Вирусга тўсиқ, меҳрга очиқмиз! | "Адолат" СДП\nВирусга тўсиқ, меҳрга очиқмиз!\nКоронавирус хавфига қарши кураш жипсликни, бир-биримиз билан меҳр-оқибатли бўлишни тақозо этмоқда. Мамлакатимиздаги карантин шароитида Ўзбекистон “Адолат” СДП Бектемир туман Кенгаши депутатлари ҳам инсонларга моддий-маънавий жиҳатдан кўмаклашиш мақсадида хайрия акциялари ўтказмоқдалар.\nХусусан, тумандаги “Нурафшон” МФЙда жойлашган 20 нафар кам таъминланган оилаларга озиқ-овқат маҳсулотлари, “Бинокор” ва “Ҳ.Бойқаро” МФЙлар аҳолисига эса тиббий ниқоблар, антисептик воситалар бепул тарқатилди.\nМеҳр-саҳоватли инсонларнинг бу каби ишлари халқ қалбига чуқур жойлашмасдан қолмайди.


Абдуҳамид Мухторов. Асабни асранг (ҳажвия) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Ўзбек насри онлайн антологиясиАбдуҳамид Мухторов (1979)Абдуҳамид Мухторов. Асабни асранг (ҳажвия)\nАбдуҳамид Мухторов. Асабни асранг (ҳажвия)\nАсаб хасталигига дучор бўлганларни кўрсам энсам қотади. Чунки, куйиб-пишиб етиб келган жойи касалхона-да. Сизга айтсам одам бегимотдай бепарво бўлиши керак. Ана шунда ҳеч қачон ютқазмайсиз. Касаллик нима билмайсиз, оғирлигингиз ҳам жойида, энг муҳими соғу-саломатсиз. Куйди-пишди одамнинг аҳволи-чи, шўрликнинг ярим умри тўшакда ўтади.\nХотиржам юриш унчалик қийинмас. Масалан, эрталаб ишга чиқиш олдидан туфлини ялтиратиб тозалаб автобусга чиқасиз. Аллақандай нусха оёғингизни босиб олади. Оғриққа-ку, бир амаллаб чидайсиз, аммо хафсала билан тозаланган туфлида унинг оёқ изи қолади. Қараб туриб асабингиз бузилади. Азалдан ифлос туфлини ёқтирмайсиз, беихтиёр кўзингиз қизариб ҳезланасиз.\n– Ҳў, бефаросат, кўз қаёқда. Кўзингга… оёқни босдинг-ку.\nГуноҳкор ёши катта, кўпни кўрган босиқ одам бўлса хўб-хўб, узр сўраб ҳовурингиздан туширади. Аксига олиб «уч бармоқ»ли ёшлардан бўлсачи? Кўзини лўқ қилиб, – Ўзингни кўзингга …, керак бўлса оёғингни кўтариб тур, – дейиши ҳеч гапмас.\nҚарабсизки, жанжал тайёр. Ҳаммаси майлию, икки орада асабингизнинг ишдан чиққани чатоқ.\nЭнди бунинг бошқача вариантини олиб кўрайлик. Ялтираган туфли билан автобусга чиқасиз, босиб олишади. Ботинка расво бўлди, оёқ эса оғриди. Бироқ сиз парво қилмайсиз. Босган нусхага қараб мириқиб тиржайиб қўясиз.\nЧунки… Чунки, сиз туфлини тозалаётганда «агар туфлимни ким босиб олса…» деб ОЛДИНДАН роса сўкиб қўйгансиз. Хуллас, ҳаммаси жойида. Босиб олган нусха дакки эшитмаганидан хурсанд, сиз эса хуморидан чиққунча ОЛДИНДАН сўкиб қўйганингизга.\nҲа, биродар, босиқликда гап кўп. Бошингизга олашақшақ ўтириб кетса бақир-чақир қилиб ўтирманг. Қуш сўкишни тушунмайди. Йигирманчи асрнинг кал доҳийсига ўхшаб асабингизни бузманг-да, филга қанот бермаганига шукур қилинг.\n← Аввалги Аввалги Абдуҳамид Мухторов. Эрадан аввалги 45 йил… (ҳажвия)\nКейинги → Кейинги: Абдуҳамид Мухторов. Бўри ғингшимайди (ҳикоя)


2017 йил 18 январь куни халқ депутатлари Қоракўл тумани Кенгашининг навбатдан ташқари сессияси бўлиб ўтди.\nСессияда вилоят ҳокими Ў. Барноев сўзга чиқиб, Қоракўл туманида сўнгги йилларда амалга оширилган қурилиш, ободончилик, тадбиркорликни ривожлантириш, таълим ва бошқа соҳаларда олиб борилган ишларни танқидий таҳлил эт¬ди.\nХусусан, 2016 йилда туманда 229,7 миллион сўм¬лик саноат маҳсулотлари ишлаб чиқарилиб, бу борада ҳудуднинг вилоятдаги улуши атиги 4 фоизни ташкил этди, холос.\n2016 йилда туманда жа¬ми 577 та кичик бизнес субъектлари рўйхатдан ўт¬ган бўлса, шундан 38 таси ёки 6,6 фоизи айни пайтда фаолият кўрсатмаяпти.\n2016 йилда режадаги 4,5 миллион долларлик маҳсулот ва хизматлар экспорти ўрнига 450,8 минг доллар ҳажмида экспорт амалга оширилди ҳамда белгиланган прогноз режа бор-йўғи 10 фоизга бажарилди.\nМаҳаллийлаштириш дас¬тури бўйича туманда бирорта ҳам лойиҳа амалга оширилмаган.\nШунингдек, қишлоқ хў¬жалигида истиқболли ло¬йиҳаларни ҳаётга татбиқ этиш, аҳоли турмуш фаровонлигини юксалтириш бўйича белгиланган дастурлар ижроси етарли даражада таъминланмаётганлиги ҳам танқид қилинди.\nТаъкидланишича, 2017 йил¬да туманда саноат, хизмат кўр¬сатиш, қишлоқ хў¬жалиги со¬ҳаларида жами қиймати 65,1 миллиард сўмлик ҳамда 6,3 миллион доллар қийматидаги 156 та лойиҳани амалга ошириш эвазига 1162 та иш ўринлари яратилиши кўзда тутилган.\nШунингдек, вилоят ҳо¬кими ҳудудда пахта хомашё¬сидан тайёр маҳсулотлар ¬ишлаб чиқариш, қишлоқ хўжалиги озиқ-овқат маҳсулотларини экспорт¬га йўналтириш, тери хомашёсини қайта ишлаш ва ундан чарм пойабзали маҳсулотлари ишлаб чиқариш, ирригация-мелиорация ишлари сифатини ошириш, ички йўл¬ларни таъмирлаш, арзон уйлар, ижтимоий объектлар қурилиши борасида қатор амалий таклифларни билдирди. Вилоят ¬мутасадди идора ва ташкилотлари раҳбарларига мавжуд камчиликларни бартараф этиш юзасидан тегишли топшириқлар берилди.\nСессияда ташкилий масала кўрилди. Вилоят ҳокимининг иқтисодий ва ижтимоий ривожлантириш, хизмат кўрсатиш соҳаси ва тадбиркорлик масалалари бўйича ўринбосари вазифасида ишлаб келаётган Ҳусниддин Муродович Ғойиров туман ҳокими этиб тайинланди.\n24 январь куни халқ депутатлари Бухоро шаҳар Кенгашининг навбатдан таш¬қари сессияси бўлиб ўтди. Унда вилоят ҳокими Ў. Барноев сўзга чиқди.\nТаъкидландики, мамлакатимиз Президенти томонидан ҳудудларни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш, одамларга муносиб турмуш шароитларини яратиш, улар билан яқиндан мулоқот қилиш ва муаммоларини ҳал этишга қаратилган долзарб вазифалар илгари ¬сурилмоқда. Шу нуқтаи назардан, мазкур йўналишда Бухоро шаҳрида олиб бо¬рилаётган ишларнинг аҳволи қандай?\n—Афсуски,—деди вилоят ҳокими,—шаҳарни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш соҳасида жиддий камчиликларга йўл қўйилмоқда. Уй- жой қурилиши ва сифати талаб даражасида эмас. Коммунал тўловлар бўйича қарздорлик бартараф этилмаётир. Шаҳарни ободонлаштириш ишлари аянчли аҳволда. Одамларни ташвишлантираётган муаммоларни ҳал этишга масъулиятсизлик билан қаралаёт¬гани сабабли, юқори таш¬килотларга қилинаётган мурожаатлар кўпаймоқда. Бу эса шаҳар раҳбариятининг ташкилотчилиги етишмаслиги, масалага янгича ёндашмаётганини кўр¬сатади.\nСессияда ташкилий масала кўрилди. Ўз аризасига биноан, шаҳар ҳокими Валижон Ўринов вазифасидан озод қилинди. Когон шаҳар ҳокими бўлиб ишлаётган Ихтиёр Фармонов Бухоро шаҳар ҳокими этиб тайинланди.


Мотуридийя таълимотининг вужудга келиши ва ривожланиш босқичлари – oliymahad.uz\nМотуридийя таълимотининг вужудга келиши ва ривожланиш босқичлари\nМотуридийя таълимотининг вужудга келиши ва ривожланиши бир неча даврга бўлиниб, уларнинг муҳимлари қуйидагилардир:\n– Таъсис этилган даври (258-333/872-945). Бу Имом Абу Мансур Мотуридий яшаган давр бўлиб, бу мотуридийя таълимотининг юзага келган ва таъсис этилган даври ҳисобланади. Бу даврда, асосан, мўътазила фирқасининг ботил ақидасига қарши китоблар таълиф этилган.\n– Шаклланиш даври (333-400/945-1010). Имом Мотуридий роҳматуллоҳи алайҳдан таъсирланган шогирдлари ва шогирдларининг шогирдлари яшаган давр. Бу даврда мотуридийя таълимоти таълимот сифатида юзага келган. Бу даврда Имом Мотуридийнинг шогирдлари шайхларининг, имомларининг фикрларини ёйганлари ва уни ҳимоя қилганлари билан ажралиб туради.\n– Паздавий даври (400-500/1010-1107). Бу даврда таълиф ва нашр ишлари кенг олиб борилган. Бу даврнинг энг муҳим шахсларидан бири Абул Юср Паздавий (ваф. 493 йил) роҳматуллоҳи алайҳдир.\n– Ўзгаришлар даври (500-700/1107-1301). Бу давр ўз номи билан ақида масалаларининг сифатларда салаф уламолар ақидасидан ўзгара бошлаган даври. Бу даврда кўплаб китоблар таълиф этилган ва мотуридийя ақидасининг далиллари жамланган. Бу даврни яна Насафийлар даври дейиш ҳам мумкин.\nБу даврнинг энг кўзга кўринган уламолари Абул Муъин Насафий (ваф. 508/1115 йил), Нажмиддин Умар Насафий (ваф. 537/1143 йил), Ҳофизуддин Абдуллоҳ Насафий (ваф. 710/1311 йил) лардир. Бу аввалги мотуридийя ақидасининг энг катта даври ҳисобланади.\n– Собуний даври. Бу давр, бошидан, аввалгиларидан бошқа давр деб эътибор қилинади. Бу давр мотуридийя ва ашъария таълимоти ўртасида мунозаралар кўп бўлгани билан ажралиб туради. Бу даврнинг энг муҳим шахси – Абу Муҳаммад Нуриддин Аҳмад ибн Муҳаммад Собуний (ваф. 580/1185 йил).\nСобуний усулуд дин илмидан дарс беришда Абул Муъин Насафийнинг «Табсиротул адилла» китобига таянади. Буни Имом Розий ўзининг мунозараларида зикр қилиб ўтган. Розий шундай дейди: “Менга Собуний: “Эй биродар, мен Абул Муъин Насафийнинг «Табсиротул адилла» китобини кўрдим ва унга таҳқиқ ва тадқиқ қилишда ҳеч қандан қўшимча киритиш керак эмаслигига ишонч ҳосил қилдим”, – деди”.\n– Усмоний даври. Бу давр Усмонийлар давлати (700-1300/1398-1883)га нисбатан шундай деб номланган. Бу давр кўплаб мотуридийя уламоларининг даврларини ўзида жамлайди. Улардан:\n– Содруш шариъа Абдуллоҳ ибн Масъуд даври (ваф. 747/1347 йил);\n– Тафтазоний даври (712-792/1313-1390);\n– Журжоний даври (740-816/1340-1413);\n– Камол ибн Ҳумом даври (790-861/1388-1457). Бу кишининг асл исмлари Муҳаммад ибн Абдулвоҳид ибн Абдулҳамид Сивосий асли Сакандарий қоҳирий Ҳанафийдир. Камол ибн Ҳумом таълиф қилган китоблардан фиқҳга оид «Фатҳул қодир» (бу китоб «Ҳидоя»нинг шарҳи бўлиб, охирига етмай қолган ва ваколат бобига келиб тўхтаган), «Таҳрир фий усулил фиқҳ» (Усулул фиқҳда таҳрир), «Мусаяро фий ақоидил мунжия фил ахиро» (бу китоб бир неча бор нашр қилинган). Ушбу китоб мотуридийя ақидасини билишда, мотуридийя ва ашъария ақидалари ўртасидаги бир хил ва фарқли масалаларни билишда жуда муҳим ҳисобланади. Бундан бошқа Усмонийлар давлатига алоқадор даврлар ҳам мавжуд. Аммо бу даврларнинг барчаси ўзлари учун асос бўлган даврга қайтади. Бу давр унда мотуридийя таълимоти ўзининг энг юқори камолот босқичига чиққан усмонийлар давридир. Сабаби бу давр Усмонийлар сояси остида сояланди ва унинг яхшиликларидан манфаатланди. Чунки усмонийлар давлати фиқҳда ҳанафий мазҳабига ва ақидада мотуридийя таълимотига амал қилар эди. Мотуридийя султонлиги усмонийлар султонлиги кенгайганча кенгайди. Бу даврда мотуридийя таълимоти ва ҳанафий мазҳаби ўқитиладиган мадраса раислари, муфтий ва қозилар улуғ бўлди. Бу бир томондан. Иккинчи томондан эса, бу даврда калом илмининг турли мавзулари ва йўналишларида матнлар, шарҳлар, шарҳларнинг шарҳлари, хошиялар, хошияларнинг хошиялари битилди. Буларнинг самараси ўлароқ, мотуридийя ва ашъария таълимоти ажратиш қийин бўлган битта таълимотдек бўлиб қолди, гўё.\nБу даврда мотуридийя таълимоти ер юзининг шарқидаю ғарбида, ҳиндию туркида, форсию румида, арабию ажамида кенг ёйилди.\n– Дейбанд даври (1283/1867 ҳозирги кунгача). Бу давр Шайх Муҳаммад Қосим Имоми Дейбандийя асос солган Дейбанд униварситетига нисбатан шундай номланган. Бу давр ҳадис илмида кўплаб шарҳ китоблар таълиф қилиниши билан ажралиб туради.\nБу жамоанинг мотуридийя даврларида ўзига хос хусусиятларидан бири улар тасаввуфий фикрларни ва мотуридийя ақидаси назарияларини ҳанафийлик йўли асосида тадрижий равишда илгари сурадилар. Бу ҳатти-ҳаракатлари билан улар кўплаб салафий ақида соҳибларини танлаган нотўғри йўлларидан қайтарганлар.\n– Барлавий даври (1272/1856 ҳозирги кунгача). Йўлбошчилари Аҳмад Ризохон Афғоний Ҳанафий Мотуридий Суфий Қубурий (ваф. 1340/1922 йил) («Абдул мустафо» лақаби билан машҳур)га нисбатан шундай номланган. Бу давр унда очиқ ширк, қабрларга ибодат қилиш намоён бўлгани билан ажралиб туради. Бу ҳақиқий бутпарастликдир.\n– Кавсарий даври (1296/1879 ҳозирги кунгача). Шайх Муҳаммад Зоҳид Кавсарий Жаркасий Ҳанафий Мотуридий (ваф. 1371/1952 йил)га нисбатан бу давр шундай номланади. У киши салафийларга қаршилик қилган энг катта уламолардан. Бу давр аҳли сунна вал жамоа уламоларининг мужассима, мушаббиҳа, бутпарастларга катта қаршилик кўрсатгани билан ажралиб туради.\n– Фанжфирий даври (1370/1951 йилдан). Бу давр Шайхул Қуръон Муҳаммад Тоҳир ибн Осиф Ҳанафий Мотуридий Дейбандий Нақшбандий (ваф. 1407/1987 йил)га нисбатан шундай номланган.\nМана шулар мотуридийя таълимотининг муҳим даврларидир.\nХулоса қилиб айтганда, мотуридийя таълимоти ривожини тўртта умумий босқичга ажратиш мумкин:\n– юзага келиш босқичи. Унда мўътазилалар билан шиддатли мунозаралар олиб борилган ва бу босқичнинг соҳиби Имом Абу Мансур Мотуридий роҳматуллоҳи алайҳнинг ўзи бўлган.\n– шаклланиш босқичи. Имом Мотуридийнинг шогирдлари ва улардан таъсирланган уламолар яшаган давр. Бу даврда мотуридийя ақидаси таълимот сифатида Самарқандда пайдо бўлган, шогирдлари имомнинг ақидасини илгари сурган, ундан ёт ақидавий қарашларни даф қилган ва Имом Абу Ҳанифа фиқҳида кўплаб китоблар тасниф қилинган. Айни шу даврда мотуридийя ақидаси Самарқанддан бошқа шаҳарларга ҳам тарқала бошлаган.\nБу босқичнинг йирик калом уламоларидан: Абулқосим Исъҳоқ ибн Муҳаммад ибн Исмоил Ҳаким Самарқандий (ваф. 342/954 йил) ва Абу Муҳаммад Абдулкарим ибн Мусо ибн Исо Паздавий (ваф. 390/1000 йил)лардир.\n– мотуридийя ақидасининг таълиф этилиш ва мустаҳкамланиш босқичи. Бу давр кўп китоблар таълиф этилгани ва мотуридийя ақидасининг далиллари жамлангани билан алоҳида аҳамиятлидир. Шунинг учун ҳам бу давр мотуридийя таълимоти юзага келиши ривожланишидаги энг муҳим давр ҳисобланади.\nБу даврда мотуридийя таълимоти ривожида энг кўзга кўринган калом уламолари: Абул Муъин Насафий (438/1047 508-1115); тўлиқ исмлари – Маймун ибн Муҳаммад ибн Муътамид Насафий Макҳулий. Доктор Фатҳуллоҳ Холиф у ҳақида шундай дейди: “Улуғ имом! Абул Муъин Насафий мотуридийя мазҳаби ҳимоясида турган энг катта имомлардан. У худди Боқилоний ва Ғаззолий каби мотуридийя ва ашъария ўртасида бўлган. Унинг энг муҳим китоби «Табсиротул адилла» (Далиллар ҳақида мулоҳаза)дир”. Нажмиддин Умар Насафий(462-1070/537-1143); тўлиқ исмлари – Абу Ҳафс Нажмиддин Умар ибн Муҳаммад ибн Аҳмад ибн Исмоил ибн Луқмон Ҳанафий Насафий Самарқандий. У кишининг ақида борасидаги энг машҳур асари «Ақоиди насафийя» (Насафий ақидаси)дир.\n– мотуридийя таълимотининг кенгайиш ва тарқалиш босқичи. Бу босқич шуниси билан аҳамиятлики, унда мотуридийя таълимоти ўзининг энг кенг ёйилиш ва тарқалиш чўққисига етган. Бунинг асосий сабаби Усмонийлар давлати султонлигининг ёздами бўлган.\n873300cookie-checkМотуридийя таълимотининг вужудга келиши ва ривожланиш босқичлариno\nОлдингиИнститутимиз ректори Тошкент темир йўл муҳандислари институтига ташриф буюрдиКейингиИсломда шерикчилик ва унинг турлари


16:00 / 25.05.2020 567 pdf Ўқиш режими + -\n«Радд» луғатда «қайтариш» маъносини англатади.\nМерос илми истилоҳида эса авлнинг тескарисини билдиради. Бунда насибалар улушлардан ортиб қолиб, асабалар бўлмаганлиги учун ортган мол фарз соҳибларига уларнинг улушларига қараб, яна қайта тақсимланади. Фақатгина эр ва хотинга қайтарилмайди. Чунки эр ва хотиннинг бир-биридан мерос олиши насаб туфайли эмас, балки сабаб туфайлидир. Шунинг учун улардан ҳар бири фақат ўз улушига ҳақдор бўлади, холос. Ундан ортиқ нарсага ҳақдор бўла олмайди. Эр-хотинлик алоқаси ўлим билан узилади.\nШунинг учун ҳам мерос илми уламолари раддни қуйидагича таърифлайдилар:\n«Радд – насабий фарз соҳибларидан ортиб қолган нарсани асаба бўлмаганлиги туфайли яна уларга улушларига биноан қайта тақсимлашдир».\nМерос қуйидаги фарз соҳибларига радд қилинади (қайтарилади):\n5. Туғишган опа-сингиллар.\n6. Ота бир опа-сингиллар.\n7. Онанинг болалари.\n13:10 / 25.05.2020 1646\n19:02 / 25.05.2020 1047\n1968 05:00 / 19.01.2017\n2091 09:09 / 14.11.2018\n1166 09:05 / 11.09.2019\n818 13:00 / 21 январь


Тожикистон Ўзбекистонга самимий миннатдорчилик билдирди\n17:05 / 18.03.2017\nЎзбекистон Республикасининг Душанбе шаҳридаги элчихонасига Тожикистон ҳукумати ҳузуридаги фавқулодда вазиятлар ва фуқаро мудофааси бўйича қўмита раиси Рустам Назарзодадан мактуб келди. Бу ҳақда Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги матбуот хизмати хабар қилмоқда.\nФВФМҚ раҳбари Ўзбекистондан Тожикистон аҳолисига энг қийин дамларда етиб келган инсонпарварлик ёрдами учун маннатдорлик изҳор қилган. Шу йилнинг бошида кучли қор ёғиш натижасида 500дан ортиқ қор кўчкилари рўй берган, унда тожикистонликларга талофат етган эди.\nШундан сўнг, Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев топшириғи билан республика Фавқулодда вазиятлар вазирлиги 2017 йил 7 март куни қисқа муддатда 60 тонна юкни тайёрлаб, Тожикистон аҳлининг бошига тушган мушкул дамларда инсонпарварлик ёрдамини жўнатди. Автокарвонларда озиқ-овқатлар, дори-дармонлар, қурилиш материаллари, кўмир, иссиқ кийим ва бошқа зарурий моллар етказилди.\nРустам Назарзода, шунингдек, Ўзбекистон Фавқулодда вазиятлар вазирлигига ёзилган миннатдорлик мактубини ҳам элчихонага топширган.\nЎзбекистон Тожикистон гуманитар ёрдам


Нишонга урилган гаплар: “Вафо жуда қиммат нарса. Уни арзон кимсалардан кутманг”\n- Янв 25, 2019\nНега Айюб алайҳиссалом сабр қилдилар?\nНега Марям онамиз одамларнинг олдига гўдакларини кўтариб чиқдилар?\nНима учун Иброҳим алайҳиссалом оловдан қўрқмадилар?\nНима учун севикли Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам ғорда маҳзун бўлмадилар?\nЧунки уларнинг барчалари Аллоҳ таоло ҳақида яхши гумонда бўлган эдилар.\nВафо жуда қиммат нарса. Уни арзон кимсалардан кутманг.\nБиз уларни таниганимиздан бери битта юз билан юрганларга ташаккур айтамиз!\nҲаёт қанчалик қийин, эшиклар ҳар қанча қулф бўлмасин, эсингда тут, Мусо алайҳиссаломга денгизни иккига ажратиб, йўл очиб берган Зот сен учун ҳам барча берк эшикларни очишга қодирдир. Сен қўлларингни кўтариб: “Эй Роббим!” дегин!\nЮзимиздаги ажинлар дўстларнинг фироқи, яхши кўрган инсонимиз кўнглимизни қолдириши, маҳзунли хабар сабабли пайдо бўлади.\nАгар сенга асабинг бузилишига сабаб бўладиган мактуб келса, унга жавоб беришга шошилма. Жавоб беришни эртанги кунга қолдир. Эртаси куни асабларинг жойига келгач, шошмасдан, ҳикмат билан жавоб беришинг ёки мазкур мактуб жавоб ёзишга арзимайдиган бўлиши ҳам мумкин.\nАгар бир маъсиятга тушиб қолсанг, уни ҳеч бир одамга айтма. Чунки одамлар ёйиб, шарманда қиладилар. Аллоҳ таоло беркитиб, афв қилади.\nТўплаб, таржима қилувчи Нозимжон Иминжонов\n2380 марта ўқилди\nДругие материалы в этой категории: « Жаннатнинг калити сабр\tРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг қуроллари »


Косонсойда 8-синф ўқувчиси минитрактор яратди - Халқ сўзи\nКосонсойда 8-синф ўқувчиси минитрактор яратди\n16:57 07 Июнь 2021 Жамият\nНаманган вилояти Косонсой туманидаги 54-умумтаълим мактабининг 8-синфини тугаллаётган Муҳаммадсодиқ Абуҳалимовнинг аниқ фанларга қизиқиши техник ихтироларга бошлади.\nУ бир йилдирки, отаси Умаржон Йўлдошев кўмагида минитракторлар тайёрлаб келмоқда. Йигитча яратган трактор ёрдамида ер ағдариш, чопиқ ва бошқа агротехник юмушларни бемалол бажарса бўлади. Бундай ихчам техника унча катта бўлмаган фермер ва деҳқон хўжаликлари, айниқса, томорқа эгалари учун жуда қулай. Ҳар бир тракторни тайёрлашга кетадиган харажат унча кўп эмас- узоғи билан 10-12 миллион сўмга боради. Ихчам, қулай ва шунга яраша иш самарадорлиги ҳам яхши бўлган техникани 20 – 21 миллион сўм атрофида сотилаётир.\nОта ва ихтирочи ўқувчи ўтган қисқа вақтда 8 та қишлоқ хўжалик машинасини тайёрлаб сотувга чиқаришди. Харидорлар асосан, Фарғона, Андижон вилоятларидан, яқинда минитракторлардан бирини Тошкент вилоятининг Паркент туманидан келиб олиб кетишди.\nЁш тракторсоз оиласи топаётган даромадга ҳам барака кириб қолди. Шу кунга қадар сотилган мини тракторлардан келган фойда ҳисобига «Спарк» автомашинаси харид қилишди. Шунга айтишса керакда, «Бўладиган бола бошидан маълум» деб.


Ўзбекистонда пуллик йўллар пайдо бўладими? | NORMA.UZ\nЖорий йил 5 октябрда эълон қилинган Ўзбекистон Республикаси Президентининг ПФ-48481-сон Фармони бизнес ва давлат ўртасидаги ўзаро алоқалар бўйича мунозараларни янги босқичга олиб чиқди. Хусусан, тасдиқланган Комплекс чора-тадбирлар дастурида “Давлат-хусусий шекриклиги тўғрисидаги” қонун лойиҳасини ишлаб чиқиш назарда тутилган эди. Янги таҳлилимизда шу янги мавзу хусусида сўз боради.\nДаставвал, давлат-хусусий шериклиги (ДХШ)га тавсиф бериб ўтамиз.\nМанбаларда одатда бундай изоҳ берилади – бу давлатнинг турли миқёсдаги (республика, ҳудудий, маҳаллий) масъул шахслари тимсолида хусусий сектор вакиллари билан муайян лойиҳаларни биргаликда амалга ошириш шаклидаги ҳамкорлигидир.\nШу билан бирга айнан давлат бу ерда ташаббускор бўлиб чиқади, унинг мақсади эса – иқтисодиётга шахсий инвестицияларни жалб этиш, ўзининг тасарруфида бўлган соҳалар инфратузилмасини ривожлантириш. У хусусий бизнес билан ўзаро алоқалар асоси бўлган тамойилларни ҳамда ҳамкорликдаги лойиҳаларнинг амалга оширилиш механизмларини ҳам белгилаб беради.\nМазмун-моҳияти бўйича шунга ўхшаш бўлган талқин ДХШ соҳасини тартибга солувчи хорижий давлатлар қонун ҳужжатларида ҳам қўлланилади.\nХалқаро амалиётда ҳамкорлик лойиҳаларини амалга оширишнинг турли шакллари ишлаб чиқилган. Уларнинг энг кенг тарқалганлари қуйидаги тамойиллар бўйича қурилади:\n- «қуриш-фойдаланиш-топшириш» (Build, Operate, Transfer, ВОТ) – хусусий инвестор белгиланган муддат ичида объектни қуриш ва ундан фойдаланишни амалга оширади, муддат тугагач, уни давлатга топширади;\n- «қуриш-топшириш - бошқариш» (Build, Transfer, Operate, ВТО) – хусусий ҳамкор томонидан қурилган объект қурилиш тугаши билан давлатга ўтказилади, шундан сўнг у бошқарувни амалга ошириш учун хусусий бизнес вакилига қайтарилади;\n- «қуриш-эгалик қилиш - бошқариш» (Build, Own, Operate, ВOО) – хусусий ҳамкор маблағлари ҳисобига қурилган объект, қоидага кўра, кейинчалик фойдаланиш учун мулк ҳуқуқи асосида унда қолади. Ҳамкор бўлган давлат лойиҳа рўёбга чиқариладиган тармоқ ва бошқа мажбурий шартларни белгилайди.\nБулар аксарият чет давлатларда ҳуқуқий даражада мустаҳкамланган асосий турлардир2. Бошқа моделларда объектларни лойиҳалаштириш, ишлаб чиқиш, молиялаштириш, ижарага, лизингга бериш каби вазифалар кўзда тутилиши мумкин.\nДХШнинг асосий турлари\nқуриш - бошқариш – топшириш\nBuild, Transfer, Operate,\nқуриш - топшириш - бошқариш\nқуриш – эгалик қилиш - бошқариш\nBuild, Own, Leasing\nқуриш – эгалик қилиш - лизинг\nқуриш – эгалик қилиш – бошқариш – фойдаланиш\nқуриш – эгалик қилиш - топшириш\nқуриш – бошқариш – ўргатиш – топшириш\nBuild, Own, Operate, Subsidies, Transfer\nқуриш – эгалик қилиш – бошқариш – субсидия – топшириш\nDesign, Build, Finans, Operate\nрежалаштириш – қуриш – молиялаштириш – бошқариш\nишлаб чиқиш – эгалик қилиш – топшириш\nмодернизациялаш – бошқариш – топшириш\nJoin, Operate, Scheme\nбиргаликда бошқариш схемаси\nАсосан ДХШ шаклида давлат учун устувор (ёки стратегик муҳим) бўлган энг кўп молия, меҳнат ва ишлаб чиқариш ресурсларини талаб этувчи энг мураккаб лойиҳалар амалга оширилади.\nШу билан бирга ҳар бир давлат ижтимоий-иқтисодий ривожланиш даражаси ва макроиқтисодиётнинг бошқа кўрсаткичларидан келиб чиққан ҳолда ДХШ йўналишларини мустақил равишда белгилайди.\nАйтайлик, ДХШ ҳажми ва сони бўйича етакчи ҳисобланган Буюк Британияда лойиҳаларнинг асосий қисми йўл қурилиши соҳасида амалга оширилади. Энг йирик ва машҳур лойиҳа Ла-Маншдаги тоннель қурилишидир.\nШарқий ва Ғарбий Европа мамлакатларида ДХШ асосида транспорт объектлари қурилади. Варшава (Польша)даги халқаро аэропорт, Франкфурт-Майн шаҳридаги аэропорт (Рейн-Майн аэропорти) буларга мисол бўлиб хизмат қилиши мумкин. Уларнинг қурилишида 80% хусусий инвестициялардан фойдаланилган.\nДунё амалиётида соғлиқни сақлаш, таълим ва коммунал хўжалик соҳаларида ҳам ижобий ҳамкорлик намуналари жуда кўп.\nҲуқуқий жиҳатдан олиб қараганда ДХШ масалалари ҳам универсал тоифадаги халқаро ҳужжатлар, ҳам Ўзбекистоннинг бошқа давлатлар билан савдо-иқтисодий келишувлари билан тартибга солинади.\nМиллий даражада ҳуқуқий бошқарувнинг алоҳида элементлари, масалан, Фуқаролик кодексида (олайлик, давлат эҳтиёжлари учун товар етказиб бериш нормалари) ва давлат харидлари тўғрисидаги қонун ости ҳужжатларида, «Давлат тасарруфидан чиқариш ва хусусийлаштириш тўғрисида», «Чет эл инвестициялари тўғрисида» «Ер ости бойликлари тўғрисида», «Концессиялар тўғрисида», «Эркин иқтисодий зоналар тўғрисида» каби қонунларда учрайди.\nКўрсатилган ҳужжатларнинг тўлиқ матни билан «Ўзбекистон Республикаси қонунчилиги» ахборот-қидирув тизимида танишиш мумкин.\nШу билан бирга мавзунинг долзарблиги давлат-хусусий шериклик муносабатларини тартибга солишга қаратилган алоҳида норматив ҳужжат мавжуд бўлишини кўзда тутади.\nҚонунда нима бўлиши керак?\nХориж қонунчилиги таҳлилини инобатга олган ҳолда қонун лойиҳаси баъзи аҳамиятли жиҳатларни қамраб олиши керак, деб ҳисоблаймиз.\nБиринчидан, ҳамкордик лойиҳаларини амалга оширишнинг умумий шартлари. Бизнингча, бу ерда қуйидагилар акс этиши лозим:\n- оммавий-хусусий ўзаро алоқаларни шакллантирувчи тамойиллар;\n- ҳамкорлик келишувларини амалга ошириш соҳаси (масалан, йўл, транспорт хўжалиги, коммунал хизмат, соғлиқни сақлаш ва бошқалар);\n- уларни амалга ошириш бўйича чоралар (масалан, объектларни қуриш ва реконструкция қилиш, қурилиш-таъмирлаш ишларини молиялаштириш, объектлардан фойдаланиш ва техник хизмат кўрсатиш ва бошқалар);\n- хусусий ҳамкорларга қўйиладиган талаблар.\nИккинчидан, ҳамкорлик муносабатларини тартибга солиш соҳасида давлат органларининг ваколати, ҳамкорлар ҳуқуқлари кафолати ҳамда лойиҳани рўёбга чиқариш билан боғлиқ потенциал хавфларни тақсимлаш.\nУчинчидан, алоҳида босқичларда лойиҳани рўёбга чиқариш жараёни:\n- таклифни тайёрлаш, кўриб чиқиш ва баҳолаш;\n- лойиҳани амалга ошириш бўйича қарор қабул қилиш;\n- хусусий ҳамкорни танлаш бўйича танлов ўтказиш;\n- ҳамкорлик битимини тузиш ва бажариш.\nТўртинчидан, ҳамкорлик битимининг мажбурий шартлари (предмети, ҳамкорларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари, объектларнинг ҳуқуқий режими ва бошқалар.), уни расмийлаштириш тартиби (ўзгаришлар, бекор қилиш) ҳамда давлат рўйхатидан ўтказиш.\nБизнес ва давлат ҳамкорлигининг бириктирилган механизмларида бир бутун жамият ва унинг алоҳида қисмларининг манфаатлари инобатга олиниши муҳим. Мисол учун, уй-жой-коммунал хўжалигидаги лойиҳаларни амалга ошириш жараёнида истеъмолчилар учун нархларнинг кескин ортиб кетиши ва молиявий юкламанинг юзага келишига йўл қўйиш мумкин эмас.\nШунингдек, хусусий ҳамкорнинг ижтимоий объектлар: мактаблар, болалар боғчалари, меҳрибонлик уйлари кабиларни қуриш, реконструкция қилиш ва жиҳозлашга фойдасининг бир қисмини сарфлаш кўринишидаги бизнеснинг ижтимоий масъулияти тамойилига амал қилиниши лозим.\nШу тариқа, ишлаб чиқилаётган қонун ҳуқуқий майдон чегараларини белгилаб бермоғи даркор, токи унда давлат, бизнес ва жамиятнинг манфаатлари ўртасида мувозанат сақлансин. Шу боис, мамлакатимизда пуллик йўллар, хусусий коммунал хизматлар пайдо бўладими ёки йўқми бунга қабул қилинажак ҳужжат аниқлик киритади.\n«Давлат-хусусий шериклиги тўғрисида»ги Қонуннинг қабул қилиниши ва амалиётга жорий этилиши хусусий инвесторлар маблағларини давлат лойиҳаларига жалб этиш, икки томонлама ҳамкорлик чегараларини кенгайтириш, ҳажмларини ошириш имкониятини яратади ҳамда ижтимоий инфратузилма объектларининг ривожланишига ижобий таъсир кўрсатади.\n«1Тадбиркорлик фаолиятининг жадал ривожланишини таъминлашга, хусусий мулкни ҳар томонлама ҳимоя қилишга ва ишбилармонлик муҳитини сифат жиҳатидан яхшилашга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида».\n2Масалан, Украинанинг «Давлат-хусусий шериклик тўғрисида»ги 01.07.2010 йилдаги 2404-VI-сон Қонуни; «Россия Федерациясида давлат-хусусий шериклик, муниципал-хусусий шериклик ҳамда Россия Федерациясининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиришлар киритиш тўғрисидаги» 13.07.2015 йилдаги 224-ФЗ-сон Федерал Қонуни; «Давлат-хусусий шериклик тўғрисидаги» 31.10.2015 йилдаги ҚРҚ 379-V-сон Қозоғистон Республикаси Қонуни; «Давлат-хусусий шериклик тўғрисидаги» 30.12.2015 йилдаги 345-З-сон Беларусь Республикаси Қонуни.


"Спутник V" ишлаб чиқариш ҳажми январ ойида 7 миллион, Февралда 11 млн ва март ойида 15 млн доза бўлиши режалаштирилган.\nТОШКЕНТ, 9 фев - Sputnik. Дунёнинг ўнлаб давлатлари "Спутник V" вакцинаси ортида навбатда турибди, деди Россия Ташқи ишлар вазирлигининг расмий вакили Мария Захарова.\n"Бугунги кунда Россия вакцинасининг самарадорлиги - бу тасдиқланган факт. Мен буни мақтаниш учун айтмаяпман, бу ҳақида ҳамма гапирмоқда. Дунёнинг турли бурчакларидан барча континентларда давлатлар унга навбатда турибди", - деди Захарова.\nЭслатиб ўтамиз, Lancet тиббий журнали бир неча кун олдин "Спутник V" вакцинасининг учинчи босқичи самарали якунлангани ҳақида мақола чоп этган эди. Унда айтилишига кўра, клиник синовларнинг III босқичида 20 мингдан ортиқ киши иштирок этган ва вакцина юқори хавфсизлик ва 91,6 % самарадорлик кўрсатган.\nРоссияда "Спутник V" ишлаб чиқариш ҳажми ой сайин ошиб бормоқда. Хусусан январ ойида 7 миллион доза ишлаб чиқарилган бўлса, Февралда 11 млн, март ойида 15 млн доза ишлаб чиқариш режалаштирилган.\nБугунги кунда Россияда ушбу вакцина билан эмланган фуқаролар сони 3 миллион кишидан ошиб кетди. Шунингдек "Спутник V" дунёнинг 21 давлатида рўйхатдан ўтказилган ва фойдаланишган рухсат берилган: Беларусь, Аргентина, Боливия, Сербия, Алжир, Фаластин, Венесуэла, Парагвай, Туркманистон, Мўғулистон, Венгрия, БАА, Эрон, Гвинея, Тунис, Арманистон, Мексика, Никарагуа, Босния ва Герцеговина, Мьянма ва Ливан.\nУндан ташқари "Спутник V" вакцинасини Қозоғистонда ишлаб чиқариш йўлга қўйилган. Ҳиндистонда айни дамда йўлга қўйилмоқда. Германия ҳам Россия билан бу борада музокаралар олиб бормоқда.


Ҳа, азизлар, Ҳазрат Навоийнинг бу сўзларида ҳеч қандай муболаға йўқ. Дарҳақиқат, устозларимизнинг ҳақлари беқиёс. Улар маънавият боғининг боғбонларидирлар. Дунё уларнинг меҳнатлари эвазига ободдир. Охират зулматлари уларнинг қалблари таратган зиё туфайлигина бартараф бўлиши мумкин. Бинобарин, биз уларни қанча кўп улуғласак, эъзоз қилсак, шунча оз.\nИнсон ким бўлишидан қатъий назар, қайси соҳа вакили бўлмасин, билим олиш учун устозга муҳтож. Шоҳу гадо, яхшию ёмон қачонлардир муаллим остонасининг соили бўлган. Пайғамбарлардан бошқа ҳамма инсонлар илм ҳосил қилиш учун муаллим остонасини ўпган. Инсоният тарихида фақат пайғамбарларгина муаллим ҳузурида дарс олмаганлар. Чунки уларнинг илмлари ваҳий асосида ҳосил бўлгандир. Агарчи пайғамбарларга замондош бўлган жоҳиллар ва кейинги айрим илмни даъво қилувчи кишилар, пайғамбарларнинг таълимотлари олдида ожиз қолганларидан, уларнинг, жумладан, Аллоҳнинг охирги элчиси Муҳаммад алайҳиссаломнинг кимдандир дарс олганликларини исботлашга ҳаракат қилган бўлсаларда, буни илмий асосда тушунтириб бера олмаганлар. Уларнинг сўзлари туҳмат, фараз ва хомҳаёлдан нарига ўтмаган.\nЎрни келганда шуни ҳам алоҳида таъкидлаш лозимки, устоз деганда фақатгина дийний билмларни таълим берган кишиларни эмас, балки, ҳар қандай фойдали илм ўргатувчи шахс назарда тутилишини ҳам унутмаслигимиз лозим. Чунки муқаддас динимиз ‒ Исломда илмлар динийдунявийга ажратилмайди. Балки, фойдали ва фойдасизга тақсимланади.\nИнсоният учун фойдали бўлган ҳар қандай илм Исломда ардоқланади. Аллоҳ таоло Қуръони каримнинг бир нечта оятларида инсониятни дунёни обод қилиш учун яратганини баён қилган ва кишиларни борлиқ ҳақида тафаккур қилишга, уни ўрганишга тарғиб қилган. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ўзларининг ҳадисларида илмга тарғиб қилар эканлар, илмни умумий маънода ишлатганлар. Керак бўлган ўринда диний билмларни номлаб айтганлар. Ўзларининг ҳаётлари мобайнида саҳобаи киромларни, уларнинг иқтидорларига қараб, ўша даврдаги илмнинг турли соҳаларига йўналтирганлар. Шу боис, ҳар бир мусулмон банда дунёда яхши ҳаёт кечириши учун ундаги нарсаларнинг илмини ўзлаштириши, охиратда саодатга эришиши учун унга тааллуқли бўлган билмларни ўрганиши лозим.\nШу билан бирга, ҳар бир фойдали илм дунявий ва ухравий манфаатларга эга. Унинг қайси тарафининг устун келиши эса, инсоннинг ўзига, ниятига боғлиқдир.\nИмом Ғаззолий ўзларининг машҳур «Иҳйаау улумиддин» китобларида шундай дейдилар: «Муаллим, яъни дунёни эмас, охиратни қасд қилувчи охират ёки дунё илмлари муаллими доимий ухравий ҳаётга манфаат келтирувчи кишидир. Аммо дунё мақсадида таълим бериш бу ‒ ҳалокатдир ва ҳалокатга улоқтиришдир».\nДемак, инсониятга манфаатли ҳар қандай билм ўргатувчи киши муаллим деб эътибор қилинади ва динимизда кўрсатилган ҳақҳуқуқ ва эъзозларга сазовор ҳисобланади.\nИмом Суютий «Жомиъус сағийр»да келтиришича, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалам: «Илм олинглар ва илм учун виқор ва сокинликни ўзлаштиринглар ҳамда муаллимларингизга тавозеъли бўлинглар», деган эканлар. Бу ҳадисни Имом Табароний ва Ибн Адийлар Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳудан ривоят қилган.\nАллома Муновий ушбу ҳадиснинг шарҳида жумладан шундай дейдилар: «Чунки илмга тавозеъ ва қунт ила тинглаш орқали етилади. Толиби илмнинг устозга тавозеъси олийликдир, унга бўлган хокисорлиги иззатдир, унга бўйин эгиши фахру ифтихордир».\nУламолар илмни сувга ўхшатишади: илм ҳам сув каби инсон учун ҳаёт манбаидир. Шу биларга, илм ҳам фақат пастга оқади, юқорига оқмайди. Бинобарин, илм доимо ўзини паст олган тавозеъли кишигагина юқади, муткаббир, димоғдорга илм нафъ бермайди.\nАли розияллоҳу анҳу айтадилар: «Қуйидагилар муаллимнинг ҳақларидан ҳисобланади: одамларга умумий салом бериб, унга хоссатан салом беришинг; унинг рўпарасида ўтиришинг, унинг ҳузурида қўл билан ишора қилмаслигинг ва кўз қисмаслигинг; фалончи сиз айтган гапнинг хилофини ‒ тескарисини айтди, демаслигинг; унинг олдида бировни ғийбат қилмаслигинг; унинг олдида ҳамнишининг билан маслаҳатлашмаслигинг; у ўрнидан турганида кийимидан тортмаслигинг; у чарчаган вақтда бирор нарса талаб қилмаслигинг; унинг суҳбатидан юз бурмаслигинг».\nУлуғ муҳаддис, ҳофиз Шайх Айдарус ибн Умар алҲазрамий ўзининг «Уқудул лаал фи асаанидир рижаал» номли китобида шундай дейдилар:\n«Машойихларимиз айтар эдилар: «Кимга Аллоҳ таоло устозлардан таълим олиш неъматини насиб этса, унга уларни доимо ёдда тутиш, уларнинг фазилатларини ва фойдаларини оммага етказиш, ҳақларига дуо қилиш, Аллоҳдан улар учун розилик сўраш каби ишлар билан шукр бажо келтириш лозим бўлади. Бу – шогирд зиммасидаги энг муҳим вазифалардандир. Зотан, устоз унга отаси бергандан кўра афзалроқ бўлган абадий саодатга етказувчи нарсани тақдим этгандир. Бинобарин, устознинг ҳурмати отанинг ҳурмати каби, балки унданда юксакроқдир. Шу боис ҳар бир толибдан устозини ва унга тааллуқли барча нарсаларни эҳтиром қилиши, улуғлаши ва унга нисбатан уламоларимиз баён қилган одоблар билан муносабатда бўлиши талаб қилинади».\nУстознинг отаонадан юқори қўйилиши ҳеч қандай муболаға эмас, ‒ дейди уламолар, ‒ чунки отаона инсоннинг осмондан ‒ руҳоний оламдан ерга тушишига сабаб бўлган бўлса, устоз унинг ердан осмонга ‒ юксак даржаларга, жаннатга етишиши учун меҳнат қилади.\nИслом маданияти бу борада фақатгина назарий кўрсатма ва тавсиялар тақдим этибгина қолмай, юксак даражадаги амалий намуналарни ҳам кўрсатиб берган.\nҚуръони Каримда «Каҳф» сурасида Мусо алайҳиссалом билан Хизр алайҳиссалом ўртасида бўлиб ўтган қисса ҳикоя қилинади. Унда илм олиш шартлари ва муаллимга нисбатан шогирддан талаб қилинадиган одоблар жуда ҳам гўзал суратда баён қилинган. Аввало толиб илм учун сафар қилиши, меҳнат қилиши ва бунинг учун керакли чораларни кўриши лозимлиги уқтирилади. Кейин толиби илм муаллимга нисбатан одобда бўлиши, илм ўргатишини илтимос қилиши, унинг шартларига рози бўлиши ва бу йўлда сабр қилиши ўргатилади. Шунингдек, муаллимдан зуруратсиз савол сўрамаслиги, уни тафтиш қилмаслиги лозим экани айтилади ва агар ушбу шартларга амал қилмаса, илмдан маҳрум бўлиб қолиши мумкинлиги баён қилинади.\nҚуръони Карим мусулмонларнинг илк авлоди ‒ саҳобаи киромларга юқоридаги каби зарбулмасаллар ёрдамида ва бошқа очиқойдин оятлар билан илм олиш одбларини ўргатди: энг улуғ муаллим Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламга нисбатан қандай муносабатда бўлишлари лозимлигини баён қилди, уларни ер юзида энг одобли ҳалқ этиб тарих саҳнасига тақдим этди.\n«Бақара» ва «Нисо» сураларида илм олиш жараёнида устозга мурожаат қилишда муносиб сўз танлашга ўргатилган. «Нур» сурасида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга бошқаларга қилингандек мурожаат қилмасликка, «Ҳужурот» сурасида у зотнинг ҳузурларида овозни кўтармасликка, «Мужодала» сурасида у зотга беҳуда саволлар бермасликка амр қилинган ва бошқа бир нечта сураларда ушбу маънодаги оятлар баён қилинган.\nИлм олиш одобининг муҳимлигидан, Аллоҳ таолонинг таъимотларини инсониятга етказиш вазифасини адо этувчи фаришта ‒ Жаброил алайҳиссалом Муҳаммад алайҳиссалом бошлиқ мусулмонларга таълим олиш одобларини фақат назарий кўрсатма тарзида етказибгина қолмай, бошқа ҳукмлардан фарқли равишда, амалий суратда ҳам кўрсатиб берган.\nҲазрати Умар розияллоҳу анҳу шундай ривоят қиладилар: «Бир куни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳузурларида эдик. Бирдан устимизда оппоқ кийимли, сочлари қоп-қора одам пайдо бўлди. Унда сафарнинг асари кўринмас эди. Уни бирортамиз танимас ҳам эдик. У келиб, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг тўғриларига ўтирди. Икки тиззасини у зотнинг икки тиззаларига тиради. Икки кафтини сонлари устига қўйди...»\nБошқа бир ривоятда келишича, ушбу келган одам биринчи бўлиб киришга изн сўрагани ҳам айтилган. Ҳазрати Умар розияллоҳу анҳу мазкур нотаниш кишининг бир қанча саволжавоблардан сўнг қайтиб чиқиб кетганини айтиб, ҳикояни шундай тамомлайдилар:\n«Сўнгра у қайтиб кетди. Бас, мен бирмунча вақт жим бўлиб қолдим. Сўнгра у зот соллаллоҳу алайҳи васаллам менга:\n«Эй Умар, сўровчи кимлигини билдингми?», ‒ дедилар.\n«Аллоҳ ва Унинг Расули билувчироқ», ‒ дедим.\n«Албатта, у Жаброилдир. Сизларга динлари¬нгиздан таълим бергани келибди», ‒ дедилар».\nУшбу воқеада фаришта Жаброил алайҳиссалом мусулмонларга бир қанча шаръий аҳкомларни ўргатиш билан бирга, таълим олиш одобини ҳам кўрсатиб берганлар ва Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам буларнинг ҳаммасини қўшиб бир қилиб «дин» деб атаганлар, дейди уламоларимиз.\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам йўлга қўйган ушбу таълимот у зотнинг издошлари ‒ саҳобаи киромлар ва шу кунгача уларга меросхўр бўлиб келаётган уламоларимизнинг ҳаётларида гўзал суратда акс этиб келмоқда.\nУлуғ саҳоба, етук олим Абдуллоҳ ибн Аббос разияллоҳу анҳумо юксак мартабага эга бўлиб, Расулуллоҳга яқин қариндош бўлишига қарамай, Зайд ибн Собит разияллоҳу анҳуга отининг узангини тута туриб, «Уламоларимизга шундай эҳтиромда бўлишга амр қилинганмиз», ‒ дедилар. Шунда Зайд ибн Собит разияллоҳу анҳу Ибн Аббос разияллоҳу анҳунинг қўлларини ўпди ва: «Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаламнинг аҳли байтига шундай муомалада бўлишга буюрилганмиз», ‒ дедилар.\nАбу Юсуф раҳматуллоҳи алайҳи: «Мен отаонамдан олдин Абу Ҳанифанинг ҳаққига дуо қиламан», дер эдилар.\nИмом Шофеъий раҳматуллоҳи алайҳи: «Мен Моликнинг ҳузурида унга шақирлаши эшитилмасин деб китобни оҳисталик билан варақлар эдим», деганлар.\nИмом Шофеъийнинг шогирди Робийъ раҳматуллоҳи алайҳи: «Аллоҳга қасамки, Шофеъий қараб турган бўлса, сув ичишга журъат қила олмадим», деган эди.\nИмом Аҳмад ибн Ҳанбал раҳматуллоҳи алайҳи шундай деган эдилар: «Ўттиз йилдан бери Шофеъийнинг ҳаққига дуо қилиб, истиғфор айтмай туриб уйқуга ётмадим».\nУлуғ муҳаддис, ҳофиз Ибн Ҳажар Асқалоний доимо устозининг исмини айтмай, уни «Имомлар имоми», «Буюк устоз» каби номлар билан тилга олар эди.\nҲа, азизлар, Ислом тарихининг олтин саҳифаларига зархал ҳарфлар билан битилган бу сатрлар афсона эмас, балки айни воқеий ҳақиқатдир. Шу билан бирга, бу айтганларимиз уммондан бир қатра, холос. Агар бу мавзуда мисоллар келтиришда давом этадиган бўлсак, сўзимиз достон бўлиши турган гап.\nМинг афсуски, бугунги кунда айрим кишилар, хусусан баъзи ёшлар орасида муаллимларга паст назар билан қараш, уларни камситиш ҳолатлари ҳам учраб туради. Бу, албатта, маърифатсизлик, ахлоқсизлик, динимиз таълимотларидан узоқликнинг натижасидир.\nМуаллимларни илмни қадрламаган, унга муҳаббат қилмаган, ўзини унутган кишиларгина беҳурмат қилиши мумкин. Қердаки илм қадрланса, у ерда муаллимлар ардоқланади. Қаерда муаллимлар ардоқланса, у ерда илмфан ривож топади. Қаерда илмфан ривожланса, у ерда жамият фаровон бўлади, давлат мустаҳкам бўлади. Бу ҳақийқатни бугунги кундаги ривожланган ва ривожланаётган давлатлар эришаётган ютуқлар мисолида ҳам кўришимиз мумкин.\nИлммаърифатсиз ҳеч нарсага эришиб бўлмайди. Бунинг учун, маънавийахлоқий тарғиботлар билан бир қаторда, моддий чоралар ҳам кўриш лозим. Ислом тарихида бу борада ҳам кўплаб яхши ишлар олиб борилганини эслаб ўтиш жоиз.\nУчинчи халифа Ҳазрати Умар розияллоҳу анҳу бир куни Мадийна кўчаларида ўйнаб юрган ёш болачаларни кўриб қолдилар. Шунда: «Бундан кўра улар илм ўқишса бўлмайдими?!», дедиларда, уларга таълим берадиган муаллимларни тайёрлаб, уларга давлат хазинасидан маош ажратдилар. Шу билан бирга, шаҳарлардаги волийларга ҳам мактуб ёзиб, илм таълимида турган муаллимларнинг маошини кўтариш ҳақида буйруқ бердилар.\nМаълумки, ҳазрат Навоий ўзларининг раҳбарликлари асносида уч юздан ортиқ масжидмадрасага асос солганлар. Бир куни мадрасалардан бирида дарс бераётган устозлардан бири у кишининг олдига кириб, уйжой масаласида муаммоси борлигини, агар бу муаммо хал бўлмаса, ўз юртига кетишга мажбурлигини айтди. Аммо Навоийнинг ҳузурида унга ўхшаш мурожаатлар билан келган кишиларнинг сонсаноғи йўқ эди. Ҳалиги муаллим ўзича «Навоий менинг гапимга «ҳа» деб қўйдию, шунча одамнинг ичида менинг муаммойим унинг эсида қолармиди», деб ҳисоблади. У ўз масканига бориб, мана шу фикрда, уйқуси қочиб, маҳзун бўлганча ўйга толиб ўтирган эди, бирдан эшик таққиллаб қолди. Қараса, Навоийнинг хизматкориларидан бири. У ҳазрат Навоий муаллимни чақираётганини айтди. Навоий муаллимга ажойиб бир шинам ва кўркам ҳовлини тортиқ қилди. У бундай шоҳона бино кимники экан, деб суриштирган эди, ҳовли Алишер Навоийга қарашли бўлиб чиқди. Ўша вақтда Астрободда ҳоким бўлиб турган буюк шоир мадрасада илм таҳсилига футур еткандан кўра, ўз ҳовлисини бўшатиб беришни афзал кўрган экан.\nЎрни келганда шуни ҳам айтиб ўтиш жоизки, муаллимлар юқорида айтилган иззатэҳтиромларга сазовор бўлишлари учун, динимизда талаб қилинган меъёрлага қатъий амал қилишлари, яъни ўзларининг масъулиятларини чин дилдан, виждонан адо этишлари лозим. Зеро, толиби илмларнинг бирор муаллимга нисбатан эъзозда бўлишларида ўша устознинг шахсияти ҳам муҳим аҳамиятга эга. Шу боис, ҳар бир устозлик мартабасига эга бўлган шахс ўз ҳаёт тарзини, талим услубини энг буюк муаллим ‒ Расули акрам соллаллоҳу алайҳи васалламнинг суннатларига, таълим соҳасидаги сийратларига мувофиқ қилишга ҳаракат қилмоғи лозим. Аммо агар муаллимннинг ўзи ҳали ахлоқан камолот касб этмаган бўлса, инсоний фазилатларни ўзлаштирмаган, нафсини тарбия қила олмаган бўлса, Аллоҳдан қўрқиш ҳиссидан йироқ бўлса, кийиниш, юриштуриш, гапсўз, муомалада одоб, иффат тушунчаларидан, динимиз кўрсатмаларидан узоқлашган бўлса, у ҳолда, бундай устоз ҳақиқий муаллим ва мураббий бўла олмаслиги аён, у фақатгина қандайдир маълумотлар шаҳобчаси ҳисобланади, холос. Зотан, ҳали ўзини тарбия қила олмаган, ўз шахсиятини тўғри шакллантира олмаган инсон қандай қилиб бошқаларни тарабия қила олади? Қандай қилиб буюк шахсларни етиштира олади? Бугунги кунда биз мусулмонлар мана шу ҳақиқатларни яхши англаб етишимиз лозим.\nСўзимизни имом Ғаззолийнинг қуйидаги гаплари билан тамомлаймиз: «Таълим олиб, унга амал қилиб, сўнг уни бошқаларга таълим берган киши осмонлар узра буюклик номини олади. Зеро, у худди Қуёшга ўхшайди: бошқаларни ҳам ёритади, ўзи ҳам порлоқдир; у худди мушкка ўхшайди: бошқаларни хушбўй қилади, ўзи ҳам хушбўйдир. Аммо таълим олиб, унга ўзи амал қилмаган киши худди дафтарга ўхшайди: бошқага фойда келтиради, ўзи эса илмдан холи; у худди чархга ўхшайди: бошқани ўткирлайдию, ўзи ўткир бўлмайди; у худди игнага ўхшайди: бошқани кийинтирадию, ўзи доимо ялонғоч; у худди пиликка ўхшайди: бошқларни ёритадию, ўзи куйиб битади. Модомики, киши таълим билан шуғилланар экан, батаҳқиқ, у жуда ҳам буюк, хатарли ва улкан ишни ўз зиммасига олибди, энди у таълимнинг одоб ва вазифаларига қатъий риоя қилсин».\nАллоҳ таолодан ўтган азизларимизни Ўз раҳматига олишини ва бизларни уларга муносиб авлод бўлишимизни насиб этишини сўраб қоламиз.\nИслом институти 4босқич талабаси


Хўрандалар 22,5 км.дан ишга пиёда қатнаётган официант қизга машина совға қилишди\nХўрандалар 22,5 км.дан ишга пиёда қатнаётган...\n02.12.2019 11:29 0 8134\nФото: ABC 13\nГалвестон (Техас штати, АҚШ) шаҳридаги ошхона хўрандалари беш соат вақти йўлда ўтиб кетаётган официант қизга автомобиль совға қилишди, деб ёзмоқда «Lenta.ru».\nАдрианна Эдвардс ҳар тонг уйдан чиқиб, ишга етиб олиш учун нақ 22,5 километрни яёв босиб ўтарди, кечқурун яна шу тахлит ортига қайтарди. Хуллас, беш соати йўлда ўтиб кетарди. Машина оламан деб пул йиғса-да, бошқа тўловлар ҳам бор, қолаверса, кийим-бош, еб-ичишдан орттира олмаётганди.\nОдатдаги кунларнинг бирида у бир эркак ва аёл хўрандага хизмат кўрсатди. Булар официант қизнинг узоқ йўлдан қийналиб ишга келиб кетиши ҳақида тасодифан эшитиб қолишибди. Нонушта қилиб бўлиб, индамай чиқиб кетишди, бир-икки соатдан кейин эса сюрприз билан қайтиб келишди.\n2011 йилда чиққан «Nissan Sentra»ни автодўкондан сотиб олишибди. Эдвардс аввалига бир ҳазилдир-да деган гумонга борди, аммо ҳалиги хўрандаларга қараб, уларнинг нияти жиддийлигини тушунди.\nМана энди Адрианна ҳам машинали — ярим соатда ишга етиб келади. Хўрандаларнинг саховати баҳона энди коллежда ўқишни ҳам тезлатмоқчи.\nБечора қиз ҳалигача бахтига ишонмайди, машина жойида турибдими-йўқми, деб ҳар икки соатда деразадан қараб келади.\nСаховатли инсонлар кимликларини айтишмабди. Фақат имконияти туғилса, ўзиям кимгадир яхшилик қилишини сўрашибди, холос.\nсаховат автомашина совға официант\nХориж 26/12, 17:50\nБир бола Путиндан «Газпром» ва «Роснефть» қимматбаҳо қоғозларини совға қилишни сўраганди...\nҲодиса 19/12, 17:28\nҚаршида ЙПХ автомашинаси ёнди\nСпорт 07/12, 14:02\nМарадона 50 та оилани боқиб келгани вафотидан сўнг маълум бўлди


2 июль, 2020, 18:26\nТеглар:Вадим Абрамов | Ўзбекистон МТЖ | Бунёдкор | Драган Черан\nЎзбекистон миллий терма жамоаси ҳамда "Бунёдкор" клубининг устози Вадим Карленович билан кенг қамровли суҳбат.\n- Пандемияга қадар Арманистон терма жамоаси билан ўртоқлик ўйини ўтказиш юзасидан келишув бор эди. Коронавирус сабаб чемпионат ўйинлари ҳам тўхтатилгани боис терма жамоанинг ўртоқлик беллашувида қатнашиш масаласи ўз-ўзидан барҳам топди. Чунки ўз клубларида ўйнаётган футболчиларни бир жойга бундай ҳолатда жамлашнинг умуман иложи йўқ эди. Карантин ўз номи билан карантин бўлиб, бундай вазиятда ҳамма ўз-ўзини чеклаш билан машғул бўлиши даркор. Биз учрашувларни ўтказишга расман рухсат берилишини кутдик. Бундан бошқа иложимиз ҳам қолмаганди. Режага мувофиқ терма жамоамиз энди фақат октябрь ва ноябрь ойида ўйин ўтказиши мумкин. Шунингдек, сентябрь ойида йиғин ташкил этишни мақсад қилиб қўйганмиз. Бу йиғин 29 сентябрда бошланиб, 8 октябрга қадар давом этади. Бу йиғин учун иккита ўртоқлик мақомидаги ўйинни ўтказиш режалаштирилган. Бири Тожикистон, иккинчи рақиб ким бўлиши юзасидан ҳозирда музокаралар кетмоқда. Эҳтимол, бўлажак рақиб Эрон бўлиши ҳам мумкин. Лекин эронликлар муайян талабларни қўймоқдалар. Шундай экан, эронликлар билан олиб борилаётган музокаралар ҳозир бошланғич нуқтадан ҳали силжигани йўқ. Айтишим керакки, куни-кеча шундай маълумот пайдо бўлиб, унда БАА терма жамоаси вакилларининг биз билан куч синашиш мақсадида эканлиги баён қилинган. Нима бўлган тақдирда ҳам, яқин кунлар ичида иккинчи рақиб ким бўлишини билиб оламиз. Шундан сўнг барибир ҳаммаси пандемия билан боғлиқ вазиятга алоқадор бўлиб қолаверади. Бундай ҳолатда олдиндан ниманидир режалаштириш жуда қийин масала. Расмий ўйин ўтказиш октябрга белгиланган. Бунинг учун ўртоқлик мақомидаги спарринг-рақиблар билан келишиб олиш керак бўлади.\n- Тожикистон терма жамоасини ҳурмат қилган ҳолда айтмоқчиманки, уларга қарши ўтказиладиган ўртоқлик ўйини бизга нима бера олади?\n- Бу борада фақат шуни айтишим мумкинки, расмий учрашувларга тайёргарлик кўриш асносида ким биландир ўртоқлик ўйинида куч синашишимиз керак эди. Тожикистон терма жамоасини назар-писанд қилмаслик яхши оқибатларга олиб келмайди, гарчи қоғозда бу терма Ўзбекистонга нисбатан кучсиз кўринса-да. Қолаверса, Тожикистон ўсмирлар терма жамоаси жаҳон чемпионати йўлланмасига эга чиққан. Бу ҳам уларнинг қўл чалмаштириб ўтирмаганлигидан далолат қилади. Устига-устак бу Марказий Осиё дербиси. Мухлислар учун қўшниларга қарши тўп суриш ҳамма вақт қизиқарли бўлган. Бундай маҳалда у ёки бу терманинг ФИФА рейтингида қандай ўринни эгаллаб тургани умуман аҳамият касб этмасдан қолади. Агар эътиборни Европага қаратадиган бўлсак, Дания Бельгиядек кучли бўлмаса ҳам ушбу юрт термасининг ён қўшни Нидерландияга қарши учрашуви ҳамма вақт қизғин курашлар остида кечиб келган. Дерби ўз номи билан дербидир. Қолаверса, Германиядек кучли термага Нидерландияга қарши кураш ҳар доим қийин кечган. Нима демоқчиман, дерби чоғида мухлислар турли рейтингларни унутишади ва бутун эътиборларини ўйинга қаратадилар. Дерби эса ҳар қачон ва ҳар доим мураккаб курашлар остида кечади.\n- Бундан чиқди, Тожикистон билан учрашишимиздан кўнглингиз тўляпти экан-да?\n- Сўссиз. Чунки бундай ўйинда кўп жиҳатларга ойдинлик киритиб олишимиз мумкин. Шундан сўнг, Эронга қарши ўтиши мумкин бўлган учрашувдан умид қиламиз. Эҳтимол, Эрон ўрнига БАА варианти танланар. Нима бўлган тақдирда ҳам булар жиддий рақиблардир. Шундай рақибларга қарши беллашувда қандай мақомда эканлигимизни билиб оламиз. Лекин ўша учрашувларда легионерларимиз қатнашиш ёки қатнаша олмаслиги билан боғлиқ масала мени бироз ўйлантириб қўйган. Чунки вазият тақозосига кўра якуний сўзни ФИФА айтади. Бундай ҳолатда ОФКнинг қараши эътиборсиз қолиши турган гап. Хуллас, бўлажак беллашувларга чет элликларимиз кела олишадими ёки йўқми, буни билмайман. Қўшимчасига ўша пайтга бориб пандемия билан боғлиқ ҳолат қандай бўлиши кўп масалага ойдинлик киритиб беради.\n- Айни пайтда бу борада нимадир дейиш мушкул. Чунки чемпионат баҳслари танаффусдан кейин энди бошланди. Нима бўлган тақдирда ҳам шуни айтишим мумкинки, терма жамоада энг муносиблар ўйнашади. Ким кучли бўлса, марҳамат, унинг учун терма жамоа эшиклари очиқ. Илгари ҳам шундай бўлган, бундан кейин ҳам шундайлигича қолаверади. Терма жамоага ҳар томонлама тайёр ҳолатдаги ўйинчи чақирилади. Клубдаги ишим терма жамоадаги фаолиятимга қаттиқ халақит беради, деб ўйламайман. Бундан терма жамоа жабр чекади, дейиш нотўғри бўлса керак. Албатта, бу каби гап-сўзлар менга ҳам тез-тез етиб келади. Фақат кўпчилик бир нарсани тушунишга уринмаётгандек тасаввур уйғонмоқда. Клубдаги фаолиятим туфайли доимо иш устида эканлигим, ўз навбатида терма жамоага фойда келтирмасдан қолмайди. Қолаверса, мен барча ўйинларни ўтказиб юбормасдан кузатишга ҳаракат қиляпман. Бунда “Бунёдкор”даги ишим менга қўл келмоқда. Ҳозир сиз билан Андижонда гаплашиб ўтирибман экан, кейин АГМК-Насаф учрашувини томоша қилишга боришни режалаштириб қўйганман. Хабарингиз бўлса, бунга қадар Наманганга бориб, “Навбаҳор”нинг ўйинини ҳам бевосита стадионда кузатганман. “Сўғдиёна”нинг “Пахтакор” билан қандай куч синашганини Жиззахда кузатдим. Шукрки, иложи борича учрашувларни стадионда томоша қилиш учун имконият бор. Башарти у ёки бу баҳсни кўра олмасам, унинг видеоёзувини томоша қилишни канда қилмайман. Сабаби, терма жамоага номзод бўлган футболчилар доим кўз олдимда туради. Бундан ташқари, Белоруссия, Жанубий Корея ёки бошқа мамлакатдаги легионерларимиз иштирокидаги ўйинларни ҳам имкон топиб кузатаман. Гоҳида бунинг иложи бўлмаса, шу ишни ёрдамчиларимдан бирига топшираман. Бир сўз билан айтганда, терма жамоада потенциал ўйнаши мумкин бўлган футболчиларни доим кузатиб келаман.\n- Мени “Остона”га клуб президенти таклиф қилганди. У ерга етиб бордим, орадан бир ҳафта ўтганидан кейин эса президент ишдан кетди. Шу боисдан “Остона”ни бошқариш имконияти бўлмаган. Мен шундай инсонманки, ўзимни таклиф қилган кишига ҳурмат сақлаб қолишга одатланганман. Ваҳоланки, ўшанда Қозоғистонда қолиб, янги президент билан ҳам жамоани бошқариш масаласида келишиб олиш мумкин эди. Қисқаси, мени таклиф қилган раҳбарга ҳурматни сақлаган ҳолда ортга қайтишни мақсад қилганман. Агар кимгадир бу қизиқарли бўлса, биз аввалги президент билан “Остона”нинг йиғинини амирликларда ташкил этганмиз. Ҳолбуки, бунгача клуб хориж йиғинини четда ташкил этмаганди. Дубайдан сўнг Туркияга учиш режалаштирилганди. Нима бўлган тақдирда ҳам ортга қайтиб тўғри иш қилганман, деб ўйлайман. Шуниси қизиқки, биз қайтганимиздан бери “Остона” мунтазам равишда чемпионга айланмоқда (кулади). Ваҳоланки, бунгача “Остона” бирор марта ҳам шоҳсупага кўтарилмаганди. Бунинг ўзига яраша ижобий томони ҳам йўқ эмас, назаримда. Ортга қайрилишни ёқтирмайман. Бўлар иш бўлиб ўтди. Умид қиламанки, менда кейинчалик албатта хорижда ишлаш имконияти бўлади. Киши фақат олдинга қараб юрмоғи керак. Агар чин дилдан ишлар экансан, сенда янги имконият эшиклари очилаверади. Яратган ўз навбатида буни тақдирлаб, бандасига шундай имкониятларни беради. Ҳозирча бизнинг олдимизга энг асосий вазифа сифатида Ўзбекистон терма жамоасини саралаш босқичининг навбатдаги қисмига олиб чиқиш вазифаси қўйилган. Агар насиб қилиб, кейинги босқичга ҳам чиқадиган бўлсак, шунда нимадир дейиш мумкин бўлади. Албатта, менда омадимни чет элда синаб кўриш хоҳиши ҳам йўқ эмас. Фақат шуниси борки, негадир хориж давлатларда ўзбекистонлик мураббийларга бўлган талаб юқори эмас. Афсуски, юртимиздаги мураббийлар орасида четда ишлаётганлари бармоқ билан саналарли даражада. Шунинг учун мен ҳам шу соҳа вакили сифатида нафақат ўз салоҳиятимни, балки ўзбекистонлик мураббийларни хорижда бинойидек ишлай олишлари мумкинлигини исботлашга ҳаракат қиламан. Ҳаммасини вақт кўрсатади.\n- Бу масалада бирор нарса дейиш қийин. Ёдингизда бўлса, 1994 йили Ўзбекистон Осиё ўйинлари чемпиони бўлганида Рустам Акрамов хорижга йўл олганди. Унинг у ерда қандай натижаларга эришгани менга қоронғу. Қайсидир маънода мураббийларнинг фаолияти ҳам футболчиларникига ўхшашиб кетади. Ўйинчилар муваффақият қозонишар экан, четдагиларнинг эътиборига тушадилар. Мураббийлар билан боғлиқ масала ҳам худди шундай. Ёдингизда бўлса, Акрамовдан сўнг Инилеев ҳам маълум вақт Қозоғистонда ишлаб қайтган. Афсуски, Рауф Талгатовичнинг қозоқ юртидаги ишлари кўнгилдагидек кечмаган. Яна шуни қўшимча қилмоқчиманки, биз ўзбекистонлик мураббийлар эга бўлган Про лицензияси билан хорижда ишлаш билан боғлиқ масалада муаммолар юзага келади. Айниқса, Европа давлатлари билан боғлиқ масалада. Лицензиялар билан боғлиқ муаммоларни ҳал қилиш керак. Агар ОФК ҳам бу масалага жиддий эътибор қаратса, мақсадга мувофиқ бўларди. Ўзингиз кўриб турибсиз, европалик мутахассисларни Осиёда етарлича учратиш мумкин. Бунга қарама-қарши равишда осиёлик мураббийлар сони қўҳна қитъада жуда оз. Бунинг асосий сабаби биздаги лицензиянинг Европа мамлакатларида ўтмаслигидир. Буларнинг асосий қисми шундай ҳуқуқни берувчи лицензия билан боғлиқ. Агар терма жамоамизни жаҳон чемпионатига олиб чиқсак, албатта бизни ҳам хорижда ишлаш учун таклиф қиладиганлар топилади. Ўзбекистон терма жамоасининг мундиалга йўл олиши юртимиздаги мутахассисларга кенг имконият эшикларини очиши тайин. Яширишдан нима наф: шу кунгача бизнинг мутахассисларни четдагилар етарлича баҳоламасдан келадилар. Бу менинг шахсий фикрим.\n- Бу савол билан нима демоқчи эканлигингизни тушундим. Мени “Пахтакор” сафида ўйнаётган Драган Черан кўпроқ қизиқтиради. У “Пахтакор”нинг етакчи футболчиси даражасига кўтарилган. Қолган жамоадошларининг ўйини унга боғлиқ. Қўшимчасига Черан унчалик узун бўйга эга эмас. Шунинг эвазига майдонда жуда эпчиллик билан ҳаракатланади. Бундай ижрочи терма жамоамизга ортиқчалик қилмасди. Айниқса, миллий термамиз кейинги босқичга чиқса, саралашнинг ҳал қилувчи учрашувларида мана шундай ижрочига эга бўлиш айни муддао бўларди. Боз устига Черан анчадан бери Ўзбекистонда тўп суряпти, демак унда ҳам ўзбек фуқаролигини олиш имконияти бор. Агар шундай воқеа юз берса, Драганни дарҳол термага чақирган бўлардим. Бундай ижрочи туфайли миллий термада рақобатни ўстириш мумкин. Биз мураббийлар шунингдек, Голбан каби баланд бўйли ҳимоячиларга эхтиёж сезамиз. Асосийси, унда анчадан бери Ўзбекистонда ўйнаб келаётгани боис бизнинг футболни яхши тушунади. Игорь аллақачон ўзбек футболига мослашиб кетган. Голбаннинг менталитет жиҳатидан бизга ўхшашиб қолганини интервьюларидан бирида ўқиш орқали янада чуқурроқ тушуниб етдим. Бу йигитни анчадан бери яхши биламан. Аммо у терма жамоадан чақирув олиши учун албатта ўзини ҳар томонлама кўрсатиши керак бўлади. Шунда биз унинг бошқа ҳимоячилардан қанчалик кучли эканлигини легионерларсиз ташкил этишни кўпроқ истардим. Агар насиб қилиб, жаҳон чемпионатига чиқадиган бўлсак, бизда бу борада ҳеч қандай муаммо бўлмайди. Ҳозирча бизга ғолибларга хос менталитет етишмаяпти. Кўрамиз, ишлар юришиб кетадиган бўлса, бу масалада ҳам муаммо қолмаса керак.\n- Гап-сўссиз. Лекин бунинг барчаси бевосита Драган Чераннинг хоҳиш-истагига боғлиқ бўлади. Агар биз саралашнинг якуний босқичига йўл оладиган бўлсак, Черанни ўзбеклаштириш юзасидан ўйлаб кўриш айни муддао бўларди. Устига-устак, Чераннинг ёши келгуси жаҳон чемпионатига бориш имконини бермайдиган ҳолатга етган. Унинг ўзи билан шу масала юзасидан гаплашганманми? Ҳа, гаплашганман. Қувонарлиси, Черан бунга мойиллигини билдирган.\n- Футболда шундай ёзилмаган қоида бор: ютса жамоа ютади, ютқазса, фақат мураббий ютқазади. Мен буни тушунаман. Устига-устак, шу соҳада биринчи кун ишлаётганим йўқ. Албатта, фурсатдан фойдаланган ҳолда нафақат мен, балки бутун терма жамоамиз учун қайғураётган мухлисларимиздан миннатдор эканлигимни билдирмоқчиман. Уларга фақат шуни айтишим мумкин: бош мураббий сифатида зиммамга қандай масъулият юклатилганлигини доим ҳис қилиб тураман ва вазифани бажариш учун боримни беришга тайёрман. Ўз навбатида ишга бўлган муносабатимни терма жамоадаги футболчилар тасдиқлашлари мумкин. Нега деганда, миллий термага чақирилган ҳар бир ижрочига индивидуал тарзда алоҳида муносабатда бўламан. Ахир ҳаммамиз фақат бир ишни – Ўзбекистон терма жамоасини ниҳоят жаҳон чемпионатига олиб чиқишни амалга оширмоқчимиз. Бу йўлдаги саъй-ҳаракатларимиз қандай самара беришини биргина Аллоҳ билади. Энг муҳими, барчамиз масъулиятни теран ҳис қилган ҳолда шу орзуни рўёбга чиқариш учун ишламоқдамиз. Бу йўлда бизни қўллаб-қувватлаб турганлардан фақат миннатдор бўлишимиз мумкин холос. 34 миллиондан зиёд аҳолига эга бўлган Ўзбекистонни жаҳон чемпионати йўлланмаси билан хурсанд қилишга бел боғлаганмиз. Бунинг учун ҳамма ишни қилишга тайёрмиз. Ахир тўрт йилликнинг улкан футбол байрамида ҳамма иштирок этишни истайди. Лекин бундай имконият барчага бирдек насиб этавермайди. Футбол шундай ўйинки, унда кўп нарса арзимасдек кўринган жиҳат туфайли ҳам бирданига ўзгариб кетиши мумкин. Яратганнинг инояти билан танланганлар қаторидан жой олишга ҳаракат қиламиз.\n- Нима учун йўқ?! Қолаверса, биз бир қанча йигитларни синчиклаб кузатиб келяпмиз. Асосийси, пандемия туфайли чемпионатда юзага келган танаффус ниҳоясига етиб, учрашувлар бошлаб юборилди. Биз эса ўйинларни кузатган ҳолда терма жамоага номзод футболчиларни яқиндан кузатиш имкониятига эга бўлиб турибмиз. Танаффусдан кейин бир қатор учрашувлар ўтказиб бўлинди. Сентябрдаги йиғингача ҳали анча бор. Юқорида айтганимдек, бир қанча ижрочиларни ўша йиғинда синаб кўрмоқчимиз. Доим таъкидлаб келганимдек, ким муносиб бўлса, ўша терма жамоада тўп суради. Бунгача у ёки бу футболчининг термада тўп сурган ёки тўп сурмаганининг мен учун ҳеч қандай аҳамияти йўқ. Қўшимчасига хорижда ўйнаётган легионерларимиз ўша пайтга келиб тўлиқ сафимизга қўшилмаслиги мумкин. Яна ҳаммаси пандемия билан боғлиқ масалага бориб тақалмоқда.\n- Бунинг ҳеч ҳайрон қоладиган жойи йўқ. Чунки ҳамма карантин туфайли узоқ ҳордиқ чиқарди. Бундай ҳордиқдан кейин футболчилар ўзгача завқ-шавқ, шижоат билан ўйинларда иштирок этмоқдалар. Аммо куз ойи охирига бориб, ўйинчиларнинг қандай ҳолатда эканлиги юзасидан муайян хулосага келиши мумкин бўлади. Боиси, шу пайтга келиб чемпионат ўйинларидан ташқари Кубок доирасидаги беллашувлар ҳам ҳар уч-тўрт кунда ўтказилишга тушади. Пандемиядан кейин ўтказилган дастлабки учрашувларданоқ бу масалада шошилинч хулоса чиқариш ярамайди. Қўшимчасига иқлимий шарт-шароитни инобатга олиш мақсадга мувофиқ бўларди. Чунки бизда чилла бошланмоқда. Қолаверса, биринчи давра ва иккинчиси ўртасида танаффус бўлмайди. Шундай экан, олдинда бизни турли қийинчиликлар кутиб турибди, дея баралла фикр билдириш мумкин. Ўз ўрнида биз шуни инобатга олган ҳолда футболчиларни ўйинларга тайёрлаб бормоқдамиз. Октябрь ва ноябрь ойларида терма жамоамиз, бунга қўшимча равишда “Пахтакор”нинг ОЧЛда иштирок этишини ёддан чиқармаслик керак. Чунончи, терма жамоага номзод футболчиларнинг деярли 80 фоизини “Пахтакор” аъзолари ташкил этишади.\n- Бу масала юзасидан ҳам доим маслаҳатлашиб турамиз. Вазиятни тақвимнинг тузилиши мураккаблаштириб юборади. Ўзимга қолса, сентябрда Бразилия билан куч синашган бўлардим. Бироқ ФИФА халқаро тақвимни тузиш чоғида ОФК тасарруфидаги мамлакатларнинг терма жамоаларини ажратиб қўяди. Қолаверса, европаликларнинг ўртоқлик ўйинлари ўрнини босишга мўлжалланган УЕФА миллатлар лигаси турнири бор. Шу сабаб ФИФА кунларида қўҳна қитъадаги терма жамоалар билан учрашиш деярли иложсиз ишдир. Чунки ҳатто футбол даражаси анча кучсиз бўлган термалар билан шундай пайтда ўртоқлик баҳсини ўтказишнинг умуман иложини топа олмайсиз. Шукурки, шунда ҳам вазиятдан чиқиб, Белоруссия билан ўйин ўтказишга улгурдик. Арманистон билан боғлиқ вазият ҳақида юқорида тўхталиб ўтдик. Бугунги кунда Европадаги терма жамоалардан бири билан ўртоқлик ўйинини ўтказиш юзасидан келишиш жуда мушкул иш. Шунинг учун бутун эътиборни бунга қаратиш тўғри бўлмайди. Вазиятдан келиб чиққан ҳолда раҳбариятдан иложи борича кучли рақиб топишни сўрашдан бошқа чорамиз йўқ. Агар ўсишни мақсад қилган эканмиз, демак кучли рақиблар билан беллашишимиз керак бўлади. Бахтга қарши вазият тақозосига кўра, бизга кучлироқ рақибларни топишнинг иложи бўлмаяпти. Қолаверса, бундай ишларда молиявий масала муҳим аҳамият касб этмасдан қолмайди. Шу сабабдан ҳам бутун эътиборимизни ўз ўйинимизни кучайтиришга қаратиб, Ўзбекистон терма жамоасини ЖЧга тайёрлаб борамиз.


Оққўрғон марказий деҳқон бозорида ёймачи аёллар билан юзага келган вазиятга изоҳ берилди – Газета.uz\nФото: Видеоёзувдан лавҳа\nОққўрғон марказий деҳқон бозорида ёймачи аёллар билан юзага келган вазиятга изоҳ берилди\nОққўрғон тумани марказий деҳқон бозорида ёймачи аёллар савдо мажмуаси қурилишига қаршилик кўрсатиб, янги қурилган деворни бузиб ташлади. Тошкент вилояти ҳокимлиги мазкур вазиятга изоҳ берди.\nLotinchada 16 август 2019, 21:37 Жамият\nТошкент вилояти ҳокимлиги ижтимоий тармоқларда Оққўрғон тумани марказидаги деҳқон бозорида ёймачи аёлларнинг ички ишлар органлари ходимлари томонидан ушланиши тасвирланган видеолавҳа юзасидан изоҳ берди.\nҚайд этилишича, мазкур воқеа 14 август куни 11:00 да «Оққўрғон Деҳқон бозори» МЧЖ ҳудудида содир бўлган. Бозорга А.Навоий кўчаси томонидан кириш қисмида туман ҳокими қарори билан бўш турган ер майдонида фуқаро Қурбонов Даврон Эргашевич томонидан икки қаватли савдо ва маиший хизмат кўрсатиш мажмуаси қурилиши учун рухсат берилган. Қарор асосида усталар қурилиш ишларини бошлаган.\nУлар бозорга кириш йўлини девор билан беркитаётган вақтида, шу ерда полиз экинлари ва озиқ-овқат маҳсулотларини сотиш билан шуғулланаётган аёллар қурилаётган девор ўзларининг савдосига халақит қилишини айтиб, қурилишни тўхтатишни талаб қилишган.\nТушунтиришларга қарамай, 5 нафар савдогар аёл қурувчи усталар ва бозор раҳбарини ҳақорат қилиб, кўплашиб қурилаётган деворни бузиб ташлаган.\nШундан сўнг воқеа жойига ички ишлар органлари вакиллари етиб бориб, ҳолат юзасидан тегишли ҳужжатларни қонуний, ўрнатилган тартибда расмийлаштириш вақтида ходимларнинг қонуний талабларига бўйсунмаганлиги сабабли уларнинг айримлари қўлга олинган. Ҳолат юзасидан терговга қадар текширув ишлари бошланган.\nТуман ҳокими, ҳокимнинг ўринбосари, хотин-қизлар қўмитаси раиси Гулнора Абдунажимова воқеа жойида бўлиб, хотин-қизлар билан суҳбатлашган. Улар айни пайтда иш кундалик ишлари билан машғул.


Сил касаллиги ҳақида қизиқарли 10 та факт — silning-davosi-bor.uz\nСил касаллиги ҳақида қизиқарли 10 та факт\n1.Сил касаллиги минг йиллар давомида мавжуд бўлган.\n2.Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг Силни тўхтатиш стратегияси — шу касалликка чалинган барча одамларнинг диагностикаси, даволаниши ва парвариш қилинишидан умумий фойдаланиш имкониятини таъминлаш ва касалликнинг ўлимини камайтиришга қаратилган.\n3.Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти маълумотларига кўра, дунё аҳолисининг тахминан учдан бир қисми сил касаллигига чалинган. Аммо, юқтирган инсонларнинг маълум бир қисмидагина бу касаллик ривожланади.\n4.Иммун тизими заиф одамларда касал бўлиш хавфи анча юқори. ОИВ билан касалланган одамларда сил хасталиги ОИВ билан касалланмаган одамларга қараганда тахминан 20-30 баравар кўп.\n5.Сил касаллигидан ўлимнинг 95% дан ортиғи кам ва ўрта даромадли мамлакатларда учрайди.\n6.Сўнгги йилларда Кох таёқчаларининг ажойиб хилма-хиллиги аниқланди. Минг йиллик эволюция ушбу бактерияни доимо ўзгариб туришини ўрганишди.\n7.Туберкулёз фаоллашганда, таёқчалар кўпинча ўпкага таъсир қилади, аммо баъзида буйраклар, жигар ва суякларга таъсир қилиши амалиётда ўз исботини топган.\n8.Кох таёқчаларининг айрим штаммлари кўпроқ танланган ҳолда пайдо бўлмоқда. Мутахассислар 80 мамлакатда 875 штамм тўплашди. Ушбу штаммлар ҳар бири географик ҳудудга боғланган олтита алоҳида оилаларга бўлинган. Энди дунё бўйлаб тарқалган олтита туберкулёз таёқчаси борлигини билсак, биз камида олтита вакцина қабул қилишимиз керак, деб таъкидлашмоқда Сиэтлдаги (АҚШ) Тизимлар биологияси институтининг профессори Себастиэн Ганю жамоаси.\n9.Ҳар йили 100 миллион бола БСЖ (Cалметте-Гуэрин бацилласи) вакцинаси билан эмланади. Ҳозирда мавжуд бўлган энг кенг тарқалган вакциналардан бири бўлиб, у миллий эмлаш дастурининг бир қисми бўлган мамлакатларда янги туғилган чақалоқлар ва чақалоқларнинг 80 фоизидан кўпроғини қамраб олади.\n10.Белинский, Добролюбов, Чехов, Шопин ва бошқа кўплаб таниқли инсонлар сил касаллигига чалинган ва ундан вафот этган.\nАввалги мақола: Сил касаллигининг 7 та эрта белгисини биласизми?\nНавбатдаги мақола: Ким, қаерда, қачон?


Бухоро вилояти прокуратураси органлари томонидан 2015 йилда фуқароларнинг ижтимоий ҳуқуқ ва эркинликлари ҳимоясига оид қонунчилик ижроси устидан назоратни таъминлаш борасида муайян ишлар амалга оширилди.\n– 1190 та прокурор назорати ҳужжатлари қўлланилди;\n– қонунбузилиши сабабларини бартараф этиш борасида 192 та тақдимномалар юборилди;\n– судларга 320,1 млн. сўмни ундириш борасида 70 та аризалар киритилди.


«Ҳакам билан келишган клуб масъулларига жавобгарлик йўқми?» Ҳуқуқшунос ЎФА баёнотига муносабат билдирди\n«ЎФАнинг юқоридаги баёноти бўйича айрим саволлар бор эди. Биринчидан, агар ҳакамларнинг коррупцион ҳолатларга аралашгани рост бўлса, унда уларга нисбатан жиноий иш очилдими?» – дея ёзмоқда ҳуқуқшунос ва блогер Хушнуд Худойбердиев.\n«Бу ҳақда ЎФА тегишли тергов органларини огоҳлантирдими? Ахир коррупция кичкина жиноят эмас, «биз ўзимиз қулоғини тортиб қўямиз» дейдиган. Коррупцияга қарши курашиш агентлиги бу бўйича бирор баёнот берадими?\nИккинчидан, агар ўша ҳакамлар ўйин натижасига таъсир қиладиган қарорлар чиқариш учун келишгани исботланган бўлса, унда ўша ҳакам билан келишиб, «соққасини берган» футбол клуби масъулларига жавобгарлик йўқми?\nХудди Италиядаги каби келишилган ўйинларга аралашган футбол жамоаларининг ўзи жазоланмайдими? 2006/2007 йилги мавсумда Италия футболининг энг йирик вакилларидан бири бўлган «Ювентус» жамоаси келишилган ўйинларга аралашгани учун «Б» серияга тушириб юборилган эди. Бизда-чи? Бизда кучимиз фақат ҳакамларга етади-ю, клубларга келганда жазолашнинг «ўзбекона методи» бўладими? Ёки ҳакамнинг пора олгани аниғу, лекин кимдан олганини аниқлаб бўлмай қолдими? Шу саволларга кимдир жавоб берса, хурсанд бўлардик», – дея ёзади Худойбердиев.\nҲакамларни ҳақорат қилгани Марат Бикмаевга қимматга тушди


1. 2017-2021 йилларда қишлоқ жойларда янгиланган намунавий лойиҳалар бўйича арзон уй-жойлар қуриш дастури тўғрисида\n2. Президент Ўзбекистонни ривожлантириш бўйича ҳаракатлар стратегиясини тасдиқлади\n3. «НАМАНГАН КИТОБ ОЛАМИ» - 1 ЁШДА\n4. Китобхонлар билан гавжум марказ\n5. Нурилло Аббосхон: Лавозимда ўтирган кишига "Яхши асар йўқ", деб важ-карсон кўрсатиш мўмай фойда келтиради\n6. Халқ оғирини енгил қилиб, даҳмазаларни камайтираётганлар\n7. Рамазон туҳфаси: Поп шаҳрида 1,5 гектар ҳовлига эса масжид қурилди\n8. Ўрмон соҳасидаги ҳуқуқий муносабатлар такомиллаштирилмоқда\nМустақиллик йилларида мамлакатимизда атроф муҳитни муҳофаза қилиш, табиий ресурслардан оқилона фойдаланиш, экологик муаммоларни бартараф этиш, аҳоли саломатлигини ҳимоя қилиш масалалари соҳасида улкан ишлар амалга оширилди.\n9. ХАЛҚ ТАЛАБИ – ҲАҚ ТАЛАБ\nШунингдек, Нодир Мухторов “Ёшлик”, “Толлиқ”, “Қўғаликўл” маҳалла фуқаролар йиғинларида аҳоли хонадонларида уйма-уй юриб, ўтказган очиқ мулоқотларида ҳам бир қатор масалалар ўз жойида ҳал қилди.\n10. "Ҳидоя" илм толибларига китоблар ҳадя қилинди\nНаманган шаҳридаги “Ҳидоя” ўрта махсус ислом билим юртига туркум китоблар топширилди. Наманган вилоятида ўтказилаётган "Китобхонлик кунлари" доирасида Устоз муаллимлар ва талаба ёшлар иштирокида давра суҳбати ташкил этилди.\n11. Асосий мақсад – одамларни рози қилиш\n12. Наманганлик маърифатпарвар тадбиркор хайрия китоб фондига асос солди\n13. Наманганда Агентлик сайёр қабули: таҳририятлар почтадан пулини қачон олади?\n14. Сарсон бўлаётган фермер ери қайтарилишидан умидвор... ёҳуд ҳоким адолатни тиклайдими?\n15. Журналистлар Наманганда жам бўлди: Обод қишлоқ манзаралари ОАВда акс этяптими?


Кураш бўйича навбатдаги Осиё чемпионати Ҳиндистонда...\n13.03.2018 20:15 0 578\nОсиё–Океания кураш конфедерациясининг (КСАО) тақвимига асосан жорий йил 22-25 март кунлари кураш бўйича Х Осиё чемпионати бўлиб ўтади. Бу ҳақда КСАО матбуот хизмати «Xabar.uz»га хабар қилди.\nЮбилей тарзида ташкил этилаётган навбатдаги қитъа биринчилигига Ҳиндистоннинг Пуна шаҳри мезбонлик қилади. Мусобақалар эркаклар ўртасида 7, аёллар ўртасида 8 вазн тоифасида ўтказилади. Чемпионат дастури доирасида Осиё–Океания кураш конфедерациясининг ижроия қўмитаси мажлиси ва КСАО Конгресси ташкил этилади.\nМусобақа давомида жорий йил Индонезияда бўлиб ўтадиган ёзги Осиё ўйинларида кураш бўйича беллашувларги бошқарадиган ҳакамлар учун махсус ўқув-семинари ўтказилади. Шунингдек, 2017 йилнинг турли номинациялар бўйича энг яхши деб топилган шахсларни тақдирлаш маросими ташкил этилади.\nКураш бўйича Осиё чемпионатларига шу пайтгача Тошкент, Шаҳрисабз (Ўзбекистон), Деҳли, Керала (Ҳиндистон), Теҳрон,Машҳад (Эрон), Қобул (Афғонистон), Улан-Батор (Монголия),Байрут (Ливан) шаҳарлари мезбонлик қилган.\nМаълумот учун таъкидлаш лозимки, кураш ғалабага ҳалол йўл билан эришишни тарғиб қилади. Миллий спорт туримизнинг тарихи 3000-3500 йилни ташкил этиши ҳақида тарихий маълумотлар мавжуд.\nОсиё–Океания кураш конфедерацияси Кураш халқаро ассоциацияси таркибидаги Осиё ва Океания Кураш конфедерацияларининг 2017 йил 4 январь куни бўлиб ўтган бирлашув конгрессидаягона конфедерация сифатида ташкил этилган.\nОсиё олимпия кенгашининг 2017 йил 20 сентябрдаги Бош ассамблеясида спортнингкураш тури жорий йил август-сентябрь ойларида Индонезияда бўлиб ўтадиган ёзги Осиё ўйинлари дастурига расман киритилган.\nкураш Осиё чемпионати\nСпорт 03/05, 16:04


ПАРҲЕЗ ГЎШТ ВА ТУХУМ ЕТИШТИРИЛМОҚДА\nЧоп этилди: 07 ноябрь, 2017\nOldingi maqola ХАРИДОРГИР БОЛАЛАР КИЙИМ-КЕЧАКЛАРИ\nKeyingi maqola ЯРИМ ТАЙЁР ЧАРМ ЭКСПОРТГА ЧИҚАРИЛМОҚДА\nПаррандачилик - сердаромад тармоқ. Ушбу йўналишга сармоя киритиб, қисқа вақт ичида яхшигина фойда кўриш мумкин. Шу боис бугун мазкур даромадли ишга қўл уриб, аста-секинлик билан етарли тажриба ҳосил қилиб бораётган, ўз навбатида юқори маҳсулдорликка эришаётган тадбиркорлар кўпаймоқда.\nВилоятимизда ҳам ушбу йўналишда кўплаб лойиҳалар амалга оширилаяпти. Натижада воҳамизда парҳез хусусиятга эга парранда гўшти ҳамда тухум етиштириш салмоғи тобора ортмоқда. Бу эса аҳолининг ушбу маҳсулотларга бўлган эҳтиёжини самарали қондириш имконини бераётир. Қарши туманидаги “Турсунова Маҳбуба Хушвақтовна” деҳқон хўжалиги фаолияти ҳам паррандачиликка ихтисослашган бўлиб, мазкур субъект истеъмол бозорини товуқ гўшти билан таъминлашга ўз ҳиссасини қўшиб келаяпти.\n- Асосан “бройлер” зотли товуқларни парваришлаймиз, - дейди хўжалик раҳбари Исломбек Имомов. – Бир мартада 2 минг бошгача товуқ боқиш имконимиз мавжуд. Жўжаларни фабрикамизга бир кунлигида олиб келтирамиз. Уларни серқувват, гранулаланган махсус ем билан озиқлантирамиз. Аҳамиятлиси, илгари бир товуқнинг 1-1,5 килограмм вазн тўплаши учун 40-50 кун керак бўлган бўлса, эндиликда бунга 30-35 кун ҳам кифоя қилаяпти. Бу эса ишлаб чиқариш самарадорлиги юқори бўлишига хизмат қилаяпти. Ҳозирги пайтда ҳар ойда бозорга 3 тоннага яқин парҳез гўшт етказиб берамиз. Бугунги кунда хўжалигимизда 4 нафар ишчи меҳнат қилмоқда. Талаб ўсаётгани сабаб келгусида боқилаётган жўжалар сонини кўпайтиришни мақсад қилганмиз.\nАйтиш жоизки, сўнгги вақтда вилоятимиз паррандачиликнинг нафақат товуқчилик, балки куркачилик, ўрдакчилик сингари йўналишлари ҳам кенг йўлга қўйилмоқда, бу тармоқлар ҳам аҳоли орасида оммалашмоқда. Айниқса, беданачилик соҳаси равнақи сезиларли даражада тезлашганини кўриш мумкин. Бунда ишбилармонларнинг ушбу тармоқ билан шуғулланишга кўпроқ эътибор қаратаётгани муҳим омил бўлмоқда. Бундан ташқари, мазкур ҳолатни ички бозорда бедана тухуми ва гўштига талаб юқори экани билан изоҳлаш мумкин.\nҚамашилик ишбилармон Элбек Бекмуродов ҳам бу жиҳатни кўздан қочирмай, бироз аввал ўз хонадонида бедана боқишни йўлга қўйди. Туманда рақобатчиларнинг камлиги унга бу борада устунлик тақдим этаяпти.\n- Бу ишни бошлаганимга икки ойча бўлди, беданачиликнинг сир-асрорини обдан ўргандим, - дейди у. – Ўз маблағимизни сарфлаб, бедана боқишга киришдик. Беданаларни сақлаш учун махсус катак ясаттирдик. Уларнинг сони 300 тани ташкил этади. Урғочиларини тухум олишга деб қолдирамиз. Нар беданаларни семиртириб, гўштга топширамиз. Ҳозирда ҳар куни ўртача 200-250 дона тухум териб олаяпмиз. Қишлоғимиз аҳолисидан ортмаяпти. Тухумининг фойдали хусусиятлари бисёрлиги боис унга харидорлар талайгина. Ишни тўғри ташкил этсак, парваришини вақтида қилсак, шу кифоя экан. Қолаверса, бедана касалликларга чидамли бўларкан. Бу бизга жуда маъқул келди.\nИшбилармоннинг сўзларига кўра, бугун фойда чўғи ҳам анча яхши бўлаяпти. Асосийси, қилинган харажат ва меҳнат ўзини ортиғи билан оқлаяпти. Шунинг учун ёш тадбиркор беданалар сонини 1000 тага етказмоқчи. Натижада бир оила аъзолари учун мўмай даромад келтирувчи машғулот яратилади. Бу эса рўзғорнинг бутлигига ҳамда бозор тўкинлигига хизмат қилади.\n№ 133 (15358) 07.11.2017


Усмоний Турклар сулоласининг пайдо бўлиши « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\nУсмоний Турклар сулоласининг пайдо бўлиши\n07 July 2019 - 9:02\nУСМОНИЙ ТУРКЛАР СУЛОЛАСИНИНГ ПАЙДО БЎЛИШИ…\n(ёхуд Эртуғрул тарихига бир назар. 1- қисм)\nЯНГИ МАСКАН ИЗЛАШ АМАЛИ\nҲозирга қадар Усмоний турклар ўтмиши, кечмиши, тарихи хусусида кўплаб филмлар яратилган, тарихий мақолалар битилган. Лекин сулоланинг қандай пайдо бўлиши ҳам кўпчиликни қизиқтириши тайин. Шуни ҳисобга олиб, биз ўша олис тарихга сиз билан биргаликда назар ташлашга аҳд қилдик…\nТарихий маълумотларга кўра, 13- асрда, аниқроғи, 1150 йилларда Яқин шарқда «Кайи» туркманлар қабиласи умргузаронлик қилган. Улар Туркманистондан Яқин Шарққа кўчиб ўтган ҳисобланиб, унга қадар Хоразм шоҳи тасарруфида бўлган. Қабилага Сулаймоншоҳ исмли бий етакчилик қилган. Қабила аъзолари ўша давр талабига кўра кўманчи халқ сифатида ҳаёт кечирган. Қабиланинг тирикчилиги асосан мол-қўй боқиш, бошқа қабилаларга тери, жун ва шу каби маҳсулотларни сотишдан иборат бўлган.\nСулаймоншоҳ етакчилик жараёнида адолат, ҳалолликка алоҳида эътибор қаратарди. Рафиқаси Хайми момо ота-онаси душман тарафидан ўлдирилган, ёки худонинг хоҳиши билан оламдан ўтган болаларни асраб олиб, бошини силарди. Шу сабабли бўлса керак, бу оилани ҳатто қўшни қабиладагилар ҳам жуда севишарди.\nСулаймоншоҳнинг тўрт ўғли бўлган. Улар Сунгур текин, Кунтуғди, Эртуғрул ва Диндар бўлиб, барчалари жанговар муҳитда тарбияланган. Аммо тўрт ўғил орасида Эртуғрулгина ўта жасур, бир сўзли, қатъиятли, тўғри сўз, фақат худодангина қўрқувчи йигит бўлиб улғайган. У сир сақлашда ҳам тенгсиз эди. Бировга бўлар-бўлмас гапларни сўзламасди. Кунтўғди ва Сунгур текин эса ҳийла қўрқоқ, оқимга қарши сузишни хушламасди. Бу феъли кейинчалик душман билан тўқнаш келинган пайтда аниқ кўриниб қолди…\nХуллас, қабиланинг муқим яшаб турган манзилида ойлар ўтиб қурғоқчилик ҳукм сура бошлади. Бундай шароитда тез орада чорва қирилиб кетиши ҳеч гап эмасди. Шундай кунларнинг бирида Сулаймоншоҳ бийлар кенгашини чақирди. Чунки ҳар бир жиддий режа қабиладаги обрўли бийлар кенгашида муҳокама қилинар, биргаликда бир қарорга келинарди. Бийлар Сулаймоншоҳнинг фикрини бир овоздан тасдиқлашди. Ҳаммалари янги манзил қидириб топишга қарор қилишди. Аммо бунинг учун жасур ва кучли жангчи зарур эди. Негаки, ўша даврларда Яқин шарққа бир томондан мўғуллар, иккинчи томондан «крестоносес», «тамплиэр»лар жиддий хавф соларди. Айниқса, насронийлар маҳаллий аҳолини қириш, ўз динини тарғиб қилишда фақат қилич, зўравонликдан фойдаланарди. Бу йўлда ҳеч кимни аяб ўтирмасди. Сулаймоншоҳ бийлар билан маслаҳатлашиб, янги маскан излаш учун ўғли Эртуғрулни юборишга аҳд қилди. У ёнига ўзига яқин жангчиларнинг бир нечтасини олиб Алеппо амирлигига жўнади. Агар иш ўнгидан келса, бийлар Алеппо амирига янги ер эвазига 2 минг нафар жангчи ҳадя этишни мўлжаллашганди.\nЭртуғрул амир билан шахсан учрашиб, қабиладошлари илтимосини етказди ва илтимос қондирилиб, уларга Алеппо яқинидан серўт, серсув манзил ажратилди. Лекин бу манзил ёнбошида қадимий қалъа бўлиб, ичкариси «крестоносес»лар билан лиқ тўла эди. Демак, улар «Кайи» қабиласига бу ерларда яшаш учун изн бермаслиги аниқ эди. Аммо Эртуғрул насроний тўдалар зуғумидан қўрқиб ўтирмади. Шу масканга қабиладошларини олиб келишга астойдил бел боғлади.\n«КУРДЎҒЛИ — ХОИН»\nҚадимий турк сулоласига яхшилаб назар ташлайдиган бўлсак, хоинлик атамаси жуда кўп учрайди. Деярли барча даврларда қаҳрамонлар билан бир қаторда хоинлар албатта яшаган. Ачинарлиси, улар бегона эмас, қаҳрамонларнинг яқин қондош, жондош, тобуткашларидир.\nУсмонийлар сулоласининг асл негизи, пойдевори ҳисобланмиш Эртўғрул бий даврида унинг амакиси, отаси Сулаймоншоҳнинг ягона укаси, жигари Курдўғли бий ўз исқирт ишларини хуфиёна тарзда амалга ошириб, акасини «Кайи» қабиласи етакчилигидан четлатиш, унинг ўрнига Эртуғрулнинг акаси Кунтуғмишни тахтга ўтқазиш ҳаракатида бўлган. Режаси бўйича, агар Кунтуғди қабила етакчисига айланса, барибир асосий рол Курдўғли зиммасида бўлиши лозим эди. Негаки, Кунтуғдининг феълини болалигидан яхши биларди. Бу алп кўнгилчан, анчагина қўрқоқ, оқимга қарши сузишни хуш кўрмайдиганлар хилидан эди. Лекин Курдўғли бу ҳаракатларни ёлғизликда амалга оширмади. У Кунтуғдининг рафиқаси, Сулаймоншоҳнинг асранди қизи Сейжан ёрдамида иш олиб борди. Сейжан ҳам Сулаймоншоҳга бир гап бўлса, тахтни Эртуғрул эгаллаб қўйишидан қўрқарди. Шу сабабли амакининг таклифларини бажонидил қабул қилиб, қўлидан келганча унга ёрдам қўлини чўзди…\n«Кўза кунда эмас, кунида синади», деганларидек, Курдўғли ифлос ишларини охирига етказа олмади. Улгурмади. Сезиб қолишди. Шубҳасиз, Эртуғрул ўзининг зийраклиги боис амакисининг чиркин ҳаракатларини ўз вақтида англаб, бу ҳақда отаси Сулаймоншоҳга маълум қилди. Сулаймоншоҳ дарҳол бийлар кенгашини чорлаб, масалани кўндаланг қўйди. Кенгаш иштирокчилари бир овоздан Курдўғли қатл этилиши лозимлигини талаб қилди. Қатлни барчанинг кўз ўнгида Эртуғрул ижро этди. Шундай қилиб, «Кайи» қабиласи ўта хавфли сотқиндан халос бўлди.\nБу аёлнинг номи тарих зарварақларининг тўридан ўрин эгаллаган. Чунки айнан Ҳалима Эртуғрулга бир умр ишончли ҳамроҳ, ҳаммаслаҳат, ҳамдард ва садоқатли ёр бўлиб қолди. Лекин бу аёл қаэрдан пайдо бўлганди?..\nМаълумингизким, «Кайи» қабиласи умргузаронлик қилган ерлар, Яқин Шарқдаги кўплаб қабилалар Кўнияни ўз пойтахтига айлантирган салжуқийлар султонлигига тегишли бўлган. Демак, қабилалар ҳам салжуқийлар султони Оловиддин Кайқубодга итоат этган.\nКунларнинг бирида салжуқийлар султонлиги шаҳзодаларидан бири ўз қондошлари тарафидан таъқиб остига олинди. Ўша даврда ҳам салжуқийлар султонлигида тахт эгасининг қолган ака-укаларини қатл этиш доирасидаги қонун мавжуд эди. Яъни, гўёки давлат тинчлигини асраш мақсадида тахтга ўтирган султон ака-укаларини оммавий тарзда қатл этиши шарт эди. Ҳалиманинг отаси ҳали вояга етмаган ўғли Йигитали ва қизини ёнига олиб ишончли одамлар кўмагида қатлдан қочишга муяссар бўлди. Бахтга қарши йўлда улар «крестоносес»лар ҳужумига учрашди. Эслатиб ўтамиз, «крестоносес»лар европалик насронийлар рицарлари саналиб, мусулмонларга қарши шафқатсиз жанг олиб борган. Аста-секинлик билан бўлса-да, ўз ҳудудларини кенгайтириш ҳаракатида бўлган. Худди ўшалар шаҳзода ва фарзандларини қўлга олди. Улар салжуқийлар султонлигида шаҳзодаларга қарши ҳаракатлар бошланганидан жуда яхши хабардор эдилар. Шу сабабли шаҳзодани амалдаги султон Оловиддин Кайқубоднинг қўлига топшириб, эвазига катта пул ёки маълум ҳажмга эга ҳудудни ҳадя сифатида олишни мўлжаллашганди. Қаттиқ адашишибди. Эртуғрул ўша куни жанговар дўстлари Тургут, Бомси билан бирга ўрмонда ов қилаётганди. Шаҳзода ўтирган фойтун ва «крестоносес»ларни кўриб қолди. Шаҳзода ва фарзандлари асирда эканини дарров илғади. Уч ўғлон насронийларга ташланиб, тез фурсатда шаҳзода ва болаларини озод этишди. Эртуғрул шаҳзодани қабилага келтириб, бу ҳақда отаси Сулаймоншоҳга тушунтирди. «Кайи» қабиласи одати бўйича келган меҳмон уч кунга қадар эъзозда бўларди. Агар меҳмон ярадор бўлса, то тузалиб кетмагунча кетишга рухсат беришмасди. Бундан ташқари, меҳмон ким бўлишидан қатъи назар кимдир уни таъқиб этаётган бўлса, сотиш, таъқиб қилаётган кимсага меҳмонни топшириш тақиқланарди. Шаҳзода оғир яраланган экан. Уни қабила табиби даволай бошлади.\nОрадан маълум вақт ўтгач эса Эртуғрул ва Ҳалима ўртасида муҳаббатга ўхшаш сирли, қайноқ туйғу пайдо бўлди.\nАжойиб кунларнинг бирида улар турмуш қуришди. Бахтга қарши кейинчалик Ҳалиманинг отаси ва укаси ёмонлар қўлида ҳалок бўлди.\nЭРТУҒРУЛ ВА «КРEСТОНОСEС»ЛАР\nЭртуғрул тарихига назар ташлайдиган бўлсак, у ўз даврининг ҳар жиҳатдан мукаммал шахси ҳисобланганига гувоҳ бўлишимиз мумкин. У 1150 йилларда авжи алп сифатида кучга тўлган, курашиб, савашиб тўймайдиган ёшга етган. Қолаверса, нафақат Сулаймоншоҳ етакчилигидаги «Кайи» қабиласида, балки минглаб километрлар радиусдаги ҳудудларда ҳам Эртуғрулга етадиган жангчи йўқ эди. У қўл жанги, қиличбозлик, найзабозлик, камондан отиш каби жанг санъатларини мукаммал эгаллаган, билагидаги куч ҳам ўша санъатни қойилмақом кўринишда намойиш этиш учун етарли эди.\nЭртуғрулнинг армияси дастлаб тўрт-беш кишидангина иборат бўлган. Буни кейинчалик Конядаги салжуқийлар султони Оловиддин Кайқубод ҳам ҳазил аралаш таъкидлаб ўтганди.\n— Эртуғрул, — деганди султон барча вазир-у уламолар қаршисида. — Тўрт-беш аскардан иборат армияси билан султонларнинг бутун бошли қўшини забт эта олмаган Қоражахисар қалъаси, Хонли бозорни эгаллаб, мана, бизга ҳам қўлга киритилган олтинлардан улуш келтирибди!..\nҲақиқатан, Эртуғрул «крестоносес»лар билан Алеппо яқинидалик пайтидаёқ илк бор тўқнаш келганди. Бунга қадар Эртуғрул жасур, енгилмас, кучли ва моҳир алп сифатида дунёнинг деярли ярмига танилиб улгурган. Ҳатто, кейинчалик Чингизхон авлодлари ҳам Эртуғрулни енгиш, синдириш, у эгалик қилиб турган ҳудудларни ўзлаштириш ниятида бутун бошли армия йўллашдан тийилмаган. Бу ҳақда кейинги қисмларда алоҳида тўхталиб ўтсак бўлади. Гап ҳозир «крестоносес»лар, ўша давр насронийлари ҳақида кетаркан, улар мусулмонлар жойлашган давлатларга кириб келиб, бутун бошли қалъалар, шаҳарларни босиб олишган, насронийлар дунёга етакчилик қилишини исташган. Алеппо яқинидаги мустаҳкам қалъада ҳам «крестоносес»ларнинг бутун бошли қўшини жангга шай турар, ҳар куни алоҳида отрядлар чиқиб кетиб қайсидир ҳудудларни босиб олиш, аҳолини қақшатиш, борини талаш билан шуғулланарди. Насронийлар рицарлари ўз мақсади йўлида маҳлуқдан баттар эди. Раҳм-шафқат нелигини билишмасди. Тан олиш керак, «крестоносес»ларнинг рицарлари жанг санъатини мукаммал эгаллашда Эртуғрул кабилардан сира қолишмасди. Шу сабабли рицарлар асосан қўшинларга командир этиб тайинланарди.\nЭртуғрул Алеппо яқинида дастлаб Титус исмли насронийлар рицарига рўбарў бўлди. Титус озғиндан келган, турк тилини яхши ўзлаштирган, чайир, уддабурон, қайтмас, совуққон, шафқатсиз ва ўта ёқимсиз характерга эга эди.\nИлк тўқнашувда Эртуғрулнинг ўзига нисбатан ҳар жиҳатдан кучлилигини Титус тан олди. Шунинг учун унга қарши кўпчилик бўлиб жанг қилиш керак деган тўхтамга келди. Шу ниятда кўп бор уриниб кўрди. Барибир фойдаси бўлмади. Ҳар гал Титуснинг аскарларигина ўлим топди. Эртуғрулни синдира олмади, қабиласини эгаллаб ола билмади.\nЮқорида таъкидланганидек, Эртуғрулнинг армияси асосан тўрт-беш кишидан иборат эди. Уларнинг бири Бомси. Барваста, бир ўтиришда битта қўйни паққос тушириб, кекира-кекира кетаверадиган, ўта кучли эмоцияга эга йигит. У икки қўлида иккита қилич тутган ҳолда жанг қилишни хуш кўрарди. Бу Бомсининг жанг усули эди.\nТургут. У ҳам Бомси каби барваста, жиддий қиёфали, феъли жуда тор, аммо жасур йигит. Тургут асосан қўлига вазни 20 килоча келадиган болта тутган ҳолда душманга қарши курашарди. Болтани отса, эллик метр наридаги душман аскарини бехато қулата оларди. Учинчи алп — Сомса. У паст бўйли, аммо жуда абжир ва чайир, қиличбозликда унга тенг келадигани топилмасди. Дўған. Бу йигит ҳам ҳали шериклари каби уйланмаган, айни кучга тўлган, моҳир, уддабурон, кучли жангчи эди. Унинг ўзига хос фазилати шунда эдики, Дўған душманга калла солишни ёқтирарди. Бир марта калла солса, тамом, душман тил тортмай ўларди.\nХудди шу беш кишилик армия билан Эртуғрул насроний босқинчиларига қарши узоқ вақт кураш олиб борди. Бахтга қарши уларни тўлиқ забт этишнинг имкони топила қолмади. Шунда у айёрона усулни қўллашга аҳд қилди. Яъни, насронийлар жойлашиб олган мустаҳкам қалъанинг яширин йўлини топди. Бу йўл орқали насронийларга қурол, от, емиш ташиларди. Йўл фақат ўзларигагина маълум эди. Агар шу йўл орқали ичкарига кириб борилса, насронийлар отрядлари аросатда қолиши ва кутилмаган ҳужумлар туфайли ўлим топиши аниқ эди. Эртуғрул сўнгги жангга қабиладаги бор қўшинини жалб этди ва ниҳоят айёрона усул ўз самарасини берди. Қалъа эгалланди. «Крестоносес»лар отрядлари ўлим топди. Фақат уларнинг дала командири, Эртуғрулнинг биринчи рақамли душмани Титус қочиб кетди. Эртуғрул барибир кўнглига тугиб қўйди. Бир кунмас бир кун Титус албатта қўлга тушишига ишонди. Чунки Титус шунчаки қўрққанидан қочмаган, балки Эрон тарафларга ўтиб янги қўшин тўплаш ниятида йўлга чиққанини, бир кун албатта ортга қайтиб Эртуғрул армиясига ҳужум йўллаш нияти борлигини биларди.\nОлимжон ҲАЙИТ тайёрлади


Николя Саркози президентлик сайловига номзодини илгари суришини эълон қилди - BBC O'zbek\nНиколя Саркози президентлик сайловига номзодини илгари суришини эълон қилди\nImage caption Николя Саркози ўзини "довул пайтидаги кема капитани" деб атаган.\nФранция Президенти Николя Саркози 22 апрелга мўлжалланган президентлик сайловига ўз номзодини илгари суриши ҳақида расман илк марта эълон қилган.\nЖаноб Саркозининг иккинчи марта Франция президентлигига сайланиш учун номзодини қўйиши олдиндан ҳам маълум эди, аммо Франциянинг ТФ1 телеканали билан суҳбатилда у биринчи марта ўз нияти ҳақида эълон қилган.\nФранциядаги президентлик сайловига 10 ҳафтадан кам вақт қолган, ҳозирга келиб ўз қарори ҳақида эълон қиларкан, бу жуда "жиддий ва пухта ўйлаб кўрилган қарор" эканини айтган.\nПрезидент Николя Саркозининг айтишича, у Францияга кейинги беш йил учун зарур бўладиган сиёсий дастур ишлаб чиққан.\n"Мен бундай қарор қабул қилганимнинг сабаби, охирги уч йил мобайнида Франция, Оврўпо ва бутун дунё қатор оғир инқирозларни бошидан кечирди. Агар мен президентлик учун курашдан бош тортсам, бу билан мен Франция халқи олдидаги мажбуриятларимни рад этган бўламан», деб айтган жаноб Саркози.\nПрезидент Саркози ўзининг энг катта муваффақияти сифатида Францияни иқтисодий инқироздан қутқариш мақсадида юритаётган сиёсатини тилга олган.\nЖаноб Саркози сўзларига кўра, 2011 йилнинг тўртинчи чорагида Франция иқтисодида ўсиш кузатилган, бу ўсиш кўрсаткичи Оврўпонинг бошқа мамлакатларига солиштирганда баланд бўлган. "Ҳали ҳам кўп одамлар ишсизлар, аммо бизнинг ислоҳотларимиз ўз натижасини беришни бошлаган"", деган Николя Саркози.\nУ ўзини "довул пайтидаги кема капитани" деб атаган.\nЛекин Францияда ўтказилиб борадиган омма фикрини ўрганиш натижаларига кўра, жаноб Саркозини қўллаб-қувватлайдиганларнинг сони унинг сиёсий рақиблариникига қараганда пастдир.\nЯқинлашиб келаётган президентлик сайловида Николя Саркозининг асосий рақиби деб Франция Социалистлар партияси вакили Франсуа Олланд кўрилмоқда.\nЖамоатчилик сўровлари асосида президентлик сайловида Франсуа Олланд Николя Саркози устидан ғалаба қозониши башорат қилинмоқда.\nСўнгги сўров натижаларига кўра, овоз беришнинг биринчи босқичида Франсуа Олланд 28 фоиз, Николя Саркози 24 фоиз овоз тўплайди.\nСайловнинг иккинчи доирасида жорий президент 43, унинг рақиби эса 57 фоиз овоз йиғиши башорат қилинмоқда.


Норма маслахатчи / 2020 йил / № 37 / Кадрлар бўлими\nПенсияга ҳужжатларни йиғаётган шахсга охирги ишдан бўшаган жойида раҳбар билан бўлган можародан кейин меҳнат дафтарчасини беришмаяпти. Ходим меҳнат дафтарчамни йўқотиб қўйишган деган шубҳага боряпти. Шу туфайли пенсияни расмийлаштиришда тўсиқ пайдо бўлган. Бўлғуси пенсионер меҳнат дафтарчаси йўқлиги сабабли пенсиясиз қолиши мумкинми?\nВазиятни «Norma» компаниясининг меҳнат ҳуқуқлари бўйича эксперти Ленара ХИКМАТОВА тушунтиради.\nИш берувчи меҳнат дафтарчасини беришни рад этишга ҳақлими?\nИш берувчи меҳнат шартномаси бекор қилинган кунда ишдан бўшатиш тўғрисидаги буйруқ нусхаси билан бирга меҳнат дафтарчасини ҳам ходимга бериши лозим (МК 108-м.). Меҳнат дафтарчасини беришни бирор-бир сабабларга кўра ортга суриш мумкин эмас.\nБошлаган ишни охирига етмазмаслик, қарз йўқлиги варақасини (обходной листни) имзоламаслик, ходим ҳисобида турган моддий қимматликларни топширмаслик ва бошқа шунга ўхшаш сабаблар меҳнат дафтарчасини беришни рад этиш учун асос бўла олмайди (ОСПнинг 17.04.1998 й. 12-сон қарори 15-б. 5-хатбоши).\nБундан ташқари, меҳнат дафтарчасининг ўз вақтида берилмаганлиги иш берувчига қимматга тушиши мумкин. Иш берувчининг айби билан меҳнат дафтарчаси берилмай ушлаб турилган ҳолларда ходимга мажбурий прогул вақти учун ўртача иш ҳақи тўланади. Масалан, моддий жавобгар ходим томонидан моддий қимматликлар ўз вақтида топширилмаган ҳолатларда меҳнат дафтарчасининг ушлаб турилишини олайлик. Мазкур ҳолатда ишдан бўшатиш куни меҳнат дафтарчаси берилган кун ҳисобланади. Ишдан бўшатишнинг янги санаси ҳақида буйруқ чиқарилади ва меҳнат дафтарчасига бошқа ёзув киритилади, дастлабки ёзув бекор қилинади (Йўриқнома 3.1.-б., АВ рақами 402, 29.01.1998 й.).\nИш берувчи ишдан бўшатилган ходимга унинг меҳнат дафтарчасини бермаётган бўлса, ходим жавобгар унга меҳнат дафтарчасини беришини ва меҳнат дафтарчаси ноқонуний ушлаб турилган мажбурий прогул вақти учун иш ҳақи ундирилишини талаб қилган ҳолда судга мурожаат қилиши мумкин.\nХодим меҳнат масалалари бўйича судга мурожаат этганда суд харажатларини тўлашдан озод этилади (МК 277-м.). Ходимнинг даъвосини қаноатлантиришда давлат божи ва почта харажатлари жавобгар бўлган иш берувчидан ундирилади (ОСПнинг 12-сон қарори 56-б.).\nМеҳнат дафтарчаси йўқолганда стажни қандай тасдиқлаш керак\nҲақиқатан ҳам, меҳнат дафтарчаси – бу иш стажини тасдиқловчи асосий ҳужжат («Фуқароларнинг давлат пенсия таъминоти тўғрисида»ги Қонун 42-м.). Бироқ меҳнат дафтарчаси мавжуд бўлмаган ҳолатларда ёки унга зарур ёзувлар киритилмаганда ёхуд улар нотўғри ва ноаниқ бўлганда, иш стажини тасдиқлаш учун қуйидаги ҳужжатлар қабул қилинади:\nмаълумотномалар, шу жумладан архив маълумотномалари;\nшахсий ҳисобварақлар ва иш ҳақи тўлаш бўйича ведомостлар;\nмеҳнат шартномалари (контрактлар);\nмеҳнат фаолияти даврлари тўғрисидаги маълумотларни ўз ичига олган бошқа ҳужжатлар.\nМаълумотномада қуйидагилар кўрсатилади:\nишга қабул қилиш тўғрисидаги маълумотлар;\nишдан ишга ўтказишлар (лавозимлар) ҳақидаги маълумотлар;\nасос келтирилган ҳолда меҳнат дафтарчасини бекор қилиш тўғрисидаги маълумотлар.\nМаълумотнома ташкилот ёки архив раҳбари, шунингдек уни тайёрлаган ходим томонидан имзоланади ҳамда уни берган ташкилот ёки архив муҳри билан тасдиқланади (Низом 52-б., ВМнинг 8.09.2011 й. 252-сонқарорига 1-илова).\n2005 йилдан амалга оширилган меҳнат фаолияти бўйича стажни тасдиқлаш учун архив маълумотлари зарур бўлмайди. Меҳнат стажини тасдиқлаш ва пенсия ҳисоблаш учун иш ҳақи миқдорини аниқлашда қуйидаги маълумотлардан фойдаланилади:\n2005–2016 йиллардаги даврлар учун – ШЖБПҲга мажбурий бадаллар тўғрисидаги маълумотлар;\n2016–2018 йиллардаги даврлар учун – бюджетдан ташқари ПЖга ҳисобланган фуқароларнинг суғурта бадалларини якка тартибда ҳисобга олишнинг электрон марказлаштирилган реестридан маълумотлар;\n2019 йил учун – Фуқароларнинг ҳисобланган иш ҳақини персоналлаштирилган ҳисобга олишнинг электрон марказлаштирилган реестридан маълумотлар.\nУшбу даврлар учун архив маълумотлари фақат тизимларда зарур маълумотлар мавжуд бўлмаган тақдирда ёки ариза берувчининг мурожаатига кўра талаб этилиши мумкин. Тақдим этилган ҳужжатларни текшириш зарурати туғилганда, шунингдек қўшимча архив маълумотлари талаб этилганда, пенсия кейинчалик қайта ҳисоблаш билан энг кам миқдорда расмийлаштирилади (ПФ-5953-сон 20-б., 2.03.2020 й.).\nШу тариқа, пенсияни расмийлаштиришда 2005 йилгача амалга оширилган меҳнат фаолияти бўйича стажни қоғоз шаклидаги ҳужжатлар билан, 2005 йилдан кейинги стажни эса электрон маълумотлар билан тасдиқлаш мумкин.\n2020 йил 1 январдан кейин меҳнат стажи «Ягона миллий меҳнат тизими» (ЯММТ) идоралараро аппарат-дастурий комплексида мавжуд маълумотларга асосан тасдиқланади. Унда меҳнат шартномасини рўйхатдан ўтказиш, уни ўзгартириш ва бекор қилиш асосида электрон меҳнат дафтарчаси шакллантирилади (ПФ-4502-сон, 31.10.2019 й.).\n2020 йил 1 январдан ЯММТ жорий этилиши муносабати билан Аҳоли бандлигига кўмаклашиш марказлари (меҳнат биржалари) томонидан қоғоз шаклидаги меҳнат дафтарчалари берилиши тўхтатилган. Тегишинча, ходим ушбу санадан кейин биринчи марта ишга кираётган бўлса, унинг меҳнат фаолияти ҳақидаги ёзувлар фақат электрон меҳнат дафтарчасига киритилади.\nМеҳнат дафтарчаси ва архив маълумотлари мавжуд бўлмаганда – масала фақат суд орқали ҳал қилинади\nМеҳнат дафтарчаси йўқотилган, меҳнат фаолияти амалга оширилган корхона эса тугатилган ҳолатлар ҳам учраб туради. Тугатилган корхонада ҳуқуқий ворис бўлса, стаж ва иш ҳақи тўғрисидаги маълумотлар ҳуқуқий ворис томонидан берилади. Бундай ворис бўлмаса, зарур ҳужжатларни архивлардан излаб топиш лозим. Архивда ҳужжатлар топилмаган тақдирда, фақат судга мурожаат қилинади (Низом 74, 84-б.).\nСуд томонидан давлат пенсиясига бўлган ҳуқуқни амалга ошириш билан боғлиқ қуйидаги ишлар кўриб чиқилади:\nмеҳнат стажи тўғрисидаги ҳужжатлар мавжуд бўлмаганда меҳнат фаолияти даврларини тасдиқлаш тўғрисидаги ишлар;\nмеҳнат стажини тасдиқловчи ҳужжатларнинг тегишлилиги тўғрисидаги ишлар;\nиш ўринларини аттестациядан ўтказиш тўғрисидаги ва бошқа ҳужжатлар мавжуд бўлмаганда, зарарли ва хавфли шароитларда меҳнат қилганликни исботлаш тўғрисидаги ишлар (ОСП 44-сон қарори 5-б., 29.11.2017 й.).\nМеҳнат стажи тўғрисидаги ҳужжатлар мавжуд бўлмаганда, фуқаро яшаш жойидаги фуқаролик ишлари бўйича судга меҳнат фаолияти даврларини тасдиқлаш тўғрисидаги ариза билан мурожаат қилиши лозим. Бунда у 1 БҲМ миқдорида давлат божи (Миқдорлар, «Давлат божи тўғрисида»ги Қонун билан тасдиқланган) ва БҲМнинг 7%и миқдорида почта харажатларини тўлайди.


АҚШ разведкаси Эрон Американинг Яқин Шарқдаги кучларига зарба беришга тайёрланаётганини тахмин қилмоқда\nАввалроқ АҚШ Яқин Шарққа B-52 стратегик бомбардимончи самолётларини жўнатганди.\nФото: REUTERS, Nazanin Tabatabaee/WANA\nАҚШ разведка хизматлари Теҳрон Ислом инқилоби муҳофизлари корпусининг “Ал-Қудс” махсус бўлинмаси қўмондони, генерал Қосим Сулаймонийнинг ўлими учун қасос олиш мақсадида Американинг Яқин Шарқдаги кучларига зарба беришга тайёрланаётганини тахмин қилмоқда. Бу ҳақда Fox News телеканали хабар берди.\nТелеканал манбаларининг сўзларига кўра, Пентагон Эрон “ушбу қотиллик учун ўч олмоқчи” эканлиги тўғрисидаги маълумотларга эга.\nҚайд этилишича, АҚШ разведка хизматлари Эрон Америка кучлари ёки Вашингтоннинг бошқа мамлакатлардаги иттифоқчиларига ҳужум уюштириши мумкинлигини тахмин қилмоқда. Манбанинг аниқлик киритишича, бу борада “Ироқ энг катта хавотир уйғотмоқда”.\nТелеканалнинг маълумот беришича, айнан мана шу хавотир боис АҚШ Яқин Шарққа B-52 стратегик бомбардимончи самолётларини жўнатган.\nСЕНТКОМ раҳбари генерал Фрэнк Маккензининг таъкидлашича, Қўшма Штатлар Яқин Шарқда америкалик фуқаролар ёки мамлакат манфаатларига қарши қаратилган “ҳар қандай тажовузга жавоб беришга тайёр”.\nАввалроқ АҚШ ҳарбий денгиз кучларига қарашли атом сувости кемаси ва иккита ракета крейсери Форс кўрфазига кирганди.