ИнтерФУТБОЛ :: Фанатлар «сотқин»ларга қарши\nФанатлар «сотқин»ларга қарши\nКўпчилик спорт турларида бўлгани каби, футболда ҳам бир спортчининг рақиб ёки ашаддий рақобатчи бўлган жамоа сафига ўтиши мухлислар ўртасида норозиликларни келтириб чиқаради. Аммо бундай ҳолатларнинг ҳаммаси ҳам узоқ давом этадиган нафратни пайдо қилади, дейиш нотўғри бўларди. Масалан, Луис Энрике «Реал» учун у даражадаги фигура эмасди ва шунинг учун унинг «Барселона» сафидан ўрин олиши нисбатан осон кечган. «Зенит»нинг собиқ ўйинчиси Дзюбага нисбатан ҳам «Спартак» мухлисларининг қарашлари ёмонмас. Аммо Испания ва Россиядаги юқорида номлари келтирилган клублар тарихига назар соларканмиз, бундайин ўтишлар ҳар доим ҳам осон кечмаганини, аксинча, ўйинчилар ҳамда фанатлар ўртасида қатор можароларни келтириб чиқарганини кўрамиз.\n2017 йил. «Вест Хэм» фанатлари - Пайетга қарши\nФранцуз «Вест Хэм» шарафини ҳимоя қилар, аммо клуб расмийларининг фикрича футболчи бу юмушни чин юракдан амалга оширмасди, худди дон Корлеон каби. Аммо французларнинг 25 миллион фунти ҳам фанатларнинг кўнглини юмшата олмади. Пайет эса Лондон клубида тўп суриш унинг учун бу даражада шараф эмаслигини ва «Марсель» чемпионлик лойиҳасининг бир қисмига айланишни исташини айтиб оловга ёғ қуйгандай бўлди. Бу футболчи авваллари аксини таъкидлаганини ёдга оладиган бўлсак, Пайет ўшанда чин дилдан гапирмагани маълум бўлади. МЮ ёки «Челси»га ўтишнинг имкони йўқлиги маълум бўлгач, футболчи аксинча «сайрай» бошлади. Энди Лондон клуби француз фамилиялик футболчисини 60дан 25 фунтгача арзонлаштирган ҳолда алмаштиришга тайёр.\nДимитри эса экканини ўрмоқда: «сотқин»нинг донғини достон қиладиган қўшиқлар микрофонлар орқали куйланмоқда. «Вест Хэм» ўйингоҳидаги каттакон сурати олдида эса полициячи навбатчилик қилишга мажбур - вандаллардан ҳар нарсани кутиш мумкин-да. Димитрининг либослари куйдириб юборилган ҳолатлар ҳам учраяпти- «Илон» - айнан мана шу рамз Пайетнинг фанатлар ўртасидаги таниқлилик белгисига айланган.\n2016 йил. «Боруссия» Д фанат- лари - Марио Гётцега қарши\nКичик уканинг душманлар шарафини ҳимоя қилиш учун кетиши - ҳар қандай империядаги фуқаролар уруши учун одатий ҳол. Кейин уйга қайтиш, бироқ на ишда ва на ҳаётда тиним бор. Гётце ҳам унчалик қувонч билан кутиб олинмаган Дортмундга қайтгач, жиҳон биринчилиги финалида ғалаба тўпи муаллифига айланган футиболчидай ўйнолмаяпти. Вацке ҳатто Тухель мазкур трансферга қарши бўлгани тўғрисида гапиргандай бўлди ҳам - у фанатлар мазкур ўтишни қанчалик ёмон кутиб олишларини сезган экан. Аммо ҳар қандай ҳолатда ҳам, «Боруссия» фанатларида клуб тарбияланувчисига қарата ҳуштак чалиш учун икки муҳим сабаб бор.\nБиринчидан, футболчи икки ўртада тузилган шартномага асосан 2016 йил охиригача ишлаб беришга ваъда қилган бўлса-да, «Бавария»га ўтиб кетди. Иккинчидан, Мюнхенда ўйнаб кетолмагач, хориждан бўлган бошқа таклифларни қабул қилишга журъат этолмади ва қадрдон жамоасига қайтишга аҳд қилди, мухлислардан қўллаб-қувватлаш кутгани ҳам аён. Гётце доимо ақлли йигит бўлиб келган, у ҳамон ёш ва асло аҳмоқ эмас, бироқ Мариро ва «Боруссия» фанатларини яраштириб қўйиш унга ҳам осон бўлмаса керак. Дарвоқе, Левандовски масаласига келсак, унга нисбатан қарашлар у қадар салбий эмас - у ҳарқалай бегона (польшалик), Хуммельс эса бутунлай бошқа масала: у «Бавария» тарбияланувчиси. Шундай бўлгач, Гётце «сотқин»лар орасида биринчи ўринда.\n2015 йил. «Марсель» фанатлари - Матье Вальбуэнга қарши\nВальбэун «Лион»га - «Марсел»нинг ашаддий рақиби сафига ўтиши билан (айтганча, у Москвага келгунига қадар ҳам бу жамоа шарафини ҳимоя қилганди) собиқ жамоаси мухлислари унга қарши «ов»ни бошлаб юборишди. Бу ўтишни ҳеч ким кечирмади - Вальбуэннинг қўғирчоғини икки «Олимпик» ўйинида осиб қўйишгани етмаганидай, иккинчи бўлим ўрталарида баҳсни тўхтатишга тўғри келди: Матьега қарата шишалар, елим стаканлар, умуман чўнтакда нима топилса бари отилди.\n«Марсель» таркибида ўтказилган 8 йил ўз сўзини айтганди - Вальбуэн маҳаллий мухлисларнинг ўз футболчисига айланган, у рақиблар сафидан ўрин олгач эса, қони қайноқ жанубликлар қаҳр отига минишганди. Матье «Лион» фанатларидан ҳимоя истамоқда, голлар киритяпти, собиқ клубига қарши ўйинларда аниқ тўп узатмоқда ҳам. Дастлаб,«Марсель» фанатлари бу можарода олдинда бораётган эдилар, Вальбуэнни аэропорт тўхташ жойида калтаклашга ҳам уринишлар бўлганди, аммо француз бундай ҳаракатларга нисбатан майдонда муносиб жавоб қайтармоқда.\n2011 йил. «Ливерпуль» фанатлари - Фернандо Торресга қарши\nАПЛнинг энг яхши ҳужумчиларидан бири бўлган испаниялик ҳужумчи шаънига шу даражада кўп лаънатлар ёғдирилардики, ҳатто инс-жинсларга ишонмайдиган мухлислар ҳам унинг ўйинидаги ўзгаришларни сезмай қолишмасди. Аслида, футбол тарихидаги энг қиммат ҳужумчи жонини жабборга бериб ўйнашни хоҳларди. Лондонга қанот қоқиб учишга интилар, бунинг учун куч ва иқтидорини аямасди. Аммо Торресга «Челси» таркибида Дрогба каби ўйинчи бўлиш насиб қилмади. Бу трансферни бемалол омадсиз деб аташ ҳам мумкин. Орқага эса йўл йўқ, ахир «Ливерпул»да унинг либосларини худди ўтган асрларда инс-жинсларга ишонган одамлар алвасти кириб олган кийимларни ёқишгандай аёвсиз кулга айлантиришганди-да.\nШу тариқа Торрес Ливерпуль футболи инквизициясига айлантирилди, фанатлар томонидан «сотқин»га чиқарилган футбол афсоналаридан бири бўлиб қолди. Испанияликнинг ўзи эса шахсига нисбатан билдирилаётган салбий фикрларни, ҳуштакларни тушунмас, ўзини вазият қурбони санарди. Ҳозирда ҳам Торрес «қизиллар» хўжайинлари йиллар давомида уни алдаб келишганини, таркибни кучайтиришни кўпкутганини ва совринлар учун курашга киришиш орзусида яшаганини айтади.Фанатлар бўлса унинг ўзини оқлашларини эшитишадида, «Челси»га ўтиш... «Ливерпул»га садоқат рамзи эканлигини эсига солишади. Ахир футболчи ҳеч бўлмаса «Манчестер Юнайтед»га ўтиши мумкин эди-ку. Темир логика. Бир сўз билан айтганда, испаниялик ҳеч қачон фанатларни тушунмайди, мухлислар - унинг ечимини.\n2011 йил. «Шальке» фанатлари - Мануэль Нойерга қарши\nҲамон «Бавария» «Шальке»га қарши меҳмонда майдонга тушганида ва тўп Майерга оширилганида ҳуштаклар чалина бошланади. Немислар - прагматик халқ, улар нимани буюришса - ўшани бажаришади, кун тартибини ва тартибни ёқтиришади. Аммо ҳис-туйғусиз эмаслар. Мануэлнинг «Бавария» фойдасига қилган эркин танловини улар ҳамон кечиришолмаяпти, кечиришолмаса ҳам керак. Агарда голкипер «Реал» ёки «Манчестер Юнайтед»га йўл олганида, балки ҳеч ким ҳеч нарса демаган бўлармиди? Аммо рур футболи тарбияланувчиси Мюнхенни танлаганида - шу даражада босим кучайиб кетдики, уни таърифлашга сўз ожиз.\nДарвозабоннинг қўғирчоғи кўприкка осиб қўйилди. Унинг шахсига ёзилган энг юмшоқ баннер эса «СОТҚИН». Ҳатто ҳозир ҳам «Шальке» фанатлари Нойерни учратиб қолишса аврар-астарини чиқариб сўкишдан ўзларини тийишолмайди. Бу эса баҳайбат Мануэлга асло ёқмайди, аммо «салом»га яраша «алик» олса можаролардан боши чиқмайди-да. Ўйин давомида шахсига нисбатан янграётган ҳуштакларни эса дарвозабон оддий ҳолдай қабул қилади - ахир у ёшлигидан «Шальке» фанати. Қизиқ ҳолат - Нойер «Бавария»га ўтганидан хурсанд, аммо фанат сифатида мухлисларни тушунармикан?!\n2009 йил. «Зенит» фанатлари - Владимир Бистровга қарши\n«У одам эдими?» Бу саволни машҳур баннер ёрдамида беришди, айнан унда «Узуклар ҳукмдори» қаҳрамони Голлум Бистров тимсолида тасвирланган ва «Спартак»нинг «ромб»асини ушлаб олганча машҳур бўлган ибора «Менинг жозибадорим» сўзларини такрорларди. Ҳамма гап шундаки, Бистров дастлаб Москвага йўл оларкан бешикдалик чоғидаёқ «Спартак» мухлиси бўлганини такрорлади, кейин эса, ҳеч нарса бўлмагандай қайтишга қарор қилиб «Зенит» мухлисларининг қонини қайнатиб юборди. Дарвоқе,Владимир ўша баннердаги Голлумда ҳақиқатда нима ифоланганлигини англаёлмади - унга баннер ёқди, ҳатто совға қилишларини сўради - фанатлар эса футболчидаги қатъиятсизликни қаттиқ қоралашди, жавоб сифатида эса ўйинчининг ҳеч нарсани англатмайдиган кулгусини олишди.\nАслида, Бистров Санкт-петербурглик мухлисларнинг Москва клубига нисбатан ўз қарашлари борлигини жуда яхши билади. Ҳатто улар РФ пойтахтида бир бор бўлмаган инсонни ҳам «москвалик» деб аташга тайёрлар. «Зенит» билан боғлиқ бирор масалада қарашлари тўғри келмай қолса эса уни «Спартак» фанатига чиқариб қўйишлари ҳеч гап эмас. Бироқ мазкур тушунмовчиликдаги муаммо янада нозик - Карпин Федунга нисбатан босим ўтказишганини ва Бистровни «Зенит»га қўйиб юборишга мажбур қилганини гап орасида айтиб юборди. Мазкур трансфер эса ўйинчига қўл келди, аммо рақибни кучсизлантириб юборди - чемпионлик мақомини Владимир «Спартак»дан қайтганидан сўнг ютиб олди. Владимирга нисбатан билдирилган салбий фикрлар вақт ўтган сайин унутилгани рост. Зеро, у Петербург футболи афсонасининг бош фигураси эмас. Бироқ «Смена» ва «Зенит» тарбияланувчиси бўлган Бистровни дунё даражасида ёрқин қабул қилишгани ҳануз тушунарсиз.\n2009 йил. МЮ ва МС фанатлари - Тевесга қарши\nМанчестерда фақат «Манчестер Юнайтед» фанатларигина Тевесни «Манчестер Сити»га ўтиб кетгани ва айрилиқ учун фақат собиқ клуби айбдор деб айтгани учун ёмон кўришади, деб ўйлайсизми? Хато қиласиз, Карлитос бу борада кам учрайдиган эффектни яратди - Манчестернинг ҳар икки клуби мухлисларининг қарашларида бир хиллик кузатилди. Улар ҳамкорликда ахлат ташувчи юк машинасига буюртма беришди ва унга Тевес футболкаларини ташлашни таклиф қилишди. «Қизил иблислар»нинг аргентиналикка нисбатан эски ҳисоб-китоблари бор, «мовий ой» вакилларини эса футболчи 2011 йилда Чемпионлар Лигаси доирасида «Бавария»га қарши баҳсда майдонга чиқишдан бош тортгани қаҳрлантириб юборган.\nКарлос кенг жамоатчилик олдидаги чиқишдан сўнг тинчланди деб ўйласангиз эса хато қиласиз. Орадан ярим йил ўтгач, чемпионлик мақоми нишонланаётганида у сэр Алекс Фергюсонга қуйидаги ёзувни юборди: «Қабрингда тинч ёт, Ферги». Бу билан Тевес Фергюсон қачонлардир айтган бир иборани ҳамманинг ёдига солиб қўймоқчи бўлганди: «Тевес «шаҳарликлар» таркибида чемпион бўлгунича мен у дунёга йўл оламан». Футболчининг мазкур хурмача қилиғи учун «Манчестер Сити» расмий равишда узр сўради, аммо шундан сўнг Карлос ўзини жуда ҳам яхши кўришмайдиган клубда яна бир мавсум тўп сурди ва энди Манчестерга оёғи тортмаса ҳам керак - «Юнайтед» фанатларининг уни кўргани кўзлари йўқ. Бу сизга Оуэн эмас, Майкл МЮга ўтишга қарор қилганидан сўнг қадрдон Ливерпулида ҳуштакларга сабаб бўлса ҳам, иш оёқда тепкилашгача бориб етмаслиги аниқ.\n2000 йил. «Барселона» фанатлари - Луиш Фигуга қарши\nЯқинда «Барселона» академияси мураббийлари билан боғлиқ можаро юз берди. Ҳаммасига мураббийларнинг «Реал» афсонавий футболчиси Рауль билан бирга суратга тушишни тақиқлаб қўйишгани сабаб бўлди. Маълум бўлишича, каталонияликлар учун ашаддий рақиб ўйинчиси билан тушилган сурат ҳам обрўларига берилган зарба экан, бироқ бу «Барселона» боссларига Фигуни «Реал»га миллион песетга бериб юборишларига тўсқинлик қилолмади. Блаугранслар сардори эса шундай деб баёнот берди: «Реал»га ўтмайман. Фанатлар кўзларига қандай қарайман ахир?» Аммо ўтди - пул ва совринлар учун ўтди.\nФигунинг айтишича, бу воқеа аллақачон тарихга айланган, шунчаки у Барселонада кам бўлади, холос. Футболчи тарафига қарата эса фанатлар эль-класико давомида фақатгина турли буюмлар отибгина қолмасдан, ҳатто чўчқа бошини ҳам ирғитишди, дуч келиб қолганида имкон қадар обрўсизлантиришга интилишди. Евро-2004 финали давомида (ўшанда греклар сенсацион даражада ғалаба қозонишганди) Фигунинг олдига айнан «Барселона» фанати югуриб келди ва унга «лаънат»ни топширди. Луиш ҳамон каталонияликлар уни қадрлашмаганини, «Реал»га ўтишида пул асосий фактор бўлганини таъкидлайди ва Мадридга «Барселона»дан ҳозир ҳам ўтган бўлишини айтади. Қилмишидан афсус чекмайдиган «сотқин» бундан кейин ҳам фанатларнинг жаҳлини чиқараверади.\nЮқорида тўхталган воқеаларни - футболчига нисбатан бўлган муҳаббат бир лаҳзада нафратга айланиш ҳодисаларини нима бир-бирига яқинлаштирмоқда? Тўғри, шундай ўйинчилар ҳам борки, уларнинг қайси клубга ўтиши билан мухлисларнинг иши йўқ - хоҳлашса «Реал»га ёки «Барсенлона»га ўтмайдими. Лекин биз юқорида номларини келтирган футболчиларни фанатлар ўзларича севишарди. Уларнинг ҳар бирини ўзлари учун азиз ва қадрдон, ҳатто оиласи аъзолари деб билишарди. Ўз арзандаларини алқашар, улар билан мақтанишарди. Шундай экан, фанатларнинг фикрича, бу футболчиларнинг бошқа клубларга ўтиб кетиши «сотқинлик» эмасми?! Демак, кимни энг кўп севишган бўлса айнан ўшалар нафратга лойиқ эканлар-да?


Мағрур ва мағлуб имконлар » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n20-09-2016 | 13:59\nZAMIN.UZ / Спорт / 20 Сентиябр 2016 года281\nМағрур ва мағлуб имконлар\nЮзага чиққан ва чиқмаган, мағрур ва мағлуб имконлар ҳақида сўз борса, ҳозирги кунларда дастлаб паралимпиячиларимиз кўз олдимизга келишади. Улар халқимизнинг асл генофонди нималарга қодир эканини бутун спорт дунёсига яна бир бора исботлашди. Аввалги мақоламизда спортимизнинг сўнгги 1,5 ой ичидаги ютуқларини булоқнинг кўзи бирдан очилиб кетишига қиёслагандик. Бу сафар мазкур воқеликка бошқа аспектдан ёндашамиз.Мана, 32 нафар спортчидан иборат делегациямиз Паралимпия-2016да нақ 31та медаль жамғарди. Иштирокчилар сони ва медаллар миқдори нисбатининг фоизини чиқарсак, бу - мисли кўрилмаган кўрсаткич. Агар делегациямиз таркибига 32 эмас, балки 60 нафар спортчи кирганида, бундан-да юқори натижа қайд этилиши аниқ эди. Аввалига ихчам жамоа билан камтарона иштирокни таъминлаш кўзда тутилаётгандек таассурот туғилганди. Кейинчалик барчаси ўзгариб кетди. Шунчаки, иштирок энди паралимпиячиларимизни қониқтирмасди. Чунки улар ғолиблар сафида бўлишга лойиқ эдилар ва юксак орзу-мақсадларига эришдилар. Улар шаънига яна бир карра олқиш ва офаринларимиз бўлсин!Энди бошқача ёндашув масаласига қайтамиз. Хўш, булоқнинг кўзи нима учун айнан шу сафар очилди? Улкан ғалаба учун истиқлолимизнинг қутлуғ 25 йиллик санасини кутиш шартмиди? Ёки ғалаба кайфияти, спортча вазият шу санага тўғри келдими? Очиғи, кутилган ва кутилмаган воқеалар таъсирида вакилларимизда ғалабага бўлган кучли иштиёқ уйғонгани рост. Россиялик паралимпиячиларнинг мусобақада иштирок этишмагани бошқалар қатори бизнинг спортчиларга ҳам қўшимча имконият яратгани айни ҳақиқат.Бироқ на у ҳолат, на буниси паралимпиячиларимизнинг ғалабаларида асосий омил эмас. Тўғри, Лондон ва Манчестер шаҳри клубларидаги алғов-далғовлардан «Лестер» унумли фойдаланиб қолди. Кўзда тутилмаган спортча вазият шунга имкон берганди. Паралимпиячиларимизнинг ғалабаларини эса бу тахлит изоҳлаш ноўрин. Мазкур зафарли юришни ҳаттоки, 25 йиллик саъй-ҳаракатлар самараси, дейиш ҳам у қадар тўғри ҳисобланмайди. Агар масалага шундай ёндашсак, «Вакилларимиз Лондон-2012 мусобақасига тайёр бўлишмаган, ўшанда улар ғалаба учун имкон топишмаган» қабилида хулоса туғилади.Хўш, унда масалага қай тахлит ёндашган маъқул? Фикримизча, мамлакатимиз спорт муҳити нуфузли халқаро турнирларга анча аввал тайёр бўлган. Фақат, турли сабабларга кўра, имконлар юзага чиқмаган, холос. Буни ёрқин мисоли мухлислар ёдида, албатта. Вадим Абрамов мураббийлигидаги собиқ олимпия термамиз Лондон-2012 йўлланмасини ўз қўли билан БАА вакилларига топширганди.Аламлиси шундаки, ўшанда олимпиячи футболчиларимиз рақибларидан ҳеч бир жабҳада кам эмасдилар. Ғалаба имконидан фойдаланишмагани, ўз имконларини мағлуб ҳолда майдонда қолдиришгани - шахсий хатолари, мураббий хатоси. Яна бир бор таъкидлаймиз, бизнинг спорт муҳитимиз юксак ғалабаларга аслида анча олдинроқ лойиқ бўлганди. Имконлардан фойдаланмаслик шу ғалабаларни ортга сурди ва бугунги кунга қадар кечиктирди.Халқимиз «Ҳечдан кўра, кеч яхши», дейди бағрикенглик ва шукрона билан. Шундай. Бугун халқимиз бироз кечиккан ғалабалар оғушида маст. Футзалчиларимизнинг ёши ўтган олтин авлоди вакилларидан айримлари жаҳон чемпионатида иштирок этишдики, бу ҳам юқорида тилга олинган ва бироз кечиккан ғалабаларга ҳамнафасликдир, гўё. Колумбия-2016 ўйинлари тасдиқладики, футзалчиларимиз жаҳоннинг кучли терма жамоалари билан басма-бас курашишга қодирлар. Мендез термамиз бошқарувига бироз эртароқ келганида, натижалар бундан-да юксак бўлиши мумкин экан аслида. Вакилларимизнинг Панама ва Колумбия термалари билан учрашувлари, кейин эса тилга олинган ҳар икки жамоанинг ўзаро баҳсини кузатиш асносида шундай хулосага келдик: бир қанча имконлар паркетда қолиб кетди, барибир. Имконлар юзага чиқишни истади. Футзалчиларимиз буни уддалашолмади, аниқроғи, ҳаттоки, Мендездек мураббий ҳам қайсидир паллада тажрибасизлик қилди. Мана, энди аён бўлдики, футзалчиларимиз Панама термасини енгишга руҳан тайёр бўлишолмаган. Жаҳон чемпионатидаги дастлабки учрашувлиги учун шундай ҳол юзага келди, дейиш жуда енгил сабаб ҳисобланади. Негаки, буни барча билади. Ҳаммага маълум сабабни енгиш эса, нисбатан осонроқ. Кимдир «Ёзиш муаммо эмас, дастлабки баҳсдаги ҳаяжонни енгиш муаммо», дер балки. Йўқ, ёзиш ҳам осон эмас. Маълум мулоҳазаларни кўпчилик эътиборига ҳавола қилиш мухлислар кўз ўнгида гол уриш каби масъулиятлидир. Ислом Слимани «Лестер» таркибидаги дебют ўйинида қайси омилга кўра, «дубл»га эришди? Нима, уни ҳаяжон босмаганми? Босган, албатта. Спортчи борки, буни ҳамиша ҳис қилиб туради. Фарқи шундаки, баҳсга том маънода тайёр спортчи ҳаяжонни ўз вақтида узоқларга улоқтиради. Бизнингча, «Лестер» дебютанти айнан шундай йўл тутган. Демоқчимизки, футзалчиларимиз ҳам шу йўлдан боришганида, эҳтимол, ҳозир барчамиз «плей-офф»ни орзиқиб кутаётган бўлармидик?! Майли, ҳечқиси йўқ. Вакилларимиз, муҳими, жаҳон чемпионатида иштирок этиш вазифасини уддалашди, бу борада мухлисларни уялтиришмади. Майдон эгаларини таҳликага туширган шоввоз йигитлар футзал дунёсини сергак торттиришгани аниқ. Демак, футзалчиларимиздан янги ғалабалар кутишга ҳақлимиз.Шу ўринда таъкидлаш жоизки, мухлислар «Локомотив»нинг ОЧЛдаги ғалабасини шундай ҳақли нигоҳ билан кутишганди. Афсуски, «темирйўлчилар» ишончни оқлашмади. Биз уларнинг ярасига яна туз сепиш фикридан йироқмиз. Лекин бой берилган имкон хусусида ҳам сўзламасликнинг иложи йўқ. Ана, «МЮ» кучли таркиби билан кетма-кет 3 та ўйинни бой берди. Борингки, «Манчестер дербиси»даги мағлубият тушунарли. Ҳар ҳолда, рақиб мураббийи -Гвардиола ва «Сити» таркиби ҳам «МЮ»га муносиб. Аммо кейинги икки сафар учрашувидаги омадсизлик масъулияти Жозе Моуриньо зиммасида. «МЮ»нинг олтин таркиби ҳозирги кунда потенциал имкониятлар нуқтаи-назаридан жаҳоннинг энг кучли жамоалари билан беллашишга қодир. «Фейеноорд» ва «Уотфорд»га имкониятнинг бой берилиши эса, фикримизча, рақиб кучини тўғри баҳоламаслик натижасидир. Бу «МЮ»ни енгган икки клуб ўта кучли, деган хулосани бермайди, албатта. Ҳар иккиси нисбий маънода «МЮ»дан устун келиши мумкин эди ва шу нисбийлик амалга ошди. Дастлабки турларда тўлиқ кўринган «МЮ»даги заряд тугаб бораётгандек, тўғрироғи, Моуриньо шу зарядни тўлдиролмаётгандек. «Локомотив» билан ҳам шунга ўхшаш ҳолат юз берди. Бутун мавсум давомида ғалаба гулханини ёққан жамоа энг муҳим ўйинда, боз устига, мухлислари кўз ўнгида рақибга таслим бўлди. Минг-минглаб мухлислар сўнгги дақиқаларга қадар «Локо» ўз сўзини айтишига ишонишди. Йўқ, умидлар пучга чиқди. «Реал» охирги паллагача курашиб, «Спортинг» «сенсация»сига йўл қўймади. «Локо» эса бу ишни эплолмади. Аламли, жуда аламли.Хайриятки, Темур Олимхўжаев шогирдлари мухлислар қалбидаги мағлубият ғуборини ювиб юборишди. Таиландлик ўсмирлар ҳам вакилларимизга жон-жаҳдлари билан қаршилик кўрсатишди. Агар улар иккинчи бўлим бошида пенальтини аниқ амалга оширишганида, билмадик, воқеалар ривожи қандай тус оларди. Дастлабки турда вакилларимиз «Рақиб имконияти даражасида гол ураверсин, барибир, биз ундан кўпроқ урамиз» қабилида иш тутишди, гўё. Уларнинг ҳар бир баҳсда бу каби «шоу» уюштиришлари мухлислар учун ёқимли, албатта. Бироқ шу руҳга кўникиб қолиш хавфи мавжудлигини ҳам унутмаслик даркор. Зеро, ўсмирларимиз ҳозирча жиддий рақиблар билан куч синашишмади. Улар «Андижон» ва «Қўқон-1912» жамоалари каби жиддий рақиблар синовидан муваффақиятли ўтишса, жаҳон чемпионати йўлланмасини нақд қилишади. Ҳа, ишонаверинг, айни пайт «Насаф» «Андижон» учун, «Металлург» эса «Қўқон-1912» учун жиддий рақиб саналади. Дуранг ва ғалаба водийнинг икки клуби учун арзирли натижа. Қарангки, уларга қарама-қарши ўлароқ, «Навбаҳор» аутсайдер жамоадан йирик ҳисобда енгилди. Ғалати зиддият, тўғрими? Бу каби зиддиятнинг сабаби нимада? Ишончимиз комилки, зукко мухлисларда бундай саволларга асосли жавоблар мавжуд. Шу каби савол-жавоблар муҳокамаси бор экан, футболимиз тараққий этиб бораверади.Муҳаммад ВалиМанба: Interfutbol.uz\nТеглар: да нафар рақибларидан таслим сони Демоқчимизки ВконтактеFacebookTwitterОдноклассникиМой мир\nЎқишни тавсия қиламиз Рио Паралимпияси: Ўзбекистоннинг 32 спортчисидан 31 та медаль\n15:18 / 18-09-2016\nПаралимпиада якунлари: 32 иштирокчи ва 31 медал


29. Ўзбекистон Республикаси Уй-жой-коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги.\n30. Ўзбекистон Республикаси Давлат статистика қўмитаси.\n31. Ўзбекистон Республикаси Хусусийлаштирилган корхоналарга кўмаклашиш ва рақобатни ривожлантириш давлат қўмитаси.\n32. Ўзбекистон Республикаси Давлат солиқ қўмитаси.\n33. Ўзбекистон Республикаси Давлат божхона қўмитаси.\n34. Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси.\n35. Ўзбекистон Республикаси Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитаси.\n36. Ўзбекистон Республикаси Давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси.\n37. Ўзбекистон Республикаси Ер ресурслари, геодезия, картография ва давлат кадастри давлат қўмитаси.\n38. Ўзбекистон Республикаси Туризмни ривожлантириш давлат қўмитаси.\n39. Ўзбекистон Республикаси Жисмоний тарбия ва спорт давлат қўмитаси.\n40. Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги.\n41. Ўзбекистон стандартлаштириш, метрология ва сертификатлаштириш агентлиги.\n42. Ўзбекистон Автомобиль ва дарё транспорти агентлиги.\n43. Ўзбекистон Республикаси Интеллектуал мулк агентлиги.\n44. «Ўзархив» агентлиги.\n45. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Давлат захираларини бошқариш қўмитаси.\n46. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмита.\n47. Ўзбекистон Республикаси Парвозлар хавфсизлигини назорат қилиш давлат инспекцияси.\n48. Ўзбекистон Республикаси Темир йўлларда юк ва йўловчилар ташиш хавфсизлигини назорат қилиш давлат инспекцияси.\n49. «Ўзбекнефтгаз» миллий холдинг компанияси.\n50. «Ўзбекэнерго» акциядорлик жамияти.\n51. «Ўзкимёсаноат» акциядорлик жамияти.\n52. «Ўзбекистон темир йўллари» акциядорлик жамияти.\n53. «Ўздонмаҳсулот» акциядорлик компанияси.\n54. «Ўзавтосаноат» акциядорлик компанияси.\n55. «Ўзпахтасаноат» акциядорлик жамияти.\n56. «Ўзбекозиқовқатхолдинг» холдинг компанияси.\n57. Ўзбекистон Республикаси Автомобиль йўллари давлат қўмитаси.\n58. «Ўзбекистон ҳаво йўллари» миллий авиакомпанияси.\n59. Ўзбекистон миллий телерадиокомпанияси.\n60. Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси.\n61. «Олмалиқ кон-металлургия комбинати» акциядорлик жамияти.62. Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Стратегик ва минтақалараро тадқиқотлар институти.\n63. Ўзбекистон ёшлар иттифоқи.\n64. «Ўзбекипаксаноат» уюшмаси.\n65. «Ўзагротехсаноатхолдинг» акциядорлик жамияти.


Муҳаррир минбари, МХХ ҳақидаги гапириш мумкин бўлмаган гаплар, Сиёсат | 03/14/2018 5:56 PM 93564 марта ўқилди\nБу мақола ёзилганига ҳадемай бир йил бўлади.\nЎзбекистонда МХХ ҳақида ёзиш тугул, гапириш ҳам мумкин бўлмаган бир пайтда биз бу мақолани ёзиб, эълон қилган эдик.\nКейин секин аста музлар эрий бошлади.\nЎзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёевнинг хоҳиш иродаси ва ғайрат шижоати билан мамлакатда СНБни ислоҳ қилиш бошланди.\n“Дунё ўзбеклари” давлат раҳбарининг ўй фикри ва режалари билан ҳамиша дилдош ва ҳамфикр эканлигидан қалбимизда ажиб бир фахр туямиз.\nШу фахр бизни ҳеч қачон тарк этмаслигини истардик…\nТоронто шаҳри, Канада, 15 январь, 2018 йил…\nМиллий Хавфсизлик Хизмати – нима ёки у қандай идора?\nЖайдари ва қашқадарёча тилда лўнда қилиб айтадиган бўлсак, МХХ – аслида давлат хавсизлигига оид маълумот тўпловчи идора бўлиши керак.\nЛекин Ўзбекистон МХХ – одамларни шантаж қилиб қўрқитувчи ва тўҳмат билан жазоловчи вазифасини бажармоқда…\nБолалигим ўтган Китоб районидаги маҳалламизда Ҳамид Қодиров деган Улуғ Ватан урушида иштирок этган ярми татар, ярми рус бўлган бир киши бор эди.\nУнинг КГБ лигини эса 70 ёшдан ошиб вафот этгандагина билдик.\nБугунги кундаги ана шундай “шарафли” вазифа эгаларига келсак, бирон бир даврага кириб, “ким СНБ” десангиз 10 кишидан 8 нафари “мен СНБ” деб жавоб қайтаришади. Қолган иккитаси ҳам унинг айғоқчиси бўлиб чиқади.\nҲаттоки, ярми исбот сифатида гувоҳнома ҳам кўрсатиши тайин. Таваккал деб осмонга тош отсангиз, СНБнинг бошига тушади.\nСемечка сотувчи кампир ҳам СНБдаги каттароқ танишининг исми-шарифини айта қолади. Кўчада “крутой” болалар тортишиб қолса дарҳол СНБдаги танишларига қўнғироқ қилиши урф бўлибди.\nҚайси томон танишининг лавозими каттароқ чиқса ўша томон ғолиб чиқади.\nКўчада обрўлироқ кишиларни кўрсатиб, “фалончи СНБ нинг отаси”, “фалончи СНБ нинг ўғли” ёки “фалончи СНБ нинг куёви” қабилидаги “СНБ” сўзи қўшиб гапирилиши одатий ҳолга айланган.\nКимдир ҳужжат қалбакилаштирса ҳам дарҳол СНБ пайдо бўлади. Бу очиқ кўз ҳар нарсани кўраверар экан.\nҲаттоки, ёшлар дискотекасига ҳам гувоҳнома кўрсатиб кириб, кайфи сафо қилиб юрган СНБларнинг гувоҳи бўлдик…\nШундай пайтларда СНБлик касбини танламаганимга ачиниб кетаман.\nСНБ шу қадар кўпайиб кетдики, ёмғирдан кейинги қўзиқориндай ҳар ёқни ўраб олди. Штат ва штатсиз ходимлар ҳаддан зиёд кўпайиб кетганлигидан бу идорани Рустам Иноятовнинг ўзи ҳам бошқара олмай қолди.\nЯна, энг ажабланарлиси шуки, уларни бир бечора камбағалнинг эрки топталаётган жойлардан топа олмайсиз. Уларни фақат пул кўпроқ айланадиган жойлардан топасиз.\nБирор жиноятда гумонланувчини СНБ ушлаб судга олиб борса, сўроқ қилмасдан дарҳол ҳукм ўқилиши аниқ. Судялар ҳам “СНБ олиб келган” дея ҳукмни қўшимча муддатлари билан дарҳол ўқиб қўя қолишади.\nАкс ҳолда судянинг ўзига ҳукм ўқилиши муқаррар..\n20 нафар ёш ва ғўр йигитларнинг қамалиб кетишини истамаган ота-оналар пул йиғишиб МХХнинг марказий аппаратидан топилган каттароқ танишларига узатишади. СНБдан топшириқ боргач мурда “сувда чўкиб ўлган” деган экспертиза хулосаси билан иш ёпиб юборилади.\nБоласидан айрилган камбағал ота-она қайси ташкилотга бош суқмасин, ҳеч бир юқори идора ишни қайта очишга журъат эта олмайди. Бунинг сабаби оддий. Куч ишлатар тизимларига – оддий қоровулдан тортиб, ҳаттоки, ИИВ ва Бош прократурага ҳам ишга ўтиш учун МХХнинг рухсати берилиши шарт.\nШу жойга келганда мантиқ бузилмоқда. СНБга қарши туриши керак бўлган Ички Ишларга ҳам, СНБни назорат қилувчи Прокуратурага ҳам ишга кириш учун СНБнинг рухсати зарур бўлса.\nБу ерда адолат тамойили бузилганини кўриш мумкин…\nБиргина мисол келтираман: Шу кунларда Тошкент шаҳрининг 5 та туман ИИБ бошлиқларининг ўрни бўш турибди.\nБоиси, берилаётган номзодлар СНБдан ўтмаётган эмиш. Энди ИИВ ходимлари ҳам СНБдан қўйилиши шартмикан?\nМиллий Хавфсизлик хизмати – анчадан бўён Ички Ишлар вазирлиги билан Бош Прокуратура ваколатларини сурбетларча эгаллаб олган. Ички Ишлар бугун, деярли, қоровуллик, прокуратура эса – кузатувчи вазифасини бажарадиган бўлиб қолди.\nАхир ўзингиз ўйлаб кўринг, Миллий деганда қайси миллатни назарда тутиш лозим бўлади?\nМисол учун, МХХ раиси Рустам Иноятовнинг асл миллати тожик бўлса. У қандай қилиб Ўзбекистон Миллий Хавфсизлик Хизматига чорак аср давомида раҳбарлик қилиб келди?\nШу жойга келганда ўй-хаёлларим чалкашиб кетмоқда. Майли, раис қайси миллатдан бўлиши – кўп миллатли Ўзбекистон учун, эҳтимол, ҳеч қандай аҳамиятга эга эмасдир.\nЛекин давлат хавфсизлиги ва сарҳадларимиз дахлсизлиги жиҳатидан Ўзбекистон Хавфсизлик Хизматига ўзбек миллатига мансуб, ўзбек бўлганда ҳам – етти палаги тоза ўзбек раҳбарлик қилиши маъқул эмасми?\nМайли, нима бўлганда ҳам – “таги тешик чўнтак” учун эмас, юрт фаровонлиги учун жон куйдирадиган раҳбар бўлса бас…\nМенинг олис Канададан туриб бундай юқори ва нуфузли ташкилот учун ақл ўргатишим одобдан бўлмаса-да, яхши ва ёруғ ният билан бир таклифни ўртага ташлайман:\nЎзбекистоннинг янги сайланган Президенти Шавкат Миромонович Мирзиёев катта ислоҳотлар остонасида турган МХХнинг ваколатларини қайта кўриб чиқиб – фақат ва фақат ўз профессионал вазифасини бажарадиган ҳақиқий Давлат Хавфсизлиги Хизмати (ДХХ) ни ташкил этиши лозим.\nРустам Иноятов салкам чорак асрдан бўён бошқариб келаётган махфий хизмат идорасини тамомила тугатиб, қайта қуриш керак:\nЖамият ижтимоий-сиёсий ҳаётининг барча жабҳаларидаги МХХ назоратини жиддий таҳлил этиш, унинг чексиз – чегарасиз ҳуқуқ ва ваколатларини чеклаш, чегаралаш зарур ва шарт!!!\nМХХ дан ноҳақ четлатилган ҳалол ва соф виждонли, тажрибали ва профессионал кадрлар билан бирма бир суҳбатлашиб, уларнинг дил дарди ва ҳасратига, изтироб ва маломатига қулоқ тутилса, бу соҳага оид жуда кўп адолатсизликлар, биз билган ва билмаган бошқа кўплаб сир-синоат ва тилсимотлар ҳам ойдинлашади…\nКейинги пайтларда кўплаб таниқли хонанда-ю, созандалар билан боғлиқ “лецинзия муаммоси” айнан МХХ томонидан яратилган ярамас иллат эканини бугун одамлар билиб қўйишини истардик.\nУларни матбуотга қоралаб мақолалар уюштириш санъати ҳам айнан ана шу идора ходимларининг – СНБ олийгоҳларида ўқитиладиган – “Интрига ва Шантаж санъати” дарслигидан яратилган ижод маҳсулидир.\nАнар улар шу йўлни танлашмаса, СНБ мулозимларининг бу шантажига кўнишмаса, Ўзбекистонда бемалол яшаш ва ижод қилишлари, ишлашлари амримаҳол бўлиб қолди…\nМХХ ходимларидан жабр кўрганлар бирон юқори ташкилотга арз қилиб борса, чекстлар устидан шикоят қилиб келган жабрланувчининг додини эшитишга ҳеч кимнинг “духи” етмайди.\nСНБнинг устидан мабодо СНБнинг ўзига арз қилиб борсангиз, “ўзинг айб қилгансанки, СНБ сенга тегинган. Акс ҳолда бекорга тегинмайди” деган дағдаға билан қувиб солишади.\nБу ҳам етмагандек – МХХнинг архивидаги шахсий варақангизга “ёзувчи” деган тамғани ҳам бостириб қўйишади.\nЛекин аслини олганда – ўз ҳақ-ҳуқуқини талаб қилувчи бошқа, “ёзувчи” -бошқа.\nБу бечора рақибнинг айби эса – биринчи бўлиб чақимчилик қилмагани.\nҚўпол қилиб айтганда, Ўзбекистонда сотқин ва хоин бўлиб яшаш муҳити шакллантирилди.\nБу миллат кейинги чорак аср давомида бевосита СНБнинг ташаббуси билан – ташқаридан душман келса, олдига ички кийимини байроқ қилиб чиқадиган лаганбардор ва манқурт оломонга айлантирилди…\nБу “ақлли ватанпарвар” шу вақтгача Америка учун нимадир қилганки, Ўзбекистоннинг стратегик аҳамиятига эга лавозимда ишлаб турган бу Қаҳрамон мулозим учун АҚШ эшиклари очилган.\nБиз “Қаҳрамон” деганда унинг расман “Ўзбекистон Қаҳрамони” эканини назарда тутдик.\nСНБ да ишлаб, қайси каромати учун унга 2007 йилда Ўзбекистон Қаҳрамони унвони берилгани кўпчиликни қизиқтириши табиий, албатта.\n2005 йилда Андижон қирғини юз берганини ёдга олсак, бу масала ҳам ўз ўзидан ойдинлашади…\nБундан фойдаланиб МХХ Иноятов бошчилигида мамлакатдаги бошқа кўпгина ваколатларга ҳам бирма-бир эгалик қила бошлади…\nҲаттоки, адабиёт ва санъат вакиллари, журналистларни азалдан яхши кўрадиган биринчи Президентимиз атрофида онда-сонда кўриниб қоладиган ижодкорларнинг ҳам барчасини қуритишди. Бирортасини ҳам қолдиришмади.\nШулар қатори – эл ардоғидаги Халқ шоири, Ўзбекистон қаҳрамони Абдулла Орипов ҳам тазйиққа олиниб, қувғин қилинди. Бу бежизга эмас эди. Шоҳга яқин бўлган ҳар қандай ижодкор, агар дарвешлиги тутса, худди Исмат Хушев каби, сарой ташқарисида бўлаётган талон-тарожлик ва кўзбўямачиликлар ҳақида подшога “гуллаб қўйиши” аниқ.\nЧунки улар кўзига ёмон ва ё яхши кўринган бойларни ҳам бемалол олиб кетиб, кўздан пана ертўласида сўроқ қилаверишди…\nАкс ҳолда, ёнига наркотик ёки диний китобни қўшиб “ватан хоини”, “ваҳҳобий” ва ё “террорчи” деган тамға босиб юбориш улар учун писта чақишдай гап.\nҲаёт ва Жовдат Шарифхўжаевларнинг шахсий уйлари тагидаги подвалда МХХ ертўласига ўхшатиб қурилган темир панжарали махсус сўроқ қилиш хоналари аниқланганини бугун кўпчилик билмаса керак.\nБу ажиб ва шармандали ҳол – сўзимизнинг яққол исботидир.\nУшбу ертўлаларда “замонавий ўзбек бойлари” бошига қоп кийдирилган ҳолда олиб кирилиб, сўроқ қилинган. Худо билади, бўйсунмаган қанча бегуноҳ бойлар ном-нишонсиз йўқ қилиб юборилган бўлса.\nБизда 25 йилдан бўён: “СНБ олиб кетдими, демак хавфли жиноятчи ёки террорист экан” деган бемаъни бир тушунча мавжуд…\nБулар бизга маълум бўлгани. Маълум бўлмаган чет эл банкларидаги пуллар қанча бўлиши мумкин? Буни эса уйида яхши-ёмон кунларига ажратиб қўйган атига иккитагина юк машинсига жо бўлган 2 миллион АҚШ долларига қараб баҳолайверасиз.\nЕвропадан сотиб олинган катта-катта супермаркетлар-чи, беш юлдузли мехмонхоналар-чи, буларнинг ҳисобини чиқаришда энг замонавий калкуляторлар ҳам тутаб, ёниб кетиши мумкин.\nҲаттоки, телевидениеда намойиш этилган криминал кўрсатувларни ҳам қайта ишлаб, бу жиноятларга ҳам бўлар, бўлмас – милиция ходимларини аралаштириб юбораверди…\nЎтган йили Тошкент вилоятида қўпорувчиликка тайёргарлик кўраётган 12 нафар профессионал террористлар ушланган.\nУларни – Ички Ишлар ходимлари қўлга олишган…\nЎтган йили Сурхондарё вилоятида кенг даладаги чўпонларнинг ертўласида ҳам бир гуруҳ террористлар катта қурол аслаҳа базаси билан қўлга олинган.\nБуни ҳам милиция ходимлари топишган.\nЧорсу бозорида террористларга алоқадор жиноятчи қўлга олиниб, ундаги уяли телефон СИМ картаси орқали 300 нафар жиноятчилар рўйхати аниқланиб ушланди. Буни ҳам оддий бир милиция ходими амалга оширган.\nЛекин бу милиция ходимига СНБ раҳмат айтиш ўрнига уни минг бир чиғириқдан ўтказиб – “нега айнан сен ушладинг, сенга ким хабар берди, улар билан қандай алоқанг бор” деган саволлар билан милиция бўлганига минг бор пушаймонлар едирган.\nБарчаси сотиб бўлингач “махсус одам” йўқолиб қолади, ғойиб бўлади…\nАдвокат ҳам тепадан бошига калтак келиб тушгач – бу ишга ҳеч кимнинг тиши ўтмаслигини айтиб, қочиб қолади…\n2003 йили Қашқадарё вилоятидаги 1-рақамли валютачи тан соқчиси билан бирга ўз уйида болаларининг кўз олдида номаълум шахс томонидан пичоқлаб кетилди.\nЖуда кўп юқори ташкилотларда танишлари бўлган акаси қотилни излашни бошлади.\nКўп машақатли изланишлардан сўнг қотил аниқланди. Қотил – Қарши шаҳридаги қамоқхонада жазосини ўтаётган ўта вахший “киллер” бўлиб чиқди. У бир кунгагина турмадан чиқарилиб “миссия” бажрилгач яна қайтариб жойига олиб келиб қўйилган экан.\nҚотилни топишга топди. Аммо, қасос олиш фикридан мажбуран қайтди. Аниқроқ қилиб айтганда – қайтарилди. Ўша куниёқ вилоят СНБисидан икки нафар ходим олдига келиб “изини суриштиришни тўхтатмасанг, укангнинг қора куни сенинг ҳам бошингга тушади” деб уни ҳам қўрқитишган.\nУнда Президент девони ва Вазирлар маҳкамасининг номини сотиб жуда кўпчиликни чув туширган фирибгарнинг қилмишлари очиб берилган.\n“Яъни институтга қўшимча ўринга киритиб қўяман”, “қамалган махбусни қамоқдан озод қиламан”, “битмай ётган ҳужжат ишларини битказиб бераман” қабилидаги ёлғонлар билан одамларнинг пулини олиб алдаб кетаверган.\nБу фирибгар Президент девони ёки Вазирлар маҳкамасининг номини сотмаган.\nЎзбекистондаги оддий оми одам ҳам Вазирлар маҳкамаси ёки Президент девонида ишлайдиганларнинг қўлидан бундай ишлар келмаслигини жуда яхши билади.\nАйниқса, 20 йилга қамалган махбусни озод қилиш.\nЎзбекистонда ҳар қандай ишни ҳал қилиш фақат СНБнинг қўлидан келади деган тушунча мавжуд ва бу ҳозирча тўғри гап. Ҳақиқатдан ҳам улар ўзлари ўлдириб қўйган мурдани тирилтиришдан бошқа ҳар қандай ишни ҳал қилишади.\nМен энди оддий бир журналист сифатида мана шу кўрсатув ортида яширинган мақсад ва сиёсатни очиб беришга уриниб кўрсам.\nЎзбекистондаги барча сайтлар СНБнинг қаттиқ назорати остида чиқишини эътиборга олсак, кўп нарсалар ўз ўзидан ойдинлашади.\nЯшириб нима қилдик, ростини айтишимиз керак, бугун Ўзбекистондаги инқилобий ислоҳотлар даврида барча СНБ раиси Рустам Иноятовнинг тахтидан ағдарилишини интизорлик билан кутиб ўтирибди.\nБунинг учун, яна ростини айтишимиз керак, озгина вақт зарур бўлади.\nСабабки, биз журналистлар Ўзбекистоннинг ҳар бир қаричига Р.Иноятов томонидан қўйиб чиқилган “мина”ларни зарарсизлантиришимиз, “мина майдонлари”ни тозалашимиз лозим. Бу албатта ўз ўзидан амалга ошмайди. Сабот ва матонат, исбот ва далолат, журъат ва жасорат керак бунинг учун.\nСиз мени яхши биласиз. Мен бир нарсага киришсам, мени бу йўлдан ҳеч ким ва ҳеч қандай куч қайтараолмайди.\nМен бу гапни Тошкентга борганимда “Ўзбекистон” меҳмонхонасининг энг юқори қаватларидаги музокара чоғи – Сизнинг мулозимларингизга ҳам очиқ ойдин айтганман.\nМен журналист сифатида яхшими, ёмонми – умр бўйи ўз эътиқодим ва ўз ҳақиқатларим учун курашиб келдим.\nБу йўлда баъзан хатолар қилдим, тайрилдим, лекин ҳеч қачон ўз виждонимга ва халқимга қарши бормадим. Сиз билан бизнинг фарқимиз ҳам – шу ерда…\n02/04/2017 at 5:42 AM (Edit)\n02/04/2017 at 12:19 AM (Edit)\n01/15/2018 at 11:22 AM (Edit)\n01/15/2018 at 11:17 AM (Edit)\nBiz ham xursandmiz Ismat aka, jonojon “Dunyouzbeklari” siz boshchiligingizda SNB ni noqonuniy ishlarini fosh qilib borganingiz uchun.\n02/07/2017 at 12:58 AM (Edit)\nИсмат ака, аввал узингиз СНБнинг агенти эдингиз, куллаб кувватлар эдингиз. Энди нима булди, агентликдан кутулдингизми дейман. Бу ташкилот бор экан бизнинг давлатимиз тинч, бизни давлатимизни кура олмайдиган сиз ва сиз каби террорчилар хам бизнинг юртга кадам куйишига сиз айтмокчи духи етмайди. Шунинг учун шукр, тинчлигимизга куз тегмасин. Канадага борволиб, эшитган билганларизни бу ерда дастурхон килманг, кулингиздан келса, келиб куришингиз мумкин, гапларингиз ноурин ва сафсатадан бошка нарса эмас!\nҲали борамиз ҳам, Сиз билан кўришиб, дийдорлашамиз ҳам. Бундан кўнглингиз тўқ бўлсин. Лекин аввал бу ердан туриб қиладиган баъзи бир ишларимиз бор. МХХ идораси ҳеч кимга катта холаси томонидан абадий мерос қилиб берилмаган. Тўғри сўз ва ҳалол одамларни четга ҳайдаб, қўрқоқ ва хоинларни олиб қоладиган. Сиз кимлигингизни Исмат Хушевни “террорчи” деган сатрингиз билан исботлаб қўйдингиз. МХХ дай қудратли ва ҳеч кимдан қўрқмайдиган нуфузли бир идора учун бировнинг номидан бу сўзларни ёзиш уят эмасми? Демак, кемангиз ростдан ҳам чўкаябди…\n02/12/2017 at 2:09 AM (Edit)\nTamom mxx ni butkul tarqatib yuborishlik zarur yangi hufyona idora tashkil qilishimiz zarur malumot tuplasin u idora kontrabanda terrorchili karrupsiya haqida lekin uzini kuz kuz qilib mxx ushladi deb nomini ulug qilishlik tashkiloti emas barcha ashyoviy dalillar detallarni tuplab tezkor militsiya yoki prakuraturaga malumot beradigon oddiy tashkilot qilishlik zarur bizni chmu uzbeklar tushunmaydi hufya idora nima ish qilishligini . huddi sobiq kgb singari tashkilot tuzishlik zarur. Vaysayveradi mhh uzbekistonni qutqaradi deb ular uz manfatini birinchi uringa quyadi nafs qullari 90 foiz hodimi albatta tinchlik quyga uhshagan halq bulsa muloyim ularni oshigi olcha chuntagi pora bn qappayadi. Yuqotish kerak yangi yashirin boshqarmalari qayerdaligini hech kim bilmedigon idora tashkil qilishlik zarur Huddi amerikani singari oliy sud joriy etishlik zarur ana Trampni musulmonlar haqidagi farmonini bekor qildi Amerika sudi.\n02/05/2017 at 10:17 AM (Edit)\nМХХ ҳақида менинг хаёлларимни тамомила остин устун қилиб юбордингиз, Исмат ака…\n02/05/2017 at 8:05 AM (Edit)\nХоразм “Олтин мерос” жамғармасида Комил Нуржон исмли нусха ишлар эди. У ичиб олганида “Мен СНБнинг майориман” дейишни яхши кўрарди.\nЛекин унинг СНБ формасида юрганини, ёки СНБ ҳужжатини ҳеч ким кўрмаган. Шу боис уни СНБнинг агенти дейишарди.\nЛекин тан олиш керакки, унинг обрўси СНБ майори тугул полковнигиникидан ҳам баланд эди.\n1992 йилда “Хорезмская правда” газетасида “А.Темур туркийлар фахри эмас, кушандаси” номли мақола чоп қилганди. Бунинг учун вилоят ҳокимига хайфсан беришди, редакторни эса ишдан ҳайдашди. К.Нуржонга эса бало ҳам урмади.\nОдамлар унга “Сизни энди қамашади” дейишса “мен қамаладиган бўлсам СНБ йўқолади” дер экан.\n02/05/2017 at 6:32 AM (Edit)\nИсмат ака, давлатимиз учун МХХ хаёти керак ташкилот. Лекин тасодифий ходимлар купайиб кетди. Тозалаш керак. Аввало коррупцияга карши кураш булимидан бошлаш керак. Бошка жойларда канака, билмадим, лекин Андижонда МХХ олди бозорга айланиб колди, Баходиржон деган “бозорком” иш килиб ётибди.\n02/12/2017 at 1:46 AM (Edit)\nKerakli tashkilot edi buni hamma bilib buldi hufya idorami hufyona ish qilsin gaigayam nalokgayam milisiyaga ham prakuratura hodimlariga ham guvohnomasini kursatib vakolatidan foydalanib bu tashkilotni sochib tashlab boshidan saralab boshqa nom ostida razvedka yani malumot yiguvchi hufya idora barpo qilishlik zarur savdogarni ham prakrorni ham milisiyani ham hammani ishini uziniki qilib olmasdan burnini suqib .\n02/05/2017 at 12:04 AM (Edit)\nХурматли Исмат ака! Макола учун рахмат керакли одамлар хулоса чикаради деган умиддаман. Сог булинг!\n02/04/2017 at 6:38 PM (Edit)\nHa shunday men 2015 yili prizedentga xat yozganimda yozuvchu degan tamg’ani bosib rosa kaltaklashgan edi.\nЖуда аянчли хол…Бунга албатта чек куйиш керак!\n02/04/2017 at 3:19 PM(Edit)\nSiz katta ilmiy ish qilibsiz bu yerda. Bunaqa maqolani uncha muncha ilmiy xodimlar ham yoza olmaydi. Siz davlat qurilish akademiyasi bilan bemalol bahslasha olishingiz mumkin. Sizdaqa yurtdoshim borligidan g’ururlanaman.\n01/16/2018 at 9:31 AM (Edit)\nСитамдан чикмади халк боши.\nЗулмдан эгилди хак боши.\nШукрки девларга каршидир.\nЮртимнинг фидойи ХАЛКБОШИ.\nСув эмас қон девга чашмадир.\nХалкимиз жонига ташнадир.\nДиндорни камокка тушириб.\nКалбини оромда яшнатир.\nЭртакда золим дев бўларди.\nХалк унга жон ўлпон тўларди.\nНихоят мард ўглон кўлида.\nУлкан дев кийналмай ўларди.\nИлтимос Сиз енгил кийнаманг.\nАдолат тишида киймаланг.\nХакикат калами ўткирдир.\nУларни ўтказиб тилкаланг.\n01/15/2018 at 8:46 PM(Edit)\nСНБ нинг раиси Рустам Иноятовни килмаган жинояти колмаган. Мени углим Эшов Улугбекни ун саккиз йилдан бери мен уни курмайман ваткаерда сакланайотганини хам билмайман. Килгуликни сиз билан Каримов ва Зокир Алматов ва бошкалар килиб боламни катта жиноятчини тутгандек айбни мени боламга агдариб узингиз кутулиб колдингиз . Тегирмон новбати билан айланади деганларилек золим Каримов жавоп бермай улиб кутулди сиз качон килмишингиз учун жавоп берасиз ваткаерда бу дунйодами йоки у дунйодами ?Лекин жонингиз ширин сиз жавоп беришдан куркасиз йолгиз мени углим учун эмас буни хисоплаб хисобига етип булмайди .Сизнинг килган жиноятингизтирногингизни ичигача кириб кетган .Илозим фарзанд догини сиз хам куринг деп эрталабдпн кесгача оллохдан илтижо киляпман .Углингиз Шарифни каерда канчаткучмас мулклари борлигини якинда куриб йоккамни ушладим .Бу бойликлар пешона терига келган эмас албата менткпби шур пешона оналарнинг куз йошига битган бойликлар сизларга буюрмайди .Мени иккала кулим сизнинг йокангизда булади кацтар дунйо уша кунларни мен интизорлик билан кутяпман Сизни кай азволга тушишингищни кургим келяпти илохим вой болам деганингизни куриш менга насиб этсин !\n02/06/2017 at 7:34 AM (Edit)\n02/06/2017 at 7:33 AM (Edit)\n02/06/2017 at 7:31 AM (Edit)\n02/06/2017 at 3:26 AM (Edit)\n02/05/2017 at 10:55 PM (Edit)\n02/05/2017 at 9:30 PM (Edit)\n02/05/2017 at 6:38 PM (Edit)\n02/05/2017 at 2:57 PM (Edit)\n02/05/2017 at 1:53 PM(Edit)\n02/07/2017 at 5:19 AM (Edit)\n02/07/2017 at 3:37 AM (Edit)\n02/07/2017 at 1:15 AM (Edit)\n02/06/2017 at 6:12 PM (Edit)\n02/06/2017 at 4:14 PM (Edit)\n02/09/2017 at 3:04 AM (Edit)\n02/06/2017 at 3:55 PM(Edit)\n02/08/2017 at 8:18 PM (Edit)\n02/08/2017 at 2:39 PM (Edit)\n02/08/2017 at 1:06 PM (Edit)\n02/08/2017 at 8:28 AM (Edit)\n02/08/2017 at 8:20 AM (Edit)\n02/08/2017 at 8:15 AM (Edit)\n02/08/2017 at 6:24 AM(Edit)\n02/10/2017 at 2:05 PM (Edit)\n“Исмат Хушевга очиқ, лекин аччиқ гаплар” туркумидан…\nБу ит иноятов качон Ер тишларкин…итга ит улими бумаса розимасман. Маколаларни укиб утириб нафратим кундан кун ортяпти.\n03/14/2018 at 8:05 PM\nИСМАТ ХУШЕВ: “МХХ хеч кимга катта холасидан мерос килиб берилмаган.” БУ ИКТИБОС ИСБОТИНИ ТОПДИ. МЕРОС ТУГУЛ ТАШКИЛИЙ- ХУКУКИЙ ШАКЛИ ХАМ БУТУНЛАЙ ўЗГАРИБ КЕТДИ.\n03/14/2018 at 6:46 PM\nИсмат ака янабир бор Сиз голибсиз, Давлат хавфсизлик хизмати номини алмаштиришни бир йил олдин таклиф килган пайтингизда, хакикий ном шунака аталиши кераклигини хукукшунос сифатида уйлаганман. Кеча руёбга айланди. Президентимиз МХХни ДХХ деб узгартирди ва унинг келгусидаги махсус хизматларини конуний белгилаб берди. Энди бу ташкилот хизмати ходимлари узига тегишли булмаган харакатлар билан шугулланиши каътиян ман килинди. Конун оркага кайтиш кучига эга,агар у енгиллик томонга узгартилса. Шунинг учун азият чеккан фукароларимизнинг куп йиллик ноконуний жазоларга гирифтор килингани, уларнинг паймол этилган хукуклари тикланишини тегишли маъмурий ташкилотлар томонидан амалга оширилишида тусиклар булмаслигига умид килиб коламиз. Вьетнам.Ханой.2018.15.032018


Қозоғистонда янги қурилган кўп қаватли уй қулай бошлади – видео - 21.04.2021, Sputnik Ўзбекистон\nҚозоғистонда янги қурилган кўп қаватли уй қулай бошлади – видео\nТОШКЕНТ, 21 апр — Sputnik. Қозоғистоннинг Уст- Каменогорск шаҳрида кўп қаватли уй том маънода қулай бошлади.\nТОШКЕНТ, 21 апр — Sputnik. Қозоғистоннинг Уст- Каменогорск шаҳрида кўп қаватли уй том маънода қулай бошлади.Лавҳада уй девори орасидан қум қандай тўкилаётганини кўриш мумкин.Таъкидлаш жоизки, бино яқинда қуриб битказилган. Хонадон эгалари 2019 йилда ўз калитларига эга бўлишганди.Янги бино қулаётгани ҳақида маҳаллий декабрдаёқ шикоят қилишган эди. Ҳозир масъуллар ҳолат юзасидан текширув ўтказмоқда.\nбино қулаши, қозоғистон\n© Instagram / uka__cityОбшивка многоэтажного дома обрушилась в Усть-Каменогорске, Казахстан\nКўп қаватли уй бундан икки йил аввал фойдаланишга топширилган эди.\nЛавҳада уй девори орасидан қум қандай тўкилаётганини кўриш мумкин.\nТаъкидлаш жоизки, бино яқинда қуриб битказилган. Хонадон эгалари 2019 йилда ўз калитларига эга бўлишганди.\nЯнги бино қулаётгани ҳақида маҳаллий декабрдаёқ шикоят қилишган эди. Ҳозир масъуллар ҳолат юзасидан текширув ўтказмоқда.


Наманган шаҳар ҳокимлиги ахборот хизмати (@axborotxizmati) - Post #20540\n23 Mar 2020, 09:45 (309 days ago)\nForwarded from: Азизбек Абдувалиев\nБолалар, карантин ва муштумзўрлар ҳақида\nМактаб ўқитувчилари ва боғча опаларга ҳайкал қўйса арзир экан. Карантин сабабли уйда қолган болаларни эплашнинг ўзи бўлмаяпти.\nБолалар ўйинқароқ: ҳали тўп тепгани қўшни маҳаллага чопса, ҳали ўртоқлари билан телефон титкилаб ўтирган бўлади. Уларга ҳозир кўпчилик билан жамланишнинг мавриди эмаслиги, уйдан имкон борича чиқмаслик кераклигини тушунтирасиз, бироқ 5 дақиқадан кейин яна қаёққадир ғойиб бўлади.\nЎқувчилар учун онлайн дарслар ўтилиши, айрим сайтларга кириш имконияти бепул тақдим этилиши яхши, бироқ тан олайлик, бу енгилликлардан барча ҳам фойдаланиш имкониятига эга эмас. Айниқса, қишлоқ шароитида.\nДемак, болаларни таълим жараёнидан узилиб қолишига йўл қўймайдиган яна қандайдир усул ва воситалар зарур. Бу борада шу каби ҳолатларни олдинроқ бошидан ўтказган ва ўтказаётган давлатлар тажрибаси асқотса ажаб эмас.\nЎқитувчи ва тарбиячиларга келсак, бу синовли кунлардан эсон-омон ўтиб олсак, сизларга бўлган муносабат янада ўзгаришига ишонаман. Ўзингиздан чиқишингиз, кўзингизга ёш олишингизга мажбур қиладиган болалар энди ёнингизга талпинади, кўрасиз.\nШифокорлар ҳақида ҳам шу гап. На байрам, на дам олиш кунини билмай, ҳаётингизни хавф остига қўйиб ишлаётганингизни ҳамма кўриб-билиб турибди. Шундан кейин ҳам бирор муштумзўр сизларга ташланса, халқ ўзи уни таъзирини бериб қўяди. Негадир шунга ишонгим келяпти.\nЖурналист ва колумнист Азизбек Абдувалиев томонидан юритиладиган канал


16:30 / 12.12.2017 1181 pdf Ўқиш режими + -\nАгар китоб берилганларга барча ҳужжатларни келтирсанг ҳам, сенинг қиблангга эргашмаслар. Сен ҳам уларнинг қибласига эргашувчи эмассан. Ва улар бир-бирларининг қибласига эргашувчи эмаслар. Агар сенга келган илмдан кейин ҳам уларнинг ҳавойи нафсларига эргашсанг, у ҳолда, албатта, сен золимлардан бўлурсан. Бақара 145.\nУшбу ояти каримада аҳли китобларнинг табиати, феълидаги муҳим нуқта тушунтирилмоқда:\n«Агар китоб берилганларга барча ҳужжатларни келтирсанг ҳам, сенинг қиблангга эргашмаслар».\nУларга ҳеч қандай ҳужжат керак эмас, уларнинг Исломга нисбатан душманликлари далил ва тушунчанинг етишмаслигидан эмас, балки билиб, тушуниб туриб қилинаётган душманликдир. «Аҳли китоблар қиблангга эргашмайдилар», – дейилишидан ҳам қибла бутун бошли дин ва миллатнинг рамзи экани кўриниб турибди. Шунинг учун ҳам:\n«Сен ҳам уларнинг қибласига эргашувчи эмассан», – дейилмоқда.\n«Ва улар бир-бирларининг қибласига эргашувчи эмаслар» деган жумладаги «улар» «Аҳли китоб» деган умумий ном остига бирлашган яҳудий ва насронийлардир. Улар Исломга қарши душманликлари туфайли бирга туюлсалар-да, уларнинг ўзаро зиддиятлари ниҳоятда кучлидир. Табиийки, ҳақиқий қибланинг эгаси уларнинг қибласига ҳеч қачон эргашмайди.\nМусулмонлар бу ҳақиқатни яхши тушуниб олмоқлари лозим.\nЯҳудийлар ҳеч қачон насронийларнинг қибласига эргашмайдилар, уларнинг ораларида доимий душманлик ҳукм суради. Шунингдек, насронийлар ҳам яҳудийларга душмандирлар. Камига, яҳудийларнинг турли фирқалари бир-бирлари билан доимий душманликдадирлар. Насронийларнинг фирқалари орасидаги ўзаро душманлик ҳақида сўз очмасак ҳам бўлади. Улардаги ҳар бир мазҳаб ўзини алоҳида дин ҳисоблайди. Шундай бўлгандан кейин, қандай қилиб улар бир-бирларининг қиблаларига эргашсинлар?!\nҲамма нарса очиқ ва равшан. Тўғри йўлни ҳам, илмни ҳам Аллоҳнинг Ўзи берган. Шундан кейин ҳам бошқаларнинг ҳавойи нафсига эргашган одам, албатта, зулм қилган бўлади.\n«Агар сенга келган илмдан кейин ҳам уларнинг ҳавойи нафсларига эргашсанг, у ҳолда, албатта, сен золимлардан бўлурсан», – дейилишининг боиси ҳам шу.\nХўш, нима учун аҳли китоблар Муҳаммад алайҳиссаломга иймон келтирмаяптилар? Ёки улар у зотни танимаётганмиканлар? Йўқ!!! Ундай эмас!\n21:18 / 15.12.2017 3109\n12:30 / 11.12.2017 1220\nБақара cураси, 138-оят\nАллоҳнинг .бўёғ,ини лозим тутинг. Аллоҳдан кўра .бўёғ,и яхшироқ ким бор .Ва биз Унга ибодат қилувчилармиз,. Бақара 138. Ушбу оятдаги .бўёқ, калимаси рамзан динни давоми...\n1210 07:10 / 05.12.2017\nКуфр келтирганлар худди қичқириқ ва сасдан бошқа нарсани эшитмайдиганларга бақираётган кишига ўхшайди. Кар, соқов ва кўрдирлар. Улар ақл юритмаслар. Бақара давоми...\n1201 08:25 / 09.01.2018\n1726 12:11 / 11.07.2017\nВа бурилиб кетганда, ер юзида бузғунчилик қилиш ҳамда экин ва наслни ҳалок этиш учун ҳаракат қиладир. Аллоҳ эса бузғунчиликни суймас. Бақара 205. Ундай шахснинг давоми...\n1136 09:05 / 12.02.2018


“Мансабдорлар – фуқаро ҳуқуқлари бузилишининг жиддий сабабчиси”\nОлий Мажлиснинг инсон ҳуқуқлари бўйича вакили (Омбудсман)га 2014 йилда фуқаролардан 11858 та мурожаат келиб тушган (“Ўзбекистон овози”, 12 февраль).\nОмбудсман Сайёра Рашидовага кўра, мурожаатлар сони ўтган йилга қараганда ошган, хусусан, фуқароларнинг одил судловга бўлган ҳуқуқига доир мурожаатлар сезиларли кўпайган.\n“Баъзи раҳбарлар, мансабдор шахсларнинг қонун талабларига бепарволик билан муносабатда бўлиши, инсон ҳуқуқлари асосларини билмаслиги ҳамон фуқаро ҳуқуқлар бузилишининг жиддий сабабларидан бири бўлиб қолмоқда”, деб ёзади газета.\n“Тошкентдаги тўртта йирик бозор икки ҳафтаки электрдан узиб қўйилган”\nТошкент шаҳридаги “Эски Жўва”, “Қўйлиқ”, “Аския” ва “Авиасозлар” бозорлари икки ҳафтадан буён электр энергиясиз қолмоқда (“Новий век”, 12 февраль).\nҚайд этилишича, тўртта бозорнинг электр энергияси бўйича қарзи 1,5 миллиард сўмдан ошиб кетган. Қарзни қонуний йўл билан ундира олмаган Тошкент шаҳар электр тармоқлари корхонаси бозорларга электр узатишни тўхтатган.\nЭлектр энергияси узиб қўйилиши оқибатида бозорда cавдо қилувчи тадбиркорлар катта миқдорда зарар кўрмоқда. Музлатгичларнинг ишламаслиги сабабли озиқ-овқат маҳсулотларидан заҳарланиш хавфи юзага келган.\nАйни пайтда қарздор бозорлар уни тўлашга қодир эмас, бундан эса кўпроқ оддий аҳоли жабр кўрмоқда, дея хулоса қилади газета.\n“Отасининг танбеҳларидан безор бўлган фарғоналик қиз уни болта билан чопиб ташлади”\nФарғона вилоятида парадкушлик жинояти қайд этилди (“Ҳуқуқ”, 12 февраль).\nОтасининг даккилари исми ошкор этилмаган 18 ёшли қизнинг жонига теккан. Кўп вақтини интернетда ва қўл телефонида гаплашиб ўтказган қизга отаси кўп бора танбеҳ берган.\nБир гал қизи телефонда гаплашаётганини кўрган ота “Кимга илакишдинг?” дея унга тарсаки тортиб юборган. Фарғона вилоят прокуратураси вакили Ғолибжон Мирзаевга кўра, танбеҳлардан безор бўлган қиз отаси ухлаб ётган пайтда уни болта билан чопиб ўлдирган.\nПадаркуш қиз номи ва ушбу жиноий ишга оид бошқа тафсилотлар ошкор қилинмаган. Қайд этилишича, суд ҳукми билан судланувчи 10 йилга озодликдан маҳрум этилган.\n“Хоразмда йўл қурилишидан миллионлаб маблағ ўмарган амалдорлар ушланди”\nХоразм вилоятида йўл қурилиши жараёнида жуда катта миқдорда маблағ ўзлаштириш жиноятлари аниқланди (“Даракчи”, 12 февраль).\nУрганч темир йўл вокзалига қарашли автомобиллар тўхташ майдончаси ва вокзал кириш-чиқиш йўлини қуриш бўйича 550 миллион сўмлик лойиҳадан 150 миллион сўмлик иш бажарилган ва қолган маблағ “Хива йўл таъмир қурилиш” ширкати ва “Хоразмйўлқурилиш” ташкилоти раҳбарлари томонидан ўзлаштирилган.\nШунингдек, Янгиариқ катта айланма йўлининг 0-4 километрини тўлиқ таъмирлаш бўйича 800 миллион сўмлик лойиҳа доирасида ҳам мазкур икки ташкилот раҳбари 119 миллион сўмни ўмарган.\nБундан ташқари, суд жараёнида йўлсоз раҳбарларнинг бошқа кирдикорлари ҳам фош этилган. Қайд қилинишича, судланувчилар “суднинг адолатли ҳукми билан жазога тортилган”.\n“Билайн” товламачилик йўли билан мижозларни лақиллатмоқда”\n“Билайн” уяли алоқа компанияси абонентларни кейинги пайтда авж олиб бораётган пуллик акцияларга “ҳе” йўқ, “бе” йўқ иштирокчи қилиб қўймоқда (“Оила даврасида”, 12 февраль).\nАбонентларнинг розилигисиз уларнинг акциябозлик ўйинига қўшиб қўйилаётгани “замонавий товламачилик” деб аталган.\n“Компаниянинг биз билган ва билмаган ўйинларини қонуний назоратга олиш, хамирдан қил суғургандек амалга оширилаётган акциябозликларни ғалвирдан ўтказиш вақти келмадикан?” дея мутасаддиларни саволга тутади “Оила даврасида” газетаси.\n“Почта бўлими раҳбари пенсия ва нафақаларни ўзлаштирди”\n“Оқтош” почта алоқа тармоғининг “Тошкент” алоқа бўлими раҳбари 26,8 миллион сўмлик пенсия ва нафақа пулларини ўзлаштиргани фош этилди (“Инсон ва қонун”, 10 февраль).\nИсми ошкор этилмаган почта мансабдори мазкур маблағни фуқароларнинг имзоларини қалбакилаштириш йўли билан ўзлаштирган. Бундан ташқари, “Оқтош” почта алоқа тармоғининг “Олти ўғил” алоқа бўлими ходими ҳам 18,6 миллион сўмни ҳужжатларни сохталаштириш йўли билан ўмаргани аниқланган.\nГазетага кўра, почта мутасаддилари “кўзи кунда эмас, кунида синади” деган эски нақлни унутиб қўйган.\n“Банкирлар мижоздан ҳам пора беришни, ҳам лоторея олишни талаб қилди”\n“Агробанк”нинг Наманган вилояти Тўрақўрғон филиали ходимлари порахўрлик учун қўлга олинди (“Диёнат”, 12 февраль).\nТадбиркор Қаҳрамон Боймирзаев банкка кредит сўраб мурожаат қилган. Банк ходимлари Барнохон Юлдашева ва Муқаддас Содиқова кредитни тезлаштириш учун 200 минг сўм пора сўраган. Бундан ташқари, кредитнинг 500 минг сўмига лоторея қўшиб бериш шартини қўйишган.\nФуқаронинг ҳуқуқ идораларига мурожаатидан кейин банк ходимлари қўлга олинган.\n“Юрак хасталиги сабаб концерти бекор қилинган хонанда Манзуранинг аҳволи номаълум қолмоқда”\n2 февраль куни Тошкентдаги “Истиқлол” санъат саройидан шифохонага олиб кетилган хонанда Манзуранинг аҳволи номаълум қолмоқда, деб хабар беради “Даракчи” нашри.\nХонанда 1 ва 2 февраль кунлари концертини ўтказгану, юрак хасталиги туфайли касалхонага олиб кетилган. Учинчи кунги концерт бекор қилиниш муносабати билан чипта сотиб олган фуқароларга айни пайтда пуллари қайтариб берилмоқда.\n“Концертнинг бошидан охирига қадар Манзура фонограммада куйлади. Ваҳоланки, унинг овоз имкониятлари жонли ижрога бемалол етар эди. Устига устак концертда бирорта ҳам чолғучи кўринмади”, деб ёзади шоу бизнес нашри.


Суриялик тинч аҳоли жангарилар ҳақида нима дейди?\nKo'rildi: 237 Qo'shildi: 28-11-16\nЎтган ҳафта сўнггида жангарилар асирлигидан 2,5 мингдан ортиқ тинч аҳоли қочишга муваффақ бўлди.\n27 ноябрдан 28 ноябрга ўтар кечаси ҳукумат ҳарбийлари Шарқий Алеппо аҳолисидан мингга яқин кишини автобусларда олиб кетишга муваффақ бўлгани ҳақида хабар берган эдик. Тинч аҳоли вакиллари ортилган автобуслар зудлик билан қочоқлар лагерлари томон йўл олди.\nСурия қўшинлари бир суткада Шарқий Алеппода 8 та мавзени жангарилардан озод қилди. У ердан 2 500 дан зиёд сурияликларни эвакуация қилинди. Уларининг деярли 800 нафари болалар ҳисобланади. Ушбу маълумотлар томонларнинг ярашув маркази ҳисоботида акс этган. Бу ҳақда "Vesti.ru” нашри хабар берилган.\nҲудудларини озод қилиш жараёнида тинч аҳоли кўринишида бир нечта жангарилар ҳам қочиб ўтишга уринди. Бироқ улар қўлга олинди. Ўша вақтнинг ўзида 40 дан ортиқ террорчи ўз хоҳшига кўра қуролларни ташлаган. Асаднинг буйруғига биноан ушбу жангариларни амнистия кутмоқда.\nШаҳарнинг қолган қисмини назорат қилаётган жангарилар билан музокаралар давом этмоқда. Террорчилар назорати остидаги ҳудудларда 10 минглаб тинч аҳоли қолиб кетган.\n50 нафар одам кундуз куни қочиб чиқишга муваффақ бўлди. Бу одамлар ҳолдан тойган, бироқ жангарилар қўлидан қочиб қутилгани боис жуда хурсанд. Кийимлари кир ва йиртилган. Қўлида оиласи учун кичкинагина халтабор холос. Тайёрланиш учун вақт йўқ эди.\nСурия армияси Ханану ҳудудидаги инсонпарварлик йўлагидаги жангариларни ортга суришга эришдилар. Тинч аҳоли бундан кейин бошқа имконият бўлмаслиги мумкинлигини тушунишди ва қочишга ҳаракат қилишди.\nФотиманинг кўзлари йўқ, қўлидаги бармоқлари узиб ташланган. Мўтадил муҳолифат кучлари шу тарзда аёлга зўравонлик қилди.\n"3 кундан бери ҳеч нарса емадим. Ҳатто нон йўқ эди. Сурия армиясига катта раҳмат. Биз учун бу дўзах ниҳоясига етди. Жангарилар бизни таёқ билан урди. Инсонпарварлик йўлагига яқинлашишни таъқиқлаб қўйишди. "Аҳрор аш-Шам” гуруҳи жангчилари менинг қизимни ўғирлашди. Қизимнинг ҳозирги ҳолидан бехабарман”, дейди Фотима.\nҲанузгача террорчилар қўл остидаги Алеппонинг шарқий қисми фалокат ёқасида.\n"Менинг отам касал бўлиб қолди. Жангариларда дори-дармон бор, лекин биз уларни сотиб ололмадик. Улар бунга рухсат беришмади. Жангарилар туфайли менинг отам энди ўрнидан туролмайди, ногиронга айланди”, дейди террорчилар қўл остидан қутилиб чиққан Абдул Кадиф.\nИнсонппарварлик йўлаги орқали қочиб чиққан ҳар бир суриялик учун Россиянинг Низолашган томонларни яраштириш маркази томонидан нон ва консерва маҳсулотлари берилмоқда. Марказнинг офицерлари қочқинларни автобусга чиқиб олишларига ёрдамлашяпти. Айни пайтда қочоқлар автобуси Шарқий Алепподан қочоқлар лагери томон йўл олган. Одамлар автобусга чиқиб олишлари учун атиги беш дақиқа сарфланди. Ортиқча вақт сарфланса, террорчилар бу ҳолатни пайқаши ва автобусга ўт очиши мумкин эди.\nАйрим аёллар ўзлари юролмайди. Ортиқ куч қолмаган. Уларни стулга ўтқизиб кўтариб кетилмоқда. Ёш болаларнинг оёқ кийимлари йўқ. Ноябрнинг охирида кундузи ҳарорат 16 даражадан юқори эмас, тунда эса ҳарорат минус даражага тушиб кетади.\n6 ёшли Муҳаммаднинг қўлига скотч ва латта боғланган. Унинг оиласи яшаган жойда аввал, одатда, ярани даволаш борасида бирор гап ҳам бўлмас эди.\n"Укам қўлидан жароҳат олди. Биз уни ўзимиз боғлаб қўйдик. Уни кўрсатишга бирор жой йўқ. На дори, на бинт бор эди” дейди унинг акаси.\nМазкур қочоқларни жойлаштирилаётган пайтда лагерга яна иккита кичик автобусда одамлар олиб келинди. Аҳмад Саббоб жангарилар томонидан ўқ отилган оёғини кўрсатди. Улар шу йўл билан Аҳмадни қочиб кетишига тўсқинлик қилишган.\n"Уларни олдига чиқиб қолманг. Сизни ўша заҳоти ўлдиради. Улар шундай дейишди. Бизни қўрқитишди. Биз уларга "оч қолишимизга сизлар сабабчисизлар, бизнинг нима гуноҳимиз бор”, деб айтдик. Биз қочдик, армия бизга ғамхўрлик қилди, улардан яширди, ҳимоя қилди ва бу ерга олиб келди”, дейди Аҳмад Саббоб.


СПОРТ – СОҒЛОМ ТУРМУШ АСОСИ | Ўзбекистон Халқ демократик партияси\n2021-05-28 18:05:09 273\nСоғлом турмуш тарзига риоя этиш кўплаб муаммоларнинг олдини олади. Ривожланган давлатларда бу аҳоли учун олтин қоидага айланиб улгурган. Соғлом турмуш тарзининг биринчи асосий қоидаси спорт билан мунтазам шуғулланишдир. Қолаверса, спорт билан ошно бўлиш одамни иродали, кучли, мард ва ватанпарвар қилиб тарбиялайди.\nШу боисдан юртимизда соғлом турмуш тарзини шакллантириш, аҳолининг, айниқса, ёш авлоднинг жисмоний тарбия ва спорт билан мунтазам шуғулланиши учун замон талабларига мос шарт-шароитлар яратишга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Бу борада турли спорт мусобақалари, оммавий тадбирлар ташкил этилаяпти.\nШундай тадбирлардан бири Ўзбекистон ХДП Хоразм вилоят ва Янгиариқ туман кенгашлари, туман маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш бўлими билан ҳамкорликда ёшлар ва аёллар ўртасида ўтказилди. Унда нафақат ёшлар, балки партия туман Кенгашининг аёл депутатларидан иборат жамоаси ҳам фаол иштирок этди.\nМусобоқада фаол иштирок этган ва ғолибликни қўлга киритган ёшларга партиянинг эсдалик совғалари ва ташаккурномалар топширилди.\nБу каби тадбирлар ёшларнинг бўш вақти мазмунли ўтишига, спортни оммалаштиришга хизмат қилиши билан аҳамиятлидир.


Тошкентда янги университет талабаларга ўз эшикларини...\n24.09.2019 17:41 0 5135\nЎзбекистон Республикаси Президентининг 2019 йил 7 январдаги қарорига мувофиқ, Тошкент шаҳридаги Амити университети жорий йилнинг сентябрь ойидан талабаларга ўз эшикларини очиши керак эди. Бугун, 24 сентябрь куни Тошкент шаҳридаги Амити университетининг очилиш маросими ўтказилди.\nУшбу хорижий университет Ўзбекистон Республикаси ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги ҳамда Ҳиндистоннинг Амити университети ҳамкорлигида ташкил этилди.\nОчилиш маросимида ўқишга қабул қилинган талабалар ва уларнинг ота-оналари, жамоатчилик вакиллари, шунингдек, Ҳиндистоннинг Амити университетидан меҳмонлар, Ўзбекистон Республикаси ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги раҳбарияти, соҳа корхона ва ташкилотлари мутасаддилари иштирок этишди.\nТантанали маросимда таълим муассасаси президенти Атул Чаухан ҳамда АКТ вазири Шуҳрат Содиқов сўзга чиқишиб, мамлакатимизда АКТ йўналишида яна бир олий таълим даргоҳи очилиши, унга қабул қилинган илк талабаларни янги ўқув йили билан табриклашди. Университет ўқитувчиларига омад тилашди.\n— Сизларнинг ҳар бирингизга ҳавас қиламан, — деди АКТ вазири Шуҳрат Содиқов талабаларга қарата. — Инсон ҳаёти давомида бир марта касб танлайди. Сизлар 30 йилдан буён энг талабгир бўлган соҳа, яъни, ахборот технологиялари, дастурлаш бўйича касбларни танлагансиз. Амити университети ташкил этилганига кўп бўлмаса-да, Осиёнинг энг кучли 300та, дунёнинг 1000та етакчи олий таълим ўқув муассасалари қаторида туради. Ораларингиздан Ватанимизга равнақига муносиб ҳисса қўшадиган раҳбарлар, дастурлаш бўйича кучли мутахассислар чиқишига ишончим комил. Барчаларингизга омад ёр бўлсин.\nОлий таълим муассасаси ахборот-коммуникация технологиялари, жумладан, компьютер ва дастурий инжиниринг, сунъий интеллект ва менежмент соҳаларида мутахассислар тайёрлайди. Тошкентдаги Амити университетида маҳаллий педагог-мутахассислар билан бирга ҳиндистонлик 15 нафар профессор-ўқитувчилар талабаларга билим беришади.\nАмити университети Ҳиндистонда етакчи хусусий олий таълим муассасаси ҳисобланиб, унда 150 мингдан зиёд талаба таҳсил олади. Таълим муассасасининг бош корпуси Ноида шаҳрида жойлашган бўлиб, унинг 11 та шаҳарда кампуслари мавжуд. Шунингдек, Нью-Йорк, Лондон, Дубай, Сингапур, Хитой, ЖАР ва жаҳоннинг бошқа шаҳарларида филиаллари фаолият юритади.\nТошкент АКТ вазирлиги Ҳиндистон Амити университети


Коронавирус васвасаси: Кореянинг Инчеон аэропортидан фоторепортаж — Sof.uz\nКоронавирус васвасаси: Кореянинг Инчеон аэропортидан фоторепортаж\n2.03 10:20 982 Жаҳон\nТаниқли фотограф ва санъатшунос Ҳусниддин Ато Sof.uz учун Жанубий Кореянинг Инчон аэропортидан махсус фоторепортаж тайёрлади. Унгача фотограф Туркия, Эрон ва Японияда бўлган эди.\nФотограф асосий эътиборни коронавирус тарқалиши хавфи туфайли юзага келган вазиятга қаратган.\n“Японияга кираётганда мендан сўралган асосий савол: "Сўнгги икки ҳафтада Хитойда бўлдингизми?";\nЯпониядан Кореяга учишда "Сиз Япониядаги карантинга олинган кемага чиққанмисиз?";\nИнчон аэропорти транзит зонасидан Тошкентга учишда эса "Сиз Япониядаги карантинга олинган кемада бўлдингизми, ўзингизни яхши ҳис қиляпсизми?" деган саволлар сўралди”, дейди Ҳусниддин Ато.\nСуратлар 20 ва 27-28 февраль кунлари олинган. Муаллиф 28 февраль куни Тошкентга қайтган.\nУ учиб келган рейсда барчани тепловизордан ўтказишган, лекин дезинфекция қилинмаган. Фотограф ундан таҳлил олишларини талаб қилган ва уни аэропортдан вирусология марказига таҳлилга олиб кетишган. Таҳлил натижалари чиққунича вирусология марказида карантинда қолган.\nЭслатиб ўтамиз, 27 февраль куни Сеулдан келган HY514 рейси йўловчилари Тошкент аэропортининг халқаро терминалининг алоҳида залида вақтинча санитария изоляциясига жойлаштирилган. Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан бир қатор зарур профилактик тадбирлар ўтказилгандан сўнг ва САРС белгилари йўқлиги тасдиқлангандан сўнг йўловчилар карантин хонасидан чиқиб кетишларига рухсат берилган.\n2020 йилнинг 1 мартидан бошлаб эса Uzbekistan Airways авиакомпанияси Жанубий Кореяда коронавирус авж олиши ва Ўзбекистон ҳудудида вирус тарқалишининг олдини олиш мақсадида Сеулга бўлган қатновларни вақтинча тўхтатди.


1992 йилги облигациялар ёхуд пуллар қаерга йўқолди? - Anhor\nAnhor Все посты 1992 йилги облигациялар ёхуд пуллар қаерга йўқолди?\n1992 йилги облигациялар ёхуд пуллар қаерга йўқолди?\n12 Avgust 2014\nШу йилнинг 4 август куни Ўзбекистон ҳукумати 1992 йилги 12 фоизли ички ютуқли заём облигациялари бўйича индексация коэффициентини белгилагани ҳақида хабар берилганди. Унга кўра қабул қилинган заём облигациялари бўйича индексация коэффициенти энг кам иш ҳақининг 1994 йил июлидан 2014 йил июлига қадар ўсиши 1 373 баробарни ташкил этгани боис 1,373 сўм миқдорида белгиланди ва улар бўйича ютуқлар тўланмайдиган бўлди.\nКелинг, ҳаммаси қандай бошланганини бир ёдга олайлик. 1992 йили Ўзбекистонда аҳвол мураккаб эди – дўконларда навбатлар, талонлар тизими, дўконлардаги бўм-бўш пештахталар. Умуман олганда эса, ўша пайтда бундай ҳолат собиқ СССРнинг деярли барча давлатларида кузатиларди, айримлардаги аҳвол бизникидан ҳам ёмонроқ эди.\nНима бўлганда ҳам, 1992 йили ички ютуқли заём ҳақида эълон қилинади. Оддий фуқаролар облигацияларни сотиб олар экан, бу билан ўз мамлакатларининг иқтисодиётига ёрдам берган бўларди. Ушбу жараён механизми жуда оддий эди: қўлингизда 1500 рубль (сўм) бор, сиз шу пулга облигацияларни сотиб оласиз ва бу билан мураккаб даврларда нафақат мамлакатингизга ёрдам берасиз, балки келажакда муносиб тўлов кўринишидаги рағбатларга ҳам эга бўласиз, чунки облигациялар заёмнинг ўзи каби ютуқли-да. Хусусан, облигация эгалари йилига 12 фоизли даромадга умид қилишлари мумкин эди.\nАйрим манбаларга кўра, ўшанда жами 24 млрд сўм (рубль) миқдорида облигациялар чиқарилган. Ўша даврдаги нархлар ҳақида тасаввурга эга бўлиш учун энг кам иш ҳақи 2000 сўм (рубль)ни ташкил этганини эслашнинг ўзи кифоя. Худди шу 1992 йилда, масалан, 10 000 сўм (рубль)га автомобиль, 15 000 сўм (рубль)га эса квартира сотиб олса бўларди.\nЗаём шартларига кўра облигацияларнинг муомалада бўлиш муддати 20 йил қилиб белгиланди. 22 йил ҳам ўтди, ниҳоят, март ойида давлат фуқаролар мураккаб даврларда мамлакат иқтисодиётига қандай ёрдам берганини унутмагани (облигациялар 30 ноябрга қадар сотиб олиб бўлинганди) маълум қилинди.\nФуқароларнинг кўпчилиги хурсандлигидан чордоқларда ва чанг босиб ётган шкаф жавонларида эсдан чиқиб кетган қоғозларни излар экан, август ҳам яқинлашиб қолди ва облигациялар… 1,373 сўмдан сотиб олиниши ҳақида хабар берилди. Яъни, агар сиз 1992 йили 10 000 сўм (рубль)га автомобиль харид қилиш ўрнига облигацияларни сотиб олган бўлсангиз, энди 22 йилдан сўнг бунинг учун 15 000 сўмга яқин пул оласиз.\nХўш, пулларимиз қаерга йўқолди? Бу савол нафақат мени, балки банкка келиб, навбатда туриб, ҳатто бир кило гўштга ҳам етмайдиган (агар йўлкира тўланганидан кейин қолса, албатта) “рағбат”ни олган кўпчиликни ҳам қизиқтирмоқда. Шахсан мен бу саволга жавоб тополмаяпман…\nЎзбекистонда барча оммавий тадбирлар бекор қилинди\nНега сифатсиз хизмат учун кўп тўлашимиз керак?


Олимлар саратон ривожланиши хавфини кескин оширувчи маҳсулотни маълум қилишди\n08:31 / 18.02.2019 67179\nАҚШдаги М.Д.Андерсон номидаги онкологик марказ олимлари шакарнинг ҳаддан кўп истеъмол қилиниши саратон пайдо бўлиши хавфини оширишини аниқлашди. Бу ҳақда Food News нашри хабар берди.\nОлимлар сичқонлар устида тажриба ўтказишган. Бир гуруҳ сичқонларга кўплаб ғарб давлатларида одамлар истеъмол қиладиган шакар миқдорига тенг сахароза берилган, қолганлари эса “ширин бўлмаган” крахмал диетасида ўтирган. Натижада мутахассислар биринчи гуруҳдаги сичқонлар қонида шакар миқдорининг ошиши ўсимтанинг тез ўсишига олиб келгани ҳақида хулосага келишган.\nОлимлар, шунингдек, юқори миқдорда фруктозага эга жўхори сиропи ва сахароза сичқонлар ўпкасида метастазаларнинг ўсишига олиб келганини аниқлашган.\nОлимлар қанд касаллиги, саратон, семириш ва юрак касалликлари хавфини минималлаштириш учун шакар истеъмолини чеклашни тавсия қилишмоқда. Улар конфетлар, мураббо, желе, музқаймоқ, шарбатлар, йогурт, пишириқлар ва бошқаларда юқори фруктозали жўхори сиропи бор бўлиши мумкинлигига эътибор қаратишни тавсия қилишмоқда.\nМутахассислар, шунингдек, ширинлик ўрнига мевалар ейишни, шакар ўрнига эса асалдан фойдаланишни тавсия қилишган.\nЗамонавий турмуш тарзи саратон чақиришининг сабаби нимада?\nШирин, шўр ва нордон егуликлар ейиш истаги нимани англатади?\nBayer саратон билан касалланган икки кишига 2 млрд доллар тўлаб беради


Сезувчанлик - Бу нима? - Онлайн Тиббий Энциклопедия MedLife.Uz\nСезувчанлик, сезгирлик, таъсирчанлик – тирик организмнинг ташқи ва ички муҳит таъсирини қабул қилиш хусусияти; тор маънода анализаторларнинг қўзғатувчиларга жавоб қайтариш қобилияти. Нерв тизимига эга ҳайвонларда ихтисослашган сезиш ҳужайра (рецептор)лари турли қўзғатувчиларга нисбатан юқори даражада танлаш сезувчанлигига эга. Мутлақ ва дифференциал сезувчанлик фарқ қилинади. Анализаторлар қўзғатувчиларнинг минимал даражадаги энг кучсиз таъсири (сезгининг мутлақ чегарасини сезиш қобилияти мутлақ сезувчанликни ифодалайди. Сезгининг мутлақ чегараси билан мутлақ сезувчанлик бир-бирига тескари пропорционалдир. Масалан, бир стакан чойдаги ширинликни сезиш учун бир одам 1 қошиқ шакар солиши етарли бўлса, бошқаси 2-3 қошиқ солиши мумкин. Анализаторларнинг қўзғатувчилар орасидаги билинар-билинмас фарқлар, ўзгаришларни сезиш қобсилияти дифференциал сезувчанлик деб аталади. Сезишда Қўзгатувчининг билинар-билинмас ўзгариш туғдирадиган миқдорининг озгина ўсиши сезгининг дифференциал чегараси дейилади. Дифференциал сезувчанлик ҳам дифференциал чегара билан тескари пропорционалдир.\nСезги чегаралари ва С. қўзғалиш ҳамда тормозланиш жараёнлари билан белгиланади.\nНерв тизими қанчалик қўзғалувчан бўлса, С. шунчалик юқори бўлади ва аксинча. Қўзғалиш жараёни мия пўстлоғининг бирор қисмида ҳосил бўлиб, бошқа қисмларга тарқалади. Кейинчалик машқ қилиб бориш туфайли қўзғалиш маълум нерв ҳужайраларида дифференцалланади, фарқланади.\nҚўзгатувчининг таъсири ўзгариши билан С. ҳам ўзгаради; қўзғатувчилар суст таъсир этганда С. ошади, кучли таъсир этганда эса камаяди. Сезувчанлик анализаторларнинг ўзаро таъсири натижасида ҳам ўзгаради. Шунингдек, С. даги ўзгариш ҳаёт шароити, инсон фаолияти билан узвий боғлиқ. Айрим касалликлар таъсирида у ўзгариши (камайиши ёки ортиши), издан чиқиши ёки бутунлай йўқолиши мумкин.


09:42 / 22.05.2017\nШимолий Корея етакчиси Ким Чен Ин 21 май куни ўтказилган "Пуккиксон-2" ракетаси синовини энг юқори баҳога муносиб кўриб, "100 балл"га баҳолаган. Шу билан бирга, у мамлакат қуролли кучларини мумкин қадар тезроқ ушбу қуроллар билан таъминлаш буйруғини берган. Бу ҳақда NHK телекомпанияси хабар қилмоқда.\n"Жанговар навбатдан аввалги сўнгги синов" деб номланган жараённи КХДР етакчиси Ким Чен Ин шахсан кузатиб турган.\n"Кенг қамровли оммавий ишлаб чиқаришни ва армияни тезроқ жиҳозлашни бошлаш керак", — деган Ким Чен Ин.\n22 май, душанба куни КХДР "Пуккиксон-2" ракетасининг синови муваффақиятли ўтгани ҳақида баёнот берди. У дастлаб февраль ойида синалган бўлиб, сувости кемалари баллистик ракеталарининг қуруқликдаги намунаси ҳисобланади.


hidoyat.uz – “Мовароуннаҳр” нашриётининг сайти - Энг намунали ёш оила\nЭнг намунали ёш оила\n"Мустаҳкам оила йили" ҳамда 15 май – Халқаро оила куни муносабати билан "Туркистон" саройида "Энг намунали ёш оила" кўрик-танлови бўлиб ўтди. Мазкур танлов Тошкент шаҳар ҳокимлиги, шаҳар хотин-қизлар қўмитаси ва бошқа ташкилотлар ҳамкорлигида ташкил этилди. "Мустаҳкам оила йили" Давлат дастури доирасида Тошкент шаҳар ҳокимлиги, хотин-қизлар қўмитаси томонидан оиланинг жамиятдаги мавқеини кучайтириш, маҳалла ва таълим масканлари билан ҳамкорлигини янада кенгайтириш, ёш оилаларга ғамхўрлик ва эътибор кўрсатиш, хотин-қизлар, болаларни соғломлаштиришга оид бир қатор лойиҳалар муваффақиятли амалга оширилмоқда.\nБу кўрик-танловда ёш оилаларнинг фарзанд тарбиясига эътибори, оилавий тадбиркорликни кенг йўлга қўйиш, тиббий маданиятни юксалтиришга доир тажрибаси, ҳуқуқий, иқтисодий билимлари синовдан ўтказилди. Айни пайтда иштирокчиларнинг миллий қадриятларимиз, анъана ва урф-одатларимизга бўлган муносабатига жиддий эътибор қаратилди. Танлов доирасида оилавий тадбиркорликка доир кўргазма, миллий либослар намойиши бўлиб ўтди.\nКўрик-танловда Яккасарой тумани Абдулла Авлоний номидаги маҳаллада истиқомат қилувчи Абдусалом ва Дилором Муталовлар оиласи олий ўринга, Чилонзор туманидаги Дўмбиробод маҳалласида яшовчи Рустам ва Матлуба Эрматовлар оиласи биринчи ўринга лойиқ топилди.


ДУОТРАВ – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар ДУОТРАВ\nПрепаратнинг савдо номи: ДУОТРАВ*\nТаъсир этувчи модда (ХПН): травопрост + тимолол\nДори шакли: кўз томчилари, эритма.\nҲар 1 мл эритма қуйидагиларни сақлайди:\nфаол моддалар: 40 микрограмм травопрост ва 5 мг тимолол (тимолол малеати кўринишида).\nКонсервант: 10 микрограмм поликватерниум – 1 (ПОЛИКВАД*)\nёрдамчи моддалар: маннитол (Е421), пропиленгликоль (Е1520), 1 мг полиоксиэтилен гидрогенланган канакунжут мойи 40 (ГКМ-40), борат кислотаси, натрий хлориди, натрий гидроксиди ва/ёки хлорид кислотаси (рН ни мувофиқлаштириш учун), тозаланган сув.\nФармакотерапевтик гуруҳи: Офтальмологик восита. Глаукомага қарши препаратлар ва миотиклар.\nАТХ коди: S01ED51.\nДУОТРАВ кўз томчилари иккита фаол модда: травопрост ва тимолол малеати сақлайди. Бу икки компонент таъсирини ўзаро тўлдириш механизми туфайли кўз ички босимини пасайтирадилар, ва мажмуавий таъсир фақат бунинг натижасида препаратни алоҳида қўллаш билан солиштирганда кўз ички босимини (КИБ) қўшимча пасайишига олиб келади.\nТравопрост простагландин F2a нинг аналоги бўлиб, юқори селектив агонист ҳисобланади, простагландин FР-рецептори билан кучли яқинликка эга ва трабекуляр тўр ва увеосклеар йўллар орқали кўз суюқлигини оқиб чиқишини ошириб, кўз ички босимини пасайтиради. Одамда кўз ички босимини пасайиши юборилганидан кейин тахминан 2 соат ўтгач бошланади, максимал самарага эса 12 соатдан кейин эришилади. Кўз ички босимини аҳамиятли пасайиши препарат бир марта юборилганидан кейин 24 соат давомида сақланиши мумкин.\nТимолол – носелектив адренергик блокатор, у симпатомиметик фаолликка эга эмас, бевосита миокардга депрессив таъсир кўрсатмайди, мембранани барқарорлаштирувчи фаолликка эга эмас. Одамларда ўтказилган тонографик ва флюрофотометрик текширишлар, унинг фаол таъсири кўз суюқлигини ҳосил бўлишини камайиши ва уни оқиб чиқишини бироз ошиши билан боғлиқ деб тахмин қилинади.\nТравопрост қуёнларда 7 кун давомида маҳаллий (1,4 микрограмм, ҳар куни бир марта) қўлланганидан сўнг кўрув нерви дискининг томирларида қон оқимини аҳамиятли оширади.\nПоликватерниум-1 консерванти қўшилган ДУОТРАВ кўз томчилари, бензалконий хлориди консерванти қўшилган кўз томчилари билан солиштирганда культивация қилинган одам шох пардаси хужайраларида культурасида ва кейин қуёнларда маҳаллий қўлланганида кўзга минимал токсиклик чақирган.\nЎн Икки ойлик назоратли клиник текширишларда, очиқ бурчакли глаукомаси ёки бошланғич ўртача КИБ 25-27 мм см. уст. га тенг кўз гипертензияси бўлган пациентларда, ДУОТРАВ кўз томчиларининг таъсирида босимни пасайишини ўртача самараси, Ҳар кунги эрталабки бир марталик дозада 8 дан 10 мм см. уст. гача бўлган.. КИБ ни пасайишига нисбатан ДУОТРАВ кўз томчиларининг 50 мкг/мл латанопрост + 5 мг/мл тимолол билан солиштирганда кам бўлмаган самарадорлиги ҳар сафар келганда намойиш этилган.\nУч ойлик назоратли клиник текширишлар очиқ бурчакли глаукомаси ёки бошланғич ўртача КИБ 27-30 мм см. уст. га тенг кўз гипертензияси бўлган пациентларда, ДУОТРАВ кўз томчилари таъсирида босимни ўртача пасайиши, ҳар куни эрталаб бир марталик дозада 9-12 мм см. уст. гача ва фақат травопрост 40 микрограмм/мл дозада хар куни кечқурун қўллашга қараганда 2 мм см. уст. гача юқори, ва тимолол 5 мг/мл дозада кунига икки марта қўллашга қараганда 2 дан 3 мм см. уст. гача юқори бўлган. КИБ ни ўртача пасайиши эрталаб (8,00 – ДУОТРАВ кўз томчиларининг охирги дозасидан кейин 24 соат ўтгач) травопрост билан солиштирганда барча текшириш давомидаги ҳамма ташрифларда статистик жихатдан кучлироқ пасайиши кузатилган.\nИкки уч ойлик назоратли клиник текширишда очиқ бурчакли глаукомаси ёки бошланғич ўртача КИБ 23 дан 26 мм см. уст. га тенг кўз гипертензияси бўлган пациентларда, ДУОТРАВ кўз томчилари таъсирида босимни ўртача пасайиши, ҳар куни эрталаб бир марталик дозада 7 дан 9 мм см. уст. гача бўлган.. КИБ ни ўртача пасайиши ёмон бўлмаган, гарчи травопрост 40 микрограмм/мл дозада ҳар куни кечқурун бир марта ва тимолол\n5 мг/мл дозада хар куни эрталаб бир марта мажмуада қўллангандагига қараганда самараси пастроқ бўлган.\nОлти ҳафталик назоратли клиник текширишда очиқ бурчакли глаукомаси ёки бошланғич ўртача КИБ 24 дан 26 мм см. уст. га тенг кўз гипертензияси бўлган пациентларда ДУОТРАВ (поликватерниум-1 сақловчи) кўз томчилари таъсирида босимни ўртача пасайиши, ҳар куни эрталаб бир марталик дозада 8 мм. см .уст. ни бўлган, бу ДУОТРАВ (бензалконий хлориди сақловчи) кўз томчилари самарасига тенг.\nКиритиш мезонлари КИБ ни бошланғич қийматлари ва КИБ ни илгариги даволаш самарасидан ташқари, барча текширишларда умумий бўлган. ДУОТРАВ кўз томчиларини яратиш жараёни олдин даволанган пациентларни ҳам, даволанмаган пациентларни ҳам ўз ичига олган. Монотерапияга етарли бўлмаган сезувчанлик киритишга мезон ҳисобланмайди.\nМавжуд бўлган маълумотлар препаратни кечқурун қўллаш КИБ ни ўртача пасайишида маълум бир афзалликларга эгалигидан далолат беради. Эрталабки дозани буюришда кечқурунги қабул билан солиштирганда пациент учун қулайлигини ва улар томонидан қабул қилиш тартибига риоя қилиш омилларини кўриш керак.\nТравопрост ва тимолол шох парда орқали сўрилади. Травопрост шох пардада фаол эркин кислотагача эфирли гидролиз ўтувчи олд дори ҳисобланади. Соғлом субъектларда (N=22) ДУОТРАВ кўз томчилари (поликватерниум-1 сақловчи) ҳар куни бир марта қабул қилинганидан кейин 5 кун давомида кўпчилик субъектларнинг (94,4%) плазмаси намуналарида травопростнинг эркин кислотаси концентрацияси, қўллагандан кейин бир соат ўтгач аниқланмаган. Ўлчаб бўладиган қийматларда (миқдорий аниқлашнинг чегараси > 0,01 нг/мл), концентрация 0,01 дан 0,03 нг/мл гача диапозонда бўлган. ДУОТРАВ кўз томчилари бир марта қабул қилинганидан кейин тимололнинг ўртача стационар концентрацияси Сmax 1,34 нг/мл ни, Тmax эса тахминан 0,69 соатни ташкил қилган.\nТравопростнинг эркин кислотасини биринчи бир неча соат давомида хайвонларнинг кўз суюқлигида, одамларда эса ДУОТРАВ кўз томчилари томизилгандан сўнг фақат биринчи соатда аниқлаш мумкин. ДУОТРАВ кўз томчилари махаллий қўллангандан кейин тимололни одамнинг кўз суюқлигида ва қон плазмасида 12 соатгача вақт давомида аниқлаш мумкин.\nМетаболизм травопрост учун ҳам фаол эркин кислота учун ҳам асосий чиқариш йўли ҳисобланади. Тизимли метаболик йўллари эндоген простагландин F2a нинг метаболик йўлларига параллел, улар 13-14 иккиланган боғни қисқариши, 15-гидроксилни оксидланиши ва занжирнинг юқори томонини b-оксидланиши парчаланиши билан характерланади.\nТимолол икки йўл билан метаболизмга учрайди. Биринчи усулда тиадиазол халқада этаноламинли ён занжир ҳосил қилади, бошқасида – морфолин азотида этаноламинли ён занжир ва азотга ёндош карбонил гуруҳи билан иккинчи ён занжир ҳосил қилади. ДУОТРАВ кўз томчилари махаллий қўлланганидан кейин тимололнинг Т1/2 4 соатни ташкил қилади.\nТравопростнинг эркин кислотаси ва унинг метаболитлари асосан буйраклар орқали чиқарилади. Сийдикда эркин кислота кўринишидаги травопростнинг офтальмологик дозасини 2% дан камроғи аниқланади. Тимолол ва хосилбўлаётган метаболитлари асосан буйраклар орқали чиқарилади. Тимолол дозасининг тахминан 20% ўзгармаган ҳолда сийдик билан, қолган қисми метаболитлари кўринишида чиқарилади.\nХавфсизлиги бўйича клиникагача бўлган маълумотлари\nМаймунларда ДУОТРАВ кўз томчиларини хар куни икки марта қабул қилиш, простаноидлар маҳаллий қўлланганда кузатилгандек, кўз ёриқларини кенгайишини чақирган ва рангдор парданинг пигментациясини кучайтирган.\nТравопростни маймунларда 0,012% гача концентрацияда ўнг кўзига кунига икки марта бир йил давомида маҳаллий қўллаш, умумий токсикликка олиб келмаган.\nТравопрост билан репродуктив токсикликнинг текширишлари тизимли усулда каламушлар, сичқонлар ва қуёнларда ўтказилган. Натижалар бачадоннинг FP-рецепторларга нисбатан эмбрионни эрта нобуд бўлиши, ҳомилани имплантациядан кейинги ўлими, фетотоксиклик билан намоён бўлувчи агонист фаоллиги билан боғлиқ. Органогенез даврида ҳомиладор каламушларга травопростнинг клиникдан 200 марта юқори дозада тизимли буюриш туғма нуқсонлар холларини ошишига олиб келган. 3Н- травопрост қабул қилган ҳомиладор каламушларнинг амниотик суюқлиги ва тўқималарида радиофаолликнинг паст даражаси аниқланган. Репродкуция ва ривожланишнинг текширишлари, каламушлар ва сичқонларда юқори дозалар қабул қилинганда ҳомила ташлашга 1,2-6 марта юқори дозалар (25 пг/мл гача) кучли таъсирини кўрсатади (плазмасида мос равишда 180 пг/мл ва 30 пг/мл).\nКлиник бўлмаган маълумотлар фармакологик хавфсизлиги, кўп марталик дозаларнинг токсиклиги, гепатотоксиклиги ва канцероген потенциалини одатдаги текширишлари асосида тимололнинг одамлар учун алоҳида хавф аниқланмаганлигини кўрсатди. Тимололни репродукцион токсиклиги бўйича текширишлар каламушларнинг ҳомиласида кейинги постнатал ривожланишда ножўя самаралар кузатилмаганида суяк моддасини ҳосил бўлишини кечикишини (клиник дозадан 7000 марта ортиқ дозаларда) ва қуёнларнинг ҳомиласида ресорбция тез-тезлигининг ошишини (клиник дозаларидан 14000 марта юқори дозаларда қўлланганида) кўрсатди.\nОчиқ бурчакли глаукома ёки кўз гипертензияси бўлган, маҳаллий бета-блокаторлар ёки простагландиннинг аналоглари етарли даражада самара бермаган катта ёшли одамларда кўзнинг ички босимини (КИБ) камайтириш учун қўлланади.\nКатталарда, шу жумладан кексаларда қўлланиши\nДУОТРАВ кўз томчиларининг дозаси касалланган кўзнинг конъюнктива қопчасига бир томчидан суткада бир марта эрталаб ёки кечқурунни ташкил қилади. Томчиларни айнан бир вақтда қўллаш керак.\nАгарда доза ўтказиб юборилган бўлса, унда даволашни навбатдаги дозада давом эттириш керак. Препаратнинг суткалик дозаси касалланган кўзнинг конъюнктива қопчасига суткада бир марта 1 томчидан ошмаслиги керак.\nЖигар ва буйрак етишмовчилиги\nЖигар ёки буйрак етишмовчилиги бўлган пациентларда ДУОТРАВ кўз томчилари ёки тимолол 5 мг/мл кўз томчиларини қўллаш бўйича текширишлар ўтказилган.\nТравопростни қўллаш енгилдан оғир даражагача жигар етишмовчилиги бўлган пациентларда ҳам, енгилдан оғир даражагача буйрак етишмовчилиги (креатинин клиренси минутига 14 мл/мин дан юқори) бўлган пациентларда ҳам текширилган. Бундай пациентлар учун дозани тўғрилаш талаб қилинмайди.\nЖигар ёки буйрак етишмовчилиги бўлган пациентларда ДУОТРАВ кўз томчиларининг дозасини тўғрилаш талаб қилинишини эҳтимоли кам.\nБолаларда ва 18 ёшдан кичик бўлган ўсмирларда ДУОТРАВ кўз томчиларининг хавфсизлиги ва самарадорлиги аниқланмаган. Маълумотлар йўқ.\nПациент ташқи ҳимоя қобиғини бевосита биринчи марта ишлатишдан олдин ечиш керак.\nФлакон-томизгич ва унинг ичидагисини ифлосланишидан сақланиш учун, флакон-томизгичнинг учи билан қовоқлар, атроф соҳаларга ёки бошқа қандай-бўлмасин юзаларга тегиб кетмаслик керак.\nҚўллашдан кейин кўз ёш каналини беркитиш ёки юмилган қовоқларни енгил босиш тавсия қилинади. Бу кўзларга маҳаллий қўлланганида препаратнинг тизимли сўрилишини пасайтириш ва тизимли ножўя реакцияларнинг ривожланишини камайтириши мумкин.\nАгарда биттадан ортиқ маҳаллий офтальмологик тиббий препарат ишлатиладиган бўлса, тиббий препаратларни минимум 5 минутлик интервал билан қўллаш керак.\nБошқа офтальмологик глаукомага қарши тиббий препарат ДУОГЛАВ кўз томчиларига ўзгартирилганида, бошқа тиббий препаратни қўллашни тўхтатиш, ДУОТРАВ кўз томчиларини эса кейинги кундан буюриш керак.\nДУОТРАВ кўз томчиларини томизишдан олдин юмшоқ контакт линзаларни ечиш ва томизгандан сўнг уларни 15 минут давомида қўймаслик кераклиги ҳақида пациентларни огоҳлантириш керак.\nДУОТРАВ кўз томчиларининг клиник синовлари вақтида қуйидаги ножўя реакциялар кузатилган. Улар қуйидаги тартибда таснифланган: жуда тез (≥1/10), тез-тез (≥1/100 дан <1/10 гача), тез-тез эмас (≥1/1000 дан <1/100 гача), кам (≥1/10000 дан < 1/1000 гача), жуда кам (<1/10000). Ҳар бир тез-тезлик гуруҳида ножўя реакциялар жиддийлиги бўйича камайиши тартибида келтирилган.\nТизимли-аъзоли синф MedDRA (Норматив-хуқуқий фаолиятнинг тиббий луғати) шартлар (версия 15.1)\nИммун тизими томонидан бузилишлар Тез-тез эмас: юқори сезувчанлик\nНерв тизими томонидан бузилишлар Тез-тез эмас: бош айланиши, бош оғриғи\nКўришни бузилиши Жуда тез-тез: қовоқни қизариши\nТез-тез: нуқтали кератит, кўришни ноаниқлиги, кўзларни қуруқлиги, кўзларда оғриқ, кўзларни қизариши\nТез-тез эмас: кератит, ирит, конъюнктивит, кўзнинг олдинги камерасини яллиғланиши, блефарит, фотофобия, кўриш ўткирлигини пасайиши, астенопия, кўзларни шиши, юқори кўзёш оқиши, қовоқни қизариши, киприкларни ўсиши\nКам: шох парда эрозияси, мейбомианит, конъюнктивал қон кетиши, қовоқ четида қасмоқ хосил бўлиши, трихиаз, дистихиаз\nЮрак томонидан бузилишлар Тез-тез эмас: брадикардия\nТомирлар томонидан бузилишлар Тез-тез эмас: Гипертензия, гипотензия\nНафас тизими, кўкрак қафаси аъзолари ва кўкс оралиғи томонидан бузилишлар Тез-тез эмас: хансираш\nКам: дисфония, бронхоспазм, йўтал, томоқнинг таъсирланганлиги\nТери ва тери ости тўқималари томонидан бузилишлар Тез-тез эмас: контакт дерматит, гипертрихоз,\nтерининг юқори пигментацияси\nКам: уртикария, терининг рангини ўзгариши\nСотувга чиқарилганидан кейинги текширишда идентификацияланган қўшимча ножўя реакциялари қуйдагиларни ўз ичига олади. Бор бўлган маълумотлар бўйича уларнинг тез-тезлигини ҳисоблаш мумкин эмас.\nНерв тизими томонидан бузилишлар Депрессия\nКўришни бузилишлари Макуляр шиши, қовоқларнинг птози\nЮрак томонидан бузилишлар Кўкракда оғриқ, юрак уришини тезлашиши\nТомирлар томонидан бузилишлар Периферик шиши\nМеъда-ичак йўллари томонидан бузилишлар Дисгвезия\nНафас тизими, кўкрак қафаси ва кўкс оралиғи аъзолари томонидан бузилишлар Астма\nТери ва тери ости тўқималари томонидан бузилишлар Аллопеция\nФаол моддаларнинг бири билан аниқланадиган қўшимча ножўя реакциялар, потенциал ДУОТРАВ кўз томчилари қўлланганда хам пайдо бўлиши мумкин:\nКўришни бузилишлари – увеит, конъюнктивани бузилиши, фолликулез конъюнктивит, рангдор парданинг гиперпигментацияси.\nТери ва тери ости тўқималари томонидан бузилишлар: терини қипиқланиши.\nМоддалар алмашинувини ва овқатланиш томонидан бузилишлар: гипогликемия.\nНерв тизими томонидан бузилишлар: церебрал ишемия, гравис миастенияси.\nКўришни бузилишлари: диплопия.\nЮрак томонидан бузилишлар: юракни тўхташи, атриовентикуляр блокада, юрак уришини тезлашиши.\nНафас тизими, кўкрак қафаси ва кўкс оралиғи аъзолари томонидан бузилишлар: нафас фаолиятини бузилиши, бурунни битиши.\nМеъда-ичак йўллари томонидан бузилишлар: диарея, кўнгил айниши.\nУмумий бузилишлар ва қўллаш жойдаги бузилишлар: астения.\nФаол моддаларга ёки ёрдамчи моддаларнинг ҳар қандайига юқори сезувчанлик.\nНафас йўлларининг реактив касалликлари, шу жумладан бронхиал астма ёки анамнездаги бронхиал астма, ўпканинг оғир сурункали обструктив касаллиги.\nСинусли брадикардия, синус тугунининг кучсизлиги синдроми, шу жумладан синоартриал блокада, II ёки III даражали атриовентикуляр блокада, декомпенсацияланган юрак етишмовчилиги ёки кардиоген шок.\nТизимли бета-блокадани кучайиши (масалан, юрак қисқаришларини камайиши, депрессиялар) CYP2D6 ингибиторлари (масалан, хинидин, флюксетин, пароксетин) ва тимолол билан мажмуавий даволаш вақтида аниқланган.\nТимололли кўз томчилари ичга қабул қилиш учун кальций каналларининг блокаторлари, гуанетидин, бета-блокаторлар, антиаритмик препаратлар, юрак гликозидлари ёки парасимпатомиметиклар билан бир вақтда қўлланганда, гипотензия/ёки яққол брадикардия ривожланишига олиб келувчи аддитив самара эҳтимоли мавжуд. Клонидин кескин бекор қилинганидан кейин гипертензия ривожланиши бета-блокаторлар қабул қилинганда кучайиши мумкин.\nБета-блокаторлар диабетга қарши воситаларнинг гипогликемик таъсирини кучайтиришлари мумкин. Бета-блокаторлар гипогликемия симптомларини ниқоблашлари мумкин.\nБета-блокаторлар анафилактик реакцияларни даволаш учун қўлланадиган адреналинга реакцияни камайтиришлари мумкин. Анамнезида атопияси ва анафилаксияси бўлган пациентларга препаратни буюришда айниқса эхтиёт бўлиш керак.\nОфтальмологик бета-блокаторлар ва адреналин ёндош қўлланиши натижасида. вақти-вақти билан мидриаз аниқланган.\nБошқа маҳаллий қўлланадиган офтальмологик дори препаратлар каби, травопрост ва тимолол тизимли қон оқимига сўрилади. Тимололнинг бета-адренергик таъсири туфайли юрак томир ва нафас тизими томонидан шундай ножўя реакциялар кузатилиши мумкинки, бу тизимли бета-адренергик блокатор дори препаратлари қўлланганда ҳам кузатилади.\nБурун-кўз ёши окклюзияси ишлатилганда ёки қовоқ 2 минутга бекилганда тизимли сўрилиши қисқаради. Бу тизимли ножўя самараларини қисқаришига ва махаллий фаоллигини ошишига олиб келиши мумкин.\nТимолол билан даволашни бошлашгача юрак етишмовчилигини тегишли тарзда назорат қилиш керак. Анамнезида оғир юрак етишмовчилиги бўлган пациентларда юрак етишмовчилигининг белгилари борлиги кузатилишлари керак, шунингдек уларнинг пульсини тез-тезлигини текшириш керак. Тимолол малеати қабул қилинганидан кейин респиратор реакциялар ва юрак реакциялари, астмаси бўлган пациентларда бронхоспазм оқибатида ҳаттоки ўлим ва, кам ҳолларда эса юрак етишмовчилиги оқибатида ҳам ўлим кузатилган. Спонтан гипогликемияси бўлган пациентларга ва қандли диабети бўлган беморларга (айниқса ўзгарувчан диабети бўлган) бета-адренергик блокатор дори препаратларни эҳтиёткорлик билан буюриш керак, чунки бета-адренергик блокатор дори препаратлари ўткир гипогликемиянинг симптомларини ниқоблаши мумкин. Улар шунингдек, гипертиреознинг белгиларини ниқоблаши, Принцметал стенокардиясини ёмонлашишини, оғир периферик ва марказий қон айланишини бузилишларини ва гипотензияни чиқариши мумкин.\nБета адренергик блокатор дори препаратларни қабул қилишда анамнезда қатор аллергенларга нисбатан оғир анафилактик реакциялари ёки атопик касалликлари бўлган пациентларда, бета-адреноблокаторлар қабул қилиш фонида анафилактик реакцияларни даволаш учун адреналинни одатдаги дозаларда қўллаш самарасиз бўлиши мумкин.\nТимолол бошқа препаратлар билан ўзаро таъсир қилиши мумкин. Перорал бета-блокаторлар қабул қилаётган пациентларга ДУОТРАВ кўз томчилари буюрилганида, кўз ички босимига таъсири ёки тизимли бета-блокаданинг маълум бўлган таъсири кучайиши мумкин. Бу пациентларнинг реакциясини синчиклаб кузатиш керак. Икки маҳаллий бета-адренергик блокатор дори препаратлари ёки икки маҳаллий простагландинларни ишлатиш тавсия этилмайди.\nТравопрост меланоцитларда меланосома (пигмент гранулалари) ларнинг миқдорини ошиши ҳисобига, кўзларнинг ранги аста-секин ўзгаришини чақириши мумкин. Меланоцитларга узоқ муддатли таъсир ва бу таъсирнинг оқибатлари ҳозирги вақтда номаълум. Рангдор парданинг ранги ўзгариши секин юз беради ва ойлар ёки хатто йиллар давомида сезилмаслиги мумкин. Кўз рангини ўзгариши кўпроқ рангдор пардаси бошидан аралаш ранг, масалан, кўк-жигарранг, кулранг-жигарранг, яшил-жигарранг ёки сариқ-жигарранг бўлган пациентларда аниқланади; бироқ бу ҳолат кўзлари фақат жигарранг рангли пациентларда ҳам кузатилиши мумкин. Одатда қорачиқнинг атрофидаги жигарранг пигментация камалак парда перифериясига концентрик равшда тарқалади, бунда рангдор парда бутунлигича ёки унинг қисмлари тўқроқ жигарранг бўлиши мумкин. Препарат бекор қилинганда, жигарранг пигментнинг миқдорини кейинги ошиши кузатилмайди.\nНазоратли клиник синовларда травопрост қабул қилиш туфайли кўз атрофидаги ва/ёки қовоқларнинг атрофидаги терининг рангини тўқлашиши кузатилган.\nТравопрост аста-секин даволанаётган кўзнинг киприкларини ўзгаришига олиб келиши мумкин. Бу ўзгаришлар клиник текширишларда пациентларнинг тахминан ярмида кузатилган ва қуйдагиларни ўз ичига олган: киприкларни узунлашиши, қалинлашиши, пигментацияси ва/ёки уларнинг миқдорини ошиши. Ҳозирги вақтда бу ўзгаришларнинг механизми ва унинг узоқ келажакдаги оқибатлари номаълум.\nАфакияси бўлган пациентларда, гавхарнинг орқа капсуласи ёрилган псевдофакияси бўлган пациентларда, ёки макулани кистоз шишини маълум хавф омиллари бўлган пациентларда, ДУОТРАВ кўз томчиларини қўллашда эҳтиёткорлик чораларини кўриш керак.\nДУОТРАВ кўз томчиларини ўткир кўз ички яллиғланиши бўлган пациентларда, шунингдек увеит хавфи омилларига мойиллиги бўлган пациентларда эҳтиёткорлик билан қўллаш керак.\nКўз олди соҳаси ва қовоқни ўзгариши, шу жумладан қовоқ эгатини чуқурлашиши, простагландин аналоглари билан ҳам аниқланган.\nФильтрация муолажаларидан кейин сувли бостирувчи даволаш қабул қилишда (масалан, тимолол, астемизол) томирли пардани кўчиши аниқланган.\nТомирлар томонидан бузилишлар\nОғир периферик циркулятор бузилишлар (масалан, Рейно касаллигининг оғир шакли ёки Рейно синдроми) бўлган пациентларни эхтиёткорлик билан даволаш керак.\nАйрим офтальмологик бета-адреноблокаторлар қўллангандан кейин астмаси бўлган пациентларда бронхоспазм оқибатида респиратор реакциялар, шу жумладан ўлим ҳам аниқланган.\nБета-блокаторларни спонтан гипогликемияга мойил пациентларга ёки ўзгарувчан диабети бўлган пациентларга эхтиёткорлик билан буюриш керак, чунки бета-блокаторлар ўткир гипогликемия белгилари ва симптомларини ниқоблаши мумкин.\nБета-блокаторлар шунингдек гипертиреоз белгилари ва симптомларини хам ниқоблаши мумкин.\nБета-адреноблокаторлар айрим миастеник симптомларга (масалан, диплопия, птоз ва умумий кучсизлик) мувофиқ мушак кучсизлигини кучайишига нисбатан сезилган.\nБета-блокловчи офтальмологик препаратлар бета-агонистларнинг тизимли таъсирини блоклашлари мумкин, масалан, адреналинни. Агарда пациент тимолол қабул қилаётган бўлса, анестезиолог шифокор хабардор қилинган бўлиши керак.\nДУОТРАВ кўз томчилари терини таъсирланишини чақириши мумкин бўлган пропиленгликоль сақлайди. ДУОТРАВ кўз томчилари тери реакцияларини чақириши мумкин бўлган полиоксиэтилен гидрогенланган канакунжит мойи 40 сақлайди.\nҲомиладор аёлларда аёлларда ДУОТРАВ кўз томчилари ёки уларнинг алоҳида компонентларини қўллаш бўйича маълумотлар йўқ ёки чекланган миқдорда мавжуд.\nТравопростни хайвонлардаги текширишлар репродуктив токсикликни кўрсатган. Эпидемиологик текширишларда туғма нуқсонлар пайдо бўлишига таъсири аниқланмаган, лекин бета-адреноблокаторлар перорал юборилганда, хомиланинг она қорнидаги ривожланишини кечикиши хавфини кўрсатган. Бундан ташқари, янги туғилган чақалоқларда бета-блокаданинг белгилари ва симптомлари (масалан, брадикардия, гипотензия, респиратор дистресс-синдром ва гипогликемия), тизимли бета-блокаторлар она томонидан туғруққача қабул қилганда кузатилган.\nДУОТРАВ кўз томчиларини ҳомиладорлик даврида, фақат агарда бу ўта зарур бўлмаса қўллаш керак эмас.\nЛекин, агарда ДУОТРАВ кўз томчиларини ҳомиладорлик вақтида туғруққача буюрилса, янги туғилган чақалоқни ҳаётининг биринчи кунларида синчиклаб назорат қилиш керак.\nКўз томчиларидан травопростни одам кўкрак сути билан чиқарилиши номаълум. Ҳайвонлардаги текширишлар травопрост ва унинг метаболитлари кўкрак сути билан чиқарилиши кўрсатилган. Тимолол кўкрак сутига чиқарилади. Бироқ, кўз томчиларини тимололнинг терапевтик дозасини ҳисобга олиб, янги туғилган чақалоқ учун тимололнинг ҳисобланган дозаси шунчалик кам бўладики, у клиник жихатдан аҳамиятли бета-блокада чақирмайди. Эмизикли аёлларга ДУОТРАВ кўз томчиларини қабул қилиш тавсия этилмайди.\nОдамда ДУОТРАВ кўз томчиларини фертилликка таъсир қилиши ҳақида маълумотлар йўқ. Ҳайвонлардаги текширишлар одамлар учун тавсия қилинган максимал дозадан 250 марта юқори дозаларда травопрост ва тимололни фертилликка хеч қандай таъсир қилмаслигини кўрсатди.\nАвтомобилни бошқариш ва механизмларни ишлатиш қобилиятига таъсири\nБошқа ҳар қандай кўз томчиларидаги каби, ноаниқ кўриш ёки бошқа кўришни бузилишлари, автомобилни бошқариш ва механизмларни ишлатиш қобилиятига таъсир қилиши мумкин.\nАгарда препарат қўллангандан кейин кўриш аниқлиги вақтинча пасайса, ундай ҳолда автомобилни бошқариш ёки механизмларни ишлатиш олдидан, пациент кўришни яхшиланишини кутиши керак.\nПрепаратнинг дозаси махаллий ошириб юборилганда алохида реакциялар кузатилмайди.\nТасодифан ютиб юборилган ҳолда тизимли бета-блокада бўйича дозани ошириб юборилишининг симптомлари брадикардия, гипотония, бронхоспазм ва юрак етишмовчилигини ўз ичига олиши мумкин.\nТасодифан ютиб юборилган холда даволаш симптоматик ва бир маромда сақлаб турувчи бўлиши керак. Тимолол диализга кам дучор бўлади.\n2,5 мл дан оқ, тиниқ бўлмаган полипропилен қопқоқчали ва бураладиган қопқоқли флаконларда. Флаконга этикетка ёпиштирилади. 1 флакондан давлат ва рус тилларидаги қўллаш бўйича йўриқномалари билан бирга картон қутига жойланади.\n30°С дан юқори бўлган ҳароратда сақланмасин.\nБиринчи очилганидан кейин 4 ҳафта ўтгач йўқ қилинсин.