МЕНИНГ ПРЕЗИДЕНТИМ! – Jurnalist\ntemur2021-06-16T19:05:27+05:0016 Iyun, 2021|Журналист ижодидан, Мақолалар, Ҳафта мақоласи|\n«Халқ – демократик давлатнинг авом раияти эмас, балки фуқаросидир. Қачонки, давлат ўз фуқароларининг ҳуқуқларини ҳимоя қилса, бунга жавобан фуқаролар ҳам давлатга нисбатан садоқатли бўлади. Айни пайтда жамиятдан ўзини айри тутган авторитар тузум ҳукумати эса ўз хатти-ҳаракатларига халқдан розилик олиш мажбуриятини бермаган ҳолда, улардан итоаткорлик ва содиқ хизмат талаб қилади…».\n2000-йилларда АҚШ Давлат департаменти ахборот бўлими томонидан тайёрланган ҳисоботдан олинган ушбу иқтибосда тўғридан-тўғри собиқ совет давлати ва ёки постсовет жамиятлари ҳақида гапирилмаётган бўлса-да, матн оҳанги бизнинг руҳиятимизга унча бегона эмасдек туюлади. Бу ички туйғу эса тотал ва авторитар бошқарувга қурилган тузумларнинг формуласи бир хиллигини кўрсатишга яхши мисол бўлиши мумкин.\nВаҳоланки, шундай экан, биз ҳам ушбу назариялар тўлқинини ҳаётимизда кўрдикми? Зикр этилаётган манзара холстида ўзимизни кўриб, таниб олишимиз мумкинми? Ҳа, мумкин, ҳатто баъзи ўринларда бундан ҳамон қутула олганимиз ҳам йўқ.\nБизнинг давлат ҳақидаги тушунча ва тасаввурларимиз кўпчилик ҳолларда эпик характер касб этиб келди: ер давлатники, сув давлатники, кўчалар, уйлар, шаҳарлар, дарёю кўллар, билаги кучга тўла кўп миллионли, ҳориш нималигини билмайдиган ишчилар (одамлар) синфи ҳамма-ҳаммаси давлатники, халқ уни асраши, авайлаши ва неъматларни янада кўпайтириш учун хизматкор бўлиши керак.\nХудди қадим эртаклардагидай… Давлат гўёки бир уммон ўртасидаги тийиқсиз гирдоб – сув юзида кўринган нарса борки, тортиб, ютиб кетади. Меҳнат, меҳнат, меҳнат… Кўраётган кунидан норози бўлиш, савол бериш, инсоний ҳақ-ҳуқуқ ҳақида гапириш, ҳатто ситамлар оғриғидан овоз чиқариб инграниш бу давлатга хиёнат ва шаккоклик бўлиши мумкин эди.\nАдолат нуқтаи назаридан айтганда, шу инсофданми? Учинчи минг йилликда, ахборот асрида яшаяпмиз, дея ҳайқираётган одам учун-а?..\nАлбатта, давлат ва жамият орасидаги қутблашув шундай ҳаддидан ошиб кетган пайтларда бундай саркаш мунозараларнинг туғилиши нотабиий бўлмайди. Афсуски, бизда узоқ йиллар шакллантирилган зеҳният (менталитет) – коммунистик ахлоққа кўра, давлат ҳақидаги тасаввурларимиз шундай шаклга дўнди: давлат биз учун қўл етмас ердаги муқаддас нимадир. У тарғибот машиналари орқали барча нарсага қодир, бизнинг мавжудлигимиз ва барҳаётлигимизни таъминловчи, хато-нуқсонлардан холи, қаттиққўл, ва айни пайтда бағрингни ўртар даражада гуманист, авлиёсифат кўринмас «Зорро» каби тарғиб қилиб келинди. Ёки камида раиятнинг онгига шундай сингдирилди ва одамлар давлат ҳақида илоҳий бир умумлашмани кўришга руҳан мажбур этилди: ва яна унга кўра, давлат шундай мўътабар бир хилқатки, унга сажда қилиш керак, эртаю кеч унинг учун садоқат билан ишлаш керак, Худо берган умрни унинг «бахту саодати» учун сарфлаш керак ва бу ватанпарварлик бўлади…\nЖамиятларга татбиқ қилинган ижтимоий назариялар кўп ҳолларда зўравон усулларни қўллашга таянади. Масалан, кўп миллатлардан ташкил топган жамоадан умумлашган битта миллат ясашга ва умумватан тушунчасини (СССР – умумватан мисолида) шакллантиришга уриниш, ўйлайманки, кўп чалкашликларни келтириб чиқарди. Лекин ҳукмрон тизимнинг тазйиқларига қарамай, халқ онгидан Ватан туйғуси ситилиб чиқиб кетмади. Бу, албатта, халқимизнинг руҳий-маънавий бардамлигини кўрсатади.\nКолумбия университети профессори ва тарихчи Эдвард Оллворт 1987 йилда ўзининг «Замонавий ўзбеклар» китобида «The Modern Uzbeks: From the fourteenth Century to the Present: A Cultural History (Studies of Nationalities)» қадрдон юрт ғояси қандай тавсифланганини адабиёт ва босма нашрлар матнларида кузатади. Мамлакатда Ўзбекистонга нисбатан «она юрт» атамаси ишлатилар, бу СССР давридаги мактаб дарсликларида катта ҳарф билан ёзиладиган «Ватан» тушунчасидан фарқ қилар эди. СССРга нисбатан «она юрт» эмас, «она Ватан» ифодаси қўлланар эди.\nТарихчи наздида этник жиҳатдан бетараф кишиларни яратишга уринишлар бўлганига қарамай, ХХ асрнинг 80-йилларида ҳам ўзбеклар учун СССРга умумий тегишлиликдан фарқ қилувчи Ватан тушунчаси мавжуд эди. Бироқ мафкура машинаси шундай пухта ишлардики, илгари сурилаётган ғоя (умумватан ва умуммиллат ғояси) гарчи этник айролик ва ёки ўтмиш хотиралари билан тўйинган миллий «руҳ» билан тўқнаш келиб, «синар» экан, унда қудратли қурол бўлган сиёсий-маъмурий куч – «давлат» феноменининг ўзидан «қурол» сифатида фойдаланамиз, деган фикр ҳам йўқ эмас эди.\nШундай бўлди ҳам. Тенгсиз қудрат ва қўрқув устига қурилган салтанат сўнгсиз қатағонлари, тиканли сим билан ўралган «қўрғон»лари билан одамлар қалбига қўрқув уруғини сепди. Бу уруғ бир ватан, бир халқ ғоясини совет гражданлари қалбида ундириши керак эди. Энди жўғрофий ва этник омилларни суриб қўйган ҳолда давлат (КПСС)нинг ўзи «Ватан»ликка даъво қилаётган эди. Ватан – давлат, Давлат – бу Ватандур!\nГарчи ахлоқий нуқтаи назардан бузғунчи кўринса-да, бу уруғ бепушт эмас эди. У униб чиқди. Ҳатто шундай бўлдики, бу ўтли ва пафосли мафкура сўзлар, тушунчалар ва ҳатто туйғулару эстетик қарашларни ҳам ислоҳ қилиб юборди. Энди «ватан» ва «давлат» сўзлари маънодош истилоҳлардай ишлатила бошланди.\nАфсуски, мустақиллик тонги ҳам «сиёсий қадрият» тусига кирган бундай қарашларни ўзгартира олмади. Баъзи шоирларимизнинг жуда машҳур бўлиб, ҳатто маршга айланиб кетган, одамни фавқулодда эсанкиратиб, мулзам қилиб қўяр даражадаги писандага йўғрилган «Ватан учун сен нима қилдинг, Ватан учун қанча тер тўкдинг» мазмунидаги шеърлари контекстидаги «Ватан» жўғрофий-тарихий ҳудуддан кўра, сиёсийлашган маъмурий бошқарув институти – давлатни назарда тутишини зукко, озгина бадиий тафаккури бор одамнинг пайқамаслиги мумкинмас.\nБироқ нима бўлганда ҳам давлат маъбуд эмас. Унга замонавий дунё ва демократик жамиятларда, соддагина қилиб айтганда, халқнинг хизматкори ва жафокаши дея тавсиф берилади ҳамда легитим қадрият сифатида қаралади.\nАбдул Валид Шалабий «Ижтимоий мунозаралар чоғида «инқироз» сўзи принцип сифатида мутлақо тилга олинмаган кезларда жамият чин маънода инқирозга юз тутади», деган эди.\nБизда шундай тамойиллар кузатилдими? Гапни гажаклаштирмай айтганда, биз бундай, жуда енгил тарзда ва сипо оҳангда айтилган кўп «инқироз»ларни бошимиздан ўтказиб юбордик. Бунинг ўзига хос сабаблари бор.\nБиринчидан, давлат ҳақидаги тушунчаларимиз кўпчилик ҳолларда ўша-ўша: илоҳийлаштирилган мустабид ва яккаҳукмдор партия ўзига нисбатан шакллантирган тавозе, ҳадик ва мутелик онгларимизда ҳамон барҳаёт. Бунга мисол тариқасида келтириш мумкинки, постсовет мамлакатлари жамиятлари аксариятининг эркин дунё учун осган қозонининг тубида ўша мафкура қирмочлари мудом кўзга яққол ташланиб туради. Давлат ва жамият орасидаги муносабатлар узил-кесил ҳал этилмаган. Расмий доираларда ҳамон давлатнинг мажбуриятлари эмас, халқнинг давлат олдидаги вазифалари ҳақида кўп гапирилади.\nИккинчидан, кўпчилик ҳукуматларда жамият олдидаги қарздорлик туйғусини ҳис этишга бир неча омиллар монелик қилади. Булар режимлардаги авторитар сиёсат истагининг тийиқсизлиги, иқтисодий ночорлик, ва албатта, сиёсий ироданинг мўртлиги бўлиши мумкин…\nУшбу кўз юмиб бўлмас сабаблар эса кўпчилик ҳолларда ўша «инқироз»ларни хаспўшлашга, бекитишга ёки умуман у ҳақда эсламасликка мажбур қилади. Албатта, ташландиқ ва харобазор ҳудудларни шовуллаган шаршаралар оқиб тушаётган кўм-кўк майсазорли хушманзара ландшафт акс этган паннолар билан бекитиш инқирозни бартараф этмаганидек, қуруқ, баландпарвоз гап-сўзлар ҳам зим-зиё қалбларга нур таратолмайди. У асл манзарани кўздан пана қилиб, оний кайфият, хотиржамлик улашишигина мумкин, холос. Лекин бахтсизликнинг сукути бахт бўлолмайди, деганларидек, бу бизга ечим бўлолмаганини ҳаммамиз ҳаётда кўрдик.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев иш бошлаган илк кунларда сўз эркинлиги ва ижтимоий тармоқларнинг «жиловини бўшатиш» ҳақида мунозаралар қизиган пайтларда кўпчилик қатори, очиғи, мен ҳам хавотирланганман. Негаки, ичкаридаги аҳволдан ҳаммамиз яхши хабардор эдик. Ижтимоий-иқтисодий, ҳуқуқий ва маиший муаммолар бир-бирига ўрин бермас даражага келган эди. Шундай бир паллада ўнлаб йиллар давомида ОАВ учун деярли ёпиқ бўлган жамият – одамларга ўз фикрини очиқ баён қилиш ҳуқуқини бериши, гўёки дамбанинг тиқинларини бирваракайига бўшатишдай гап эди. Шундай бўлди ҳам. Ижтимоий тармоқлар одамларнинг чақириқлари, баёнотлари ва адолат сўраб ёзаётган номаларига тўлиб кетди.\nВа айни шу нарса бизда узоқ йиллар давомида Шалабий айтган «ижтимоий инқироз» сўзи принцип сифатида мутлақо тилга олинмаганини исботлаб берди, десам, янглишмаган бўламан, назаримда.\nИложи борича «исталмаган овоз» чиқадиган тирқишларни бекитиш, матбуот ва бошқа тарғибот қуроллари орқали ортиқча завқ-шавққа берилиш давлат билан жамиятнинг орасига ҳарир бир парда ташладики, аслида у ҳар икки ижтимоий тоифани бир-биридан бегоналаштиришга хизмат қилди.\nБу усул моҳиятан қаралганда, мустабид тузум анъанасининг маънавий асорати эди. Халқ билан ҳисоблашмаслик, жамият овозини назар-писанд қилмаслик, буларнинг устига, тинимсиз тарзда итоаткорлик ва содиқликни талаб қилиш айни ўтмиш атмосферасини эсга солиб турарди.\nОдамларнинг давлат тушунчасидан қўрқиши, тайсаллаши бир ҳуқуқшунос дўстимиз кўп такрорлайдиганидай, халқнинг ҳуқуқий саводи пастлигида эмас, балки халқнинг давлат ҳақидаги тасаввурлари даҳшатли хотиралар билан тўлиб-тошиб кетганида эди. Давлатники, давлатга тегишли, давлат одами, деган мулоҳазалар ортида, албатта, қандайдир жазо муқаррардай, ҳеч бўлмаганда яширин тургандай туюлиши ҳеч қандай Фрейдча шизофреник симптомларга эмас, балки тажрибага таянарди. Чунки бу халқ яқин бир асрда босқинларни, қатағону қатлиомларни, очарчиликлар ва сўнгсиз туҳматларни бошидан кечирган эди. У муттасил қўрқитилган, хиёнат ва алдовларнинг қурбони бўлган эди.\nБалки шунинг учун ҳам унинг давлат ҳақидаги тасаввурлари эпик хаёлларга қоришиб кетди, скепсис (шубҳа ва ишончсизлик билан қараш) тус олди. Очиқчасига давлатдан қўрқди, чўчиди, ундан бегонасиради. Давлат, унинг юқори лавозимли мулозимлари ҳам худди унингдек оддий одам, шу элнинг боласи эканини тасаввурига сиғдира олмади.\nАсакалик Дилфуза Холматова ва қизи Розияхон. «Ўзбекистон 24».\nЯқинда телевизорда бир аёлнинг интервьюсини кўрдим. Қизи гематологик касаллик билан оғриб, касалхонага тушган асакалик Дилфуза Холматова мухбирга бемор қизининг аҳволи, яратилган шароитлар ҳақида гапира туриб, Ҳайит куни уларни қутлаб, бу ерга давлатимиз раҳбари келганини ҳикоя қилиб, таассуротларини шундай сўзлади: «Мен Президентни олдин телевизорда кўрганман, ёнидан биринчи кўришим… Содда, самимий одам экан, меҳрибон, бизга бўлган меҳри шундоқ кўзларидан кўриниб турибди… Мен ҳеч бундай ўйламовдим».\nОддий халқ вакили томонидан айтилган шу деталь сизга жамият ва давлат орасидаги масофанинг қанчалик узоқлашиб кетганини кўрсатиб беришга етадими, йўқми?!.\nАлбатта, биз очиқ жамиятда янада эркинроқ кўринишни истаймиз. Кўпчилигимиз аллақачонлар «сиёсий популизм» деган дардга ҳам чалиниб улгурдик. Танқид қилиш, инкор этиш, бўлаётган ишларга, йўқ ундай эмас, дея оёқ тираш орқали енгил обрў орттириш ҳадисини ҳам олдик. Лекин масала шундаки, бугун кеча эмас. Давлатнинг, сиёсатнинг руҳияти бугун ўзгарди.\nМен кейинги беш йилда халққа ундай бўлди, ҳаётимизда бундай бўлди, дея бўлаётган ишларни енгил-елпи шарҳлашдан тийилишни афзал биламан. Матбуотда, айниқса, расмий ОАВда бугун трендга айланган «кейинги йилларда» деган жумланинг кўп учраётгани бир омил – бизнинг давлат раҳбари юритаётган янги сиёсатни тўлиғича, чуқур англамаётганимизни кўрсатади.\nЖуда тез ва деярли ортиқча шовқин-суронсиз амалга оширилаётган ўзгаришлар бизни гўёки эсанкиратиб қўйди: ўрганганимиз муҳитдан бир юз саксон даража тескари айланаётган жараёнлар динамикасини тушуниб олишга, ҳаёт ва сиёсат қай томонга бурилиб кетганига, очиғи, ҳали кўпчилигимизнинг ақлимиз етганича йўқ. Шу боис, енгилгина қилиб, умумий тарзда «олдин ундай эди, ҳозир бундай бўлди», дейишдан нарига ўтолмаяпмиз, гўё.\nГарчи мунозарамизга давлат ва жамият, оддийгина қилиб айтганда, халқ ва ҳукумат ўртасидаги тафовут, ижтимоий муносабат мавзу қилиб олинган экан, бир омилни очиқ ҳисобга олиш керак бўлади: зотан, қарийб 100 йиллар давомида бу факторга деярли эътибор қилинмади. Уни шарҳлаш, тушунишга уриниб кўриш, назаримда, кераксиз нарсадай эътиборсиз қолдирилди.\nОқибат нима бўлди? Шундай бўлдики, давлат ўз йўлида, жамият ўз билигича яшай бошлади. Давлатнинг жамият ҳақида ва ўз ўрнида жамиятнинг ҳам давлат ҳақида индивидуал тасаввурлари шаклланиб борди. Таассуфки, ушбу тутум мустақилликдан кейин кечган йилларимиз учун ҳам бегона эмас. Сиёсий бир қадрият сифатида колониал (мустабид) тузумдан мерос олганимиз – халқни итоаткорлик ва содиқликда мажбурий ушлаб туришга бўлган уринишлар орадаги масофани янада узоқлаштириб юборди. Оқибатда бу «совиш» давлатни ўз фуқароларидан шубҳаланадиган қилди, одамларга ишончсизлик билан қараш тамойилини янада мустаҳкамлади. Содда қилиб айтганда, давлат ўз фуқароларидан қўрқа бошлади.\nЭътибор қилинг, айнан мустақиллик йиллари куч тизимлари ва юқори давлат идораларини қўйиб турайлик, халқ билан бевосита ишлаши керак бўлган оддий, маъмурий бўлинмалар – солиқ, халқ таълими, ФҲДЁ, Адлия органлари, ҳокимият тизимидаги ташкилотлар ҳам бино атрофини мустаҳкам темир панжаралар билан ўраб, халқдан ўзини иҳоталаб олди. Гўёки, битта жўғрофий ҳудудда бир-биридан айро ҳолдаги иккита ижтимоий «индивид» – ҳукмрон давлат ва муте жамият?!.\nНазаримда, айни мана шу омиллар бизни ижтимоий таназзулга яқин олиб келди. Деярли бир асрдан узоққа чўзилган тафовут – давлат ва жамият орасидаги қутблашув ҳаётимизда, турмушимизда қандай из қолдирганини айтмасам ҳам ҳамма яхши билади. Бироқ ривожланган дунё ҳамжамияти яшаётган тизим бугун пайдо бўлиб қолган эмас. Унинг яратилганига бир неча асрлар бўлган. Фақат биз уни назарга илмадик, ундан чўчидик, аллақачон тарих чиқиндихонасидан жой олган назариялар билан яшашдан тийилмадик.\nАлбатта, юз йил амал қилиб келинган, деярли қадриятга айланиб кетган ақидалардан бирдан воз кечиш учун катта куч, қолаверса, жасорат талаб этилар эди.\nХалқ қабулхоналари – халқ хизматида.\nМен Шавкат Миромонович сурати ва сийратида шу кучни кўрдим. Унинг иш бошлаган илк куниданоқ Халқ қабулхоналари тизимини жорий қилгани, раҳбар ва масъулларни пойтахтдаги салқин кабинетлардан олис овуллардаги халқнинг ичига чиқариб юборгани бир нарсани, халқ билан давлат ўртасида тортилиб, ингичкалашиб кетган ипни, бирдамлик риштасини мустаҳкамлашга қаратилган эди.\nПрезидент яхши тушунар эдики, бахтсизликка дучор этилган жамият билан кучли ва қудратли давлат қуриб бўлмайди. Қолаверса, давлатнинг асосини ташкил этувчи халқсиз «буюк келажак» ҳақида ўйлашнинг ўзи мантиқсизлик эди.\nҲайит кунлари Республика ихтисослаштирилган онкология илмий-амалий тиббиёт маркази ва гематология марказига бориб, у ерда даволанаётган болалар аҳволи билан танишган Президент сафари сўнгида масъуллар билан ўтказган йиғилишда ўта таъсирли тарзда бир мулоҳаза билдирдики, бу биз назарда тутаётган масала моҳиятидаги кескин бурилишнинг ўзагини очиб бериши мумкин: «…Шу касал болаларнинг кўзларига қаранглар, ҳаётга, яшашга бўлган интилишни кўриб, бу ҳаётда ҳамма нарсага, нима бўлса қилишга тайёр бўласан…».\nСамимий ва юракнинг туб-тубидан отилиб чиққан бу иқрор давлатнинг жамиятга юз йилдан буён айтмай келаётган, халқ кутавериб, ҳатто эсидан ҳам чиқариб юборган самимияти эди. Образли қилиб айтганда, Шавкат Миромонович бу билан давлатнинг ўз халқи олдида қарздорлигини уқтираётган, шу заҳматкаш халқсиз давлат ҳеч нарса эканини мулозимларга ва қолаверса, жамиятнинг ўзига тушунтираётгандай эди. Мана шу нуқтада Ўзбекистонда бошланган янги ҳаёт қандай руҳий-маънавий пойдевор устига қурилаётганини пайқаб, аниқлаб олиш мумкин бўлади. Буни ўта жайдари тарзда мана бундай ифодаласа ҳам бўлади: давлат ўзининг қўл етмас жойга тикилган кўшкидан чиқди, одамларга, ўз халқига хизмат қилиши шартлигини англаб ета бошлади.\nМунозаранинг шу жойида нима илгаридан шундай қилинса бўлмасмиди, зотан, бу азалий нуқсон эди-ку, деганга ўхшаш эътирозлар туғилиши мумкин. Тўғри, давлатнинг халқ хизматкори экани, ўз фуқаролари учун балогардон бўлиши шартлиги бугун ё кеча пайдо бўлган қоида эмас. Фақат уни тўғри қабул қилиш, авторитар истакларни енгиш ва албатта, бунинг учун иқтисодий асосларни яратиш: энг муҳими, Йўлбошчида шу истакнинг мавжудлиги, қалбида бунга шашт ва жасорат топа олишида эди. Бизнинг бахтимиз шундаки, орадан юз йиллар ўтиб, давлат ва жамият ўртасидаги мувозанатни тартибга сола оладиган шундай феномен пайдо бўлди. Бу катта муддатми ёки қисқа, бунинг жавобини тарих айтади, албатта!\nПрезидентни кўриш учун йўлга чиққан болалар. Чирчиқ шаҳри. 2021 йил, март. president.uz\nШавкат Мирзиёевнинг раҳбарликка келиши Ўзбекистонда постсовет ўтиш даврини ниҳоялаб берди, деб ёзади кўп таҳлилчилар. Хўш, шундай экан, янги бошланган даврда амалга оширилган энг сезиларли иш нима бўлди? Мен бунга ҳеч иккиланмай, ўзбек давлатчилигида глобал дунё билан интеграциялашган ҳолда миллий ўзликни англаш, масаласи бўлди, қолаверса, шу бугун қаламга олаётган мавзумиз – давлат ва жамият ўртасидаги қарашларни, шаклланиб, қолипга тушиб қолган тенденцияларни «юмшатиш», ўз ўзанига солиш бўлди, деб айта оламан.\nБундан бир қанча вақт муқаддам телеканалларнинг бирида, сўнгра ижтимоий тармоқларда Ҳиндистонда онасини даволатаётган бир муштипар қизнинг ўтинчли мурожаати пайдо бўлди ва кўплар унга сидқидилдан ҳамдард бўлди. Мурожаатда чорасизликка тушиб қолган фарзанд онасининг оёққа туришида яхшилардан кўмак сўраётганди… Буни Президент ҳам кўрган ва ўша куни зарур чоралар кўриб, мусофирликда қийин аҳволда қолган ҳамюртимизга ёрдам кўрсатилган. Бемор юртдошимиз бугун бевосита давлат раҳбарининг ёрдами билан соғайиб уйига, фарзандлари ва яқинлари даврасига қайтган. Албатта, мамлакат Президентининг оддий бир фуқарога кўрсатган эътибори катта шов-шувларга, эътирофларга сабаб бўлди. Бироқ масаланинг биз назардан қочиришимиз керак бўлмаган жиҳати шундаки, Президент бу ҳаракати билан бизнинг онгларимизда қотиб қолган тасаввурларни «синдираётган» эди. Давлат фақат талаб қилиши ва тақиқлашигина мумкин, деган консерватив фикрларни тўзғитаётган, ва ниҳоят, давлат учун ҳар бир фуқаро, одам тақдири энди азиз, деган ҳаётий қоидани илгари сураётган эди.\nШалабий назарда тутган инқироз ҳақида гап кетар экан, кўп ҳолларда бу одамларнинг даромади, рўзғоридаги қозон қайнаши ва саломатлиги билан боғлиқ масалалар тагматндан бўртиб кўрина бошлайди. Мисол тариқасида ижтимоий тармоқларни кузатиб кўринг, англайсизки, турли касалликлардан азият чекаётган, касалхонага ётиш ва даво топишга қўли калталик қилаётган ҳамда мазкур муассасалардаги мавжуд шароитдан кўнгли тўлмаётган одамларнинг зорланишларига устма-уст кўзингиз тушади. Бу бугун пайдо бўлиб қолган муаммолар эмас, у анча йиллар давомида, юқорида келтирганимиздек, «инқироз» сўзи принцип сифатида мутлақо тилга олинмаган ўша даврлардан буёғига йиғилиб, тўпланиб келаётган муаммолардир. Мавриди келганда шуни айтишим керакки, эҳтимол давлат раҳбарининг илк иш бошлаган кезлариданоқ тиббиётга, одамлар саломатлигини асрашга устувор вазифа сифатида қараётганига шу омиллар сабаб бўлгандир.\nУмумий маънода, Шавкат Мирзиёев феномени ҳақида гапирганда бир нарсага алоҳида эътибор бериш керакки, айнан шу даврга келиб ўзбек давлатчилигида ҳам, жамиятида ҳам сифат, ва айтиш мумкин бўлса, характер (руҳият маъносида) нуқтаи назаридан кескин ўзгаришлар юз берди.\nЮқорида айтганимиздек, маъмурий бошқарув – давлатчиликда деярли бир асрдан ошиқ вақт давомида шаклланиб, қотиб қолган стереотиплар эрий бошлади. Буни Президент командасининг, қолаверса, ўзининг ҳам халқнинг ичига кириши, муҳташам минбарлардан кўра, маҳаллалар, шифохоналар, қариялар уйи остонаси ва ниҳоят одамлар орасида бўлишни афзал деб билаётгани мисолида ҳам кўриш мумкин.\nЯна бир муҳим жиҳат борки, буни давлатнинг, унинг асосини ташкил қилувчи сиёсий элитанинг маънавий-ахлоқий нуқтаи назардан совет атеистик космополитизми ва догматик иш юритувидан юз буриб, халққа яқинроқ фикрлай бошлаши билан изоҳласак бўлади.\nҲукмрон тузумлар ва улар ўрнатган мафкуралар чўчиб, бегонасираб ҳамда аллақандай субмаданиятлар тарзида қараб келинган анъанавий қадрият ва маданиятларга янги ҳукумат ўзи сув ичадиган зилол булоқ сифатида қарашини намоён қилди. Бунинг энг юқори нуқтасини халқимизга хос бўлган меҳр-оқибат ва саховатпешаликнинг юқори сиёсий доирада нафақат қўллаб-қувватланиши, балки давлат раҳбарининг айнан ўзи бунга бош бўлаётганида кўриш мумкин.\nЭнди яна бир жиҳат борки, у расмий сиёсат ва жамият ҳаёти ўртасидаги катта турланишга узил-кесил якун ясаб берди. Буни қуйидагича изоҳлаш мумкин: моҳиятан қараганда, Ўзбекистон минтақанинг мусулмонлар энг кўп яшайдиган мамлакати ҳисобланади. Юртимиз Ислом маданияти ўчоқларидан бири экани ҳам маълум. Бизда дин расман тақиқ этилмаган. Минглаб масжидлар халқимиз хизматида. Диний маросимларга чеклов қўйилмаган. Фақат бир мунозарага ўрин борки, дин ва умуман диний қадрияту маданиятларга ва у билан боғлиқ кўплаб анъанавий амалларга расмий доиралар шу пайтгача бегонасираб қараб келди. Ҳукмрон сиёсий маданият (колониал сиёсат) қадим анъанавийликка йўл бермади. Чунки унинг йўргакда теккан бир дарди бор эдики, унга кўра, кўҳна ҳам, олий ҳам, кечиб ва алиштириб бўлмас ҳам унинг (амалдаги сиёсат) ўзи эди. Катта эҳтимол билан айнан шунинг учун ҳам жамиятнинг табиатини, руҳиятини белгиловчи бу омиллар ҳеч маҳал расман, очиқ кўнгиллик билан қўллаб-қувватланмади.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев эса ўша расмий қонун-қоидаларни «синдирди». У бир раҳбар, қолаверса, бир мусулмон сифатида жанозаларда иштирок этиб, ўз инсоний, маънавий амалларини яширмасдан адо этишга киришди. Мусулмончиликнинг улуғ байрамлари Ҳайит кунлари шифохоналар, қариялар уйлари, ёлғиз ва қаровчисиз қолган юртдошлари ҳолидан хабар олишдан, уларни диний байрамимиз билан қутлашдан, Қуръон тиловат қилдириб, фотиҳага қўл очишдан ўзини четга олмади. Ҳатто Туркманистонда давлат раҳбари отаси хотирасига бағишлаб ўтказган диний маросим-ифторликда бошига миллий дўппимизни қўндириб дуога қўл очиб турган Шавкат Мирзиёевнинг турли нуқталардан олинган суратлари Юртбошининг кўнглига туккан, ўзи ва давлат учун белгилаб олган йўл тамоман янги ва қатъий эканини кўрсатди.\nҲолбуки, бизда шу пайтгача нафақат олий раҳбарият диний амалларни очиқчасига бажариши, балки жамият учун чекловларни озгинагина юмшатганининг ўзи катта воқеа туюлиб келган. Хуллас, янги сиёсатдаги айни шу қирралар янги Ўзбекистоннинг том маънода маънавий-маърифий жиҳатдан ўзига хос йўлга тушганини англатади.\nТарихни кучлилар ёзади, деган гап бор. Шарт-шароитга қараб, бу ҳикматсифат айтим негизидаги «эга» «кучлилар» ўрнига «ғолиблар»га ҳам ўзгариб туради. Ғолибки, юз йиллар давомида метиндай қотиб келган, ҳеч ким ағдаришга журъат эта олмаган фикрдаги, қарашлардаги, анъаналардаги, ҳаётдаги тушунчани жойидан жилдириш, унинг нотўғри ва хато эканини исботлаш…\nБу бир одамнинг, шахснинг тарихий миссияси бўлиши ҳам мумкин. Худди Ньютоннинг шарафли қисматидай. Дейлик, ернинг тортишиш кучи Ньютонгача ҳам мавжуд эди. Унинг даҳолиги эса шундаки, у буни англади, асослади ва инсониятга қоида сифатида тузиб, тушунтириб берди. Бу ҳассос кашфиёт эса башарият ҳаётини қандай бахт ва саодатга чулғаганини айтмасам ҳам биласиз…\nМен Президент фаолиятига оид бугунгача ўнлаб мақолалар ёздим. Бироқ уларнинг ҳар бирига нуқта қўйганимда, унинг фаолиятининг яна бир неча муҳим жиҳатлари назардан четда қолиб кетганини англайман.\nБу табиий! Зотан, бугун у бошчилигида кечаётган жараёнлар кузатувчию таҳлилчилардан худди унинг ўзидек ҳаракатда доимий бардавомликни, тинимсиз изланишни, ишлашни талаб этади.\nҲа, Шавкат Мирзиёев фавқулодда ҳассос шахс. Унинг бунёдкорлик қудратини, ўз халқига, қолаверса, инсониятга ва ҳаётга бўлган меҳру муҳаббатини бугун ҳамма кўрди.\nЎзбекистон ташқи ва ички сиёсатидаги янги формат, айтиш мумкин бўлса, бутун минтақа ҳаётига таъсир ўтказди. Узоқ йиллар бир-бирига терс муносабат қилиб келган Марказий Осиё давлатлари айнан Шавкат Мирзиёев ташаббуслари ва жонкуярлиги ортидан ораларидаги сунъий тўсиқни олиб ташлай бошлади. Бу қадам минтақанинг ўзлигини сақлаб қолиш масаласида жуда катта аҳамиятга эга.\nНегаки, деярли 90-йилларнинг сўнгида аҳоли нуфуси ва маданий-тарихий таъсир кўлами бўйича минтақадаги энг олд мамлакат Ўзбекистоннинг қўшнилардан ўзини тортиши ортидан совуқ муносабатларга ўтиши минтақа сиёсий «иқлими»ни бошқа томонларга буриб юборган эди. Парокандалик бу ерда қудратли ўйинчи давлатлар кучини ошириб юборгани ҳам бор гап.\nМайли, минтақа интеграцияси сари қўйилаётган дадил қадамлар, яқин қўшничиликнинг қайта тикланаётгани ва у берадиган иқтисодий ва геосиёсий самаралар тўғрисида гапириш алоҳида, қолаверса, ўта жиддий масала. Мен ҳозир ушбу сиёсат берган биргина соф инсоний туйғу – қадим-қадимдан қўшни яшаган, дини, маданияти, қадриятлари ва ўтмиши бир бўлган халқларни узоқ айроликдан сўнг яна бирга қилиш, бир-бирлари билан юз кўрсатиш, оғир ва хурсандчилик кунларида белини боғлаб бақамти тура олиш бахтини қайтариб берган, бера олган инсонпарвар сиёсат ҳақида бир оғиз гапирмоқчиман.\nБунга кечагина Президентимизнинг Тожикистон Республикасига қилган ташрифи жараёнларида яққол гувоҳ бўлдик. Ўзбек ва тожик халқларининг ўтмиши, улар ўртасидаги қўни-қўшничилик тарихи ҳақида гапириб ўтириш, менимча, ортиқча.\nАлбатта, орада ўтган йиллар ва муносабатлардаги қийинчиликлар бугун унутилди. Халқларимиз ўртада қайта тикланаётган дўстлик ва қўшничилик алоқаларидан боши осмонда. Буни Президент сафари давомида жойларда йиғилган тожикистонлик зиёлилар, ёшлар, оддий одамлар гап-сўзидан, қарашлари ва кайфиятларидан англаб олиш кўп қийин эмас. Ва, ўз ўрнида, ватандошларимиз ҳам қўшниларимиз билан алоқаларимиз тикланаётганидан мамнун эканликларини ҳар нафасда ҳис қилиш мумкин.\nНафсиламрини айтганда, мавжуд ва бир неча ўн йиллардан буён ҳукмрон бўлган муҳитни, шароитни ўзгартириб, халқ ҳаётини янги, нурли манзилларга буриб юбориш дунё давлатчилиги тарихида жуда кам одамларга насиб қилган. Ва, ўз навбатида, халқ ҳам мудом шундай Йўлбошчилар, Сардорларга эҳтиёж сезганини тарихдан яхши биламиз.\nШу маънода гапирганда, бугун жамиятда, одамлар орасида бир меҳрга йўғрилган истилоҳ пайдо бўлдики, у сингдирилган ё уқтирилган эмас, балки самимий бир эътирофдир. Халқнинг, одамларнинг ўз Президентига билдираётган самимий дил изҳоридир.\nБу қарийб юз йил давомида халқ томонидан давлатга берилаётган илк холис баҳо, мафкуралашмаган, оддий ва самимий – «Менинг Президентим!» деган каломдир!\nМанбаа: «Ishonch» газетаси 77-сон


08 май 2021, Тошкент вақти: 12:02\n"Бош отин ойи", "Катта отин ойи", "Кичик отин ойи"\nЎзбекистон Мусулмонлари идорасидан олинган маълумотга кўра, мамлакатда “отин ойилик” мақоми “имом”ларга бериладиган мақомга тенглаштирилган ва худди имомлар каби, отин ойилар ҳам идора махсус кўригидан ўтгач, лицензия олади ва ишлаш ҳуқуқига эга бўлади.\nЎзбекистон Мусулмонлари идораси раиси ўринбосари, шайх Абдулазиз Мансурнинг Озодликка айтишича, Ўзбекистонда отин ойилар фаолияти кенг йўлга қўйилган ва улар шаҳар, вилоят отин ойилари ҳамда туман отин ойилари, деган лавозимларда ишлаши мумкин.\n- Ҳамма вилоят, ҳамма туманларда ўзининг отин ойилари бор. Катта отин ойи бор, кичик отин ойи бор. Бош отин ойи бор. Улар Ўзбекистон Мусулмонлари идораси томонидан тайинланган ва уларга идора ойлик тўлайди. Ҳар битта маҳаллада ҳам отин ойилари бор ва улар маҳаллага ҳам, идорага ҳам бўйсунади. Масалан, Тошкент шаҳар имом-хатиби Анвар қори Турсунов бўлса, Бош отин ойи ҳам у билан бирга ишлайди. Масалан, имом-хатибга келадиган тезисларни у ҳам ўрганади ва аёлларга нималарни гапириш керак, нима мавзуларда маъруза қилиш керак – шуларни ўрганади, - дейди шайх Абдулазиз Мансур Озодлик билан суҳбатда.\nМусулмонлар идораси томонидан Бош, катта ёки кичик отин ойи лавозимларига тайин этилиши учун эса аёллар бир қатор талабларга жавоб бериши лозим.\nЭнг биринчи талаб – Ўзбекистондаги диний таълим муассасаларида таҳсил олиш ва Қуръонни бехато ўқишга қодир бўлишдир.\n- Биринчи навбатда, улар Қуръонни тажвиди билан тўғри ўқий оладиган, маросимларни тўғри ўтказа оладиган бўлиши керак. Энг қатъий талаб шуки, панд-насиҳат қилганда динни тўғри тушунтириш, жуда муболаға қилиб, динни аёлларга қийин қилиб ҳам юбормаслик ёки бўлмаса, хато гапириб чалғитиб қўмасликдир, дейди шайх Абдулазиз Мансур.\nЎзбекистонда аёллар учун 4 та диний таълим маскани бор\nҲозир Ўзбекистонда аёлларга диний таълим берувчи тўртта даргоҳ бор. Булардан иккитаси Тошкент шаҳрида — Ҳадичаи Кубро мадрасаси ва Тошкент Ислом университети қошидаги икки йиллик курс.\nЯна иккита мадраса эса Бухородаги Мир Араб мадрасаси қошида ва Қашқадарё вилоятининг Китоб туманида жойлашган.\nҲар бир мадрасада 150-200 атрофида талаба қиз таҳсил олади.\nБу билим даргоҳларини битириб чиққан қизлар отин ойилик билан шуғулланишни истаса — одатда эса уларнинг аксарияти бунга ҳоҳиш билдирадилар – отин ойилик қилишга рухсат берувчи лицензияни олиш учун Ўзбекистон Мусулмонлари идораси ёки идоранинг вилоят бўйлаб ҳудудий бўлинмаларига ариза билан мурожаат қилиши лозим.\nЎзбекистон Мусулмонлари идораси отин ойилик қилиш учун аёлларнинг махсус суҳбатдан ўтиб, рухсатнома асосида фаолият юритишини талаб қилади.\n- Чунки, ҳозир ҳар хил оқимлар бор. Биз ана шу оқимларнинг зарари хусусида кўпгина адабиётларни чоп этиб қўйганмиз. Отин ойиларнинг ўша адабиётлардан хабари бўлиши шарт. Борку, унча мунча китобларни ўқиган киши бўлиб, одамларга нотўғри таълимот бериб юрадиган отин ойилар, улар халқни адаштириб, нотўғри йўлга киритиб қўйиши мумкин. Шунинг учун биз бунақа отин ойиларга марҳамат, диний мадрасаларимизда ўқиб, илмингизни мукаммал қилиб олинг, деб талаб қўяпмиз, дейди шайх Абдулазиз Мансур.\nОтин ойиликни мерос олган аёллар ҳам идора кўригидан ўтиши шарт\nЎзбекистонда онаси, бувилари отин ойилик қилиб келган ва бу ҳунарни мерос олган аёллар ҳам кўпчилик.\nАбдулазиз Мансур бундай аёлларга ҳам отин ойилик билан шуғулланиш имкони борлигини қўшимча қилиб ўтди.\n- Бизда ота-оналари илмли ўтган, ўзлари ҳам илмли бўлган эски отин ойилар кўп. Улар азалдан шу иш билан шуғулланган ва илм даражаси ҳам жуда кучли. Биз шунақа отин ойиларга ҳам давлат очиб қўйган таълим даргоҳларида ўқиб олишни ёки бизнинг идорага келиб, суҳбатдан ўтиб лицензия олишни тавсия қиламиз. Кейин бемалол ишлайвериши мумкин, - дейди Шайх Абдулазиз Мансур.\nЭшоннинг этагини тутган отин ойи\nИдоранинг ҳудудий бўлинмаларидан бирида суҳбатдан ўтган ва лицензия асосида ишлаётганини айтган қашқадарёлик отин ойиларидан бири Абдулазиз Мансур тилга олган сўнгги тоифа отин ойилардан бири бўлиб чиқди.\nИсмини ошкор этмаётганимиз отин ойининг оналари ва бувилари ҳам отин ўтган экан.\nЁшлигидан диний илмга уқуви бор, деб топилган суҳбатдошимизни эса мактабни якунлаши билан, унинг тили билан айтганда, “эскичадан дарс олиш" учун бир маҳаллий эшоннинг қўлига берганлар.\n- Мен мактабни тугатганимдан кейин 3 йил бир эшон буванинг уйида эскичани ўқидим. Кейин Қашқадарёдаги мадрасада яна икки йил ўқидим, кейин удостворение олдим. Энди ҳар иш Худонинг ишику, шу энди ўзимизга яраша озгина бўлса ҳам илмимиз бор, ишқилиб, деди қашқадарёлик камтаргина отин ойи Озодлик мухбири билан микрофонсиз суҳбатда.\nУнинг сўзларига кўра, у каби идоранинг маъқуллови билан ҳужжат олиб ишлаётган отин ойилар жуда кўп ва уларнинг бажараётган иши жуда халқнинг ҳаётида муҳимдир.\n- Мана ҳозир Ашуро ойику, бу ойда “Бийи сешанба” ўтказсангиз савоби росса кўп, унда Моҳи Ашуро китобини ўқиб туширтирсангиз савоби унданам кўп, деб тавсия қилди отин ойи.\nУ ўзида арабий имлода ёзилган бир неча китоб борлиги, бу китоблар йиллардан буён қўлма-қўл бўлиб келаётган ҳамда ксерокопиядан чиқарилиб сақланаётган китоблар эканини қўшимча қилди.\n- "Бийи сешанба", "Мушкулкушод онамиз", "Имоми-Ҳасан сайқали", "Моҳи Аушро фазилатлари" – булар ҳар битта отин ойида бор. Сиз ҳам "Бийи сешанба" ўтказиб, бу китобларни ўқитиб туширтириб юборсангиз савоби жуда катта бўлади сингилжоним, деди қашқадараёлик отин ойи.\nОтин ойидан бу маросимларни ўтказиш учун қандай ҳозирлик кўриш кераклигини сўрадик.\n- Энди бир-икки кийимлик материал, бир-икки ҳовуч майиз, парварда, нон - шунга ўхшаш нарсалар. Шу 3 минг-5 минг пул қўйсангиз бўлади, деди отин ойи.\nУнга кўра, ҳар бир диний маросим учун, маросим ўтказувчи хонадон соҳибаси ози билан 3 минг кўпи билан эса 50-100 минг сўмгача пул беради.\n- Кўнгилдан чиқаргани синглим. Бу Худолик иш, бунга фалон пул беринг, дейиш мумкинмас. Атаганини беради. Бермаса ҳам Худо йўлига кетверамиз, деди камсуқумгина отин ойи Озодлик билан суҳбатда.\nҚашқадараёлик отин ойининг сўзларидан англашилгани яна шу бўлдики, шу кунларда у жуда банд ва бунга диний маросимларга чақириқнинг кўплиги сабабдир.\nОтин ойига иши тушган кўп\nҚашқадарёлик яна бир суҳбатдошимиз шу кунларда ўзи яшаб турган қишлоқда деярли ҳар куни отин ойининг иштироки талаб қилинадиган бир неча диний маросим бўлаётганини айтди.\n- "Мушкулкушод", "Бийи сешанба" ёки "Бийи чоршанба" қилаяптида хотинлар. Ашуро ойи келганига, "Бийи сешанба"нинг савоби жуда катта бўларкан, шунга. Кейин тўй қилиб, келин туширганлар "Жой йиғди"(Баъзи ҳудудларда "Юз очди" - Таҳр.) маросимини "Бийи сешанба"дай қилиб ўтказади. Кейин баъзилар баъзи мушкулим осон бўлсин, дейдида "Мушкулкушод" ўтказади, дейди бу аёл.\nУ 20 ноябр куни ўтган "Бийи сешанба" маросими ҳақида Озодлик мухбирига сўзлаб бераркан, маросимни ўтказиш учун шарт, деб ишонилган унсурларни санаб берди.\nБиринчидан, маросим иштирокчиси кўнгилдан чиқариб отин ойига пул бериши керак.\n- Ҳар бир аёл 500дан, 1000 сўмдан пул беради, кўнгилдан чиқарибда энди. Уйнинг эгаси қанча беради билмайман. Лекин аёллар бериши керак, деди бу суҳбатдош.\nИккинчидан, маросимни ўтказиш учун жиддийгина ҳозирлик кўриш керак.\n- Асосий холвайтар қилади, ширгуруч қилинади, буғдой қўйилади, қотирма қилинади. Шарт, бу нарсаларнинг бўлиши шарт. Дуолар ўқиб бўлингандан кейин ҳамма оз-оздан ейди ва савоби тексин, деб уйига ҳам олиб кетади. Авваллари чироқ ёқиларди. Отин ойи дуо ўқиб, пахтани эшиб, чироқ ёқар эди. Ҳозир шу йўқ бўлди. Отин ойилар ҳам қилмаяпти буни, дейди қашқадарёлик оддийгина уй бекаларидан бири.\nБу аёлнинг сўзларидан тушунилгани шу бўлдики, аёллар отин ойи бош бўладиган диний маросимларни ўтказиш шарт, деб билади ва имконига қараб, ҳеч бўлмаса, йилда бир бор "Мушкулкушод" ва "Биби сешанба" диний маросимини ўтказишга ҳаракат қилади.\n"Маросимдан сўнг эл кўзидан панада пахтадан пилиг эшиб, чироқ ёқаётганлар ҳам кўп", деди гап орасида қашқадараёлик уй бекаси.\nУнинг сўзларига кўра, бу амаллар қанчалик Ислом динига мос ёки йўқ - буни билгандан билмаганлар кўпдир. Ҳатто, отин ойиларнинг орасида ҳам илми тўкиси оз, дея хулоса қилди бу суҳбатдош.\n"Мушкулкушод", "Биби сешанба" ўқилмасин!\nЎзбекистон Мусулмонлари идораси раиси ўринбосари шайх Абдулазиз Мансур эса айнан оддий аёллар орасида урф бўлган "Мушкулкушод", "Биби сешанба" диний маросимларининг ўтказилиши хатолигини айтади.\nУнга кўра, бу ҳақда Мусулмонлар идораси фатво берган ва махсус кўрикдан ўтар экан, отин ойилар, аввало, шу каби бидъатлардан огоҳлантирилади.\n- "Мушкулкушод", "Биби сешанба" ўқилмасин, деган фатволар диний идорамиз томонидан бир неча маротаба чиқарилган. Булар нотўғри. Бунинг ўрнига қадимий, динни тўғри ўргатувчи туркий китобларимиз бор. Ана шулардан ўқиса бўлади ёки ўқийман, деган китобларини уламолар кўригидан ўтказиб олиши керак, дейди шайх Абдулазиз Мансур.\nШу ўринда шайх аёллар қўлида юрадиган кўплаб китоблар Исломнинг фазилатларидан кўра кўпроқ, дўзахнинг азоблари ҳақидаги асоссиз ваҳималарга тўлалилигини қўшимча қилиб ўтди.\n- Исломнинг йўли осон, динни қийин қилиб кўрсатиш ўрнига, осон қилиб тушунтириш ва фазилатларидан кўпроқ гапириши керак, деди Абдулазиз Мансур.\nОтин ойиларга Каримовни алқаш пуллик вазифа\nЎзбекистондаги бугунги сиёсий вазият ва ҳукуматнинг динга муносабатига танқидий кўз билан қаровчи айрим ўзбекистонлик диндорлар Ўзбекистондаги бугунги отин ойиларни етиштириб бераётган диний билим даргоҳларини танқид қиладилар.\nБулардан бири бўлган тошкентлик олима Мўътабар Аҳмедова динни ўргатиши керак бўлган билим даргоҳларида дунёвий илмлар салмоғи катта, деган фикрда.\n- Ҳозир мадрасани битирганларгина отин ойилик қилишади. Мадарасада тўғри, Қуръонни тажвид билан ўқитишга ўргатишади. Лекин диний илми қанчалик чуқур бўлади, бунисини мен билмайман. Лекин менинг билишимча, у ерда 7 та дунёвий илм ўқитилади ва аниқки, президент Каримовнинг асарлари ўқитилади. Бу даргоҳлардан чиққан отин ойилар эса диний маросимларини президентни мақташ билан бошлаши шарт, дейди тошкентлик олима Мўътабар Аҳмедова.\nУнинг сўзларига кўра, отин ойиларнинг маросимлардаги маърузалар кўп жиҳатдан имомларнинг масжиддаги маърузаларига яқиндир. Дарвоқе, шайх Абдулазиз Мансур ҳам буни тасдиқлади ва отин ойилар ҳам имомларга маъруза учун йўлланган тезисларга қараб иш тутишини айтиб ўтган эди.\nМўътабар Аҳмедова, бундан ташқари, мамлакатнинг диний сиёсатига мос тарзда хавфли диний оқимлар ҳақида маъруза қиладиган аксар отин ойиларнинг Исломий илми озлигига гувоҳлигини ҳам айтиб ўтди.\n- Яқинда бир диний маросимга тасодифан бориб қолдим. Уй эгасининг эри ўлган экан, у бўлса: "Мавлуд ўтказяпмиз", дейди. Қаранг, эри туғилмади, ўлди. У бўлса мавлуд ўтказяпти. Шунинг ўзида у ҳам, унга мавлудни ўтказиб бераётган отин ойи ҳам ширкка кетди. Отин ойилар буни билади, лекин нафс ўлгур бор, буйруқ бор, келаверади чақиришса, дейди Мўътабар Аҳмедова.\nНафс бор, дер экан Аҳмедова битта диний маросимнинг шу кунларда Тошкент шаҳрида ўтказиб бераётган отин ойилар яхшигина пул топишини ҳам айтади.\n- Биз ўтирган хонадонда 20 тача аёл бор эди. Ҳамма 500 сўм, 1000 сўмдан пул берди. Уйни эгаси қанча берди - билмадим, дейди Мўътабар Аҳмедова.\nЯъни унга кўра, масжидда ўтирган имомлардан фарқли равишда аҳоли уйларидаги диний маросимларда Каримовни алқаб гап бошлаган отин ойилар энг камида 20-30 минг, кўпи билан эса 100-200 мингга қадар пул ишлайди. Бундан ташқари, тугунию, сарпоси ҳам бор.\nОтин ойилар учун Каримов асарларини ўқишда фойда бор\nШайх Абдулазиз Мансур учун эса отин ойиларга дунёвий илмларнинг ўқитилиши, шу жумладан, уларга президент Ислом Каримов асарларидан машғулотлар қўйишилиши, бундан ташқари, отин ойи бўлиш учун махсус ҳайъат кўригидан ўтар экан, уларга президент асарларидан саволларнинг берилиши фойдадан ҳоли эмас.\nУнга кўра, хусусан, отин ойилик учун имтиҳон топшираётган хотин-қизларга қўшимча савол тариқасида бугунги сиёсат ва Ислом Каримов асарларидан савол берилиши мумкин.\nШайхнинг бу борадаги фикр-мулоҳазалари ва умуман, Ўзбекистондаги отин ойилар ҳақида ҳозирланган "Ислом ва мусулмонлар" эшиттиришини тўлиқ ҳолда қуйида тинглашингиз мумкин.\nЭшиттиришимизда иштирок этинг!\nДарвоқе, албатта бу мавзу жиддий ва баҳсталаб мавзудир. Сизда ҳам эшиттириш давомида билдирилган фикрларнинг айримларига эътироз, айримларига эса қўшичма бўладиган фикрлар, маълумотлар бўлса бизга мурожаат қилинг!\nбизга мактуб ёзинг: ozodlikmail@gmail.com, isakovab@rferl.org\nбизга қўнғироқ қилинг: +420 221 123 437, +420 608 549 460(моб)


Марсело фаолиятини Франсия чемпионатида давом этириши мумкин » Бугунги футбол янгиликлари Узбекистон ва Жахон футболи спорт 2022\nGoal24.uz » Европа жамоалари » Франсия » Марсело фаолиятини Франсия чемпионатида давом этириши мумкин\nМарсело фаолиятини Франсия чемпионатида давом этириши мумкин\nМарсело учун келажак учун янги йўл очилади ва биз билганимиздек, у Пабло Лонгориянинг "Олимпик де Марсел"ига қизиқмоқда.\nФранция клуби президенти оқ танли футболчини бозорнинг ўта жозибадор варианти деб билади, шунинг учун у атрофдагилар билан боғланиб, уни Сампаоли жамоасига қўшилишга кўндиришга ҳаракат қилди.\n"Марсел" келаси мавсумда Чемпионлар лигасида ўйнайди ва ички мусобақада "ПСЖ" билан тўқнаш келиш учун орзу қилинган жамоани тайёрлайди. Бразилиялик чап қанот ҳимоячиси ҳали ҳам "Реал Мадрид" билан мавсумни узайтиришини кутмоқда, бу ҳозирда даргумон.\nМадридда ҳаётини давом эттириш ғояси билан Марселда ўйнаш варианти унинг учун ўринли бўлмасди, чунки унинг оиласи Испания пойтахтида давом этиши ва дам олиш кунларида қайтиши мумкин эди. Музокаралар давом этмоқда.\nШуниси аниқки, бу ўз мамлакатидан, ҳаттоки Туркиядан ҳам, "Фенербахче" шартномаси учун курашаётган бошқа футболчиларни четлаб ўтган бразилиялик учун жозибадор вариант.


Latifa.uz — Бир қизни уйига йигитидан совчилар келадиган бўлиб қолибди. Лекин қиз онасига бу ҳақда нима деб айтишни билмай дебди: — Ойижон, яқинда уйимизда тўй бўлади. Онаси бўлса: — Вой қизим, отанг оламдан ўтганидан кейин анча ёлғизланиб қолдим..., - деган экан.\nБир қизни уйига йигитидан совчилар келадиган бўлиб қолибди. Лекин қиз онасига бу ҳақда нима деб айтишни билмай дебди:\n— Ойижон, яқинда уйимизда тўй бўлади.\n— Вой қизим, отанг оламдан ўтганидан кейин анча ёлғизланиб қолдим..., - деган экан.\n#Аёллар #Ёшлар #Уддабуронлар #Ўзбекона #Оила #Тўйда


Жисмоний шахс электр энергияси тўловларни туман электр тармоклари корхонаси томонидан куйилган ҳисоблагич асбоби кўрсатмалари асосида тўлайди. Тўлов нақд пулсиз кўринишда (иш ҳақи пластик картаси орқали, Paynet орқали) ва кассага нақд пул кўринишида амалга оширади. 1) Мажбурий ижро бюроси хонадондаги коммунал тўловларни назоратга олиш учун кандай ҳуқуқ ва мажбуриятларга эга? 2) Тўлов юкоридаги йуллар оркали амалга оширганда гоҳида квитанциялар топилмай колади ва натижада тўловни амалга оширганлиги исботсиз колади. Шу вазиятда нима килиш керак? 3) Коммунал хизматлар учун тўлов амалга оширилганда қайси вақт тўлов вақти бўлиб ҳисобланади? 4) МИБ ходимлари коммунал тўловлар бўйича қарз мавжудлигини билдирганда қарзни тўлаш ёки қарздор эмаслик тўғрисидаги маълумотномани уларга тақдим килиш муддати қанча?\nБош прокуратура ҳузуридаги Мажбурий ижро бюроси (кейинги ўринларда - Бюро) электр энергияси ва табиий газ истеъмолини назорат қилиш, уларни сотиш ҳамда ҳисобини юритишда иштирок этади.\n1. Бюронинг ҳуқуқлари ва жавобгарлиги Мажбурий ижро бюроси тўғрисидаги низомнинг (30.05.2017 йилдаги ПҚ-3016 қарорига 4-илова) 11-бандида белгиланган. Фойдаланилган энергия ресурслари учун маиший истеъмолчиларнинг тўлов интизомини таъминлаш бўйича Бюро қуйидаги ҳуқуқларга эга:\n- электр энергияси учун қарздорликни бартараф этиш ҳақида талабномалар юбориш;\n- электр энергияси учун ўз вақтида тўлов қилинмаган ва Бюро талабномалари ижро этилмаганда, шунингдек, электр, газ тармоқларига ноқонуний уланиш, талон-торож ҳолатлари аниқланганда, истеъмолчиларни электр ҳамда газ тармоқларидан узиш;\n- қарздорлар эгаллаб турган ёки уларга қарашли бўлган жойларга, шу жумладан, турар жойларга ва омборларга кириш, зарур бўлган ҳолларда жойлар ҳамда омборларни мажбуран очиш, холислар иштирокида кўздан кечириш;\n- қоидабузарликлар бартараф этилган ҳамда тўловлар тўлиқ амалга оширилганда, илгари тармоқдан узиб қўйилган истеъмолчиларни қайта улаш (алоҳида истеъмолчиларни улаш ҳақида талабномалар юбориш);\n- электр ва газ тармоқларига қайта улаб берилганлиги учун қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда тўлов ундириш ва ҳ.к.\nБундан ташқари, Бюро ва ҳудудий электр тармоқлари корхонасининг вакили гувоҳномасини кўрсатган тақдирда, хонадондаги электр энергиясини ҳисобга олиш асбобларини соат 8-00 дан 20-00 гача ҳеч қандай қаршиликларсиз кўриш ҳуқуқига эгадир.\nЭлектр энергиясини ҳисобга олиш асбобларини кўздан кечириш учун Бюро ходимини қўймаслик далолатнома билан расмийлаштиради. Истеъмолчининг далолатномани имзолашни рад этиши уни электр тармоқларидан узиб қўйишга асос бўлади ва бу ҳақда у хабардор этилиши лозим (12.01.2018 йилдаги 22-сон ВМҚга 1-илованинг 109-б., кейинги ўринларда - Қоидалар).\nИстеъмолчилар ҳам ўз навбатида фойдаланилган энергия ресурслари учун ўз вақтида ҳақ тўлаши, Бюро ва тегишли инспекцияларнинг ёзма кўрсатмаларини ўз вақтида бажариши ўрнатилган тартибда Бюро ва/ёки ҳудудий электр тармоқлари корхонаси вакилига электр энергиясини ҳисобга олиш асбобларини кўришига имкон бериши ва ҳ.к. шарт.\n2. Истеъмол қилинган электр энергияси учун тўловлар истеъмолчи томонидан тўлдирилган тўлов ҳужжатлари бўйича амалга оширилади. Бунда тўловлар қонунчилик билан белгиланган барча мавжуд усулларда (тижорат банклари ва почта бўлимлари, мобил алоқа, интернет ва бошқалар орқали) амалга оширилади.\nТўлов квитанцияларини топиш имкони бўлмаганда мобил алоқага келган тўлов қабул қилинганлиги тўғрисидаги смс-хабарлар далил сифатида қабул қилинади. Бу каби ҳолларда, келгусида асоссиз қарздорлик келиб чиқмаслиги учун ҳудудий электр тармоқлари корхонасига электр энергиясини ҳисобга олиш асбобидаги кўрсаткич ва амалга оширилган тўловларнинг солиштирма ҳисоб-китоби учун ариза беришингиз мумкин.\n3. Тўлов тегишли ташкилот томонидан қабул қилиб олинган сана тўлов амалга оширилган сана деб ҳисобланади.\nТўлов электрон тўлов тизимлари орқали амалга оширилган тақдирда, пул маблағлари истеъмолчининг шахсий ҳисоб рақамига ўтказилган (транзакция) сана тўлов амалга оширилган вақт деб ҳисобланади (Қоидаларнинг 111-б.).\n4. Маиший истеъмолчилар қарздорлик ҳақида Бюро томонидан хабардор қилинган вақтдан бошлаб беш кун муддат ичида қарзни сўндиришлари шарт. Ушбу муддат ўтгандан сўнг келиб чиққан қарздорликни қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда ушбу истеъмолчиларнинг пластик карталарига хизмат кўрсатиладиган банк ҳисобварақларидан энг кам ойлик иш ҳақининг икки бараваридан кўп бўлмаган миқдорда сўзсиз ҳар ойда чиқариш чораларини кўради (Қоидаларнинг 107-б. 3-хатб.).\n тўлов ҳужжатида хатолар ёки ҳисобга олиш асбоблари кўрсаткичида ноаниқликлар аниқланганда ўн беш кун муддат ўтгандан сўнг (Қоидаларнинг 71-б.)\nМажбурий ижро бюроси ходими табиий газ учун тўловни қабул қилди ва бундан кейин ойнинг 10 санасигача тўловни тўлаб қўйиш шартлигини айтиб, агар бу ўз вақтида амалга оширилмаса ҳеч қандай огоҳлантиришсиз тармоқдан узиб қўйиш мумкинлигини айтди.... Далее


Испанияда Барселонага яна бир ҳужум уюштириш учун тайёрлаб қўйилган 120 та газ баллони топилди\n18:52 / 20.08.2017\nИспаниялик полициячилар Альканар шаҳридаги уйлардан бирида тахминан 120 та газ баллонларини топди. Ҳуқуқни муҳофаза қилиш идораси ходимларининг тахминича, террорчилар Барселонада яна бир ҳужум уюштириш учун портловчи қурилмани тайёрлашмоқчи бўлган. Бу ҳақда AFP полицияга асосан хабар қилмоқда.\n— Шу аниқ бўлмоқдаки, Альканардаги уй улар Барселонада яна битта ёки бир неча ҳужумни амалга ошириш учун портловчи қурилмани тайёрлаган жой бўлган, — дея Каталония полицияси бошлиғи Хосеп Луис Траперонинг сўзларини келтиради нашр.\nЭслатиб ўтамиз, 17 август куни Каталонияда қатор терактлар юз берди. Ҳужумлар оқибатида 14 киши ҳалок бўлди. Ҳодиса учун масъулиятни ИШИД ўз зиммасига олди.


Тожикистон Молия вазирлиги қўшни мамлакатлар, хусусан Ўзбекистон, Қозоғистон ва Эрондан бўлган қарзларнинг ҳаммаси тўланишини маълум қилди.\nТожикистон Молия вазирлиги давлат қарзлари ва сармояларни жалб қилиш идораси раҳбари, Аҳлиддин Нуриддинзода 3 август куни Озодлик радиоси билан суҳбатда мазкур хабарни тасдиқлади ва “ҳақиқатан ҳам, Тожикистон баъзи мамлакатлардан бўлган қарзларини босқичма-босқич тўлайди”, деди.\nНуриддинзоданинг айтишича, жорий йилнинг дастлабки олти ойида давлат қарзи Ўзбекистондан 2 миллиондан кўпроқ, Қозоғистондан 0,61 миллион доллар, Эрондан 4,5 миллион доллар ва Қувайт тараққиёт фондидан 3,75 миллион долларга ошган.\nТожикистоннинг Ўзбекистондан бўлган умумий қарзи эса 200 миллион долларга тенгдир.\nМолия вазирлиги масъулларига кўра, Тожикистон дунёнинг баъзи мамлакатлари, жумладан Россияда юз бераётган иқтисодий инқирозга қарамасдан, ўз қарзларини тўлашга қодир.\nТожикистон Молия вазирининг биринчи ўринбосари, Жамшед Каримзода, ўтган ҳафта Душанбеда бўлиб ўтган матбуот йиғинида Тожикистоннинг 1 июлгача бўлган ташқи қарзини 2,1 миллиард доллар эканини айтган эди.\nКаримзода сўзларига кўра, бу қарз Тожикистон ялпи ички маҳсулотининг 19,5 фоизини ташкил этади.\nТожикистон Хитойдан 942 миллион, Жаҳон Банкидан 312 миллион ва Осиё Тараққиёт банкидан 262 миллион доллар қарзга эга.\nЎзбекистон ташқи қарзи мамлакат ялпи ички маҳсулотининг 16 фоизини ташкил этади.\nБу рақамни Ўзбекистон Бош вазирининг биринчи ўринбосари¸ Молия вазири Рустам Азимов икки икки ой муқаддам келтирган эди.\nЎзбекистон ва Тожикистон савдо-иқтисодий ҳамкорлик комиссиясининг учинчи мажлисида Рустам Азимов мамлакатнинг ташқи қарзи ялпи ички маҳсулотнинг 16 фоиз¸ ички қарзи эса¸ нолга тенглигини билдирганди.\nРустам Азимов ҳукумати ички қарзи нолга тенг, деб турган айни пайтда¸ Марказий банк раҳбарияти Бош вазирга йўллаган мактубида¸ давлатга қарашли йирик корхоналардан тортиб, махсус контингент ташкилотларига нисбатан қарзнинг ошиб бораëтгани айтилган эди.\nАҚШ Марказий Разведка Бошқармасининг 2014 йилги ҳисоб-китобига кўра, Ўзбекистоннинг умумий ташқи қарзи 8,751 миллиард долларни ташкил этади.


20:44 / 31.03.2017 | Nazirjon Yusupov | 3988\nИбн Умар розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам намозда ўтирсалар, ўнг кафтларини ўнг сонларига қўяр, панжаларини тугиб, бош бармоқ ёнидаги бармоқлари билан ишора қилар эдилар. Чап кафтларини чап сонларига қўяр эдилар». Бешовларидан фақат Бухорий ривоят қилмаган. «Сунан» эгалари ривоятида: «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам аввалги икки ракъатда ўтирсалар, то тургунларича худди қизиган тошларнинг устида ўтиргандек ўтирар эдилар», дейилган. Шарҳ: Ушбу ҳадиси шарифда ташаҳҳудда қандай ўтириш ҳақида сўз бормоқда. 1. Ташаҳҳудда ўтирганда ўнг кафтни ўнг сонга, чап кафтни чап сонга қўйиб, панжаларни қиблага қаратиб ўтирилади. 2. Панжаларни тугиб, кўрсаткич бармоқ билан ишора қилинади. Бу бармоқ арабчада «саббоба» деб аталади. Шунинг учун ташаҳҳудда қилинадиган ишора ҳам «ишораи саббоба» дейилади. «Ишораи саббоба» ташаҳҳудда «Ашҳаду аллаа илааҳа» деганда «лаа»ни айтаётганда кўрсаткич бармоқни юқорига кўтариш билан бўлади. Ўша бармоқни кўтаришда бошқа бармоқлар йиғиб олинади. Баъзилар ушбу ривоятдаги «панжаларини тугиб» деган жумлани ташаҳҳудга ўтиришда тугиб ўтиради, деб тушунганлар. Шунинг учун аввалдан қўлларини мушт қилиб ўтириб, «лаа» калимасига келганда кўрсаткич бармоқларини юқорига кўтаришади. «Саббоба» сўкиш деганидир. Бинобарин, «ишораи саббоба» – сўкиш ишораси бўлади. Ташаҳҳудда «Ашҳаду аллаа илааҳа иллаллоҳу»нинг «лаа»сида кўрсаткич бармоқни кўтариш «шайтонни сўкиш, уни темир қамчи билан уриш» дегани бўлади. Ишорани қилгандан сўнг намоз тамом бўлгунича ўша бармоққа қараб турилади. 3. Биринчи ташаҳҳудда ўтирганда худди қизиган тошда ўтиргандек ўтирилади. Бундан ташаҳҳудни ўқиш билан дарҳол туриш тушунилади. ("Ҳадис ва Ҳаёт" китобидан).\nИбн Умар розияллоҳу анҳумодан ривоят қилинади: «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам қачон намозда ўтирсалар, ўнг кафтларини ўнг сонларига қўяр, бармоқларини тугиб, бош бармоқ ёнидаги бармоқлари билан ишора қилар эдилар. Чап кафтларини чап сонларига қўяр эдилар». Бешовларидан фақат Бухорий ривоят қилмаган. Ушбу ҳадиси шарифда ташаҳҳудда ўтириш ва унда қилинадиган ишлар ҳақида сўз кетмоқда. Ташаҳҳудда ўтирганда ўнг кафтни ўнг сонга, чап кафтни чап сонга қўйиб ўтириш. Бармоқларни қиблага қаратиб ўтириш. Ўнг қўл бармоқларини тугиб, бош бармоқ ёнидаги кўрсаткич бармоқ ила ишора қилиш. Ўша бармоқни араб тилида «саббоба» дейилади. Шунинг учун ташаҳҳудда қилинадиган ишорани ҳам «ишораи саббоба» дейилади. «Ишораи саббоба» ташаҳҳудда «Ашҳаду аллаа илааҳа», деганда «Лаа илааҳа»ни айтаётганда кўрсаткич бармоқни юқорига кўтариш ва «иллаллоҳу»ни айтганда тушириш билан бўлади. Ўша бармоқни кўтаришда бошқа бармоқларни йиғиб олинади. Баъзилар ушбу ривоятдаги «бармоқларини тугиб»ни ташаҳҳудга ўтиришда тугиб ўтиради, деб тушунганлар. Шунинг учун аввалдан қўлларини муштга ўхшатиб ўтиришади ва «Лаа илааҳа»га келганда кўрсатгич бармоқларини юқорига кўтаришади. Бармоқларни тугмасдан, уларни оддий ҳолатда қиблага қаратиб, учларини тиззага етказиб ўтириш кўпроқ маъқул бўлган. «Саббоба» сўкиш деганидир. Бинобарин, «ишораи саббоба»нинг маъноси – «сўкиш ишораси» бўлади. Ташаҳҳудда «Ашҳаду аллаа илааҳа иллаллоҳу»нинг «Лаа илааҳа»сида кўрсаткич бармоқни кўтариш шайтонни сўкиш бўлади. «Ишораи саббоба»ни қилиб, бармоқни тушириш шайтонни темир қамчи билан уришдек гап, дейилади. Ишорани қилгандан сўнг намоз тамом бўлгунча ўша бармоққа қараб турилади. Ишораи саббоба пайтида тугилган бармоқлар намознинг охиригача ҳам ёзиб юборилмайди. Баъзи уламоларимиз бу ишорани қилмасликни айтганлар. Аммо Ибн Ҳумом ва Али Қорий каби уламоларимиз: «Буни қилмаслик ривоят ва дироятга хилоф бўлади», деганлар. Биз эса устози ўргатганлар қилсин, ўргатмаганлар қилмасин, аммо ихтилоф бўлмасин, деймиз. Унга ҳеч нарсани зиёда қилмайди. Яъни қаъдаи улаа – биринчи ўтиришда ташаҳҳудга ҳеч нарсани зиёда қилмайди. Уни ўқиб бўлиши билан учинчи ракъатга туриб кетаверади. ("Кифоя" китобидан). Валлоҳу аълам!


Туш китобда қўрқув талқини - Tushlar-tabiri.uz\nТушда қўрқиш. Туш табири\nҚўрқув, хоҳ тунги тушларда бўлсин, хоҳ ҳақиқатда бўлсин, мантиқий фикрлашнинг етишмаслигига олиб келиши мумкин. Кўпинча, тушлар китоби бундай туш кўришни салбий равишда тушунтиради. Бироқ, ушбу лаҳза нима учун кўрилганлиги ҳақида тескари талқинлар ҳам берилган.\nУшбу туш китобига кўра, бундай туш нимани англатишини кўплаб ғайриоддий тушунтиришлар келтирилган. Сиз тушингизда жуда қўрққанингизда, бу аслида кўринмас энергия вампири сизга ёпишганлигини башорат қилади.\nБошқа дунёдаги ёвуз шахслар, аксарият ҳолларда, қасддан қўрқув, ғазаб ва умидсизликни келтириб чиқаради, чунки улар учун энергия олиш осонроқ усул. Эрталаб ўзингизни ёмон ҳис қилиш қўшимча белгидир. Фақат сеҳргарлик эзотерик таржимоннинг ҳақиқатан ҳам тўғри ёки йўқлигини исботлаши мумкин.\nЗамонавий тушлар китоби\nТушингизда сиз бошқалар қўрқувни қандай ҳис қилишлигини кўрганингизда, бу сизнинг дўстларингиздан бири хавф остида эканлигини англатади. Мумкин бўлган таҳдидлар рўйхати жуда узун. Туш кўрган туш тананинг аҳволига, қашшоқликка ва оилада ёки шахсий жабҳада юзага келиши мумкин бўлган муаммоларга таъсир қилиши мумкин.\nТуш китобида тушунтирилганидек, йиқилиб тушиш қўрқувини тушунтириш жуда оддий. Сиз кўрган сюжет шуни англатадики, сиз ҳали ҳам сизга берилган чўққиларни эгаллай олмайсиз. XXI асрнинг туш китоби айнан нима билан боғлиқлигини аниқлаб бермайди: янги касб, қабул қилинган қарор ёки шахсий ривожланиш – барча муваффақиятлар катта аҳамиятга эга. Сюжет сизнинг ҳозирги мавқеингиз хавфли эканлигини англатади ва қимматли нарсаларни йўқотмаслик учун ҳаётдаги мавқеингизни мустаҳкамлаш зарур.\nАгар тушингизда сизни таҳдид таъқиб қилган бўлса, унда эрталаб қалбдаги қўрқув ва чўкинди ҳисси оқланади. У ёки бу тарзда, бундай тасаввурларни аниқроқ талқин қилиш керак: аслида туш кўришда қўрққан кишилар билан учрашувларнинг олдини олиш мумкин бўлади.\nАгар кўрган туш қўрқув қичқириғини қўзғатган бўлса, дўстларингиздан ёрдам сўрашдан қўрқманг. Сизнинг илтимосингиздан сўнг, сиз бошқаларга оғирлик қиласиз деган хавотирлар мутлақо асоссиздир. Замонавий туш талқини томоқнинг соғлиғини кузатишни ҳам тавсия қилади.\nМиллернинг уйқуни тушунтириши\nМиллер қўрқувни ҳис қилишни таъкидлайди – йўқотишларга ва бажарилмаган орзуларга яқинлашиш. Қачонки, тушида, илгари режалаштирилган ҳар қандай ҳаракатлар, бирон сабабга кўра, қўрқувни қўзғатганда, тушлар китоби буни қилишни истамасликни тўхтатиш учун маслаҳат беради.\nБироқ, одатда, бундай тушлар тана тажрибасидан ташқарида эканлиги қабул қилинади. Ёнма-ён қўйиш баъзан қўрқинчли бўлиши мумкин, шу сабабли одам қўрқиб кетиши мумкин. Шунинг учун, шунга ўхшаш нарса кўрилганда, аслида у қўрқинчли нарсаларни башорат қилмайди.\nТурли хил талқинлар\nБаъзида ғайриоддий тушлар китоби ва тиббиёт маълумотномаси баландликдан қўрқиш нимага тегишли деган саволга тушунтиришлар бериши мумкин. Участка юрак ва қон томирлари касалликларининг ривожланишини кўрсатиши мумкин. Туш такрорланганда, арвоҳ бир хил даражада қолганда, эътибор соғлиқга қаратилиши керак.\nТушларда сиз тез-тез қўрқувни ҳис қилсангиз, туюлган нарса ўзингизга ғамхўрлик қилишни, эҳтиёжларингизни ҳушёрлик билан баҳолашни талаб қилади.\nТуш дастлабки ва ҳаёлди орзуларни тушларда уйғотади: деярли бир хил қўрқув ёлғиз гўдакда пайдо бўлади.\nТушлар китоби, яқин орада сиз жасоратли ҳаракат қилишингиз керак бўлганида, шунга ўхшаш лаҳзани кўриш мумкин, чунки сиз бегоналарни ҳайратда қолдирасиз. Ушбу ҳодисага тайёр бўлинг.


Чимбой «Мурувват» ногиронлар учун эркаклар интернат уйи Ўзбекистон Республикасида доимий яшайдиган, рухиятида сезиларли ёки анча сезиларли нуксонлар бор булган, 18 ёшдан бошлаб 1 ва 2 гурух эркак ногиронлар учун давлат тиббий-ижтимоий муассасаларидан бири хисобланади.\nМамлакатимизда аҳолининг ижтимоий ҳимояга муҳтож қатламларини моддий ва маънавий қўллаб қувватлашни кучайтириш, жамиятда ўзаро ҳамжиҳатлик, мехр оқибат, бағрикенглик ва хайр саҳоват муҳитини янада мустаҳкамлашда тизимли ишлар амалга оширилмоқда.\nМуборак Рамазон ҳайит байрамида мехр оқибат, хайр саховат, ҳамжиҳатлик ва бағрикенглик каби халқимизга хос азалий қадриятлар янада кенг намоён бўлади. Бугун ҳам шундай бўлди.\nКенг жамоатчилик, ижтимоий ҳимоя ва мурувватга ташна инсонлар иштирокидаги ушбу тадбир ўзига хос тарзда ташкил этилди. Даставвал уларга байрам дастурхони ёзилди.\nУшбу тадбир доирасида мурувват уйида истиқомат қилаётган инсонларга озиқ овқатлар, дори дамонлар улашилди. Бундай эзгуликка йўғрилган мазкур хайрия тадбирлари жамиятимизда мехр оқибат, одамийлик, эзгулик каби фазилатларни янада кучайтириши билан бирга барчани хайрли савоб ишлар сари ундайди.


ЭНГ ХАВФЛИ ИЖТИМОИЙ ИЛЛАТ.. - Xojabuxoriy\nЭНГ ХАВФЛИ ИЖТИМОИЙ ИЛЛАТ..\nДин кишиларни ҳамиша яхшиликка, эзгу ишларга чорлаган. Жумладан, ота-боболаримизнинг муқаддас эътиқоди бўлган ислом дини ҳам юксак инсоний фазилатларнинг шаклланишига хизмат қилган. У туфайли халқимиз минг йиллар мобайнида бой маънавияти ва мероси, ўзлигини омон сақлаб келди. Шу нуқтаи-назардан қараганда одамларнинг эътиқоди ва диний ҳиссиётларидан фойдаланиб, экстремистлар ва террорчилар томонидан “ислом байроғи” остида содир этилаётган жиноятлар уларнинг асл қиёфасини намоён этмоқда дейиш мумкин. Айни пайтда бундай жараёнлар кишиларни доимий огоҳ бўлишга, ҳақиқий диний қардятларни уларнинг сохта ва ғаразли талқинларидан фарқлашга ёрдам берадиган билимларни эгаллашга ундайди.\nЭкстремизм инсоният билан бирга ХХI асрга кириб келган энг хавфли ижтимоий иллатлардан биридир. Экстремизм диний ранг-барангликларни рад этиши билан мамлакат тараққиётининг муҳим тарихий омили бўлган фуқаролараро ҳамжиҳатликка раҳна солади. Сиёсат ва иқтисодни издан чиқаради, неча даврлардан бери сайқалланиб келаётган маънавиятга болта уради. Халқни қўрқув ва ваҳимага солишга ҳаракат қилади. Нотинчлик ҳолатини юзага келтириб, асосий мақсади бўлган ер ости ва устки бойликларни қўлга киритишга интилади. Ақидапарастлар нафақат ижтимоий ҳаётнинг сиёсий, иқтисодий ёки маданий соҳаларига зарар етказадилар, балки жамиятга оммавий тарзда психологик босим ўтказиб, энг мудхиш шакллардаги зўравонлик ва агрессивлик мафкурасини ёядилар.\nЭкстремизмга қарши курашнинг самарадорлигини оширишда халқаро ташкилотлар, давлатлараро кўп ва икки томонлама ҳамкорликни йўлга қўйиш, миллий қонунчиликда мустаҳкам ҳуқуқий асосни шакллантириш, шунингдек, ақидапараст гуруҳларнинг жиноий фаолиятини фош этиш ва алоҳида диний экстремистик ғояларга қарши мафкуравий иммунитет шакллантириш муҳим ўрин тутади.\nБугунги кунда экстремизм ва терроризм алоҳида мамлакатларнинг миллий хавфсизлиги ва умуман жаҳон ҳамжамиятига жиддий таҳдид солаётган омилга айланди. Умумбашарий муаммога айланган экстремизм ва терроризмни жаҳон ҳамжамияти фақат биргаликда ҳаракат қилибгина енга олиши мумкинлиги аксарият давлатлар томонидан тан олинган ҳақиқатдир. Ўзбекистоннинг экстремизм ва терроризмга қарши халқаро майдонда олиб бораётган сиёсати минтақа ва умумбашарий даражада тинчлик ва барқарорликни сақлаш, мамлакат ривожланишининг бардавомлиги ва халқнинг эркин, фаровон ҳаётини таъминлашга қаратилган. Бугунги кунда БМТ нинг терроризмга қарши курашга доир 13 та асосий ҳужжати мавжуд бўлиб, Ўзбекистон ушбу йўналишдаги барча конвенция ва протоколларни имзолаган ва изчил ижро этиб келмоқда.\nРеспубликада экстремизм ва ақидапарастликка қарши кўрилаётган чора-тадбирлар ҳақида сўз юритилганда Ўзбекистон Республикаси Конституциясида “Ўзбекистон-суверен демократик республика” (1-модда) ва “Ҳеч қайси мафкура давлат мафкураси сифатида ўрнатилиши мумкин эмас”(12-модда), деб белгилаб қўйилганлигига алоҳида эътибор қаратиш лозим.\nЭкстремизм ва терроризм билан боғлиқ ҳатти-ҳаракатлар, ноқонуний диний жамоалар тузиш, уларнинг фаолиятига иштирок этишга ундаш учун жавобгарликка тортиш асоси ва тартиби Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги Кодекси ва Ўзбекистон Республикасининг Жиноят Кодексида белгиланган.\nДемак, бундай бузғунчи оқимлар, экстремистик гуруҳлар маънавиятни емирувчи қора иллат экан, булар Муқаддас Ислом динимизнинг мутлақо аксидир. Чунки Исломда динга даъват қилишда мажбурлаш ва куч ишлатиш қаттиқ қораланади: “Динда зўрлаш йўқ, зеро, тўғри йўл янглиш йўлдан ажрим бўлди” (“Бақара сураси, 256-оят). Қуръони Каримнинг элликдан зиёд сураларида мусулмонлар тинчлик ва бағрикенгликка чақирилган. Мусулмонлар учун энг афзал амал ҳақидаги ҳадиси шарифда ҳам шундай дейилади: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан сўрадилар: “Ё Расулуллоҳ, мусулмонларнинг афзали ким?”, У зот соллаллоҳу алайҳи васаллам жавоб бердилар: “Қўлидан ва тилидан бошқа мусулмон озор топмаган киши”, дедилар”.\nЭкстремистик ва террорчи гуруҳлар халқ маънавиятини йўқ қилишга уринаётган бир пайтда Ислом дини уни юксалтиришда қанчалар муҳим аҳамият касб этади. Зеро, Ислом дини ёвузлик хизматчилари бўлган бундай адашган тўда ва оқимлардан, уларнинг ёт ғояларидан ҳар тарафлама мутлақо покдир!


Ҳуқуқбузарлик учун ерни олиб қўйиш – суд орқали | NORMA.UZ\nПрезидент томонидан мулкдорларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатлари кафолатлари кучайтирилишига йўналтирилган тузатишлар тўплами имзоланди (23.12.2020 йилдаги ЎРҚ-656-сон Қонунга қаранг).\nҚонун ҳужжатларида ер участкаларини қуйидагилар учун олиб қўйишнинг янги механизми қайд этилди:\nа) давлат ва жамоат эҳтиёжлари учун, жумладан кўчмас мулк объектларини бузиб ташлаш ва мулкдорларга – жисмоний ва юридик шахсларга зарар ўрнини қоплаш. Ушбу тартиб бизнинг илгариги материалларимизда – бу ерда, бу ерда, бу ерда ва бу ерда батафсил таърифланган;\nб) ер тўғрисидаги қонун ҳужжатлари бузилганда (ЕКнинг 36-моддаси 1-қисми 6-11-бандлари). Бу ерда суд тартиби жорий қилинади. Ерлардан фойдаланиш ва уларни муҳофаза қилиш устидан давлат назоратини амалга оширувчи орган ер эгаси ёки ердан фойдаланувчини огоҳлантирган ҳолда уни берган органга ер участкасини олиб қўйиш тўғрисида тақдимнома киритади. У бир ой муддатда тегишли даъво аризасини судга киритади.\nҚонун “Халқ сўзи” газетасида эълон қилинган ва 24.12.2020 йилдан кучга кирди.


15:10 / 23.03.2019 764 pdf Ўқиш режими + -\nБаъзи пайғамбарлар борки, исмлари Қуръони каримда келмаган бўлса ҳам, ҳадиси шарифларда ёки набийлар қиссалари ёзилган мўътабар китобларда келган.\nШундай набийлардан бири Юшаъ ибн Нун алайҳиссаломдир. У зот Бану Исроилга Мусо алайҳиссаломдан кейин раҳбар бўлганлар. Тарихчилар орасида Аллоҳ таолонинг «Мусо ўз хизматкорига: «Икки денгиз жамланган жойга етмагунимча, ҳатто узоқ муддат сарфласам ҳам юравераман», деганини эсла» (Каҳф сураси, 60-оят) деган сўзидаги хизматкор йигит Юшаъ алайҳиссаломдир, деганлар бор.\nҲорун алайҳиссалом вафот этгач, Бану Исроил саҳродаги маълум ҳудудда зое, саргардон бўлиб, «тийҳ» ҳолатида, яъни адашиб-улоқиб юрди. Аллоҳ таоло уларни жазолаб, Сийно саҳросида адашиб юришни тақдир этди. Мусо алайҳиссалом ҳам ўша пайтда вафот этдилар. Мазкур ҳолат қирқ йил давом этди. Бунинг зикри Мусо алайҳиссаломнинг Мисрда кечирган ҳаётлари ҳақидаги қиссада батафсил келади. Муҳими шуки, Бану Исроилдан ким тирик қолган бўлса, Юшаъ алайҳиссалом билан бирга «тийҳ» ҳолатидан чиқди. Улар Байтул мақдисга боришди. У ерда Юшаъ алайҳиссалом Бану Исроилдан қўшин туздилар. Уларни ўн икки уруғ асосида ўн икки қисмга бўлдилар. Юшаъ алайҳиссалом улар билан бирга бориб Арийҳо, сўнг Байтул мақдисни фатҳ қилмоқчи бўлдилар. Юшаъ алайҳиссалом уларнинг ичида тахминан 27 йил Аллоҳнинг китоби – Таврот билан ҳукм юритдилар. Юшаъ алайҳиссаломнинг вафотларидан кейин Бану Исроил яна залолат ва фисқу фасодларига қайтишди.\nУшбу оралиқ даврда Арабистон яриморолидан кўплаб канъоний жамоатлар келиб, Сурияда қарор топишди. Улар Дамашқ, Ҳамо ва бошқа мамлакатларни тузиб, у ерларга мустаҳкам ўрнашиб қолишди. Улар бут-санамларга ибодат қилишган. Энг машҳур санамлари Иштор маъбудаси ва Адунис маъбуди бўлган.\n11:58 / 20.03.2019 549\n19:30 / 23.03.2019 3734\n1082 16:00 / 09.07.2019\n2068 11:20 / 27.01.2019\n2389 05:00 / 06.01.2017


Айдар-Арнасойдаги балиқчилар муаммоси: ким ёлғон гапиряпти?\n13:18 / 15.08.2020\nПандемия даврида қийин аҳволда қолган Арнасойдаги балиқчилар иш самарадорлиги тушиб кетаётганидан норози бўляпти. Уларнинг айтишича, бунга ҳукумат белгилаган тартиб сабаб бўлган.\nАйдар-Арнасой кўллар тизими – Айдаркўл, Тузкон ва Шарқий Арнасой кўлларини ўз ичига оладиган турғун кўллардан иборат. Қизилқум чўлининг шарқида, Чордара сув омборининг жануби-ғарбида жойлашган.\nКўллар тизимини «Айдар-Арнасой кўллар тизими дирекцияси» ДУК бошқаради. Бош прокуратура тузилмасида махсус ташкил этилган бошқарма тизимни ривожлантиришда қонунчилик ижроси устидан назорат қилади, Бош прокуратура ҳузуридаги Иқтисодий жиноятларга қарши курашиш департаменти тузилмасида ташкил этилган тегишли бўлим эса тизим ресурсларидан фойдаланиш соҳасида иқтисодий ҳуқуқбузарликларга қарши курашади.\nKun.uz таҳририятига мурожаат йўллаган балиқчилар ва тадбиркорлар айнан мана шу кўллардан ижарага жой олиб, балиқчилик билан шуғулланишади. Уларни қийнаб келаётган масала эса бир турдаги балиқ тўридан фойдаланишга тақиқ қўйилгани экан.\nМурожаатни ўрганиш давомида балиқчиларнинг шикояти, вилоят экология бошқармаси вакилларининг жавоби ҳамда дирекция раҳбариятининг изоҳи ўзаро зид келаётганига гувоҳ бўлдик.\n«Ушбу масала бўйича уч марта мониторинг ташкил қилдик. Унда Ўзбекистон Фанлар академияси Зоология бўлими ҳамда Экология бошқармаси ходимлари иштирок этди. Тегишли хулосалар қилинди. Балиқчиларнинг шикояти асосида мутасаддиларга мурожаатлар қилдик. Ҳозирча меъёрий ишлаб чиқилган ҳужжатлардан ташқари тартибга йўл қўйилмаслиги билдирилган жавоб хатлари олдик», — деди дирекция бошлиғи ўринбосари Илҳом Бекмирзаев.\nМаҳаллий балиқчилар кўлдан ижарага ер олган тадбиркорлар билан ишлайди. Тадбиркорлар уларга иш қуроллари, уст-бош ва емак олиб келади. Ҳудудда тоза ичимлик сув ҳам бўлмагани туфайли, балиқчилар оилалари тадбиркорнинг ҳимматига қаттиқ боғланиб қолган. Тадбиркор эса ўз навбатида кўпроқ даромад қилсагина уларга моддий ёрдам кўрсатиши мумкин.\n«Дирекция ташкил этилганда, тендерда қатнашиб, 2 минг гектардан ерни ижарага олдик. 2017 йилда 5,5 миллион сўм ижара тўлаган бўлсак, 2018 йили эса 58 миллион сўм ҳақ тўланди. Бундан ташқари, йилига 30 миллион сўмлик чавоқ (ёш балиқлар) сувга ташланди. Жорий йилда 50 миллион сўмга тенг чавоқ ташланиши талаб қилинди», — дейди тадбиркор Маҳбуба Ғуломова.\nТадбиркор Қобил Раҳимовнинг айтишича, солиқ ва бошқа мажбурий тўловлардан ташқари, балиқчига қайиқ, тўр, ётоқ учун шароит тайёрлаб бериш ҳам катта маблағ талаб этади.\n«Бу пулларни қаердан оламиз? Ўша ердан ишлаб топишимиз керак. Балиқчилар тутган балиққа қараб маош олади, биз ундан ортган пулдан даромад қиламиз. Йилдан йилга талаб ошяпти, шароит эса оғирлашяпти. Бизга керакли, балиқ тутиш учун қулай лескали тўрдан фойдаланишга тақиқ қўйилган», — дейди у.\nЛескали тўрдан фойдаланишни тақиқловчи тартиб 2014 йили ҳукумат қарори билан белгиланган. Аммо ўтган 6 йил мобайнида маҳаллий мутасадди ташкилот вакиллари тадбиркор ва балиқчиларнинг бир маромда ишлаши учун йўл қўйиб бергани айтилди.\n«Улар бироз кўз юмиб турарди. Биз ҳам эҳтиёткорона ишлардик. Инспекция ва прокуратура ўз ишини қиляпти. Эътирозим йўқ. Аммо ишлаётган тадбиркорлар 42 нафар қолди, холос. Биз камайиб боряпмиз. Мониторинг ўтказишди. Рухсат этилган ипли тўрга балиқ тушмаяпти, биз истаган лескали тўрга тушяпти. Демак, лескали тўрга тақиқ қўйиш керакми?», — дея фикр билдирди тадбиркор Руслан Узоқов.\nВазирлар Маҳкамасининг 2014 йилдаги тегишли қарори билан, Ўзбекистон Республикаси ҳудудида лескали балиқ тутиш тўрларини сақлаш ва тайёрлаш тақиқланган. Ҳужжатга кўра, бу билан браконьерликка қарши кураш мақсад қилинган. Аммо Жиззах вилояти Экология бошқармаси вакилларига кўра, лескали тўрдан фойдаланмасликка бошқа сабаб туртки бўлган.\n«Лескали тўрлар табиий шароитда 20-30 йилгача чиримайди, яъни фойдаланилган лескали тўрлар балиқчилик хўжаликлари ёки броконьерлар томонидан сувга ташлаб кетилганда, у сув остида чиримайди. Шу туфайли, балиқлар доимий равишда тўрга илиниб, нобуд бўлиши кузатилади», — дейди вилоят Экология бошқармаси вакили Толиб Норматов.\nАжабланарлиси, Экология бошқармаси вакиллари ушбу масалада дирекция томонидан балиқчилар шикоятига асосланган мурожаат келиб тушмаганини билдирди.\nМасаладан асосий жабр кўраётган балиқчиларнинг яшаш пунктида бўлиб, улар билан мулоқотда бўлдик. Ҳақиқатан, оқар сув ҳам мавжуд бўлмаган шароитда яшаётган арнасойлик балиқчилар оилалари на томорқа, на экин билан деҳқончилик қилиш имкониятига эга. Мунтазам ичимлик суви таъминоти ва газ ҳам бўлмагандан кейин, одам шу шароитга ҳам кўниб яшаётганидан бадан сесканиб кетади. Уларнинг ёруғлик томони бирдан-бир йўли фақат балиқчилик ҳисобланади.\n«Лескали тўрдан 30-40тасини тайёрлаб, балиқ овига чиқамиз. Ким шуни сувга ташлаб кетади? Балиқчи ипли тўрни ташлаб кетиши мумкин, чунки унинг нархи ҳам арзон, сифати ҳам паст. Лескали тўр учун ишлатиладиган хом-ашёнинг 1 килограмми 20 доллар атрофида нархланади. Бу қимматни ким ташлаб кетади?», — дейди балиқчилардан бири.\nМаҳаллий аҳолининг айтишича, инспекция ходимлари лескали тўр билан балиқ тутаётган балиқчини аниқласа, ҳар бир тутилган балиқ боши учун бир базавий ҳисоблаш миқдорида (223 минг сўм) жарима ёзмоқда. Балиқчининг қўлидаги 6-7 миллион сўмлик тўр эса ёқиб юборилади.\n«Масалан, бир тўрдан 30 дона балиқ чиқса, 30 БҲМ (6 миллион 690 минг сўм) жарима ёзади. Баъзан балиқ кўп бўлгани учун, жарима икки баравар ҳам ёзилади», — дея қўшимча қилди балиқчи.\nИшсиз қолган аёлларнинг айтишича, бир неча марта ҳокимиятдан тикувчилик цехи ташкил қилиб бериш ё паррандачилик учун кредит беришни сўраб оммавий мурожаатлар қилинган. Ҳозирча ушбу сўровлардан ижобий натижа бўлмаган.\nҚишлоқда 50дан ортиқ хўжалик, 300га яқин киши яшайди. Микрофонсиз гапирган балиқчилардан бири шу кунларда юз бераётган вазиятга алоҳида тўхталди. Унинг айтишича, жарима миқдори жуда баланд бўлгани, иқтисодий зиён кўпайиб, ипли тўрда иш қилиб бўлмаётгани учун инспекция ходимлари маълум бир «узр» пули эвазига лескали тўрдан фойдаланишга кўз юмади.\nБиз бир мурожаатни ўрганиб, Тошкентга қайтдик. Юқорида айтганимиздек, ҳеч кимнинг гапи бир-бирига тушмади: дирекция мурожаат қиляпмиз, дейди, аммо Экология бошқармаси буни билмайди. Ҳужжатда броконьерликка қарши кураш учун лескали тўр тақиқда, лекин у сув остида чиримаслиги учун тақиқланган, дейишади. Балиқчилар эса уни ташлаб кетмаймиз, ўзлари тавсия этганни эса ташлаб кетамиз, дейди. Хуллас, битта қишлоқ, унинг ортидан Айдар-Арнасой балиқчилиги ва тадбиркорлар шундай «копток бўлаётган муаммо» билан яшаб келмоқда.


«Xabar.uz» портали «Энг яхши ҳуқуқ тарғиботчиси» танловида ғолиб бўлди\n«Xabar.uz» портали «Энг яхши ҳуқуқ тарғиботчиси»...\n05.09.2018 10:46 0 1070\nЎзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан «Энг яхши ҳуқуқ тарғиботчиси» танлови ташкил этилган эди. Ўнта номинация бўйича ўтказилган ушбу танлов ўз ниҳоясига етди, деб хабар бермоқда Адлия вазирлигининг «Ҳуқуқий ахборот» канали.\nТанловга икки ой давомида 170 дан ортиқ материаллар келиб тушди. Танлов низомига мувофиқ ҳакамлар ҳайъати ушбу материалларни ўрганиб чиқиб, яширин овоз бериш йўли билан ғолибларни аниқлади.\n1. «Ҳуқуқий тарғиботдаги фидоийлиги учун» номинацияси бўйича:\nМуҳиддинова Феруза Абдурашидовна – Тошкент давлат юридик университети профессори. Республика миқёсидаги ҳуқуқий тарғибот гуруҳлари фаол аъзоси. 100 га яқин илмий ишлар: монографиялар, рисолалар ва илмий мақолалар муаллифи. Ҳуқуқий тарғиботдаги фаоллиги учун қатор давлат идоралари ва ташкилотларининг ташаккурнома ҳамда фахрий ёрлиқлари билан тақдирланган.\n2. «Ҳуқуқий маданиятни тарғиб қилувчи энг яхши мутахассис» номинацияси бўйича:\nХудойбердиев Хушнудбек Ғайратович – Ўзбекистон касаба уюшмалари Федерацияси Кенгаши аппаратининг Юридик бўлими мудири ўринбосари. Телеграм каналида «Xushnudbek.uz» номли канални юритади. Ушбу каналда таълим, меҳнат, истеъмолчилик ҳуқуқи каби масалаларда мазмунли ва қизиқарли контентлар мунтазам равишда бериб борилади.\n3. «Ҳуқуқий маданиятни тарғиб қилувчи энг яхши журналист» номинацияси бўйича:\nЭргашева Дилфуза Рустамовна – «Инсон ва қонун» газетаси адабий муҳаррири, журналист, блогер. Ҳуқуқий тарғибот йўналишидаги қатор материаллари матбуотда ва интернет саҳифаларида эълон қилинган.\n4. «Ҳуқуқий маданиятни тарғиб қилувчи энг яхши ОАВ» номинацияси бўйича:\n«Ўзбекистон 24» телеканали – ҳуқуқий тарғибот, хусусан қабул қилинаётган қонун ҳужжатларининг мазмун-моҳияти ва аҳамиятини етказиш йўналишида энг фаол телеканал.\n5. «Ҳуқуқий маданиятни тарғиб қилувчи энг яхши блогер» номинацияси бўйича:\nКалонов Баҳром Қосимжонович – таниқли карикатурачи-рассом. У томонидан чизилган биргина #бизкоррупциягақаршимиз» хештэги остидаги туркум карикатуралар телеграм, фейсбук ва инстаграм ижтимоий тармоқларида миллион мартадан ортиқ кўрилган.\n6. «Ҳуқуқий маданиятни тарғиб қилувчи энг яхши сайт» номинацияси бўйича:\n«Xabar.uz» портали – ахборот-таҳлилий портал. Мазкур сайтда фуқароларнинг ҳуқуқий ва ижтимоий фаоллигини янада юксалтириш, ҳуқуқий саводхонлигини ошириш бўйича мунтазам равишда ҳуқуқий соҳадаги ахборот-таҳлилий материаллар эълон қилинган.\n7. «Ҳуқуқий тарғиботдаги энг яхши инновацион лойиҳа» номинацияси бўйича:\nГафуров Умид Илҳомович – Ижтимоий тармоқларда «Troll.uz» номи билан машҳур блогер. Ижтимоий тармоқлар орқали «#бизкоррупциягақаршимиз» хештэги остида «Коррупцияга қаршимиз деб туриб...» ва «Бир гап билан таълимдаги коррупция...» номли серияли постлари кенг оммалашди. Бу постлар ҳатто қоғозга босиб чиқарилиб масъул идораларда деворларга осиб қўйилгани ҳақида ахборотлар тарқалди.\n8. «Маҳаллада ҳуқуқий маданиятни юксалтиришдаги фаоллиги учун» номинацияси бўйича:\nИбрагимов Фарҳод Баходирович – Жиноят ишлари бўйича Қорақалпоғистон Республикаси судининг катта мутахассиси. Ҳуқуқий тарғибот бўйича маҳаллаларда тизимли равишда учрашув ва давра суҳбатлари ташкил қилган.\n9. «Ҳуқуқий тарғиботдаги энг яқин ҳамкор» номинацияси бўйича:\n«UzReport» телеканали – Ҳуқуқий тарғибот тадбирларини, хусусан «Адлия ахбороти» номли брифингни энг фаол ёритувчи ҳамкор телеканал.\n10. «Энг ёш ҳуқуқ тарғиботчиси» номинацияси бўйича:\nРубцов Юрий Александрович – Фарғона вилояти юридик коллежи битирувчиси (18 ёш). Ҳуқуқий тарғиботда фаол, хусусан инфографикалар яратишда юксак маҳоратга эга. Фуқаролик, жиноят ҳуқуқи бўйича турли мазмундаги сифатли инфографикалар тайёрлаб улардан тарғибот тадбирларида самарали фойдаланган.\nТанлов ғолибларини тақдирлаш маросими 12 сентябрь куни бўлиб ўтади.


Мавзу: "Samsung Galaxy A" - Terabayt.Uz\nМавзу: "Samsung Galaxy A"\nSamsung ўзи учун уникал бўлган смартфон тайёрлаяпти\nКомпания ҳозиргача бундай турдаги смартфон чиқармаганди.\nЯнги Galaxy A’нинг «уч кўзли» камераси Galaxy S10+’никидан ҳам зўр!\nУч модулли камера ва уларнинг кучлилиги борасида ҳам, сканерли экран бўйича ҳам жанубий кореяликларнинг илк смартфони Galaxy S10 флагмани эмас, балки ўрта нархли моделлардан бири бўлади.\nSamsung патент ҳужжатларига кўра, янги номлар «смартфонлар, мобил телефонлар, планшетлар» учун қўлланади. Лекин рўйхатда амалдаги Galaxy A6 ҳамда A8 моделларининг эквивалентлари йўқлиги ғалати.\nSamsung Electronics нафақат флагманларини, балки ўрта нархли смартфонларини ҳам дактилоскопик сканерга эга экран билан жиҳозлаши мумкин.\nGalaxy A туркуми смартфонлари яна бир флагманча хусусиятга эга бўлади\nSamsung айни кунларда диагонали 5,78 дюймлик, бурчаклари қайрилма AMOLED дисплей устида ишламоқда. Бу экранлар шу йилиёқ чиқадиган Galaxy A7 2019 ҳамда Galaxy A8 2019 смартфонларига қўйилади.\n2017 йилги Galaxy J ёки A смартфонларидан бирини 2017 йил 1 декабрдан 2018 йил 31 январгача бўлган муддатда харид қилганларга оригинал ғилоф ёки AKG қулоқчинлари совға сифатида тақдим этилади.\n2017 йилнинг энг яхши "Samsung Galaxy"лари: халқаро ва маҳаллий бозордаги нархлари!\nSamsung'нинг "Galaxy" оиласида бу йил тақдим қилинган смартфонларни, нархларини бир ерга жам қилдик.\nSamsung компаниясининг Малайзиядаги офиси Twitter микроблогидаги саҳифасида навбатдаги А сериядаги смартфонларнинг анонсини #A2017liveunplanned хэштеги остида маълум қилди. Тармоқдаги тизер ушбу сериядаги янги...\nБундан бир неча ҳафта илгари янги авлод Samsung Galaxy A7 (2017) смартфонининг Antutu бенчмаркидан эълон қилинган техник параметрлари ҳақида сайтимизда хабар берган...\nКеча сайтимизда Galaxy A5 (2017) моделининг тармоқда чиққан суратларини эълон қилган эдик. Моделнинг ҳозирча қачон тақдим этилиши номаълум. Бироқ А сериядаги қурилмалар...


Тарихча ўрнида: Ўзбекистон ва Лондон Олимпиадаси - BBC News O'zbek\nТарихча ўрнида: Ўзбекистон ва Лондон Олимпиадаси\n2012 Лондон Ёзги Олимпиада Ўйинлари Ўзбекистон терма жамоаси учун ўз тарихидаги бешинчиси бўлган.\nАммо, шунда ҳам, Ўзбекистон Олимпия терма жамоасининг Лондонда эришган ютуқлари Пекиндагиси билан таққосланганда, бироз камтарроқ бўлганди.\nУлар Лондонда битта олтин ва учта бронза медали билан турнир жадвалида 47-ўринни эгаллашганди.\nҲисобларидаги илк олтин медални эса, фақат ўйинлар якунига келибгина қўлга киритишга муваффақ бўлишганди.\nБу - Марказий Осиё давлатлари орасида қайд этилган иккинчи яхши кўрсаткич бўлганди.\nЭслатиб ўтиш жоиз, олимпиячиларнинг Лондонда қайд этган кўрсаткичлари Ўзбекистон президентининг Ўйинлар натижаларини чуқур таҳлил қилиш ва ундан тегишли хулоса чиқаришга оид даъватига ҳам сабаб бўлганди.\nХудди ўша йили охирида эса, Ўзбекистон Футбол Федерацияси раҳбари, сенатор Мираброр Усмонов мамлакат Миллий Олимпия Қўмитасининг янги президенти этиб сайланганди.\nЛондон Ёзги Олимпиада Ўйинларида Ўзбекистондан жаъми элликдан ортиқ спортчи иштирок этган ва улар 20 га яқин спорт тури бўйича совринли ўринлар учун кураш олиб боришганди.\nЎзбекистон Лондон Ёзги Олимпиада Ўйинларида катта сондаги, яъни жаъми олти нафар боксчиси билан иштирок этган ва мамлакат Олимпия тарихида илк бор улардан беш нафари чорак финалга чиқишга муваффақ бўлишганди.\nАммо боксчиларидан аксарияти ўйинларнинг чорак финалига чиқишга муваффақ бўлишган эса-да, номдор боксчилари орасидан фақат Аббос Атоевгина биронза медали олишга муваффақ бўлганди.\nЎзбекистонлик боксчилар 2008 йилги Пекин Олимпиадасидан фарқли тарзда, ўз жангларини кетма-кет ғалаба билан бошлашган.\nАммо ўзбекистонлик Артур Таймазов эркин кураш бўйича 120 кг вазн тоифасида кетма-кет уч - Афина, Пекин ва Лондон Ёзги Олимпиада Ўйинларининг олтин медаллари соҳибига айланиб, кураш афсонаси сифатида тарихга киради.\nЎзбекистонлик донгдор курашчи ўзининг сўнгги ютуғи билан 33 ёшида юнон-рум кураши бўйича собиқ Шўро курашчиси Александр Карелин ва эркин курашчиси Александр Медведлар билан тарихдаги учта буюк курашчидан бирига айланади.\nКураш афсонаси Артур Таймазов сўнгги Лондон Ёзги Олимпиада Ўйинларида эришган оламшумул ютуғи учун Осиё Олимпия Кенгашининг махсус мукофотига ҳам лойиқ деб топилади.\nЛондон Ёзги Олимпиада Ўйинларида энг кўп медал олган жамоа - АҚШ бўлганди.\nЎйинларнинг сўнгги кунида бир олтин, бир кумуш ва бронза медали олиб, жаъми медаллари сонини 13 тага етказиб олган Қозоғистон эса, Марказий Осиё давлатлари орасидан энг яхши натижа кўрсатганди.\nТожикистон битта бронза медали олган бўлса, Қирғизистон ва Туркманистон бирор бир совринсиз Ўйинлардаги иштирокларига якун ясашганди.


Қозоғистонлик талаба АҚШда 25 йилга қамалиши мумкин\n17 май 2021, Тошкент вақти: 06:29\nЖоҳар Царнаев (ўнгда), Азамат Таяжаков (чапда) ва Дияс Кадирбаев (ўртада) Нью-Йоркда тушган сурат.\nАҚШда ўқиётган қозоғистонлик талаба Азамат Тажаяков Бостон марофонидаги террорчилик ҳаракати юзасидан олиб борилган терговга ҳалақит берганликда айбдор деб топилди.\nДушанба куни АҚШ суди қозоғистонлик талаба террорчиликни содир этганликда айбланаётган Жоҳар Царнаевнинг рюкзагини яширгани ва бу билан терговга керакли далилларни йўқ қилишга урингани ҳақида қарор чиқарди.\nТаяжаковга нисбатан суд ҳукми октябрда ўқилиши кутилмоқда. У 25 йилгача қамоққа ҳукм қилиниши мумкин.\n2013 йил 15 апрелида Бостон марафонида содир этилган портлашда уч одам ўлган, 260 одам жароҳатланган. Портлашни содир этганликда ака –ука Жоҳар ва Тамерлан Царнаевлар гумонланган. Жоҳар полиция томонидан қўлга олинган, Тамерлан эса полиция билан отишма пайтида ўлдирилган эди.


Йилнинг ўтган олти ойида барча транспорт воситаларида 718,4 млн тонна юк ташилди\n13:09 / 07.08.2017\n2017 йил январь-июнь ойларида Ўзбекистондаги барча транспорт воситалари ёрдамида 718,4 млн тонна юк ташилган. Бу ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 3,9 фоизга кўпдир. Бу ҳақдаЎзбекистон Давлат статистика қўмитасига асосланган ҳолда Uzdaily.uz ёзмоқда.\nШу билан бирга юк айланмаси 41,9 млрд тонна/кмни ташкил этиб, ўтган йилнинг биринчи ярим йилига нисбатан 2,9 фоизга ўсган.\nЖумладан автомобиль транспорти ўтган йилнинг ҳисобот даврига нисбатан 4,1 фоизга кўпроқ, яъни 652,0 млн тонна юк ташиган. Автомобиль транспортидаги юк айланмаси 3,8 фоизга ошиб, километрига 14,8 млрд тоннани ташкил этган.\nХусусий тадбиркорлар автомобиль транспорти билан юк ташиш даражаси 2016 йил биринчи ярим йиллиги кўрсаткичидан 4,5 фоизга ўсиб, 11,1 млрд тонна/кмни ташкил этган.\nУларнинг автомобиль транспорти жами юк айланмасидаги улуши 75,3 фоиздан иборат бўлган.\nҲаво транспорти орқали 13,2 минг тонна юк жўнатилган. Бу ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 6,6 фоизлик, юк айланмаси 28,1 фоизлик ўсишни ташкил этиб, 74,2 млн тонна/кмдан иборат бўлган.\nМагистрал қувурларлардаги юк айланмаси 4,3 фоизга ўсиб, 15,4 млрд тонна/кмни ташкил этган.


ЎзА - Тинч-осойишта юртга тўй-томошалар ярашади\n04.05.2017 19:12 Чоп этиш версияси\n“Президент эътибори – мурувват тадбирларида” шиори остида вилоят ҳокимлиги, вилоят касаба уюшмалари ташкилотлари бирлашмаси, хотин-қизлар қўмитаси ҳамкорлигида ўтказилган тадбирда келин-куёвларнинг ота-оналари, дўсту ёрлари, меҳнат фахрийлари ва кенг жамоатчилик вакиллари иштирок этди.\nПрезидентимиз Шавкат Мирзиёев раҳнамолигида инсон манфаатларини таъминлаш, аҳолининг ижтимоий ҳимоясини кучайтириш, айниқса, ёш оилаларни ҳар томонлама қўллаб-қувватлашга қаратилаётган алоҳида эътибор юксак самаралар бераётгани таъкидланди.\nЁш оилаларга Президент совғаси – замонавий ётоқхона мебеллари тўплами, вилоят ҳокимлиги ва бошқа ҳомий ташкилотларнинг совғалари топширилди. Никоҳ узуги, миллий сарполар туҳфа қилинди.\n– Давлатимиз раҳбари ташаббуси билан ёш оилаларга кўрсатилган бундай ғамхўрликни бир умр унутмаймиз, – дейди Қизилтепа туманида яшовчи Анвар Тоғаев. – Турмуш ўртоғим Гулҳаё билан юртимизга нафи тегадиган, намунали оила бўлиб яшаймиз. Фарзандларимиз шу азиз Ватанга хизмат қиладиган инсонлар бўлиб улғаяди.\nБуюк Ипак йўлида жойлашган қадимий Карманага келган Франция, Чехия ва голландиялик сайёҳлар ҳам тўйда иштирок этиб, ўзбек миллий маросимларидан ҳайратда эканини яширолмади.\n– Ўзбек халқи ва унинг бой тарихи, маданияти, урф-одатлари ҳақида турли манбаларда ўқиганман, – дейди голландиялик сайёҳ Бионка Гоммерс. – Бугунги тўйда тасодифан иштирок этиб, халқингизнинг ҳамжиҳатлиги, меҳр-оқибат ва саховатпешалигига қойил қолдим. Саёҳатим давомида бундай тантанада қатнашаман, деб ўйламаган эдим. Ҳайратларим, таассуротларим бир олам. Ўзбек тўйларида миллийлик, қадимий урф-одатлар замонавийлик билан ажойиб тарзда уйғунлашиб кетар экан. Айниқса, меҳмонларнинг кўплиги мени ҳайратга солди. Шунча одам-а?! Бу халқингизнинг меҳмондўстлигидан далолат. Бизда тўй мутлақо бошқача ўтади, кам сонли меҳмон чақирилиб, ихчамгина дастурхон ёзилади. Ўзбекистондаги тинчлик-осойишталик ҳам ҳавас қиладиган даражада. Дунё бундан ўрнак олсин.\nПойтахтдан келган таниқли санъаткорлар ижросидаги шўх куй-қўшиқлар, дилрабо рақсларга барча иштирокчилар жўр бўлди.


Ўзбекистон дунёнинг энг бой мамлакатлари рўйхатида 127-ўринда тасниф этилди\n11:25 / 02.04.2016\nGlobal Finance Magazine журнали Жаҳон банки ва ХВЖ (Халқаро валюта жамғармаси) маълумотларига таянган ҳолда, дунёнинг энг бой давлатлари рейтингини тузиб чиқди.\nРўйхатни тузишда, мамлакатнинг аҳоли жон бошига ЯММ (ялпи миллий маҳсулот) ҳиссасининг харид қилиш қобилиятига нисбати асос қилиб олинди. Бу қоидага кўра, турмуш кечириш нархи ва инфляция даражаси ҳисобга олинади. Энг кичик давлатлар рўйхатга киритилмади.\nШундай қилиб, рейтингда етакчиликни Қатар эгаллади.\nБу давлатнинг аҳоли жон бошига ЯММи 146167 АҚШ долларини ташкил этган. Иккинчи ўринга муносиб кўрилган Люксембургнинг кўрсаткичи Қатарникидан сезиларли даражада паст – жон бошига 94167 АҚШ доллари.\nҚайд этиш жоизки, дунёнинг энг бой 25 давлати рўйхатида 15та ғарб давлатлари бор. Уларнинг 12таси Европа вакиллари ҳамда АҚШ, Канада ва Австралия бўлсада, илк ўнликда улардан атиги 4таси жой эгаллаган. Буюк Британия топ-25таликка кира олмади. Бу давлат аҳоли жон бошига тўғри келувчи ЯММ кўрсаткичи бўйича 39 224 доллар рақам билан 27 ўринни эгаллаган.\nРўйхатда Ўзбекистон жон бошига 5 964 доллар билан 127-ўринда қайд этилган. Бу борада Қозоғистон 50, Россия 51, Озарбайжон 64, Беларусь 65, Туркманистон 77-ўринда қайд этилган. Хусусан, Украина 109, Арманистон 116, Молдова 132, Қирғизистон 142 ҳамда Тожикистон 153 ўринда тасниф этилди.\nҚуйида жаҳоннинг энг бой 25 давлати рўйхати билан танишиб чиқиш мумкин:\n4. Бруней султонлиги\n11. Саудия Арабистони


Шавкат Мирзиёев президент бўлмоқчи эмас, ҳозирча\n11 май 2021, Тошкент вақти: 02:44\nЎзбекистон президенти Ислом Каримовнинг эҳтимолий ворисларидан бири сифатида кўриладиган бош вазир Шавкат Мирзиёев жорий йил охирига белгиланган президент сайловига ўз номзодини қўймайди.\nБу ҳақда бош вазирнинг матбуот котиби Шерзод Қудратхўжаев “Озодлик” радиосига маълум қилди.\nУнинг айтишича, Ш.Мирзиёев президент командасидан бўлгани сабабли сайловга ўз номзодини қўймайди. Айни пайтда бош вазир ва унинг бутун маҳкамаси сайлов олдидан ўзининг одатий юмушлари билан банд.\nПостсовет давлатларда катта сиёсий ўзгаришлардан аввал мамлакат раҳбарининг эҳтимолий ворислари ҳақида кўпроқ эшитишга одатланилган. Аммо яқинлашаётган президент сайловидан олдин Ўзбекистонда И.Каримовга ҳокимиятда ворис бўлиши тахмин қилинган шахсларнинг дами ичига тушгандек. Уларнинг ўрнига Оқсарой назоратидаги сиёсий партияларнинг мавҳум номзодлари олдинги сафга чиқди.\nШавкат Мирзиёев 2003 йилда бош вазир лавозимига тайинланишидан аввал Самарқанд ҳокими бўлганидан бери президентнинг ворисларидан бири сифатида кўрилади.\nТошкентлик сиёсатшунос Искандар Худойберганов И.Каримовнинг бундай сценарийга мойиллиги бўлганида, бош вазирнинг президент этиб сайланиши қийин кечмаслигини айтди.\nИ.Каримовнинг ҳокимиятдаги эҳтимолий ворислари ҳақидаги гаплар 2003 йил бошида авж олган эди. Бунга унинг саломатлиги ёмонлашгани ҳақидаги овозалар сабаб бўлганди.\nЎша пайтда президентликка реал номзод сифатида кўрилганлар мамлакатда яхши танилган одамлар эди. Булар эндиликда собиқ ички ишлар вазири Зокир Алматов, собиқ бош вазир Ўткир Султонов, Тошкент шаҳрининг собиқ ҳокими Козим Тўлаганов, бош вазирнинг собиқ ўринбосари Мираброр Усмонов, Миллий хавфсизлик хизмати раиси Рустам Иноятов, молия вазири Рустам Азимов, парламент раиси Эркин Халилов ва бош вазир Шавкат Мирзиёевдир. Бугунга келиб уларнинг кўпчилиги ҳокимиятдан четлатилган.\n“Қолганлари ҳам президент бўлиш истагини ичида сақлайди, - дейди мустақил сиёсатшунос Тошпўлат Йўлдошев. - Рустам Азимов ёки Шавкат Мирзиёев номзодини қўйганда уларнинг вазни оғирроқ бўларди. Лекин улар Ислом Каримовдан ниҳоятда қўрқади. Бошқа реал куч МХХдир. Аммо Рустам Иноятов ҳам фақатгина Ислом Каримов ёшини яшаб бўлганидан кейин ўзини намоён этиши мумкин. Президентнинг қизи Гулнорани кўпчилик сиёсий арбоб сифатида кўрмайди. Шунинг учун Ислом Каримов ўзи соғ экан, ҳеч қачон бошқа одамга имконият бермайди”.\nЭҳтимолий ворислар рўйхатида Гулнора Каримова ҳам пайдо бўлган эса-да, реал ворислар сони камаяётгандек. Ўзбекистонда ҳокимиятнинг тобора бир одам қўлида жипслашаётганини кимдир кучли авторитаризм, яна кимдир диктатура ёки хунта, деб атамоқда.


Дворкович: Россия нефть қазиб олиш ҳажмини оширмайди\n21:13 / 01.09.2015\nРоссия жорий нархларда нефть қазиб олишга инвестицияларни кўпайтириш ниятида эмас. Бу ҳақда Россия бош вазири ўринбосари Аркадий Дворкович маълум қилди, деб хабар бермоқда РИА “Новости” ахборот агентлиги.\n“Нефтнинг ҳозирги нархларида табиийки қийин борилувчи конлар, алоҳида янги лойиҳаларга инвестициялар ҳажми камаяди ва бу ўз ортидан йўқ деганда кўпаймасликка олиб келади. Балки у камаймаслиги ҳам мумкиндир, бироқ кичкина пасайишнинг доимо имкони бор, бироқ кўпайиши даргумон” деб айтди Дворкович.\nШу билан бирган Россия нефть олиш ҳажмини камайтиришни истамаяпти. Бу ҳақда ҳукумат инвесторларга айтмоқда.\n“Нефть нархи узоқ вақт паст даражада давом этса, аввалгидек бўлганидек, нефть қазиб олишда ҳам пасайиш бўлиши мумкин. Бироқ шунга қарамасдан, нефть қазиб олишда қандайдир пасайишларни кўрмаяпман”, деб қўшимча қилди Дворкович.


Минг ойдан фазилатли кеча - Hidoyat.uz\nАсосий саҳифа Мақолалар Минг ойдан фазилатли кеча\nЧоп этилди May 8, 2021 Минг ойдан фазилатли кечаda fikr bildirishni o'chirish\nМана Рамазон ойининг охирги ўн кунлиги ҳам бошланди. Бу ўн кунликда “минг ой афзал бир” кеча бор. У “Лайлатул-қадр” яъни “Қадр кечаси” деб аталади. “Қадр кечаси” ҳақида фикр юритишдан олдин“Лайлатул-қадр”атамаси нима маънони беради, деган саволга жавоб бериб ўтсак.\nХўш, “Лайлатул-қадр”атамаси нима маънони англатади?\n“Лайлатул-қадр” атамаси арабча икки сўздан таркиб топгандир. Атаманинг биринчи сўзи арабча “Лайлатун” сўзи бўлиб, у ўзбек тилида “кеча” деган маънони беради. Бу ҳақда “Ан Наъимул-кабир” (арабча-ўзбекча луғат) да: “ليلة القدر– -(бир) кеча, тун; оқшом”дейилади. Атаманинг иккинчи сўзи эса “Қадрун” сўзи бўлиб, у ўзбек тилида “қадр”, миқдор, деган маъноларни ифодалайди. “Ан Наъимул-кабир” (арабча-ўзбекча луғат)да:“ قدر-миқдор, ҳажм, меъёр; даража; қадр-қиймат; ҳад” дейилади. “Лайлатун” ва “қадрун” сўзларини изофа (қўшиш) қилиш натижасида “Лайлатул-қадр” сўз бирикмаси ҳосил қилинган. “Лайлатул-қадр” атамаси ўзбек тилида “қадр кечаси” “миқдор кечаси” деган маъноларни англатади.\nБиз юқоридаги “Лайлатул-қадр” атамасининг маъноси ҳақида сўз юритдик. Аммо “Лайтул-қадр” нима деб, сўралса, Қуръони каримнинг 97-сураси бўлган “Қадр” сурасига мурожаат қиламиз. Аллоҳ таоло бу сурада “Лайтул-қадр” нима эканлиги ҳақида бундай марҳамат қилади: “Албатта Биз у (Қуроъон)ни Қадр кечаси (Лайлатул-қадр)да нозил қилдик. (Эй Муҳаммад) Қадр кечаси нима эканини Сизга не ҳам англатур? Қадр кечаси минг ойдан яхшироқдир.У (кеча)да фаришталар ва Руҳ (Жаброил) Парвардигорларининг изни билан (йил давомида қилинидиган) барча ишлар (режаси) билан (осмондан ерга) тушурлар.У (кеча) то тонг отгунича саломатликдир“ (Қадр сураси 1-5 оятлар).\nУшбу сура тафсири ҳақида “Тафсири ирфон”да: ““Қадр кечаси нимани билдиради?” Эй Пайғамбарим, Қадр кечаси ҳақида сиз қандай маълумотга эгасиз. Бу ҳақда нима биласиз? Аллоҳ таоло бирор нарса ёки ҳолатнинг шаъни улуғ, қадри баланд-юксак, шарафи чегарасиз эканини баён этмоқчи бўлганида Ўз Пайғамбарига шу тарзда хитоб қилади. Қадр кечаси шарофатли, ҳукмлар чиқариш ва ўлчаш-белгилаш, Аллоҳ таоло томонидан ушбу кечада ўзи хоҳлаган кишига ризқ-насиба белгиланиш ва бу ишлар тақсимотини тадбир қилувчи фаришталарига топшириш кечаси бўлгани учун Парвардигор Ўз элчиси эътиборини шу фазилатли кечага қаратмоқда. Абулқосим Замахшарий раҳматуллоҳи алайҳ айтади: “Аллоҳ таоло Қуръонни уч усул билан улуғлаган: биринчиси, Қуръонни нозил этишни фақат Ўзига мансуб қилган; иккинчиси, унинг улуғлиги ва шарафини билдириб, номини очиқ айтмай, ишора билан келтирган; учинчиси, Қуръон нозил қилинган вақтнинг қадрини оширган”.\nҚадр кечаси нимани билдиради? деган савол ушбу кечанинг шаънини кўтариш, қадрини улуғлаш, шарафини баён этиш учундир. “Лайлатул-қадр кечаси минг ойдан яхшироқдир”. Яъни Рамазон ойидаги Қадр кечаси фазилат бобида минг ойдан ҳам яхши ва мўътабардир. Бу кечада қилинган ибодатлар минг ойда қилинган ибодатлардан яхшироқдир.Оятдаги “минг ой” жумласи маълум вақт ҳажмини кўрсатиш учун эмас, мисол тарзида келган бўлиши мумкин. Яъни, Қадр кечаси минг ой ва ундан ҳам кўпроқ муддатдан яхшидир, деган маънони ҳам билдиради. Чунки бирор миқдор айнан ўша ададни баён қилиш учун гоҳо у боғланган нарсаинг шарафи ва улуғлигини баён қилиш учун келтирилади” дейилади. Ҳисобларга кўра, “Лайлатул-қадр” кечаси минг ойдан афзал бўлиб, минг ой 83 йил, 83 йил эса 30295 кундан иборатдир.\n“Лайлатул-қадр” нима эканлигига Аллоҳ таолонинг Ўзи илоҳий таъриф берган бўлса, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам эса уни қачон келиши ва қандай ўтказиш ҳақида Ўзларининг тавсияларини берганлар. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам “Лайлатул-қадр”ни қачон келиши тўғрисида деганлар: “Лайлатул-қадр” кечасини Рамазон ойининг охирги ўн (кечаси)нинг тоқ (кеча)ларидан изланглар” (Имом Бухорий, Муслим, Термизий ривояти).\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам “Лайлатул-қадр”ни қандай ўтказиш ҳақида: “Ким “Лайлатул-қадр”ни иймон билан, савоб умидида қоим бўлиб ўтказса, ўтган гуноҳлари мағфират қилинади” (Имом Бухорий, Муслим, Абу Довуд, Термизий ва Насоий ривояти), деганлар.\nХулоса қилиб шуни айтамизки, “Лайлатул-қадр” кечаси Рамазон ойидаги фазилатли кечадир. Аллоҳ таоло барчамизни ушбу кечанинг фазилатидан тўлиқ баҳраманд бўлишга муваффақ айласин.\nҚашқадарё вилояти вакиллиги ходими\nЕвропа ва Америкада черковга борувчилар сони камайди\nРамазон ойида туғилган болаларга ойга хослаб исм қўйиш шартми?


“Мўйи муборак” мадрасасига ташриф – oliymahad.uz\n“Мўйи муборак” мадрасасига ташриф\nИнсон ўз тарихини билсагина, келажакка ёрқин нигоҳ билан боқа олади. Шунинг учун ҳам Қуръони каримнинг бир неча оятларида Аллоҳ таоло бандаларини олдинги ўтган қавмларнинг ҳолларини, уларнинг оқибатларини эслашга, улардан хулоса чиқаришга буюради. Тарихни қанчалик ўрганар экансиз, ўзлигингизни англай бошлайсиз, бу дунёга келишдан асл мақсад Яратганнинг розилигини истаб халққа, динга, ватанга хизмат қилиш эканлигини тушуна бошлайсиз.\nТошкент ислом институти устоз ва талабалари “Ватанпарварлик ўлка тарихини ўрганишдан бошланади” шиори остида тарихий жойлар, муқаддас қадамжолар, мустақиллик йилларида бунёд этилган иншоотларга саёҳатлар ва экскурциялар ташкил қилиниб келинмоқда. Худди шундай тадбирлардан бири 9 октябрь куни Тошкент ислом институтининг махсус сиртқи бўлими битирувчи талабалари билан бўлиб ўтди. Унда талабалар Маънавият-маърифат ва иқтидорли ёшлар билан ишлаш бўлими бошлиғи в.б. А.Олимов бошчилигида Ҳазрати Имом мажмуаси ҳудудида жойлашган, ҳозирда “Усмон мусҳафи” сақланаётган “Мўйи муборак” мадрасасига ташриф буюрдилар. Зиёрат давомида талабалар музейда сақланаётган буюк аждодларимиз томонидан битилган ноёб қўлёзма асарлар, турли хил ёзув услубида ёзилган Қуръони карим нусхалари, хусусан, “Усмон мусҳафи” билан таништирилди. Уламоларимиз илм йўлида ўзларининг нечоғлик куч-ғайратларини бахшида этганларига гувоҳ бўлдилар. Ўзларини қизиқтирган саволларга жавоб олдилар. Жуда кўплаб асарларни она тилимизга таржима қилиш, уларни кенг жамоатчиликка таништириш зарурати борлигини, айниқса, турли бузғунчи ғоялар урчиётган бизнинг давримизда халқимизга соф ислом асосларини етказишда ушбу асарлар муҳим қўлланма, дастур бўлиб хизмат қилиши тўғрисида тасаввур ва тушунчага эга бўлдилар.\nМаънавият-маърифат ва иқтидорли талабалар билан\nишлаш бўлими бошлиғи в.б. А.Олимов\n1030300cookie-check“Мўйи муборак” мадрасасига ташрифno\nОлдинги“Сузук ота” мажмуасида бўлганмисиз?КейингиЎзбек тилида энг халқчил тафсир нашр этилди!


ЯНГИ МАРРАЛАРГА РУҲЛАНТИРГАН МУЛОҚОТЛАР | QISHLOQ HAYOTI\nДавлатимиз раҳбари Шавкат Мирзиёев жойларда ижтимоий-иқтисодий ислоҳотларнинг бориши, амалга оширилаётган бунёдкорлик ва ободонлаштириш ишлари, йирик лойиҳалар билан танишиш, халқ билан мулоқот қилиш мақсадида 17 май куни Сирдарё вилоятига ташрифи чоғида айтган фикрлари, кўрсатган йўл-йўриқлари сирдарёликларга катта шижоат бахш этди.\n– Президентимизнинг фермер хўжалигимизда бўлиб, қимматли маслаҳатлар бергани бизнинг эл фаровонлиги йўлидаги ғайратимизни янада оширди, – дейди Мирзаобод туманидаги “Абдуғани Турдибоевич” фермер хўжалиги раҳбари Ўктам Анорбоев. – Айниқса, у кишининг “Кўп тармоқли фермер хўжаликларини ривожлантирмоқдамиз, одамлар такрорий экин экиб, қўшимча даромад топсин”, деган фикрлари дилимиздаги гап бўлди. Биз ҳам кўп тармоқли фермер хўжалигини ташкил этиш мақсадида хўжалигимизда пахта ва ғалладан ташқари, 3 гектар майдонда соя етиштиришни йўлга қўйганмиз. Президентимиз бу экинни етиштиришни кўпайтириш бўйича бизга қимматли маслаҳатларини бердилар. Насиб бўлса, уларга амал қилиб, хўжалигимиз иқтисодиётини юксалтирамиз.\n– Президентимизнинг 2017 йил 30 мартдаги қарорига мувофиқ “Янгиер” кичик зонасини ташкил этилмоқда, – дейди “Янгиер” кичик саноат зонаси раҳбари Ҳусниддин Маннопов. – Ҳудудда 2017-2018 йилларга мўлжалланган қиймати салкам 106 миллион АҚШ доллари бўлган 125 та лойиҳани амалга ошириш кўзда тутилмоқда. Тўқимачилик, чарм-пойабзал, кимё, озиқ-овқат, электротехника саноати, қурилиш материаллари, мева-сабзавотни қайта ишлаш ва бошқа йўналишларда юқори технологияли маҳсулотлар ишлаб чиқарила бошлайди, шунда бу ерда 3200 та янги иш ўрни яратилади.\nДавлатимиз раҳбари мулоқот чоғида рақобатбардош маҳсулотлар турини кўпайтириш, хорижлик ишбилармонлар билан ҳамкорлик алоқаларини кенгайтириш ва эскпортни ривожлантириш бўйича тавсиялар бердилар. Давлатимиз раҳбарининг ташрифи ва халқ билан мулоқотидан бошимиз осмонга етди. Амалга оширилаётган ишларнинг барчаси – эл фаровонлигини оширишга хизмат қилиши, хусусан, Янгиернинг саноати, ишлаб чиқариши ривожланган, одамлар турмуши янада яхшиланган шаҳарга айланиши қалбимизга бир олам орзулар бахш этди.\n– 2010 йилда Шавкат Мирзиёевнинг ташаббуси билан Жанубий Мирзачўл канали ўтган ҳудудда сув омбори барпо этиш ишлари бошлаб юборилганди, – дейди “Гулистон” сув истеъмолчилари уюшмаси ҳудудида истиқомат қилаётган меҳнат фахрийси Нишонбой Одамбоев. – Сув омбори ёнида қуввати 15 мегаватт бўлган мини гидроэлектростанция иншооти қурилиши кўп йилдан бери ечилмай келаётган муаммоларимизни ҳал этади. Яъни энди уйимизда доимий равишда электр токи бўлишини таъминлаш йўлидаги бу эзгу ҳаракат қалбимизни ҳам равшан этмоқда. Буларнинг барчаси Халқ билан мулоқот ва инсон манфаатлари йилида одамларга кўрсатилаётган ғамхўрликнинг ёрқин ифодасидир.\n– Давлатимиз раҳбари Жанубий Кореяда ишлаб чиқарилган замонавий ускуналар билан жиҳозланган иссиқхонамизда бўлиб, бизга қимматли маслаҳат ва йўл-йўриқларини бердилар, – дейди Ховос туманидаги “Ҳожи Гадойбой ота” хусусий корхонаси раҳбари Собир Шокиров. – Уларда шундай маъно мужассам эди: халқ бой бўлса, давлат ҳам бой бўлади. Президентимизнинг тадбиркорларга яратиб бераётган қулайлик ва имтиёзларидан, ҳатто корхонамизга келиб, биз билан мулоқот қилганларидан жуда миннатдормиз. Энди шу ишончга муносиб равишда меҳнат қиламиз.\nҲа, Президентимизнинг Сирдарё вилоятига ташрифи ва одамлар билан мулоқоти чоғида билдирган фикрлари воҳа аҳлининг дилидаги мақсад ва эзгу интилишлари рўёби бўлди. Улар учрашув ва мулоқотларда билдирилган истак ва тавсиялардан руҳланиб, иқтисодиётни мустаҳкамлаш, эл фаровонлигини янада ошириш йўлида иштиёқ билан меҳнат қилмоқдалар.