Антон Чехов. Лайча эргаштирган хоним (ҳикоя) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Жаҳон насри онлайн антологиясиАнтон Чехов (1860-1904; Россия)Антон Чехов. Лайча эргаштирган хоним (ҳикоя)\nАнтон Чехов. Лайча эргаштирган хоним (ҳикоя)\nЧоп этилган 10.01.2019 10.02.2019 МуаллифZiyouz.uz\nСоҳилда лайча эргаштирган бир хоним пайдо бўлибди, дейишарди. Ялтага келганига икки ҳафта бўлган ва бу ерга одатланиб қолган Дмитрий Дмитрич Гуров ҳам келган кишиларга қизиқа бошлади. У Верна павильонида ўтирганида соҳилдан ўрта бўй, сарғиш соч, бошига берет кийган ёшгина хоним ўтганини; унинг кетидан оқ бароқ лайча югуриб кетаётганини кўриб қолди.\nБундан кейин Гуров бу хонимни шаҳар боғида ва скверда кунига бир неча марта кўрди. Унинг бир ўзи берет кийиб, оқ бароқ лайчасини эргаштириб юрар эди; уни ҳеч ким танимас, лайча эргаштирган хоним деб аташар эди.\n«Агар бу ерда унинг эри ва танишлари бўлмаса, — танишиб қўйиш зарар қилмас эди!» деб ўйлади Гуров.\nГуров ҳали қирққа кирмаган бўлса ҳам, ўн икки яшар қизи ва гимназияда ўқийдиган икки ўғли бор эди. Уни студентлик чоғида, иккинчи курсда ўқиётгандаёқ уйлантириб қўйишган эди, энди хотини ўзидан бир ярим баравар каттага ўхшарди. Хотини новча, қора қош, тўғри, сипо, серсавлат ва ўзининг таъбири билан айтганда, ақлли аёл эди. У кўп ўқир, хатида ъ ни ёзмас, эрини Дмитрий эмас, Димитрий дерди. Гуров эса, уни дилида калтафаҳм, фаросатсиз, хунук деб ўйлар, ундан ҳайиқар ва уйида тургиси келмас, хотинига аллақачонлар хиёнат қилган, тез-тез бошқа аёллар билан юрар, эҳтимол, шу сабабдан, хотинларга ёмон назар билан қарар ва унинг олдида хотинлар тўғрисида гаплашганларида у хотинларни:\n— Зоти пастлар, — деб атар эди.\nУ, мен кўп аччиқ тажрибаларни бошдан кечирганимдан, хотинларни қандай атасам ҳам бўлаверади деб ўйлар, аммо ўзи шу «зоти пастлар» бўлмаса, икки кун ҳам туролмас эди. Эркакларнинг орасида у қовушолмас, зерикар, муносабати совуб, индамас бўлиб қоларди, аёллар орасида эса, ўзини эркин ҳис этар, нималар ҳақида гаплашиш, ўзини қандай тутуш кераклигини билар ва улар билан ҳатто индашмай ўтириш унга осон эди. Унда аёлларни ўзига тортадиган қандайдир меҳригиё бор эди, буни у билар ва ўзини ҳам қандайдир куч улар томон тортар эди.\nБошқа хотинлар билан бўладиган ҳар қандай яқин муносабат дастлаб кишининг ҳаётида ширин бир янгилик, кишига ёқимли ва енгил ҳодисадай туюлса ҳам, ўзини билган кишилар учун, айниқса оғир табиат, журъатсиз москваликлар учун ғоятда мушкул бир муоммодек кўринса ҳам, бу пиравордига бориб, кишига ортиқча юк бўлиб қолишини Гуров ўзининг турмушида кўп марта бошдан кечирган тажрибаларидан, ҳақиқатан аччиқ тажрибаларидан аллақачонлар билар эди. Аммо қулинг ўргилсин хонимларни кўрганда бу тажрибалар негадир унутилар, айш-ишратни истаб қолар, ҳамма нарса қулай ва завқли туюларди.\nБир кун кечқурун у боғда овқатланиб ўтирганида ўша берет кийган хоним унинг ёнидаги столга ўтириш учун секин-аста келаверди. Унинг қиёфаси, юриши, кийими, причёскаси тузук одамлардан эканини, эри борлигини, Ялтага биринчи марта, ёлғиз ўзи келгани ва зерикиб юрганини кўрсатар эди… Бу ердагиларнинг ахлоқи бузуқлиги ҳақида тўқилган ҳикояларнинг кўп жойи нотўғри эди. Гуров эса улардан ҳазар қилади, аммо бу ҳикояларни қўлларидан келса ўзлари гуноҳ қилишдан қайтмайдиган кишилар томонидан тўқилганини ҳам билар эди. Бироқ ҳалиги хоним ундан уч қадам наридаги столга келиб ўтиргач, ғалабани осонгина қўлга киритиш, тоғ томонларга сайр қилиш, ўша тез ва бирпаслик муносабатлар ҳақидаги, оти ва фамилиясини билмаса ҳам осонгина қўлга кирадиган номаълум хотинлар билан ошиқ-маъшуқ бўлиш ҳақидаги иштиёқни қўзғовчи бу ҳикоялар унинг хаёлидан ўтаверди.\nУ лайчани алдаб чақирди. Лайча олдига келиши билан бармоғини ўқталиб уни қўрқитди. Лайча ириллади. Гуров уни яна қўрқитди.\nХоним унга назар ташлади ва дарров ерга қаради. Хоним унга:\n— У қопмайди, — деди-да, қизариб кетди.\n— Унга суяк берсам майлими? — деб сўради Гуров ва хоним ижозат ишораси билан бошини қимирлатгач, Гуров мулойимлик билан сўради: — Ялтага қадам ранжийда қилганларига кўп бўлдими?\n— Беш кунча.\n— Менинг келганимга икки ҳафтача бўляпти.\nУлар бир оз жим қолишди.\n— Вақт тез ўтяпти, лекин бу ер зерикадиган жой экан! — деди хоним, унга қарамасдан.\n— Бу ер зерикадиган жой экан дейиш, шунчаки, одат бўлиб қолган гаплар. Белевдами ёки Жиздрадами яшайдиган кимса, ўз юртида зерикмайди-ю, бу ерга келгандан кейин эса: «Оҳ, зерикяпман! Оҳ, чанг экан!» дейди. Унақалар Гренададан келгандай калондимоғ бўлади.\nХоним кулиб юборди. Сўнгра, улар нотаниш кишилардек, индамасдан овқатларини едилар; овқатдан кейин эса, ёнма-ён боришди, улар ўртасида енгил-елпи ҳазил гаплар бошланди, бу эркин ва мамнун кишилар қаерга борсалар ҳам, нималар тўғрисида гаплашсалар ҳам, улар учун барибир эди. Улар бирга сайр қилишди ва денгизнинг туси ғалатилиги ҳақида гаплашди; денгиз суви оч бинафша тусда, майин, ёқимли бўлиб, ой нури унинг юзида жилваланиб турар эди. Булар кундузи иссиқ бўлганидан кечқурун дим бўлади дейишди. Гуров ўзининг москвалик эканини, филолог бўлса ҳам, банкда хизмат қилишини; бир вақтлар хусусий операда ашула айтишга ҳозирланиб юриб, кейин бу ишни ташлаб юборганини, Москвада иккита ҳовлиси борлигини айтди… У хонимнинг Петербургда ўсганлигини, аммо С. деган жойга эрга текканини, ўша ерда икки йилдан бери туришини, Ялтада яна бир ой туражагини, унинг кетидан балки эри ҳам келишини, у ҳам дам олмоқчи эканини хонимдан эшитди. У эрининг қаерда — губерна идорасида ишлайдими, ёки губерна земство идорасида ишлайдими, буни аниқ айтолмайди, бунинг учун ўзи ҳам кулди. Гуров яна, унинг Анна Сергеевна деб аталишини ҳам билиб олди.\nШундан кейин Гуров ўз номерига борганда шу хоним ҳақида у билан эртага учрашсам керак деб ўйлади. Шундай бўлиши керак. У ўринга ётар экан, ўз қизи сингари, бу хонимнинг ҳам яқиндагина институтда ўқиб юрганини эслади. Унинг кулишларида, нотаниш кишилар билан гаплашишида ҳали анча хомлигини хаёлидан кечирди. Одамлар унинг кетидан эргашади, унга қарашади, у билан\nфақат биргина яширин мақсадни кўзлаб гаплашади, буни унинг ўзи сезмаслиги мумкин эмас, унинг мана шундай шароитда якка ўзи юриши, балки унинг ҳаётида биринчи марта бўлган ҳодисадир. Гуров унинг ингичка нозик бўйнини, чиройли кўкиш кўзларини эслади.\n«Унинг аҳволи паришонроқ кўринади» деб ўйлади-да, кўзи уйқуга кетди.\nТанишувдан кейин икки ҳафта ўтди. Байрам куни эди. Уйнинг ичи дим, ташқарида эса, шамолдан тупроқ буралиб-буралиб учар, шляпаларни учириб кетар эди. Киши кун бўйи сув ичкиси келади. Гуров ҳам тез-тез павильонга кирар ва Анна Сергеевнани гоҳ сиропли сув ичишга, гоҳ морожний ейишга таклиф этар эди. Ором оладиган жой йўқ эди.\nКечқурун, ҳаво сал тинчигач, улар пароходнинг келишини кўриш учун пристанга боришди. Пристанда сайр қилиб юрганлар кўп эди, улар гулдасталар кўтариб, кимнидир кутиб олиш учун тўпланишган эди. Бу ерда Ялта одамларининг кийинишидаги икки хусусият равшан кўриниб турар эди: кекса хотинлар ёшлар сингари кийинган эдилар, генераллар ҳам анчагина бор эди.\nДенгиз тўлқинлангани учун пароход кеч, қуёш ботгандан кейин келди ва қирғоққа келиб тўхташдан олдин узоқ вақт бурилди. Анна Сергеевна, худди танишларини ахтараётган кишидай, дастали кўзойнак билан пароходга ва пассажирларга қарарди, Гуровга қараб гапирганда эса, унинг кўзлари ярқираб кетар эди. Анна Сергеевна кўп гапирар, унинг берган саволлари узуқ-узуқ ва нима тўғрида сўраганини ўша заҳотиёқ унутар эди; сўнгра у дастали кўзойнагини оломон орасига тушириб, йўқотиб қўйди.\nЯсанган-тусанган оломон тарқалиб, пристанда ҳеч ким қолмади. Шамол бутунлай тинди. Гуров билан Анна Сергеевна эса, пароходдан яна бирор киши чиқиб қолмасмикин, дегандай кутиб турардилар. Анна Сергеевна индамас, Гуровга қарамай, гул ҳидлаб турарди.\n— Кечқурун ҳаво яхши бўлиб қолди, — деди Гуров. — Энди қаерга борамиз? Бирор жойга бормаймизми?\nАнна Сергеевна жавоб бермади.\nШунда Гуров унга тикилиб боқди-да, бирдан уни қучоқлаб олди ва лабларидан ўпди. Унинг димоғига гулнинг ёқимли ҳиди урди ва биров кўриб қолмадими? — деб қўрқиб, у ёқ бу ёққа аланглади.\n— Юринг, сизникига борамиз, — деди секин Гуров.\nУлар иккиси тез-тез юриб кетишди.\nАнна Сергеевнанинг номери дим, номерни япон магазинидан сотиб олинган атирнинг ўткир ҳиди тутиб кетган эди. Гуров шу пайтда уни кўздан кечирар экан: «Киши ўз ҳаётида кимлар билан учрашмайди?» деб ўйлади. Ўтмишдан унинг хотирасида беғам, очиқ кўнгилли, ишқ-муҳаббатдан шод бўлган хотинлар тўғрисидаги, гарчи қисқа вақт бўлса-да, ўзидан миннатдор бўлган хотинлар тўғрисидаги эсдаликлар сақланиб қолган эди. Яна унинг хотирида ортиқча гаплар айтиб, ноз-фироқ, асабийлик билан юзаки севувчи, гўё севги ҳам, эҳтирос ҳам эмас, булардан ҳам юқорироқ бир нарсани ифодаловчи, ўзининг хотини каби туйғу билан севувчи хотинлар тўғрисидаги хотиралар, ҳамда ўзлари жуда гўзал бўлсалар-да, истаралари совуқ, афтлари бирдан йиртқичларникига ўхшаб кетадиган, турмушдан ортиқ нарсалар талаб қилувчи, ёшлари ҳам бир жойга бориб қолган, инжиқ, тўпос, ҳукмронликни яхши кўрадиган икки-учта хотинлар тўғрисидаги хотиралар, Гуровнинг улардан кўнгли совуганда, уларнинг гўзаллиги ўзида нафрат қўзғовчи, уларнинг кийимидаги уқалар унинг кўзига тукка ўхшаб кўринувчи хотиралар эсида қолган эди.\nАммо бу жойда ҳам ўша жасоратсизлигини, ёшликда тажрибасизлик орқасида қиладиган хомлигини кўрсатиб, ноқулай ҳолатда қолди; гўё биров келиб эшикни қоққандагидек саросималик юз берди. «Лайча эргаштирган хоним» деб аталган Анна Сергеевна бўлиб ўтган ишларга ўзгача, жуда ҳам жиддий қаради, ўзи учун тубанлик деб ҳисоблагандай бўлди, бу ишни ғалати ва ўринсиз дегандай эди. Анна Сергеевнанинг ранги ўчган, чеҳраси ўзгарган, узун сочлари юзида паришонҳол осилиб, худди қадимги суратлардаги гуноҳкор аёлдек маъюслик билан ўйланиб турарди.\n— Яхши эмас! — деди у. — Аввало сиз энди мени ҳурмат қилмайсиз.\nНомерда стол устида тарвуз турган эди. Гуров ундан бир тилим кесиб олиб, оҳиста еди. Ярим соатча индашмай ўтиришди.\nАнна Сергеевна жозибадор, унинг соддалиги, кўпни кўрмаган пок хотин эканлиги билиниб турар эди; столнинг устида ёниб турган биттагина шам нури унинг юзини аранг ёритар, аммо унинг юраги безовталиги сезилиб турар эди.\n— Нимага сени ҳурмат қилмай қўяр эканман? — деб сўради Гуров. — Сен нима деяётганингни ўзинг билмайсан.\n— Мени худо кечирсин! — деди у ва унинг кўзлари ёшга жиқ тўлди. — Бу даҳшатли.\n— Сен ўзингни оқлаётганга ўхшайсан.\n— Мен нима билан ўзимни оқлай? Мен ёмон, ярамас хотинман, мен ўзимдан нафратланаман, ўзимни оқлашни ўйламайман ҳам. Мен эримни алдамадим, ўзимни алдадим. Мен уни ҳозиргина эмас, кўп вақтдан бери алдаяпман. Эрим балки виждонли, яхши кишидир, лекин у малайда! Мен унинг у ерда нима қилишини, қандай ишлашини билмайман, ёлғиз унинг малайлигини биламан, холос. Унга текканимда йигирма ёшда эдим, турмушнинг қандайлигига жуда қизиқар эдим, яхшироқ нарсага эришувни истар эдим; мен ўзим-ўзимга, бундан бошқача турмуш ҳам бор-ку, дер эдим. Турмуш кўришни истар эдим. Турмуш кўришни… Ҳавас мени азоблар эди…. сиз буни тушунмайсиз, аммо, худо ҳақи, ортиқ ўзимни тутолмадим. Менга бир нарса бўлаётгандай туюлди, эримга касалман дедим-да, бу ёққа қараб жўнадим… Бу ерда доим гангиб, жиннилардай юрган эдим… Мана энди мен разил, ярамас хотин бўлиб қолдим, мендан ҳар ким жирханиши мумкин.\nБу хил гаплар Гуровга ёқмас, бундай соддадиллик, кутилмаган ва ўринсиз афсусланиш унинг ғашига тегар эди; агар Анна Сергеевна кўзига ёш олмаганда, ҳазил ёки устомонлик қиляпти, деб ўйлаш мумкин эди.\n— Мен тушунмаяпман, — деди у, секингина. — Нима демоқчисан? У юзини Гуровнинг кўкрагига қўйиб яширди ва унга ёпишди.\n— Гапларимга ишонинг, ёлбориб сўрайман сиздан… — деди у. — Мен ҳалол, пок ҳаётни севаман, гуноҳ иш менинг учун разолат, нима қилаётганимни ўзим билмайман. Буни оддий халқ: шайтон йўлдан оздирди, деб айтади. Шу тобда мен ҳам, ўзимни шайтон йўлдан оздирди десам бўлади.\n— Бас, бўлди энди… — деб ғўлдиради Гуров.\nГуров унинг қўрқиб бақрайиб қолган кўзларига қаради, уни ўпди, секин ва эркалатиб гапирди. Анна Сергеевна секин-аста тинчланди, чеҳраси очилди, иккилари ҳам кулишди.\nУлар ташқарига чиққанларида соҳилда ҳеч ким кўринмас эди, сарв дарахтларига чулғанган шаҳар бутунлай жимжит, аммо денгиз ҳамон шовуллар ва қирғоққа келиб урилар, битта баркас (катта қайиқ) тўлқиндан лапанглар ва унинг устидаги чироқча липиллаб турар эди.\nБир извошчини топиб, Ореандага жўнашди.\n— Мен ҳозир пастдаги йўлакда фамилиянгни билиб олдим: доскага фон Дидериц деб ёзиб қўйибди, — деди Гуров. — Эринг немисми?\n— Йўқ, унинг бобоси немис бўлса керак, ўзи православ мазҳабида.\nУлар Ореандада, черковнинг олдидаги бир скамейкада пастга, денгизга қараб, жим ўтиришди. Ялта тонг пайтидаги туман орасида аранг кўринар, тоғ чўққиларида оппоқ булутлар жим турар эди. Дарахтларнинг барглари қимирламас, саратонлар чириллар, денгизнинг пастдан эшитилаётган бир хилдаги бўғиқ овози бизни кутаётган ўлимдан, абадий уйқудан хабар берар эди. Бу жойда Ялта ҳам, Ореанда ҳам бўлмаган замонларда пастда денгиз ана шундай шувуллаб турган; у ҳозир шувуллаяпти ва биздан кейин ҳам ўшандай бепарво ва бўғиқ овоз билан шувуллай беради. Ҳар биримизнинг абадий барҳаёт бўлишимиз, ер юзида ҳаётнинг тинмай ҳаракатда бўлуви, тўхтовсиз вояга етиб туруви балки мана шу мангуликда ва ҳаётга, ўлимга бепарво қарашда бўлса керак. Тонг пайтида жуда гўзал кўринган, эртаклардагина эшитиладиган ана шундай ажойиб денгиз, тоғ, булутлар, кенг осмон манзараларига маҳлиё бўлган, ёш хотиннинг ёнида ўтирган Гуров, агар яхшилаб ўйлаб кўрилса, бу дунёдаги ҳамма нарса ҳақиқатан гўзал деб ўйлар эди, унинг назарида биз турмушнинг олий мақсадларини, ўзимизнинг инсонлик қадри қимматимизни унутган вақтимизда ўзимиз ўйлаган ва қилган нарсаларгина ёмон эди.\nБиров яқин келиб, уларга бир қаради-ю, яна қайтиб кетди; у қоровул бўлса керак. Бу ҳолат ҳам унга сирли ва гаштли бўлиб туюлди. Феодосиядан жўнаб, тонг ёруғида чироғсиз етиб келган пароход кўринди.\nЖим ўтирган Анна Сергеевна:\n— Кўкатларга шудринг тушибди, — деди.\n— Ҳа, энди кетсак ҳам бўлади.\nУлар шаҳарга қайтишди.\nШундан кейин улар ҳар куни туш пайтида соҳилда учрашиб турдилар, нонуштани, тушликни бирга қилар, биргаликда сайр этар, денгиздан завқ, баҳра олардилар. Анна Сергеевна уйқум бузуляпти, юрагим ҳовлиқяпти деб зорланар, гоҳ рашк билан, гоҳ Гуров мени унчалик ҳурмат қилмасмикан деб хавотирланиб бир хил савол бераверар эди. Кўпинча скверда, ёки боғда хилват жойларда ўтирганларида, Гуров бирдан уни қучоқлаб эҳтирос билан ўпар эди. Ҳузур-ҳаловат, куппа кундуз куни, биров кўриб қолмасин деб аланглаб, хавотир олиб ўпишар, куннинг исиқлиги, денгиз ҳавоси ҳамда шод, ясанган, тўқ кишиларнинг доимо кўз олдидан ўтиб туриши Гуровга ниҳоятда қаттиқ таъсир этди; у Анна Сергеевнага сиз жудаям гўзалсиз, дилдорсиз дер, эҳтиросдан ўзини тутиб туролмас, ундан бир қадам ҳам ажралмас эди; Анна Сергеевна эса, кўпинча ўйланиб қолар ва Гуровга сиз мени ҳурмат қилмассиз, севмассиз, бир ярамас хотин деб қарарсиз, шуни очиқ айтинг деб, ўтинаверар эди. Улар ҳар куни кечқурун шаҳардан ташқарига бирор жойга, Ореандага ёки шаршарага кетишар ва беармон сайр этишар, ҳар сафарги таассуротлари ажойиб ва ғаройиб бўларди.\nАнна Сергеевнанинг эрини келади деб кутишарди, Аммо ундан хат келиб қолди, хатда кўзим оғриб қолди, ўзинг тезроқ етиб кел, деб ёзган. Шунинг учун Анна Сергеевна кетишга шошилди.\n— Яхши бўлди, мен кетаман, — деди у Гуровга, — Тақдир шу.\nАнна Сергеевна аравада жўнади, уни Гуров кузатиб борди. Улар кун бўйи йўл юришди. Анна Сергеевна курьер поездининг вагонига кириб ўтирди; мана, иккинчи занг ҳам урилди. Шунда Анна Сергеевна айтди:\n— Менга қаранг, сизни яна бир кўриб қолай… Келинг, тағин бир қараб, дийдорингизга тўйиб олай. Мана шундай.\nУ йиғламас, аммо ғамгин, худди касалдай эди. Юзлари учиб-учиб турар эди.\n— Сизни сира эсдан чиқармайман, — деди Анна Сергеевна. — Сизни худога топширдим, яхши қолинг. Мени яхши ном билан эсланг. Биз умрбод хайрлашяпмиз, шундай бўлиши керак, чунки аслида бизнинг учрашмаслигимиз лозим эди. Яхши қолинг, худога топширдим.\nПоезд тез юриб кетди, кўп ўтмай угинг чироғлари ҳам кўринмай қолди, бирпасдан кейин шов-шув ҳам эшитилмай қолди, бу Гуровни ҳушига келтириш, унинг ширин хаёлларини қочириш учун атайлаб қилингандек эди. Гуров платформада бир ўзи қолди ва у узоқ қоронғиликка кўз тикар экан, чигирткаларнинг чириллашини ва телефон симларининг ғўнғиллашини худди уйқудан энди турган кишидай эшитди. У ўз ҳаётимда яна бир саргузашт ёки можаро бўлиб ўтди, у ҳам тамом бўлиб фақат хотира қолди, деб ўйлар эди… Унинг дили ғаш, ҳомуш ва бир оз афсусланар эди; энди сира ҳам кўришмас бўлиб кетган бу ёш хотиннинг ундан кўнгли тўлмаган эди. Гуров эса у билан хушмуомала, самимий муносабатда бўлса ҳам, ёши ундан қарийб икки баравар катта бўлган бу бахтиёр эркакнинг унга қилган муомалалари, гап-сўз ва эркалатишларида, салгина истеҳзо, андак такаббурлик сезилиб турар эди. Анна Сергеевна ҳар вақт уни яхши, тенгги йўқ олижаноб инсон деб атар эди; афтидан, Гуров, унга бошқача бўлиб кўринган, демак, Гуров уни беихтиёр алдаб юрган эди…\nСтанцияда кузнинг ҳиди келиб қолган, кечқурун салқин бўлди.\n«Менинг ҳам шимолга жўнайдиган вақтим келди, — деб ўйлади Гуров, платформадан кетаётиб. — Вақт келди!»\nМосквада, унинг уйида, ҳамма нарса қишдагидек эди; печлар ёқилар, болалар гимназияга жўнашга тайёрланар ва чой ичган вақтларда ҳали қоронғи бўлар, шунинг учун энага бир оз вақт чироқни ёқиб қўяр эди. Қаттиқ совуқлар ҳам бошланган эди. Янги қор ёққан чоғда биринчи марта чанага тушиб юрганда оппоқ ерни, оппоқ томларни томоша қилиш жуда завқли бўлади, киши енгил ва яхши нафас олади, ана шу вақтда кишининг ёшлик чоғлари эсига тушади. Қиров тушиб оқарган қари арғувон ва қайин дарахтлари кишининг кўзига ёқимли кўринади, улар сарв ва хурмо дарахтларидан кўра кўнгилга яқинроқ бўлиб, буларнинг олдида киши денгиз ва тоғларни ўйлагиси ҳам келмайди.\nГуров москвалик эди. У Моеквага яхши вақтда, совуқ кунларда етиб келди. У иссиқ пўстинини ва қўлқопини кийиб, Петровкани бир айланиб келгандан кейин ва шанба куни кечқурун қўнғироқларнинг товушини эшитгандан сўнг, яқинда қилиб келган саёҳатининг ва бориб кўриб келган жойларнинг завқларини дилидан чиқариб юборди. У секин-аста Москва ҳаётига кўникиб кетди. Ҳар куни учтадан газета ўқиб ташласа ҳам, принцип учун Москва газеталарини ўқимайман дерди. Энди у ресторанлар, клублар, меҳмондорчиликлар, юбилейларга боргиси келиб турар, ўз уйига машҳур адвокатлар ва артистларнинг келиб туришларини, докторлар клубида профессор билан карта ўйнашни ёқтирар эди. Энди у бир сковородка селянкани бемалол еб қўяверадигам бўлган эди…\nУ, бирор ой ўггач, Анна Сергеевна ҳам эсимдан чиқиб кетар, бошқа хотинлардек, гоҳ-гоҳ ёқимли табассум билан тушимдагина кўриниб қолар деб ўйларди. Бир ойдан кўпроқ вақт ўтди, қаҳратон қиш кирди, аммо Анна Сергеевна у билан кечагина ажралишгандай хотирида турар эди. У тобора кўпроқ эслайдиган бўлиб қолди. Кечқурунги жимжитлик пайтида унинг кабинетига дарс тайёрлаётган болаларнинг овози кирса ҳам, ресторанда ўтирганда романс ёки орган товушини эшитса ҳам, ёки печь ўчоғидан бўроннинг гувуллаган товуши келса ҳам пристанда юз бергаи аломатлар, эрта биланги туманлар, Феодосиядан келган пароход, ўпишишлар унинг хотирида жонланар эди. У анча вақт хона ичида у ёқдан бу ёққа юрди-да, кўрганларини эслади, жилмайди, кейин эслаган нарсалари орзуга айланди, ва бошдан кечирганлари, хаёлида, бундан кейин кўрадиганлари билан қоришиб кетди. Анна Сергеевна унинг тушига кирмас, у қаерда юрса соя каби эргашиб юрарди. У кўзини юмиши билан кўз олдига Анна Сергеевна келар, гўзаллашиб, ёшариб, нозиклашиб кетгандай эди. Гуровнинг ўзи ҳам, ўзига Ялтадагидан кўра яхшироқдек туюлар эди. Кечқурунлари Анна Сергеевна китоб жовонидан, печкадан, бурчакдан унга қараб тургандек, унинг нафаси ва кийимининг майин шилдираши эшитилгандек бўлар эди. Кўчада юрганда эса, хотинларни кўздан кечирар ва унга ўхшайдигани йўқми экан, деб ахтарар эди…\nЎз хотираларини бирор кишига айтиб, юрагини бўшатгиси келар эди. Уйдагиларга ўзининг ишқ-муҳаббатини гапириб бўлмас, кўчада эса, кимга айтишни билмас эди. Қўшниларига ҳам, банкдагиларга ҳам айтиб бўлмас эди. Нима тўғрида ҳам гапирсин! У вақтда севиб қолганмиди? Анна Сергеевна билан бўлган муносабатида, бирор гўзал, ёқимли ёки ибратли ва ёки бирор ажойиб нарса бўлганмиди? Ниҳоят, у қандайдир муҳаббат тўғрисида, хотинлар тўғрисида гапириб кетди ва ҳеч ким бунинг фаҳмига етмади, унинг хотинигина ўзининг қора қошларини чимириб:\n— Димитрий, олифтачилик сенга сира ҳам ярашмас экан, — деди.\nУ бир куни кечаси ўз шериги билан докторлар клубидан чиқиб келаётганида, ўзини боса олмай:\n— Менга қаранг, Ялтада мен қандай нозанин билан танишганимни билсангиз эди! — деди.\nАмалдор чанага ўтириб жўнади ва бирдан қайрилиб қараб:\n— Дмитрий Дмитрич! — деб қичқирди.\n— Ҳали сиз тўғри айтган экансиз. Осетрина ҳидланиб қолган экан.\nБу беозор сўзлар, негадир бирданига Гуровнинг жаҳлини чиқариб юборди, уни таҳқирлагандай бўлиб туюлди. Қандай ёввойи феъл-муомала, қандай одамлар! Қандай бемаза тунлар, қандай маза-матрасиз кунлар! Берилиб ўтириб карта ўйнашлар, мечкайлик, ичкиликхўрлик, доимо бир хил гаплар. Беҳуда ишлар ва ҳамон бир турли гап-сўзлар вақтнинг, куч-қувватнинг яхшироқ қисмини олиб қўяди-да, ниҳоят озгина, арзимас, самарасиз вақт қолади, бирор жойга кетиб ҳам, қочиб ҳам бўлмайди, киши баайни жиннихонада ўтиргандай, ёки маҳбуслар ротасига тушиб қолгандай!\nГуров тун бўйи ухламади, ғазабланди ва куни билан боши оғриб юрди, бундан кейинги кечаларда ҳам уйқуси беҳузур бўлди, ўрнида ўйга ботиб ўтирар, ёки уйнинг у бурчидан бу бурчига юриб чиқар эди. Болалар унинг кўнглига тегди, банкдан ҳам зерикди, ҳеч қаерга боришни ва бирор тўғрида гапиришни хоҳламас эди.\nУ декабрда байрам кунлари сафарга отланди ва хотинига мен бир йигитнинг иши тўғрисида ҳаракат қилиш учун Петербургга кетяпман деди-да, С. га жўнади. Нечун? Буни унинг ўзи ҳам яхши билмас эди. У Анна Сергеевна билан кўришиш ва мумкин бўлса, бундан кейин у билан учрашиб туриш ҳақида сўзлашмоқчи эди.\nУ эрта билан С. га етиб борди ва меҳмонхонага кириб яхши бир номерга жойлашди. Номернинг бутун полига кул ранг саллоти адовут тўшалган эди. Столнинг устида эса, чангга ботган кул ранг сиёҳдон турар эди. Сиёҳдонга, шляпали қўлини кўтарган, аммо калласи узилиб тушган отли чавандоз ўрнатилган эди. Меҳмонхона швейцари унга керакли маълумотни берди: фон Дидериц меҳмонхонага яқин жойда, Старо-Гончарная кўчада, ўзининг хусусий уйида туради, турмуши яхши, бадавлат, отлари бор, у бутун шаҳарга таниқли. Швейцар ўзини Дрьдьриц деб талаффуз этар эди.\nГуров аста юриб, Старо-Гончарная кўчасига борди ва унинг уйини қидириб топди. Уйнинг рўпарасида кул ранг, тепасига найза қадалган узун девор бор эди.\n— Тозаям расво девор эканми? — деди Гуров ўзича гоҳ деразага, гоҳ деворга қараб.\nУ бугун ишга борилмайдиган кун, балки эри ҳам уйдадир, деб ўйлади. Бундай бўлмаганда ҳам бирдан уйга кириш ножўя иш бўлади, у хижолатда қолади. Агар унга хат жўнатилса, балки эрининг қўлига тушиб қолар, унда ишнинг пачаваси чиқади. Яхшиси ўзининг чиқишини кутиш керак. Шундай деб, у кўчада, деворнинг ёнида юрар ва унинг чиқиб қолишини кутар эди. У, дарвозадан ичкарига бир гадой кирганини ва унга итлар тармашганини кўрди, орадан бирор соат ўтгандан кейин роял товуши келди, роялнинг овози паст эди. Анна Сергеевна чалаётган бўлса керак. Бирдан уйнинг кўча эшиги очилди-да, ундан қандайдир бир кампир чиқди, унинг кетидан ўша оқ лайча ҳам югуриб чиқди. Гуров лайчани чақиргиси келди-ю, аммо бирдан юраги ўйнаб кетди, ва ҳаяжонланганидан, лайчанинг номи эсига келмади.\nУ ҳамон юрар ва кул ранг девор унинг кўзига тобора ёмон кўринар эди. Анна Сергеевна мени эсдан чиқаргандир, балки бошқалар билан вақтчоғлиқ қилаётгандир, эртадан кечгача шу лаънати деворни кўра бериб тўйган бу ёш хотин шундай қилишга ҳам мажбур бўлгандир деб ўйланиб, кўнгли ғаш бўлди. У номерга қайтиб келди-да, нима қилишини билмай диванда ўтириб қолди, кейин обед қилди, ундан кейин ётиб узоқ ухлади.\n«Бу ишларнинг ҳаммаси бемаънигарчилик, ортиқча ташвиш экан, — деб ўйлади у, уйғониб ва қоп-қора деразага қараб; кеч кириб қолган эди. — Уйқуга тўйиб олибман. Энди қандай қилиб тонг оттираман?»\nУ, худди касалхонанинг арзон баҳо одеялига ўхшаган одеялга ўралиб, ўтирди ва аламидан:\n«Лайча эргаштирган хоним қайда-ю, сен қайда… саргузашт деб овора бўлма… ана энди ўтиравер бу ерда» деб ўзини-ўзи калака қилди.\nЭрталаб у вокзалга тушганида, катта ҳарфлар билан: биринчи марта «Гейша» қўйилади, деб ёзилган афишани кўрган эди. Ўша эсига келди-да, театрга борди.\n«Биринчи куни қўйиладиган томошадан у қолмаса керак» деб ўйлади у.\nТеатр одам билан тўла эди. Ҳамма губерна театрларидагидек, бунда ҳам, қандил чироғнинг юқори томони туман билан қопланган, галёркада ўтирганлар ғавур-ғувур қилар эди; ўйин бошланиш олдида, биринчи қаторда, қўлларини орқаларига қўйиб, бу ернинг олифталари турар эди; ўша ердаги губернатор ложасида, биринчи ўринда, бўйнига мўйна дум солиб олган губернатор қизи ўтирар эди, губернаторнинг ўзи камтарлик қилиб, портьеранинг орқасида кўринмай ўтирар, унинг фақат қўлларигина кўринар эди; парда чайқалиб турар эди, оркестр созини узоқ созлади. Одамлар кириб, то жой-жойини топгунича, Гуров олазарак бўлиб турди.\nАнна Сергеевна ҳам кирди. У учинчи қаторга бориб ўтирди. Гуров уни кўраркан юраги эзилиб кетди. У, дунёда ўзига Анна Сергеевнадан кўра яқин, қимматли ва азиз киши йўқ эканини шу пайт равшан тушунди; провинция одамларининг орасида кўринмай кетган, қўлига хунуккина дастали кўзойнак ушлаган бу кичкинагина аёл энди бутун ҳаётининг маъноси бўлиб қолди, унинг қайғуси, шодлиги, истаган бирдан-бир қувончи шу аёл эди; ёмон оркестрнинг эски-туски скрипкаларининг садолари остида у, Анна Сергеевнанинг фазилатларини кўнглидан ўтказди, ўйлади ва хаёл сурди.\nАнна Сергеевна билан бирга чаккасига кичкина бакен қўйган, жуда новча, энгашиброқ юрадиган бир ёш йигит ҳам кириб келди ва у билан ёнма-ён ўтирди; у ҳар қадамда калласини қимирлатар ва тинмай таъзим қилаётганга ўхшар эди. Анна Сергеевна Ялтада, изтироб ичида малай деб атаган эри эҳтимол шу киши бўлса. Ҳақиқатан ҳам, унинг новча қоматида, бакенларида, бошининг озгина жойи ялтирашида, қандайдир малайларга хос камтарлик аломатлари сезилар, башараси кулиб турар, кўкрагидаги маълумот белгиси малайнинг номерига ўхшаб турарди.\nБиринчи антрактда эри папирос чеккани чиқиб кетиб, креслода ёлғиз ўзи қолди. Партерда ўтирган Гуров унинг ёнига борди ва қалтироқ овоз билан зўрға илжайиб:\n— Салом! — деди.\nАнна Сергеевна унга қаради-ю, ранглари оқариб кетди, сўнгра, кўзларига ишонмасдан қўрқинч билан яна бир қаради-да, ҳушдан кетиб йиқилиб тушмаслик учун бўлса керак, ўзини тутиш учун, қўлидаги елпуғичини дастали кўзойнагига қўшиб туриб қаттиқ қисди. Иккилари ҳам жим қолишди. Анна Сергеевна ўтирар, унинг ҳаяжонга келганидан қўрқиб, ёнига ўтиришга ботинмасдан, Гуров тикка турар эди. Созланаётган скрипка ва найнинг овози эшитиларди, ҳамма ложаларда ўтирганлар қараётгандек туюлиб, бирдан қўрқинч пайдо бўлди. Анна Сергеевна ўрнидан турди-да, ташқарига қараб тез-тез юриб кетди, унинг кетидан Гуров ҳам эргашди; иккалалари ҳам коридорларда гоҳ юқорига чиқиб, гоҳ пастга тушиб, зинапояларда кезардилар; судья, муаллим, удил мундирларини кийган, ҳаммалари значок таққан аллақандай кишилар уларнинг кўз олдиларидан лип-лип ўтиб турар эди; хонимлар, вешелкалардаги пўстинлар ҳам лип-лип ўтиб турарди, папирос қолдиқларининг ҳидини буруқсатиб, шамол ўтиб турар эди. Юраги така-пука бўлиб турган Гуров эса:\n«Эй худо! Бу одамларнинг ва бу оркестрнинг нима кераги бор эди» деб ўйлар эди.\nШу дақиқада, кечқурун станцияда Анна Сергеевнани кузатиб қолгани, энди иш тамом, у билан ҳеч қачон кўришмаймиз, деб ўйлагани бирдан эсига келди. Аммо ишнинг охири ҳали узоқ эди.\n«Амфитеатрга кириш йўли» деб ёзиб қўйилган, тор ва қоронғи зинапояда Анна Сергеевна тўхтади.\n— Мени жудаям қўрқитиб юбордингиз! — деди у, оғир нафас олиб, ҳамон ранги ўчган, эсанкираган ҳолда. — Оҳ, мени жуда ҳам қўрқитиб юбордингиз-а! Жон-поним чиқиб кетди. Сиз нимага келдингиз? Нимага? Нимага келдингиз ахир?\n— Анна, ўзингиз биласиз, ўзингиз биласиз-ку… — деди у паст овоз билан, шошилиб. — Мени кечиринг, ўзингизга маълум…\nАнна Сергеевна ваҳима ичида, унга муҳаббат билан қарар ва унинг дийдорини хотирасида сақлаб қолиш учун қаттиқ тикилиб қарар эди.\n— Мен шундаям қийналаётган эдим! — деб гапини давом эттирди у, Гуровга қулоқ солмай. Мен ҳамиша сизнинг тўғрингиздагина ўйлар эдим, фикри-ёдим сизда бўлди. Мен сизни эсдан чиқариб юборсам дер эдим, нимага келдингиз ахир, нимага?\nЮқоридаги равонда иккита гимназист папирос чекиб, пастга қараб турар эди, аммо Гуров уларга эътибор бермасдан Анна Сергеевнани ўзига тортиб, унинг юзларидан, қўлларидан ўпарди.\n— Нима қилганингиз бу, нима қилганингиз! — дерди у қўрқиб ва уни ўзидан итариб. — Икковимиз ҳам эсимизни еб қўйдик. Бугуноқ жўнаб кетинг, ҳозироқ жўнанг… Худо ҳақи, Сиздан ўтинаман… Ана, одамлар келяпти!\nЗинапоядан кимдир чиқиб келаётган эди.\n— Сиз жўнаб кетишингиз керак… — дерди ҳамон пичирлаб Анна Сергеевна. — Эшитяпсизми, Дмитрий Дмитрич! Москвага олдингизга ўзим бораман. Мен ҳеч қачон бахтли бўлган эмасман. Ҳозир ҳам бахтли эмасман ва ҳеч қачон бахтли бўла олмайман, ҳеч қачон! Энди сиз ҳам мени ортиқча қийнаманг! Қасамёд қилиб айтаманки, Москвага ўзим бораман. Энди ажрашайлик! Азизим, меҳрибоним, қадрдоним, ажрашайлик энди!\nАнна Сергеевна унинг қўлини сиқди ва унга қараб-қараб, тез пастга тушиб кетди, унинг кўзларидан, чиндан ҳам бахтсиз эканлиги билиниб турар эди. Гуров бир оз вақт диққат билан қулоқ солиб турди-да, ҳамма тинчигандан кейин, вешелкадан кийимияи олди-ю, театрдан чиқиб кетди.\nАнна Сергеевна ҳам Москвага унинг олдига келиб турадиган бўлди. У ҳар ойда икки-уч марта С. дан жўнар ва эрига, мен ўзимнинг хотинлар касали ҳақида профессор билан маслаҳатлашиш учун кетяпман дер, — эри гоҳ ишонар, гоҳ ишонмас эди. У Москвага келганда «Славянский базар»га қўнар ва ўша соатда Гуровга бир қизил шапкали одамни юборар эди. Гуров унинг олдига келар ва бу воқеани Москвада ҳеч ким билмас эди.\nҚиш кунларининг бирида, эрталаб Гуров яна унинг олдига жўнади (хабар берувчи киши кечқурун унинг уйига бориб, тополмаган эди). У билан қизи ҳам борар, уни шу йўлдаги гимназияга кузатиб қўймоқчи эди. Лайлак қор ёғмоқда.\n— Ҳозир уч градус иссиқ, шундай бўлса ҳам қор тушяпти, — деди қизига Гуров — аммо бу иссиқ ернинг устида, холос, атмосферанинг юқориги қатламида температура бутунлай бошқача.\n— Дада, нимага қишда момақалдироқ бўлмайди, а?\nГуров қизига бунинг сабабини ҳам тушунтирди. У гапиришиб борар эди-ю, лекин, Анна Сергеевнанинг олдига кетаётганини, бу сирдан ҳеч бир кимса хабари йўқ, балки бундан кейин ҳам бутунлай хабари бўлмайди, деб ўйлаб борар эди. У икки хил ҳаёт кечирар эди: бириси ошкора ҳаёт бўлиб, буни керак одамлар ҳаммаси кўрган ва билар эди, бу бутунлай сунъийликдан ва кўзбўямачиликдан иборат бўлиб, танишлари ва дўстларининг ҳаётига батамом ўхшар, иккинчи ҳаёт эса — хуфя ўтар эди. Унинг ҳаётининг мағзини ташкил этган, ўзи самимият билан қараган ва ўзини алдамаган, ўзи учун муҳим, қизиқ ҳамда зарур бўлган нарсалар, қандайдир ажиб бир ҳолатга кўра, балки тасодифан бўлса керак, бошқалардан хуфя ўтар эди; лекин унинг қалбакилиги, ҳақиқатни яшириш учун ўранган ниқоби, чунончи унинг банкда хизмат қилиб туриши, клубдаги мубоҳасалари, хотинларни «зоти пастлар» деб аташи, ўз хотини билан бирга юбилейларга бориши, — буларнинг ҳаммаси ошкора эди. У бошқаларни ҳам ўзидай деб ўйлар, кўрганларига ишонмас, доимо, ҳар бир кимсанинг ҳақиқий, энг қизиқ ҳаёти тун пардасига ўхшаган парда орқасида яширин ўтиб турса керак, деб фараз этар эди. Кишининг ҳар қандай шахсий ҳаёти сир тутилади. Эҳтимол, маданий кишиларнинг ҳам, хуфя шахсий маишатни ҳурматлаш кераклигини асабийланиб талаб қилишларининг сабаби, қисман, шу бўлса.\nҚизини гимназияга кузатгач, Гуров ўзи «Славянский базар»га қараб йўл олди. У пастки қаватда пўстинини ечиб, юқорига кўтарилди ва эшикни секингина тиқиллатди. Анна Сергеевна Гуров яхши кўрган кулранг кўйлагини кийган эди. Уни йўл ҳам, бундаги кутиш ҳам толиқтирган ва кеча кечқурундан бери кутавериб ранги сарғайиб кетган эди. Гуров кириши биланоқ, уни кўрди-ю, кулмай-нетмай, бирдан унинг қучоғига ўзини ташлади. Булар худди икки йил кўришмаган кишилардай, лаблари лабларига ёпишиб, узоқ ўпишиб қолдилар.\n— Қани, айт-чи, аҳволинг қандай? — деб сўради Гуров. — Қандай янгиликлар бор?\n— Тура тур, ҳозир айтаман… Гапира олмайман.\nУ йиғидан гапира олмас эди. Гуровдан юзини ўгириб, рўмолчасини кўзларига қаттиқ босиб олди. Гуров эса:\n— Йиғласа йиғлаб олсин, мен ўтириб турай, — деб ўйлади-да, креслога ўтирди.\nКейин қўнғироқни чалди ва чой келтиришни буюрди. У чойни ичаётганида, Анна Сергеевна деразага бурилиб олиб, ҳамон йиғлар эди… У ўзларининг шундай ғамгин ҳаёт кечиришларидан, худди ўғрилардек биров билиб қолмасин деб хуфя иш тутишларидан ҳаяжонланиб, қайғуриб йиғлар эди. Дарҳақиқат, уларнинг ҳаётида ҳузур-ҳаловат бормиди?\n— Қани, бўлар энди! — деди, Гуров.\nГуров бу ишқ-муҳаббат ҳали узоқ давом этишини аниқ билар ва қачон тугашини билмас эди. Анна Сергеевна унга тобора қаттиқ кўнгил қўяр, уни сидқидил билан севар эди. Шунинг учун унга бу ишлар бир кун бориб тўхташи лозим, деб айтиш ножўя бўлар эди. Бунга Анна Сергеевна ишонмас эди.\nГуров яқин борди ва уни эркалатиш, унга тегишиш учун унинг елкасидан қучар экан, шу онда ойнада ўз аксини кўрди.\nУнинг сочлари оқара бошлаган эди. Кейинги йилларда шунчалик қариб, шунчалик хунуклашиб кетгани ўзига қизиқ туюлди. Унинг қўли турган елка иссиқ ва титрар эди. Гуров бунинг шундай иссиқ ва гўзал ҳаётига, ўз ҳаёти каби, бунинг ҳаёти ҳам сўла бошлаши яқин қолганига ачинди. Хоним унинг нимасини бунчалик яхши кўради? У, хотинларнинг кўзига бўлакча кўринар эди. Улар уни ўз кўзларига умр бўйи орзу этиб юрган чин инсон бўлиб кўрингани учун севардилар; янглишганларини кейин билсалар-да, ҳамон севардилар. Уларнинг бирортаси ҳам бундан бахтиёр бўлган эмас эди. Вақт ўта берар, у хотинлар билан танишар, топишар, ажралишар, аммо бирортасини ҳам севмаган эди, ҳар нарса бўлган эди-ю, севги рўй бермаган эди.\nМана энди, Гуров сочлари оқарган чоқдагина, ўз умрида биринчи марта чинакам, юраадан севмоқда.\nАнна Сергеевна билан Гуров иккалалари бир-бирларини жуда яқин, жонажон кишилардай, эр-хотинлардай, қалин дўстлардай севардилар; буларнинг шундай мағиз-пўст бўлиб кетишлари, тақдири азалда пешоналарига ёзиб қўйилгандек эди ва Гуров ўзининг нега хотин олганидан ҳайрон, у эса, нега эрга текканидан ҳайрон эди; булар худди учиб юрган нари ва мода қушлар бўлиб, иккалаларини ҳам тутиб олиб, икки қафасга солиб қўйгандек эди. Улар ўтмишда бир-бирларига бўлган муносабатларидаи уялдилар, ҳозирги нуқсонларини кечирдилар ва уларни ўзгартиб юборган ишқ-муҳаббат эканини сездилар.\nИлгари Гуров қайғули дамларда ҳар хил фикрлар билан ўзини юпатар, энди эса, бундай кезларда фикр юрита олмас, қаттиқ раҳми келар, самимий ва меҳрибон бўлишни истар эди…\n— Йиғини қўй, жонгинам, — деди у. — Шунча йиғладинг — етар энди… Гаплашайлик, бирор нарса ўйлайлик.\nСўнгра улар узоқ маслаҳатлашди, яшириниш, алдаш, турли шаҳарда яшаш, узоқ кўришмай кетиш заруратидан қандай қутулиш тўғрисида гаплашди. Бу оғир кишандан қандай қутулиб бўлади?\n— Қандай қилиб? Қандай қилиб? — деди Гуров, ўз бошини ушлаб. — Қандай қилиб?\nСал вақт ўтгач масала ҳал бўладигандай ва янги, гўзал ҳаёт бошланадигандай туюлади; бироқ ишнинг охири ҳали жуда узоқ экани, энг мураккаб ва қийин ишлар эндигина бошланаётгани иккиларига ҳам аён бўлди.\nС. Иброҳимов таржимаси\n← Аввалги Аввалги Муҳаммад Азиз Марғилоний. Тарихи Азизий\nКейинги → Кейинги: Жон Стейнбек. Одамлар ва сичқонлар (2 пардали драма)


Авлодлар алмашинуви кечаётган Қашқадарё дзюдоси ҳақида\nРеспубликамизда дзюдога қаратилаётган эътибор, унинг ривожи, ютуқ ва камчиликлари ҳақида туркум интервью ҳамда мақолалар бериб келаётган эдик. Бугун диққат эътиборимиз Қашқадарё вилояти дзюдосига қаратилади. Шу мақсадда вилоят дзюдо федерацияси ижрочи директори Аброр Чориев билан суҳбат уюштирдик.\n- Аброр ака, Қашқадарё вилояти дзюдоси ҳақида гап кетганда, кимларни алоҳида таъкидлаган бўлардингиз? Кимлар вилоят дзюдосига тамал тошини қўйишган?\n- Вилоятимиз дзюдоси ҳақида гап кетганида, малакали ва жонкуяр мураббийларимиз - Улуғбек Паттаев, Баҳодир Ҳожиев, Шавкат Бобоёров, Пўлат Омонқулов, Дилдора Тўрақуловаларнинг хизматларини алоҳида таъкидлаб ўтишни истардим. Қашқадарё вилояти дзюдосига асос солган инсон эса Вадим Малков ҳисобланади. Владимир Фелиповичнинг саъй-ҳаракатлари билан вилоятда дзюдо спорт тури оммалаша бошлаган.\n- Терма жамоаларга муносиб номзодларни етказиб бериш бўйича олиб борилаётган ишлар қониқарли даражадами? Вилоятдан ёшлар ва катталар терма жамоасида неча нафардан аъзо ҳамда номзод дзюдочилар бор?\n- Бу борада селекция ишларига жиддий эътибор қаратилган. Бугунги кунда катталар терма жамоасига 5, ёшлар жамоасига эса 7 нафар дзюдочимиз аъзо ҳамда номзод саналади. Улардан Камолиддин Расулов, Баҳром Ражабов, Маъруф Ҳидиров, Нодир Ҳуррамов, Фарангиз Холмуродова сингари дзюдочиларимиз ижобий натижаларга эришиб келишяпти.\n- Қашқадарё вилоятининг қайси туманларида дзюдога эътибор нисбатан яхши?\n- Қарши шаҳри, шунингдек, Ғузор, Косон, Қамаши каби туманларимизда дзюдога бўлган эътибор талаб даражасида. Бунинг натижасида номлари тилга олинган ҳудудлардан иқтидорли спортчилар етишиб чиқмоқда.\n- Спортчиларнинг кашф қилиниши ва юзага чиқиши бевосита мураббийларга боғлиқ. Вилоятда бу масалада муаммо йўқми?\n- Фикрингизга тўлиқ қўшиламан. Мураббийнинг салоҳияти юқори бўлмаса, ҳар қандай иқтидор ҳам ўз-ўзидан сўниб кетиши мумкин. Тажрибали мураббийлар масаласида деярли муаммоларимиз йўқ. Улар мавжуд секцияларимизда яхши ишлашяпти.\n- Вилоят дзюдо федерацияси томонидан мураббий ва ҳакамлар учун семинарлар ўтказиб туриладими?\n- Албатта. Бу каби семинарлар аввалдан белгиланган режа асосида ўтказилади. Бундан ташқари, вилоятимизда ўтказиладиган мусобақалар олдидан ҳам мураббий ва ҳакамлар учун семинарлар ташкил этилади. Йил бошида Ўзбекистон дзюдо федерацияси Ҳакамлар ҳайъати раиси Нағмонжон Мирзараҳмонов, тажрибали мураббий Камол Муродов вилоятимиз ҳакам ва мураббийлар учун семинар ўтказиб беришган эди. Фурсатдан фойдаланиб, нафақат дзюдо, балки барча спорт турларига эътибор қаратаётган ҳукуматимизга, бизга зарур шароитларни муҳайё қилаётган Ўзбекистон дзюдо федерацияси раҳбариятига миннатдорчилик билдирамиз.\n- Вилоят миқёсида ўтказилаётган мусобақалар етарли даражадами?\n- 25 январь куни Қарши ихтисослаштирилган олимпия захиралари мактаб интернати фаоллар залида Ўзбекистон дзюдо федерацияси Қашқадарё вилоят бўлимининг 2019 йил якунлари ҳамда жорий 2020 йил режаларига бағишланган ҳисобот йиғилиши бўлиб ўтган эди. Унда ўтган мавсум сарҳисоб қилиниши баробарида янги йил режалари муҳокама қилинганди. Йиллик режада турли ёш тоифаси учун мўлжалланган мусобақалар бисёр эди. Афсуски, коронавирус пандемияси сабаб юзага келган карантин туфайли ҳамма мусобақаларни ҳам ўтказа олмаяпмиз. 9-10 март кунлари Қарши тумани БЎСМ спорт залида 2005-2006 йилларда туғилган ўсмир ва қизлар ўртасида вилоят чемпионатини ўтказиб олгандик.\n- Қўшни Сурхондарё вилоятидан терма жамоада номзодлар кўп. Шарофиддин Лутфуллаев, Ҳикматуллоҳ Тўраев... Аслида Қашқадарё ҳам курашчи-полвонлар юрти ҳисобланади. Лекин сизларда машҳур дзюдочилар камдек, назаримда. Бу нима билан боғлиқ?\n- Ҳақиқатан ҳам дзюдочиларнинг аксарияти фаолиятини тўй курашларидан бошлаган. Энди саволингизга келсак, ҳозир бизда авлодлар алмашинуви даври кетяпти десам хато бўлмаса керак. Иқтидорли ёшлар етишиб чиқмоқда. Уларнинг асосий терма жамоага таклиф этилиши ва ўзларини кўрсатишлари учун озгина вақт керак.\n16.05.2020 17:14 445


Манзар Абдулхайр. Ишқ аҳлининг кўзгуси - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Илм ва фанАдабиётМанзар Абдулхайр. Ишқ аҳлининг кўзгуси\nЧоп этилган 07.11.2017 03.04.2017 МуаллифZiyouz.uz\nБугун моддиятга “масту мустағрақ” инсоният шитоб билан ҳаракатланмоқдаки, уни бир фурсатга бўлса-да, хаёлий оламга олиб кириш анча мушкул. Негаки, бу тезкорлик XXI аср кишиси учун одат тусига айланган. Киши тахайюл оламига кириши учун эса вақти-вақти билан ўз кўнгил ботинига боқиб, бир фурсат бўлса-да, оёғи заминдан узилмай, чинакам воқеликка, шеърияту табиатга уйғун тарзда ҳаракатланиши лозим. Бу билан ўзининг “савдойи хом” хаёлларини пиширади ва тасаввур оламини янада бойита боради. Зеро, ҳазрат Румий айтганларидай, “Хаёл олами тасаввурлар оламига қараганда яна-да кенг. Чунки бутун тасаввурлар хаёлдан туғилади. Ўз навбатида, хаёл олами ҳам уни бор этган олам қаршисида йўқсилдир”.\nАйни шу маънода, бугун Ҳазрат Алишер Навоий шеъриятига хос – “тахайюл мулки”га кучли эҳтиёж сезамиз. Улуғ шоирнинг ҳар бир ғазали замирида бундай хусусиятлар мужассам бўлиб ишоралар тилида баён этилади. Қуйида шундай бадиият мўъжизаси бўлмиш “Ғаройиб ус-сиғар” девонидаги 428-ғазални кўриб чиқамиз:\nБўлмасун кўнглунг қушиға дурру гавҳар васли ком\nКим, қазо ул доналарға баҳр мавжин қилди дом.\nГар малак тасбиҳи дона, ҳур зулфи дом эрур\nКим, бу дому донаға зийрак қуш эрсанг, бўлма ром.\nДаҳр боғининг ҳавосидур самуму суйи заҳр,\nАнда бўлмас бу ҳавову су била қилмоқ мақом.\nБоғким, нилуфарий кўкурд ўтидур англаким,\nНе муаттар бўлғай андин тарбият топқан машом.\nМай ўти бирла димоғингни қизитмаким, бу ўт\nЭл димоғида пиширмайдур бажуз савдойи хом.\nТо ўзунгни хасча кўргунгдур эмассен одамий,\nГар ҳавода сайр қил, гар су уза кўргуз хиром.\nКул қил ул хасни фано оташгаҳиға ташлабон,\nТо кўнгул миръоти ул кулдин жило топқай тамом.\nИстарам, кўзгуда кўрсам ёр аксин бир нафас,\nСоқиё, майким! Эрур ишқ аҳлининг кўзгуси жом.\nСаккиз байтдан таркиб топган бу ғазал зоҳирий ва ботиний маъноларига кўра ҳам халқона, ҳам сўфиёна бир руҳда битилган. Ғазалнинг маънавий қиммати мажоз ва ҳақиқат ичра “одамийлик шеваси”га қаратилган тахайюлий тарз ва тафаккурий қиёсийликда кўринади. Унинг девондаги бошқа ғазаллардан энг асосий фарқли хусусияти тахаллуссиз ёзилганидир. Энди байтлар шарҳига ўтайлик.\nАввало, мазкур байтдаги энг характерли сўзга эътиборни қаратайлик. Бу арабча баҳр сўзидир. Зеро, унинг замирида шоир назарда тутган ажиб бир манзара яширин. Бу сўз Алишер Навоий асарларида: “Хазар” (Каспий), “Ахмар”; “катта азим дарё”; “бирор нарсанинг буюклиги, улуғлиги” сингари маъноларда қўлланилади. Умуман, мумтоз адабиётда бу сўзнинг “баҳрайн” шакли “икки денгиз”, “икки дарё” маъносида келади. “Садди Искандарий” достонининг XXVII бобида эса Форс қўлтиғидаги орол номини ҳам ифодалаган: “Қутайф аҳли, Баҳрайну Бағдод ҳам / Сипаҳбад аларға келиб Густаҳам”. Агар шарҳланаётган байт мазмунига асос бўладиган манбаларга эътиборни қаратсак, у қуйидагича тус олади: баҳрайн (баҳр) қадим форс манбаларига кўра, Форс қўлтиғи ва унинг атрофидаги жазирама муҳитдир. Демак, қайсидир маънода у ердан қуш учса қаноти куяди. Шунингдек, унда нефть кўп ва боз устига, унинг зумрасидаги баҳри муҳитда кўп марваридлар ҳосил бўлади. Улуғ шоир ушбу байтда гўзал ташбеҳ орқали айни шу ҳолатга рамз-ишора қилганлигининг эҳтимоли бордир. Бундан ташқари, бу байтда дона сўзи марварид маъносида ишлатилган. Айни шу маънода байтнинг қисқача мазмунини қуйидагича шарҳлаш мумкин: эй одам, кўнглингда асло дуру гавҳарларга мойиллик пайдо бўлмасин! Борди-ю, уларнинг аслига, яъни азалий келиб чиқишига назар ташлайдиган бўлсанг хатардан бошқа нарсани кўрмайсан… Ахир, азалдан тақдир, аниқроғи, илоҳий ҳукм ўша марваридларга кучли сиқиқлик ичра денгизнинг жўш уришини тузоқ қилиб қўйди. Сен ҳам ўша муҳит тепаси ёки остидаги сингари тузоқларнинг қурбонига айланмагин.\nБайтнинг қисқача мазмуни: агар фаришта тасбиҳи дона бўлса, ҳури ғил-мон зулфи тузоқдир (Бу ўринда зулф кўпроқ фоний дунёга рамзий-ишорадир). Эй одам, агар ўзингни зийрак қуш деб билсанг, ҳеч вақт бу тузоқ ва донага бўлма мойил. Ғазалда “кўнгул қуши” ва “зийрак қуш” ибораси қўлланилади. Бунда шоир, асосан, маънавий-ботиний бедорликни назарда тутади.\nБайт мазмунига кўра, фоний дунё, яъни бу олам боғининг ҳавоси, аслида, ҳамма нарсани қуритадиган иссиқ шамол, гармселга, суви эса, оғуга ўхшайди. Бас шундай экан, эй одам, унга кўп ошуфта бўлма, алҳол ўз тадоригингни кўр, зеро, бу ҳаво ва сув билан мақсад манзилига етиб бўлмайди.\nАввало, байтдаги нотаниш сўз арабча машом сўзидир. Унинг луғавий маъноси “димоғ”, “бурун”. Шундан келиб чиқиб байтни қуйидагича шарҳлаш мумкин: кишининг димоғи бу дунё боғининг хушбўйликларига ошуфта бўлса, яъни унга ўрганиб қолса, бу мушкул бир ҳолатдир. Ахир, бир кун келиб, бу боғ сап-сариқ тус олиб, ундан олтингугурт, ёки гугурт ўтига ўхшаш бадбўй ҳид чиқади. Бундан димоғ қандай тарбият топиши мумкин?! Шунинг учун ҳам, бунга, энг аввало, улуғ тайёргарлик (Ботин олами сирларини ўрганиш кўзда тутилган – М.А.) кўрмоқ керак. Бироқ матн ортида яна шундай бир рамзий ишора ҳам йўқ эмас: димоғ тарбияти фақат бу дунёга хос юмуш. Комиллик истагида бўлган одам кўпроқ кўнгил тарбиясига берилиши жоиз. Чунки кўнгилга нақшланган тарбия киши руҳи билан пайваста. Димоғчи… Зотан, бунда шоир хотирлари тубида бир қадим ривоят ўрлашади: қадим нақлларга кўра, доно шоҳ Искандар вафотидан сўнг, ундан қуйидаги сатрлар қолади: “Жумла жаҳонда тўйим/ Нақши нигорли уйим/ Чиққанда маргим ҳиди/ Исига арзимайдур…” Мазмуни: “Вақтики, мен оламдан ўтганимдан сўнг, башарият менинг шарафимга тўй беради, мақбараларимни тилло-зарҳаллар билан безайди. Борди-ю, вафотимдан қирқ кун ўтгандан сўнг қабримни очиб, хоки туробимни бир ҳидласалар, шу онда ундан димоғлари ачишиб, нафақат исми ёдимни, балки менинг бу дунёда қилган барча яхши амалларимни ҳам бирпасда унутган бўлур эдилар…”. У ўзининг барча рамзий мақбаралари пештоқида бу битик ёзилишини васият қилган эди.\nУлуғ шоир юқоридаги бадиий кайфиятни ушбу байтда ҳам бардавом эттиради. Байтда май сўзи ўз луғавий, яъни “маст қилувчи ичимлик” маъносида қўлланилган. Шу маънода бу байт мазмуни қуйидагича: май ўти билан димоғингни қизитиб тарбия қилишинг бефойда. Ахир, эл сенинг бу ишратий ҳолатингдан хабар топгандан кейин, ўзга хомхаёлларинг пишиши ўрнига янада унинг акси бўлади, холос.\nБу мисраларда шундай бадиий кайфият илгари сурилади: “одамийлик шеваси”га ҳар ким ҳам етишавермайди. Бунда, одам ўзлигини унутиб, то хокисорлик мақомига етмагунча ҳеч бир ҳол юз бермайди. Илло, у хоҳ кўкка учсин, хоҳ сув юзасида юрсин. Агар бу манзарани бошқачароқ бир тарзда, яъни ботиний бир тилда ифодаласак, унда одам менликдан сенлик рутбасига ўтиши жоиздир.\nБу ўринда ҳам юқоридаги байтдаги сингари бадиий тафаккур илгари сурилади. У қуйидагича тус ва тароват олади: бу “хас”ни сен фано оловига ташлаб куйдир ва шу “хас” кули билан кўнглингни ювиб ойнадек мусаффо қил. Токи кўнгил кўзгунг шу кулдан жило топиб, мурод ҳосил қилсин.\nБу байт қатида яширинган теран илдизли, образли ифодалар ёр – Оллоҳ; “акс” – илоҳий нурнинг тажаллиси; “соқий” – пири комил; “май” – ваҳдат (бирлик) майи; “жом” – ориф инсон қалби; “илоҳий тажаллий акс этган борлиқ” каби сўзлар замирида мужассам. Аммо бу образли ифодалар Навоий шеъриятида бундан ҳам кенг фалсафий, ботиний-илоҳий маъноларни англатиб келади. Шу маъноларга кўра, байт мазмунинг қуйидагича: илоҳий нур таралиб турган оламни кўрсатиб турувчи кўзгуда бир лаҳза бўлса-да, илоҳий нур тажаллисини кўрсам эди. Эй пири комил, ишқ аҳлининг сархушлигига азалдан илоҳий нур тажаллиси сабабдир. Модомики, шундай экан, оламни кўрсатувчи ойина, илоҳий тажаллий акс этган борлиқ ва ориф инсон қалбидир.\nУмуман, ғазал ботинан тахайюлий ва мажозий маъноларга бойлиги, зоҳиран эса, одамийлик мақомига етишиш йўлида нақадар чўнг бир тафак-курни ўзида жо этган дастуруламал сифатида шоир ғазалиётида муҳим ўрин тутади. Умуман, Навоий ғазалиёти ўзбек миллий поэтик тафаккурида ўзгача аҳамиятга эга. Хоссатан, бу гўзал ғазал китобхон кўнглига кўтаринки руҳ ва сокинлик бахш этади.\nМанзар Абдулхайр 1964 йилда туғилган. Тошкент давлат университетининг (ҳозирги ЎзМУ) ўзбек филологияси факультетини тамомлаган. Республика матбуотида кўплаб илмий мақолалари чоп этилган.\n Садди Искандарий, 1993, 172-бет.\n← Аввалги Аввалги Удмурт мақоллари (136 та)\nКейинги → Кейинги: Чол билан бўри


Ҳуснбузар пайдо бўлишига олиб келувчи маҳсулотлар номи айтилди | KITAB.UZ\nҲуснбузар пайдо бўлишига олиб келувчи маҳсулотлар номи айтилди\nIn: Ўзбекистон, Фойдали маслахат, Хуснбузар\nДерматовенеролог ва косметолог Ольга Лисицина юзда ҳуснбузар пайдо бўлишига олиб келувчи маҳсулотлар ҳақида ўз фикрларини маълум қилди. РИА Новости хабарига асосан.\nМутахассиснинг фикрига кўра, энг зарарли маҳсулот, у терининг таркибини ўзгартиради – бу антибактериал, антимикотик ва бошқа ҳимоя хусусиятларини йўқотишига олиб келади. Тери ҳимоясиз, хира, қуруқ ва сувсизланган бўлади.\nШоколад, пишириқлар ва бошқа ширинликлар – буларнинг барчасида жуда кўп миқдордаги шакар мавжуд.\n“Истеъмол қилинадиган озиқ-овқатларнинг 90 фоизи, шу жумладан соуслар, майонезлар ва кетчуплар. Кўпчилик шакар ўрнига жуда кўп миқдордаги ширин меваларни истеъмол қилиш орқали ўз организмини алдашга ҳаракат қилади. Аммо вазият яхшиланмайди: банан, узум, манго, хурмода кўп миқдорда фруктоза мавжуд ва организм бундай ҳажмда ҳазм қилишга тайёр эмас. Юзда тошмалар кўринишидаги реакция дарҳол бошланади”, – деб қўшимча қилди дерматовенеролог.\nШифокор таъкидлашича: қаҳва томирларнинг сиқилишини (спазм) келтириб чиқаради, бунинг натижасида тери “катта миқдорда кислород олмайди”. Бундан ташқари, қаҳва иммунитет тизимини заифлаштирадиган кортизол (стресс гормони) ишлаб чиқаришни фаоллаштиради.\n“Қаҳва фойдали минерал ва витаминларнинг шимилишини ёмонлаштиради, шунингдек коллаген синтезини секинлаштиради – терининг янгиланиш жараёнини бузади”, — деб таъкидлади Ольга Лисицина.\nСут кўп миқдорда ўсиш гормонларини ўз ичига олади. Турли манбаларга кўра, уларнинг олтмиш олтитадан ортиқ. Шунингдек, сут таркибида тестостерон, прогестерон ва лактозани ўз ичига олади, бу организмда инсулиннинг ҳаддан ташқари ошишига сабаб бўлади “, дейди дерматовенеролог.\n“Бу ошқозон ости безига “зарба” бўлади ширасининг мазаси. Ундан кейин тикланиш учун жуда кўп вақт керак бўлади. Бу албатта терининг ҳолатига ҳам таъсир қилади”, – дея огоҳлантиради мутахассис.\nТуз организмда сувни ушлаб туриши хусусиятига эга. Маринадлар, тузланган бодрин ва помидор, колбаса, кетчуп – буларнинг барчаси меъёридан ортиқ тузни ўз ичига олади.\n“Фастфуд, чипслар – ҳақида гапиришга ҳожат йўқ. Натрий глютамат, трансёғлар, бўёқлар, консервантлар, озиқ-овқат қўшимчалари – бу терининг ёғ таркибидаги ўзгаришларни келтириб чиқаради, бу терининг ҳолатига салбий таъсир қилади”, – дейди шифокор.


"Ҳумо" ВХЛдаги дебют ўйинини Хитойда ўтказади\n5 июль, 2019, 17:15 504\nОлий Хоккей лигаси (ВХЛ)нинг 2019/20 йилги мавсуми тақвими эълон қилинди.\nХабарингиз бор, Тошкентнинг "Ҳумо" клуби жорий йилдан эътиборан ВХЛда иштирок этади. 32 жамоа иштирок этадиган мазкур турнир 5 сентябр куни старт олади. Унда Россия, Қозоғистон, Ўзбекистон ва Хитойнинг бир қатор клублари ғолиблик учун кураш олиб боришади.\nЭътиборлиси, бу мавсумдан Лигада бир қатор ўзгаришлар амалга оширилди ва жамоалар географик жойлашувларига кўра, Конференция ҳамда Дивизионларга ажратилди. Унга кўра, мусобақа икки қисмдан иборат бўлади: мунтазам чемпионат ва плей-офф баҳслари. Ҳар бир клуб ўз дивизиони ва конференциясидаги жамоаларга қарши уй ва сафар учрашувлари ўтказишади.\nЖумладан Евгений Попихин бошқарувидаги "Ҳумо" жамоаси ўзининг мусобақадаги иштирокини 10 сентябр куни бошлайди. Шу куни, хоккейчиларимиз Хитойнинг Гилинь шаҳри шарафини ҳимоя қилувчи "Ценг Тоу" клубига қарши музга чиқишади. Орадан икки кун ўтиб эса "Ҳумо" Пекиннинг "Оржи" клуби меҳмони бўлади.\nТошкентдаги илк ўйин эса 26 сентябр куни "Динамо" Тверь клубига қарши ўтиши режалаштирилган.


Янгийўл шаҳрида акасининг номидаги МЧЖга банк кредитини ўтказиб, талон-торож қилган бош ҳисобчи аниқланди. Бу ҳақда Бош прокуратура ҳузуридаги Иқтисодий жиноятларга қарши курашиш департаменти хабар бермоқда.\nДепартаментнинг Янгийўл шаҳар бўлими томонидан “Ўзмиллийбанк” АЖнинг Янгийўл филиали мурожаатига асосан терговга қадар текширув ўтказилган.\nУнда, Янгийўл филиали бош ҳисобчиси Ж.М. кредит маблағларини ўзлаштириш мақсадида, акаси Ж.нинг номига “Z.B.” МЧЖни ташкил қилиб, 11 нафар фуқаронинг номига кредит ҳужжатларини расмийлаштириб, уларга ажратилган 754 млн сўмни дастлаб “Z.B.” МЧЖ ҳисобрақамига ва у орқали пластик картага ўтказиб, талон-торож қилгани аниқланган.\nМазкур ҳолат юзасидан Жиноят кодексининг 167-моддаси (ўзлаштириш ёки растрата йўли билан талон-торож қилиш), 179-моддаси (сохта тадбиркорлик) ва 228-моддаси (ҳужжатлар, штамплар, муҳрлар, бланкалар тайёрлаш, уларни қалбакилаштириш, сотиш ёки улардан фойдаланиш) билан жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари ўтказилмоқда.


ИНСОН ҚАДРЛАНГАН ЮРТДА ЯШАШ УЛКАН БАХТ - Ўзбекистон овози газетаси\nСАЙЛОВ ВА СИЁСИЙ ТЕХНОЛОГИЯЛАР\nГЎЗАЛ ҒОЯ ВА ЛОЙИҲАЛАР\nМУЗРАБОТДА ЯНГИ ИНШООТЛАР\nФАОЛ ПАРТИЯДОШИМИЗ АҲОЛИ БАНДЛИГИНИ ТАЪМИНЛАШГА ҲИССА ҚЎШМОҚДА\nДАВЛАТ ТИББИЁТ МУАССАСАЛАРИ ВА СОҒЛИҚНИ САҚЛАШНИ БОШҚАРИШ ОРГАНЛАРИ ХОДИМЛАРИНИ МОДДИЙ РАҒБАТЛАНТИРИШНИ КУЧАЙТИРИШ ЧОРА-ТАДБИРЛАРИ ТЎҒРИСИДА\nИНСОН ҚАДРЛАНГАН ЮРТДА ЯШАШ УЛКАН БАХТ\nПрезидентимиз Ислом Каримов жойларда амалга оширилаётган ижтимоий-иқтисодий ислоҳотларнинг бориши, бунёдкорлик ишлари билан танишиш мақсадида Андижон вилоятида бўлди. Мамлакатимиз раҳбари ушбу ташриф чоғида вилоят фаоллари ҳамда фермерлар билан учрашди.\nМазкур учрашувларда иштирок этган «Олтинкўл водий гулшани» фермер хўжалиги раҳбари, Ўзбекистон Қаҳрамони, ЎзХДП фаоли Сиёсатхон АБДУЛЛАЕВА мухбиримизга қуйидагиларни гапириб берди:\n— Президентимизнинг ҳар гал водийга келиши андижонликлар учун катта хурсандчилик, байрамга айланиб кетади. У кишининг сўзлари, маслаҳатлари кўнглимизни кўтариб, эртанги кунга бўлган ишончимизни янада оширади.\nБиринчи навбатда Президентимиз одамларнинг қандай яшаётгани, турмуш тарзи билан қизиқади. Бугун уларнинг ҳаётида юз бераётган ўзгаришлар ҳақида сўрайди. Оиласи, фарзандлар тарбиясига алоҳида эътибор қаратади. Бу сафар ҳам худди шундай бўлди.\nЮртбошимиз билан бўлган суҳбатда шуни англадимки, бизнинг энг катта мақсадимиз аввало инсон манфаатларидир. Одамларимиз онгида ҳаётга, яшашга бўлган иштиёқни, интилишни шакллантиришдир.\nБеш нафар фанзандимнинг барчаси олий маълумотли. Бири ўқитувчи, бошқаси шифокор, хуллас, ҳаммаси юртимиз тараққиёти, халқимиз фаровонлиги йўлида меҳнат қилмоқда. 14 нафар набирам, 18 нафар эварам бор. Энг катта набирам Президент ҳузуридаги Давлат бошқаруви академиясини тамомлаб, бугунги кунда вилоятимизда меҳнат қилмоқда. Ана шулар ҳақида гапирганимда, Президентимиз менга қараб, «Сизга ҳавас қиламан» деди. Буни эшитиб, жуда ҳам тўлқинланиб кетдим. Давлат раҳбарининг оддий бир фермер аёлга қарата айтган бу сўзлари замирида катта маъно бор, деб ўйлайман.\nРостдан ҳам бахтлиман, тинч юртда яшаяпман, орзу ҳавасларимга етаяпман, мамлакатимиз тараққиётига озгина бўлса-да ҳисса қўшаяпман.\nШу кунларда фермер хўжалигимиз далаларида пахта йиғим-терими қизғин бормоқда. 43 гектар ердаги пахта ҳосилидан кўнглимиз тўқ. 32 гектар ғалла майдонининг ҳар гектаридан 72 центнердан ғалла етиштирдик. Фермер хўжалигимизда 20 нафардан ортиқ киши иш билан таъминланган.\nБир нарсани алоҳида таъкидламоқчиманки, Президентимиз қаерга бормасин, энг аввало, оддий одамлар ҳолидан хабар олади. Намунавий лойиҳалар асосида қурилаётган қишлоқ уй-жойларини бориб кўради. У ерда яратилган шароитлар билан танишади.\nШуларни кўриб, ўйлайман, яқин ўтмиш ёдимга тушади. Аҳволимиз қанақа эди, бунақа уйлар, шароитлар тушимизга ҳам кирмаган. Қандай яшаётганимиз билан ҳеч ким қизиқмасди. Бугун инсон улуғланмоқда, қадрланмоқда. Бундай юртда яшаш улкан бахт.


25 январ 2021, Тошкент вақти: 13:32\nТошкент метросининг Ўзбекистон йўналишидаги “Беруний” станциясида 19 март куни кеч соат 7лар чамасида бир аёл ўзини поезд тагига ташлади.\n“Газета.uz”нинг метрополитен расмийларига таяниб хабар беришича, аёл поезд тунелдан чиқаётган пайтда ўз жонига қасд қилмоқчи бўлган. У релслар орасига йиқилиб омон қолган.\nUznews.uz нашрининг ёзишича, 30-35 ёшлардаги аёлни релслар орасидан метро хавфсизлик хизмати ходимлари олиб чиққан ва касалхонага жўнатган. Аёл ҳеч қандай жиддий жароҳатлар олмаган ва айни пайтда касалхонада кўрикдан ўтказилмоқда.\nИчки ишлар ходимлари аёлнинг шахсини аниқлашга муваффақ бўлмаган.\n“У халат ва тапочкада бўлган. Биз билан гаплашишни истамаяпти. Унинг шахсини ҳозирча аниқлай олмадик”, деб билдирди метрополитен расмийлари.\nХабарда таъкидланишича, 2018 йил бошидан бери метрода бу каби ҳаракат иккинчи марта кузатилмоқда. Февраль ойида ҳам бир аёл оиласи билан жанжаллашиб қолиб, ўзини поезд остига ташламоқчи бўлган.\nМетрополитен расмийлари бу каби ҳодисалар бир йилда икки-уч марта бўлиб туришини айтмоқда.


2015 йил 1 июль куни Ўзбекистоннинг барча олий таълим муассасаларида (ҳарбий ОТМлардан ташқари) 2015—2016-ўқув йили учун магистратура йўналишларига қабул комиссиялари иш бошлади. Бу ҳақда «Xushnudbek.uz»га асосланиб «Дарё» нашри хабар берди.\nҲужжатлар 1 июлдан 30 июлгача қабул қилинади. Жорий йилда 68 та ОТМларга 5 минг нафар магистр талабалар қабул қилиниши режалаштирилган.\n3,5 х 4,5 ҳажмдаги 6 дона рангли фотосурат;\nҲужжатлар тақдим этилиши жараёнида абитуриентлар паспорт ва ҳарбий хизматга алоқадорлик ҳақидаги ҳужжатларини шахсан кўрсатадилар. Кўрсатиб ўтилган ҳужжатлар мавжуд бўлганда олий таълим муассасаси қабул комиссияси абитуриентнинг ҳужжатларини қабул қилишни рад этишга ҳақли эмас.\nШунингдек, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2013 йил 23 июлдаги №206-сонли қарорига асосан, «Тошкент давлат юридик университети магистратурасига қабул қилиш тартиби тўғрисида»ги Низом тасдиқланган бўлиб, мазкур ОТМ магистратурасига қабул айнан ўша Низомга асосан олиб борилади.\n01:51 Ўзбекистонда ОТМларга ҳужжатларни қабул қилиш муддатлари ўзгартирилади\n17:12 Ўзбекистон ОТМларида ҳужжат қабул қилиш жараёни бошланди


Тармоқларнинг ўзбек сегментида тарқалган коронавирус ҳақидаги 7 ёлғон - Terabayt.Uz\nТармоқларнинг ўзбек сегментида тарқалган коронавирус ҳақидаги 7 ёлғон\nЎзбекистонда сохта ахборотларга раддиялар учун Antifake.uz деб номланган Telegram-канал ташкил этилди. Каналда асосан ижтимоий тармоқларда тарқалаётган коронавирус билан боғлиқ фейк хабарлар ҳақида маълумот берилмоқда, деб ёзади Sof.uz.\nКаналда сўнгги кунларда тарқатилётган қуйидаги хабарларга раддия берилган:\n«5 апрелдан Ўзбекистон бўйлаб барча аэропортлар ўз иш фаолиятини тиклайди» – ЁЛҒОН.\n«Тадбиркор Фаттоҳ Шодиев Ўзбекистонда коронавирус инфекциясига қарши кураш учун 200 млн. доллар миқдорида молиявий ёрдам берди» – ЁЛҒОН.\n«24 мартдан бошлаб 2 ой мобил алоқа, интернетлар мутлақо бепул» – ЁЛҒОН.\n«Занжабил (имбир) истеъмол қилиб юрадиган кишиларга коронавирус юқмайди» – ЁЛҒОН.\n«Korzinka.uz супермаркетлар тармоғида ишловчи ходим коронавирусга чалинди» – ЁЛҒОН.\n«Коронавируснинг давоси топилди» – ЁЛҒОН.\n«Салқин ичимликлар ишлаб чиқарувчилар томонидан коронавирус инфекцияси атайлаб тарқатиляпти» – ЁЛҒОН.\nЭслатиб ўтамиз, аҳоли ўртасида ваҳима тарқатганлик учун жавобгарлик мавжуд.\n#интернет #Telegram #вируслар #ижтимоий тармоқлар #иловалар #каналлар #маслаҳат #мессенжер


Бош саҳифа / Соғлиқни сақлаш / Поликлиникалар стоматология хоналарига давлат томо...\nПоликлиникалар стоматология хоналарига давлат томонидан янги асбоб-ускуналар берилади\nЖорий йилда «Саломатлик–3» лойиҳаси доирасида туман ва шаҳар марказий тиббиёт бирлашмалари ва оилавий поликлиникаларда 980 та стоматология хоналари учун асбоб-ускуналар сотиб олиш режалаштирилмоқда.\nЎзбекистон стоматологик хизматлари бозор иқтисодиёти талабларига жавоб бериш мақсадида ўз устида ишлаётган тиббиёт муассасаларининг ташкилий шаклидир.\nАста-секинлик билан шаҳар ва туман марказий поликлиникалари ихтисослашган хоналари, стоматологик клиникаларда тобора яхши томонга ўзгаришлар сезилмоқда.\nБиринчи навбатда давлат тиббиёт муассасаларидаги стоматология хоналари энг кенг тарқалган касалликларда беморларга ёрдам кўрсатиш учун зарур асбоб-ускуналарни олади, – деб таъкидланади Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги хабарларида.\nЭнг кенг тарқалган тиш касалликлари рўйхатида кариес ва пародонтит биринчи ўринни эгаллайди, ўз вақтидаги ташхис ва даволаш беморларга узоқ вақт соғлом табассумини сақлаш ва ҳаёт сифатини яхшилашга ёрдам беради. Бутун дунё бўйича 60–90 % мактаб ёшидаги болалар ва деярли 100 % катта одамларда тиш кариеси кузатилади, бу касалликлар кўп ҳолларда оғриқ ва ноқулайликларга олиб келади. Оғир пародонтит (милк касаллиги) ўрта ёшлардаги 15–20 % (35–44 ёшлар) одамларда кузатилади. Бу касалликларнинг иккаласи ҳам тишга зарар етказувчи асосий сабаблардан биридир. Табиий тишларни тўлиқ йўқотиш кенг тарқалган, айниқса, кекса кишилар орасида. Дунё миқёсида тахминан 30 % 65–74 ёшдаги одамлар ўз тишларини бутунлай йўқотишган.


Ўзбекистон янгиликлари: 4.08.20 ТОМОРҚА ЕРЛАРИГА СУВ ЧИҚАРИШ УЧУН ДАВЛАТ СУБСИДИЯ АЖРАТАДИ ССП Янгиликлари: 3.08.20 Қонунчилик муаммолари ва парламент тадқиқотлари институтига янги раҳбар тайинланди ССП Янгиликлари: 3.08.20 Жамоатчилик экспертизаси ўтказилган яна бир норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси хусусида Эълонлар: 30.07.20 Ўзбекистон-Саудия Арабистони ишбилармонлар онлайн форуми ССП Янгиликлари: 30.07.20 Жамоатчилик экспертизаси ўтказилган яна бир норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳаси хусусида Чет элда кўргазма ва савдо ярмаркалари: 25.08.20 - 28.08.20 Халқаро автомобил саноат кўргазмаси "Interauto 2020" Чет элда кўргазма ва савдо ярмаркалари: 6.08.20 - 9.08.20 "PackPlus" халқаро кўргазма Чет элда кўргазма ва савдо ярмаркалари: 5.08.20 - 8.08.20 "Indian International Hospitality Expo Халқаро кўргазмаси Вазирликлар ва идоралар тендерлари: 23.01.17 Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Саноат соҳасидаги тендерлар : 20.01.17 Министерство Минобороны Республики Узбекистан И активный Вазирликлар ва идоралар тендерлари: 10.05.16 Ўзбекистон Республикаси Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги Давлат тендер ва харидлари: 11.12.15 Россия Федерацияси Давлат тендер ва харидлари: 11.12.15 Украина\nСавдо-саноат палатаси бошчилигидаги ишчи гуруҳ Тошкент вилоятига ташриф буюрди.\nЎзбекистон Савдо-саноат палатаси, Қишлоқ хўжалиги вазирлиги доривор ўсимликлар бошқармаси ҳамда Фармацевтика тармоғини ривожлантириш агентлиги билан ҳамкорликда Тошкент вилоятининг Бўстонлиқ ва Паркент туманларида доривор ва зиравор ўсимлик етиштирувчилар (кластр) ва уларни қайта ишловчи корхоналар фаолиятини яқиндан ўрганиш мақсадида биргаликдаги хизмат сафарида бўлишди.\nДастлаб Бўстонлиқ туманида “Бўстонлиқ-фарм” эркин иқтисодий зонасига ташриф буюрилди.\n“Бўстонлиқ-фарм” эркин иқтисодий зонасига 41,5 га ер майдони, шундан 37,0 гектари ишлаб чиқариш майдонлари учун, 4,5 гектари эркин иқтисодий зона инфратузилмаси учун ажратилган. Бугунги кунда “Бўстонлиқ-фарм” эркин иқтисодий зонасида 22,6 гектар ер майдонида 45,6 млн. АҚШ доллорлик (шу жумладан 12,4млн. долл. Ўз маблағи, 16,5 млн. долл. Тижорат банк кредити, 16,7 млн. долл. тўғридан-тўғри хорижий инвестиция) 7 та лойиҳа амалга оширилмоқда. Лойиҳалар тўлиқ қувват билан ишга тушгандан сўнг йиллик ишлаб чиқариш ҳажми 610,6 млрд. сўмни ташкил этиб, 613 та янги иш ўринлари яратилиш режалаштирилган.Шу билан бир қаторда йиллик 216 млрд. сўмлик яъни 26,4 млн. АҚШ долларлик дори востилари экспортини амалга ошириш режалаштирилмоқда.2020 йил май ойи якунига инвесторлар томонидан 7 млн 537 минг АҚШ доллари яъни 64 млрд. 859 млн. сўмлик инвестиция ўзлаштирилди\nЛойиҳалар ҳолати бўйича:\n“Mo`tabar Medical Standart” МЧЖ томонида “Вирусга қарши ва бошқа дори воситаларни ишлаб чиқаришни ташкил этиш” лойиҳаси амалга оширилмоқда. Лойиҳа қиймати 16,1 млн. АҚШ доллар, шундан 6,1 млн. доллар ўз маблағи, 10 млн. АҚШ доллар банк кредити. Яратиладиган янги иш ўрни 174 та. Ишга тушуриш муддати 2020 йилнинг 4-чораги (декабрь). 2020 йил июн ойи якуни ҳолатига инвестор томонидан 5 млн. 19 минг. АҚШ долларлик инвестиция киритилди.\n“Planta Farm” МЧЖ томонидан “Маҳаллий хом ашё асосида тайёр дори воситалари ишлаб чиқариш” лойиҳаси амалга оширилмоқда. Лойиҳа қиймати 3,0 млн. АҚШ доллар, шундан 1,9 млн. доллар ўз маблағи, 1,1 млн доллар банк кредити. Яратиладиган янги иш ўрни 80 та. Ишга тушуриш муддати 2020 йилнинг 4-чораги (декабрь). 2020 йилнинг июн ойи якунига кўра инвестор томонидан 719 минг АҚШ доллар инвестиция киритилди.\n“Pharmacann Asia” МЧЖ ХК томонидан “Тиббиётда фойдаланиш учун каннабис ўсимлигини етиштириш, қайта ишлаш” лойиҳаси амалга оширилмоқда. Лойиҳа қиймати 15 млн. АҚШ доллар, шундан барча маблағ ҳориждан тўғридан тўғри инвестиция қилиш белгиланган. Яратиладиган янги иш ўрни 140 тани ташкил этади. Ишга тушуриш муддати 2021 йилнинг 1-чораги (март). 2020 йилнинг июн ойи якуни ҳолатига инвестор томонидан 1 минг АҚШ долларлик инвестиция киритилди.\n“Deutsche Servis” МЧЖ томонидан “Стафилакокк касаллигига қарши корпускуляр вакцинаси ҳамда бир марталик медицина шприци маҳсулотларини ишлаб чиқариш” лойиҳаси амалга оширилмоқда. Лойиҳа қиймати 6,4 млн АҚШ доллар, шундан 1,6 млн. доллар ўз маблағи, 4,8 млн. доллар банк кредити. Яратиладиган янги иш ўрни 74 та. Ишга тушуриш муддати 2020 йилнинг 3- чораги (июль). 2020 йилнинг июн ойи якуни ҳолатига инвестор томонидан 952 минг АҚШ долларлик инвестиция киритилган.\n“Best Care” МЧЖ томонидан “Дори воситалар ва биологик фаол қўшимчалар ишлаб чиқариш” лойиҳаси амалга оширилмоқда. Лойиҳа қиймати 0,7 млн АҚШ доллар. Яратиладиган янги иш ўрни 24 та. Ишга тушуриш муддати 2020 йилнинг 3- чораги (июль). 2020 йилнинг июн ойи якуни ҳолатига инвестор томонидан 430 минг АҚШ долларлик инвестиция киритилган.\n“San Med Cotton Impex” МЧЖ томонидан “Тиббиёт пахтаси ишлаб чиқариш” лойиҳаси амалга оширилмоқда. Лойиҳа қиймати 1,0 млн АҚШ доллар, шундан 0,4 млн. доллар ўз маблағи, 0.6 млн. доллар лизинг. Яратиладиган янги иш ўрни 81 та. Ишга тушуриш муддати 2020 йилнинг 1- чораги (март). 2020 йилнинг июн ойи якуни ҳолатига инвестор томонидан 201 минг АҚШ долларлик.\n“Bio-Organic-Pharm” МЧЖ ҚК томонидан “Замонавий дори воситаларини ишлаб чиқаришни ташкиллаштириш” лойиҳаси амалга оширилмоқда. Лойиҳа қиймати 3,5 млн АҚШ доллар, шундан 1,8 млн. доллар ўз маблағи, 1,7 млн. доллар тўғридан тўғри инвестиция. Яратиладиган янги иш ўрни 40 та. Ишга тушуриш муддати 2020 йилнинг 4- чораги (октябрь). 2020 йилнинг июн ойи якуни ҳолатига инвестор томонидан 215 минг АҚШ долларлик инвестиция киритилган.\nБундан ташқари “RG General Trading FZE” компанияси томонидан 5,1 гектар ер майдонида “Тайёр дори воситаларини ишлаб чиқаришни ташкил этиш” лойиҳаси бўйича ҳужжатлар шакллантирилмоқда.\nПаркент туманида “So`qoq gilosi” МЧЖ доривор ўсимликлар етиштириш, қайта ишлаш ва биологик фаол қўшимчалар ишлаб чиқариш корхонаси билан яқиндан танишилди.\nКорхона раҳбари Исломов Ж.С. томонидан қилинган доривор ўсимлик плантациялари ҳамда қайта ишлаш ва ишлаб чиқариш корхонасида бўлинди.\nҲозирда растаропша, ромашка, топинамбур ва бирқанча ўнлаб доривор ўсимликлар плантациялари ташкил этилган. Доривор ўсимлик плантациялари 20 гектарни ташкил этмоқда.\nИшлаб чиқариш корхонаси томонида ҳозирда таблетка, чой, қиём ва сироп шаклларида 16 номдаги биологик фаол воситалар ишлаб чиқарилмоқда.\nПаркент туманида “Паркент-фарм” эркин иқтисодий зонасига ташриф буюрилди.\n“Паркент-фарм” эркин иқтисодий зонасига 25 га ер майдони, шундан коммуникация ва ҳимоя ер майдони 7,3 гектарни, лойиҳалар егаллаган ер майдони 17,7 гектарни ташкил этади.\nБугунги кунда “Паркент-фарм” ЭИЗнинг 17,7 гектар ер майдонида 28,0 млн. АҚШ долларлик (шу жумладан 11,16 млн. долл. ўз маблағи,3,128 млн. долл. тижорат банк кредити, 3,713 млн. долл. тўғридан-тўғри хорижий инвестиция) 7 та лойиҳа амалга оширилмоқда. Лойиҳалар тўлиқ қувват билан ишга тушгандан сўнг йиллик ишлаб чиқариш ҳажми 52,137 млн. долларни ташкил этиб, 815 та янги иш ўринлари яратилиши режалаштирилган. Шу билан бир қаторда йиллик 7,81 млн. АҚШ долларлик дори воситалари ЭКСПОРТИни амалга ошириш режалаштирилмоқда. “Паркент-фарм” ЭИЗ ҳудудида муҳандислик-коммуникация, йўл-транспорт ва ижтимоий инфратузилмага эга.\nБугунги кун ҳолатига ўзлаштирилган маблағ: Жами 7,319 млн. АҚШ доллар, ўз маблағи- 5,125 млн. АҚШ доллари, банк кредити- 350 минг АҚШ доллари, тўғридан тўғри хорижий инвестиция- 1,843 млн. АҚШ долларни ташкил этади.\nИстиқболли лойиҳалар 2 та бўлиб, умумий қиймати 12,0 млн. долл. (шу жумладан 6,7 млн. долл. тўғридан-тўғри хорижий инвестиция), яратиладиган янги иш ўринлари 155 та.\n“BIOCOM” XK - лойиҳа қиймати 720 минг АҚШ доллар.\n“MAGNIT GRAND FARM” МЧЖ - Лойиҳа қиймати 4,8 млн. АҚШ доллар.\n“TANDEM PHARM” МЧЖ - лойиҳа қиймати 900 минг АҚШ доллар.\n“RENMIN HEALTH CARE” МЧЖ - лойиҳа қиймати 4,8 млн. АҚШ доллар.\n“YUMA BIO” ҚК МЧЖ - лойиҳа қиймати 4,6млн. АҚШ доллар.\n“ZUMA-PHARMA” МЧЖ - лойиҳа қиймати 623 минг АҚШ доллар.\nЖиззах вилояти Фориш туманида ҳам ўрмон хўжалиги участкаларида доривор ўсимликларни турлари ва етиштирувчилар бўйича ўрганиш ўтказилди.\nФориш туманидаги Айдар кўл атрофи ва ўрмон хўжалиги участкаларидаги етиштирилаётган наъматак, туркистон доланаси плантациялари ҳамда ковул ва каврак етиштирувчилар фаолияти билан танишиб муаммолари ўрганиб чиқилди.\nСўнгра Боёвут туманида “Боёвут доривор ўсимликлар” ФХ да раҳбар А.Азимов билан учрашув бўлиб ўтди. Ҳозирги кунда фермер хўжалиги 20 гектар ерида қизилмия плантацияси қилинган.Боёвут тумани “Боёвут захматкаш ери” ФХ да раҳбар Т.Авезов билан учрашилди. Ҳозирги кунда фермер хўжалиги 2 гектар ерида қизилмия ва 5 гектар ерида маккажўхори (попуги) плантацияси қилинган.Сирдарё фарм ҳудудида “Novugen Pharma” дори воситалари ва биологик фаол қўшимчалар ишлаб чиқарувчи завод билан яқиндан танишилди. Завод ҳозирги вақтда қаттиқ турдаги дори воситалар ишлаб чиқариш билан шугуллананишга мўлжалланган.\nОнлайн фойдаланувчилар сони: 177


Бугуннинг гапи: ҚАТАҒОН ҚУРБОНЛАРИ\n"ҚАТАҒОННИНГ ҚОРА КУНЛАРИ"\nКечагидай эсимда, 1994 йилнинг январь ойида, мактаблар бўйича фан олимпиадасида, она-тили ва адабиёти фанидан, туманда 1-ўринни олиб, вилоят босқичида қатнашдим. Ўшанда танлов уч босқичда бўлиб ўтган эди. Биринчиси оғзаки савол-жавоб (адабиётдан), иккинчиси она тилидан тест саволлари, учинчиси эса берилган учта мавзулардан биридан иншо ёзиш эди. Ўша учта мавзулардан бирининг номи "Қатағоннинг қора кунлари" деб номланарди. Мен иншо ёзишда мана шу мавзуни танлаган эдим. Лекин, ўшанда бу мавзуда ёзиш осон бўлмаган эди. Йуқ, бу ерда гап етарли билимдан кетмаяпти, билим бор эди. Ёзиш осон бўлмаганини сабаби, бу мавзуни ўзи оғриқли мавзу эди. Ҳа бутун бир миллат зиёлиларини, иймон-эътиқодлиларини, олимларини, ёзувчи-ю, шоирларини, ҳамма-ҳаммасини отилишлари, йўқ қилинишлари ҳақида ёзиш қийин эди.\nЎшанда нималар ёздим, қандай ёздим билмайман, аммо ҳафта, ўн кунлардан кейин мактабимиз директори ва мени номимга ўша она-тили ва адабиётидан бўлиб ўтган фан олимпиядасини вилоят босқичида ҳакамлик қилган ҳайъат номидан, гарчи тўғри ёзиш қоидаларига амал қила олмай ёзган бўлсам-да, иншони "чин юракдан куйиниб ёзиб берганим, ўша давр муҳитини қалбан ҳис қилиб очиб бера олганим учун" алоҳида ташаккурнома ва вилоят босқичида она-тили ва адабиёти фанидан иккинчи ўринни олганим ҳақидаги гувоҳнома келган.\nЙўқ, бу гапларни мақтаниш учун ёзмаяпман, балки ўша "Қатағоннинг қора кунлари" орадан шунча йиллар ўтса-да ҳамон юрагимизда оғир тош бўлиб ётгани ҳақиқат эканлигини ва мактаб давримда, ўспирин ёшимда ҳам, халқимиз зиёлиларининг, иймон-эътиқодли кишиларининг қатағон қилиниб йўқ қилиб юборилгани менга қанчалик таъсир қилганини тасвирлаб бериш учун ёзаяпман.\n1925-йилдан 1953-йил, мустабид ва қонхўр Сталин вафот этгунча нафаққат ҳамюртларимиз, балки бутун СССР халқлари учун жудаям оғир йиллар бўлди. Шу йиллар давомида мустабид тузум дастидан юртимизда ишлаб турган маърифат масканлари бўлмиш мадрасалардан биттаси ҳам қолмай ёпилди. Камига ўша мадрасаларнинг қарийб ҳаммаси бутунлай бузиб ташланди. Масжидлар ёпилиб, манфур "қизил аскар"ларнинг ётоқхонасига ёки отлари учун отхоналар қилиб берилди ёки уларнинг ҳам аксарияти бузиб ташланди.\nЁнг ёмони, энг ачинарлиси, энг афсусланарлиси доим миллатнинг қўлидан ушлаб, иймон-эътиқодга, илм-маърифатга, зиёга тортиб кетаётган жамики илм соҳиблари, маърифат тарқатувчи, иймон эътиқодли кишиларнинг қарийб ҳаммаси йўқ қилинди. Дорга осилди, отилди, сургун қилинди, қамоққа тиқилди ва йўқ қилинди.\nБу миллат учун ҳақиқий фожиа эди! Ҳа фожиа! Кимдир ўша даврда ҳам, ҳозир ҳам фожиалигини англаб етган, кимдир англаб етмаган фожиа эди!\nЎша йилларда собиқ мустабид тузумнинг ҳар бир бурчагигача айғоқчилар, исковучлар, жазо отрядлари тиним билмай ишлар эди ва ўзларининг режаларини амалга ошириб, асл юрт фарзандларини ёппасига олиб кетиб йўқ қиларди. Уларнинг ўрнига эса ўзлари тайёрлаган на ўзини, на динини, на миллатини, на ота-онасини билмайдиган манқурт кимсалар юрт тепасига келар эди. Албатта мустабид тузум соҳиблари ва уларнинг хизматкорлари бу юртнинг иймон-эътиқодда, илм ва фанда, маърифатда пешқадам бўлиб юрганларини йўқ қилса, қолганларини бўйнидан ип тортиб, ўзлари хоҳлаганидек йўриққа солиб тортиб кетавериш мумкинлигини билишган ва шу режа асосида иш қилишган. Юртни ҳар соҳадаги пешқадамлари йўқ қилингандан кейин, улар ўз режалари йўлида бу миллатни манқуртлари орасидан "ўз пешқадамларини" танладилар ва улар "ёрдамида" ҳаммани манқурт қилиш ҳаракатида бўлдилар. Аммо барибир ўз мақсадларини охиригача амалга ошира олмадилар. Аммо улар қилган ёвузликлар, қотилликлар қалбимизда битмас из бўлиб қолди. Оғир ва оғриқли чандиқ бўлиб қолди.\nЗамонлар ошар, даврлар ошар, аммо халқимиз, бир пайтлар ўзлари учун жонини дорга тикиб шаҳид кетган ўғил-қизларини унутмайди. Уларнинг ёди ўлгунимизгача доим қалбимизда туради. Биздан кейин эса болаларимизни ёдида туришади. Биз улар ҳаққига доим дуодамиз. Аллоҳ сизларни мағфират ва раҳмат қилсин эй Қатағон қурбонлари!\nКелди мустабид тузум,\nЁйиб ҳар ён, ёлғонлари.\nҚонхўр бир тузум эди,\nКурашдилар, то сўнгги жон,\nДўстдан кўп, бўлди душман,\nБош эгмай, жон фидо қилган,\nШу миллат ва эл учун,\nТикиб азиз жонлари.\nШаҳид бўлиб кетдилар,\nМана, юрт энди Озод,\nШу орзуга жон тиккан,\nЭнди шодон ўйнаб юрар,\n"Абу Бакр", "Усмон"лари.\nНоми учун қатл бўлган,\nИнша Аллоҳ ўсаверар,\nБу юртнинг "Чўлпон"лари.\nБу дунё меҳмонлари.\n"Жаннат бўлсин инша Аллоҳ,\n(Эслатма; Агар бу ёзишма (шеър бўлишга даъво қилмайди, бори шу)кимнидир шундай ҳолда ёзилган шеърига мос келиб қолса, бу мутлақо тасодиф. Чунки мен шу пайтгача кимнидир шундай ёзилган шеърини ўқимаганман. Ва буни ҳам ҳеч кимдан кўчирмадим, ҳеч кимдан илҳомланмадим. Шунчаки ўзи "келиб қолди".)\nҒайрат Йўлдош на 18:58


СОҒЛОМ ТИШЛАР - ИНСОН КЎРКИ » Иштихон овози газетаси\nСоғлом тишлар, чиройли табассум инсон кўркидир. Аммо гоҳида бизга ҳусн бағишлайдиган, саломатлигимиз билан боғлиқ бўлган тишларимизни эҳтиётлаш, парвариш қилишни унутиб қўямиз. Тишларнинг соғлом, қолаверса чиройли бўлишида шу соҳа мутахассисларининг маслаҳати ва кўмаги ҳамиша зарур. Овқат ҳазм қилиш жараёнида биринчи ва асосий вазифани бажарувчи тишларнинг соғлом бўлиши кўпгина хасталикларнинг олдини олади. Яхши биламиз оғиз бўшлиғи жуда нозик аъзо. Ҳазм жараёнларининг нормал кечиши, турли ошқозон касалликларининг рўй бермаслигида соғлом тиш ва милкларнинг аҳамияти катта.\nБугун шу соҳага ихтисослашган стоматология поликлиникалардан ташқари, кўплаб хусусий тиш шифохоналари ҳам фаолият кўрсатмоқда. Бу ҳам аҳоли орасида тиш касалликларининг олдини олиш, даволаш ва профилактикасида катта ижобий аҳамият касб этади.\nМитан шаҳарчасида фаолият юритувчи тиш шифокори Шохрух Шароповга мурожаат қилган мижозлар уни жуда билимли ва қўли енгил шифокор дейишади. У 2015 йилда Тошкент Давлат Стоматология институтининг Бухоро филиалини тугатиб меҳнат фаолиятини бошлади.\n– Соғлом тиш ҳар қандай кишини ёш ва чиройли кўрсатади. Инсоннинг муҳим аъзоларидан бўлган тишлар гигиенасига болаликдан бошлаб ўргатиш мақсадга мувофиқдир. Тўғри олдин тиш олиш, даволаш оғриқли кечган. Ҳозир эса бу борада ўзгаришлар кўп. Ҳеч қандай оғриқсиз даволаш имкониятлари мавжуд. Тиббий аппаратлар такомиллашган. Бор-йўғи 10-15 дақиқа ичида бемор оғриқсиз даволанаётир , - дейди шифокор Шохруҳ Шаропов.


Тўхтаб қолган U-18 / CHAMPIONAT.asia\n02:55АПЛ. Магуайр ва Марсьяль "Манчестер Юнайтед"га "Стэмфорд Бриж"да ғалаба келтирди 63 02:42А Серия. "Милан" ғалаба қозонди ва 2 поғона юқорилади 5 00:27ОЧЛ. А гуруҳида "Ал Ваҳда" ҳамда "Ал Аҳли" қўшҳокимлик ўрнатишди 0 00:03Англия. Марказий ўйин. "Челси" - "Манчестер Юнайтед". Асосий таркиблар эълон қилинди! 34 23:58Италия. "Милан" Турин клуби билан ўйнайди (асосий таркиблар) 2 23:52Блинд АПЛга қайтиши мумкин 0 23:39Чалхаонглу жароҳат олди 1 23:21Кальехон фаолиятини Хитойда давом эттириши мумкин 4 22:55"Ливерпуль"нинг "Атлетико"га қарши ўйин учун қайдномаси эълон қилинди 16 22:48Фелиш "Ливерпуль"га қарши ўйинни ўтказиб юборади 3 22:29Мюнхен авиаҳалокатида тирик қолган МЮ дарвозабони вафот этди 7 22:27Драган Черан: "Иккинчи бўлимда эркинроқ ўйнадик" 5 22:11Артета "Арсенал" футболчиси билан урушиб қолди 3 22:09Сергеевдан голли, Машариповдан пасли дубль. "Пахтакор" форсларни ер тишлатган ўйиндан ГАЛЕРЕЯ 19 22:00ОЧЛ-2020. “Пахтакор” – "Шаҳр Ходро" учрашувининг энг яхши футболчиси маълум бўлди 19\nТўхтаб қолган U-18\n04 окт 2019 12:34\nТеглар : U-18Хайрулла Холиқов\nБиз ўзбекларда қизиқ бир одат бор.\nБирорта ишни енг шимариб катта шижоат билан бошлаймиз-у, ярмига келганда ҳафсала йўқоладими ё бошқа сабабми унчалик эътибор бермай қўямиз. Бўлса бўлар қабилида жимгина қараб тураверамиз ва бунинг натижасида иштиёқ сўниб қолади.\nМисол учун бу йил иккинчи бор ўтказилаётган Республика U-18 биринчилигини олайлик. Ўтган йил 12та жамоа иштирокида чиройли чемпионат бўлганди ва якунда "Насаф" тарбияланувчилари ғолибликни қўлга киритишганди.\nБу йилдан ПФЛ мусобақа фақат Суперлига жамоаларидан иборат бўлиб қолмасин, Пролига вакилларига ҳам эътибор берайлик деб зўр иш қилди. Натижада U-18 биринчилигининг биринчи босқичи 4та минтақага бўлинган ҳолда ўтказиладиган бўлди.\nАндижон ФА - "Андижон", "Турон", "Истиқлол", "Нефтчи", "Қўқон-1912", "Навбаҳор", "Андижон-2", "Раш-Милк".\nТошкент ФА - "Чиғатой", "Рубин", "Пахтакор", "Оқтепа", АГМК, "Локомотив", "Бунёдкор", "Локомотив-БФК".\nЖиззах ФА - "Динамо", "Металлург", "Зомин", "Шердор", "Қизилқум", "Янгиер", "Сўғдиёна", "Иттифоқ-Н".\nҚашқадарё ФА - "Ғиждувон", "Машъал", "Шўртан", "Насаф", "Сурхон", "Орол", "Бухоро", "Хоразм".\nШундай қилиб жами 32 жамоа иштирокида бу йилги Республика U-18 биринчилиги бошланди ва мусобақанинг 1-тур учрашувлари 24 май куни ўтказилди. ПФЛ матбуот хизмати то 6-тургача ҳамма ўйинларни ёритиб келди (орада 5-тур натижалари тушиб қолганини ҳисобга олмаганда). Кейин эса негадир узилиш рўй бериб, 7-турдан бошлаб натижалар берилмай қўйди.\nБизга маълум бўлишича, ҳозирги пайтга келиб гуруҳ ўйинлари тугаб бўлган, бироқ қайси минтақада ким ғолиб бўлгани ҳақидаги маълумот ҳеч қаерда йўқ. Баъзи клублар имкон қадар ўз жамоалари иштирокидаги ўйинларни ёритиб келмоқда, лекин мусобақанинг бош ташкилотчиси барча минтақалардаги 7-14 тур ўйинларини ва гуруҳдан кимлар чиққанини бергани йўқ.\nТошкент шаҳар ва вилояти жамоалари иштирокидаги ўйинларга масъул этиб тайинланган Тошкент футбол ассоциацияси (ТФА) ҳам натижаларни бериб боришни тўхтатиб қўйди. Бу ташкилотнинг Телеграмда TFA.uz деган канали бор. Бир пайтлари шу ташкилотда ишлаган Ҳожиакбар Отажонов (жойи жаннатда бўлсин) ишлаб юрганида шаҳар чемпионати, шаҳар биринчилиги, умуман болалар ўртасидаги бошқа мусобақаларни тез-тез ёритиб борарди.\nҲозир эса шаҳар футбол ассоциациясининг Телеграм каналида асосан бўлажак ўйинлар (ўйин қаерда бўлиши, қайси ҳакамлар бошқариши) бериб борилади, лекин учрашув якунига етганидан сўнг протокол тугул, ҳатто баҳс натижаси ҳам берилмай қўйди. Бунинг устига Телеграм канали бутси олинглар деган реклама бериш билан овора. Буёқда мураббийлар бошқа жамоалар қандай ўйнаганини билолмай хуноб.\nЯна бир мусобақа - Республика U-15 ва U-13 биринчилиги ҳам катта шижаот билан бошланди. Аммо 1-2 тур ўтгач, яна жим бўлиб қолди. Ҳозир бу мусобақа давом этяптими-йўқми, буниям билмаймиз. Кўпчилик фақат ўз жамоаси иштирокидаги ўйинни билади, бошқалар қандай ўйнаётганидан хабари йўқ.\nБугунги давр ахборот даври эканини ҳисобга олсак, мухлислар ахборотга ўч ва ўйинлар натижасини тезроқ билишни хоҳлайди. Катта-катта йиғилишларда болалар футболини ундай қилиш керак каби баландпарвоз гапларни кўп эшитамиз. Лекин ҳар йил ўткалиши шарт бўлган оддий бир мусобақани ўтказишга келганда, бошини зўр бошлаб кейин қўл силтаб қўя қоламиз ва мусобақа нима бўляпти, қайси босқичга келгани билан ишимиз бўлмайди. Ҳар ҳолда четдан кузатиб менга шундай туюлмоқда.\nАзамат Абдураимовнинг ўрнига Ўзбекистон ўсмирлар терма жамоасига янги бош мураббий тайинланди 24\nАзамат Абдураимов: "Кетиш ҳақида ариза ёздим. Буни муҳокама қилишни истамайман" 78\nАзамат Абдураимов истеъфога чиқди 91


Жек Ма: «Миллиардерлардаги бош ўхшашлик нима?»\n23.09.2018 12:10 0 1426\nЖаҳоннинг энг муваффақиятли ва пулдор кишиларидан саналган Жек Ма ёшларга энг таъсирчан мурожаатини йўллади. Уни қуйида эътиборингизга ҳавола қиламиз.\n«Менинг бадавлат отам бўлмаган. Уч йил уриниб университетга кира олмаганман. Ҳарвардга кириш учун ўн йил уриндим, улар мени хоҳлашмади. Охир-оқибат ўқитувчилар тайёрлайдиган коллеж талабаси бўлдим. Ўша кезларда иш топиш муаммо эди. 1994-йилларда ўқитувчилар ўн доллар эвазига бир ой ишлашга рози эдилар. Ўттизта идоранинг эшигини қоқиб бордим. Бирортаси мени ишга қабул қилмади. Мактабда инглиз тилидан сабоқ берар эканман, ҳаётимни ўзгартиришга бўлган орзулар менга тинчлик бермас эди. Шунда интернет деган янгилик ҳақида эшитиб қолдим. Кўпчилик унинг нималигини билмас эди. Мен эса кун-тун ўргандим, унга оид манбаларни ўқидим, истиқболини ўргандим.\nШунда менда интернет орқали буюртма олиб, Хитойда ишлаб чиқарилаётган маҳсулотларни етказиб беришда воситачилик қиладиган компания очиш фикри туғилди. Атрофимдагилар менинг устимдан кулишар, ғалати ва бўмағур фикрлар хаёлимга қаердан келишини айтиб, калака қилишар эди.\nИш бошлашим учун банкдан уч минг доллар олишга уч ой вақтим кетди. «Alibaba» компанияси тўғрисидаги мақсадларим хомхаёл эканини айтиб, кўплаб сармоядорлар мени рад этишди. Мен олдинда мени улкан муваффақият кутиб турганини сезар эдим. Қаттиқ меҳнат қилдим. Охир-оқибат минг машаққат билан ўн саккизта сармоядордан эллик минг АҚШ доллари тўплашга эришдим.\n«Alibaba» уч йил мобайнида ҳаттоки бир доллар ҳам фойда келтирмаган. Аммо мени нима руҳлантиргани қизиқ бўлса керак? Бу — бизга мактуб йўллаётган мижозлар эди. Улар ҳозирча бизга катта миқдорда тўлов тўлай олмасликлари, аммо бу ишимиз улкан ғоя экани, келажагимиз олдиндалигини ёзишар эди. Улар кўпинча «Ҳозир бизга ёрдам берсангиз, биз кун келиб ривожланамиз, ўшанда биз сизга ёрдам берамиз, сиз ҳам кучли компанияга айланасиз», деб ёзишар эди. Кичик фойдамиз, секин-аста катталаша бошлади.\nЧиндан ҳам, ўн олти йил ўтиб, бизда ҳамма нарса бор эди: савдо платформаларидан тортиб, электрон тўлов тизимлари ва дунё бўйлаб миллионлаб мижозлар ва етакчи маҳсулот ишлаб чиқарувчилар.\nМуваффақиятли инсонлардаги бош умумийлик нима? Ижобийлик! Улар келажак сари доимо ижобий кайфиятда боришади. Ижобийлик одамга имкониятни ёрқинроқ кўришга ёрдам беради. Бугунги ёшларнинг кўпи иш топа олмаслигини пеш қилиб нолишади. Бу — хато! Атрофга қаранг — биз имкониятлар асрида яшаяпмиз! Сизнинг энг кучли жиҳатингиз бор — сиз ёшсиз! Бу имкониятлар орасида ниманидир бошқача қила олишингизга ишонсангиз, бу тўғрисида ўқиб-ўрганишдан эринманг.\nҲақиқий тадбиркорлик — меҳнат дегани. Муваффақият қозонишни истасангиз, бошқалар ухлаб ётганда сиз ўрганинг, тонг саҳарда шаҳар уйқудалигида сиз имкониятларингизни кенгайтириш учун эртароқ уйғонинг. Ҳаётда йиқилишдан қўрқмаслик керак. Айниқса, ёшликда! Йиқиласиз, яна оёққа турасиз. Ҳар қандай хато — беқиёс фойда!\nҲар бир инсон учун эрта — бу забт этилмаган келажак. Олға бориш керак, ҳаракат қилиш керак. Атрофдагилар сизга ишонса-ишонмасалар, сиз ўз орзуларингиз рўёбига ишонинг, жамоани бунга ишонтиринг!\nЯшашни ҳам унутманг. Биз ҳаётга ишлаш учун эмас, бахтиёр бўлиш учун келганмиз. Пулдан қайғурманг! Агар сиз орзуларингиз ортидан қувсангиз, пул сизнинг ортингиздан қувади!»\nҲаёт ва ҳаракат, бойлик ва муваффақият ҳақида энг мароқли суҳбатларни, илҳомбахш ҳикояларни «Биз ғалаба қозонамиз» китобида ўқинг. Юртимиз китоб дўконларидан сўранг.\nЖек Ма бизнес Шуҳрат Сатторов Ёшларга маслаҳат\nМаданият вазирлигидаги маданиятсизликлар


16 октябрь, 2019, 16:16\nУ Туринда бахтли.\nТуриннинг "Ювентус" клуби спорт директори Фабио Паратичи португалиялик ҳужумчи Криштиану Роналдунинг жамоадан кетиши мумкинлиги борасида тарқалган хабарларга ўз муносабатини билдириб ўтди.\n“Криштиану ўзининг ҳозирги вазифаларига катта эътибор қаратмоқда. Мен мавсум якунлангач ёки ундан кейин Роналдунинг жамоадан кетмоқчи эканлигига умуман ишонмайман. Унинг клуб билан амалдаги шартномаси бор ва биз унинг ўйинларидан тўлиқ қониқиш хосил қиляпмиз. Ўз навбатида Роналду ҳам Туринда бахтли”, - дейди Паратичи.\nМаълумот учун, 34 ёшли Роналду 2018 йилдан буён “Ювентус” сафида тўп суриб келмоқда. Ўтган давр мобайнида жами 51 та ўйинда майдонга тушди ва 32 та гол уришга эришди. Унинг туринликлар билан амалдаги шартномаси 2022 йилга қадар имзоланган.\nРоналду А Серияда рақиб дарвозаси томон энг кўп зарба йўллади, аммо...\nФото Роналду ва Буффон: Ўзимиз қари бўлсак ҳам кўнглимиз ёш!


Ўзбекистон ИШИД жангчиларини кутиб олишга тайёрми? « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\nЎзбекистон ИШИД жангчиларини кутиб олишга тайёрми?\n18 April 2015 - 10:54\nЎзбекистон Қуролли кучлари Исломий Давлат таҳдидини қайтаришга тайёр.\nCentral Asia Online нашри бу ҳақда тошкентлик сиёсатшунос экани айтилган Яксарт Содиқовнинг фикрларини келтирган.\nЎзбекистон Мудофаа вазирлиги ходимининг сўзлари ҳам келтирилган хабарда айтилишича, жангарилар Ўзбекистонга таҳдид солган тақдирда улар 420 танк, 164 ҳарбий самолёт ва вертолёт 715 пиёдалар ҳарбий машинасига қарши келади.\nАйни пайтда Тошкентда ўтган матбуот анжуманида яна бир сиёсатшунос Рафиқ Сайфуллин ўзбек махсус кучлари ИШИД жангариларини “муносиб кутиб олиш”га тайёрлиги ва бунинг учун “махсус дастур” ишлаб чиқилганини айтган.\nАммо жаноб Сайфуллин дастур тафсилотларини очиқламаган.\nХўш, Исломий Давлат Ўзбекистон ва минтақага қанчалик таҳдид солади?.\nБи-би-си Олма-Отадаги сиёсий тадқиқотлар марказидан профессор Александр Князев билан суҳбатлашган.\nАлександр Князев: Менинг назаримда ИШИДнинг Марказий Осиёга таҳдиди ҳақидаги барча гап-сўзлар ҳаддан ташқари бўрттирилган. Чунки ҳозиргача Исломий Давлат жанговар бўлинмаларининг Марказий Осиё у ёқда турсин, ҳатто Афғонистонда ҳам мавжудлигига доир тасдиқланган фактлар мавжуд эмас. Менимча, ҳозир ИШИДнинг таҳдиди борасида кечаётган гапларни сиёсий спекуляция деб аташимиз мумкин. Чунки бу минтақадаги жараёнларда иштирок этаётган барча томонлар учун манфаатли. Россия учун бу Коллектив Хавфсизлик Шартномаси Ташкилотининг ролини оширишга хизмат қилади, Қўшма Штатлар учун, дейлик, Туркманистонга бўлгани каби ҳарбий ёрдам учун сабаб ва Хитой учун ҳам ўз манфаатларини илгари суриш йўлида бир баҳона. Яъни барча ташқи кучлар учун бирдек қулай омил бу. Албатта Афғонистонда ИШИДга байъат қилиб, қора байроқ кўтариб олган унча катта таъсирга эга бўлмаган кичик-кичик гуруҳлар чиқаяпти. Аммо улар ё соф жиноий гуруҳлар ё-да Ўзбекистон Исломий Ҳаракати ва ё бошқа гуруҳларга алоқадор одамлар.\nБи-би-си: Шу маънода ИШИД Марказий Осиёда ҳозирча виртуал бир таҳдид дейишимиз мумкинми?\nАлександр Князев: Ҳозирча шундай десак ҳам бўлади. Аммо бу ИШИД таҳдиди пайдо бўлмайди ва кучаймайди дегани эмас, албатта. Фақат ҳозирча реал таҳдидни тасдиқловчи фактларга эга эмасмиз.\nБи-би-си: Ўзбекистон расмийлари одатда матбуот билан унчалик дўстона алоқада эмаслар, аммо сўнгги пайтларда ИШИД таҳдиди борасида ҳукуматга яқин таҳлилчилар бот-бот шарҳ беришаётганини кўраяпмиз. Буни қандай изоҳлаган бўлардингиз?\nАлександр Князев: Биласизми, бу мавзу сўнгги пайтларда нафақат Ўзбекистон куч тизимлари, балки бутун минтақадаги расмий доиралар тарафидан фаол шарҳланаяпти. Тожикистон ва Қирғизистон ҳам бундан мустасно эмас. Сабаби оддий. Ҳар қандай давлатнинг куч тизимлари учун таҳдидларни бўрттириб кўрсатиш давлатдан қўшимча молия олиш учун бир имкониятдир. Қанча кўп гапирилса, шунча яхши. Куч тизимларини бошқараётган сиёсий раҳбариятлар эса таҳдидлардан ички сиёсатда қаттиққўллик, назоратни янада кучайтириш, фуқароларнинг эркинликларини янада чеклаш йўлида фойдаланишади.\nБи-би-си: Central Asia Online да чоп этилган бугунги хабарда Ўзбекистон Қуролли Кучларининг шайлигига доир айрим рақамлар ҳам келтирилади. Сизнингча, Ўзбекистон армияси Исломий Давлат таҳдидига якка ўзи қарши туришга қодирми?\nАлександр Князев: Менимча, армиянинг шайлиги ҳақидаги тезиснинг ўзи унчалик тўғри эмас. Чунки Афғонистон йўналишидан келадиган таҳдидларнинг биронтаси ҳам ҳарбий характерга эга эмас. Бу таҳдидларга армия эмас, балки махсус кучлар воситасида қарши туриши керак. Тезкор ҳаракатлар ва олдиндан огоҳлантириш билан. Қолаверса, Ўзбекистонга ўхшаган Афғонистон билан энг қаттиқ қўриқланадиган чегарага эга давлат учун тўғридан-тўғри ҳарбий таҳдид йўқ, деб ҳисоблайман. Дунёда ўзбек-афғон чегарасидан ҳам қаттиқ қўриқланадиган ягона чегара бу Шимолий Корея ва Жанубий Корея ўртасидаги чегара бўлса керак. ИШИД таҳдиди, таъбир жоиз бўлса, ассимметрик характерга эга ва унга қарши ҳам шундай йўл билан қарши туриш керак.


ИИБ ходимлари ва фермерлар тортишувига ички адоват сабаб бўлганми?\n22 19.09.2019 08:58:08\n31 19.09.2019 06:12:28\n101 18.09.2019 08:34:14\n559 18.09.2019 08:02:17\n45 17.09.2019 08:01:45\n80 13.09.2019 13:22:24\n111 13.09.2019 10:29:29\n64 11.09.2019 15:59:21\n184 06.09.2019 17:11:26\n572 21.08.2019 09:52:11\n1086 19.07.2019 12:25:10\n407 10.07.2019 08:20:58\n99 19.09.2019 09:07:58\n98 19.09.2019 08:15:12\n112 17.09.2019 20:57:31\n124 17.09.2019 11:10:34\n«Human» хусусий бандлик агентлиги директорига нисбатан жиноий иш қўзғатилди\n0 20.09.2019 14:30:53\n346 11.09.2019 09:56:39\n127 09.09.2019 16:26:36\n105 07.09.2019 20:42:28\n309 28.08.2019 17:30:19\n1623 23.07.2019 10:21:25\n2641 20.07.2019 14:56:47\n1412 01.07.2019 14:49:13\nЎзбекистон 580 22.07.2019 09:59:41\nИжтимоий тармоқларда (жумладан, бизнинг "Diqqat Telegram" расмий телеграм каналимизда ҳам) кенг муҳокама бўлган ички ишлар ходимлари ва фермерлар ўртасидаги тортишувга сабаб бўлган видеолавҳа тафсилотларини “Daryo.uz” расмий сайти журналисти Отабек Қўлдошев ўрганиб ва “Касби туман ИИБ бошлиғи дала семинарида 11 кишига кишан тақди, семинарда қатнашмаган фермерга ходим юбориб, танобини тортмоқчи бўлди” номли мақола эълон қилди.\nУшбу мақолада келтирилишича, ижтимоий тармоқларда ИИБ ходимлари ва фермер ўртасидаги тортишув тасвирланган видео пайдо бўлди. Унда фермер ИИБ ходимларининг «Семинарга нимага бормадингиз», дея берган саволига далада биолаборатория ишлари билан бандлигини, ўрнига вакили — фермер хўжалиги иш юритувчиси борганлигини айтади. Ва ИИБ ходимларининг кўпчилик бўлиб, бостириб келишига изоҳ сўрайди. Бунга жавобан эса ходим фермерга кунлик ишини бажариш учун ҳам туман ИИБ бошлиғидан рухсат олиши лозимлигини уқтиради.\nАниқланишича, фермер ва ИИБ бошлиғи ўртасидаги келишмовчилик бир йил илгари бошланган.\n— 2018 йил туман ҳокими ва бир неча фуқаро кийимидаги кишилар дала шийпонимга келганди, — дейди «Новот Ниёз» фермер хўжалиги раҳбари Акром Новотов. – Ўшанда ҳоким бува дала шийпонимнинг аҳволидан қониқмай, мени койиганди. «Хўп, тез орада камчиликларни тўғрилаб, дала шийпон тозалигини таъминлаймиз», дея жавоб бердим. Шунда фуқаро кийимидаги бир шахс, суҳбатга аралашиб «Тўғри-тўғри гапир», дея дўқ қилди. Шунда у кишига қараб, қаерда хато қилганимни сўрадим. «Тўғрилаймиз эмас, тўғрилайман деб гапир», дея ҳақорат қилиб кетди. Ёнимизда туман ҳокими турган бўлишига қарамасдан, «Ўғри, муттаҳам, сени қаматиб йўқ қиламан» дея сўкинди. Кейинчалик билсам, у киши туман ИИБ бошлиғи Чори Кўчаров экан. Мен ҳам бу ҳолатдан таъсирланиб, ИИБ бошлиғининг хатти-ҳаракати юзасидан Президент порталига шикоят қилдим. Мурожаaтим бўйича, хизмат текшируви тайинланиб, ҳолат ўрганилди. Аммо тайинли чора кўрилгани йўқ. Шу-шу ИИБ бошлиғи менга нисбатан адоват сақлайди.\nМаълум бўлишича, Акром Новотов раҳбарлигидаги фермер хўжалиги 2003 йил ташкил этилган бўлиб, 2016 йил чорвачилик йўналиши ҳам қўшилиб, кўп тармоқли фермер хўжалигига айлантирилган. Фермер давлатдан 117 минг АҚШ доллари миқдорида кредит олиб, Украина давлатидан 69 бош қора мол келтириб, кўпайтирган. Айни кунда фермернинг қора моллари сони 150 бошдан ошган.\nАкром Новотовнинг айтишича, ИИБ бошлиғининг унга нисбатан адовати сабаб, 7 июнда ўриб олинган 9 тонна арпа ҳам тортиб олинган.\n— Ўтган йили чорва молларим учун йил оғир келди, ем-хашакдан қийналди, — дейди Акром Новотов. – Шу боисдан ҳам чорва молларим учун арпа ҳам эккандим. Аммо арпа топшириш бўйича шартнома қилинмаган. Арпа фақатгина қора молларимга озуқа сифатида экилганди. 7 июнь куни ММТП раисидан комбайн сўраб олиб, 9 тонна арпамни ўриб олдим. Ўша ерда турган ИИБ ходимлари арпани олиб бориб топширишимни айтди, мен эса арпа бўйича шартномам йўқлигини, арпани чорва молларим учун экканимни тушунтирдим. Тушунишгач, арпани олиб келиб омборимга тўкдим. Лекин ўша куни кечаси ИИБ бошлиғи ўринбосари келиб, мени ИИБ ходимларининг қонуний талабига бўйсунмасликда айблаб, шу ерда хизмат вазифасини бажараётган ходимларига бу ҳақда далолатнома тузишлари лозимлигини айтди. Мени эса Damas’да худди жиноятчилардек, ИИБга олиб кетишди. Куни билан ҳеч қандай сабабсиз олиб ўтиришди. Сўнгра кечки пайт бармоқ изларимни олиб, тушунтириш хати ёзиб беришимни айтишди. Ёзиб бердим. Қўйиб юборишди.\nФермер Акром Новотовнинг қўшимча қилишича, шу иш сабаб туман ИИБ фермерни судга ҳам берган. Аммо суд ҳужжатлар билан танишиб чиқиб, асос тополмагач, ишни 2 марта рад этган.\nМаълум бўлишича, фермер ва ИИБ ходимлари ўртасидаги келишмовчилик тасвирланган видеоёзув 16 июль куни кундузги соат 10:30 да фермер Акром Новотов томонидан ёзиб олинган.\n— 14 июль куни туш пайтидаги ва 16 июль куни эрталаб 6:00 даги семинарга иш юритувчимни юборганим менинг айбим экан, — дейди фермер видеоёзувдаги ҳолатни изоҳлар экан. – Иш юритувчи ҳам фермер хўжалигининг асосий ходими ҳисобланади-ку. Фермернинг асосий иши далада деб ўйлайман.\n14 июль куни туш пайтидаги семинарда қўлига кишан тақилиб, автобусда олиб кетилган мироб Зоиржон Набиевнинг маълумот беришича, ҳудуд аслида туман ҳокими сектори ҳисобланади. Ҳоким вақтинча йўқлиги сабаб, сектор раҳбари вазифаси ИИБ бошлиғига юклатилган бўлиши мумкин. Шу боисдан ҳам семинарни ИИБ бошлиғи олиб борди.\n— Аслида семинарда қишлоқ хўжалиги бўйича мутахассислар келиб, фермерларга ер билан ишлаш сирларини ўргатиши керак, — дейди Зоир Набиев. – Туман ҳокимининг семинарида худди шундай қилинарди. ИИБ бошлиғининг 14 июлдаги биринчи семинарида эса иш фермерлар қўлига кишан тақишдан бошланди. Мен «Чиллабулоқ» канали раҳбари бўлганим учун, ИИБ бошлиғи менга дубликат сув қуйгансан деган айб қўйди. Аслида чекка ҳудудда жойлашган «Манзура Ҳамроева» фермер хўжалигига бир марта сув қуйганимизда охиригача етиб бормагач, ерни суғориш якунланиши учун такрорий сув қуйдик. Ер суғорилгач, охиригача сув етиб бормаса, фойдаси йўқ-ку. ИИБ бошлиғи эса менга сувни беҳуда сарфладинг, дубликат қуйдинг деяпти.\nЗоир Набиевнинг маълумот беришича, 14 июлдаги ИИБ бошлиғининг биринчи семинарида 2 нафар сувчи ва 9 нафар фермер хўжалиги ишчи ходимларининг қўлига кишан тақилиб, автобусга қамалган. Ва семинар тугагунча автобусда олиб ўтирилиб, сўнгра туман ИИБга олиб кетилган. ИИБ ҳовлисида кечгача сабабсиз олиб қолиниб, сўнгра тушунтириш хати олингач, қўйиб юборилган.\n— Семинарга 20 нафар ИИБ ходимини олиб келган, сал нарида маҳбусларни олиб кетувчи «зековоз» машинани келтириб қўйган мутасаддининг қандай семинар ўтиши кундек равшан, — дейди Зоир Набиев. – Хўп, агар айбдор бўлсак, жарима белгилашсин эди. Нега энди қўлимизга кишан тақишади? Қўлга кишан тақадиган иш қилмадик ҳали. Қизиғи, 20 нафар ходим вақтининг беҳуда сарфланиши, автобус ва ҳаракатланиши кўп ёқилғи талаб қилувчи «зековоз»нинг харажати кимнинг зиммасига тушар экан энди?\nФермер Акром Новотов 40–45 йилдан бери деҳқончилик билан шуғулланиб келаётганини, бу борада яхши мутахассис эканлигини айтиб, фермерларга ер билан тиллашиш ҳақида семинар ўтаётган туман ИИБ бошлиғининг қишлоқ хўжалиги бўйича билимига шубҳа қилмоқда.\n— Одатда семинар бирор бир мутахассис иштирокида ўтказилиб, фермерларга ер билан тиллашиш сирлари ўргатилиши керак-ку, қандай қилиб ички ишлар ходими фермерларга деҳқончилик сирларини ўргатиши мумкин? Қани бу ерда мантиқ?\nАкром Новотовнинг ўрнига 14 июль ва 16 июль кунлари семинарда иштирок этган «Новот Ниёз» фермер хўжалиги иш бошқарувчиси Фаррух Дўстмуродов туман ИИБ бошлиғига олий маълумотли қишлоқ хўжалиги ходими эканлигини, фермер хўжалигида қонуний 5 йилдан бери фаолият юритишини айтиб, фермер хўжалиги билан боғлиқ ҳар қандай топшириқни бажаришини айтишига қарамасдан дала майдонидан қувилганини айтмоқда.\nАкром Новотов «Дарё» мухбири билан суҳбати давомида унга арпасини ўриш учун комбайн берган ММТП раҳбарига ҳам ИИБ томонидан босим ўтказилаётганини, шунингдек семинарга ўзи бормагани учун бу ҳақда ММТП раҳбаридан билдирги ёздириб олганини айтмоқда.\n— ММТП раҳбарига ҳам босим ўтказишяпти, — дейди Акром Новотов. – Семинарга ўзим бормай, иш бошқарувчимни юборганим учун бу ҳақда билдирги ёзидириб олган. ИИБ менинг айбимни топишга интилиб, тинч ишлашимга имкон бермаяпти.\nКасби туман ИИБ бошлиғидан хатти-ҳаракатининг сабабини сўраш учун боғланишга ҳаракат қилган «Дарё» мухбири ИИБ бошлиғига қўғироқ қилиб тушолмади. Тўғрироғи, ИИБ бошлиғи телефонига жавоб бермай, қайтиш қўнғироғини босиб қўйди. Вилоят ИИБ матбуот хизмати орқали боғланишга ҳаракат қилишимиз ҳам самара бермади.\nКасби ИИБ ва фермер\nГермания тажрибасига асосан Ўзбекистонда касбий малака тизими такомиллаштирилиши мумкин\n498 18.06.2019 15:42:51\n18.07.2019 13:24:16 7755\n25.04.2019 10:50:31 6834\n12.05.2019 19:40:36 5911\n04.04.2019 08:38:09 5825


Яқинда маҳалламиздаги “Уйрот” қишлоқ врачлик пунктига боргандим. Барака топишсин, тажрибали шифокорлар очиқ чеҳра билан кутиб олиб, дарров замонавий тиббий асбоб-ускуналар ёрдамида аниқ ташхис қўйишди.\nМаслаҳатлар беришди. Уларнинг хушмуомалалигини айтмайсизми? Кўнглим тоғдек кўтарилди.\nСизга айтсам, ушбу муассаса қурилганида, барчамиз жуда хурсанд бўлгандик. Энди ўзингиз ўйланг, олис бир қишлоқда шаҳарлардагидан асло қолишмайдиган шифо маскани қурилса, бунга қувонмай бўладими, ахир?!\nБиз, ёши катталар яхши эслаймиз. Бундан 20-25 йил олдин энг оддий касаллик учун ҳам туман марказига боришга тўғри келарди. Ваҳолонки, марказда ҳам тиббий ёрдам кўрсатиш сифати ночор аҳволда эди.\nҲозирги шароитлар бутунлай бошқача. Юртбошимиз эътибори билан тиббиётимиз илгарилаб кетди. Жаҳон талаблари даражасига чиқди. Телевидение орқали жуда кўп хорижлик мутахассислар, нуфузли ташкилотлар раҳбарларининг сўзларини эшитаяпмиз. Улар соғлиқни сақлаш тизимимизга юқори баҳо беришмоқда, ҳавас билан қарашаяпти. Бундан ҳаммамиз фахрланамиз.\nЯна бир гап. Мамлакатимизда йўлга қўйилган эзгу ташаббусни қарангки, тиббиёт ходимларининг ўзлари тез-тез хонадонларга келиб, аҳоли ҳолидан хабар олишаяпти. Соғлом турмуш тарзини тарғиб қилишмоқда. Бунақаси илгари бўлган эмас. Менимча, дунёнинг ҳеч бир мамлакатида бундай ҳолат учрамаса керак!\nБуларнинг барчаси давлатимизнинг халқимизга бўлган эътибори, ғамхўрлигининг ҳаётий ифодаларидир.\nмеҳнат фахрийси, «Дўстлик» ордени соҳиби.\nМазкур рукндаги бошқа мақолалар: « Ҳаётимиз кўрки\tОлий суд Пленуми мажлиси »