Лайлатул қадр қайси кечада эканини биласизми?\nЛайлатул қадрга етишиш ва унда берилажак ажр-мукофотлардан баҳраманд бўлиш ҳар бир мусулмон орзуси. Шундай экан, бу муборак тунни қайси кечадан изламоқ керак?\nДастлаб, Қадр Рамазон ойининг нечанчи кечаси экани Аллоҳ ва Расули томонидан сир тутилган эди. Лекин саҳобалар Пайғамбар (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)дан Қадр кечасини аниқлаб айтиб беришларини қайта-қайта сўрашгач, у зот аввал ойнинг учинчи ўн кунлигидан, кейинроқ ойнинг охирги етти кечасидан, сўнгра ойнинг охирги ўн кунлигининг тоқ кечаларидан излаш кераклиги ҳақида айтганлар ва ҳоказо. Шунга кўра, манбаларда бу борада келган маълумотлар турличадир. Демак, Қадр кечасини қуйидаги вақтлардан топиш мумкин экан:\nЙил давомида. Баъзи улуғ зотлар одамлар йилнинг маълум бир кечасига суяниб, фақатгина ўша тунни ғанимат билиб, уни ибодат билан бедор ўтказиб, қолган кечаларга бепарво бўлиб юрмасинлар деган мақсадда, бу муборак кечани топмоқчи бўлган киши йил давомида излаши керак, дейишган.\nТабиийки, бу жуда машаққатли бўлиб, унга ҳамма ҳам қодир бўлолмайди. Зеро, Ислом енгиллик динидир. Аллоҳ таоло бандаларига тоқатидан ташқари нарсани юкламайди. Динимизда ҳар бир масалада кишининг ҳолати инобатга олинади, ҳатто ибодатда ҳам. Масалан, соғлом киши намозни тик туриб ўқиса, унга тоқати етмаганлар ўтириб имо-ишора билан адо этади ва ҳоказо. Аллоҳ таолонинг меҳрибонлигини қарангки, соғлом одам намоз ўқиганида, унга қанча савоб берилса, ихлос билан ўтириб, имо-ишора билан ўқилган ибодатга ҳам ўшанча ажр ёзилади. Агар буларга ато этиладиган савоблар айрича бўлганида эди, беморлар, қарилар ва заифлар сингари одамлар куч-қуввати бор соғлом кишидек савоб қозонишлари мумкин бўлмай қоларди. Бу эса, зулмдир. Ҳолбуки, Аллоҳ субҳонаҳу ва таоло ҳеч кимга зулмни раво кўрмас. Демак, Қадр кечаси ҳақида келтирилган маълумотлар ҳам шунга қиёсланади. Зеро, Қадр кечасини топиш ҳам улуғ ибодатдир.\nРамазон ойидан. Шундай қилиб, йил давомида Қадр кечасини излаш имконияти йўқ кишилар қандай йўл тутишлари керак? Улар мазкур кечани Рамазон ойидан қидирадилар. Демак, мазкур кечани топиш янада қулайлашди, йилдан ойга қисқарди.\nРамазон ойининг охирги даҳасидан. Бу муборак кечани Рамазон ойи давомида топиш кўпчиликка оғирлик қилди, дейлик. Энди, улар Рамазоннинг охирги ўнлигидан қидиришлари керак. Зеро, Ойша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) Рамазоннинг охирги ўн кунлигида эътикоф ўтирар ва:\n«Лайлатул қадрни Рамазоннинг охирги ўнлигидан изланглар» дер эдилар» (Муттафақун алайҳ). Демак, шарт-шароити кўтарган кишилар шу кечалар ичидан топишга ҳаракат қиладилар. Бу, Лайлатул қадрни топиш ойдан ўн кечага қисқарди, деганидир.\nРамазон ойининг охирги етти кечасидан. Лайлатул қадрни Рамазоннинг охирги даҳасидан топишга ҳам тоқати етмаганлар уни охирги етти кечадан қидиришлари мумкин. Зеро, Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинишича, саҳобалардан баъзилари тушларида Лайлатул қадрни охирги етти (кеча)да эканини кўришди. Шунда Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай дедилар:\n«Сизларнинг тушингиз охирги етти кечага мувофиқ келаётганини кўряпман. Ким у (кеча)ни изламоқчи бўлса, охирги етти (кеча)да қидирсин» (Муттафақун алайҳ). Зотан, ҳақиқий мўминнинг кўрган туши ваҳий кабидир. Зеро, азон саҳобалар (розияллоҳу анҳум)нинг тушлари туфайли жорий бўлгани тарихдан маълум. Энди у зотларнинг тушлари шарофатидан Лайлатул қадрни излаш ўн кечадан етти кечага қисқарди. Бу ҳам қулай имконият.\nРамазон ойининг охирги ўн кечасининг тоқларидан. Бу Лайлатул қадрни Рамазоннинг охирги етти кечасидан излашга ожиз кишилар учун йўлдир:\nОйша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинган ҳадисда Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) дедилар: «Лайлатул қадрни Рамазоннинг охирги ўн кечасининг тоқ (кеча)ларидан изланглар» (Икки Шайх ва Термизий ривояти). Демак, Қадр кечасини топиш еттидан беш кечага қисқарди. Улар Рамазоннинг йигирма биринчи, йигирма учинчи, йигирма бешинчи, йигирма еттинчи ва йигирма тўққизинчи кечаларидир. Ҳа, бу муборак кечалар ҳам Лайлатул қадрни топиш учун қулай фурсатдир.\nРамазон ойининг йигирма биринчи, йигирма учинчи ва йигирма бешинчи кечаларидан. Бу юқоридаги беш кечага тоқати етмаганлар учун қулай фурсатдир:\nИбн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Набий (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай дедилар: «Лайлатул қадрни Рамазондан охирги ўн (кечаси)да изланглар: тўққиз кеча қолганда, етти кеча қолганда, беш кеча қолганда» (Имом Бухорий ривояти). Демак, Лайлатул қадрни топиш беш кечадан учга қисқарди. Шунга кўра, бу Рамазоннинг йигирма биринчи, йигирма учинчи ва йигирма бешинчи кечаларидан топиш керак бўлади.\nРамазоннинг йигирма еттинчи кечасидан. Мазкур уч кечага ҳам мажоли етмаганлар Қадр кечасини Рамазоннинг йигирма еттинчи кечасидан излашга имконлари бор. Зеро, бу улуғ тун Рамазоннинг айнан шу кечасида эканига далолат қиладиган ҳадислар кўпдир. Жумладан, Муовия ибн Абу Суфён (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинган ҳадисда Набий (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) дедилар:\n«Лайлатул қадр йигирма еттинчи кечададир» (Имом Абу Довуд ва Аҳмад ривояти).\nМашҳур саҳобий Убай ибн Каъб (розияллоҳу анҳу) Пайғамбар (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг Қадр кечаси ҳақидаги айтган аломатларидан аниқлаб, жазм билан уни йигирма еттинчи кечада эканини таъкидлаганлар. Унинг аломати ўлароқ, ўша кечанинг баракотларига гувоҳ бўлиш учун жуда кўп фаришта осмондан ерга тушиб-чиқар экан. Уларнинг кўплигидан қуёш ёғдуси тўсилади. Шу боис, ўша кечанинг тонгида қуёш тоғарага ўхшаб, атрофга зиё сочмай кўтариларкан.\nҚадр кечаси Рамазон ойининг йигирма еттинчисида экани Ислом оламида машҳурдир. Демак, бу муборак ойни ғанимат билиб, имкони бўлса, барча кечаларида ибодатга бел боғлаб, бедор ўтказишга, айниқса, йигирма еттинчи кечага алоҳида эътибор қаратиш керак. Шу билан бирга, бу муборак кечада, аҳли оила, ёру дўстларни ҳам ибодатга чорлаш мақсадга мувофиқдир. Аллоҳ таоло ўша кечанинг баракотидан минг ойлик ибодатнинг савобидан кўра кўпроқ ажр беришидан умидвор бўлиш лозим. Ўша кечада қилинган ибодат ва дуолар фазлидан ўтган гуноҳларнинг кечирилишини умид қилиш даркор.\nРамазоннинг охирги ўн кечанинг биридан. Ривоятларда келишича, Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) Қадр кечасини изламоқчи бўлиб, Рамазоннинг аввалги ва ўрта ўн кунликларида эътикоф ўтирдилар. Шунда тушларида у тун Рамазоннинг охирги ўн кунлигида экани, ўша кечанинг аломати ўлароқ у зот тонгда лой ҳамда сувга сажда қилишларини кўрдилар. Буни кишиларга айтиб, уларни ҳам эътикоф ўтиришга чорладилар. Бир куни тонгда ёмғир ёғди. Масжиди Набавиянинг томи хурмо шохлари билан ёпилганидан, диярли ёмғирнинг кўп қисми масжид ерига тушар эди. Бомдод намози ўқилганида Пайғамбар (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг муборак пешона ва бурунлари учига лой ҳамда сув тегди. Шунда саҳобалар дарҳол Лайлатул қадр аломатини эсладилар. Ўшанда Рамазоннинг йигирма биринчи кечаси эди. Бошқа ривоятда эса, Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «Менга Лайлатул қадр кўрсатилди. Сўнгра хотирамдан кўтарилди. Менимча, ўша кечанинг тонгида лой ва сувга сажда қилсам керак», дедилар. Шунда Рамазоннинг йигирма учинчи кечасида ёмғир қўйди».\nУламолар Лайлатул қадр ҳар йили кўчиб юради, бир йил у кечада, кейинги йил бу кечада, деганлар. Шу эътибордан, у кечани топмоқчи бўлган киши Рамазон ойининг ҳамма кечаларини ибодат билан ўтказса, албатта, уни топади. Аллоҳ таоло ҳаммамизни бу улуғ онларнинг файзу баракотидан насибадор қилсин, дуоларимизни ижобат айласин, гуноҳларимизни афв этсин, тавбаларимизни қабул қилсин. Бу муборак ойнинг шарофатидан бутун дунёга, айниқса, юртимизга тинчлик-хотиржамликни бардавом айласин. Омин!\nДругие материалы в этой категории: « ҒАФЛАТДА ҚОЛМАНГ! Бу кеча тақдирлар, воқеа-ҳодисалар, қисматлар белгиланади\tРамазон ва гўзал хулқлар »


“Охирги манзил” « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n30 July 2017 - 6:00\n2000 йил 24 апрел. УЯ 64/71. ЖАСЛИҚ\nСоат тонгги 4:00 да иккита зековоз 80 нафар маҳбус билан Жаслиқ зонасига кириб келди. Биз келганимизда биздан олдин келган машинадаги маҳбусларни туширишни бошлаш экан.\n‒ Первый пошёл! Второй пошёл!.. ‒ деб бақиришяпти.\nҚий-чув, бақир-чақир, қийқириқлар…\nМен чиққан зековоздаги маҳбуслар ҳам машинадан тушишга ҳозирлик кўра бошлашди.\nЯхшиям менда ҳеч нарса йўқ. Қолганлар ашқол-дашқолини боши узра кўтариб олган, кимлардир сумкасини қидирган…\nТушиш навбати бизга келди.\nМен Устознинг қайси машинага чиққанини билмай қолган эдим.\nБу ғала-ғовурда бақиришдан ҳам фойда йўқ. Ҳар ким “ўзинг учун ўл етим” бўлиб ётибди.\nҲамма эшик олдига сурилади. Гўё олдинроқ чиқса, улуғ мукофот кутиб тургандай. Фамилиясини ўқиганда чиқса ҳам бўларди. Йўқ, эшикни тўсиб туриши керак. Бошқаларнинг ўтишига халақит бериши шарт қилиб қўйилган буларга.\n– Бегжанов! Бегжанов! Қани Бегжанов?– деб бақирди кимдир пастдан.\n– Шу ерда! Мен Бегжанов!– деб мен ҳам бақириб жавоб бердим.\nЭшик олдида тиқилиб турган оломонни ёриб ўтиб, пастга тушиб олдим.\nТушишим билан “Нимага имиллайсан ҳайвон, курортга келдингми?!” деб елкамга, белимга беш-олти марта резина тўқмоқ билан аямасдан уришди. “Дело” бўйича текширувдан ўтказаётган зобитнинг олдига боргунимча ҳам 10-15 марталаб дуч келган жойимга уришди.\n– Фамилия, имя, отчество?! – деб бақирди офицер.\n– Бегжанов Муҳаммад Мадаминович, 1954 йилда туғилганман!\n– Статья, срок?\n– ЖКнинг 158, 159, 216, 242-моддалари билан 15 йилга озодликдан маҳрум этилганман!\n– Йўқол! – деб ўшқиради офицер.\nБу ёғида мени нималар кутаётганини билмайман ва билишни ҳам истамас эдим.\nЎзимни “тирик коридор”га урдим.\nИкки томондан дубинкалар дуч келган жойимга ёғила бошлади. Оғриқни сезишни унутиб, жон-жаҳдим билан мўлжалга интилавердим. Мўлжал – тезроқ бу “тирик коридор”дан қутулиш.\nБироқ, “коридор”нинг чеки-поёни йўқдай эди.\nҚаерга боришинг лозимлигини ҳам ўша “тирик коридор” кўрсатиб турарди.\n“Коридор” бўйлаб иккинчи қаватга тармашаман. Дубинка ёмғири ҳамон тўхтовсиз ва беаёв ёғар эди.\nБу не бахтки, иккинчи қаватга чиққанимда “коридор” тугаб, қаршимда стол пайдо бўлди.\n“Ҳайрият-э, қутулдим”, деган ўй ўтди хаёлимдан.\nСтол орқасида уч офицер ўтирибди.\n‒ Бизга қандай шикоятинг бор? Биз врачлармиз. Шикоятинг борми? ‒ деб сўрашди.\n‒ Шикоятим йўқ, ‒ деб жавоб қилдим мен.\n– Шикоятинг бўлмаса, ечин! ‒ деди биттаси.\nБулар мазах қилмоқчи, устимдан кулмоқчи шекилли, деб ўйлаб туриб қолдим.\n– Нима, тушунмадингми? Ечин дейиляпти сенга! ‒ деб бақиришди бараварига.\nМен ечина бошладим.\n– Ҳамма нарсангни еч, қип-ялонғоч бўл! Ҳамма нарсангни анави уюмга ташла! Тезроқ бўл, имиллама! Камерага чоп, тез бўл!\nЯна ўша “коридор”, яна дубинкалар ёмғири.\nҚип-яланғоч ҳолда, уялиш нималигини унутганча “мўлжал”ингиз томонга чопасиз.\n“Тирик коридор” камера эшиги олдида тугайди.\nЭшик олдида алоҳида-алоҳида полга бир кишилик кийим-кечак, бир жуфт читоз тахлаб қўйилган бўлади.\nШу тахламлардан бирини олиб, камерага ўқдай отилиб кириб оласиз ва дубинка ейишдан қутуласиз.\nБу маросим “Жаслиқ” зонасига киришнинг “ломка”си дейилади! Яъни, “синдириш” маросими!\nМендан кейин яна ўнтача маҳбусни бизнинг камерага киритишди.\nКамерамизда ҳам жимлик ҳукм сурарди.\nҲаммамиз “бу ёғида нима бўлар экан” деб кутяпмиз.\nБир соатлар сўнг бошқа камераларнинг эшиклари очилиб-ёпила бошлади. Навбат биз ўтирган камерага ҳам келди.\nЭшиклар очилиб, уч-тўртта фамилияни ўқишди. Фамилияси чиққанларни хонадан опчиқиб кетишди.\nБир оздан сўнг тағин эшиклар очилди ва мен билан яна икки кишини камерадан чиқариб, қарама-қарши тарафдаги камераларидан бирига киритишди.\nКамерадагилар сони биз билан бирга 16 кишига етди. Шконкалар сони ҳам шунча, демак бу ерга энди одам ташламайди. Камерадаги барчамиз бугунги этап билан келтирилганлармиз.\nБу ерда ҳам худди олдинги камерадагидек, кутиш бошланди. Ҳамма ўзининг хаёли билан банд. Жим-житлик.\nБир оздан сўнг камера эшиги шарақа-шуруқ очила бошлади.\nҲаммамиз ўрнимиздан турдик. Камерага қорақалпоқ лейтенант ва учта войсковой кириб келишди.\n– Бугундан бошлаб мен сизларнинг отряднигингизман, – деди ва исм-фамилиясини айтиб ўзини таништирди. – Бу ёғига мен сизларнинг ҳам онангиз, ҳам отангиз бўламан. Нима камчилик, нима гапингиз, нима етишмовчилик бўлса, менга мурожаат этасизлар. Қаерга келганларингни биласизлар, деб ўйлайман. Билмаганлар бўлса, айтай: бу ер сизлар учун охирги станция (“манзил” демоқчи). Шу ерда ўласизлар, шу ерда кўмиласизлар. Бу гапларни шахсан ўзимдан тўқиб чиқараётганим йўқ, бошлиғимиз шундай деган. Тушунарлими? Кимда қандай савол бор менга? Қаранглар, тартиб-интизом бўлсин, – деб ёнидаги шотирлари билан камерани тарк этди.\nОтрядник чиқиб кетганидан кейин камерага “хозбарак”дан ёши элликлардан ошган киши (маҳкум)ни киритишди. У ўзини таништиришни бошлади.\nУЧ КУНЛИК «ЎҚИТУВЧИ»\n– Йигитлар, менинг исмим Солижон. Наманганнинг Косонсой туманиданман. 97- модда билан ўтирибман. Жазо муддатим 20 йил. Бизни бу ерга 1998 йил бошида олиб келишган эди. Бу ерга келганимизда зонада биздан бошқа ҳеч ким йўқ, шу бинодан бошқа ҳеч қандай иморат ҳам йўқ эди. Зонага киришдаги штабни, учрашув хоналарини биз, ҳозир “хоз”да ишлаётган 35 нафар маҳкум қуриб битказганмиз. Жуда қийналганмиз.Ўзларингиз яхшимисизлар? “Ломка”дан эсон-омон қутулдиларингми?\nКамерамиздан бир йигит унга савол берди:\n– Ака, кечирасиз-у, бу камерага нима мақсадда келдингиз ўзи?\n– Мени бу камерага юборишларининг сабаби – уч кун ичида сизларга зонанинг ички тартиб-қоидаларини тўлиқ тушунтиришим керак. Агарда уч кун ичида ўргатишга, тушунтиришга улгуролмасам, менга ит азобини беришади. Шунинг учун сизлардан илтимос, айтганларимни эслаб қолишга ҳаракат қилинглар. Мен йўқ пайтда билганларингиз билмаганларингизга ўргатинглар. Шу уч кун ичида бир-бирларинг билан танишиб олинглар, чунки уч кундан сўнг гаплашиш, бир-бирларингга қараш тақиқланади. Агарда гаплашганингиз ёки бир-бирингизга қараганингизни дубак кўриб қолса борми, камерадаги ҳаммани коридорга чиқариб дубинкалайди. Мени ҳам “ўргатмабсан” деб қийнашлари тайин. Шуни ҳам билиб қўйишларингиз керакки, бу зонада дубаклар асосан қорақалпоқ ва қозоқлар. Улар ёшми, қарими, аяб ўтиришмайди, қийнашдан лаззатланишади. Шунинг учун азобланишингизга заррача ҳам сабаб берманглар.\n– Солижон ака, менинг исмим Хайрулло, Марғилонданман. Уч кун давомида бу ердаги режимни тушунтираман, дедингиз. Бу ердаги режимни ўрганиш шунчалик қийинми?\n– Баъзилар учун қийин, кимдир учун осон бўлиши мумкин. Ҳамма бир хил қабул қилолмайди-ку. Шунинг учун ҳам айтдим-да ҳали: билганларингиз билмаганларингизга ёрдам беринг, деб. Йигитлар, сизларга яна бир гапни айтиб қўяй: мени “козёл” деб ўйламанглар. Мен ҳеч қачон бировга туҳмат ёки бировга нисбатан чақимчилик қилмаганман, тепада Оллоҳ бор. Биламан, ҳаммаларингиз диндор одамларсиз, шунинг учун ҳам аниқ далилсиз танимаган одамингиз ҳақда “бу киши козёл бўлиши мумкин” деган шубҳага боришингиз гуноҳ эканлигини биласиз.\n– Ака, мен Шуҳратман, Фарғонадан. Бу зонада қанча одам бор экан, билмайсизми? Промкаси-чи, борми?\n– Сизлардан олдин икки этап келди, менимча. Сизлар билан 200 тадан ошиқ бўларкан. Олдинги этап билан келганлар ҳозир учинчи қаватда сетка тўқишади. Икки-учта камерадан ташқари ҳамма камералар тепада ишлашади.\n– Ака, олдинги этапларни қандай кутиб олишган?\n– Йигитлар, келинглар, олдин шу режимларини ўрганиб олайлик. Бўш вақтларимизда уларни ҳам гаплашиб оламиз. Бўладими шундай қилсак?\nКамерадаги маҳбуслар Солижон аканинг бу гапини маъқуллашди.\n– Унда бошладик, – деди Солижон ва зонадаги режим тўғрисида гап бошлади: – Йигитлар, биринчи навбатда “доклад” қилишни ўрганамиз. Доклад қилинганда камера рақами айтилади. Сизларнинг камерангиз рақами 17, эсдан чиқарманглар…\nСолижон ака “доклад” қилишни, “ҳолатлар” (положения)ни, эрталабки уйқудан туриш, уйқуга ётиш, сайрга чиқиш, ҳаммомга қандай бориш, сайрга чиқиш, камерада тинтув пайтида нима қилиш кераклиги ва бошқа тартиб-қоидалар тўғрисида гапирди, тушунтирди.\n‒ Шу уч кун ичида Ўзбекистон ва Қорақалпоғистон мадҳияларини ёдлаб олишларингиз керак бўлади, ‒ деди. Сўнгра гапида давом этди: – Мени ҳозир тушлик қилдиришга олиб кетишади. Тушликдан кейин сизларга қорақалпоқ гимнини олиб келаман. Биргалашиб ёдлаймиз. Ҳозир сизларга ҳам овқат келтиришади…\nКуннинг иккинчи ярмида камерамиздагилар ўзбек ва қорақалпоқ гимнларини машқ қилишди. Баъзи бирлари қорақалпоқ гимнини ёдлаб олишга ҳам улгуришди…\nЯна икки кун давомида Жаслиқ зонасидаги режимнинг икир-чикиригача тушунтириб берган Солижон ака, биз билан хайрлашиш олдидан биздан олдин келган этаплар ҳақида сўзлаб берди.\nУнинг айтишига қараганда, биздан олдин келган икки этапнинг ҳам “ломка”си даҳшатли бўлган. Калтакдан ўлганлар, бир умрга майиб бўлганлар ҳам бўлган экан. Шунинг учун ҳам бизнинг этап “ломка”си олдинги этаплар “ломка”сига қараганда “шоколад” эмиш.\nСолижон аканинг айтишига қараганда, Жаслиққа биринчи этап 1999 йил ноябр (декабр?) ойида бўлган экан. Биринчи этапдаги маҳбусларни (80 нафар маҳбус) ғайритабиий услубда, яъни ҳар бир маҳкумни алоҳида матрас ичига ўраб, матрас устидан тиконли сим билан чандиб боғланган ҳолда АН-12 ҳарбий юк учоғига ортиб бу ерга олиб келишган экан. Унинг эшитишига қараганда, биздан олдин келган этапларда 50 кишидан ортиғини шахсан Каримовнинг буйруғига кўра шу ерда ўлдиришган экан.\nСолижон ака гапи сўнггида:\n‒ Биродарлар, биз энди қайта кўришамизми-йўқми, буниси Оллоҳга аён. Гапларимни омонат сифатида айтдим, сизларни мусулмон деб, имон-эътиқодли деб ишониб айтдим. Сиёсатга аралашмасам-да, мен ҳам Ислом Каримовни сизлардан беш-баттар ёмон кўраман. Бунинг сизлар билмаган сабаблари бор, уларни сизларга гапириб ўтирмайман. Бу ердагилар унга (Каримовга) ит каби содиқлар. Айниқса зона бошлиғи (майор Бобожонов) Каримовни “Менинг ҳақиқий отам!” дейди. Агарда улардан бири мен айтган гаплардан хабардор бўлса, шу куни мени ўлдиришади. Шунинг учун, илтимос, менга ёмонлик истамасаларингиз, ўзларингиздан бошқа ҳеч ким буни билмасин. Эртадан бошлаб сизлар учун оғир ҳаёт бошланади, бунга тайёр туришларингиз керак. Ҳар қандай оғир вазиятда ҳам бир-бирларингизни сотманглар, аксинча, суянчиқ бўлинглар. Оллоҳ ёрдамчиларингиз бўлсин, биродарлар. Барчамизга тўйларда кўришиш насиб этсин. Хайр, омон бўлинглар, – деб хайрлашди ва камера эшигини қоқди.\nҲеч ким келмагач, мушти билан янада қаттиқроқ урди.\nКоридордан “Қайси камера?” деган овоз эшитилди.\nСолижон ака камера номерини айтди.\nЭшиклар очилди ва “уч кунлик ўқитувчимиз” чиқиб кетди.\nШу бўйи у билан қайта учрашиш менга насиб қилмади.\nЖАСЛИҚ ЗОНАСИДАГИ «ҲОЛАТЛАР»\nСолижон ака айтишича, зонада 11 ҳолат (положения) жорий қилинган. Қуйида Жаслиқ колониясидаги ўша ҳолатларни санаймиз:\n1-чи ҳолат – Камера эшиги очилганида камерадагилар ўринларидан туради ва ўнг қўлини кўксига қўйиб саломлашади. Навбатчи маҳкум офицерга камерадаги ҳолат тўғрисида ахборот беради;\n2-чи ҳолат – маҳкумлар тик турган ҳолда жўр бўлиб президент Каримов ва зона бошлиғи номига ҳамду санолар айтади, ўзлари содир этган жиноятларидан пушаймонлигини билдиради ва президент Каримовдан кечирим сўрайди ва ҳоказо.\n3-чи ҳолат – эшик очилмасидан олдин коридордан туриб 3-чи ҳолат эълон қилинганида камерадаги маҳкумлар эшикка орқа қилиб 4-чи ҳолатда ўтиришлари лозим бўлади.\n4-чи ҳолат – продолнинг ўнг томонида 8 ва чап томонида 8 киши қўлларини бўйни устига қўйиб, боши пастга эгилган ҳолда, оёқ устида ўтирилади.\n5-чи ҳолат – бунда 4-чи ҳолатдан чиқиб полга ўтирилади ва оёқларга 5 дақиқа мобайнида дам берилади.\n6-чи ҳолат – бир оёқни тиззадан букиб, иккинчи оёқда тикка турилади.\n7-чи ҳолат – бир оёқни кўтариб олдинга узатган ҳолда бир оёқда тикка турилади.\n8-чи ҳолат – “шмон” (тинтув).\n9-чи ҳолат – Ўзбекистон Республикаси давлат гимни жўр бўлиб айтилади.\n10-чи ҳолат – Қорақалпоғистон Республикаси гимни жўр бўлиб айтилади.\n11-чи ҳолат – деворга ўгирилиб, қўлларни юқорига кўтарган ҳолда деворга таяниб турилади. Бу ҳолат, асосан сайрга чиққанда, ҳаммомга чиққанда ва соч-соқол олдиришга чиққанда ишлатилади.\n2000 йил 27.04. УЯ 64/71. Жаслиқ. 17-камера.\nҲақиқатан ҳам, Солижон ака айтганидек, эртасига биз учун янги, ўта оғир ҳаёт бошланди. Эрталабдан камерамизга зона бошлиғи шотирлари билан кириб келди. Навбатчи маҳбуснинг “доклад”идан сўнг бошлиқ шотирларидан бири:\n– Бегжонов ким? – деб сўради.\n– Мен Бегжонов, гражданин началник! – деб эшик олдига келдим.\nЗона бошлиғи майор Бобожонов кўзимга тик боқиб, диққат билан мени кузатиб чиқди. Мен ҳам унинг кўзига тик боқиб қараб туравердим. Бобожоновнинг шотирларидан бири:\n‒ Жуда ўхшар экан, ‒ деди бошлиғига.\nБобожонов миқ этмади ‒ шу турганича қотиб тураверади.\n– Бор, жойингга тур! – деди сўнгра.\n– Хўп бўлади, гражданин началник! – дедим аскарчасига ва жойимга бориб турдим.\nЖаслиқ лагери бошлиғи майор Бобожонов билан шу тариқа танишиб олдик.\nБошлиқ кетгач, орадан беш дақиқа ўтиб-ўтмай, эшикдаги дарча очилди ва коридордаги дубак:\n‒ Бегжонов, бу ёққа кел, тирноғингни кўрсат! ‒ деди.\nЭшик олдига келдим.\n‒ Қўлингни чиқар кормушкадан, темирнинг устига қўй, тирноғинг ўсганми, йўқми, текшираман!\nЎнг қўлимни дарча эшикчаси устига қўйдим. Қўлимга қаттиқ зарба келиб тушди. Оғриқдан “Воҳ, онангни!..” деб сўкворганимни билмай қолдим.\nДубак жаҳли чиқиб кетди, шекилли:\n– Э-э-э, сен мени онамни сўкдингми? Қўлингни чиқар! ‒ деб бақирди.\n– Чиқармайман, бор, қаерга борсанг бор!\n– Бегжонов! Яхшилик билан айтаман, чиқар қўлингни!\n– Чиқармайман, дедим сенга!\nКамерадошларим ҳаммаси 4-чи ҳолатда ‒ оёқ устида, қўлларини бўйни устига қўйган ҳолда пастга қараб ўтиришар эди. Дубак айтганидан қолмай, янада қаттиқроқ бақира бошлади:\n– Бегжонов! Охирги марта қайтараман, чиқар қўлингни! Ҳозир войсковойларни чақираман! Ўзингни ҳам, камерадаги сафдошларингни ҳам дабдаласини чиқаришади, тушундингми!?\nЙигитларга қарайман. Ҳаммаси қандай ўтирган бўлса, шу ҳолича пастга қараб ўтирар, ҳеч қайсиси мен томонга бошини кўтариб қарамас эди. Уларга раҳмим келиб, қўлимни дарчадан чиқардим.\nҚўлимга яна зарба тушди. Эшик ортида турган ваҳший бақиришда давом этди:\n– Чиқар қўлингни! Ўзим “бўлди, бор жойингга” демагунимча чиқарасан қўлингни, тушундингми?!\nБу сафар чап қўлимни чиқариб дарча эшиги устига қўйдим. Яна зарба, яна ва яна…\nҲар қўлимга бештадан дубинка урганидан сўнггина ваҳший:\n‒ Бўлди, бор, ўтир жойингга! ‒ деди.\nЖойимга келиб ўтирдим.\nИккала панжам ҳам ёстиққа ўхшаб шишиб кетди.\nОғриқ пасайиш ўрнига янада қаттиқроқ азоб бера бошлади.\nЧамаси ярим соатлар ўтиб, бармоқларим букилмайдиган ҳолатга келди.\nЎнг қўлимдаги жимжилоқ бармоғим синганини суяк терини ёриб ташқарига чиқиб турганидан билдим.\nСолижон аканинг кечаги айтганлари тўғри чиқаётган эди.\nБуни мен зона бошлиғи майор Бобожоновнинг менга чексиз нафрат билан қараганиданоқ сезган эдим.\nАйни чоқда, ҳали бу бошланиши ‒ “хамир учидан патир” эканини ҳам билиб турардим.\n“ИИВ ертўласида қанчадан-қанча азоб-уқубатга бардош бердим, тўққиз кун ўлим билан олишиб ётдим ва Оллоҳнинг қудрати билан яна ҳаётга қайтдим. Иншаоллоҳ, сенларнинг қийноқларингни ҳам енгиб ўтаман!” дердим ичимда ўзимга ўзим.\nКамера эшиги яна шақир-шуқур очила бошлади.\nКоридорда турган дубак “Учинчи ҳолат!” деб бақирди. Ҳаммамиз ўрнимиздан сакраб туриб, эшикка орқа қилиб, яна тўртинчи ҳолатда ўтириб олдик.\nАлбатта, чақирилганлар ичида мен ҳам бор эдим.\n– Кимнинг фамилияси ўқилган бўлса, коридорга чиқсин! ‒ деб бақирди ўша овоз.\nУчаламиз олдинма-кетин бир қатор бўлиб, ярим эгилган, қўлларимизни бўйнимизга қўйган ҳолда, орқа билан юриб эшикка яқинлашдик.\nТўхтадик. Турибмиз. Ўртада мен.\nВойсковойлардан бири эшикка яқин турганни эмас, орқада қолганни бошига дубинка билан уриб?\n‒ Сен чиқ! ‒ деб ўшқирди.\nУ орқаси билан юриб коридорга чиқди. Дубинкаларнинг тапир-тупур саси чиқди.\nИккинчи бўлиб эшик олдида турганни чиқаришди. Дубинкалар саси такрорланди.\nОхирида менинг бошимга дубинка учи билан уриб:\n‒ Чиқ! ‒ деди войсковой.\nЭшикдан чиқишим билан дубинкалар ишга тушди.\n– Қўлингни бўйнингга қўй! ‒ деб ҳайқирди бири.\n‒ Вой-бў, қўлига нима бўлган буни? Шишиб кетибдими? Эй, қўлингга нима бўлди сенинг? ‒ деди.\nМендан олдин чиққанларни обкетиб бўлган, коридорда мен ва учта войсковой қолганмиз.\nВойсковойлардан бири иккинчисига:\n‒ Бор, олиб бор буни капитаннинг олдига! ‒ деди.\n– Қўлларингни орқага қилиб, бошингни эгиб қадам бос! – деб ўшқирди буйруқ олган войсковой.\nБир коридордан иккинчисига ўтиб, ўнгга қайрилдик. Бир оз юрганимиздан кейин бир кабинет эшиги олдида тўхтадик.\nВойсковой эшикни тақиллатиб, мени келтирганини айтди. Сўнгра менга:\n‒ Кириб доклад қил! ‒ деди.\nМен кабинетга кирдим.\n– Гражданин начальник, мен маҳкум Бегжонов… буйруғингизга бинон ҳузурингизга келдим! – дедим.\nКабинетда бир эмас, иккита капитан ўтирган эди. Бири сариқ башара қорақалпоқ, иккинчиси узун бўйли ва юзи чўтир ўзбек.\n– Хўш, жаноб Бегжонов! Сен ҳозир бизга қамалмаган шерикларинг устидан маълумотнома ёзиб берасан. Улар қанча кўп бўлса, шунча яхши. Сен учун шунча яхши, мен учун эмас, тушундинг-а?! Мана ручка, мана қоғоз. Кел бу ёққа, ўтир. Чиройли қилиб, по-порядку ёз. Тушундингми, Бегжонов?\n– Тушундим, гражданин началник, лекин… менинг қамалмаган шерикларим қолмаган. Ҳаммаси қамалган, гражданин началник.\nЧўтир капитан гапга қўшилди:\n– Ҳа, бобой! Қаерга келганингни унутдингми дейман? Бу зонада алдаш мумкин эмаслигини эшитмаганмисан? Қани, бир чеккадан бор ҳақиқатни ёз-чи, қариндошларинг ичида қамалмаганларидан кимлар бор ва улар ҳозир қаерда яшашади, нима иш қилишади, кимлар билан борди-келдиси бор, ҳамма-ҳаммасини ёз!\n– Ҳеч ким сизларни алдаётгани йўқ, гражданин началник. Мен бор гапни айтдим. Ҳамма танишларим, қариндошларим қамоқхоналарда ўтиришибди.\n– Анавилардан бирининг дубинкасини олиб кел, ҳозир ўзи эланиб-ялвориб ёзиб беради, – деди.\nЧўтир дубинка олиб келди, мендан назарини узмай, дубинка учи билан қорнимга ниқтади. Иккинчи, учинчи бор шундай қилди…\nСариқ менга ўшқирди:\n– Тур ўрнингдан! Полга ўтир! Читозингни еч! Оёқларингни олдинга ташлаб ўтир! Санаб ўн дубинка ейсан, бу сенинг ҳозирчалик норманг бўлади! Ўзингга келиб, “Бўлди, акалар, ҳаммасини сизлар хоҳлагандай қиламан”, деб айтмагунингча, ёлвормагунингча дубинкалаймиз. Қани, ўтир!\nЧитозни ечиб полга ўтирдим.\n– Қани, бобой, оёқларингни би-и-и-р массаж қилиб қўяй. Мен “дубинка массаж”нинг профессионали бўп кетганман. Ҳали-вери ўлмасанг, менинг массажимни узо-о-қ вақт эслаб юрасан. Қани-қани, оёқларингни жуфтлаб ол… Ҳа, ҳа, шундай. Ҳозир, ҳозир… Бир!.. Икки!.. Бобой, додламай ўтир! Кайфни синдиряпсан! Уч!.. Бақирма дедим сенга! Тўрт!.. Яхши… Ёқяптими массаж, бобой?! Беш!.. Ўн!\nСариқ капитан ўтирган жойида ишшаяр эди. Гап қотди:\n– Бу бобой чатоқ чиқди. Ўн дубинкани ҳазм қилворди-я. Қойил, бобой! Гап йўқ сенга! Так держать. Ўлигингни ўзимиз уйингга посилка қилиб юборамиз.\n– Олдингилар икки дубинкани еб тайёр бўлаверарди. Биттаси ҳам беш дубинкадан ортиғига чидолмаган. “Вой-дод, акажон, илтимос, бошқа урманг!” деб тиз чўкиб ёлворган эди. Бу бобой гордий чиқди. Ничего! Буни ҳам эртага синдирамиз. Ҳа, бобой, шундайми? Эртага синасанми? Синаса-а-н, синмай қаерга ҳам борардинг, бобойча! Сендан зўрроқларини ҳам синдирганмиз, – деди ва хо-холаб кулди…\nМени камерага олиб келишди.\nОёқларим шишиб кетганидан читозга сиғмай қолди. Читозни ечиб орқага қўйдим.\nБуни кўриб қолган дубак мени эшик олдига чақирди ва нимага читозни ечганимни сўради.\nМен унга оёқларимни кўрсатдим. Шунда дубак:\n‒ Бор, жойингга ўтир! ‒ деди.\nБу дубак олдинги итларга ўхшамас экан. “Бор, жойингга ўтир” дейиш билан чекланиб қўяқолди.\nКамерага овқат тарқатилди.\nМенда иштаҳа ўлган, лекин овқатланишга мажбур эдим.\nЭшик “кўз”идан мўралаб турган дубак ким нима қиляпти – ҳаммасини кўриб турибди. Ҳар қандай шубҳали ҳаракатни кўздан қочирмайди. Лекин барибир олдингилардан бошқача экани ҳам билинар эди.\nМен эшикдан киришда чап томонда, иккинчи бўлиб ўтирибман. Эшик “кўз”ига яқин жойда.\nОвқат пайтида ҳамма 5-чи ҳолатда ўтиради. 5-чи ҳолат дегани – полга думбани ташлаб, оёқларни олдинга узатган ҳолда ўтириш.\nҲамма овқатланяпти. Мен қошиқни ушлаёлмай қолган эдим. Бармоқларим букилмайди.\n“Кўз”дан мўралаб турган дубак:\n‒ Чапдан иккинчи (яъни, мен), нега овқатланмаяпсан? ‒ деди.\nМен қўлларимни кўрсатдим.\n‒ Бир иложини қилиб ейиш керак, оч қоласан-ку, ‒ деди дубак.\n“Булар ичида ҳам яхшилари учрайди”, деб қўйдим ичимда.\nДубак айтганидек, “бир иложини қилиб” овқатнинг шўрвасини ичдим…\nОвқатдан сўнг ҳамма 4-холатга ўтди.\nИкки соат оёқ устида ўтиравериб, қон айланмасликдан оёқлар уюшиб қолди. Камера йўлагининг чап ва ўнг томонида саккизтадан маҳбус. Уларнинг ичида фақат мен думбани полга қўйиб ўтирибман. Навбатчи кўраяпти, лекин гапирмади.\nҲали барча навбатчи дубаклар билан “танишиб” улгурмаганмиз. Ҳозирча учтасидан биттаси бошқаларига нисбатан яхшироқ чиқди. Шунга ҳам шукр.\nСайрдан сўнг уйқуга ётиш эълон қилинади. Беш сония ичида ҳаммамиз ўз жойимизда кўзларимизни юмган ҳолда ётишимиз лозим бўлади.\nШундай қилиб, “оғир кунлар”нинг биринчиси ҳам ўтди.\nБугун бошимдан кечирган воқеаларни хаёлан таҳлил этишга киришдим.\nОёқ тагига келиб тушган тўқмоқ оғриғи миямга чақмоқ каби урилди. Гўё бу чақмоқ чиқиб кетишга йўл тополмай миямнинг қоқ марказидан тешиб ўтгандай бўлди. Дафъатан “Воҳ!” деб юборган ҳайқириқ товушим бир неча сония самода муаллақ қолгандай туюлди.\nБундай азоб таъмини ИИВ ертўласида ўтирган ҳар бир диндор, ҳар бир сиёсий тутқин тотиб кўрганига шубҳа йўқ.\nЧунки уларни унутиш оёқ тагига уришдан кўра тезроқ унутилади. Оёқлар тагидаги оғриқ эса…\nБу азоб-уқубатлар энди унутила бошлаганида, унинг қайта такрорланиши ҳар қандай мана-ман деган одам юрагига ғулғула солади, қўрқув уйғотади, ўзига ишончсизлик туғдиради: “Сени ҳам эртага синдирамиз”; “Сендан зўрроқларини ҳам синдирганмиз…”\n“Наҳот сен ҳам эртага оғриққа дош беролмай бу ит эмганлар олдида тиз чўкишга мажбур бўлсанг?! Нимага титраяпсан ўзи?! Қўрқяпсанми?! Ҳа, ҳа! Қўқяпсан, эртаги кундан қўрқяпсан! Эртаги азобдан қўрқяпсан! Сен қўрқоқсан, қўрқоқ!..”\n“Сен ҳар қандай азобга чидашинг керак! Сен қўрқоқ эмассан, кучуклар олдида тиз чўкмайсан! Сендан ўн карра ортиқ азоб чекканлар бор, улар синмади! Нега сен синишинг керак?! Қўрқма, Оллоҳ сен билан! У сени қўриқлайди! Синишингга йўл қўймайди!..”\n2000 йил 28.04. УЯ 64/71. Жаслиқ. 17-чи камера.\nБу чўли биёбоннинг қоқ марказида тонг отиши қандай манзара касб этишини кўриш биз маҳкумларга насиб қилмаган. Чунки биз бу хилватга дам олиш, тонг отишини томоша қилиш учун келмаганмиз. Бизни бу ерларга Каримов режими сургилаб келтирди…\nСоат эрталабки 5:00.\nКоридордаги навбатчиларнинг бараварига “Подъём! Подъём!” деган бақриқлари остида биз маҳкумлар беш сония ичида ҳам кийиниб, ҳам сафга туришимиз керак бўлади. Яхшиям, биз маҳкумларга тўшак ва ёстиқдан бошқа ҳеч нарса берилмаган. Шунинг учун, оёқ кийимидан бошқа кийиниш-ечиниш зарурати йўқ.\nЭшик “кўз”и орқали саноқ ўтказган навбатчи войсковой бизга ҳожатга чиқиш, юз-қўлни ювиб эрталабки нонуштага тайёргарлик кўриш учун 10 дақиқа вақт беради. Шу ўн дақиқа ичида камерадаги 16 киши ҳаммасига улгуриб сафга туриши лозим. Камерадаги навбатчи маҳкум бу тўғрида навбатчи дубакка ахборот беради.\n“Яхши” дубак навбатчилик қилаётган бўлса, “завтрак” келгунга қадар 5-чи ҳолат эълон қилади, бошқалари 4-ҳолат бериб оёқ устида ўтирғизиб қўяди.\nБугун “оғир ҳаёт”нинг иккинчи куни.\nЭрталаб нонуштадан сўнг навбатчи дубак менинг оёқ кийимсиз ўтирганимни кўрди.\n‒ Чапдан иккинчи, бу ёққа кел! ‒ деб буюрди.\n– Нимага читозсиз юрибсан? ‒ деб сўради.\nМен унга оёғим шишиб кетгани учун читозга сиғмаётганини тушунтиришга ҳаракат қилдим. Лекин бу товуқмия тушунишни истамади. Шу битта саволни қайта-қайта такрорлашдан чарчамади.\nБу эси пастнинг ғинғиллаши асабга тега бошлади ва ортиқ унга жавоб бермай қўйдим. Кўзига лўқ этиб қараб туравердим. Икки-уч маротаба саволига жимлик билан жавоб олган товуқмия ниҳоят ёрилди:\n– Қўлингни кормушкадан чиқар!\nБир оғиз ҳам гапирмай, қўлимни дарчадан чиқариб, темир устига қўйдим. Қўлимга урди. Мен қўлимни тортиб олмадим.\n– Нариги қўлингни чиқар! Бунингни торт!\nМен у айтганидай қилиб ўнг қўлимни чиқардим. Бунисига бир дубинка уриб:\n‒ Бор, жойингга ўтир, читозни кий! ‒ деди.\nМен эшик олдидан кетмадим:\n‒ Оёғим читозга сиғмайди… Қўлимни чиқарайми? ‒ дедим.\n‒ Бор, ўтир жойингга! ‒ деди товуқмия.\nКелиб жойимга ўтирдим. Ичимда: “Кун бошланиши ёмонмас. Биринчи “синов” арзимас бўлса-да менинг фойдамга, қолган “синов”лар ҳам қанчалик оғир бўлмасин, иншаоллоҳ, менинг фойдамга бўлажак!” дея ўзимга далда бердим.\nСоат саккизларда ДПНК эрталабки текширишга келди.\nКамера 1-чи ҳолатга кирди.\nКамера бўйича навбатчи маҳкум ДПНК бошлиғига ахборот берди:\n‒ Мен, маҳкум… 17-чи камерада 16 нафар маҳкум бор… ҳаммаси жойида… муассаса бошлиғидан миннатдормиз… овқатлар яхши, шароитлар яхши, ҳеч қандай эътироз йўқ, арз ва шикоятлар йўқ… президентимизга минг раҳмат… президентимиз олиб бораётган сиёсат тўғри… бизнинг президентимиз чиқараётган қонунлар энг адолатли… ва ҳоказо ва ҳоказо…\nШундан сўнг саф тартиб саноғи (маҳкумлар сафдан бир қадам олдинга чиқиб ўзининг рақамини айтади) бўлди. Саноқдан кейин яна ўша 4-чи ҳолатга ўтилди…\nСоат эрталабки ўнлар чамасида камера эшиклари очила бошлади ва 3-чи ҳолат эълон қилинди. Ҳамма бараварига ўрнидан сапчиб туриб, деразага томон қайрилиб, 4-чи ҳолатга кирди. Фамилиялар ўқилди.\nМен ва яна икки маҳбус ўрнимиздан туриб эшик томонга юрдик. Кечаги ҳамроҳларим ўрнига бошқаларини танлашибди. Бугун ҳам кечагидай, янги ҳамроҳлар ўзларига тегишли “улуш”ларини олиб, мендан олдин чиқиб кетишди. Навбат менга келди. Войсковойларнинг каттаси навбатчи дубакдан сўради:\n– Нега бу оёқяланг? Оёғига нима бўлган бунинг, ёстиқ бўп кетибди-ку?\nНавбатчи дубак гапирмасдан боши билан оперлар кабинети томонга ишора қилди ва:\n– Шу туришида олиб бораверинг, оёғига читози сиғмаса биз айбдормас-ку,– деди.\nОқсоқланиб ташқарига чиқдим. Негадир бугун войсковойлар мени калтаклашмади ва оперлар кабинетига ялангоёқ ҳолда олиб боришди.\nКабинетга кириб доклад қилдим. Бугун ҳам кечаги турқи совуқлар экан.\n– Анавининг дубинкасини олиб қол, кетиб қолмасин, – деди.\nЧўтир чиқиб, анчагача қолиб кетди. Столи устидаги қоғозларини титкилаб ўтирган сариқ менга қарамасдан:\n– Хў-ў-ш, ким эдинг, Бегжоновми?\n– Қандай энди? Яхши дам олдингми? Оёқлар қалай, оёқлар? оғримаяптими?\nМен жим туравердим. Кабинетга дубинка кўтариб чўтир кириб келди ва сариқдан:\n‒ Бу нимага турибди? Ўзидан билиб тайёр туришни билмасмикан? ‒ деди.\nСариқ ўзининг қоғозлари билан банд бўлиб, чўтирнинг гапига унча эътибор бермади. Шунда чўтир “масъулият”ни ўз қўлига олиб:\n– Қани, бобой, марҳамат қилсинлар. Чиройли қилиб ўтириб олинг-чи, – деди. Шу алпозда кўзи оёғимга тушди. – Ие, манавини қара, ялангоёқ келибди-ку бу ерга!\nСариқ қоғоз титкилашдан тўхтаб, оёқларимга қаради, сўнгра чўтирга сирли қараш қилди. Қайта менга ўгирилиб, деди:\n– Бегжонов, нима қиламиз, кечагини ёзиб берасанми ёки “супер массаж”ни маъқул кўрасанми?\n– Гражданин началник, менинг ёзиб берадиган нарсам йўқ, бўлмайди ҳам!\n– Ҳай майли, демак, массажни давом эттирамиз бўлмаса, – деди сариқ ва чўтирга:\n– Чиройли қилиб бешта дубинка бер, шунинг ўзи етади бунга. Оёғининг шиши қайтганидан кейин яна планкани кўтарамиз, – деди.\nЧўтир дубинканинг учи билан оёқларимга уриб кўриб, ҳиринглади:\n– Оғрийдими? Роса таранглашибди ўзиям, шунақангги массажбоб бўпдики, асли қўяверасиз! Тирсиллаб турибди-я, вах-вах-вах!..\n“Оллоҳ, Ўзинг мадад бер менга!” деб ёлбораман ичимда.\n– Бобой, кетдикми? Қани, бешта бўлса, бешта-да! Мана, бир!!! Мана, икки!!! Мана, уч!!!\nУчинчи зарбада оғриқдан ‒ бошқа оғриқларга қараганда “фарқли” оғриқдан “Воҳ!” деб ўрнимдан сакраб туриб кетганимни ўзим ҳам сезмай қолдим. Бу сафарги оғриқ гўё кўзларимдан ҳам отилиб чиққандай туюлди менга…\nЧўтир қўрқиб кетиб столнинг нарига томонига, сариқнинг пинжига тиқилиб олади. Сариқнинг рангги оқарди. Менинг важоҳатим қўрқинчли бўлган шекилли, бу икки офицер анча вақтгача шу қотганича туриб қолди.\nСариқ бир оз ўзига келганидан сўнг чўтирга:\n‒ Бор, анавини чақир, обкетсин, ‒ деди.\nНа сариқ, на чўтир менга бир оғиз ҳам гапирмади.\nЧўтир войсковойни олиб кирди.\nВойсковой ҳам “Кетдик”дан бошқа бир сўз демай мени олиб кетди…\nБу воқеадан сўнг уч кунгача ҳеч ким менинг “мушугимни пишт” демади. Коридордагилар ҳам асабга тегишни тўхтатишди…\nШАНБА – ЖАСЛИҚДА «ҲАММОМ» КУНИ\nМай ойи бошида биз маҳкумларни бу зонанинг “ҳаммом”и билан таништиришди:\n– 17-чи камера! Ҳаммомга тайёрлан! – деган чақириқ янгради.\nҲамма қип-яланғоч бўлиб ечинди. Қўлига фақат сочиғини олиб камера эшиги олдида саф тортиб турилди. “Деворга бурил!” деган буйруқ бўлиши билан деворга қараб, яланғоч думбаларни дубинка учун “шайлади”.\nҲар ким думбасига 5-6 дубинкадан еганидан сўнг, коридорнинг ўртасида бир қатор бўлиб сафланди ва “Баняга томон бегом!” деган буйруқни кута бошладик.\nМен югура олмаганим учун сафнинг энг охирида турибман.\nБуйруқ янгради ва камерамиз маҳкумлари узун коридорнинг охиридаги эшик томон чопишди…\nҲар бир камера учун “ҳаммом” вақти бор-йўғи 9 (тўққиз!) сония. 16 (ўн олти!) киши ечиниш хонасига йиғилганидан сўнг, ҳаммомга жавобгар дубаклар олти киши аранг сиғадиган “Баня”га камерамизнинг ҳамма маҳкумини киритади. Дубаклардан бири “Баня бошланди” деб эълон қилади ва тўққизгача санайди.\nБу “баня”да учта душ бор, ким ўша душлар тагида туриб қолган бўлса, шуларнинг баданига сув тегади, қолган 13 (ўн уч!) киши қандай кирган бўлса, шундай қуп-қуруқ чиқади.\nТўққиз сонияда ҳамма “чўмилиб” бўлди ва кийиниш хонасида тўпланди.\n‒ Коридорга чиқиб бир қатор бўл ва деворга ўгирил. Пайкангни (бешта дубинка думбага ейишни назарда тутади) олганинг 17-чи камера томон бегом! ‒ деган буйруқ бўлади.\n– Баня қандай бўлди, мужиклар?\n– Зўр бўлди, гражданин началник!\n– Ювинмаганлар борми?\n– Йўқ, гражданин началник, ҳамма ювинди!\n– Совунлаб ювиндингларми?\n– Ҳа, гражданин началник, совунлаб ювиндик!\n– Бизга арз ёки шикоятларинг йўқми?\n– Йўқ, гражданин началник, ҳеч қандай арз-шикоятимиз йўқ.\n– Шикоятларинг йўқ бўлса, соч-соқолни олдиришга тайёрланинг… Соч-соқолингизни совунлаб яхши юмшатинг.\n– Хўп бўлади, гражданин началник!\nЖАСЛИҚДА СОЧ-СОҚОЛ «АМАЛИЁТИ»\nЖаслиқ зонасининг маҳкумлари ҳафтанинг шанба кунидан ўлгудек қўрқишади. Чунки бу кун улар учун ўта оғир кун ҳисобланади. Ўзи шундоқ ҳам ҳар куни еб турган калтаклари камлик қиладигандек, устига яна “ҳаммом” ва “соч-соқол” каби қийноқ турлари қўшилади.\nСоч-соқол олдириш учун камера маҳкумларидан уч киши соч ва соқолини жўмракдан оқаётган шўр сув билан “яхшилаб юмшатади”. Бошқа камерадан “сартарош”ликка учта маҳкумни олиб келишади. Уларнинг қўлларига бир марталик тиғи ўтмас устара беришади ва коридорда 5-чи ҳолатда ‒ оёқларини керган ҳолда пастга қаратиб ўтирғизиб қўйишади. Ҳар бир “сартарош”нинг ёнига иккитадан войсковой бирикитирилади. Улардан бири “сартарош”нинг, иккинчиси соч-соқол олдираётганнинг “хато”ларини “тўғрилаб” туради. Бу дегани – “сартарош” жўрттага соч олмаётганликда айбланиб калтак ейди, соч-соқол олдираётган эса, соч-соқолини ивитмаганликда айбланиб калтак ейди.\nБундай ғаройиб “амалиёт”дан сўнг камерадагиларнинг барчаси айиқ чангалидан қутилган овчига ўхшаб қоладилар. Яъни уларнинг соч-соқоли эмас, териси шилиниб, бошию афт-башараси қонга беланади. “Амалиёт” сўнгида:\n– Беш дақиқа вақт. Ҳамма юз-қўлини ювиб, сафга турсин! – деган буйруқ бўлади.\nҚонга беланган 16 та маҳкум 5 дақиқа ичида ювиниб-артиниб сафга туриши керак бўлади. Агарда биронта маҳкум сафга бир сония кечикса, “амалиёт”нинг давоми коридорда давом эттирилади. Агар ҳамма вақтида сафга туришга улгурса, “амалиёт” қандай ўтгани ҳақида сўров ўтказилади.\nДПНК бошлиғи ёрдамчиси, войсковойлар бошлиғи сўровни бошлайди:\n– Мужиклар, кайфиятлар қалай?\nМаҳкумлар жўр бўлиб жавоб беради:\n– Кайфиятлар аъло, гражданин началник!\n– Соч-соқоллар яхши олиндими?\n– Яхши олинди, гражданин началник!\n– Ҳеч ким қийналмадими, иш қилиб?\n– Йўқ, гражданин началник, ҳеч ким қийналмади!\n– Мойкалар ўткирмикан? Тирнамадими?\n– Мойкалар ўткир, тирнамасдан жуда силлиқ олди, гражданин началник!\n– Ўнгдан олтинчи! Бу ёққа кел! Юзинг, бошинг нимага тирналган?\n– Йиқилиб тушдим, гражданин началник!\n– Қаерга йиқилдинг, полгами?\n– Ҳа, гражданин началник, полга йиқилиб тушдим!\n– Полга йиқилган бўлсанг, башаранг кўкармабди-ку, нимага алдайсан?\n– Алдаганим йўқ, гражданин началник, полга йиқилиб тушдим!\n– Алдамаяпсанми? Ростданам полга йиқилдингми?\n– Худди шундай, гражданин началник, полга йиқилиб тушдим!\n– Маладес, мужик! Хўш, бизга эътирозлар борми, мужиклар?\n– Йўқ, гражданин началник, сизларга ҳеч қандай эътирозимиз йўқ!\n– Колония бошлиғига шикоятлар борми?\n– Йўқ, гражданин началник, колония бошлиғига эътирозимиз йўқ!\n– Колония бошлиғининг олиб бораётган ишлари қониқарлими?\n– Ҳа, гражданин началник, колония бошлиғининг олиб бораётган ишларидан мамнунмиз! Овқатлар яхши! Шароитлар яхши! Камчиликлар йўқ! Шикоятлар йўқ! Ҳаммом вақтида бўлиб турибди! Соч-соқолимизни вақтида олиб турибмиз! Бу яхшиликлари учун колония бошлиғига минг раҳмат!\n– Маладес, мужиклар, ҳар доим доклад шундай бўлсин! Хайр сизларга, мужиклар!\n– Хайр, гражданин началник!..\n Читоз – бир йилда бир марта бериладиган қамоқхона оёқ кийими (ботинка).\n “Хозбарак” – зонанинг хўжалик ишлари билан шуғулланувчи маҳкумлар ётоқхонаси. “Хоз” қисқачаси.\n “Промка” – зонанинг ишлаб чиқариш (иш билан таъминлаш) жойи, ҳудуди.\n Продол – камера ичидаги эни 2,5 метрлик “даҳлиз”.\n Одатда, ҳар қандай офицер олдига ким киришидан қатъий назар, у ўзини танитиб ўтади. Юқорида зикр қилинган икки капитан ўзларини менга танитмагани учун уларнинг юз тузилишига қараб “ном” қўйишга мажбур бўлдим.\n Жаргонда: “мойка” – устарага ўрнатиладиган тиғ (писка).


Ўзбекистон 09:00 / 14.01.2021 3372\nDream City Development компанияси Бўрижар канали қирғоғида замонавий, қулай тижорат ва жамоат маконини бунёд этмоқда.\nSeoul Mun савдо ва кўнгилочар марказини лойиҳалашда Dream City мутахассислари ҳам бизнес эгалари, ҳам меҳмонлар учун энг қулай шароитларни яратишни асосий мақсад қилишган.\nПойтахтимиз аҳолисига кундалик ҳаётнинг шовқин-суронида баъзан сукунат етишмайди. Айниқса катта шаҳарда табиат билан уйғунлашган маскан йўқ. Шаҳар шовқинидан ҳордиқ олиш учун шаҳар четига йўл олишга тўғри келади.\nҲар доим ва барча халқлар орасида сув ҳаёт, ривожланиш, фаровонлик рамзи ҳисобланган. Шунинг учун янги Seoul Mun лойиҳаси учун пойтахт марказидаги сой бўйидаги бетакрор қирғоқ танланди. Масканни сувга яқин жойда жойлашганлиги қулай микроиқлимни яратади ва бу Seoul Mun'нинг яна бир афзаллиги ҳисобланади.\nSeoul Mun – бу кенг, очиқ жойдаги бетакрор манзарали 22000 м² майдонга эга юқори даражадаги тижорат кўчмас мулкидир.\nKnight Frank консалтинг компаниясининг мустақил экспертлари хулосаларига кўра Seoul Mun кўчмас мулки истиқболли сармоядир, унга бўлган талаб вақт ўтган сайин ўсиб боради. Лойиҳа қурилиши давридаёқ дастлабки харидорлар даромад олишади. Маскандаги бир қанча лойиҳавий ечимга эга жойлар ҳар қандай турдаги бизнес учун кўплаб вариантларни таклиф қилишимизга имкон беради.\nЗамонавий юқори технологияли муҳандислик ечимлари, ўзига хос концепция ва кенг кўламли ҳудуд, тижорат объектларининг пухта режалари, пиёдалар йўлаклари, лифтлар, эскалаторлар, қирғоқнинг учта сатҳи ўртасида қулай ҳаракатланиш учун кўприклар, шунингдек кўп қаватли автотураргоҳ жойлари ҳамда кўп сонли жамоат жойлари – буларнинг барчаси Seoul Mun’нинг ўзига хос хусусиятларидан биридир.\nБутик, гўзаллик салони, озиқ-овқат дўкони, новвойхона ёки ўз ресторанингизни очмоқчимисиз? Seoul Mun лойиҳасидаги тижорат кўчмас мулки – бу пойтахт марказидаги ўзгача қирғоқ бўйида жойлашган истиқболли савдо майдони.\nҚўшимча маълумотларни seoulmun.uz сайтида сўров қолдириб ёки +99871-202-22-22 телефон рақамлари орқали олишингиз мумкин.\n23:25 / 26.02.2021 993\n22:45 / 26.02.2021 3605


Афғонистон билан чегарада ўзбек аскари ҳалок бўлди — президент – Газета.uz\n27 сентябрь 2021, 13:57 Сиёсат\nЎзЛиДеПдан президентликка номзод Шавкат Мирзиёев наманганлик сайловчилар билан учрашув чоғида Афғонистон билан чегарадаги вазият бўйича ҳам тўхталиб ўтди. Бу ҳақда «Нигоҳ» Telegram-канали хабар берди.\nТаъкидланишича, куни кеча ҳам давлат чегарасини бузиб ўтишга уриниш бўлган.\n«Бир наркобарон ҳаракат қилди. Лекин биз дахлсизлик масаласида позициямиз қатъий, керак бўлса, чегарамизни ҳимоя қилиш учун қурол ишлатамиз», — дейди президент.\n«Кечаги вазиятда ҳам ўз вазифасини шараф билан бажарган бир аскаримиз қаҳрамонларча ҳалок бўлди. У шу юрт фарзанди — наманганлик эди», — дея қўшимча қилди Шавкат Мирзиёев.\nДемократияни ҳар бир давлат ўзича тушунади — Шавкат Мирзиёев 27 сентябрь 2021, 14:19\n27 сентябрь, 16:56\nНаманганлик аскарни оиласига ҳамдардлик билдираман. Президент чегара масаласида тўғри айтди. Ноқонуний ўтмоқчи бўлганларни, контрабанда ўтказмоқчи бўлганларни аяб ўтирмаслик керак. Бу сайловда президентликка Шавкат Мирзиёевдан бошқаси лойиқ эмас.


Дуовит® драже – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Дуовит® драже\nПрепаратнинг савдо номи: Дуовит®\nҚизил рангли 1 драже (витаминлар) қуйидагиларни сақлайди:\nретинол пальмитати (А витамини), концентрат,\nсинтетик, мойли шакли (1,7 mioХБ/г) 2,94 мг\nколекальциферол (D3 виткамини),\nконцентрат, мойли шакли (1 mioХБ/г) 0,20 мг\nаскорбин кислотаси (С витамини) 60,00 мг\nтиамин мононитрати (В1 витамини) 1,00 мг\nрибофлавин (В2 витамини) 1,20 мг\nпиридоксин гидрохлориди (В6 витамини) 2,00 мг\nцианокобаламин 0,1% маннитолда 3,00 мг\n(бу 3 мкг В12 витаминига тўғри келади)\nникотинамид (РР витамини) 13,00 мг\nфолат қислотаси 0,40 мг\nα-токоферол ацетати (Е витамини) 10,00 мг;\nёрдамчи моддалар: лактоза моногидрати, апельсин мойи ароматизатори 05073, полисорбат 80, глицерол, тозаланган канакунжут мойи, сорбитол, суюқ глюкоза, (қуруқ модда), кўпикни сўнгдирувчи 1510, магний стеарати, Опалюкс AS-F-2833G бўёвчиси (Понсо 4R E124 пунц бўёвчиси + қуёш ботиши сариғи бўёвчиси Е110), капол 600 фарма, сахароза.\nМовий рангли 1 драже (минераллар) қуйидагиларни сақлайди:\nкальций гидрофосфат дигидрати 64,50 мг\n(бу 15 мг Сa2+кальций ва 12 мг P5+ фосфорга\nтемир фумарати 30,30 мг\n(бу 10 мг Fe2 темирга тўғри келади)\nмис сульфати пентагидрати\n(бу 1 мг Сu2+ мисга тўғри келади) 4,00 мг\n(бу 3 мг Zn2+ рухга тўғри келади) 13,30 мг\nмагний лактат дигидрати 200,00 мг\n(бу 20 мг Мg2+ магнийга тўғри келади)\nмарганец сульфат моногидрати 3,10 мг\n(бу 1 мг Mn2+ марганецга тўғри келади)\nнатрий молибдат дигидрати 0,22 мг\n(бу 0,1 мг Mo6+ молибдатга тўғри келади)\nёрдамчи моддалар: лактоза моногидрати, апельсин мойи ароматизатори 05073, полисорбат 80, глицерол, тозаланган канакунжут мойи, сорбитол, суюқ глюкоза, (қуруқ модда), кўпикни сўнгдирувчи 1510, магний стеарати, суюқ парафин, повидон, Опалюкс AS-20912 (индигокармин бўёвчиси Е132) бўёвчиси, капол 600 фарма, сахароза.\nҚизил рангли қобиқ билан қопланган драже (витаминлар): қаттиқ, силлиқ, қизил рангли қобиқ билан қопланган, нордон-ширин таъмли драже.\nМовий рангли қобиқ билан қопланган драже (минераллар): қаттиқ, силлиқ, мовий рангли қобиқ билан қапланган драже.\nФармакотерапевтик гуруҳи: метаболик жараёнларга таъсир этувчи восита; витаминли-минералли мажмуа.\nАТХ коди: А11АА03\nДуовит® – 11 витаминлар ва 8 минераллар комплексини сақловчи мажмуавий препарат.\nВитаминлар ва минераллар метаболик жараёнларнинг муҳим омиллари бўлиб, улар организмни нормал ўсиши ва ривожланиши учун, соғлиқни қувватлаб туриш ва мустаҳкамлаш учун зарур ҳисобланади.\nА витамини организмнинг антиоксидант ҳимоясининг компоненти бўлиб, хужайра мембраналари структурасига киради, хужайраларни ўсишини бошқаради, тери ва шиллиқ қаватларнинг ҳимоя фаолияти учун зарур, кўришни фитохимик актида иштирок этади, хужайра иммунитети реакцияларини рағбатлантиради.\nD3 витамини организмда кальций ва фосфор балансини тутиб турилишида муҳим роль ўйнайди. Уни етишмовчилигида суяк тўқимасида кальцийнинг миқдори камаяди (остеопороз).\nРР витамини тўқималарда метаболик жараёнларни фаоллаштиради, регенерация жараёнларини кечишини яхшилайди, стероид гормонлар синтезида иштирок этади.\nПантотен кислотаси оқсил метаболизми, ёғ кислоталари ва холестерин синтези, энергия алмашинувида иштирок этади, ичакдаги биоценознинг муҳим компоненти – бифидобактерияларни ўсишини қўллаб қувватлайди.\nВ1 витамини нерв тизимининг нормал фаолиятига ёрдам беради, углеводлар алмашинувини таъминлайди.\nВ2 витамини тўқималар, шу жумладан тери хужайраларининг регенерацияси жараёнларига ёрдам беради.\nВ6 витамини оқсиллар, углеводлар ва ёғлар алмашинувида иштирок этади, гемоглобин, шунингдек қалқонсимон бези гормонларини хосил бўлишида иштирок этади, суяклар, тишлар, милкларнинг структураси ва фаолиятини сақлаб туришига ёрдам беради.\nВ12 витамини қон яратилиши жараёнларида иштирок этади, нерв тизимининг нормал фаолиятига ёрдам беради.\nФолат кислотаси нуклеин кислоталари ва оқсилларини биосинтезида ўта муҳим роль ўйнайди, қон яратилишида иштирок этади.\nЕ витамини табиий антиоксидант бўлиб, нуклеин кислоталари ва гемоглобиннинг синтезини назорат қилади, организмнинг иммун ҳимояловчи кучларини мустаҳкамланишига ёрдам беради.\nС витамини асосий антиоксидант-витамин ҳисобланади, ичакдан темирни сўрилишида иштирок этади, бириктирувчи тўқимадаги алмашинувни бошқаради, томирларнинг ўтказувчанлигини нормаллаштиради, токсинларни зарарсизлантиришда фаол иштирок этади. С витамини организмнинг инфекцияларга чидамлилигини оширади, яллиғланиш реакцияларини пасайтиради.\nКальций суяк тўқимасини шаклланишида, қон ивишида, нерв импульсларини ўтказилишида, скелет ва силлиқ мушакларни қисқаришида, юракни нормал ишлашида иштирок этади. У шунингдек темирни сўрилишига ёрдам беради.\nМагний мушак ва суяк тўқимасини шаклланишида иштирок этади, шунингдек оқсиллар синтезида ҳам иштирок этади.\nТемир гемоглобин молекуласининг бир қисми бўлиб, организмда кислородни олиб ўтилишида иштирок этади ва анемияни ривожланишини олдини олади.\nФосфор, кальций билан бир қаторда суяклар ва тишларни шаклланишида иштирок этади, шунингдек энергия алмашиниши жараёнларида ҳам иштирок этади.\nМарганец суякларни минерализациясига ёрдам беради.\nМис эритроцитларнинг нормал фаолияти ва моддалар алмашинуви учун зарур.\nРух тўқималар регенерацияси учун зарур, айрим гормонлар, шу жумладан инсулин таркибига киради.\nВитаминли-минералли мажмуани яхши ўзлаштирилиши ва асосий компонентларнинг фаоллигини сақланиши учун, витаминлар ва минераллар турли рангли дражеларга бўлинган. Витаминлар қизил рангли дражеда сақланади, минераллар – мовий рангли дражеда.\nДуовит® қуйидагиларда профилактик восита сифатида қўлланади:\nорганизмни инфекцион ва шамоллаш касалликларига қаршилигини ошириш учун;\nномунтазам, сифатсиз овқатланишда ёки бир хил овқатланиш рационида (асосан тез овқатланиш, овқатни номунтазам қабул қилиш, ошхоналардан фойдаланиш, янги сабзавотлар ва меваларни мавсумий етишмовчилиги), пасайган овқат рациони (вазнни пасайтириш, диабет учун парҳез ва бошқалар);\nвитаминлар ва минералларга юқори эхтиёж билан бирга кечувчи холатларда: юқори жисмоний (бадан тарбия ва спорт билан фаол шуғулланиш) ва нерв-психик юклама, ҳомиладорлик ва лактация даври;\nовқат маҳсулотларини етарли бўлмаган ўзлаштирилишида (кекса одамлар, чекувчилар, алкоголиклар);\nминерал моддаларни юқори йўқотилишида (қусиш, ич кетиши, кўп ҳайз кўриш, кўп терлаш);\nхимотерапевтик воситалар қўллангандаги мажмуавий даволашда.\nЭрталабки нонуштадан кейин қабул қилиш тавсия этилади. Катталар ва 10 ёшдан ошган болаларга суткада 1 қизил рангли драже ва 1 мовий рангли драже. Дражени бутунлигича, катта бўлмаган миқдордаги сув билан ютиш керак. Препаратни қабул қилиш курси 30 кун. Препаратни қабул қилиш курса танаффусдан (1-3 ой) кейин ёки шифокор тавсияси бўйича такрорланиши мумкин.\nАллергик реакциялар бўлиши мумкин. Тавсия этилган суткалик дозани оширманг, тасодифан юқори доза қабул қилганда, дархол шифокорга мурожаат қилинг.\nПрепарат темир ва кальций сақлайди ва шунинг учун ичакда тетрациклинлар гуруҳи антибиотикларнинг, шунингдек антимикроб воситалар – фторхинолон ҳосилаларини сўрилишини кечиктиради. С витамини сульфаниламидлар гуруҳи антимикроб воситаларнинг таъсири ва ножўя самараларини кучайтиради (шу жумладан сийдикда кристалларни пайдо бўлиши). Алюминий, магний, кальций сақловчи антацид препаратлар, шунингдек холестерамин темирни сўрилишини камайтиради. Тиазидлар гуруҳи сийдик ҳайдовчи воситалар бир вақтда буюрилганда, гиперкальциемия эҳтимоли ошади.\nСийдик сариқ рангга бўялиши мумкин – мутлақо безарар ва препаратда рибофлавинни бўлиши билан тушунтирилади.\nДуовит®ни витаминлар ва минералларни сақловчи бошқа препаратлар билан бирга қабул қилиш тавсия этилмайди.\n10 дражедан ПВХ/ПВДХ/ПВХ – алюмин фольга блистерда (1 блистерда 5 драже витаминлар билан – қизил рангли ва 5 драже минераллар билан – мовий рангли дражелар).\n4 блистердан қўллаш бўйича йўриқномаси билан бирга картон қутида.\n25оС дан юқори бўлмаган хароратда, намлик ва ёруғликдан ҳимояланган жойда сақлансин.


Садақа балони қайтарадими? | Azon.uz - Ахборот-таҳлилий портал\n11:00 01.04.2018 1601\nҲикоя қилишларича, бир аёл тушида бир одамни заҳарли илон чақиб, ўлдирганини кўрди. Бу туш аёлни жуда қўрқитди. Тонг отгач, аёл ўша тушида кўрган одамнинг уйига бориб, кўрган тушини унинг ўзига айтиб берди. Ундан эҳтиёт бўлишни, ҳушёрроқ бўлиб юришни илтимос қилди. Аёл кетгач, ҳалиги одам Аллоҳ учун иккита қўй сўйиб, садақа қилишни назр қилди...\nШояд, ўша сўйган қўйлари сабабли халиги қўрқинчли тушнинг хатаридан саломат бўлса. Ўша куни кечга яқин иккита қўйни сўйиб, қўшнилар ва қариндошларни уйига чақирди... Улар учун шоҳона зиёфат уюштирди. Ҳамма гўштни тарқатиб, ўзида қўйнинг биргина оёғи қолди. Қалбини тўлдирган қўрқув, тинчини бузган безовталик сабабли ўзи ҳали таом ва гўштдан тотиб кўрмаган эди. Бояги оёқни нонга ўради-да, ейиш учун энди оғзига олиб келган ҳам эди, бир қари кампир қўшниси эсига тушиб қолди...\nУ заифлиги ва қарилиги туфайли зиёфатга кела олмаган эди. Бояги киши ўзини маломат қилиб: “Сен у кампирни эсдан чиқарибсан. Мана шу оёқ унинг насибаси бўлади” деди-да, тезда ўша кампирнинг уйига чопди...\nБориб, қўй оёғини кампирга тутқазди ва бундан бошқа гўшт қолмаганини айтиб, узр сўради... Қария аёл бундан жуда севинди ва гўштни еб, суягини ташқарига улоқтирди...\nЎша кечаси халиги оёқ суягидан келаётган ёқимли ҳидга бир илон судралиб келди ва суякда қолган гўшт қолдиқларини ея бошлади. Бир пайт суякнинг бир учли жойи илоннинг бўғзига тиқилиб қолди. Ҳар қанча уринса ҳам илон ундан қутула олмади. Унинг барча уринишлари бесамар кетди. Суяк унинг томоғига санчилиб қолган эди...\nЭртаси куни тонг отгач, ҳалиги одамнинг ўғиллари уйларининг орқасида бир нарсанинг ҳаракат қилганини ва шитир шитир қилган овозини эшитдилар. Оталарига бунинг хабарини етказдилар. Бояги киши дарҳол воқеанинг тафсилотини билиш учун уйининг орқа тарафига ўтди. Қараса, бир илон ерда типирчилаб ётибди, оғзида эса тиқилган СУЯК...!\nДарров уни ўлдирди ва ундан қутқаргани учун Аллоҳга ҳамду санолар айтди. Уйига кириб, оиласига бўлган воқеани гапириб берди. Кейин кўчага чиқиб, қўниқўшниларига ҳам ўша ҳодисани сўзлаб берди.\nБу қисса тилдан тилга кўчиб, мана бугунги кунгача етиб келди. Одамлар бу қиссадан қуйидаги мақолни пайдо қилишган: “Луқманинг кўплиги балони қайтаради”. Яъни кўп садақа қилиш, кишиларга кўп таом улашиш сендан балоларни даф қилади...\nАбу Молик Ашъарий розияллоҳу анҳу ривоят қиладилар, Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам дедилар: “Албатта, жаннатда бир уй бор. Унинг ташқариси ичкарисидан, ичкариси ташқарисидан кўринади. Аллоҳ у уйни кишиларга – таом берган ва саломни кенг ёйган ва одамлар ухлаётган чоғда, кечаси намоз ўқиганлар учун тайёрлаб қўйган”.\nАллоҳ таолодан нафсимизни тўлдирадиган роҳат, қалбимизни кўмадиган ризо, Ўзини рози қиладиган амал, юзимизни олий қиладиган саодат, душманимизни мағлуб этадиган ёрдам, вақтларимизни машғул қиладиган зикр, гуноҳларимизни ювадиган афв, ғамларимизни ўчирадиган енгиллик сўраймиз...\nАндижон вилоятидаги "Полвонтош" жомеъ масжиди имом-хатиби\n16:30 11.08.2018 2960


Доротея Вирер тарихга кирди\n25 март, 2019, 11:20\nДоротея Вирер Катта биллур глобусни қўлга киритган биринчи италиялик биатлончига айланди\nБироз аввал хабар берганимиздек, биатлон бўйича 2018/19 мавсум ўз якунига етди. Эркаклар ўртасида бу мавсум норвегиялик Йоханнес Бё катта фарқ билан умумий ҳисобда пешқадамлик қилган бўлса, аёллар ўртасидаги беллашувларда интрига сўнгги пойгагача сақланиб турди.\nОхирги масс-старт пойгасидан аввал италиялик икки биатлончи Доротея Вирер ҳамда Лиза Витоцци катта биллур глобусни қўлга киритиш учун даъвогар эди. Эътиборлиси, қайси спортчи юқори натижа қайд этишидин қатъи назар, бош совринни қўлга киритган мавсумни биринчи ўринда якунлаган илк италиялик биатлончига айланар эди.\nЯкунда Доротея Вирер ҳамюртининг натижасини яхшилай олди ва мавсумнинг энг кучли биатлончисига айланди. Шу тариқа Доротея мавсумни 940, Лиза эса 882 очко билан якунлади.


Ўзбекистон ва Қирғизистон ўртасидаги савдо айланмаси 10 баробар ошди\nБу ҳақда ЎзР президенти Шавкат Мирзиёев ҚР раҳбари билан кенгайтирилган таркибда бўлиб ўтган музокаралар чоғида маълум қилди. ҚР президентининг Ахборот сиёсати бўлими маълумотларига кўра, музокаралар Алмазбек Атамбоевнинг Ўзбекистонга давлат ташрифи доирасида 5 октябрь куни Тошкентда бўлиб ўтди.\nШавкат Мирзиёевнинг таъкидлашича,ўзбек-қирғиз бизнес-форуми доирасида 200 миллион долларга тенг шартномалар имзоланди. «Менинг фикримча, буларнинг ҳаммаси бошланиши», - деди ЎзР президенти.\nУнинг қўшимча қилишича, икки мамлакат президентлари барча масалаларни ҳал қилиш мақсадида имзоланган 12та ҳужжатга қўшимча сифатида яна олтита ҳужжатни тайёрлашга кўрсатма беришган. «Биз, икки президент делегация аъзоларининг, халқларнинг адвокатимиз. Делегация аъзолари ҳамжиҳатликда натижа учун ишлашни бироз унутишган, бироқ энди кўникиш керак. Президентлар барча масалалар ҳал бўлиши йўлида кўрсатма беришди», - дея таъкидлади Шавкат Мирзиёев.\nЎз навбатида Алмазбек Атамбоев “Қирғизистоннинг бўлғуси президенти бугун бошланган йўлни давом эттиришига ва ворисликни таъминлашига” ва ўзининг президентлик муддати туганга қадар мамлакатлар ўртасидаги барча масалалар ҳал бўлишига ва тегишли битимлар имзоланишига ишонч билдирди.\nЭслатиб ўтамиз, ҚР президенти 5 -6 октябрь кунлари давлат ташрифи билан ЎзРда бўлди. Ташриф доирасида 12 та Битим ва Ўзбекистон Республикаси билан Қирғизистон Республикаси ўртасида стратегик шериклик, дўстлик, аҳил қўшничилик ва ишончни мустаҳкамлаш тўғрисидаги декларация имзоланди. Жумладан, Тошкент-Андижон-Ўш-Қашқар йўналиши бўйича юк ташувлар очилиши тўғрисидаги Битим ҳам имзоланди.


Gmail’даги файлларингизни топиш учун қулай кенгайтма – Dittach - Terabayt.Uz\nGoogle’нинг почта хизмати – Gmail’дан фойдаланасизми? Мазкур хизмат орқали файллар олди-берди қиласизми? Унда Chrome браузери учун ишлаб чиқилган Dittach кенгайтмаси сизга маъқул келиши аниқ.\nGmail-почтангиз орқали қачонлардир ўзингиз кимгадир юборган, ёки биров сизга жўнатган турли файлларни топишда қийинчилик бўляптими? Dittach сизга Google почта қутингиздаги керакли файлларингизни топиб беради.\nЎҚИНГ: Google Chrome учун энг керакли кенгайтмалар\nТўғри, Gmail’нинг ўзида ҳам хатларга бириктириб жўнатилган ёки қабул қилинган тиркама файлларни излаш учун махсус фильтр мавжуд. Аммо, агарда почта қутингизда электрон мактублар кўр бўлса, Google улар орасидан керакли файлни топиб бериши мушкул кечади. Бепул Dittach кенгайтмаси эса айни шу жараённи соддалаштириш, тезлаштириш ва осонлаштириш учун махсус ишлаб чиқилган.\nМазкур кенгайтмани Chrome браузерингизга ўрнатиб олганингиздан кейин, унга ўзингизнинг Gmail почтангизга боғланиши учун (логин ва парол орқали) рухсат беришингиз лозим бўлади. Кейин почтангиз саҳифасини очганингизда ўзгаришни дарров пайқайсиз – ўнг томонда, хатлар орқали бириктириб жўнатилган ва қабул қилинган барча файлларни кўрсатувчи панел пайдо бўлади.\nDittach ҳужжатлар, аудио ва видео сингари кўп файл турлари билан ишлай олади. Шунингдек, қидирувни янада тезлаштириш учун кенгайтмада форматлар фильтри ҳам мавжуд.\nКенгайтма яна Gmail қидирув панели билан ўзаро алоқадорликда ишлай олади. Агарда ўша панелга қидирув сўровини ёзсангиз, экран ўртасида шу сўровга мос келувчи хатни, ўнг панелда эса унга мувофиқ келадиган файлни кўрасиз.\nБирор ҳужжат файли сизга жуда зарур бўлиб қолса, аммо унинг номини ва ким юборганини эслай олмасангиз, Dittach кенгайтмаси жуда қўл келади. Шунингдек, у файлларни кўрсатганида, қабул қилинган санасини ҳам акс эттиради.\nФақат биттагина чеклов мавжуд – кенгайтма бир кунда қараб чиқиши мумкин бўлган тиркама файллар сонини Google чеклаб қўяди. Шунинг учун, агарда Gmail орқали олди-берди қилган файлларингиз кўп бўлса, Dittach сизнинг почтангиздаги уларнинг барчасини кўриб чиқиб, акс эттиргунига қадар бироз кутишга тўғри келади. Аммо унинг тақдим этадиган қулайликлари шу кутишингизга арзийди.\nБепул Dittach кенгайтмасини Chrome браузерингизга ўрнатиб олиш учун, мана бу ҳавола орқали иловалар дўконига ўтишингиз керак бўлади.\n#Gmail #Google Chrome #иловалар #маслаҳат #Dittach


Янги автомашиналар топширилди\nЎзбекистон Республикаси Президентининг «Жиноят-ижроия қонунчилигини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги қарори ижросини таъминлаш, ИИВ ЖИЭББ ҳузуридаги Пробация хизматининг фаолиятини самарали ташкил этиш, ходимларга қулай шароит яратиш борасида кўпгина ишлар қилинмоқда.\nЖумладан, ҳудудларда ҳозирги кунга қадар 178 та пробация бўлинмаси фуқаролар тўсиқсиз кириб чиқадиган алоҳида биноларга жойлаштирилди. Ушбу бинолар моддий-техника воситалари ҳамда мебель жиҳозлари билан таъминланди. Ўтган давр мобайнида Пробация хизматини ривожлантириш жамғармаси ҳисобидан ҳудудий бўлинмалар учун етарли миқдорда компьютер техникалари харид қилинди.\nЯқинда эса хизматда фойдаланиш ва иш унумдорлигини оширишга хизмат қилувчи «Нексия-3» русумли автомашиналар ҳудудий пробация бўлимлари ихтиёрига тантанали равишда топширилди. Соҳага кўрсатилаётган бу каби эътибор ва рағбат, шубҳасиз, тизим ходимларининг хизмат самарадорлигини оширишда муҳим омил бўлади.


Таксичилар учун карантин талаблари кучайтирилди - Anhor\nAnhor Все посты Таксичилар учун карантин талаблари кучайтирилди\nСешанба куни Коронавирусга қарши курашиш бўйича Тошкент шаҳар штабининг навбатдаги йиғилиши ўтказилди. Унда коронавируснинг янги штаммлари тарқалишини тўхтатиш бўйича чоралар муҳокама қилинди. Бу ҳақда “Газета” нашри ССВ матбуот хизматига таянган ҳолда хабар беради.\nБелгиланган талабларга жавоб берувчи йўналишсиз таксилар учун машиналарни ўзбек, рус ва инглиз тилларида “Хавфсиз такси” белгилари билан бепул белгилашг тизими жорий этилади. Таксига қўйиладиган талаблар қуйидагича: ҳайдовчи юз ниқобини таққан бўлиши, автомобилда антисептик воситалар бўлиши, салон тоза ва дезинфекцияланган бўлиши зарур.\nШунингдек пойтахтдаги барча қурилиш объектларида қурувчилар ва ишчиларнинг вақтинчалик яшаш ва ишлаш жойларида санитария-эпидемиологик талабларга амал қилиниши устидан назоратни кучайтириш ҳақида қарор қабул қилинди.\nБош саҳифадаги фотосурат: Sputnik\nТошкентда “Миллий либос” мода фестивали ўтказилади\nТошкент шаҳар ҳокимлиги тизимда йиғилишлар ўтказишни вақтинчалик чеклади


Саъванинг куйида, ҳулвонинг бўйида Наврўз муждаси… - «ХАЛҚ ОВОЗИ» - Тожикистон Республикаси Ҳукуматининг ӯзбек тилидаги расмий нашрияси\nСаъванинг куйида, ҳулвонинг бўйида Наврўз муждаси…\nЧоп этилган 29 Март 2017\tКӯришлар: 930\nЗамҳарирнинг заҳри кетди…\nКўк равоқида порлаган бобо қуёшнинг меҳри - илиқ нурларини эмган борлиқда тароватли уйғониш.\nУлкан чинор шохидаги бийрон саъванинг навоси, уватлардан таралаётган ҳулвонинг бўйи, майсазор адирликлар қўйнида нафис чайқалаётган бойчечак,\nгулқорақошнинг дилтортар чиройи борлиққа ажиб покланиш нишонаси - яшариш руҳини бахш этади.\nБаҳорий ҳислардан қалблар масрур энтикиб, ҳаприқади…\nБир дунё қувончлар олиб, жаннатмакон юртимизга яна Наврўзи олам келди!..\nКўкда кулган камалак товусдек товланади. Бутоқлардаги куртаклар кўз очиб, меҳрибон боғбони йўлига нигорон термулади. Қуёш шамалоқ-оппоқ булутлардан этак боғлаб, бодом шохларида бодроқ қовуради.\nБорлиқ фасллар санами – баҳорий гулларга чулғанади.\nСамо денгизида вазмин сузаётган турналар арғимчоғи қанотларида Наврўзий шодиёналарни олиб келади.\nМайин шабадалар қаҳратоннинг ғафлатини йироқ-йироқларга олиб кетади.\nМағрур тоғлар сақлаётган сукунат бағрида ҳам Наврўзий қўшиқлар акс-садо бераётгандек, гўё.\nДилларда уйғониш, яшариш севинчи, тилларда покланиш фасли - Наврўзи олам васфи. Ғунча лаб очган, куртакнинг кўзи ёриган лаҳзалар - табиат қайта яралишининг фараҳли онлари.\nДалалар, тоғу тузлар, боғу роғларни гулзор қилгувчи, атроф-жавонибни бўстонга айлантирувчи, камалакнинг етти ранги ила табиат гўзаллиги мўъжизалари сувратини чизгувчи моҳир мусаввирсан, Наврўзи олам.\nСен - нафосатсан!..\nЭзгу ниятлар-ла солинган Наврўз нишонаси - сумалак дошқозонда «мил-мил» қайнайди. Ўчоқ бошида мўътабар онахонлар дуога қўл очиб, Яратгандан касбу корга ривож, умри жонга барака, улуғ ризқ беришини, икки дунёда хўр қилмаслигини тилаб, илтижода бўладилар.\nУлкан кўл сатҳига тумшуқлари билан уз-у-у-у-ун чизиқ тортгувчи қалдирғочлар тилидан «Валфажр» қироати тушмайди.\nОна-замин ҳосил ишқида тўлғонади.\nБобо деҳқоннинг бошида минг бир ташвиш. Тупроққа қадалган ушоққина барака уруғидан тириклик насибасини яратмоқдек пок ният ила остонасидан саҳрога улоққан сўқмоқдан шахдам одимлайди.\nУнинг кетмонга узанган ишбилармон, қадоқ қўллари ҳаракати ҳалол меҳнат заҳмати-ла йўғрилади. Маржон-маржон пешона теридан мўл-кўл нозу неъматлар яралади.\nСен - ризқу насиба, тўкин-сочинлик, фаровонлик сарчашмасисан!..\nНаврўзи олам, юзи қаро душманларинг сени узоқ йиллар таҳқирлашди, қадринг оёқ ости қилинди. Бошинг узра маломат тошлари ёғилди.\nИймонсизлар сени хурофот, дея дунёларга жар солишди. Аммо бағрингда яширинган мангулик, поклик лолақизғалдоқлари яна қулф уриб, қийғос очилди. Қайтадан ато этилган умр маҳсули билан дунёни нафосатларга тўлдириб, нуфуз орттирдинг, ҳурмат қозондинг.\nБу қувончларга тўла ғурурли дамлар 2010 йилга тўғри келди. Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Бош ассамблеясининг 64-сессияси қарори ила сенинг тарихингда зарҳал ҳарфлар ила битилган янги саҳифа очилди.\nУнда шундай самимий, кўнгилларни фахр ҳисси билан тўлдиргувчи битик бор: -«21 март – халқаро Наврўз байрами сифатида эътироф этилсин.\nНаврўзни байрам қилувчи мамлакатларда улуғ айёмга хос урф-одат, анъаналарни тиклаш, уларни равнақ топтириш, кенг омма ўртасида тарғиб ва ташвиқ қилиш йўлида зарур чоралар ишлаб чиқилсин.\nБирлашган Миллатлар Ташкилотига аъзо давлатлар ушбу қарорни бир овоздан маъқулласинлар ва ўз ҳудудларида Наврўзнинг пайдо бўлиш тарихи билан боғлиқ маълумот ва маданият тарғиботини амалга оширсинлар.\nЗеро, 21 март – Наврўз кунини байрам қилиш, халқлар ўртасида ўзаро эҳтиром уйғотади. Дўстлик алоқаларини мустаҳкамлайди. Тинч ва осойишта ҳаёт бағишлашда муҳим рол ўйнайди…»\nШу кунларда Наврўзий гўзаллик она-Тожикистонимиз тароватини касб этган. Барчанинг қалбида баҳорий навқиронлик гашти – ҳукмрон.\nКўнгил мулки покланаётган муроду мақсадлардан обод бўлиб, тилаклар жўш уради. Қалбларни бир-бири билан боғлагувчи меҳр ришталари янада пишиқлашади.\nМеҳр-оқибат, муҳаббат, саховат рамзисан. Лаҳзаларинг қатида улуғ туйғу – эзгуликни олиб келасан.\nМомолар сенинг даракчинг бойчечакни қошу кўзларига суртиб, омон-омонлик қиладилар: янаги шу кунлар, ойларнинг ғанимат фурсатига қаторимиз камаймай, эсон-омонликда етказгин, дея Аллоҳга юкиниб сўрайдилар.\nМеҳрга ташна қалблар оқибатнинг зилол булоқларидан қониб-қониб сипқорадилар. Ўзгаларга меҳрибонлик қиладилар. Дилларга меҳр улашгувчи ғанимат дамсан.\nҚалблар шодиёна сурури ила тўлқинланади.\nЭлим, юртим сенинг хушнудлик олиб келувчи онларингни қўмсаб яшайди. Ҳусну жамолингга ошуфта қалблар маҳлиёлик ҳаяжонидан депсинади.\nМуборак ташрифинг халқларимиз дастурхонига қут-барака, тинч-тотувлик, обод ҳаёт, чексиз шоду хуррамлик олиб келсин…\nҚадаминг қутлуғ бўлсин, Наврўзи олам!..\nБугун: 05-08-2020 01:29:22


Интернетда тожик қўмондони фотосурати пайдо бўлди - BBC O'zbek\nФото муаллифлик ҳуқуқи YOU TUBE\n"Исломий Давлат" сафига қўшилган Тожикистон Ички ишлар вазирлиги собиқ қўмондони Гулмурод Ҳалимов ҳаво ҳужумида ўлдирилгани ҳақидаги хабарлар тарқалиши ортидан унинг фотосурати Интернет ижтимоий тармоқларида тарқалган.\nИлк бор Фейсбукдаги араб исмли фойдаланувчи Гулмурод Ҳалимовнинг фотосуратини эълон қилган.\nБу суратда собиқ Тожик ОМОН подполковниги боши боғланган, ўнг оёғи гипсланганини кўриш мумкин.\nМай ойида "Исломий Давлат" сафига қўшилгани ҳақидаги видеоси тарқалган Гулмурод Ҳалимов ҳалок бўлгани ҳақида Ливандаги веб-сайтлардан бири хабар тарқатган.\n"Араби Пресс" сайти ўзининг Суриядаги манбаларига таяниб ахборот тарқатган.\nБу хабарда 19 июн, жума куни Дайр аз-Заур вилоятининг Мухасан шаҳридаги масжидда мажлис бораётган пайти Сурия армияси ракетаси келиб тушгани айтилган.\nБу мажлисда "Исломий Давлат" қўмондонларидан бири, асли гуржи Абу Умар аш-Шишаний ва Гулмурод Ҳалимов ҳам қатнашгани хабар қилинган.\nКучли портлаш оқибатида Гулмурод Ҳалимов ҳалок бўлган, Абу Умар аш-Шишаний яраланган деб хабар қилган Ливан веб-сайти манбаси.\nШу йилнинг апрел ойида бедарак кетган Гулмурод Ҳалимов май ойи охирида "Исломий Давлат" жиҳодчи гуруҳи сафига қўшилганини эълон қилган.\nИнтернет орқали тарқалган видеода Ҳалимов ўз қарорини намоз ўқиш ва исломий кийимда юришга рухсат бермаётган Тожик ҳукуматининг амалларига норозилик сифатида изоҳлаган.\nСурияда тасвирга олингани тахмин этилган видеода у Тожикистондаги тузум хизматчилари ва Тожик меҳнат муҳожирларини "Исломий Давлат" гуруҳи сафига қўшилишга ундаган.\n40 ёшли Гулмурод Ҳалимов ӯтган йили Тожикистон Ички ишлар вазирлиги буйруғига кӯра, полковник рутбасини олган.\nУч йил олдин у Тожикистон Ички ишлар вазирлигининг махсус вазифаларни бажарувчи отрядига қўмондон қилиб тайинланганди.\nБундан ташқари, Ҳалимов ўз фаолияти давомида Россия ва АҚШда махсус ташкил қилинган ҳарбий тайёргарликлардан ҳам ўтган.\nАввалроқ, Қўшма Штатлар Давлат департаменти матбуот котиби Си-эн-эн билан интервюсида Гулмурод Ҳалимов аксилтеррор амалиётлар бўйича машғулотларни ўташ учун Америкага бир неча марта борганини тасдиқлаган.\nСобиқ полковник Ҳалимов Яқин Шарқдаги "Исломий Давлат" сафига қўшилганини эълон қилиши ортидан Тожикистон Олий маҳкамаси ушбу жангари гуруҳни "террорчи", деб эълон қилди.\nГулмурод Ҳалимовга нисбатан Интерпол халқаро қидируви эълон қилинган.\nЯқинда собиқ полковникнинг иккинчи видеомурожаати ҳам эълон қилинган.\nТожикистонлик собиқ полковник Интерполга берилди


Саудия Арабистони 7 йилдан бери Сурия фуқароларини ҳаж зиёратини амалга оширишга қўймаяпти, Ар-Риёд сурияликларга бажариб бўлмас шартлар қўймоқда, деб маълум қилди Суриянинг вақф ишлари вазирлиги. Бу ҳақда "Kun.uz" нашри хабар берди.\nБироқ вазирлик Саудия Арабистони қандай шартларни қўйганига аниқлик киритмаган.\nСаудия Арабистони ҳар бир давлатга унинг аҳолиси сонидан келиб чиқиб ҳаж зиёратини амалга ошириш учун квоталар ажратади. Ҳаж зиёратини амалга оширувчилар учун махсус турдаги виза кўзда тутилган.\nДругие материалы в этой категории: « Венгрияда қочоқларга ёрдам берган жиноий жавобгарликка тортилади\tДубайда ултразамонавий масжид қурилади »


Ўзбекистон миллий терма жамоаси ҳужумчиси Элдор Шомуродов қуръа натижалари хусусида ЎФА расмий сайтига ўз фикрларини билдириб ўтди:\n- Гуруҳимиздан ўрин олган терма жамоалар орасида кучсизлари йўқ, деб ўйлайман. Ҳамма ўз олдига қўйилган мақсадга эришиш учун ҳаракат қилади. Барча ўз мамлакати шаъни учун ўйнайди. Бу эса ўйинлар осон ўтмаслигини англатади. Лекин барчаси ўзимизга боғлиқ, деб ҳисоблайман. Чунки агар ҳар бир ўйинга жиддий ҳозирлик олиб борсак ва майдонга ҳар гал яхши руҳий тайёргарлик билан тушсак, ҳар қандай рақибни мағлуб этишга кучимиз етади, деб ўйлайман. Насиб этса, ушбу саралаш босқичи якунида гуруҳда 1-ўринни олишга ҳаракат қиламиз, - деди маҳоратли ҳужумчи.\nЖЧ-2022 саралаши Ўзбекистон миллий терма жамоаси Элдор Шомуродов\n“Манчестер Юнайтед” скаути “Локомотив” – “Ростов” ўйинини кузатиб борди\nЛегионерларимиз. Аҳмедов жамоаси навбатдаги ғалабага эришди\nЛегионерларимиз. "Сеул"дан ниҳоят ғалаба, Алибоевдан 90-дақиқа


Инновацион ғоялар болалар саломатлиги учун — Фарғона шифокори\nИнновацион ғоялар болалар саломатлиги учун\nҚувасой шаҳар тиббиёт бирлашмаси Реанимация-анестезиология бўлими шифокори Шохруҳ Аҳмадалиев шифокорлик касбига ўзгача меҳр қўйиб, соҳада самарали фаолият кўрсатиб келаётган ёшлардан биридир. Ёш бўлишига қарамай бу соҳада астойдил меҳнат қилиб, катта ютуқларни қўлга киритмоқда.\nШ.Аҳмадалиев бугунги кунда Андижон давлат тиббиёт институти магистранти. У болалар жарроҳлиги травматологияси ва ортопедияси йўналишларида янги, инновацион ғояларни кашф этиб, тиббиётга янгиликларни олиб кирмоқда. Хусусан мактабгача ва кичик мактаб ёшдаги болаларда ясси оёқликни олдини олиш ва самарали даволаш мақсадида ишлатиладиган универсал ортопедик пойабзалини яратди.\nМазкур Инновацион лойиҳанинг долзарблиги шундаки, яссиоёқлик оёқ кафтининг мураккаб ва энг кўп учрайдиган деформацияси бўлиб, унда товон таги узунасига ерга тегиб туради. Соғлом товон тана ҳаракатланишида асосий таянч марказидир, у танани зарб ва силкинишлардан сақлаб, юришга енгиллик ва майинлик бағишлайди.\nЯсситовонлик эса аксинча товоннинг ўзига хос амортизация вазифасини бузади ва таянч фаолиятини сусайтиради. Юриш вақтида ҳамма куч, силкиниш болдир, чаноқ-сон бўғимига, бел умуртқа поғонасига тушади ва бунинг оқибатида бўғим касалликлари — артрозлар, умуртқалар поғонаси қийшайиши – сколиоз касаллигини келиб чиқади. Ясситовонлик касаллиги қанча тез аниқланса ва унинг даволаниши қанча барвақт бошланса, юқорида айтилган касалликларнинг олдини олиш мумкин бўлади.\nЖаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти статистик маълумотларига назар солсак, икки ёшли болаларда 24%, тўрт ёшли болаларда 32%, 6 ёшли болаларда 40% ва 12 ёшли болаларнинг ҳар иккисидан бирига ясси оёқлик ташхиси қўйилиши мумкин.\nБоланинг оёқ кийими унинг физиологик ривожланишида муҳим ўрин тутади. Тадқиқотлар шуни кўрсатдики, тезкор ўсиш даври ҳисобланган 5-6 ёшдаёқ айрим болаларда ортопедик нуқсонлар пайдо бўлмоқда. Масалан, нотўғри оёқ кийим танланиши туфайли 7 ёшдаги болалар орасида биринчи ва иккинчи даражали яссиоёқлик тез-тез кузатилмоқда. Гарчи оёқ кийими масаласи бугун кўпчилик ота-оналарни ташвишлантирмаётган бўлса-да, бу муаммо мутахассисларни жиддий хавотирга солмоқда.\nТадқиқотлар Андижон шаҳридаги мактабгача таълим муассасаларида, кичик мактаб ёшидаги болаларда олиб борилди. Плантография кўриклари натижасида 286 боладан 118 нафарида ясси оёқликнинг у ёки бу даражасини аниқланди.\n1 ёшдан 10 ёшгача бўлган 286 нафар боланинг 100 нафарида биринчи даражали, 101 нафарида иккинчи даражали ва 85 нафарида учинчи даражали яссиоёқлик аниқланди. Маълум бўлишича, уларнинг аксарияти резина ва чармдан бўлмаган маҳсулотлардан тайёрланган пойабзаллар кийишар, ота-оналари ҳам оёқларининг тўғри ривожланишига таъсир этувчи омиллар ҳақида етарлича маълумотга эга эмас экан.\nЯсси оёқлик мавжуд болалар кўп тик тура олмайдилар. Улар тез толиқадилар, оёқ ва сонлардаги оғриқлар ҳақида шикоят қиладилар. Ана шу каби ҳолатларнинг олдини олиш мақсадида янгича, универсал ортопедик пойабзални ўзида ясси оёқлиги бор бўлган беморларга тавсия этилади.\n1. Майда ҳажмли массажёрлар 2. Йирик ҳажмли массажёрлар 3. Патак устки қавати 4. Амартизатор 5. Супинатор 6. Гранитол\nМаълумки, оёқ панжаси гумбаз соҳасига ўрнатилган махсус ярим овал шаклдаги пўкакдан ясалган супинатордан иборат патаклар ушбу хасталикни даволашда муҳим аҳамият касб этади.\nУшбу пойабзалнинг бошқа турдаги аналогларидан асосий фарқи шундаки, патакнинг асосий қисми бўлмиш супинаторлар болалар товонининг ёшга хос анатамо-функционал хусусиятларидан келиб чиққан ҳолда ясси оёқликнинг ҳар бир даражаси учун алоҳида-алоҳида ҳажмларда тайёрланган. Айтайлик бола оёғининг ўлчами 20 бўлса, ҳудди шу ўлчамга эга бўлган ортопедик пойабзалда 3 турдаги, яъни I-даражали ясситовонлик учун 20 — “А”, II-даражалиси учун 20-“В”, ҳамда III-даража учун эса 20-“С” турдаги супинаторлар тафовутланади. Супинатор “А” баландлига 8 мм.ни, “В”нинг баландлиги 10 мм.ни, “С”нинг баландлиги эса 12мм.ни ташкил қилади. Шу боис беморлар аввалгидек ортопедик устахоналарга бориб, буютмаларини узоқ кутишларига ҳожат қолмайди.\nШунингдек, патакнинг устки қисмига оёқдаги акупунктур нуқталарига мос равишда магнит массажёрлар ўрнатилган бўлиб, у бир вақтнинг ўзида оёқда қон айланишини ва бир қанча акупунктур нуқталарга таъсир қилиб, шу нуқталарга хос ички органлар фаолиятига ижобий таъсир кўрсатади. Пойабзалнинг устки қисмида ҳам бир қанча хусусиятлар жамланган бўлиб, у аввало уй шароитида, болалар боғчасида кийишга мўлжалланган. У бола оёғига зарарсиз, кун давомида кийиб юрса бўладиган қилиб тайёрланади. Унинг йилнинг иссиқ ва совуқ фасллари учун алоҳида турлари яратилди.\nЯссиоёқликнинг биринчи даражасига учраган мактабгача ёшдаги болаларга мунтазам супинаторли пойабзаллар кийдириб борилса, 9-10 ёшгача, иккинчи даражаси 12-14 ёшгача ва учинчи даражаси 14-15 ёшгача улар бу дарддан фориғ бўлишади.\nУшбу пойабзалга “Right steps” деб ном берилди, сабаби у “Тўғри қадамлар” деган маънони англатади.\nАндижон давлат тиббиёт институти Болалар анестезиологияси ва реаниматологияси йўналиши 2-бочқич магистратура талабаси Ш. Аҳмадалиевнинг инновацион ишланмалари истиқболли лойиҳа сифатида институтнинг инновацион лойиҳалар банкига киритилган ва ҳозирда мазкур лойиҳа юзасидан тадқиқот ишлари якунланмоқда.\n← Махсус комиссия тўйларда одам сонини 30 кишидан оширишни тақиқлади\nГазетамиз “Энг улуғ, энг азиз” кўрик-танловининг вилоят босқичи ғолиби →\n30.11.2015 fsh.uz 624\n15.11.2019 fsh.uz 336\n14.10.2018 fsh.uz 570


22:13 / 25.10.2021 | Intizor^bekchanova | 379\nАссалому алайкум! Биз турмуш қурмасимиздан аввал эрим уйга совчи юборганла ва дадамла рози бўлганла лекин тўйга маблағ йўқлиги сабаб биз рассияга ишлашга борганмиз. У ерда бир муддат ўтгач бази сабабларга кўра никох ўқитишга қарор қилдик. Домла мусулмон 5 вахт намоз ўқирди. Лекин тожик эди. Биз ота онамиздан тўйдан олдин никох ўқитишга қўрққанлигимиз сабабли ота-онамиздан сўрамасдан ишдаги хамкасбларимиз гувохлигида никох ўқитдик. Мен ўзимни туққан онамдан рухсат олгандим лекин ула дадам билан ажрашганла. Никох 8-мартда ўқилди ва мен апрел ойида хомладор бўлдим. Хомила 3 ойлик бўлгач ўзб га келиб ота-оналаримизга бўлган воқеларни айтиб тўй қилдик. Лекин ўзбекистонда қайта никох ўқилмади. Ҳозир 2 та фарзандим бор эримни уйидаман халиям. Лекин никохимиз боғланганми ўша вақтда россияда ва хозирги вақтда қайта ўқитиш жоизмасми билолмаяпман. Шу масалада ёрдам беринглар. Биринчи фарзандим халол бўладими?\n– Ва алайкум ассалом! Ўша тўйдан олдин ўқитилган никоҳ дуруст бўлган бўлса, муаммо йўқ. Никоҳ дуруст бўлиши учун 1. Гувоҳлар. 2. Ийжоб ва қабул. 3. Маҳр белиланиши лозим. Шулар топилган бўлса никоҳингиз ўтган. Валлоҳу аълам!\nСигарет сотиладиган дўконда ишлаш\nҚайта никохлатиш керакми


Мунажжимлар башорати: 3 октябрь куни юлдузлар сизга нималарни ваъда қилмоқда? - Zamin.uz\n00:28 / 03.10.2018\nЮлдузлар бугунингиз анча оғир кечишини башорат қилишган. Башоратда кун давомида кимлардир йўлингизга ғов бўлиш ниятида экани ҳам алоҳида кўрсатиб ўтилган. Аммо бу каби майда кўнгилсизликлар сиз учун чўт эмас. Ҳар қандай вазиятда ҳам ирода кучингиз ғолиб келаверади. Муҳаббатда ҳам башарти оиласиз бўлсангиз, ҳар қандай вазиятдан силлиқчасига чиқиб кетишга ҳаракат қилинг. Кечқурун иш юзасидан қўшни шаҳарга жўнаб кетишингиз кутилади.\n3 октябрда азалий ниятларингиз амалга ошиши учун турли вариантлардан фойдаланиб кўрасиз. Шуларнинг энг оригинали орзуларингизни ҳақиқатга айлантиради. Молиявий аҳволингиз ҳавас қиладиган даражада эмас. Лекин ташвиш чекишга асос йўқ. Заҳирангиз маълум муддат сизни инқироздан қутқара олади. Оилалилар кечқурун фарзандлар тарбияси билан фавқулодда шуғулланишни бошласалар фойдадан холи бўлмайди.\nЮлдузларнинг башорат қилишларича, сиз ва жуфтингиз ёки бўлғуси жуфтингиз орасида икки хил муносабат баравар пайдо бўлиши мумкин. Сизлар гоҳ жанжаллашасиз, гоҳ бирдан аҳил жуфтликка айланасиз. Баланс бўлиши учун аҳилликни танлаганингиз ва жанжалдан воз кечганингиз маъқул. Яқинда ишга жойлашган бўлсангиз, янги жойда позициянгизни мустаҳкамлаб олиш учун қулай имкониятлар туғилади. Қўлдан бой берманг.\n3 октябрда ўз руҳиятингизни ўзингиз балансга келтириб олмасангиз, аҳволингиз аянчли кечиши мумкин. Бу ҳолатга сизни яқин танишлардан бири келтириб қўйиш пайида бўлади. Сиз тез фурсатда у кимса билан дўстона муносабатларга нуқта қўйишингиз керак. Кейин эса чигал вазиятларни ўз фойдангизга ишлатишга ҳаракат қилинг. Башарти муҳим ҳужжатлар билан ишлашга тўғри келса, сергакликни қўлдан берманг.\nМолиявий муаммоларни бартараф этишда ва муҳаббат масаласида жуда эҳтиёткорлик билан ҳаракатлар содир этинг. Бажаришингиз керак бўлган ишларнинг ҳаммасига бирваракайига ташланиб қолманг. Куч ва асабларни асраган ҳолда иш тутинг. Агар ҳозирданоқ спорт билан шуғулланишни бошласангиз, хавфли хасталикларни айланиб ўтишингиз мумкин. Пиёда кўпроқ йўл босинг. Овқатланишда режимни бузманг. Спиртли ичимликларга ружу қўйманг.\n3 октябр куни айримлар ўта оғир вазиятларга тушиб қолиши эҳтимолдан холи эмас. Бу вазиятдан қон-қардошлар ёрдамисиз чиқиб кета олмайсиз. Рўзғорингизда ҳам жиддий муаммолар қалашиб ётибди. Уларнинг ярмисини бўлса-да катта тезликда ижобий ҳал этишингиз керак бўлади. Куннинг иккинчи ярмида хизмат сафарига жўнашингиз эҳтимоли бор. Кечқурун кимдир сизга қарзини қайтаради. Бу моддий аҳволингиз яхшиланишини таъминлайди.\nЮлдузлар бугун моддий аҳволингиз тобида бўлишини башорат қилишган. Лекин пулларни бирор лойиҳа ёки ишга тикишингиз тавсия этилмайди. Беҳуда пул йўқотганингиз қолади. Ҳали оила қуришга улгурмаган бўлсангиз, бугун куннинг иккинчи ярмида бир инсон билан танишиб қолишингиз мумкин. Лекин тез орада бу одам сизнинг тенгингиз эмаслигини англаб етасиз. Саломатлигингиз ҳам жойида бўлади. Сизга жиддий хасталиклар хавф солмайди.\n3 октябрда бажарилган ишлар ҳисоботини топшириш, семинарлар ва муҳим қўнғироқларни қабул қилиш билан банд бўласиз. Айниқса, оиласизлар бу иш билан шу қадар банд бўладики, кечқурунги романтик учрашувни ҳам сал қурса унутаёзишади. Эсда тутинг, мавқени ошириш йўлида зўр бериб ҳаракат қилманг. Оқим билан баробар бўлинг. Акс ҳолда энг яқин инсонларингиз билан орангизда келишмовчиликлар пайдо бўлади. Оилалиларнинг айримлари жуфти билан бирга саёҳатга отланишлари кутилади. Бу саёҳат сизларнинг ўзаро муносабатингизни мустаҳкамлаш учун хизмат қилади.\nТадбиркор бўлсангиз, юлдузлар хорижлик яқин ҳамкорлар билан муносабатларни янада пухталиштиришни маслаҳат беришади. Сиз билан чет давлатлардаги энг йирик фирмалар ҳамкорлик қилишни орзулашади. Орзуларни ҳақиқатга айлантиринг. Баъзи оиласизлар бўлғуси жуфти ҳисобланган инсон билан муносабатларни узиши мумкин. Бунга жиддий сабаблар бўлади албатта. Ҳозир иммунитет тушадиган фасл. Шунинг учун витаминлар ичинг, табиий йўл билан профилактика ишларини олиб борсангиз, яна яхши.\n3 октябр куни ишда қисқа танаффусларга йўл беришингиз талаб этилади. Шу баҳонада узоққа бора олишингиз учун асқотадиган йўлларни яна бир карра кўздан ўтказиб оласиз. Моддий аҳволингиз яхшиланишида оила аъзоларингиздан бири ёрдамга келади. Демак, дўстлардан қарз кўтаришга сира ҳожат йўқ. Ошқозон, жигар ва бўқоқ тизимига ҳушёр бўлинг. Уларнинг зўриқишига асос бўладиган ҳаракатларни содир этманг.\nБугун куч ва имкониятларни тежаб сарф қилинг. Улар яқин орада хизмат сафарига чиқсангиз, жуда керак бўлади. Куннинг иккинчи ярмини маданий ҳордиқ чиқаришга бағишланг. Уйланмаган йигитлардан кимдир иш жойидаги ҳамкасблардан бирини ёқтириб қолиши кутилади. Кечқурун узоқ қариндошлардан бири ҳақида ёқимсиз хабар эшитишингиз кутилади.\n3 октябр куни яқин ўтмишда йўл қўйган хатоларни яна бир карра ёдга олинг. Ёдга олибгина қолмай, улардан тегишли хулосалар ясашга ҳаракат қилинг. Муҳаббатда вазиятлар тез-тез ўзгариб туриши кузатилади. Бироқ бу ўзгаришлар сизнинг фойдангизга кечади. Кечқурун сузиш машқларини бажаринг. Бош, оёқ, юрак қисмингизда ноқулайликлар сезилса, дарҳол врач чақиртиринг.\n28 май куни юлдузлар сизга нималарни ваъда қилмоқда?...\n27-05-2017, 22:20, Ҳаёт тарзи


«Милиция бошлиғининг иштаҳаси карнай экан» | Правда Востока Online\n«Милиция бошлиғининг иштаҳаси карнай экан»\nДата публикации: 17 12 2017\nТуман милиция бўлимининг бошлиғи асабийлашмоқда. Учрашув эрталаб бўлиши керак эди. Бироқ қоронғу ҳам тушди. Шу пайт узоқ кутилган қўнғироқ бўлди.\nБуёғи – худди кинолардагидек. Бошлиқ “Ласетти” машинасига ўтириб, унга уч миллион сўм тегиши кераклигини ҳисоблади, кейин телефондаги суҳбатдошига бу ерда уч юз минг сўм камлигини айтди. У эса бу пулларни ўзининг хизмат ҳақи учун олганини айтган маҳал машина эшиги очилиб, хушмуомала кишилар хизмат гувоҳномасини кўрсатишди. “Пора” деб ёзилган битиклари ярқираб турган пул пачкаларидан бармоқ изини ҳам олишди. Телефондан ёзиб олинган суҳбатда туман милиция бошлиғининг сўнгги сўзларини ўзига эшиттиришди. Хибсга олиш ана шундай кечди.\nТергов ишлари... хўроз уриштиришдан бошланди.\nКелинг, аввало бизнинг шарқ бозорларимиз ҳақида тўхталайлик. Ҳозир уларни расман “деҳқон бозори” дейишади. Улар турли хил, албатта. Шаҳар бозорлари ўзининг шовқин-сурони, тўкин-сочинлиги, мева-чевалар ҳиди, харидорлар гавжумлиги, сайёҳлар нигоҳини ўзига тортувчи ялтироқ муқовалари билан қишлоқ бозорларидан ажралиб туради.\nТуман бозорлари соддагина, чанг-тўзонли. Ерда туғилган киши молнинг ҳақиқий баҳосини яхши билади. Вақти камлиги учун табиат саховатини ўктам олибсотарларга тезгина яхлит сотади. Шаҳар бозорлари қоронғу тушгунча ишласа, қишлоқ бозорлари эса куннинг ярмига етмай ўз ишини тугаллайди. Эрта тонгдан бошланиб, кун ярмида бозорда ҳеч ким қолмайди. Деҳқонлар даласига шошади.\nЧеккадаги бозорларнинг яна бир муҳим жиҳати – мол бозорлари. Қоронғу кечада безовта сигирларнинг маъраши, қўйларнинг баълаши, туяларнинг салобат билан турли наслдаги отларга қараши, товуқларнинг қақиллаши, ғули-ғули қушларнинг виқорли туришлари бозорга ўзгача файз бағишлайди. Даллолнинг “бор-барака” деб икки томонни келиштириши... Улар қўл беришиб бирови сотгани учун, иккинчиси олгани учун хурсанд бўлишади. Қувончли воқеани нишонлаш учун ҳар иккаласи даллолни рози қилишади. Бирови қулай баҳода сотганидан, иккинчиси эса арзон олганидан хурсанд. Бу – даллолнинг санъати.\nКайфият аъло. Байрам қилгиси келади. Пул бор. Энди фақат томоша керак. Қишлоқ бозорининг ўзига хос кўринишларидан бири – хўроз уриштириш томошасига боришади. Тонготар чоғида бундан бошқа томоша йўқ-да.\n... Кунларнинг бирида Шеробод чўлларида қўй боқаётган чўпон билан гаплашишга муяссар бўлдим. Яқин атрофда ҳеч ким йўқ. Унинг бир ўзи қўй боқмоқда.\n- Туман марказига кетмоқчи бўлдим, - дейди суҳбатдошим. – У ерда зерикаман, сиқилиб кетаман. Ўт-ўланларнинг шивирлашига, субҳидам шамолларининг қўшиғига ўрганиб қолганман. Чўлдаги изларига қараб атрофда бўрилар қандай айланаётгани, тулки нима билан шуғулланаётганини кўриб биламан. Осмонда бургут қанотларини ёйиб учганини кўрганмисиз? Табиат билан суҳбатлашишни менга отам, унга эса бобом ўргатган. Чўпонлик менга ота-бобомдан мерос. Қўйларнинг ташвиши ҳам оз эмас. Бозорга бориш – биз учун катта воқеа. Гап пулда эмас. Қоп тўла ун, гуруч, бидон тўла мой, мева, сабзавот захира қилганмиз. Томда спутникдан оладиган антенна. Болаларим интернатда ўқишади. Назаримда яхши яшаяпмиз, ҳамма нарса етарли. Бироқ, одамлар билан учрашиш, суҳбатлашиш етишмаяпти, холос. Мол бозорида эски қадрдонларим, ўзимга ўхшаш чўпонлар билан учрашаман, бир тилда суҳбатлашамиз, бир-биримизни тушунамиз, айрим ҳолларда сўзсиз ҳам тушунаверамиз. Бир луқманинг ўзи кифоя. Бизларни яна бир жиҳат – хўроз уриштириш томошаси ҳам бирлаштириб туради.\nАлимардон – суҳбатдошимни шундай аташади, - узун қиш кечаларида отаси хўроз уриштириш мусобақасини катта қизиқиш билан сўзлаб берганлари тўғрисида мароқ билан гапириб берди. Урушқоқ хўрозлар қандай бўлишади? Ҳақиқий мағрур рицарларга ўхшайди. Ғолиб йиқилганини чўқимайди, мағлуб эса жанг майдонидан ўзи кетмайди. Эгаси қўлига олгунича олдинга юриш учун йиқилади, туради. Хўрозларнинг пихи эговланган ханжарга ўхшайди. Қанотли жангчиларни қандай ўстиришади. Оёқ тирноқларига пардоз беришиб, қадоқларини кесишади. Уларнинг овқати ҳам зиравор ва доривор ўтлар аралашмасидан алоҳида тайёрланади. Кўзикмасин, деб эгаси бегона кўзлардан асрайди. Маросим тартибларига риоя қилинади, ёқимтойининг қулоғига алланималарни шивирлаб, уни майдонга туширади.\nАсрлар оша келаётган хўроз жанги қоидалари тўғрисида икки оғиз сўз. Қура ташланиб, аввал битта хўроз майдонга туширилади. У эса гўё кинога олинаётгандек мағрур давра айланиб, ўзининг устунлигини намойиш қилади. Рақиби даврага туширилгач, унинг қанотлари дуккайиб, тожи қип-қизил қонга тўлади. Жанг бошланади. Томошабинлар эҳтиросли қизиқиш билан кузатишади. Пул тикишади.\nБузуқ, ярамас ҳиссиётларми? Ибтидоий инстинктми? Ёввойиликми? Боксёрлар жангида ёки бошқа қаттиқ яккакурашларда негадир бундай саволлар берилмайди. Испаниянинг буқа жангини айтмаса ҳам бўлади.\nХўроз уриштириш жанги узоқ йиллар тақиқланди. Бироқ, у пана-пасқамларда, бозорларнинг хилват жойларида ўтказилиб турди. Урф-одатларга бурканган вақтихушлик. Бу ўйиннинг эҳтиросли ихлосмандлари, ҳатто, наслли товуқ боқишни билмаган, халқ урф-одатларини тушунмаган айрим кимсалар имкониятдан фойдаланиб, мўмай пул топишга киришиб кетдилар.\nБугун унутилган анъаналар яна юзага чиқаяпти. Спортнинг миллий турлари, мусобақабоп анъана ва урф-одатлар қайта тикланмоқда. Шу жумладан, хўроз уриштириш жанги ҳам. Тегишли идораларда рўйхатдан ўтказилиб, ихтисослашган ишқибозлар клублари ташкил қилинмоқда. Улар ўзларининг ҳуқуқий майдонларида томоша кўрсатишга интилмоқдалар. Бозор маъмурияти ҳамда томоша кўрсатувчи тадбиркор ўртасида ер ҳамда бинони ижарага олиш бўйича шартнома тузилади. Клублар солиқ тўлашади. Фойда тушумлари эса томошабинлар тўлаётган уч минг сўм ҳисобидан шаклланади. Болалар ҳамда кекса кишилар томошани бепул кўришади. Машиналар тўхташ жойи баҳоси ҳам белгиланган – олти минг сўм.\nБундай легаллаштириш, очиқлик хўроз уриштириш жангининг оммабоплигини ҳам ошириб юборди. Кўпгина туманларда бундай мусобақалар ҳафтада, ҳатто, уч мартагача ўтказилади. Беш юзга яқин ишқибозлар турли ҳудудлардан келишади. Улар селекция йўли билан товуқлар зотини яхшилаш бўйича тажриба алмашадилар. Бироқ, бундай янгилик барчага ҳам, шу жумладан, айрим ҳуқуқ тартибот органлари ходимларига ҳам асқотиб қолмади. Жумладан, пойтахт вилоятининг Зангиота туман ички ишлар бўлими бошлиғи Улуғбек Жабборов “Зангиота деҳқон бозори” ҳузурида ташкил қилинган “Хўроз уриштириш” клуби ташаббускорлари билан бир неча бор суҳбат ўтказди. Жиноятчиликнинг олдини олиш бўйича методик ҳамда ҳуқуқий тавсиялар бериб, жумладан, ташкилотчилар томонидан ҳеч қандай назорат қилинмаётган пул тикишлар тўғрисида гапирди. Шунингдек, бошқа негатив фактлар ҳақида ҳам тўхталди. Буларнинг кўпчилиги ҳақиқат эди.\nКлуб раҳбарларини анчагина қўрқитиб погонли раҳбар муддаога ўтди. Унга ҳар бир хўроз уриштириш жангидан бир ярим миллион сўм берилиши керак... Иштаҳаси карнай. Бир ойдан кейин улуш икки миллион қилиб белгиланди. Ана шунда ишқибозлар бир тўхтамга келдилар. Юқори ҳуқуқ тартибот органига мурожаат қилдилар.\nУшбу мурожаат зудлик билан ўрганилди. Мундир шаънини ҳимоя қилиш ҳам ўйлаб ўтирилмади. Тузилган махсус тезкор гуруҳ У.Жабборовни ҳеч қандай шовқин-суронсиз пора билан ушлади. Суд бўлди. Ҳукум - беш йил озодликдан маҳрум қилиш.\nҚайта тикланган қадимий анъаналарга етказилган зарар, шахсий манфаатни кўзлаб, уни яна яширин ҳолатларга ўтишга мажбурлашни қандай баҳолаш мумкин? Ҳокимият вакилларига ишонч ҳам йўқолади-ку.\nҲуқуқбузарликнинг олдини олишда хизмат интизоми ва қонунчиликни мустаҳкамлаш, ички ишлар органларини ўз вазифасини билмайдиган, масъулиятни чуқур англамайдиган тасодифий кишилардан тозалаш ҳар доимгидек долзарб масала бўлиб қолаверади.\nМиллий мусобақа ташкилотлари фаолиятини аниқ белгилаш вақти келди. Қандай қилиб? Бунга эса мисоллар кўп. Кураш, от спорти турлари, жумладан, улоқ, кўпкари, қиз қувмоқ кабилар бўйича ҳукумат қарорлари қабул қилинган. Носоғлом пул тикишларга чек қўядиган қоидалар, ташкилий-ҳуқуқий тадбирлар ишлаб чиқилган. Хўроз уриштиришлар қушлар ўйини ҳуқуқида бўлаётган ҳозирги пайтда асрлар давомида яшаб келаётган қизиқарли ўйинларни обрўсизлантирадиганлар ҳам топилаверади...\n“Правда Востока” газетаси шарҳловчиси.