтар кечаси Қирғизистон жанубида миллий низо бошланди ва у беш кун давом этди. Ўн минглаб ўзбек қочқинлари қўшни Ўзбекистонга қочиб ўтдилар ва у ерда вақтинча паноҳ топдилар. «Фарғона» ўша фожиавий кунлар акс этган фотосуратларни чоп этади.\nЎшдаги ёнғин тутунлари, 2010 йил июнь ойи. «Фарғона» фотосурати\nЖабрланганлар борасида келтирилган рақамлар бир-биридан фарқ қилади. Республика жанубида 2010 йил июнь ойида рўй берган фожиа сабабларини ҳар томонлама ўрганган миллий комиссия 426 та одам ўлганини эълон қилди, 381 та мурданинг кимлиги аниқланган. Ўлганларнинг кўпчилиги ўзбеклар эди (276), 105 тасини қирғизлар, иккитасини бошқа миллатга мансуб одамлар такшил этганди. 1925 нафар одам тан жароҳатини олган (улардан 925 таси қурол ўқидан яраланган).\n2015 йили оммавий ахборот воситаларида ўлганлар тўғрисида расмий хабар берилди. Унга кўра, Ўш воқеаларида 446 та одам ўлган. 2012 йили Қирғизистон Бош прокуратураси 417 рақамини келтирган, Аҳолини ижтимоий ҳимоялаш вазирлиги 414 та одам ўлганини, Соғлиқни сақлаш вазирлиги эса 418 нафар қурбон бўлганини қайд этганди.\nЖанжал ҳудудидаги ҳарбийлар, 2010 йил июнь ойи. «Фарғона» фотосурати\nҲуқуқ ҳимояси ташкилотларининг (ҲҲТ) маълумотларига кўра, 1755 та уй соҳиблари уйларининг вайрон бўлганини айтган, 1721 та уй ёқиб юборилган. Кўпчилик одамлар ёқиб юборилган, 374 та машина ўғирланган.\nҲҲТ маълумотига кўра, мамлакат жанубида 9 млрд сомлик (расмий маълумотга кўра 4 млрд сом) зарар келтирилган.\nЁқиб юборилган уйлар ва автомобиллар. «Фарғона» фотосурати\nКиммо Кильюнен бошчилигидаги Халқаро мустақил комиссия ўз текширувларини якунлар экан, 2011 йил май ойида Ўш фожиасида ўлган ва жарбланганлар сонини келтиради. «Ҳалқаро комиссия асосан Ўш ва Жалол-Ободда 470 га яқин одамнинг ўлганини аниқлади. Бу оҳирги рақам эмас, лекин ўлганлар сони 500 нафардан ошмайди. Ўлганларнинг 74 фоизи ўзбек миллатига мансуб одамлар, 25 фоизи — қирғизлар. Юз минглаб одам қочқин бўлган. Ўзбек миллатига мансуб одамларнинг мол-мулкига катта зарар етказилган. Шунингдек, гендер ва сексуал зўровонликлар бўлгани тасдиқланди».\nЁқиб юборилган уй. «Фарғона» фотосурати\nКиммо Кильюнен Қирғизистонга доир қайғули хулосага келади: «Энг катта савол: жанжалнинг сабаби нимада ва у қачон бошланган? — дейди у пресс-конференцияда. — Бу этномиллатчиликдан фойдаланган сиёсий фанатизмдир. Жанжал 7 апрелда бошланган (гап 2010 йил апрель инқилоби ҳақида бормоқда. — «Фарғона» изоҳи), чунки воқеалар сиёсий ваакумни келтириб чиқарди, жумладан жанубда. Биз ушбу жанжалга дахлдор асосий учта сиёсий кучни таҳлил қилиб чиқдик: бу аввалги режимни қўллаб-қувватлаган Бакиев клани; Вақтинча ҳукумат тарафдорлари ва мамлакат сиёсий ҳаётида фаоллик кўрсатган айрим ўзбек етакчилари. Мамлакат жанубида май ойида ҳам инцидент юз берган. Мен жанжалнинг аниқ санасини айтолмайман, зеро вазият кескинлашиб, зўравонлик — фожиани келтириб чиқарган. Бу бирдамда юз бермаган, балки узвий жараён бўлган», — дейди К.Кильюнен.\n«Биз бўлиб ўтган воқеани ҳалқаро гуманитар ҳуқуқи юзасидан қандай баҳолашимиз мумкин? Ҳозир биз аниқ биламизки, бу ҳарбий жиноят бўлмаган, бу геноцит эмасди, лекин 11-13 июндаги ўзбек маҳалларига уюштирилган ҳужумлар инсонийликка қарши жиноят эди. Шунингдек, бизлар бу ерда инсон ҳуқуқлари бир неча бор топталганини биламиз, бундай ҳолатлар фожиадан кейин ҳам ўрин олганди», — деди К.Кильюнен.\nЎш кўчасидаги SOS ёзуви, 2010 йил июнь. «Фарғона» фотосурати\nЎшанда қирғиз ҳукумати Кильюнен докладига кескин жавоб берганди, у Қирғизистонда бўлишга ҳақсиз шахс (нон грат), деб топилди, унинг текширувлари эса— «объектив бўлмаган, биртомонлама, Қирғизистондаги барча халқлар келажаги учун тинчлик ва барқарорликка хизмат қилмайдиган, билакс, нафрат уйғотиб, келгусида миллий хавфсизликка таҳдид соладиган» ҳужжат деб топилди.\n2010 йил июнь Қирғизистон жанубидаги жанжал оқибатлари. «Фарғона» фотосурати\nИюндаги босқинчиликлардан сўнг кўпчилик ўзбеклар бу ерлардан бутунлай кўчиб кетдилар, ўзбек тилли мактаблар ёпилди.\nБугунги кунга қадар қийноқ ва азоблар сабаб айбларини бўйнига олиб қамоқ жазосини ўтаётган юзлаб одамлар бор. Уларга ишни қайта кўрилишидан маҳрум этувчи оғир жазолар берилган. Ўнлаб одамлар умрбод қамоқ жазосига тортилган, уларнинг орасида ҳуқуқ ҳимоячиси ва журналист Азимжон Асқаров ҳам бор. Халқаро жамоатчилик норозиликлари ва БМТ қўмитаси талабига қарамасдан қирғиз ҳукумати уни ҳамон қамоқдан озод қилмаяпти.\nБишкекда икки бемор касалхонага кираверишда ўлиб қолди\nҚирғизистонлик таксичи Москвада ёниб кетаётган машинадаги одамларни қутқариб қолган


Контактларингизни қандай қилиб янги смартфонга кўчириб ўтказиш мумкин? — QWERT.UZ\nКонтактларингизни қандай қилиб янги смартфонга кўчириб ўтказиш мумкин?\nОпубликовано 15 декабря, 2019 15 декабря, 2019 автором qwert.uz\nБу усуллар, яъни тугмали уяли телефонлардан тортиб токи Android ва iOS ўртасидаги контактларни кўчиришга қадар барчага мақул тушади.\nЯнги телефонни сотиб олганингиздан кейин биринчи қиладиган ишингиз — бу барча контактларингизни ўтказиш. Яхшиямки, буни қўлда бажаришингиз шарт эмас (яъни битталаб ўтказиш жараёни назарда тутилмоқда). Гарчи бу ҳам ўзига яраша бир вариант хисобланиб (битталаб ўтказиш), қўшимча равишда контактларни саралаш орқали сиз тартибни қайта тиклашингиз мумкин: кераксиз рақамларни ўчирасиз, номини ўзгартирасиз ёки қўшимча қиласиз. Бошқа барча ҳолатларда бошқача бир тезкор усулларни қўллаш яхшироқдир — деб ёзади «Mail.ru Hi-Tech» агентлиги.\nУшбу мақолада биз контактларни узатиш учун ташқари томондаги дастурлардан фойдаланишни тавсия этмаймиз. Қоидага кўра, барчаси стандарт усуллар билан хам амалга оширилиши мумкин. Агар\nNokia PC Suite.1 дан фойдаланиб, эски Nokia дан контактларни ўчириш вазифаси билан дуч келмасангиз, албатта.\nКонтактларни SIM карта ёрдамида ўтказиш\nEски тугмали қурилмалардан тортиб юқори даражали смартфонларгача ҳар қандай уяли телефонлар учун мос келадиган усул. SIM картанинг формати ҳақида гапиришга арзийдиган ягона нарса. Замонавий SIM карталар эндиликда универсал тарзда чиқарилади, яъни ўзингиз керакли ҳажмни танлашингиз мумкин.\nБу муаммо фақат контактларни катта SIM картага эга бўлган эски телефондан узатиш керак бўлганда юзага келади. Бундай ҳолда, уни кесиш мумкин, Интернетда буни қандай қилиш кераклиги ҳақида кўплаб кўрсатмалар мавжуд.\nАндроид билан ишлайдиган смартфонларда контактларни SIM — картадан импорт қилиш ва унга экспорт қилиш жуда осон. Буни амалга ошириш учун телефондаги контактларга ўтинг, сўнг ўнг томоннинг юқори бурчагида учта нуқта бўлган белгини босинг ва «Импорт / Экспорт» — ни танланг. Кейинчалик, контактларни қаердан ва қаерга ўтказишни танлашингиз мумкин. Сўнгра, SIM картани қайта жойлаштиринг ва тескари тартибни янги телефонда бажаринг.\niPhone да стандарт усулда контактларни SIM — картага ўтказиш имконияти йўқ, тизим фақат контактларни импорт қилишга имкон беради\nЗамонавий SIM — карталар фақат 100-200 та контактнигина ўз ичига олади холос. Шунинг учун, агар\nSIM картангиз қабул қилиши мумкин бўлган рақамларингиз кўп бўлса, у холда бошқа усулни танлаш лозим.\n.vcf. файли ёрдамида контактларни кўчириш усули\nОперацион тизимдан фойдаланиб, контактларни бошқа қурилмаларга ўтказиши мумкин бўлган .vcf, кенгайтмали махсус файлга туширишингиз мумкин. Шундай қилиб, сиз барча контактларни ёки улардан фақат баъзиларини кўчиришингиз мумкин. Иккинчи вариант, сиз ўз контактларингизни ўз танишларингиз билан баҳам кўришингиз керак бўлганда қулайдир.\nСиз ҳамма нарсани ёки деярли ҳамма нарсани юборишингиз керак бўлганда, телефондаги контактларга ўтинг, сўнгра юқори ўнг бурчакдаги учта нуқта устига босинг ва «Импорт / Экспорт» -ни танланг. Қабул қилгич сифатида sd картани ёки ички дискни кўрсатинг. Кейинчалик, сиз файлни янги қурилмада очишингиз керак, масалан, унга СД-картани жойлаштирган холда.\nКонтактлар файлини СД-картада ёки ички хотирадан топиш мумкин ва бошқа усул билан, масалан, «облако», veb почта орқали ёки ҳатто «флешка» орқали узатилиши мумкин.\nФақат айрим контактларни танлаш учун «Контактлар» иловасига ўтинг (қўнғироқлардан эмас, меню ичидаги алоҳида дастурдан, ) ва чекбокс пайдо бўлгунча бармоғингиз билан ёзувларнинг бирини босиб туринг. bluetooth, sd-карта ёки мессенджерни белгиланг ва «Юбориш» («Отправить») ни босинг.\nКонтактларни Google аккаунтлари ёрдамида кўчириш\nАгар сиз контактларни янги телефонга ўтказишингиз керак бўлса ва сиз ҳозир улар сақланган аккаунтдан фойдалансангиз, унда бу энг осон усул. Одатда, барча контактлар Google аккаунти билан синхронлаштирилиши лозим. Ҳар бир нарса керакли даражада ишлаётганини текширинг. Созламаларда «Ҳисоб қайдномалари» («Аккаунт») га ўтинг ва Google — ни танланг. Керакли тугма («Переключатель») ёқилганлигига ва контактлар синхронлашаётганлигига ишонч ҳосил қилинг. Энди сиз фақатгина янги телефонда ўз аккаунтингизга киришингиз керак бўлади ва қолган ҳамма нарса ўз-ўзидан автоматик равишда ўтказилади.\nАгар тўсатдан бирон бир сабабга кўра синхронизация ўчирилган бўлса, уни ёқинг\nАгар сиз контактларни янги аккаунтга, дастурга ёки iPhone — га ўтказишингиз керак бўлса, унда бу ҳам амалга оширилиши мумкин. Google контактларингизга браузер орқали киришингиз керак. Чапдаги менюда «Eкспорт» ни босинг ва керакли форматни танланг. Олинган файлни янги аккаунт («қайд ёзуви») га импорт қилиш мумкин. Контактлар файлини бирон бир ишончли жойда, масалан, облако Mail.ru. да сақлашингизни маслаҳат берамиз. Агар сиз Google даги аккаунтингизга кира олмасангиз хам, сизда барибир контактларингиз нусхаси сақланиб қолади.\nСизнинг эхтиёжингизга мос равишда экспорт форматини танлаш мумкин\nКонтактларни iOS га қандай импорт ва экспорт қилиш мумкин\niOS бошқаруви остидаги қурилмаларда хам контактларни тезда импорт қилиш ёки экспорт қилиш имконияти мавжуд. Браузерингиз орқали iCloud — га киринг ва «Контактлар»ни танланг. Кейин, чап пастки бурчакда, «шестеренка» белгисини босинг ва «Импорт vCard» ёки «Экспорт vCard» бандини босинг. Шундай қилиб, сиз контактларни iOS -даги икки қурилма ўртасида ҳам, Android ва iOS — ўртасида ҳам ўтказишингиз мумкин.\nШунингдек, контактларни синхронлаштириш учун iPhone — да Google ҳисоб қайдномасини созлашингиз мумкин. Буни «созламалар»да қилишингиз мумкин. «Пароллар ва қайд ёзувлари» ни, сўнгра «Янги қайд ёзувини» танланг ва таклиф қилинган вариантлардан Google -га ташланг. Аккаунтингизга кириб ва контактларни синхронлаштиришни ёқишингиз лозим. Агар ушбу ҳисоб қайдномаси орқали аккаунтингизга кирсангиз, энди контактларингиз Android смартфонингизда хам бўлади.


Mercedes-Benz тарихидаги энг ажойиб автомобиль - XABARDOR.UZ\nMercedes-Benz тарихидаги энг ажойиб автомобиль\n1969 йил — маданият оламида ёрқин из қолдиргани билан барчанинг ёдида қолган. Айниқса, Франкфуртда бўлиб ўтган автомобилларнинг халқаро кўргазмасида Mercedes-Benz C111 нинг намойиш этилиши ҳақиқий маънода оламшумул воқеа бўлди. Автомобиль нафақат ўзининг ташқи кўриниши билан ёдда қолди, балки у бўлажак немис спорт машиналари келажагига эшик ҳам очиб берди. У ханжарсифат кўринишга эга эди. Бундан ташқари “чайка қанотлари” углерод пластинкаси ва бир қанча қўшимча деталлар билан тўлдирилди. Автомобиль дунё юлдузи сифатида эътироф этилди. Унинг тасвири туширилган суратларни дунёнинг исталган бурчагида кўриш мумкин бўлиб қолди, унинг дизайнига қараб турли машинасоз компаниялар ўз маҳсулотларини чиқара бошлашди. Масалан, Bertone ва Pininfarina каби итальян машиналари шулар жумласидандир.\nАйнан шу йил Mercedes-Benz ўзида янги технологияларни, жумладан, Ванкелнинг айланма двигателини, дизелни, янги қуйиш тизимларини синаб кўради. Шу боис уни “тажриба қуёнчаси”га тенглаштиришган эди.\nАтомобилнинг биринчи версиясида шишали кузов, Ванкелнинг айланма двигатели, базада ўрнатилган тўғридан-тўғри ёқилғи узатиш тизими бор эди. Двигатель қуввати 280 от кучига эга, автомобиль оғирлиги 1100 кг, энг юқори тезлиги 270 км/соат эди. Рон Вакенфельд номли пойгачи уни синаб кўрганда, автомобилдаги мотор шовқинининг камлиги ҳақда айтиб ўтган эди. Уни ҳатто Lamborghini Miura дан афзад деганди.\nУнинг кейинги версияси 1970 йилда, Женевада намойиш этилди. Янги версияда 370 от кучи қувватига тенг Ванкел мотори (айрим маълумотларда 350 от кучига тенг, дейилган) ўрнатилган эди. Автомобиль 4,9 сония ичида 100 км. масофони босиб ўтди ва тезлигини соатига 300 км. га олиб чиқди.\nЭнергетика инқирози даврида Mercedes дизель ёқилғиси билан ишлайдиган двигателга эга машиналар чиқара бошлади.\n1976 йилда тўрт цилиндрли, уч литр ҳажмга эга дизель 300SD двигателли C111-IID модели чиқарилди. Двигатель турбокомпрессор билан жиҳозланган бўлиб, у ёрдамида қувватини 190 от кучига ошириши мумкин бўлган. Автомобиль 31 серия рақамига эга эди. С111 Нардо мусобақасида дизель машиналари орасида 13 та рекорд қайд этди.\nMercedes кейинчалик С111нинг кейинги версияларида Ванкель двигателининг ўрнига дизелли двигателлардан фойдаланишга қарор қилди. 5-цилиндрли, 230 от кучи қувватига тенг мотор, 5 узтагичли механик қути тезлик бўйича уни 9 рекордни янгилашига сабабчи бўлди.\nЎтган асрда “чайка қанотлари” Mercedes-Benz нинг асосий белгилари\nБугунги кунда харид қилиш мумкин бўлган 10та энг чиройли автомобиль\nЖаҳон ноутбуклар куни: Microsoft, Lenovo ва Huawei тақдимотлари\nУчар автомобиллар бозори қай ҳолатда ва у ердаги энг асосий ўйинчилар ким?\nЛимузинлар оламига саёҳат\nFerrari: Энг машҳур спорт автомобилларининг тарихи (фото)\nЯхталар оламидаги энг машҳур 10 компания\nАҚШда 2017 йилнинг энг ёмон автомобиллари\nЖенева автосалонидаги ақлбовар қилмас машиналар\nРақиблари машинасида юришни ёқтирадиган автомобилсозлар\nЖаҳондаги энг тез еттита поезд\nLexus компанияси Skyjet космик кемасини ишлаб чиқди\nДунёнинг энг қимматбаҳо машинаси аукционга қўйилди\nHyundai Creta кроссоверидан пикап ясади\nLenovo компанияси янги смартфонини тақдим қилди\nШундай автомобилларингиз бўлишини истармидингиз?\nЖенева 2015: Авто янгиликлар\nЎт ўчириш машиналари


R S2021-12-06T11:26:54+05:006 Dekabr, 2021|Умумий янгиликлар, Хоразм вил., Ҳудудлардан янгиликлар|\nХива шаҳридаги Огаҳий ижод мактабида устоз журналист Ҳайитбой Солаев билан учрашув ўтказилди. Ушбу тадбир Ўзбекистон Журналистлари ижодий уюшмасининг Хоразм вилояти бўлими ва “Хива тонги” газетаси ҳамкорлигида ташкил этилди.\n— Устоз ҳамон ижод қилишдан чарчамайди. Жамоат ишларида ҳам бошқаларга намуна бўлиб келяпти. Ҳайитбой Солаевнинг журналистик маҳорати ижод мактаби ўқувчилари учун сабоқ вазифасини ўтайди. Бу инсон ижодкор сифатида шеърий сатрлари билан мухлислари қалбини забт этиб келаётгани ҳам эътирофга молик. Қолаверса, спорт билан шуғулланишни канда қилмайди. Шу хислати ҳам ёшлар учун ибрат, — деди “Хива тонги” газетаси муҳаррири Шержон Машарипов.\nУчрашувда фахрий журналист ўзининг бой тажрибаси ҳақида ўқувчиларга сўзлаб берди, янги ёзган шеърларидан ўқиди. Ижод мактабида таълим олаётган иқтидорли ўғил-қизлар билан мулоқот жараёнида уларни қизиқтирган саволларга жавоб қайтарди.\nҲайитбой Солаев “Хива тонги” газетасида кўп йиллар самарали фаолият олиб борган. 2018 йилда унинг “Биз кутган кунлар” номли шеърий китоби чоп этилган.


Nissan кроссовер ва спорткарни бирлаштирди\n00:00 / 16.09.2015\nNissan компанияси Франкфурт автосалонида концептуал Gripz кроссоверини намойиш қилди. Янги машина ўзида ихчам йўлтанламаснинг унумдорлиги ва спорткарнинг динамик кўрсаткичларини мужассамлаштирган.\nПрототип “Ниссан”нинг Япония ва Европадаги дизайн-студиялари мутахассислари томонидан яратилди. Уларнинг айтишича, улар машинани яратаётганларида Datsun 240Z моделининг пойга учун мўлжалланган версиясидан илҳомланишган.\n1970-йилларда бу машина бир қатор мусобақаларда, жумладан 1973 йилнинг Сафари раллисида ғалабаларга эришган.\nБундан ташқари Gripz баҳорда Париж автосалонида кўрсатилган Sway концептуал хэтчбекининг бир қатор стилистик элементларини олди. Хусусан, янги машина ушбу хэтчбекникига ўхшаш радиатор панжараси ва “бумерангсимон” кўринишдаги оптика билан жиҳозланди.\nДизайнерлар кроссоверни яратишда пойга велосипедларининг ташқи қиёфасидан нусха олишди. Унга ўхшаш услубда машинанинг 22 дюймли ғилдирак дисклари, шунингдек, интерьернинг кўп элементлари, жумладан машинанинг эшик тутқичлари велосипед ўриндиқлари кўринишида ишланган. Машина Bridgestone фирмаси махсус ишлаб чиққан юқори босимга эга покришкалар билан жиҳозланди.\nБош ёруғлик фаралари велосипедчилар шлемларига ўрнатиладиган видеорегистратор каби кичкина “саёҳатлар учун кичик камералар” билан жиҳозланди.\nМашина бензинли ва электр двигателдан иборат гибридли куч қурилмаси билан жиҳозланган. Ички ёнув двигатели электр мотор учун энергия ишлаб чиқариш учунгина ишлатилади.\nАввалроқ маълум қилингандек, прототипнинг серияли версияси 2017 йилдан конвейердан олинадиган 370Z моделининг ўрнини босиши мумкин.


Автошиналар импорти: донаси учун камида 3$ | NORMA.UZ\nИмпорт божхона божлари ставкаларига тегишли ўзгартиришлар киритилди (3.04.2019 йилдаги ПҚ–4265-сон қарорга қаранг).\nАввало божхона божлари ставкалари уч турда бўлишини эслатиб ўтамиз:\nадвалор – солиқ солинадиган товарнинг божхона қийматига фоизларда ҳисобланади;\nмахсус – солиқ солинадиган товар бирлигига белгиланган миқдорда ҳисобланади;\nаралаш – адвалор ва махсус турдаги ставкаларни ўзида жамлайди.\nАмалдаги ставкаларга ўзгартиришлар киритилди: илгари адвалор ставкалар қўлланган иккита позиция бўйича аралаш ставкалар жорий этилди (қуйидаги жадвалга қаранг).\n2017 йилги ТИФ ТН коди\nЯнги пневматик резина шиналар ва покришкалар *\n10%, бироқ донаси учун камида 3 АҚШ доллари\nПневматик резина, тикланган ёки фойдаланилган шиналар ва покришкалар; массив ёки ярим пневматик шиналар ва покришкалар, шина протекторлари ва гардиш тасмалари, резинали\n20%, бироқ донаси учун камида 3 АҚШ доллари\n4011800000 «Транспорт воситалари ва қурилишда, тоғ ишида ёки саноатда фойдаланиладиган машиналар учун янги шиналар» бундан мустасно, улар бўйича ставка – 0.\nШу тариқа, ўзгартиришлардан мақсад – импорт божхона божи суммасининг қуйи чегарасини жорий этиш. У импорт қилинаётган товар бирликлари сонини 3 АҚШ долларига кўпайтириш йўли билан аниқланади. Сўнг оддий усул қўлланилади: аралаш ставка компонентларининг ҳар бири алоҳида (адвалор ва махсус ставкалар, таҳр.) ҳисобланади ва энг кўп чиққани тўланади.\nБинобарин, донаси 30 АҚШ долларидан кам бўлмаган янги ёки донаси 15 АҚШ долларидан кам бўлмаган тикланган (фойдаланилган) автошиналарни импорт қилишда тўланиши лозим бўлган бож миқдори ошди.\nШартли мисол: қиймати 100 АҚШ долларини ташкил этадиган, яъни донаси 25 АҚШ долларидан бўлган янги автомобиль шиналари комплектидан (4 дона) божхона божи суммаси ўзгартиришлар киритилгунга қадар 10 АҚШ долларини (100 АҚШ доллари х 10%) ташкил этган. Ўзгартиришлар киритилгандан кейин худди шу миқдор ва қийматда у 12 АҚШ долларини (100 АҚШ доллари х 10%, бироқ камида 3 АҚШ доллари х 4 дона) ташкил этади.\nҲужжат Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базасида эълон қилинган ва 4.04.2019 йилдан кучга кирди.


2015 йилнинг 9 ойида Ўзбекистон давлат бюджети даромади 26,34 трлн сўмни ташкил қилди\n17:29 / 16.12.2015\n2015 йилнинг 9 ойлиги прогноз кўрсаткичларига кўра, Ўзбекистон давлат бюджетининг даромади 100,2 фоизга бажарилиб, 26,34 трлн сўмни ташкил этди. Ёки бу ялпи ички маҳсулотнинг 22,4 фоизини ташкил қилмоқда, деб ёзади UzReport нашри Молия вазирлигига берган маълумотларга таяниб.\nЎтган йилнинг шу даври билан солиштирганда давлат бюджети даромадлари миқдори 16,6 фоизга ўсган.\nШу жумладан, давлат солиқ қўмитасига 19,52 трлн сўм даромад йўналтирилди (прогноз кўрсаткичи бўйича 100,1 фоиз).\n2015 йилда айрим солиқ ставкалари камайтирилди. Тўғридан-тўғри олинадиган солиқлар ҳисобига аҳоли ва корхоналарнинг даромади 1008,4 млрд сўмга (18,7 фоиз) ошди. Ўтган йилнинг шу даврида бу кўрсаткич 6388,2 млрд сўмни ташкил қилганди.


Ташқи қарз – хатарми ё имконият? Иқтисодчи билан суҳбат – КУН УЗ\nГлавная / Жамият / Ташқи қарз – хатарми ё имконият? Иқтисодчи билан суҳбат\nanvarj63 17.09.2020\tЖамият Comments Off on Ташқи қарз – хатарми ё имконият? Иқтисодчи билан суҳбат 25 Показы\nЎзбекистонда давлат ташқи қарзи рақамларда ўсиб бораётгани хавотирларга сабаб бўлмоқда. Мутахассис вазиятни таҳлил қилиб, ушбу масала бўйича ўз фикрларини билдирди.\nИқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги ҳузуридаги Прогнозлаштириш ва макроиқтисодий тадқиқотлар институти лойиҳа раҳбари, иқтисод фанлари доктори, профессор Одил Олимжонов Kun.uz билан суҳбатда ташқи қарз тушунчаси, ундаги қоидалар ва хатарлар, шунингдек, ташқи қарзни бошқариш масалаларига тўхталиб ўтди.\n— Ташқи қарз нима ва уни қандай тушуниш керак?\n— Сўнгги йилларда юз бераётган очиқлик сиёсати туфайли мамлакатимиз ташқи қарзи ҳақида бугун жуда кўп маълумотлар эълон қилинмоқда ва бу қизғин муҳокамаларга сабаб бўлмоқда.\nТашқи қарз – бирор-бир мамлакат бошқа мамлакатдан ёки бошқа мамлакатдаги компаниялардан, банклардан, хусусий ташкилотлардан оладиган қарз ҳисобланади. Ташқи қарз икки турга бўлинади: давлат қарзи ва хусусий (корпоратив) қарз. Кўпинча бу иккисининг фарқини тушунмасдан умумий қарз ҳақида гап кетади. Бу нарса бир тарафдан тўғри. Аммо бошқа тарафдан унчалик тўғри эмас. Чунки Ўзбекистоннинг бир компанияси хусусий йўл билан, қайсидир соҳа бўйича, четдан қарз олган бўлса, қарз масъулияти ўша компаниянинг зиммасида бўлади.\nҲукумат кафолати остида ёки давлат олган қарзлар эса давлатнинг ташқи қарзлари ҳисобланади. Булар қўшилиб, яъни давлат қарзи билан хусусий капитал қарзи қўшилиб, умумий ташқи қарз тушунчасини ҳосил қилади.\nУмумий ташқи қарз ҳар хил талқин қилиниши мумкин. Масалан, сўнгги йилларда Ўзбекистон ташқи қарзи миқдори ўсаётгани хавотирга соляпти, рақамлар ўзгариб боряпти. Ўтган йили 17-19 миллиард доллар бўлган бўлса, шу йил 25 миллиард доллардан ўтди. Бу умумий қарзимиз. Шундан 17 миллиард 300 миллиони давлат қарзи. Қолгани хусусий капитал қарзи. Аслида, ана шу 17 миллиард 300 миллион ҳақида кўпроқ гаплашишимиз керак. Чунки бу давлатимиз олган ёки кафолат берган қарз. Шу иккаласидан давлат қарзи пайдо бўлади. Бунга давлатимиз, албатта, жавоб беради.\n— Нима учун Ўзбекистоннинг табиий бойликлари бўла туриб, қарз олиши керак?\n— Ҳар сафар қарз олиш пайтида Молия вазирлиги узоқ ҳисоб-китоблар қилиб, масалани тарозининг икки палласига солиб кўради. Биз ҳозир бутун дунё ҳаёти ўзгариб кетган мураккаб даврда яшаяпмиз. Дунёда пандемия юз беради-ю, кўплаб мамлакатлар иқтисодиётини тиз чўктириб қўяди, деб ҳеч ким ўйлаган эмасди.\nБу вирус иқтисодиётга салбий таъсир қилди. Ва бу яна қанча давом этишини ҳозир прогноз қилиш ҳам қийин. Чунки ҳолат ҳар куни ўзгариб турибди. Мана шунақа пайтда биз янада оғирроқ ҳолатга тушиб қолмаслик учун 34 миллиардлик захираларимизни ушлаб туришни мақсадга мувофиқ, деб ҳисоблаяпмиз. Чунки бугун захираларнинг барчасини ишлатиб қўйсак, эртага вируснинг оқибатларини юмшатиш чўзилиб кетса, бундан мураккаброқ шароитларда, мураккаброқ фоизларда қарз олишга мажбур бўлардик. Ҳозир 1,5-1,25 ёки 2 атрофидаги фоизларда қарз оляпмиз.\nҚайсидир давлатнинг катта миқдорда ишлатилмай турган пули бўлса ҳам, улар ҳеч қачон ўйламасдан, қайсидир давлатнинг илтимоси билан шунчаки бериб юборишмайди. Улар ҳам жуда кўп ўрганишади. Агар биз четдан қарз олаётган бўлсак, улар иккиланмасдан қарз беришаётган бўлса, демак, улар Ўзбекистоннинг иқтисодий аҳволидан хабардор.\n— Халқаро рейтинг агентликларидан бири S&P эса Ўзбекистон тутган позицияни пасайтириши мумкинлигини маълум қилди. Агентлик нимадан хавотирланяпти?\n— Тўғри, шу йилнинг апрель ойида улар бизга барқарор рейтингни беришган эди. Пандемия бошлангандан кейин бутун дунё давлатлари қатори биз ҳам мураккаб аҳволга тушганимизда, улар бизни огоҳлантиришган. Мамлакатимизда пандемия оқибатларини юмшатиш бўйича ҳукумат амалга ошираётган чора-тадбирлар, инқирозга қарши курашиш учун 10 триллион сўмлик жамғарма тузганимиз ва инқироз пайтида аҳолини, тадбиркорларни қўллаб-қувватлаганимиз туфайли улар бу огоҳлантиришни кун тартибидан олишди.\n— Давлат ташқи қарзга мурожаат этганда, гаровга нимадир қўядими?\n— Давлатлар ўртасида қарз муносабати шаклланаётганда қарз олаётган давлат, албатта, ўзининг хорижий банкларда қўйилган ва шаффоф олтин-валюта захирасига эга бўлади. Бундан ташқари, қарз олувчининг иқтисодий ўсиш даражаси ҳам ҳисобга олинади. Чунки иқтисодий ўсиш даражаси мавжуд бўлган давлат қарзини қайтара олиш имкониятига эга бўлади. Шу нуқтайи назардан қараганда, мамлакатимиз 2020 йилнинг 1-чорагида ҳам, 1-ярим йиллигида ҳам иқтисодиёти ўсиши минусга тушмаган дунёдаги камдан кам давлатлар қаторида турибди. Баъзи давлатларда ортга қайтиш бошланган. Бизда бу ҳодиса рўй бергани йўқ. Жаҳон банки ва Халқаро валюта жамғармаси ҳам Ўзбекистон иқтисодиёти 2020 йилда ижобий натижа билан якунланишини қўрқмай прогноз қилишяпти.\n— Интернет фойдаланувчилари орасида Хитой ва Тожикистон қарз муносабатлари оқибатида расмий Душанбе ерининг бир қисмини Хитойга узоқ муддатли ижарага бергани кенг муҳокама этилди. Бу бўйича қандай фикрдасиз?\n— Қарз олаётган давлат қарз бераётган давлат ёки компаниялар гуруҳидан катта миқдорда қарз олиб, уларга боғланиб қолиши керак эмас. Тожикистон ҳукумати бу қоидага амал қилмади. Улар олаётган қарзнинг катта миқдори Хитой ҳиссасига тўғри келади. Ва уларнинг валюта-олтин захираси қарзни қоплашга етмагани сабабли ерни олиб қўйиш эмас, узоқроқ муддатга ижарага беришга мажбур бўлган, деган маълумотлар бор. Аммо бу расмий маълумот эмас. Биз эса Хитойнинг икки банкидан қарз олганмиз. Бу ҳам бўлса, барча қарзларимизнинг 14-15 фоизини ташкил қилади.\nБизга қарз бераётган энг катта ташкилот – Осиё Тараққиёт банки. Бу банкдан олган ташқи қарзимиз 3,9 миллиардга тўғри келади. Умуман олиб қараганда, Ўзбекистон кўпроқ молиявий институтлардан қарз олади.\nЎзбекистоннинг ташқи қарзи миқдори олдинги йилларда олинган қарзларга нисбатан ўсяпти. Лекин бошқа давлатлар билан солиштириб қарайдиган бўлсак, қарзни ялпи ички маҳсулотга нисбатан ҳисобласак, ошиб борса 40 фоизга тўғри келади. Бу ҳамма қарзимиз. Агар давлат ташқи қарзи ҳақида гап кетса, 1 июль ҳолатига кўра, ЯИМга нисбатан 30,3 фоизни ташкил этди. Бу катта эмас. Баъзи бир давлатларнинг ташқи қарзи ЯИМдан бир неча баробар юқорироқ. Бизники эса, ҳали ЯИМнинг ярмига ҳам етмайди. Бу катта сумма эмас. Агар жон бошига ҳисобласак ҳам давлат ташқи қарзи 509 доллардан тўғри келяпти. Ҳаммасини ҳисоблайдиган бўлсак, 730 доллар.\nОлдингига нисбатан ўсиш кўпчиликни хавотирга солаётган бўлиши мумкин. Лекин бу табиий жараён. Агар шу йил коронавирус бўлмаган тақдирда ҳам биз 2016 йилда бошланган янги иқтисодий сиёсатни давом эттириш учун ташқи қарз жалб қилган бўлар эдик. Уй-жой қурилиш соҳасида ҳам, нефть-газ соҳасида ҳам, энергетика соҳасида ҳам миллиард-миллиард долларлик қурилишлар кетяпти.\nБиргина энергетика соҳасини олайлик. Бу соҳадаги иншоотларнинг кўпчилиги 60-70 йилларда қурилган. Ва бугун уларда фойдали иш коэффициенти жуда ҳам паст. Буларни модернизация қилиш ва янгиларини қуриш жуда катта миқдорда маблағ талаб қиляпти. Бу маблағларнинг катта қисми хорижий кредитлар эвазига бўляпти. Агар биз ривожланишни хоҳласак, бизга албатта катта миқдорда маблағ керак.\nПред. Тошкент шаҳрига вилоятдан янги ер майдонлари қўшиб олиниши мумкин. Депутатлар бунга қарши\nСледующая «Темир дафтар» бўйича навбатдаги спектакль: ролларда яна маҳалла раиси ва туман мутасаддилари (такрор эълон қилинмоқда)\nСобиқ ҳокимдан «мерос» қолган муаммони амалдаги ҳокимият ҳал этишга шошилмаяпти. Улар «снос»дан жабр кўрган мулкдорларнинг …


15:29 / 06.10.2016\nТошкент шаҳар ҳокимлигида «Давлат ҳокимияти ва бошқаруви органлари фаолиятининг очиқлиги тўғрисида»ги қонун ижросини таъминлашга бағишланган матбуот анжумани бўлиб ўтди. Бу ҳақда ЎзА хабар берган.\nСергели тумани ҳокими Ф.Мақсудхўжаев йирик дастурлардан бири – Сергели туманида 2017—2022 йилларда 500 кўп қаватли уйнинг бунёд этилиши билан боғлиқ лойиҳа ишлаб чиқилганига алоҳида тўхталди. Бу улкан лойиҳанинг амалга оширилиши қарийб 30 минг оиланинг янги уй-жойга бўлган эҳтиёжини қондириш имконини яратади.\nТуманда бешта йирик саноат, 144 қўшма, 300 дан зиёд кичик корхона фаолият кўрсатмоқда. Иқтисодиётни модернизациялаш, техник ва технологик янгилаш, хорижий сармояларни жалб этиш борасидаги изчил чора-тадбирлар натижасида туманда саноат маҳсулотлари, истеъмол товарлари ишлаб чиқариш, экспорт кўрсаткичи динамикаси муттасил ортиб бормоқда.\nЖорий йилда йирик корхоналар томонидан 9 миллиард сўмликдан зиёд саноат, 5 миллиард сўмликдан ортиқ истеъмол маҳсулотлари ишлаб чиқарилди.\nКуз-қиш мавсумига тайёргарлик жараёнида маҳаллалардаги кўп қаватли турар жой бинолари жорий ва капитал таъмирланди. Мавжуд хусусий уй-жой мулкдорлари ширкатларига бугунги кунга қадар тижорат банклари томонидан қарийб 3 миллиард сўмлик кредит маблағи ажратилган.\nТуманда аҳолини манзилли ижтимоий ҳимоялашга алоҳида эътибор қаратилмоқда. 2017 йилда 7 минг 400 дан ортиқ янги иш ўрни яратиш кўзда тутилган. Бунда янги ишлаб чиқариш объектларини ишга тушириш, мавжуд корхоналарни модернизациялаш ва қувватларини кенгайтириш, кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлик фаолиятига кенг имкониятлар яратиш, касаначиликни ривожлантиришга алоҳида эътибор қаратилади.\nуй лойиҳа Сергели


Ваъзни ташкил этилишида қайси фанга тегишли бўлишидан қатъи назар илмий асосларни иштироки лозим. Масалан: жўғрофия, психология, жамиятшунослик, тарих каби ижтимоий фанлар ёки шеър, луғат каби адабий фанлардан олинган маълумотлар ҳам нутқнинг таъсирли бўлишида ўзига яраша омил ҳисоблансада, муқаддас динимизнинг асосини ташкил қилувчи тафсир ва ҳадис илмлари, мусулмонларнинг ҳаёт тарзини белгилаб берадиган фиқҳ ва муомала фанлари,юксак фасоҳат ва балоғат соҳиби бўлган Қуръони каримнинг мўъжизавий сирларини очиб берувчи балоғат (маьоний, баён,бадиъ) илмларидан ваъзнинг асосларини тўплашлик, уни муваффақиятли чи-қишига сабаб бўладиган сирлардан биридир. Бу маълумотларни тўплагандан сўнг булар билан жамоатга қандай фойда келтиришлик ҳақида ўйлашлик лозимдир. Хутбани (ваъзни) муваффақиятли бўлишлиги учун мавзуни тайин қилгандан сўнг уни тартиблаш керак бўлади.\nНотиқни инсонларга тақдим қилаётган нутқи ютуққа эришмоқлиги учун, эҳтиётий (қўшимча) маълумотлар муҳим роль ўйнайди. Лекин кўп воизлар хутбаларини тайёрлаётган вақтда, дангасалик қилиб танлаган мавзусига хос бўлган озгина маълумот билан чекланадилар.\nБирорта фанни ёки жаҳон тилларидан бирини ўрганиш ..\nВоиз учун Қуръони Карим ва Суннати набавияни билиш..


Шавкат Мирзиёев Тошкент шаҳридаги Сузук ота мажмуасига ташриф буюрди\n10 Май 2019 | Янгиликлар\nЎзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев 10 май куни пойтахтдаги Сузук ота мажмуасига ташриф буюрди, деб хабар берди Президент матбуот хизмати. Яқин-яқингача Сузук ота зиёратгоҳини кўпчилик билмас, мақбара ва эски масжид зах тортиб қолган эди. Шавкат Мирзиёев 2017 йил 26 май куни Сузук ота мажмуасида бўлиб, мақбара ҳамда масжидни реконструкция қилиш, атрофини ободонлаштириш бўйича топшириқлар берган эди. 2018 йил 9 февралда қурилишнинг бориши билан танишиб, мажмуа ёнида ҳунармандлар учун уй-жойлар барпо этиш зарурлигини таъкидлаганди.\n«Бугун мазкур ташаббуслар тўла рўёбга чиқди. Мақбара ва масжид қурилиб, қарийб 8 гектарлик майдон ободонлаштирилди. Мажмуага кириш биносида музей, кутубхона, маҳалла идораси ва бошқа объектлар жойлаштирилди. Мақбаранинг икки томонида ҳунармандлар учун ҳар бири 4,5 сотихли ўттизта коттеж барпо этилди», — дейилади хабарда.\nБугунги ташриф чоғида Президент ушбу бунёдкорлик ишлари билан танишди. Мақбара зиёрат этилиб, Қуръон тиловат қилинди. Шу ерда диний уламолар, нуронийлар билан суҳбат бўлиб ўтди. Давлатимиз раҳбари уларни Рамазон ойи билан яна бир бор табриклаб, янгиланган мажмуанинг шундай улуғ айём кунларда очилиши хайрли эканини таъкидлади.\n«Бошқа давлатлар йўқ тарихини бор қилишга ҳаракат қилади. Биз буюк тарихимизни, алломаларимиз меросини халқимизга, ёшларимизга тўлиқ етказиб беролмадик. Ўзлигимизни англаш нуқтаи назаридан шундай жойларга эътибор берсак, бунга ҳамма эътибор қаратади», — деди Шавкат Мирзиёев.\nМаълумки, Сузук ота ўймакор уста бўлган. Бугун унинг қадамжоси атрофида ҳунармандчилик уйлари ташкил этилгани чуқур мазмун-моҳият касб этди. Икки қаватли бу хонадонларнинг биринчи қавати устахона ва дўкон учун ажратилган. Бу ўзига хос ҳунармандчилик маркази бўлиб, мажмуа билан бирга ноёб туризм масканига айланади. Президент ушбу уйларни, ёғоч қирмачилик ва хаттотлик устахоналарини кириб кўрди. «Ҳунармандчилик – ҳалол касб. Бугунги кунда энг катта вазифамиз – иш жойлари яратиш. Ҳунармандларга шароит ярацак, ҳам ўзини боқади, ҳам бошқаларни иш билан таъминлайди. Шогирдлар тарбияласа, қанча ёшлар ҳунарли бўлади, ўз тадбиркорлигини очиб, даромад топади», — деди давлат раҳбари.


Ўзбек телевидениесини чала ўлик ҳолатга келтирган ким? - Муҳаммад Исмоил мулоҳазалари - 03.04.2017, Sputnik Ўзбекистон\nЎзбек телевидениесини чала ўлик ҳолатга келтирган ким? - Муҳаммад Исмоил мулоҳазалари\nШавкат Мирзиёев 30 март куни ўтказган видеоселектор давомида телевидение соҳасини танқид қилди. Президент "Ахборот" кўрсатуви янгиланиши кераклиги ҳақида... 03.04.2017, Sputnik Ўзбекистон\n10:21 03.04.2017 (янгиланди: 17:07 04.04.2017)\n© Фото из личного архиваМуҳаммад Исмоил, шоир\nШавкат Мирзиёев 30 март куни ўтказган видеоселектор давомида телевидение соҳасини танқид қилди. Президент "Ахборот" кўрсатуви янгиланиши кераклиги ҳақида гапирди ҳамда журналистлар воқеаларни ёритишда "ура-урачилик"дан воз кечишлари лозимлигини айтди\nТОШКЕНТ, 3 апр — Sputnik, Дилшода Раҳматова. Ўзбек телевидениесининг бугунги аҳволи ҳақида нима дея оламиз? Бугунги кунда ойнаи-жаҳондан ўрин олаётган дастурлар халққа манзур келяптими? Бу соҳага бириктирилган раҳбарлар ўз вазифаларини қай даражада уддалай оляптилар?\nЎзбек телевидениесининг бугунги ҳолати ҳақида телевидение соҳасида фаолият юритган шоир Муҳаммад Исмоил фикр билдирди.\nТанқид сабабини раҳбарлардан излаш керак\n"Алишер Хўжаев (Ўзбекистон миллий телерадиокомпаниясининг собиқ раиси, таҳр.) юзлаб иқтидорли тележурналистларни, режиссёрларни, муҳаррирларни ишдан ҳайдаб, телевидениени чала ўлик ҳолатга келтирган эди. Уни ишдан бўшатишди-ю, лекин унинг ўрнига келганлар бундан сабоқ олмади. Яна эски ҳаммом, яна эски тос вужудга келди. Нуритдинов Хўжаев нега ишдан олинганини ўйлаб кўрмади".\n"Телевидения, истаймизми йўқми, матбуотнинг юраги. Уни ҳар куни миллионлаб одам кўради. Телевидения, қудратли давлатимиз юритаётган сиёсатнинг яловбардори. Буюк мамлакатимиз минбари. Бу минбарга ҳар куни ўттиз икки миллион аҳоли қараб ўтиради.\nМаданият ва Спорт вазири 30 амалдорни танқид остига олди\n25 Октябр 2016, 09:58\nАммо унга нима деётганини билмайдиган, фаҳм-фаросати ҳаминқадар артистлар, тўртта одамга гапи ўтмайдиган маҳалла фаолларию, чучмал қизиқчиларни чиқаришади.\nБу кимнинг асабини ўйнатмайди?\nДавлатимиз телевидение фаолият юритиши учун мустақиллигимизни мафкурасини кучайтириш учун миллатимизни маънавиятини кучайтириш учун мамлакатимизда ғоявий барқарорлик ҳукмрон бўлиши учун ҳар йили бюджетдан миллиардлаб маблағ ажратади.\nАммо телевидениега қарасангиз, фақат куракда турмайдиган гап сўзларни эшитасиз, чет эл сериалларини томоша қиласиз, тутуруқсиз ашулачиларни тинмай томоша қилаверасиз…\nЭлчи қаердаю, ҳоким нега ишдан олинди?..\nЎзбекистон телевидениесида бирорта таҳлилий, танқидий кўрсатув йўқ. Бирор тележурналист журналистлик тадқиқот олиб бормайди. Бирор атоқли олим, файласу, вазир, вилоят ҳокими чиқмайди. Бирорта элчимиз қаерда, нима иш қилаётганини гапирмайди. Бирорта партия раҳбари нимани ўйлаётганини, нима тўғрию, нима нотўғри бўлаётганини гапирмайди.\n31 Март 2017, 19:02\nПартия раҳбарлари фақат сайлов пайти кўриниш беради, қолган пайт улар йўқ.\nТуман ҳокимлари, вилоят ҳокимлари алмашади, улар нега алмашгани ҳақида таҳлилий кўрсатувни ҳали кўрганимиз йўқ. Вазирлар алмашади, уларни нега алмашгани ҳақида бирор киши чиқиб бир нарса демайди. Уларнинг йўл қўйган хато ва камчилиги бошқаларга ўрнак бўлсин, бу ишлар бошқа қайтарилмасин деган маънода таҳлилий кўрсатувлар қилинмайди. Худди биз бошқа сайёрадамизу, одамлар бошқа сайёрада яшаётгандек.\nТелевизорда фақат сериал, кино, ашула…\nОтга аталган қамчи бошимга тушмасин десангиз…\nХуллас, гапирсак гап кўп. Шавкат Мирзиёев "Ахборот" дастурини жуда тўғри танқид қилди.\nБу танқид нафақат "Ахборот"га, балки барча телеканалларга тегишли. Барча телеканал дастурларига ҳам тегишли. Шунингдек, Ўзбекистондаги барча оммавий ахборот воситаларига ҳам тегишли. Расмий газета ва журналларимиз ҳам президент танқидларидан тўғри хулоса чиқариб олишлари шарт. Отни қамчилаш даври келди.\nАгар отни қамчиламасалар, бу қамчи ўзларини бошига албатта, тушади.


Украина Россия газини транзит қилишдан маҳрум бўлмоқда – видео - 21.05.2019, Sputnik Ўзбекистон\nБолтиқ денгизида “Шимолий оқим -2” газ қувурини қуриш ишлари жадал суратларда олиб борилмоқда. Бу қурув Россияни Германия билан боғлайди. 21.05.2019, Sputnik Ўзбекистон\nГаз қувурининг умумий узунлиги 1,2 минг километрни ташкил қилади. Қурилиш ишлари туну-кун олиб борилмоқда.\nҚурилишни Германия, Швеция ва Финляндия қўллаб-қувватлади. АҚШ эса янги санкцияларни киритишни режалаштирмоқда. Бу ҳақда АҚШ Энергетика вазири Рик Перри Украина президенти инаугурациясида маълум қилди.\nБу газ қувури ёрдамида Европа мамлакатлари газни ҳар қандай вазиятда узлуксиз ва зарур миқдорда олиш имкониятига эга бўлади.


Бепул кўмаклашиш хизмати\nБонуслар & Фойда\nДўкон ва муассасалар\nСўмни бир йилда иқтисод қилиш имконияти\n«MERCI MEDIA» МЧЖ компанияси «CITYCARD» универсал дисконт тизимини тақдим қилади. Биз харидорларни рағбатлантириш тизимини жорий қилган компанияларни бирлаштириб улар учун платформа тақдим қилдик, бунда улар ўзлари тўғрисида маълумот жойлаштириш ва карта эгаларига тақдим қилишлари мумкин бўлган имкониятлар ҳақида маълум қилиш имкониятига эга бўладилар.\nКомпания фаолияти харидор ва сотувчининг икки томонлама фойдасига асосланган. Карта эгалари ўз харидларини тежамкорлик билан амалга ошириш имкониятига эга бўлсалар, савдо корхоналари эса бунинг эвазига янги харидорлар оқимига эга бўладилар ва илгари жалб қилган мижоздарини сақлаб қоладилар. Биз CITY CARD эгаларига ҳаммабоп рағбатлантириш, тақдирлаш ва мукофотлаш дастурларини тақдим қилмоқдамиз.\nБизнинг ҳамкоримиз бўлган хизмат ёки товарларни сотувчи компания маълум бир турдаги лоялликни тақдим қилади (тўпланувчи ёки дисконт). CITY CARDнинг харидор-эгаси таклиф қилинаётган хизмат ёки товарни сотиб олишда чегирмага эга бўлади ва шунинг ҳисобига пулини тежаб қолади.\nМамлакатимизда одатий бўлиб қолган “бир лаҳзада содир бўладиган” савдони рағбатлантириш акцияларидан арқли равишда, CITY CARD давомий фойдага эга бўлиш имконини беради. Купон бўйича чегирмалар ҳақидаги сайтлар фақатгина бошланғич ижабий ўсишга эриша олади холос, ва у фойдали таклиф якунланиши биланоқ тугайди. Биз эса узоқ муддатли ўзаро фойдали “сотувчи-харидор” муносабатларини таклиф қиламиз ва Тошкент шаҳрида турли соҳаларда (деярли барча соҳалар) фаолият юритаётган компанияларда чегирмалар тақдим қиламиз, бу компаниялар сони эса кун сайин ошиб бормоқда.\nCity Card эгаси қандай нафга эга бўлади?\nКенг қамровли ҳамкорлик тармоғи ҳисобига универсал дискрнт карта эгаси ойлик харажатларини 5%дан 50%гача тежаш имконига эга бўлади. Бор-йўғи битта картага бўлиш карта эгасига товар ва хизматларни чегирма асосида сотиб олиш, компания томонидан ўтказилаётган акцияларда иштирок этиш, бонуслар ва совғаларга эга бўлиш имконини беради.\nҲамкор компания қандай манфаатга эга?\nБиз уларнинг хизмат ва товарларини реклама қиламиз ва савдосини илгари сурамиз, янги мижозларни жалб қиламиз ва компания илгари жалб қилган мижозларниларни сақлаймиз, компания ўз дисконт карталарини ишлаб чиқаришда тежаб қолади.\nБизнинг режаларимиз карта эгаларининг улкан аудиториясини яратиш ва ҳамкорлик тармоғини бутун Ўзбекистон бўйлаб кенгайтириш.\n© 2020 City Card дисконт картаси. Барча ҳуқуқлар ҳимояланган


Кўрнинг аҳволи Россияда ҳам шу\nБасира Россиядаги кўзи ожизларнинг бугунги аҳволи ҳам ўзбекистонлик тақдирдошлариникидан кўп фарқ қилмайди. Зеро, улар орасида ҳам тирикчилик ўтказиш учун тиланчилик қилишдан бошқа иложи қолмаганлар анчагина топилади.\nМаълумотларга кўра, Россияда бугунги кунда 270 минг кўзи ожиз фуқаро бор. Бироқ уларнинг ҳаммасини ҳам ижтимоий таъминланган, деб бўлмайди. Улар кун кечириш учун бирор нарса ясаб сотади ёки уйидаги рўзғор буюмларини сотишга мажбур бўлади.\nМосква марказидаги йўлакларда бирида қўшиқ айтиб, тиланчилик қилаётган кўзи ожиз икки аёлни тез-тез учратиш мумкин. Улар москвалик эмас. Бу аёллар Калуга вилоятидан ҳафтада бир неча марта пойтахтга келади. Бу ерда уларнинг яшаш жойи йўқ. Аёллар кун ўтказиш учун қўшиқ айтиб, тиланчилик қилади.\n“Агар яшашимиз яхши бўлганида бу ерга келмас эдик. Калуга вилоятидан Москвагача яқин йўл эмас”, - дейди аёллар.\nРоссиялик кўзи ожизлар ўзларига бериладиган нафақа кун кечиришга етмаётганидан нолийди. Улар ўртача 3 минг россия рубли атрофида нафақа олади. Бу тахминан 107 АҚШ долларини ташкил этади. Нафақанинг минг рубли коммунал тўловларига кетади. Қолган 2 мингини эса бир ойга етказиш керак. Москвада ўртача ойлик 12 минг рубль экани инобатга олинса, 3 минг рублдан иборат нафақа кун кечиришга етмайслиги ойдинлашади. Шу боис, кўпгина кўзи ожизлар калугалик икки аёл сингари тиланчилик орқасидан тирикчилик қилади.\nКалугалик суҳбатдошларнинг айтишича, пойтахтдаги кўзи ожизларга оз бўлса-да, Москва ҳукумати томонидан ёрдам кўрсатилади. Уларга ишлаши учун ҳам шароит бор.\nМосквадаги кўзи ожизлар ишлайдиган корхоналар баҳоли қудрат фаолият кўрсатмоқда. Аммо мамлакатнинг бошқа ҳудудларидаги бундай корхоналар ўзини ўзи қоплай олмай қолган.\n“Бизда корхоналар умуман ёпилиш арафасида. Ташкилотимиз (кўзи ожизлар жамияти) бизга ёрдам бераётгани йўқ”, - дейди калугалик аёллар.\nУлар ҳам илгари Калугадаги кўзи ожизлар корхонасида ишлаган. Турли хил хўжалик маҳсулотлари ишлаб чиқарган. Бироқ бу корхона ёпилиш арафасида бўлгани боис, пойтахтга келиб, қўшиқ айтиб, садақа сўраб кун кечиришдан бошқа иложи қолмаган.\nУларнинг садақадан тушадиган кундалик тушуми тахминан 600 рублни ташкил этади. Баъзан эса бундан ҳам камроқ тушади. Шундай бўлса-да, ёши ўтган бу аёллар топган пули озиқ-овқат олиб ейишига етиб турганидан хурсанд.\nХуллас, уларнинг дарди ҳам ўзбекистонлик кўзи ожизларникига ўхшаш. Россиялик кўзи ожизлар ҳам давлат тўлайдиган нафақа етмаганидан сўнг Ўзбекистондаги кўпгина тақдирдошларига ўхшаб, қўшиқ айтиб, тиланчилик қилади. Уларнинг фарқи битта - россиялик кўзи ожиз тиланчилар рус халқ қўшиқларини куйласа, ўзбекистонликлар ўзбекча қўшиқларни хиргойи қилади.


ОМБУДСМАННИНГ ҚОРАҚАЛПОҒИСТОНДАГИ МИНТАҚАВИЙ ВАКИЛИНИ БИЛАСИЗМИ?\nОлий Мажлиснинг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман)нинг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳрида жами 14 та минтақавий вакили бўлиб, улар инсоннинг конституциявий ҳуқуқлари ва эркинликларига риоя этилишини таъминлаш юзасидан Вакилга кўмаклашади.\nМинтақавий вакил ўз фаолияти тўғрисида ҳар чоракда Омбудсманга ахборот тақдим этиши, арз қилувчининг шахсий ҳаёти тўғрисидаги маълумотларни, шунингдек шикоятларни текширишга доир ахборотни Вакилнинг рухсатисиз ва розилигисиз ошкор этмаслиги шарт.\nҚорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг Қонунийлик, суд-ҳуқуқ ва коррупцияга қарши курашиш масалалари қўмитаси раиси Зухра Реймова жамоатчилик асосида Омбудсманнинг Қорақалпоғистон Республикасидаги минтақавий вакили сифатида фаолият юритади.\nМинтақавий вакил Зухра Реймова аҳолидан келаётган мурожаатларни кўриб чиқишда кам таъминланган ва ижтимоий ҳимояга муҳтож оилалар муаммоларини тезкорлик билан ҳал этишга ҳаракат қилади. Жумладан, З.Реймовага «Қос кўл» МФЙда ҳисобда турувчи фуқаро С.П. 3 нафар фарзанди ва турмуш ўртоғи билан ижарада туриши, турмуш ўртоғининг ишсизлиги сабабли тўлов имконияти чекланганини билдириб мурожаат қилган эди. Минтақавий вакил мурожаат эгасининг яшаш манзилига бориб, унинг оилавий шароити билан танишгач, ушбу масала юзасидан тегишли ташкилотларга сўровнома юборди. Қисқа муддат ичида турар-жойга муҳтож бўлган мурожаатчи ва унинг оила аъзолари вақтинча яшайдиган ижтимоий уйга жойлаштирилди.\nШунингдек, Зухра Реймова Нукус шаҳридаги 2 нафар ишсиз фуқароларни 34-мактабга фаррош ҳамда Республика эндокринология диспансерига кичик тиббий ходим сифатида ишга жойлаштиришда амалий ёрдам берди. Яна 2 нафар йигит эса IT соҳасидаги билимларини мустаҳкамлаш ва касбга тайёрлаш мақсадида Нукус касб-ҳунар мактабида ташкил этилган компьютер саводхонлигини ошириш бўйича 2 ойлик курсга жойлаштирилди.\nПойабзал таъмирлаш устахонаси очиш учун жой ажратиш масаласида ёрдам сўраган мурожаат эгаси Е.Ҳ.га 21-кичик туман ҳудудидаги Беруний кўчасидан кичик ер ажратиб берилди.\nЯна бир мурожаатчи Н.С.га 1 миллион 180 минг сўмлик ёзги ва қишки ортопедик пойабзаллар совға қилинди.\nБундан буён, Омбудсман минтақавий вакилларининг инсон ҳуқуқ ва манфаатларини таъминлаш борасидаги фаолиятлари ҳақидаги маълумотлар Олий Мажлиснинг Инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (омбудсман) расмий веб сайти ва ОАВ орқали мунтазам равишда эълон қилиб борилади.\nМониторингОмбудсманШахсий ҳуқуқҚадр қимматИшга тиклашМинтақавий вакил


Бу нимаси? Миришкор туманидаги боғчаларда болалар ерда ётишга мажбур бўлмоқда\n«Дарё» муштарийларидан бирининг хабарига кўра, Миришкор туманининг «Жейнов» қишлоғидаги боғчалар «Обод қишлоқ» давлат Дастури асосида таъмирланган бўлса-да, ҳалигача болажонлар кароватда эмас, ерда ётади. Боғчанинг ташқи кўриниши ҳавас қилар даражада бўлса-да, машғулот хоналари жиҳозсиз, ётоқхоналар эса кароватсиз ҳолатда эканлиги маълум қилинади.\nУшбу маълумотлар қай даражада тўғри эканлигини билиш мақсадида «Дарё» мухбири туманнинг Жейнов қишлоғида бўлиб, аҳволни ўрганди.\nМаълум бўлишича, 2018 йил «Жейнов» қишлоғидаги 2 та мактабгача таълим ташкилоти — 11- ва 12-боғчалар, «Чандир» қишлоғидаги 8-боғча «Обод қишлоқ» дастурига кўра капитал таъмирланган, аммо ҳар учала боғча учун ҳам жиҳозга маблағ ажратилмаган. Шу боисдан ҳам мазкур боғчалардаги болалар ерда ётишга маҳкум бўлмоқда.\n12-МТТ раҳбари Шаҳло Муртазоқулованинг таъкидлашича, боғчага 2018 йил 1 миллиард 249 миллион сўм маблағ ажратилган бўлиб, боғча тубдан янгиланган. Ҳозирда муассасадаги 162 нафар боланинг 140 нафари куни узайтирилган гуруҳларда тарбияланаётган бўлса, 22 нафар бола қисқа муддатли гуруҳда таълим-тарбия олади.\n— «Обод қишлоқ» дастурига тушгач, ҳамма шароит яхшиланиб, жиҳоз ҳам берилади деб ўйлагандик, — дейди 12-МТТ раҳбари Шаҳло Муртазоқулова. – Аммо ҳеч қандай жиҳоз берилмади. Илгари боғчамизда 3 та гуруҳ фаолият юритарди. Эндиликда 7 та гуруҳ ишлаяпти. Шу боисдан ҳам бор жиҳозларимиз етмай қоляпти. Июль ойида сметадаги маблағимиз эвазига яна битта гуруҳимизни жиҳозлаб берамиз дейишяпти. Қолган гуруҳлар тақдири нима бўлади, билмаймиз.\nУшбу муассасага кириб, вазиятни кузатар эканмиз 4 та гуруҳ тарбияланувчилари ерда ётганига гувоҳ бўлдик. Бу эса қарийб 100 нафар бола дегани.\n— 2 ойдан бери болажонларимиз шу аҳволда ётибди, — дейди ўрта гуруҳ тарбиячиси Мавжуда Ёмғирова.\nМаълум бўлишича, 12-МТТнинг ошхонасига овқат пишириш учун ҳатто плита ҳам берилмаган. Ошхонада болаларнинг умумий овқатланиши учун ажратилган хона бўм-бўш. На стол ва на стул бор. Эски гилам тўшалган, холос.\n— Овқатни ёзги ошхонамиздаги ўчоқда пиширишга мажбур бўлаяпмиз, — дейди 12-МТТ ҳамшираси Меҳринисо Авазова. – Боиси ошхонада ҳатто плитамиз ҳам йўқ. Ҳали беришмаган.\nҲудуддаги 11-боғчада ҳам шу аҳвол. 1 миллиард 480 миллион сўм эвазига 140 ўринли қилиб таъмирланган боғчада ҳам болажонлар ерда ухлашга мажбур.\n11-МТТ раҳбари Муҳаббат Бўриеванинг таъкидлашича, мазкур боғчада таъмирдан олдин ҳам 7 та гуруҳ фаолият юритган бўлиб, ўша пайтда ҳам жиҳоз етишмаслик ҳолати кузатилган.\n— Илгари ҳам боғчамизда 5 та куни узайтирилган, 2 та қисқа муддатли гуруҳ фаолият юритган бўлса-да, ўша пайтда ҳам жиҳозларимиз етмасди, — дейди 11-МТТ раҳбари Муҳаббат Бўриева. — Битта кароватга 2 тадан бола ётқизганмиз. Қолаверса, бўлим топшириғига кўра боғчамиз таъмирга тушгач, 30 та кароват, 30 та кўрпа ва 30 та ёстиғимизни 10-боғчага бергандик. Эндиликда ўзимизга етмаяпти.\nМуҳаббат Бўриеванинг маълумот беришича, мазкур таълим маскани 1 миллиард 480 миллион сўм маблағ эвазига қайта таъмирланган бўлиб, айни кунда боғчада 162 нафар бола тарбияланади. Шундан 22 нафари қисқа муддатли гуруҳ тарбияланувчилари. Куни узайтирилган гуруҳда тарбияланувчи 140 нафар боланинг 95 нафари эса кароват етишмаслиги сабаб ерда ётибди.\nБундан ташқари «Чандир» қишлоғидаги 8-сонли мактабгача таълим ташкилоти ҳам 1 миллиард 330 миллион маблағ эвазига қайта таъмирланиб, ҳайбатидан от ҳуркадиган даражага йэтса-да, 92 нафар бола ерда ухлашга мажбур. Ҳар учала боғча раҳбарларининг таъкидлашича, муаммодан нафақат мактабгача таълим бўлими мудири, туман ҳокими ҳам хабардор. Аммо ҳалигача муаммонинг ечими йўқ. Айтишларича, мактабгача таълим бўлими мазкур муаммо ҳақида туман ҳокимлиги ва вилоят ҳокимлигига расмий хат билан мурожаат қилиб, муаммо ечими ҳақида сўраган.\nШу ўринда савол туғилиши табиий. Нега энди шароит етишмаса гуруҳлар сони кўпайтирилди? Санепидемстанция бунга қадай рухсат берди?\n— Мазкур боғчаларда қўшимча гуруҳлар ташкил этилишига расмий тарзда рухсат бермаганмиз, — дейди Миришкор туман давлат санитария эпидемиология назорат маркази раҳбари Жамшид Тошқулов. – Боғча масъуллари туман ҳокимлигига мурожаат қилиб, санепидемстанция рухсат бермаяпти дейишгач, туман ҳокими ўринбосари Азамат Тошевнинг оғзаки топшириғига кўра, оғзаки тарзда хўп деганмиз ва мутахассис ажратиб назорат қилиб боряпмиз. Боиси мазкур боғчаларда жиҳоз муаммо. Етишмайди. Аммо туман ҳокимлигидан бунга эътибор бермаслигимизни, кўз юмушимиз кераклигини айтишгач, кўз юмганмиз.\nТуман мактабгача таълим бўлими мудири Бахтиёр Каримов юқорида тилга олинган ҳолатларни рад этиб, боғча болаларининг ерда ётганини инкор қилди. Аммо сўзи якунида «мазкур 8-,11- ва 12-боғчалар тез орада жиҳоз билан таъминланади», — деди.\nХалқимиз андишали. Ўзига зарар йэтса-да, ўзгаларни аяйди. Бунга ҳар учала боғча ҳолатидан хабар олиб қайтаётган чоғимиз ҳам гувоҳ бўлдик. Боғча мудиралари ушбу муаммони оммага олиб чиқмаслигимизни илтимос қилишди. «Яқинда жиҳоз беришаркан» дея бот-бот такрорлашди. Ҳар гапида «туман ҳокими шу даражада имконият қилиб берди, энди бу муаммони олиб чиқсак биздан ранжиши тайин», — дейишди. Инсон сифатида уларнинг илтимосини қондиргимиз келди, аммо касб мажбурияти бунга йўл қўймади. Ўйлаймизки, ушбу масалага масъул мутасаддилар тез орада муаммога ечим топишади. Биз эса вазиятни кузатамиз.\nКиритилди: 13:20 01.07.2019. Ўқилди: 1319 марта. Фикрлар сони: 0 та.


Бу йилги "Иннопром" дастуридан нималар ўрин олган - 04.04.2022, Sputnik Ўзбекистон\nБу йилги "Иннопром" дастуридан нималар ўрин олган\n"Биз фақат сотиш учун келмаймиз, биз бирга ишлашни хоҳлаймиз", - деди бугун бўлиб ўтаётган онлайн-сессия давомида Антон Атрашкин. 04.04.2022, Sputnik Ўзбекистон\nТОШКЕНТ, 4 апр - Sputnik. Апрель ойи охирида бўлиб ўтиши режалаштирилаётган "Иннопром" кўргазмаси дастуридан қандай тадбирлар ўрин олгани ҳақида бугун Россия ва Ўзбекистон вакиллари иштирокида бўлиб ўтган онлайн-сессияда маълум бўлди. "Иннопром" кўргазмаси дастурий директори Антон Атрашкин айтишига кўра, бу йил кўргазма даражасини янада юқорига кўтариш режалаштирилган. Кўргазма миллий секторларга бўлинган бўлади ва бу йил унда нафақат ЕОИИ давлатлари, балким Европа давлатлари ҳам иштирок этади. Кўргазманинг асосий мавзулари бу - машинасозлик ва рақамлаштириш соҳаларига бағишланган бўлади. Шунингдек, яна бир янги йўналиш бу - қулай шаҳар муҳити яратиш бўлади. Россиядан ушбу соҳада ҳамкорлик алоқалари ўрнатиш учун қурилиш вазири ўринбосари Никита Стасишин бошчилигидаги делегация келади."Биз фақат сотиш учун келмаймиз, биз бирга ишлашни хоҳлаймиз. Келажакда қўшма лойиҳаларда бирга ишлаш учун ёш авлодни ҳозирдан тайёрлаш керак", - деди бугун бўлиб ўтаётган онлайн-сессия давомида Антон Атрашкин. Ушбу мақсадда, кўргазманнг учинчи кунида ўзбекистонлик талабалар олдида Россия саноат корхоналари раҳбарлари нутқ сўзлайди. Эслатиб ўтамиз, 25-27 апрель кунлари Тошкентда Россиянинг Саноат ва савдо вазирлиги ҳамда Ўзбекистоннинг Инвестициялар ва савдо вазирликлари томонидан ташкил қилинаётган "Иннопром" халқаро кўргазмаси бўлиб ўтади. Ушбу кўргазма тафсилотлари бугун бўлиб ўтаётган онлайн сессия давомида Россия саноат вазири ўринбосари Алексей Груздев Ўзбекистон Инвестиция ва савдо вазири ўринбосари Хуррам Тешабаевлар иштирок этмоқда. Ўтган йили бўлиб ўтган "Иннопром" кўргазмасига 10 мингдан ортиқ киши ташриф буюрган ва Ўзбекистоннинг 14 та ҳудуди ва 1000 дан ортиқ корхоналари иштирок этган эди. Россия томонидан эса 13 та ҳудуддан 300 та компания ташриф буюрган эди.\n14:39 04.04.2022 (янгиланди: 15:04 04.04.2022)\n"Биз фақат сотиш учун келмаймиз, биз бирга ишлашни хоҳлаймиз", - деди бугун бўлиб ўтаётган онлайн-сессия давомида Антон Атрашкин.\nТОШКЕНТ, 4 апр - Sputnik. Апрель ойи охирида бўлиб ўтиши режалаштирилаётган "Иннопром" кўргазмаси дастуридан қандай тадбирлар ўрин олгани ҳақида бугун Россия ва Ўзбекистон вакиллари иштирокида бўлиб ўтган онлайн-сессияда маълум бўлди.\n"Иннопром" кўргазмаси дастурий директори Антон Атрашкин айтишига кўра, бу йил кўргазма даражасини янада юқорига кўтариш режалаштирилган. Кўргазма миллий секторларга бўлинган бўлади ва бу йил унда нафақат ЕОИИ давлатлари, балким Европа давлатлари ҳам иштирок этади.\nКўргазманинг асосий мавзулари бу - машинасозлик ва рақамлаштириш соҳаларига бағишланган бўлади. Шунингдек, яна бир янги йўналиш бу - қулай шаҳар муҳити яратиш бўлади. Россиядан ушбу соҳада ҳамкорлик алоқалари ўрнатиш учун қурилиш вазири ўринбосари Никита Стасишин бошчилигидаги делегация келади.\n"Биз фақат сотиш учун келмаймиз, биз бирга ишлашни хоҳлаймиз. Келажакда қўшма лойиҳаларда бирга ишлаш учун ёш авлодни ҳозирдан тайёрлаш керак", - деди бугун бўлиб ўтаётган онлайн-сессия давомида Антон Атрашкин.\nУшбу мақсадда, кўргазманнг учинчи кунида ўзбекистонлик талабалар олдида Россия саноат корхоналари раҳбарлари нутқ сўзлайди.\n"Катта бизнес раҳбарлари нафақат ўзларининг китоблардан олган билимларини, балким замонавий корхона қандай ишлаши ҳақида ўз тажрибалари орқали орттирган билимлари билан баҳам кўришади", - деди Атрашкин.\nЭслатиб ўтамиз, 25-27 апрель кунлари Тошкентда Россиянинг Саноат ва савдо вазирлиги ҳамда Ўзбекистоннинг Инвестициялар ва савдо вазирликлари томонидан ташкил қилинаётган "Иннопром" халқаро кўргазмаси бўлиб ўтади. Ушбу кўргазма тафсилотлари бугун бўлиб ўтаётган онлайн сессия давомида Россия саноат вазири ўринбосари Алексей Груздев Ўзбекистон Инвестиция ва савдо вазири ўринбосари Хуррам Тешабаевлар иштирок этмоқда.


Chevrolet Malibu АҚШда йилнинг энг яхши модели номи учун курашади » Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017\nChevrolet Malibu АҚШда йилнинг энг яхши модели номи учун курашади\nКомментариев: 0 Просмотров: 466 Дата: 9-12-2015, 19:10 ELLO 23 маротаба ўтказилаётган “Шимолий Америкада йилнинг энг яхши енгил автомобили ва йўлтанламаси” (North American Car and Truck/Utility of the Year) танлови ташкилотчилари 2016 модель йилида ушбу танлов ғолиби бўлишга даъвогарлик қиладиган 6 та автомобиль номини эълон қилди. Танлов натижалари январда бўлиб ўтадиган Детройт автосалонида эълон қилинади. Енгил автомобиллар орасида йилнинг энг яхшиси номини олиш учун Chevrolet Malibu седани, Honda Civic оиласи ва 2015 йил декабрида “Япониянинг йил автомобили” деб топилган Mazda MX-5 родстери кураш олиб боради. Энг яхши йўлтанламас унвонига сазовор бўлиш учун эса Япониянинг Honda Pilot ва Nissan Titan XD, шунингдек, Швециянинг Volvo XC90 автомобиллари беллашади. Шимолий Америкада автомобилсозликка ихтисослашган 56 нафар журналист ва эксперт танловга ҳакамлик қилишади. Овоз бериш 4 январда бўлиб ўтиб, ғолиблар 11 январда эълон қилинади. Эслатиб ўтамиз, 2015 йили ушбу танловда Volkswagen Golf йилнинг энг яхши енгил автомобили, Ford F-150 пикапи эса энг яхши йўлтанламас деб топилган эди.


Мираброр Усмонов 70 ёшни қарши олди\nЎзбекистон Миллий олимпия қўмитасини 2013-2016 йилларда бошқарган Мираброр Усмонов қутлуғ 70 ёшни қарши олдилар. Мираброр Зуфарович фаолиятлари давомида бир қатор маъсулиятли вазифаларда хизмат қилиб, бошқалар учун ибрат ва намуна бўлгувчи шарафли йўлни босиб ўтдилар. Улардаги ташкилотчилик, ташаббускорлик ҳамда катта ҳаётий тажриба, ҳар қандай мураккаб вазиятларда ҳам Республикамиз Президенти ва Ҳукумати томонидан қўйилган вазифаларни тўғри ва бекаму қўст бажарилишида муҳим аҳамият касб этган.\nҚаерда, қайси лавозимда фаолият кўрсатишларидан қатъий назар, ўзларини фақат ижобий томондан намоён этиб, ёшларга ўз меҳнатсеварликлари билан ўрнак бўлиб, обрў-эътиборга мушарраф бўлдилар. Хизматнинг турли жабҳаларида Республикамиз Мустақиллигини янада мустаҳкамлаш, эл-юрт осойишталигини таъминлаш, Республикамиз довруғини ошириш борасида ўз касбининг билимдон раҳбари сифатида ном қозондилар.\nОлимипия қўмитасини гарчанд у қадар узоқ вақт бошқармаган бўлсаларда, миллат спорти тарихига ўз номларини олтин ҳарфлар билан ёздириб қўйишга муваффақ бўлдилар. Бугун шуни юксак фахр билан айта оламизки, бевосита Мираброр Усмонов раҳбарлигида Ўзбекистон делегацияси Олимпия ўйинларидаги ўзининг энг яхши натижасини қайд этди.\nДавлатимиз раҳбарияти ва шаҳсан Президентимизнинг бевосита қўллаб қувватлаши натижасида, шунингдек, Мираброр Зуфаровичнинг ташаббуслари билан ўзбек спорти тарихида биринчи марта Олимпия ўйинлари лицензиясини қўлга киритган спортчилар ва уларни тарбиялаган мураббийларни моддий жиҳатдан рағбатлантириш йўлга қўйилди.\nСпортчи ва мураббийларга кўрсатилган бундай ғамҳўрлик кейинчалик XXXI ёзги Олимпия ўйинларида ўз мевасини берди. Ўзбекистон делагацияси Рио-де-Жанейро мезбонлик қилган Олимпия ўйинларида 4 та олтин, 2 та кумуш, 7 та бронза, жами 13 та медаль билан 207 мамлакат вакиллари орасида 21-ўринни эгаллади. Демак, айнан Мираброр Усмонов раҳбарлигида Ўзбекистон делегацияси Олимпия ўйинларидаги самардорлигини ҳам сифат, ҳам сон жиҳатидан икки марта яхшилашга эришди.\nМираброр Усмоновнинг хизматлари Ҳукуматимиз томонидан ҳам муносиб баҳоланиб, улар турли йилларда қуйидаги орден ва фахрий унвонларга сазовор бўлганлар:\n“Меҳнат Шуҳрати” ордени (1995 й.)\nЎзбекистон Республикасининг Фахрий ёрлиғи (1997 й.)\n“Фидокорона хизматлари учун” ордени (2007 й.)\n“Эл-юрт ҳурмати” ордени (2011 й.)\n“Ўзбекистонда хизмат кўрсатган ёшлар мураббийи” фахрий унвони (2016 й.)\n“Дўстлик” ордени (2017 й.)\nМираброр Зуфарович шунингдек, Халқаро футбол федерациялар Ассоциацияси (ФИФА)нинг “Хизматлари учун” ҳамда Осиё Олимпия Кенгашининг “Олтин ордени” билан тақдирланганлар.\nМиллий олимпия қўмитаси, камтарин инсон, меҳрибон раҳбар, ўз касбига меҳр қўйган кучли профессионал шахс сифатида танилган Мираброр Зуфарович Усмоновни табаррук 70 ёши билан муборакбод этади.\nҚадрли Мираброр Зуфарович!\nСизга боқий ва сермазмун умр, сиҳат-саломатлик, оилангизга тинчлик-хотиржамлик тилаб, Ватанимиз равнақи йўлидаги фаолиятингизда омадлар тилаймиз. Ўсиб келаётган ёш авлодга мазмунли хаётий тажрибангиз билан муносиб ўрнак бўлиб хизмат қилишни, хамиша халқимиз ардоғида бўлиб юришингизни яратгандан сўраб қоламиз.


Бугун Озарбайжонда Боку-Тбилиси-Жайҳон нефт қувурини ишга тушириш маросими бўлиб ўтди.\n05 март 2021, Тошкент вақти: 21:29\nАҚШ томонидан қўллаб-қувватланган нефт қувури орқали Каспий денгизидан олинган нефт Туркияга узатилиб, у ердан Ғарб бозорига сотилади.\nБоку-Тбилиси-Жайҳон нефт қувурининг очилиш маросимида Озарбайжон, Грузия, Туркия ва Қозоғистон президентлари ҳамда АҚШ Энергетика котиби Самуэль Бодман қатнашди. Улар биргаликда Бокудан 40 кимлометр жанубда жойлашган Санғачал нефт терминалидаги қувур жумрагининг очилиши ва қувурдан нефтнинг биринчи томчилари оқиб ўтишини кузатди.\nТуркия президенти Аҳмад Неждат Сезар нефт қувури минтақа равнақига ҳисса қўшишини таъкидлади.\n“21 аср Ипак йўли ўлароқ тилга олинаётган Боку-Тбилиси-Жайҳон нефт қувури Шарқ ва Ғарбни бирлаштирувчи муҳим энергия коридори бутун минтақанинг барқарорлиги ва иқтисодий равнақи йўлида муҳим рол ўйнайди”, - деди Туркия раҳбари.\n4 миллирад АҚШ долларига тенг ва узунлиги бир минг етти юз етмиш километр бўлган нефт қувури Ғарбнинг Яқин Шарқ нефтига боғлиқлигини енгиллаштиришга мўлжалланган.\nКеча Қозоғистон Президенти Нурсултон Назарбоев Қозоғистон ҳам мазкур нефт қувури орқали ўз нефтини экспорт қилишини айтди. Боку-Тбилиси-Жайҳон нефт қувури кунига бир миллион баррел нефтни ҳайдаш салоҳиятига эга.


Еврокомиссия Россия ва Хитойни COVID-19 ҳақида сохта хабар тарқатганликда гумонламоқда\nЕврокомиссия Россия ва Хитойни Европа Иттифоқи мамлакатларига нисбатан коронавирус пандемияси тўғрисида дезинформацион кампания уюштиришда гумонлаяпти. Бу ҳақда Еврокомиссиянинг 10 июнь куни тарқатган баёнотида айтилади.\nУнда қайд этилишича, хорижий субъектлар ва ЕИга кирмаган мамлакатлар, хусусан Россия ва Хитой Европада, қўшни ўлкаларда ва бутун дунёда аниқ бир мақсадни кўзда тутган таъсир ўтказиш амалиётлари ҳамда дезинформацион кампанияларда иштирок этмоқда.\n“Бунга муносабат билдирмаслик жуда хатарли бўларди. Пандемия бизга ёлғон маълумот жиддий зарар етказиши мумкинлигини, ҳатто одамларни ўлдириши, давлат идоралари томонидан хасталикка қарши кураш борасида кўралаётган чораларни йўққа чиқариши мумкинлигини кўрсатди”, дея иқтибос келтиради Еврокомиссия мулозимаси Вера Юрова сўзларидан Bloomberg агентлиги. Унга кўра, давлат томонидан молиялаштирилаётган хорижий пропаганда одамларни шубҳа ва қўрқувга солмоқчи.\nҲужжатда ЕИ учинчи мамлакатлардаги мустақил ОАВ ва журналистлар, фуқаролик жамияти субъектларига дастак ва кўмакни ошириши, шунингдек, матбуот эркинлиги бузилаётган ҳолатларни мониторинг қилиш учун қўлловни кучайтириши айтилган. Бундан ташқари, ЕИ ижтимоий тармоқ ва онлайн платформалардан фактларни текшириш ва фойдаланувчилар хабардорлигини оширишни талаб қилиб, уларни эътиборлироқ бўлишга ундаган.\nЕвропа Иттифоқи Россия ва Хитойни дезинформацион кампания юритишда илк бор айблаётгани йўқ. Апрель ойи охирида Россия ташқи ишлар вазири Сергей Лавров Москва ҳақида айтилаётган бу иддаоларнинг далили йўқлигини билдирган. Мазкур айбловларни Пекин ҳам рад этиб келади.


“Айтишим мумкинки, президентимиз президент Путин билан суҳбатда бўлди. У ҳали мулоқот қилмаган кўплаб етакчилар бор. Биз Россия раҳбарияти, ҳукумати аъзолари билан барча даражада мулоқот қилмоқдамиз. Бироқ мен бўлғуси музокаралар борасида ҳеч нарса айта олмайман. Президент эртага Жоржияга боради ва жуда банд бўлади ”, деб айтган Оқ уй матбуот котиби Жен Псаки брифингда.\n17 март куни Жо Байден АВС телеканалига берган интервьюсида бошловчининг “Путинни қотил деб ўйлайсизми?” деган саволига “Ҳа” деб жавоб берганди ва Россия президенти АҚШдаги сайловларга аралашув учун “товон тўлаши”ни айтганди.\nШунингдек, брифинг вақтида Псакидан “Байден Путин ҳақида айтган сўзлари учун афсусланмаяптими?” деб сўралганда, “йўқ” деб жавоб қайтарган.\n“Йўқ. Президент очиқча саволга очиқча жавоб берди”, деб айтган Оқ уй матбуот котиби.\n“Президент Байден ва президент Путинда, шубҳасиз, ўз давлатлари ва дунёда ўзаро ҳаракатланиш бўйича ўз қарашлари бор. Бироқ улар биргаликдаги ҳамкорлик учун ишлашни давом эттириш, изланиш кераклиги борасида ҳамфикрлар. Ўзаро манфаатли соҳалар мавжуд ва биз бундай йўлларни излашни давом эттиришимиз мумкин”, деб таъкидлаб ўтган Псаки.\n18 март куни Путин америкалик ҳамкасбининг сўзларига изоҳ бериб, унга соғлиқ тилаб қолишини ва бунда “киноя қилмаётганини” ҳамда “Ким нима деган бўлса, ўзи шунақа” деб жавоб берган.\nКейинроқ Россия президенти Байденга мулоқотни жонли эфирда давом эттиришга тайёрлигини, буни “эртага (19 март) ёки душанба (22 март) амалга ошира олишини, чунки дам олиш кунлари тайгага боришини” айтган. Шундан кейин Россия ташқи ишлар вазирлиги президентларнинг суҳбатига тайёргарлик кўришни бошлагани маълум қилинган.