Дастлабки учрашув. 2 апрель, соат 23:45\nГарет Бэйл (3)\n' "Реал" мухлисларини чиройли ўйин ва ажойиб оқшом билан табриклаймиз! Евромавсумнинг энг ҳал қилувчи палласига кириб бормоқдамиз!\n' "РЕАЛ" - "БОРУССИЯ" - 3:0. Бу Мадрид томонидан ярим финал ташланган жиддий қадам!\n90+3' "Мадрид" майдон марказида тўпни йўқотиши оқибатида "Боруссия" ярим ҳимоячиси битта пас билан ҳужумчини бирга-бир вазиятга чиқаришни мақсад қилганди. Пепе тўпни тўхтатиб қолди\n90+1' Хуммельс жарима майдончаси ичидаги яккакурашда Моратадан устун келди ва хавфни бартараф этди\n90' Аввалги вазиятда Пепе яхши ҳаракат қилди. Ҳозир ҳам у рақибдан устун келди\n89' Эҳ, Марко Ройс! Жарима майдончаси остонасида тезкор қарорга кела олмади (зарба бериш ёки шерикларига тўпни узатиш борасида) ва тўпни йўқотди!\n88' Юқоридаги қоида бузилиши учун Гросскройтц огоҳлантирилганди\n88' Рамос ижросидаги жарима зарбаси ноаниқ чиқди\n87' Альваро Мората шундоққина жарима майдончаси остонасида жарима зарбасини ишлади.\n84' Вууууууҳ, Бэйл! Майдон марказининг ўнг қанотидан ўз йўлидаги барча футболчилардан қочди, аммо унинг сўнгги зарбаси ноаниқ бўлди. Деярли бирга-бир вазият эди!\n80' Роналду майдонда ўтириб қолди ва жароҳат олгандек кўринди. Унинг ўрнига ёш Казимиро майдонга тушди\n78' Пенальти белгиланиши мумкин эди! Белгиланиши ҳам керак эди. Захирадан тушган Милош Йойич жарима майдончаси ичида Алонсодан ўтиб кетаётганида Хаби Алонсо кеч қолди ва оёғи билан уни илиб қолди. Аммо Марк Клатенбург бунга аҳамият қаратмади.\n77' Анчелотти ҳисобни ушлаб қолиш йўлида юришларни амалга оширди. Мудофаа қўрғони мустаҳкамланди. Шундоқ ҳам "Боруссия" кўп вазиятлар ярата олмаётган эди\n75' Карим Бензема майдондан олинди, Мората туширилди.\n73' "Дортмунд" вазиятни ўзгартиришга ҳаракат қилмоқда! Ҳозир тўп Обемеянгга тегиб, "Боруссия" ҳужумчисига келиб тушди. 7-8 метрлар оралиғида йўлланган зарбани Касильяс қайтарди! Аммо бироз аввал, тўп Обемеянгнинг қўлидан жарима майдончасига кирган экан!\n70' Иско майдонни тарк этди ва Асьер Ильяраменди майдонга тушди\n69' "Реал"дан навбатдаги қарши ҳужум. Роналду ўнг қанотда очилган Бенземани тўп билан таъминлади ва Каримнинг ўзи 16 метрдан зарба йўллашга қарор қилди! Вайденфеллер ўз ўрнида\n67' Бугун "Мадрид" мудофааси жуда зўр ўйнамоқда. Олис масофадан берилаётган зарбалар йўлига ҳам ҳимоячилар ўзларини қалқон қилишмоқда!\n66' Пишек ўрнига Шибер туширилди. Меҳмонларда иккинчи ўзгариш. Ўйинни ўзгартиришга уринишлар кузатилмоқда\n64' Генрих Мхитарян майдонни тарк этди, унинг ўрнига Хоффман туширилди, "Боруссия"да\n61' Вайденфеллллеееер! навбатдаги сейвини намойиш қилди. Бензема ўнг қанотдан етказилган тўпни тўхтатмасдан дарвоза томон йўллади. Тўсин остига кираётган тўпни дортмундликлар дарвозабон уриб юборишга улгурди!\n60' Мезбонларнинг тезкор қарши ҳужуми. Бензема тўп билан олдинга борди, унда 2та вариант бор эди. Аммо у Бэйлга ҳам, Роналдуга ҳам тўпни етказа олмади!\n59' Вууууууууҳҳҳҳҳ! Пепе жамоасини муқаррар голдан қутқармоқда! Ўнг қанотдан етказилган тўпни Касильяс ўз олдига уриб юборди. Мхитарян 6 метрдан зарба берди ва Пепе тўп йўлига ўзини ташлади! Тўп унинг оёғига тегиб, майдонни тарк этди!\n57' Модрич тўпни жарима майдончасига кириб келган Роналдуга узатди ва уёғини Криштиану муаммосиз амаллади! 3:0. Бу "Реал" ҳужумчисининг ЕЧЛ-2013/2014даги 14-гол. Мавсум тўпурари!\n55' "Боруссия" ҳисобни қисқартиришига бир баҳя қолди. Аввалига ҳужумчилардан бири дарвозабон билан бирга-бир вазиятга чиқарилди, аммо у тўпга бироз ета олмади ва кейинчалик тўпни эгаллаб орқага узатди. Обемеянг эса 10-12 метрлардан тўғри зарба бера олмади!\n53' Вууууҳҳҳ! Роналду ўнг қанотда барча ишни қилди! Ва тўпни дарвозадан икки метр масофада турган Бензема томон тўпни узатди. Ҳимоячи Папостопулос эса йиқилаётиб (!) тўпни дарвоза устидан ошириб юборди!\n51' Мхитарян ҳужумда Коэнтрауга нисбатан фол ишлатди. Якка курашда Фабио рақибидан устун келганди\n49' Дортмунднинг жавоб ҳужуми! Ройс олдинга интилди ва жарима майдончасининг ўнг қанотида очилган Обемеянгга тўпни узатди. Унинг олис бурчак томон йўллаган зарбасига эса аниқлик етишмади\n48' Вуҳ! Иккинчи бўлимнинг 3-дақиқасида ҳам Бэйл гол уришига сал қолди. Ўткир бурчак остидан дарвозабон билан яккама-якка вазиятга чиқиб борди ва посбоннинг ёнидан тўпни ўтказаётганида, Вайденфеллер оёғи билан тўп йўлини тўсишга улгурди!\n' Бугун бўлиб ўтаётган иккита ўйиннинг биринчи бўлимида мухлислар 2тадан гол уришди. Қизиқ томони, иккала ўйиндаги голлар 3 ва 27-дақиқаларда киритилди. Фарқли томони, Мадридда ҳисоб 2:0, Парижда эса 1:1\n45+2' "Мадрид" қарши ҳужумга ўтди. Бэйл жарима майдончаси атрофида катта тезликду югуруаётган Роналдуга тўпни етказди. Марказий ҳимоячи ёнма-ён бораётган Криштиануни елка аралаш қўл билан туртиб йиқитди. Ҳакам эса жим\n45+1' "Реал" бурчак тўпини бартараф этаётганида Бэйл ва Эрик Дурм тўқнашиб кетишди. Натижада германиялик футболчи қорнидан кичик лат еди\n45' "Боруссия" бурчак тўпини тепиш ҳуқуқига эга бўлди\n42' Обемеянг 20 метрлардан дарвозани ўққа тутди. Аммо зарба анча баланддан ўтиб кетди\n40' Вууууҳҳҳҳҳ! Рамос чап қанотдан тўпни Роналду томон узатди. Криштиану оёғини учи билан тўпни қайтаришда кичик техник хатога йўл қўйди. Натижада ҳимоячи тўпга биринчи бўлиб етиб келди ва тўпни тепиб юборди. Акс ҳолда, "Реал" учинчи голни уриши ҳам мумкин эди\n38' Бэйл қанотидан ҳужум ташкил этилди. Уэлслик ҳужумчи бир ҳимоячини чалғитиб, кейин Карвахалга тўпни узатди. Данни томонидан етказилган тўпга Бензема бош билан зарба берди. Ноаниқ ва кучсиз чиқди зарба\n35' Мхитерян жарима майдончасида йиқилди. Йиқилишидан бироз аввал тўпни деярли тўпни йўқотган ва кейин Пепенинг елкасига урилиб, кейин йиқилди. Пенальти йўқ\n32' Адашмасак, "Реал" дарвозаси томон тўғри берилган илк зарба. Гросскройтц томонидан йўлланган зарбани қайтариш Касильясга муаммо туғдирмади\n30' Роман Вайденфеллер!!!!! Ажойиб сейв! Бу сафар Бэйл жарима зарбасини амалга оширди. Табиийки, чап оёқдаги зарбадан кейин тўп бу сафар бошқа томонлама айланма ҳосил қилди, аммо яна дарвоза марказидан тўсин остига кираётганида "Боруссия" дарвозабони тўпни майдон ташқарисига чиқариб юборди\n27' "Мадрид" қарши ҳужум ташкил этди. Иско ҳужум чизиғида тўпни қабул қилди ва бироз пауза орқали тўпни ўзида ушлаб турди. Кейин эса ўнг қанотда етиб келган Бэйлга тўпни узатди. Гарет нариги қанотдаги Роналду тўп билан таъминлади. Криштианунинг дарвозабон майдончаси томон етказган тўпи ноаниқ бўлди ва меҳмонлар хавфни бартараф этишгандек бўлди. Аммо мезбон жарима майдончаси ташқарисида тўпни қайтаришди ва Иско 20 метрларда унча кучли бўлмаган зарба билан ҳисобни 2:0га етказди!\n27' Гоооооооллллллл!!!!! Исккккооооо!\n26' Кичик "тинчлик"дан кейин меҳмонлар бурчак тўпини ишлашди\n23' ЕЧЛ баҳсларини барчадан кўпроқ Касильяс кутса керак. Ушбу мавсумда Икер фақат Чемпионлар лигаси ва мамлакат кубоги баҳсларини майдонга тушмоқда\n21' "Мадрид" яхши ҳимояланмоқда. "Боруссия" эса ҳозирча имкониятлар, вазиятлар қидирмоқда. ҚАрши ҳужумда эса "Реал" дунёнинг энг кучли жамоаси эканини яхши биласиз. Ҳозирча барчаси Анчелоттти шогирдлари режаси асосида кетмоқда.\n17' Майдоннинг Мадрид томонидан Модрич тўпни эгаллаб олди ва узун пас билан Роналдуни олдинга бошлади. У нозик узатма билан Бэйлга тўпни етказганди. Вайденфеллер чаққонлик қилиб, уни эгаллаб олди\n16' Тезкор гол ўтказиб юбориб, бироз довдираган "Боруссия" тўпни назорат қилиш орқали ўз ўйинини топиб олишга ҳаракат қилмоқда.\n14' Чап қанотдан етказилган тўпга Криштиану Роналду қайчи услубида 11 метрли нуқта атрофида зарба берди. Тўп рекошет ҳолатида майдонни тарк этди\n12' Роналду тўпни дарвозабоннинг чап бурчаги томон айлантирганди, тўп айланма ҳаракат орқали дарвозанинг ўртаси томон борди ва дарвозабон мушти билан тўпни майдон ташқарисига чиқариб юборди!\n12' Мезбонлар жарима зарбасини ишлади. Лука Модричга нисбатан қоидаб бузилди\n10' Роналду 25 метрлардан кучли зарба йўллади. Тўп ерга тегиб, сакраб келгани орқали дарвозабонга кичик муаммо яратди. Вайденфеллер эса тўпни қайтарди, унга етиб келадиган мадридлик футболчи йўқ эди\n9' Гарет Бэйл яна битта гол урди, аммо ҳисобга олинмайди. У офсайдда қолиб кетганди.\n6' Мезбонлар босим уюштиришга ҳаракат қилмоқда.\n3' "Реал" биринчи ҳужумдаёқ ҳисобни очмоқда. Бензема ўнг қанот бурчаги ёнида тўпни қабул қилди ва ҳужумга қўшилган Карвахалга узатди. Данни эса битта уринишда жарима майдочнасига кириб келган Бэйлга тўпни узатди. Гарет чаққонлик-ла дарвозабон билан бирга-бир вазиятга чиқиб борди ва оёғининг учи билан зарба бериб, ҳисобни очди! Тезкор гол!\n2' Бурчакдан етказилган тўпни Роналду бош билан қайтарди ва қарши ҳужум пайтида Бензема майдон марказида ўйин қоидасини бузди\n1' Биринчи ҳужумни дортмундликлар бошлади ва бурчак тўпи ишлади.\n' Онлайн трансляцияни бошлаймиз! "РЕал" - "Боруссия"!


Препаратнинг савдо номи: Новамин\nL-пролин\t– 1 г\nL-серин\t– 1 г\nL-аланин\t– 2 г\nL-изолейцин\t– 3,52 г\nL-лейцин\t– 4,9 г\nаспарагин кислотаси\t– 2,5 г\nтироcин\t– 0,25 г\nL-глютамин кислотаси\t– 0,75 г\nL-фенилаланин\t– 5,33 г\nL-аргинин гидрохлорид\t– 5 г\nL-лицинмоногидрохлориди\t– 4,3 г\nL-гистидин гидрохлориди\t– 2,5 г\nL-валин\t– 3,6 г\nL-треонин\t– 2,5 г\nL-триптофан\t– 0,9 г\nL-метионин\t– 2,25 г\nL-цистеин\t– 0,1 г\nГлицин\t– 7,6 г\ncорбитол\t– 50 г\nнатрий гидросульфити\t– 0,5 г\nЧиқарилиш шакли: Препарат 250 мл ва 500 мл дан шиша флаконларда чиқарилади.\nСақлаш шароити: Қуруқ, ёруғликдан ҳимояланган жойда 25ºС дан юқори бўлмаган ҳароратда сақлансин.\nПарентерал озиқлантириш учун эритма. Таркибига организм учун барча зарур бўлган ўрин алмашинмайдиган, шартли алмашинадиган (L-аргинин ва L-гистидин) ва алмашинадиган аминокислоталар организмда оқсилни тўлақонли синтез қилиш имконини таъминловчи нисбатда киради. Препаратда сақланувчи аминокислоталар асосан L- шаклда бўлади, бу уларни оқсил биосинтезида бевосита иштирокини таъминлайди. Сорбитол энергия манбаи сифатида хизмат қилади ва организмда инсулин иштирокисиз метаболизмга учрайди. Препаратнинг таркибига кирувчи электролитлар миқдори организмнинг нормал эҳтиёжини қоплайди. Ўрин алмашинадиган ва ҳамма алмашинмайдиган аминокислоталарнинг оптимал нисбати яллиғланиш жараёнларини сусайтириш учун яхши шароитларни, зарарланган тўқималарни реператив регенерациясини, ҳаётий муҳим тизимларнинг функционал ҳолатини яхшилашни, шунингдек азотемия ва уремияни олдини олишни таъминлайди. Оқсил етишмовчилиги ва катаболизм билан кузатиладиган ҳолатларда аминокислоталар эритмасини парентерал қўллаш қоннинг нормал оқсилли таркибини тикланишига олиб келади. Новамин гомеостазни сақлаб туради ва организмда ҳаттоки метаболик зўриқиш ҳолатида ҳам аминокислоталар мувозанатини бузмайди. Препарат клиник жиҳатдан яхши ўзлаштирилади.\nНовамин препаратининг биокираолишлиги 100% ни ташкил этади.\nэнтерал озиқлантиришнинг имкони бўлмаганида оқсилларни, суюқлик ва электролитлар йўқотилганида ўрнини қоплаш учун;\nПрепарат вена ичига томчилаб, беморнинг ҳолатини синчков назорат қилган ҳолда, аста-секин юборилади. Новамин препаратининг дозаси пациентнинг ёши, тана вазни ва бемор ҳолатининг оғирлигига қараб, ҳар бир пациент учун шахсий равишда танланади.\nНовамин катталарга қуйидаги ҳисобдан келиб чиқиб буюрилади: соатига 100-150 мг аминокислоталар/кг бемор тана вазни ҳисобида буюрилади, бу суткада 20-30 мл/кг га тўғри келади. Юбориш тезлиги: минутига 60 томчи, бу соатига 180 мл га тўғри келади. Максимал суткалик доза: 2 г аминокислоталар/кг (бу суткада 40 мл/кг га тўғри келади).\nҚўллаш давомийлиги: энтерал ёки перорал озиқлантиришга тўлиқ ўтгунча давом этади.\nЭстрогенлар ва перорал контрацептивлар Новамин билан бир вақтда қўлланганда аргинин билан чақирилган ўсиш гормони даражаси ошишини кучайтиради, ва аргининга бўлган глюкагонли ва инсулинли жавобни пасайтиради. Инсулин аргинин чақириши мумкин бўлган гиперкалиемияга қаршилик қилади.\nҚондаги сув-электролит мувозанатини, қонда глюкоза миқдорини, кислота-ишқорий таркибни ва жигар ва буйрак фаолиятини назорат қилиш керак.\nТўлиқ парентерал озиқлантириш учун бир вақтда витаминлар ва микроэлементларни қўшиш зарур.\nПрепаратни аминокислоталарнинг катта миқдорини юборилиши жигар энцефалопатиясини ривожланишини чақириши мумкин бўлган пациентларда; сепсисда; этиологияси ноаниқ бўлган гипертермияда; суюқликни қабул қилиш чекланган пациентларда, жумладан артериал гипертензияда; натрий тиопентал, спиронолактон, тиазидли диуретиклар, аминофиллин билан бир вақтда қўлланганда эҳтиёткорликка риоя қилиш лозим.\nАминокислоталарни сақловчи эритмаларни микробли ифлосланиш хавфи юқори бўлганлиги сабабли, бошқа дори воситалари билан аралаштириш мумкин эмас.


20:10 / 11.05.2019 899 pdf Ўқиш режими + -\nИхлоснинг ҳақиқати Аллоҳ таолодан бошқа барча нарсадан халос бўлмоқ – қутулмоқдир.\nИхлос – амални, гап-сўзни ва ибодатни уларга хиралик етказадиган риё, алдамчилик, ёлғон каби нарсалардан тозалашдир. Амалдаги ихлос унга ҳақ сўраш у ёқда турсин, уни биров билмайдиган тарзда қилишдир. Қўлидан келганича амални адо қилиб, ортидан хижолат бўлишдир.\nУламолар тоатдаги ихлос риёни тарк қилишдан иборат эканини бир овоздан таъкидлаганлар.\nФузайл ибн Иёз раҳматуллоҳи алайҳи:\n«Одамлар учун амални тарк қилиш риёдир. Улар учун амал қилиш ширкдир. Ихлос ушбу икки нарсани тарк қилишдир», деган.\nҚилинадиган амаллар ниятга қараб бўлади. Риё учун қилинган амалнинг эгаси мухлис бўла олмайди. Аллоҳ таолога қурбат ҳосил қилиш ниятида қилинган амалнинг эгаси мухлис бўлади.\nБандадан содир бўладиган ихлос тўрт қисмга тақсимланади:\n1. Гап – сўздаги ихлос.\n2. Иш – амалдаги ихлос.\n3. Тоат – ибодатдаги ихлос.\n4. Ҳол – қалбдаги ихлос.\nИхлос тасаввур ёки хаёл эмас, балки амалдир. Шунинг учун у давомли, тўлиқ, илм асосида ва даражама-даража бўлиши керак.\nИхлос билан содиқлик орасида фарқ бор. Содиқлик аслдир. Ихлос фаръдир. Ихлос амални бошлагандан кейин бўлади. Содиқлик ниятда, иш бошланишидан олдин бўлади.\n1. Тавҳидда ихлос қилиш.\n2. Ниятда ва қасдда ихлос қилиш.\n3. Намоз, сажда, рўза, Рамазон бедорлиги, Лайлатул қадр бедорлиги, масжидларга муҳаббат, закот, садақа, ҳаж, умра, тавба, зикр, истиғфор, дуо, Қуръони Карим қироати ва бошқа қурбатларда ихлос қилиш.\n4. Барча гап-сўзларда ихлос қилиш.\n5. Содиқлик, сабр, зуҳд, тавозе каби карамли ахлоқларда ихлос қилиш.\n6. Аллоҳ таолога таваккул қилишда ихлос қилиш.\n7. Барча ишларда ихлос қилиш.\nРуҳий тарбия машойихларининг таъкидлашларича, ихлоснинг даражалари учтадир: авомларнинг даражаси, хосларнинг даражаси ва хосларнинг хосларининг даражаси.\n1. Авомнинг ихлоси Ҳақнинг муомаласидан халқни чиқариш бўлиб, унда тан соғлиги, молу дунё, ризқ кенглиги, жаннат қасрлари ва ҳурлар каби дунёвий ва ухровий насибаларни талаб қилиш ҳам бўлади.\n2. Хосларнинг ихлоси Ҳақнинг муомаласидан халқни чиқариш билан бирга, дунёвий насибаларни қўйиб, ухровий насибаларни сўрашдир.\n3. Хосларнинг хосларининг ихлоси Ҳақнинг муомаласидан халқни ва барча дунёвий ва ухровий насибаларни бирйўла чиқаришдир. Уларнинг ибодати бандаликни юзага чиқариш ва Роббнинг жамолига мушарраф бўлиш учун У Зотнинг вазифаларини муҳаббат ва шавқ ила адо этишдан иборатдир. Бошқача қилиб айт-ганда, уларнинг Аллоҳга ибодати фақат Аллоҳ учун бўлади.\nБанданинг амалининг кўзга кўриниши. Унинг ўз амалидан ғурурланиши. Амали туфайли Унинг учун амал қилинган Зотдан тўсилиши.\nБу ҳолатдан қутулиш учун ўз нафсини таниш ва унинг хоҳишларини жиловлаш лозим.\nБу дунёнинг нарсаларига турли шаҳватли нарсалар, шуҳрат, кўзга кўринишга ўхшашлар киради. Шунингдек, мақомот, каромат, мукошафат кабилар ҳам бўлиши мумкин.\nОхиратнинг, яъни у дунёнинг нарсаларига ундаги турли мақомлар ва нозу неъматлар кириши мумкин.\nАмали учун эваз талаб қилишдан қутулиш ўзининг ожиз банда эканини ва фақатгина Аллоҳнинг фазли ила охират яхшиликларига эришиш мумкинлигини англаб етиш билан бўлади. Унинг ибодати бандалик бурчидир. Ажр, савоб ва мартабалар Аллоҳнинг фазлидандир.\nБанданинг ўз амалларидан рози бўлиши ва улар ила ғурурга кетиши.\nБу ҳолатдан қутулиш учун банда ўз амалларидаги нуқсонлари ила танишмоғи лозим.\nШунингдек, банда Аллоҳ таолонинг Ўз махлуқотларининг ички ва ташқи бандалик вазифаларига қанчалар ҳақли эканини англаб етгандагина бу тўсиқни енгиб ўта олади.\nБиринчиси – одамларнинг мақтови ва улуғлашини исташ ёки уларнинг ёмонлашидан қочиш каби халққа боғлиқ нарсалар.\nИккинчиси – қилгани ила ғурурга кетиш ёки унга эваз талаб қилиш каби амалга боғлиқ нарсалар.\nУшбу тўсиқларни енгиб ўтиб, Аллоҳ таолога холис ибодат қилганлар ҳақиқий мухлислар бўладилар.\n17:10 / 11.05.2019 5495\nУбайд ибн Умайрнинг дуоси\n08:10 / 12.05.2019 790\n3212 11:19 / 22.10.2018\n1547 13:55 / 10 февраль\n1040 11:05 / 02.12.2019


Гиннесс рекорди: Хитойлик эркак усти рекорд оғирликдаги асаларилар билан қопланди (видео) — LifeUz\nХитойда Жуань Лянмин исмли эркак бошдан-оёқ жами оғирлиги 63 килограмм келадиган тирик асаларилар билан қоплаб чиқилди ва Гиннесс рекорди қайд этилди. Ушбу рекорд уриниш видеоси Guinness World Records’нинг Facebook’даги саҳифасида жойлаштирилди.\nВидеода ҳимоя кийимисиз бўлган эркак устига тоғораларда минглаб асалари тўкилаётганини ва ҳашаротлар эркакнинг устини тўлиқ қоплаганини кўриш мумкин. Бу вақтда эркак электрон тарози устида турган ва унинг устидаги асаларилар оғирлиги 63 кг чиққан.\nРубрикаЖаҳон янгиликлари Илм-фан\nҚорақалпоғистонлик эркак 24 ёшли қизга уйланиш учун уни олиб қочди. Ҳолат юзасидан жиноят иши қўзғатилган


12:20 09.08.2017 (Янгиланган 12:51 09.08.2017) Ҳавола олиш\nУшбу воқеа 2014 йилда Низомов Аҳкомиддин меҳнат қилиш учун Владивосток шаҳрига бориши билан бошланади. У ерда "Жихадизм" динний гуруҳ тарафдорлари таъсирига тушиб қолади\nТОШКЕНТ, 9 август — Sputnik. Жиноят ишлари бўйича Сўх тумани судида 27 ёшли Аброридин Низомовни "Жабхат ан-Нусра" террорчилик уюшмаси сафига қўшилмоқчи бўлганлиги учун судланди. Бу ҳақда Podrobno.uz хабар қилди.\nАброридин, Аҳкомиддин ва Иброҳим Низомовлар диний экстремистик уюшмаси ёлланувчиларнинг таъсирига тушиб қолганлиги аниқланди.\nАка-укалар нафақат ўзлари Сурияда террорчилик уюшмаси сафига қўшилмоқчи бўлишди, балки бутун оила аъзоларини ҳам олиб кетмоқчи бўлдилар. Бу 2014 йилда Аҳкомиддин меҳнат қилиш учун Владивосток шаҳрига бориши билан бошланади. У бу ерда "жиҳодчилик" диний гуруҳи тарафдорлари таъсирига тушиб қолади. Уларнинг раҳбарлигида Аҳкомиддин диний-экстремистик йўналишда таълим олади. Сўнг "Ал-Азҳар" университетида таълим олиш учун Мисрга боради. 2015 йилда эса Сурияга кетади.\n"Жабҳат ан-Нусра" террорчилик уюшмаси сафига қўшилгандан сўнг Аҳкомиддин укалари Иброхим, Аброридин ва бутун оила аъзоларини Сурияга бориш ва жангариларга қўшилишга чақиради.\nЎша вақтда Қозон шаҳрида ишлаб юрган Иброҳим зудлик билан акасининг таклифига жавоб беради. У Озарбайжон орқали Туркияга ўтиб кетади. У ердан Сурияга ўтиш ва "Жабҳат ан-Нусра"га қўшилишни кўзлайди.\nАброридин интернет орқали акасидан хабар олгач кетишга тайёргарлик кўришни бошлайди. У автомашина ва оиласига тегишли бўлган барча нарсаларни сотади. 2016 йил октябр ойида ноқонуний равишда Қирғизистонга жўнаб кетади. У ерда Ўш шаҳрида истиқомат қилувчи Қирғизистон фуқароси Мурод исмли йигит билан учрашади. Бир қанча вақтдан сўнг улар Низомовларнинг бутун оила аъзоларини Ўзбекистондан олиб кетиш режасини тузишади.\nОнаси Саидби Низомова, Аброридиннинг рафиқаси Бибисалима икки нафар вояга етмаган болалари ва Иброҳимнинг рафиқаси Шарифахон ва унинг уч нафар вояга етмаган болалари билан Фарғонага қариндошларни кўриш баҳонаси билан Сўх туманидан йўлга чиқиб кетишади.\nБоткен вилоятининг Қадамжой туманида уларни Аброридин ва Мурод кутиб олади ва уларни Ўшга олиб боради.\nЎшда Аброридин бутун оиласи билан Сурияга кетиш режасини тузади. У ерда уларга Қозоғистон фуқароси Олжейс исмли йигит ёрдам беради. Олжейс уларга Тожикистон фуқаролиги бўйича қалбаки ҳужжатларни тайёрлаб беради. Шундан сўнг, Олжейс оилани Бишкекка олиб боради ва шаҳар марказидаги бир уйга жойлаштиради.\n2016 йил декабр ойида Низомов оиласи билан айланма йўллар орқали икки кузатувчи билан Қирғизистон-Қозоғистон чегарасини кесиб ўтишади. Улар Тараз шаҳрига етиб борадилар. Лекин 2017 йил январ ойида бутун оила Қозоғистон ҳуқуқ тартибот органлари томонидан қўлга олиниб, Ўзбекистонга қайтариб юборилади.\nСуд жиноят иши материалларни кўриб чиқиб, Жиноят кодексининг 223-моддаси (қонунга хилоф равишда чет элга чиқиш ёки Ўзбекистон Республикасига кириш), 228-моддаси (ҳужжатлар, штамплар, муҳрлар, бланкалар тайёрлаш, уларни қалбакилаштириш, сотиш ёки улардан фойдаланиш), шунингдек 244-2-модда (диний экстремистик, сепаратистик, фундаменталистик ёки бошқа тақиқланган ташкилотлар тузиш, уларга раҳбарлик қилиш, уларда иштирок этиш) бўйича Аброридин Низомовга 6 йил озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинланди.\nСуд томонидан оиланинг бошқа аъзоларига нисбатан суд ҳукмини чиқаришда инсонпарварлик принципи қўлланилиб, Аброридиннинг онаси, рафиқаси ва акасининг рафиқаси шартли равишда икки йилга озодликдан маҳрум этилди.


Қайдасан асалим? | АгроОлам.Uz\nБош саҳифа Асаларичилик Қайдасан асалим?\nАсал еб туринглар, зеро у минг дардга даводир.\nТабиийки, Асални биласиз. Бир неча бор излаган бўлсангиз ҳам керак. Ўшанда уни топганмисиз-йўқми, бу бизга ноаён. Топганингиз ҳам тоза асал бўлганми-йўқми, бундан ҳам бехабармиз. Охирги йилларда «АСАЛ» дейилса, шубҳа билан қараш урфга кириб қолди. Албатта, бу бекорга эмас.\nАнча йиллар олдин Ҳожибой Тожибоев ҳам асал ва асаларичиларни ҳажв қилган эди: «Ўн беш-йигирма йилдирки болаларимиз асал ялагани йўқ. Чунки асалнинг ўзи йўқ-да! Асал шунақа бўлар экан-да, деб шакар қиёмини еяверишади» қабилида гап қилганди. Албатта, сўз устасининг гапи қизиқчиликка хос бўлган лофдан ҳам холи эмас.\nМиср фиръавни Тутанхамон хилхонасидан асал солинган идиш топилади. Аниқланишича, орадан уч минг йил ўтса ҳамки, асал бузилмаган ва ўз хусусиятларини йўқотмаган экан. Бу — халқимиз орасида тез-тез эсланадиган «Асал айнимас,..» деган нақлнинг яққол исботи. Илмда туркий халқлар аждодлари деб қараладиган скифларда давлат арбоблари вафот этгач, мумлаб қўйилган. Яна тарихий китобларда айтиладики, Александр Македонский вафот этгач, танасига асал сурилган (узоқ муддат бузилишдан сақлаш учун), сўнгра ўз юртига олиб кетилган.\nЮқоридаги маълумотлардан кўриниб турибдики, одамлар минг-минг йиллар олдин ҳам асал хусусиятлари ҳақида жуда яхши билишган. Испаниядаги Аран ғоридан топилган археологик топилмалар эса миллоддан аввалги 10-5 минг йилликларда одамлар асаларичилик билан шуғулланганини исботлайди. Қадимги дунёнинг машҳур табиблари ва ўрта асрларда яшаб ўтган таниқли табиблар ҳам асалнинг шифобахшлигини, бу жиҳатдан унга тенг келадиган бошқа доривор топиш мушкуллигини эътироф этишган.\nАсал ўзи нима?\nАсал — асалари ишлаб чиқарадиган асосий маҳсулотдир. Ишчи арилар табиатдаги шираларни йиғиб келиб, қайта ишлаш йўли билан асалга айлантиради. Бу жараёнда сахароза ўзгаришга учраб, фруктоза ва глюкоза ҳосил қилади. Кимё илмига оид адабиётларда асал таркибидаги бу икки модданинг нисбати қарийб тенглиги айтилган.\nАсал — «жониворлар вужуди таркибидаги асосий моддалардан бўлмиш рибозни ўз ичига олган ягона озуқа моддаси, микроб тушмайдиган бирдан бир егулик» («Илоҳий мўъжизалар» китоби). Асал қарийб 100% организмга сўрилади ва унинг 1 килограмида 3200 калория қувват бор.\nАсалда 300 дан зиёд модда мавжудлиги аниқланган: органик кислоталар, уларнинг тузлари, углеводлар, витаминлар, гармонлар, ферментлар, эфир ёғи… «Асал хосиятлари» китобида ёзилишича, унинг таркиби 32% глюкоза, 2% сахароза, 36% фруктоза, 8% малтоза, 20% сув, 2% минерал тузлардан иборат. Ўзбекистон миллий энтсиклопедиясида асалда 80% дан кўпроқ углеводлар (глюкоза, фруктоза) борлиги айтилган. М. Абдулхаэва ва\nЎ. Мардоновларнинг «Кимё» китобида ҳам «асалда бир вақтнинг ўзида глюкоза ва фруктоза 80%»ни ташкил этиши қайд этилган.\nАлбатта, барча асалнинг таркиби бир хил бўлмайди. Турига кўра кимёвий таркиби ҳам фарқланади. Бу ўринда асал қайси ўсимликдан олингани ва ўша ўсимликнинг кимёвий таркиби ҳам аҳамиятлидир.\n«Одамлар учун шифо бўлган турли рангдаги шарбат»\nҚуръони каримнинг Нахл сурасида асалга шундай таъриф берилади. Асалнинг шифобахшлиги қадим-қадимлардан ҳам яхши маълум. Қадимги Миср табобатида асал ва мумдан шифо учун фойдаланишнинг 500 дан ортиқ ретсепти бўлганлиги ҳақида бизгача маълумотлар етиб келган. Ибн Сино асалнинг бошқа бир қатор шифобахш хосиятлари билан бирга тинчлантирувчи хусусиятини алоҳида таъкидлаб ўтган.\nЎтган асрнинг 60-йилларидан бошлаб тиббиётда асал билан даволаш усуллари — апитерапия шаклланди. Асалнинг бошқа даво воситалардан асосий фарқи шундаки, у комплекс таъсир қилади. Меъёр унутилмаса, заррача ҳам салбий таъсир кўрсатмайди.\nТоза асал аллергия қўзғамайди, организмни ёш ва соғлом сақлайди. Бизда асосан қишда асал ейилади (иссиқлик бўлгани учун). «Илик узилар пайт» ҳисобланган кўкламда ҳам асал истеъмол қилиш организмдаги витаминлар танқислигининг олдини олади, иммунитетни оширади. Тиббиётда 45 ёшдан ўтгач, ҳар куни асал истеъмол қилиб туриш тавсия этилади. Шифобахшлик жиҳатидан тўқ рангли асал оч рангли асалдан афзалроқдир. Шунингдек, асал билан даволанишда қайси ўсимликдан олингани ва ўша ўсимликнинг шифобахшлик хусусиятлари ҳам инобатга олинса, кўзланган натижага янада тезроқ эришиш мумкин. Энг қизиғи шундаки, асал озишда ҳам, семиришда ҳам бирдай ёрдам берар экан…\nАсалнинг шифобахш хусусиятлари, албатта, шулар билан тугамайди. Бу борада ҳурматли ўқувчилар биздан кўра кўпроқ маълумотга эга бўлсалар ҳам керак. Чунки асал халқимиз орасида даво воситаси сифатида жуда машҳур. Шунинг учун бу ҳақда ортиқча тўхталмаймиз.\n«…Табиатдан олиниш манбаига кўра гул (нектар) асали ва шира (ўсимлик барглари ва пояларидан ажраладиган шира) асалига бўлинади» (ЎзМE). Халқ орасида эса асал асосан тоғ асали ва чўл асалига ажратилиб фарқланади. Одатда тоғ асали юқори сифатли ҳисобланади ва нархи ҳам шунга яраша бўлади; Ўзган асали, Зомин асали, Чимён асали каби жой номлари билан аталади. Чўл асали эса бироз бошқачароқ таснифланади, яъни одатда нимадан олинган бўлса, ўша ўсимлик оти билан номланади: пахта асали, кунгабоқар асали, беда асали каби. Дашт ҳудудларидан олинган асаллар ҳам аксар ҳолларда чўл асали билан бир гуруҳда саналади, нархи орасида ҳам фарқ унчалик катта бўлмайди. Лекин сифати, айниқса, шифобахшлиги борасида даштдан олинган асал жуда тоғ асалидай бўлолмаса ҳам, ундан қолишмайди. Хусусан, ковул асали, оққурай асали ва бошқа дашт ўсимликларидан олинадиган асаллар ҳам жуда шифобахш ва хуштаъмдир. Фақат ранги оч бўлади ва бир турли ўсимликлардан олинганлиги учун таркиби тоғ асаличалик бой бўлмайди. Тоғ асали турфа хил доривор гиёҳлар гулидан йиғилганидан ранги тўқ (кўпинча тиллоранг) бўлади ва алоҳида хушбўй ҳид таратиб туради. Таркиби ҳам шунга яраша бой, табиийки, шифобахшлиги-да бошқаларига қараганда юқоридир. Табиатдан олиниш манбаи турли-туман бўлгани сабабли тоғ асали одатда алоҳида ўсимлик номлари билан сифатланмайди.\nУмуман олганда, асал турларининг юқоридаги ва бошқа манбаларда берилган таснифлари ҳам нисбийдир. Чунки бир ўсимлик турли минтақа (тоғ, чўл, дашт)да ўсиши ҳам мумкин. Шунингдек, бир неча ўсимликлардан олинган асаллар табиий равишда аралаш ҳолда ҳам учрайди. Масалан, ғўза ва кунгабоқар асали ва ҳ. Тоғ ва чўл асали аралашмасидан иборат асал ҳам бўлади… Ва бунинг бошқа сабаблари ҳам бор. Ҳарҳолда бизда энг кенг тарқалган асалларни юқоридаги тасниф бўйича фарқласа бўлади. Қолаверса, мақола кўпроқ тажриба ва кузатишлар асосига қурилгани учун мутлақ илмийлик талаб қилмайди.\nМана, одамзод ХХИ асрга келиб, ҳатто сунъий одам яратяпти. Одамни клонлаш қўлидан келган инсоният негадир сунъий асал тайёрлай олмаяпти. Бунга уринишлар бўлмаган дейсизми? Аслият бўлган жойда, албатта, сохтагарчилик ҳам бўлганидек, асаларисиз асал ишлаб чиқаришга ҳаракатлар анча илгаридан бери давом этиб келмоқда. Натижа эса… натижа эса бир гуруҳ қавмдошларини алдашдан нари ўтишга ярамаяпти. Айрим бозорларда ва йўл бўйларида сотилаётган баъзи асалларга асалдан бошқа нарсалар ҳам қўшиш ҳоллари кўп учрайди (Пойтахтимиз бозорларида тоза асал кўп, лекин ҳаммасининг сифатига кафолат бериб бўлмайди). Бундай «асал»лар таркибида умуман асал бўлмаслиги эҳтимоли ҳам йўқ эмас. Ҳаёт қизиқ-да, баъзан шундай воқеалар ҳам бўладики, ҳайратдан ёқангни ушлашга мажбур бўласан: сохта асални доимий еб юрган одамлар ҳақиқий асалга дуч келса, уни тан олмаслиги ҳам мумкин. Биз бунга шахсий тажрибамизда кўп учраганмиз.\nСохта асал таркиби асосан шакардан иборатлиги ва ҳақиқий асалга ўхшатиш учун ҳар хил химикатлар ёки ёт нарсалар қўшилиши сабабли шифолиги у ёқда турсин, ҳатто соғлиққа зарар қилади. Аллергия қўзғаши, бир дардга минг дард қўшиши мумкин; қандли диабетни кучайтириши ва қон босимини ошириш ҳоллари ҳам учрайди. Агар фақат шакардан тайёрланган бўлса, бу ўз йўлига. Тоза асалнинг ҳам паст нархда сотилишини инкор қилмаган ҳолда айтиш керакки, сохта асалнинг биринчи белгиси жуда арзонлиги — қарийб шакар нархида эканлигидир.\nТоза асални қандай билиш мумкин?\nИбн Сино асал танлашда қуйидагича тавсия беради: «Асалнинг энг яхшиси ширин мазали, ёқимли ҳидли, бироз ўткирлиги бор, қизғиш рангли ва суюқ бўлмай, узилмайдиган ёпишқоқ бўлганидир». Унга қўшимча қилиб, асалда ширинликдан ташқари қўшимча ёқимли таъм ҳам бўлишини айтиш лозим. Қолаверса, асални ширин дея сифатлаш ҳам унчалик тўғри эмас, сал нордонроқ таъми бўлади ва димоғни қитиқлайди, қичиштиради. Асал сотиб олишда адашмаслик учун яна қуйидаги хусусиятларини ҳам билиб олиш зарар қилмайди.\nСифатни кўрсатувчи асосий белгилардан бири ҳид: тоза асалнинг ўзига хос, хушбўй ва ёқимли ҳиди бўлади. Айниқса, асал ҳиди қайнатилган сувда эритилганда алоҳида сезилади. Сохта асалнинг ҳиди қайнатилган шакар ёки хўрозқандни эслатади. Ҳозирда хушбўй ҳид бериш учун сохта асалларга ҳар хил ароматлар ҳам қўшилади.\nАсал рангсиз, оч сариқ, қаймоқранг, тиниқ сариқ, тўқ сариқ, қизғиштоб, қизғиш, шунингдек, малламтир қаҳварангда ҳам бўлади. Умумеътироф этган меъёрларга кўра энг яхши асал очиқ олтин ранглисидир.\nТоза асал илиқроқ сувда эритилса, тиниқ бўлмайди — сал бўтанароқ бўлади.\nЯхши ва меъёрида пишган асал қотиш жараёнида бир маромда кристаллашади, эришда ҳам. Бу хусусият кўпроқ тоғ асалига тегишли. Чўлда олинган асалнинг айримлари эса эриганда устки қисмидан эриб келади. Агар асал намлиги ва ҳарорати юқори бўлмаган жойда сақланса, қишда уни, Ҳожибой Тожибоэв айтганидек, ҳатто пичоқ билан кесиб олиш ҳам катта қийинчилик туғдиради. Сохта асал эса қишда ҳам қотмайди (ҳар хил воситалар билан қотирилиши ҳам мумкин). Умуман қишда суюқ асал сотиб олиш тавсия этилмайди. Чунки тоза асал эритилган тақдирда ҳам ўз шифобахшлигини йўқотади. Табиий хусусиятларини сақлаб қолиш учун эритиш вақти асал 60 С дан қизиб кетмаслиги керак. Глюкоза кристаллашувчанлик хусусиятига эга бўлганлиги учун чўл асали одатда тез қотади. Таркибида нисбатан фруктоза кўп бўлган тоғ асалида эса бу жараён секинроқ юз беради.\nТабиий асал чойга солинса, тезда ёйилиб кетмайди. Шунингдек, бу хусусиятини қоғозга ёки шунга ўхшаш бирор нарсага томизиб ҳам текшириб кўрса бўлади.\nҲақиқий ва сохта асал орасида турадиган яна бир тур асал борки, уни нима деб аташни ҳам билмайсан, киши. Мавсум мобайнида табиатда шира кам бўлса, асаларичилар асаларига шакарли сув беради. Асалари эса уни асалга айлантиради. Унда кам бўлса ҳам табиий асал хусусиятлари бўлади, лекин шифобахшлиги ҳақида унчалик қатъий кафолат бериб бўлмайди.\nДоимий еб юрмаган одам учун, албатта, тоза асални сохтасидан ажратиб олиш осон эмас. Шунинг учун, асални фарқламасангиз, энг яхшиси, аниқ экспертизадан ўтганини ёки ишончли асаларичилардан харид қилганингиз маъқул. Айниқса, шифо учун бўлса…\nҲасан ЖАББОРОВ, асаларичи,\nФаррух ЖАББОРОВ, журналист


28 май 2022, Тошкент вақти: 13:29\n6-мактаб, Косон тумани\nҚашқадарё вилоят, Косон туманидаги 6-мактабнинг 11-синф ўқувчиси 4 декабрь куни ўз жонига қасд қилгани тўғрисида Озодликка хабар қилган ўқитувчиларнинг айтишича, қизнинг сумкасидан дори ва видолашув мактуби топилган.\nҚизнинг онаси ва ўқитувчиларнинг иддао қилишича, мактабга чақиртирилган “Тез ёрдам” врачларини директор ичкарига киритмаган. Онаси қизини Қарши шаҳридаги касалхонага олиб бориб, ошқозонини ювдирган.\nСинф раҳбари ўқувчи қизнинг дори ичганини инкор қилмоқда.\nОзодлик ноябрь ойида эълон қилган учта мақоласида, Косон тумани 6-мактаб ўқувчиси Н.Б. 15 ёшида фарзанд кўрганлиги, бу ҳолатни мактаб раҳбарияти яшириб келгани, бола бошқа шахсга ноқонуний бериб юборилгани, туман ИИБ балоғат ёшига етмаган шахс билан жинсий алоқа қилганликда асосий айбдорлар қолиб, бошқа одамга айбни юклагани ҳақида ёзган эди.\nКосон туманидаги 6-мактабнинг 11- синф ўқувчиси Н.Б. 4 декабрь куни ўз жонига қасд қилганини, шу мактабнинг исми сир қолишини сўраган ўқитувчиларидан бири айтди:\nДиректор дўхтирларга бу ёлғон чақирув бўлган деб қайтариб юборди.\n“Ўқувчи қизнинг мазаси қочиб қолганини ҳамшира қиз уни директор хонасига етаклаб олиб кетаётганида кўриб қолдим. Ўқитувчилар тез ёрдам чақирибди, директор дўхтирларга бу ёлғон чақирув бўлган деб қайтариб юборди. Ўқитувчилар қизнинг сумкасини очиб кўришганда унда дорилар ва видолашув хати чиқибди. Қиз жонига қасд қилиб дори ичган экан. Кейин онаси келиб уни духтурга ўзи олиб кетди”\nОзодликка ўқитувчилар расмга олиб юборган, Президент ва Республика Хотин қизлар қўмитасига ёзилган Н.Б.нинг видолашув хатида жумладан бундай дейилган:\nДунёни юқоридагиларга совға қилиб кетмоқчиман.\n“Мен ёш бошимда бир эмас, бир неча маротаба алданиш тақдиримда бор экан деб яшаб келдим. Аммо туман раҳбарлари ўз мансаби йўлида такрор-такрор туҳматлар, бўҳтонлар қилиб ўз жонимга қасд қилишимга мажбур қилишди. Шу сабабдан мени деб айбсиз айбдорлар жазоланиб, айб қилганлар бир четда томошабин бўлиб қолмоқда. Туман ИИБ терговчиси Нодир Муродов бошчилигида ёлғон маълумотлар остида директоримиз О.Давронова билан менга туҳмат-бўҳтон уюштириб, тазйиқ ҳолатларга келтириб ташлади. Директор О.Давронова каби мансаби учун ёлғонлар остида.... дунёни юқоридагиларга совға қилиб кетмоқчиман”\nВидолашув хатини Н.Б. “бу шикоятни ўқиётганингизда мен бўлмайман” деб тугатган.\nЎқувчи қизнинг ёзган видолашув мактуби\nҚизнинг онаси Назокат Равшанованинг Озодликка айтишича, у мактабга етиб келганида қизини топа олмаган:\nДавронованинг хонасида қизим ранглари оқариб, оғзининг бир томони қийшайиб қолибди.\n- Мактабга борсам директор Озода Давронова қизимни менга кўрсатишмади, поликлиникага олиб кетишган деди. Кейин мен маҳалла комитетига бориб, участкавойни ҳам чақиртирдим. Кейин яна мактабга келдим. Давронованинг хонасида қизим ранглари оқариб, оғзининг бир томони қийшайиб қолибди. Ҳушсиздек бўлиб менга ёпишди. Ҳамшира ҳам, директор ҳам, синф раҳбари ҳам, туман халқ таълими бўлими мудири Сойиб Даведов ҳам ўша ерда эди”.\nНазокат Равшанованинг айтишича, қизига тиббий ёрдам кўрсатилмагани учун унинг ўзи касалхонага олиб кетган:\n- Участкавойни машинасида қизимни поликлиникага олиб келдим. Участкавой туширдию, қайтиб кетди. Поликлиникага кирсам, бугун уларнинг байрами эканми, фаррошдан бошқа ҳеч ким йўқ. Кейин қизимни олиб, Қаршидаги касалхонага олиб кетдим. У ерда қизимни ошқозонини ювишди, укол қилди. Бир-икки соатдан кейин қизим сал ўзига келди ва қайтиб уйга келдик.\nН.Б.ни машинасида поликлиникага олиб борган участка нозири ёрдамчиси Шуҳрат Маманазаров ўқувчи қиз ҳақида сўрашимиз билан алоқани узиб қўйди.\nЎқувчи қизнинг cумкасидан топилган дорилар\nН.Б. ўз жонига қасд қилишига нима сабаб бўлганини Озодликка айтар экан, йиғлаб бундай деди:\nДиректор менга қўлларини мушт қилиб, нимага дори ичасан, мени ишдан кетказмоқчимисан деб бақирди.\n- Терговчи Нодир Муродов фақат мени сўрайди. Кундаликларимни, дафтарларимни синф раҳбарим олиб чиқиб кетади. Фақат сени орқангдан юраманми, деб менга бақиради. Ҳаётдан тўйиб кетдим. Аямнинг дориларини мактабга олиб келиб ичдим. Дарсда ярим соатдан кейин бошимни кўтаролмай қолдим. Кейин ҳамширани чақиришди. Бир вақт қарасам директорнинг хонасида ётган эканман, қандай олиб келишганини билмайман. Директор менга қўлларини мушт қилиб, нимага дори ичасан, мени ишдан кетказмоқчимисан деб бақирди. Ётганимда халқ таълими мудири келди. У кимгадир ҳоким бова деб телефон қилди, ҳеч қаерга чиқарманглар, овози чиқмасин деган овозлар қулоғимга чалинди. Хатни эса кеча уйда ҳамма ухлаб қолганидан кейин ёзган эдим. Нодир Муродов ҳадеб менга туҳмат қилаверади, тинчлик бермайди, жонимдан тўйиб кетдим.\nБу оилага оид Озодлик хабаридан кейин Дарё.уз сайти мухбири суриштирув ўтказиб, ички ишлар бўлими терговчиси Нодир Муродов билан суҳбатлашган ва терговчи қиз билан учта шахс жинсий алоқа қилганлиги ва А.Ж. боланинг биологик отаси эканлигини айтган эди.\nАммо Н.Б. уни фақат бир киши, яъни қўшниси Б.Б. зўрлагани, лекин унинг поччаси ҳокимликда ишлагани учун расмийлар бу ишни бировга тўнкаб, асоссиз равишда жиноят ишини ёпганлигини даъво қилиб келади.\nН.Б. фикрича, терговчи уни асоссиз равишда уч шахс билан жинсий алоқа қилган деб матбуотга маълумот бериб, шаъну-қадрини яксон қилган.\nОзодлик ИИБ терговчиси Нодир Муродов билан боғлана олмади.\nКосон туман ички ишлар бўлими навбатчиси ўз жонига қасд қилиш бўйича 4 декабр куни хабар тушмаганини айтди.\n6-мактаб директори Озода Давронова Озодликнинг қўнғироқларига жавоб бермади.\nЎқувчи қиз синф раҳбари Моҳира Жонқувватова ўқувчи қизнинг дори ичганини инкор қилди ва терговчи томонидан унинг кундаликлари сўралганини тасдиқлади.\nЎқувчи қизнинг дори ичганини инкор қилган Моҳира Жонқувватова Косон туман халқ таълими бўлими мудири 4 декабрь куни шу воқеа муносабати билан мактабга чақиртирилганини айтди.\nАммо Косон туман халқ таълими бўлими мудири Сойиб Давидов Озодликнинг, “бугун 6-мактабда бир воқеа бўлган экан” деган саволини эшитиши биланоқ, мудир “нима воқеа экан” деб сўраш ўрнига бирданига “ҳеч қандай воқеа бўлмаган”, деди.\n“Ўқитувчилар сизни мактабда, директор хонасида кўрганини айтишдику”, деган иккинчи саволга, Сойиб Давидов “мен бугун 6-мактабга борганим йўқ”, деб жавоб берди-да алоқани узиб қўйди.


Шавкат Мирзиёев: «Хатони кечираман, хиёнатни кечирмайман» – КУН УЗ\nГлавная / Сиёсат / Шавкат Мирзиёев: «Хатони кечираман, хиёнатни кечирмайман»\nAnonymous 03.06.2019\tСиёсат Comments Off on Шавкат Мирзиёев: «Хатони кечираман, хиёнатни кечирмайман» 47 Показы\nТошкент вилояти ҳокимлигида Президент Шавкат Мирзиёев раислигида видеоселектор йиғилиши бошлангани хабар қилинганди.\nТошкент вилояти ҳокимлиги хабарига кўра, йиғилиш кескин танқидий руҳда бўлиб ўтмоқда. Кадрлар сиёсати, вилоятнинг географик тузилиши, қолоқлик кескин танқид қилинмоқда. Президент айрим туман ва шаҳар раҳбарларини иқтисодни умуман тушунмаслигини куюниб таъкидлаган.\n«Хатони кечираман, хиёнатни кечирмайман. Пора олдими, тамом, у қамалади. Мен бугун таклиф эшитгани келганман. Менга мақтов керакмас», – дейди давлат раҳбари.\nШунингдек, президент Суриядан олиб келинган ўзбекистонликлар ҳақида ҳам гапирди.\n«Кеча Суриядан келган 15 яшар қиз она бўлган. Қани унинг отаси? Қизнинг ота-онаси қаерда? Бирорта нуроний йўқ! Аччиқ-аччиқ гап айтинглар. Уларни Ватанга олиб келишнинг ўзи бўлгани йўқ. Фақат қарсак, қарсак, ура-ура… Бирорта шоир чиқмади: Уйғонайлик энди, деб…», – деди давлат раҳбари.\nПред. Шавкат Мирзиёев Рамазон ҳайити муносабати билан 575 нафар маҳкумни афв этди\nСледующая Депутат: «Ҳокимлар хоҳлаган пайтда фермердан ерни тортиб олиб қўйиши, хоҳлаган пайтда қайтариб бериш ҳолатлари кузатилмоқда»


Ҳурматли ҳайдовчилар, ЙҲҚ бузилганлиги сабабли белгиланган жарима тўловини 60 кунлик муддат тугамасдан олдин амалга оширинг\n24 Iyul 2019 Yil 1828\nИлгари хабар қилинганидек, Тошкентда ЙПХ инспекторлари ва Ўзбекистон Республикаси Бош прокуратураси қошидаги Мажбурий ижро бюроси ходимлари ҳамкорликда ЙҲҚни бузиб, белгиланган муддатда жаримани тўламаган ҳайдовчиларнинг транспорт воситаларини аниқлашга қаратилган тадбирлар ўтказишни бошлашди.\nБундан ташқари, пойтахт ҳудудида ва ЙПХ постлари орқали шаҳарга кириш/чиқишда 20 та автоматлаштирилган “Автокон” комплекслари фаолият юритишмоқда. Улар автоматик тарзда (инсон аралашувисиз) тўлов муддатини кечиктирган “қарздорлар” рўйхатига киритилган автомобилларни аниқлайдилар.\nИкки кун – 22 ва 23-июль якуни бўйича, “Автокон” тизими ёрдамида ўз вақтида жарима тўламаган 35 889 та транспорт воситалари аниқланди. Шулардан 970 бугунги кунда жаримани тўлаб бўлишди. 122 та транспорт воситалари жарима майдончасига жойланди.\nҲурматли ҳайдовчилар! Йўл ҳаракати қоидаларига риоя қилинг. Шунда ўзингизни ҳам, ўзгаларни ҳам ҳаётини асраган бўласиз. Агар ЙҲҚни бузган бўлсангиз, жаримани ўз вақтида тўланг.


Абдусамад Дўрмонов: «Бундай ўйинларда иштиёқ ва хоҳиш кучли бўлиши керак» — "НЕФТЧИ"\nАбдусамад Дўрмонов: «Бундай ўйинларда иштиёқ ва хоҳиш кучли бўлиши керак»\nПро лига 15-турдан ўрин олган «Шўртан» — «Нефтчи»(1:2) учрашувидан сўнг меҳмонлар бош мураббийи Абдусамад Дўрмонов фикрлари билан ўртоқлашди.\n«Ўйин қийин бўлишини олдиндан билган эдик. Бунга қадар уч маротаба «Шўртан» билан тўқнаш келган эдик. Ўйин сифатини олиб қарайдиган бўлсак концентрацияни ва тўпни йўқотдик. Учрашувдан олдин йигитларга барчасини тушунтиргандик. Бундай учрашувларда иштиёқ ва хоҳиш биринчи ўринда туриши керак. Урган голларимиз бизга бироз бўлсада ишонч берди. Охирги дақиқаларда дарвозамиздан тўп олиб чиқдик, кучли босим юзага келди. Йигитларни ғалаба билан табриклайман»,- дейди Дўрмонов.\n— «Нефтчи» бу таркиби ва кўрсатаётган ўйини билан Суперлигага қайта оладими?\n— Олдинда яна бешта учрашув бор. Агарда шу зайилда давом эта олсак, хоҳиш ва иштиёқ кучли бўлса Суперлига йўлланмасини қўлга киритишимиз мумкин. Лекин осон бўлмайди. Жамоа олдига максимал вазифа қўйилган.\n— Мансур Саидов бу йил фаолиятини тугатадими ёки давом эттирадими?\n— Мансур Саидов тажрибали футболчи. Майдонда бўлган вақтда тажрибасидан келиб чиқиб кўп нарса бермоқда. Олдинда ҳамма нарса бўлиши мумкин. Шунингдек унинг хоҳишига ҳам боғлиқ.\n— «Машъал» Суперлигага қайтди бу мавсум. Аммо охирги турларга бора олмаслиги ҳақида гаплар тарқалдди. «Нефтчи» Суперлигага аниқ мақсад билан қайтади. Клубнинг ҳозирги моддий ҳолати қандай?\n— Муборак жамоаси ҳақида гапириш менинг ваколатим эмас. Мен у ерда нималар бўлаётганини билмайман. «Нефтчи» Суперлигада кўп йиллар давомида иштирок этган. Жамоани Суперлигада иштирок этишини истаётган кўплаб мухлислар бор. Бу ҳам жамоага мотивация беради. Ўйлайманки ҳаммаси яхши бўлади. Қолганини вақт кўрсатади.\nПро лигада мавсум тугади. Самарқандда дуранг қайд этилди\n«НЕФТЧИ»(U-18) — ЎЗБЕКИСТОН ЧЕМПИОНИ!\nАёллар Биринчи лигаси. АГМК-2 чемпион, “Нефтчи” эса олий лигада\nПро лигада мавсум тугади. Самарқандда дуранг қайд этилди 22.11.2021\n«НЕФТЧИ»(U-18) — ЎЗБЕКИСТОН ЧЕМПИОНИ! 17.11.2021\nАёллар Биринчи лигаси. АГМК-2 чемпион, “Нефтчи” эса олий лигада 10.11.2021\nU-18. “Дерби”да дуранг, “Нефтчи”да чемпионликка “бир қадам” 09.11.2021\n«Олимпик» га мағлуб бўлдик 09.11.2021\n«НЕФТЧИ» 2009 — КУБОК ҒОЛИБИ! 01.11.2021\n«НЕФТЧИ» (U-18) — “АНДИЖОН» (U-18) 3:2 ФОТОГАЛЕРЕЯ 28.10.2021\nЁшларимиз зафарли юришини давом эттирди 27.10.2021\nРАСМАН: МАРКО ОБРАДОВИЧ БИЛАН ШАРТНОМА БЕКОР ҚИЛИНДИ. 27.10.2021\n«ОЛИМПИК» БИЛАН ЎЙИНИМИЗ БОШҚА КУНГА КЎЧИРИЛДИ. 27.10.2021\nU-18. “Дерби”да дуранг, “Нефтчи”да чемпионликка “бир қадам”


Ўғил бола тарбияси ота зиммасида » Зарафшон Газетаси\nЎғил бола тарбияси ота зиммасида Маданият\nОилада ўғил бола тарбиясида отанинг роли беқиёс. Айниқса, Шарқ халқларида бунга катта эътибор қаратилган. Чунки ўғил эртага оила бошлиғи, юртга қалқон бўлади. Она эса меҳр бериб, эркалайди, кўнглига қарайди. Ота қаттиққўллиги баробарида кези келганда ёнига олиб, от минишни, кетмон чопишни, бозор қилишни ўргатади, дўст сифатида суҳбатлашади. Натижада илм-ҳунарли бўлиб, меҳнатга кўникма ҳосил бўлади.\nЁшлигидан яхши билан ёмонни фарқлаш, оқ билан қорани ажратиши, савоб билан гуноҳни билиши кўп жиҳатдан отанинг панд-насиҳатларига боғлиқ. Таассуфки, бугун телевизордан кўраётганимиз – баъзи ота-оналар фарзандлари адашиб, ёт оқимлар таъсирига тушиб қолишида ўзларини айбдор санамаяпти. Аксинча, оммага қараб "Менинг бундай болам йўқ!", деб ўзларини жавобгарликдан тортмоқчи бўляпти. Бу нотўғри. Ота ёки она шундай "ҳукм" чиқарса, хорижда ҳар хил тўдаларга қўшилиб қолган ўғли уларни отам, онам, фалончининг зурриёдиман, дейди. Калтабин, эртани ўйламайдиган оталар вақтида фарзандига тўғри йўл кўрсатганида, ўқитиб, ишга жойлаштирганида, кунига ёнига чақириб, кўнглини сўраганида бундай аҳвол рўй бермасди.\nЯқинда бир даврада баъзи амалдор оталарнинг ишдан вақти бўлмай, фарзанд тарбиясига эътиборсизлиги хусусида гап бўлди.\n– Қўшнимизнинг икки ўғли ҳам "қулоқсиз", отанинг гапига кирмайди, онасини ҳурмат қилмайди, – деди зиёли киши мулоҳаза билдириб. – Бири институтда, бири лицейда ўқийди. Эрталаб отаси билан тортишади: "Нексия"ни менга беринг, ўқишга миниб бораман, дейди каттаси. Кичиги эса ўқишга таксида бораман, кўпроқ пул беринг, деб хархаша қилади. Она бечоранинг ота-болалар можаросидан юраги эзилади. На эрига, на ўғилларига гапи ўтади. Амалдор ота хизмат машинасида ишга отланади, машинани талаба-ўғил минади... Тарбия издан чиқиб бўлди. Ўқишга машинада борган талаба дарсларда қатнашадими, албатта, йўқ! Ёнига жўраларини миндириб, шаҳарни сайр қилади.\nБу гапни эшитиб, ўйланиб қолдим. Ҳақиқатан, бундай оилалар кўп. Ҳаётни бойлик, пул топиш билан ўлчайдиганлар ўғил-қизлар тарбияси, маънавий дунёсини хаёлига ҳам келтирмайдилар. Болани хоҳиш-истагини бажариб, қўлига ортиқча пул, қимматбаҳо кийимлар олиб беради, ҳашаматли уй-жой қуради, данғиллама тўйлар қилади. Лекин бир зумгина ёнига чақириб, "Нима муаммонг бор, ўқиш ва ишларинг яхшими?" деб кўнглига йўл тополмайди. Бунга ҳафсаласи йўқ!\nБаъзиларнинг қариганида хор-зорликда меҳрга муҳтож бўлиши сабаби ҳам шундан. Ҳадислардаги "Кишининг ўз фарзандини чиройли одоб-ахлоқ билан тарбиялаши кўп миқдорда нафл садақа беришдан яхшироқдир", каби ибратли сўзларни ҳаётимизга сингдиришимиз лозим.\nОта-она ўрнини бошқалар боса олмайди\nЧиройли хулқ ва одоб – инсон зийнати\nОта, нега китоб ўқиймайсиз?


Шавкат Мирзиёев Нарендра Моди билан учрашди | Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Стратегик ва минтақалараро тадқиқотлар институти\nПрезидентимиз Шавкат Мирзиёев ШҲТнинг Циндао саммити доирасида Ҳиндистон Республикаси Бош вазири Нарендра Моди билан учрашди.\nДавлатимиз раҳбари Ҳиндистон халқини Шанхай ҳамкорлик ташкилотига тўла аъзо бўлгани, ШҲТ давлат раҳбарлари учрашувида янги мақомда қатнашаётгани муносабати билан табриклади.\nНарендра Моди Ўзбекистон Ҳиндистоннинг ШҲТга аъзоликка қабул қилинишини қўллаб-қувватлагани учун самимий миннатдорлик билдирди. Бу Ўзбекистон билан ҳамкорликни ҳам ўзаро, ҳам минтақавий миқёсда ривожлантириш учун янги имкониятлар очишини қайд этди.\nУчрашувда Ўзбекистон билан Ҳиндистон ўртасидаги савдо-иқтисодий, молиявий, инвестициявий, инновация ва гуманитар соҳалардаги ҳамкорликни янада кенгайтириш масалалари муҳокама қилинди. Ахборот технологиялари, тиббиёт, фармацевтика, туризм каби йўналишларда истиқболли лойиҳаларни амалга ошириш имкониятлари кўриб чиқилди.\nИкки давлат ўзаро манфаатли ҳамкорликни янада ривожлантиришга тайёр эканлиги қайд этилди.


Таълим ва соғлиқни сақлашга инновацияларни жорий қилиш ҳамда тадқиқ этиш бошқармаси\nХуданов Бахтинур Ойбутаевич\nТаълим ва соғлиқни сақлашга инновацияларни жорий қилиш ҳамда тадқиқ этиш бошқармаси бошлиғи\nИчки рақам: 122\nолий, ўрта ва мактабгача таълим тизимида инновацияларни, замонавий ва интерфаол ўқитиш усулларини жорий этиш орқали тарғиб қилишга кўмаклашиш;\nрақамли технологиялардан кенг фойдаланишни таъминлайдиган инновацион ўқув дастурларини ишлаб чиқишда иштирок этиш;\nинновацион ғоялар ва ишланмаларни жорий этиш ва улардан фойдаланишни қўллаб-қувватлаш, ёш авлоднинг инновацион фаолияти учун шароитлар яратиш, таълим муассасаларида инновацион дастурларни жорий этиш имкониятларини таъминлаш бўйича чора-тадбирларни амалга ошириш, Узлуксиз таълим тизимини такомиллаштириш, айниқса мухандислик-техник ходимларни тайёрлаш, таълим сифатини ошириш, ҳамда техник мутахассисликларнинг фаолиятини такомиллаштириш;\nюқори малакали илмий ва илмий-педагог кадрлар тайёрлаш бўйича тадбирларни режалаштириш ва мувофиқлаштириш;\nкасалликларни эрта аниқлаш ва унинг олдини олиш, ўз вақтида ва самарали даволаниш имконини берувчи соғлиқни сақлаш соҳасида илғор технологияларни кенг жорий этишда иштирок этиш;\nжамиятда соғлом турмуш тарзини шакллантириш ва соғлом авлодни тарбиялашга қаратилган ягона тизимни яратиш;\nкасалликларни эрта аниқлаш ва олдини олишни таъминловчи илғор технологиялар, «Ақлли тиббиёт» ва «Ягона тиббий ахборот маркази» концепцияларини йўлга қўйиш орқали соғлиқни сақлаш тизимини жадал ривожлантиришда иштирок этиш;\nаҳолининг умр кўришини узайтириш учун қўшимча шароит яратишда кўмаклашиш.\nТаълим тизимини ривожлантириш бўлими\nСоғлиқни сақлаш тизимини ривожлантириш бўлими\nХалқаро молекуляр аллергология маркази\nЕтакчи хорижий мутахассисларни жалб қилган ҳолда илмий-диагностик, таълим ва ишлаб чиқаришга оид инновацияларни ривожлантириш, аллергик касалликларни диагностика қилиш ва даволашнинг молекуляр ва бошқа илғор усулларини татбиқ қилиш ҳамда кўрсатилаётган тиббий ёрдам самарадорлигини ошириш, ультразамонавий технологияларни қўллаш орқали аллергик касалликларни диагностика қилиш бўйича инновацион технологияларни ривожлантириш мақсадида Инновацион ривожланиш вазирлиги ҳузурида Халқаро молекуляр аллергология маркази ташкил қилинди.\nАвстриянинг MADX компаниясидан аллергологик микрочиплар (282 та аллерген триггерларини ўзида сақловчи) олиб келинди ва ҳозирда юртимиз аҳолисининг айнан нималарга аллергияси борлигини аниқлаш йўлга қўйилди.\nШу билан биргаликда Италиянинг Ланзони компаниясидан 2 та чанг қопқонлари сотиб олинди ва Тошкент шаҳрининг турли ҳудудларига ўрнатилди. Ушбу чанг қопқонлари ҳавода тарқалган турли хилдаги аллерген чангларни ўзига сўриб олиши ва бу орқали мутахассислар томонидан олиб борилаётган текширувлар натижасида аллерген чангларни ўрганиш ва таҳлил қилиб маълумотларни жамлаш олиб борилмоқда. Бунинг натижасида Халқаро молекуляр аллергология марказида ташкил этилган аэробиологик мониторинг тизими ҳаводаги аллергенлар турларини, аллерген ўсимликлар чангининг аэробиологик мониторингини ва чанглатиш прогнозини аниқламоқда.\nҲозирги вақтда бўлим томонидан “Ақлли тиббиёт” ва “Ягона тиббий ахборот маркази” концепцияларини бирламчи варианти ишлаб чиқилди. Ушбу концепцияларни янада такомиллаштириш учун қуйидагилар амалга оширилмоқда. Жумладан, соғлиқни сақлаш соҳасидаги мавжуд тиббий ахборот тизимларининг жорий аҳволи ва “ақлли” технологияларни жорий этиш бўйича илғор хорижий тажрибани ушбу соҳага татбиқ этиш имкониятлари таҳлилий ўрганиб чиқилмоқда. Шунингдек, Туркиянинг “Акгун Груп” компанияси билан соҳага “Ақлли тиббиёт” ва “Ягона тиббий ахборот маркази” тизимларини яратиш ва жорий этиш юзасидан музокаралар ўтказилди.\nКасалликларни олдиндан аниқлаш ва профилактика қилиш, республиканинг фуқаролари учун тиббий электрон карта яратишни таъминлаб берувчи “Ақлли тиббиёт” ва “Ягона тиббиёт ахборот маркази”нинг концепцияси лойиҳаси Соғлиқни сақлаш вазирлигига киритилди.\nИнновацион ривожланиш, Соғлиқни сақлаш, Қишлоқ хўжалиги вазирликлари, Фармацевтика тармоғини ривожлантириш агентлиги, Фанлар академияси, Ўрмон хўжалиги давлат қўмитаси, Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш қўмитаси, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ўсимликлар карантини давлат инспекцияси раҳбар ходимларидан ташкил этилган ишчи гуруҳ аҳолини сифатли дори воситалари билан таъминлаш билан боғлиқ муаммоларини ҳал этиш мақсадида ҳудудларга чиқиб, ҳақиқий ҳолатни ўрганди. Шу билан биргаликда, Соғлиқни сақлаш вазирлиги қошидаги фармацевтика тармоғини ривожлантириш агентлиги томонидан амалга оширилаётган илмий-тадқиқот ишларни таҳлил қилди. Фармацевтика соҳасидаги белгиланган вазифалар ҳолатини яхшилашга реал таъсир кўрсатиши мумкин бўлган масалалар бўйича бозор шароити таҳлил қилиниб, фуқароларнинг фикр-мулоҳазалари ва тавсиялари инобатга олинган ҳолда, эҳтиёжлар аниқланди.\nМуҳими, дори воситалари ва тиббий буюмларни тоифаларга ажратиш ҳамда эркин экологик зоналар фаолиятини ривожлантириш бўйича чора-тадбирлар рўйхати шакллантирилишида уларнинг эҳтиёж учун зарурлиги, ижтимоий аҳамиятлилиги, ишлаб чиқариш ва жорий этишнинг мақсадга мувофиқлиги ва имкониятларнинг мавжудлиги инобатга олинди.\nИшлаб чиқилаётган лойиҳалар:\nРеспубликадаги мавжуд муаммолар ва уларнинг ечимини ишлаб чиқиш бўйича лойиҳа;\nКарлар учун диспетчерлик хизмати лойиҳаси;\nЎзбекистондаги махсус лицей-интернатларда ўқитиш модели лойиҳаси;\nТез ёрдам - инновацион янгиланиш тизимида;\nТошкент шаҳрининг мактаб ва мактабгача таълим муассасаларида Стоматологик касалликларнинг олдини олиш учун инновацион ечим лойиҳаси


17 май 2021, Тошкент вақти: 21:39\nЧелябинскдаги ЦВСИГда сақланаëтганларга берилган тушлик.\nБир гуруҳ таниқли россиялик ҳуқуқ фаоллари Хориж гражданларини вақтинчалик сақлаш марказларида (ЦВСИГ) депортация қилинишини кутаëтган меҳнат муҳожирларини озод қилиш талаби билан чиқди.\nФаоллар Москва расмийлари диққатини ЦВСИГда қолаётган мигрантлар ҳаёти ва соғлиги хавф остида эканига қаратди.\n29 март куни россиялик қатор ҳуқуқ ҳимоячилари ва адвокатлар депортация марказларида сақланаётган чет эл гражданларини озод этиш талаби битилган махсус мурожаатнома эълон қилди.\nМурожаатнома муаллифлари фикрича¸ шундай қилиш Хориж гражданларини вақтинчалик сақлаш марказларида (ЦВСИГ) сақланаётганлар ҳаётини сақлаб қолишга хизмат қилади.\nДунëнинг қатор давлатларида коронавирус инфекциясидан ҳимоялаш мақсадида маҳкумларнинг озодликка чиқарилаëтганини таъкидлаган фаоллар¸ депортация лагерларидаги муҳожирларнинг зудлик билан озод этилиши лозимлигини айтади.\n- Бу қарор фавқулодда тартибда бюрократик сансалорликсиз ЦВСИГларда ушлаб турилган одамларнинг ҳаёти ва соғлигини ҳимоя этиш чораси ўлароқ қабул қилиниши лозим. Зотан¸ бу жойларда етарли ҳимоя тизими ва самарали тиббий ёрдам кўрсатиш имкони йўқ, дейилади хатда.\nМосква ҳукуматига қилинган мурожаатномага Светлана Ганнушкина, Александр Черкасов, Лев Пономарев, Лидия Графова, Ольга Цейтлина, Даниил Кашницкий, Стефания Кулаева ва бошқа таниқли ҳуқуқ ҳимоячилари ва адвокатлар ¸ шунингдек¸ "Мемориал”, “Инсон ҳуқуқлари учун” ҳаракати, Кўчиш-кўчириш ташкилотлари форуми ва “Мемориал” Дискриминацияга қарши маркази ташкилотлари имзо қўйди.\nҲимоячилар ўз талабномасида Россия Конституциявий судининг 2017 йил 23 май куни чиқарган қароридан иқтибос келтирди. Бу қарорда хориж фуқаросини депортация марказидан бадарға қилиш имкони йўқ бўлган вазиятда, уни озод этиш лозимлиги айтилган.\n“Акс ҳолда бу шахснинг изоляторда сақланиши “ноқонуний озодликдан маҳрум этиш” деб аталади”, дейилади Россия Конституциявий суд ҳукмида.\nОчиқ мактубга қўл қўйган ҳуқуқ фаоллари муҳожирларнинг ЦВСИГлардан чиқариб юборилиши коронавирус эпидемиясининг Россияда кенг тарқалишига қарши чоралардан бири бўлишини ҳам қайд этади.\nМурожаатнома муаллифлари ўз талаблари Европа Кенгашининг Инсон ҳуқуқлари масалалари бўйича комиссари Дуня Миятовичнинг турли миграция марказларида ушлаб турилган шахсларни озодликка чиқариш сўровига монанд эканини таъкидлаган.\nБундан олдинроқ, Россиядаги Инсон ҳуқуқлари ва фуқаролик жамият тараққиёти Кенгаши расмийси Татьяна Мерзлякова ҳам депортация марказларида ёш болали аёллар ва кексалар сақланаётгани, у ердаги вазиятнинг мураккаблашиб бораётганини хабар қилган эди.\nРоссиянинг ҳар бир ўлкасида мавжуд Хориж гражданларини вақтинчалик сақлаш марказларида (ЦВСИГ) мамлакат ҳудудида миграция қонунчилигини бузган хорижликлар суд қарори билан ушлаб турилади.\nБугунга келиб Россиянинг 85 минтақасидан 78 тасида шундай махсус приёмниклар мавжуд ва бу ерда сақланаëтганлар орасида ўзбекистонликлар кўпчиликни ташкил этади.\nРоссия Ички ишлар вазирлиги мамлакатдан чиқиб кета олмаган муҳожирларнинг яшаш жойи бўйича қайди ва ишга рухсатномаси муддати узайтирилишини эълон қилганди.\nРоссия полицияси раҳбарияти ўз ходимларидан муҳожирларни қоидабузарликда айблаб¸ уларни "овлашни" бас қилишни талаб қилган.


Самарқанд ҳокими вилоят театр жамоаларига автобуслар...\n15.02.2019 10:17 0 1264\nСамарқанд вилояти ҳокими Эркинжон Турдимов вилоятдаги тўрт театр жамоасига замонавий «Isuzu» автобуслари совға қилди. Бу ҳақда «ЎзА» ёзмоқда.\nЭркинжон Турдимов вилоятдаги маданият даргоҳлари моддий-техника базасини янада мустаҳкамлаш, соҳа ходимларини ижтимоий муҳофаза қилиш масалаларига жорий йилда алоҳида эътибор қаратилишини таъкидлаган. Вилоятдаги тўрт давлат театри бинолари, ходимлар ва томошабинлар учун яратилган шарт-шароит ўрганилиб, замонавий имконият ва қулайликлар яратилиши билдирилган.\nСамарқанд вилояти қўғирчоқ театр директори И.Султоновнинг айтишича, энди вилоятнинг олис ҳудудларидаги таълим муассасаларига бориб, болалар учун ўз спектаклларимизни намойиш эта олиш имконияти бўлади.\nЭ.Турдимов шунингдек, Самарқанд вилояти мусиқали драма театрига бориб, бу ерда амалга оширилиши лозим бўлган ишлар юзасидан мутасадди ташкилотларга зарур топшириқлар берган.\nСамарқанд автобус театр Эркинжон Турдимов


Аъзамхон Баҳромов: Америкаликлар билан қўшма корхона очяпмиз - zarnews.uz\nАъзамхон Баҳромов кўп йиллар республика вазирлик ва идораларида масъул вазифаларда ишлаган, Самарқанд вилояти ҳокими вазифасини бажарувчи бўлган.\nАъзамхон Усманович маълум муддат бошқарувдан четлатилгач, 2017 йилда Қўшработ тумани ҳокими этиб тайинланган. Ўша йил ноябрдан буён Каттақўрғон туманига раҳбарлик қилмоқда.\nБиз Аъзамхон Баҳромов билан туманда амалга оширилаётган ишлар, келгусидаги режалар ҳақида суҳбатлашдик.\n- Бош критериям - бу кучим, ақлим, имконим етганча одамларга яхшилик қилиш. Шу орқали ҳам давлатимиз раҳбари ишончини оқлаш, ҳам Яратганнинг розилигини олиш, - дея гап бошлади А.Баҳромов. - Агар одамларга яхшилик, оғирини енгил қилмоқчи бўлсанг, суҳбатдошингни, одамларни сабр билан тинглашни ўрганишинг керак. Ундан кейин қўлингдан келса, амалий ёрдам, қўлингдан келмаса тўғри маслаҳат бер.\n- Ҳоким бўлиб иш бошлаганингиздан кейин Каттақўрғон туманида яшовчи аҳоли учун нималар қилдингиз?\n- Ишни биринчи одамларни, мутахассисларни эшитиб-тинглаб, статистик маълумотлар, иқтисодий кўрсаткичларни кўриб чиқиб, тумандаги иқтисодий-ижтимоий аҳвол, вазият қандай, деган асл ҳолатни билишга эътиборни қаратганман. Шунга икки-уч ой вақтим кетган.\nТуманимиз ҳудуди бўйича кичкина эмас, 264 мингдан кўпроқ аҳоли яшайди. Энг катта муаммо - ишсизлик. Каттақўрғон туманида мавсумий 30, 35 минггача одам хорижга чиқиб ишлашга кетган. Бу меҳнат ресурсларининг тенг ярми, дегани. Уларни иссиқ тўшагини, Ватанини ташлаб кетишига эҳтиёж, муҳтожлик мажбур қилган.\nИш ўрни йўқ, бу бир. Иккинчиси, Каттақўрғон тумани республикадаги кўҳна туманлардан бири, қишлоқ хўжалиги салоҳияти катта. Лекин иқтисодиётнинг асосий тармоғи бўлган қишлоқ хўжалигига бирорта янгилик, инвестиция, бирор-бир илмий ғоя, яхши фикр киритилмаган. Оқибатда ҳосилдорлик пахтадан 24 центрнерга тушиб қолган. Ғалладан ҳам худди шундай: зўрға давлатга ғалла сотиш шартномавий режаси бажарилган. Фермернинг ўзига, аҳолига бир килограмм ҳам дон қолмаган.\nСаноатда Каттақўрғон туманининг улуши вилоятда 2 фоизни ташкил қилган. Демак, саноат йўқ, дегани. Биттаям чет эл инвестицияси иштирокидаги қўшма корхона ёки хорижий корхона фаолият юритмаган.\n- Аъзамхон Усманович, табиий савол туғилади: нима учун вазият шу даражага келиб қолган, деб ўйлайсиз?\n- Нима учун одамлар бу ерга пул тикмаган: Каттақўрғон аҳолиси орасидаям тадбиркорлар бор, сармоядорлар бор, нима учун туманга ўзини ҳиссасини қўшмаган? Чунки биринчидан, йўллар талабга жавоб бермайди. Масалан, менинг ўзим туманга кечаси келганман. Катта Ўзбек трактидан туман марказигача 10 километр бўлса, машинамизнинг иккита баллони қолоққа тушиб, йўлда қолганмиз.\nИккинчидан, электр таъминоти. Ҳеч қанақа захирамас, ҳатто аҳоли, унча-мунча савдо ва бошқа корхоналарнинг эҳтиёжини таъминлашга етмаган. Туман бўйича тармоқда ўртача кучланиш 180-170 кВтни ташкил қилади.\nСаноат корхонаси учун табиий газ етказиб беришнинг умуман иложи йўқ. Ҳеч ким бу билан шуғулланмаган.\nИнтернет ҳамма жойда тезлиги паст бўлса, Каттақўрғонда йўқ ҳисоби, умуман киролмайсиз.\nАлоқа йўқ, йўл йўқ, свет йўқ, газ йўқ. Энди меҳмонхона ҳақида гапириш ортиқча.\nБир сўз билан айтганда, инвестицион муҳит, шароит йўқ. Шунинг учун туманнинг тадбиркорлари Каттақўрғон шаҳрига, Самарқанд, Тошкентга бориб тадбиркорлик билан шуғулланган.\n- Бугунги кунда туманда ишсизликни ҳал қилиш учун қандай чоралар кўрилмоқда?\n- Ишсизликни ҳал қилиш учун саноат, хизмат кўрсатиш ва шунга ўхшаш соҳаларни ривожлантириш лозим. Бунинг учун сармоя керак, инвестицион муҳит яратилиши зарур. Шунинг учун 2018 йилда туман бўйича 112 километр йўлни таъмирдан чиқардик. Шундан 56 километр йўлга, жойга янгидан асфальт қопламаси ётқизилди. Бу йил ҳам бу жараён давом этяпти.\nМуҳтарам Президентимизнинг Самарқанд вилоятига ташрифидан фойдаланиб қўйган саноат учун алоҳида подстанция ўрнатиш масаласи ечимини топди. Саноат корхоналари учун алоҳида газ қувури тортиб келинаяпти. Оптик толали алоқа линиялари тортилмоқда.\n- Бу каби ишлар ўзининг самарасини бериши табиий, шундай эмасми?\n- Албатта. Масалан, айни пайтда Америка Қўшма Штатлари компаниялари билан пардозлаш материаллари ишлаб чиқарадиган корхонанинг биринчи босқичи доирасида 1 миллион долларлик асбоб-ускуна олиб келинди. Бу ерда умумий қиймати 10 миллион долларлик асбоб-ускуналар ўрнатилади.\nШунингдек, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини қайта ишлаш бўйича ҳам бир қатор ишлар амалга ошириляпти. Мисол учун, Россия Федерациясининг кредит линияси орқали лимон маркази лойиҳасини бошладик. Бунда 12 гектар лимон етиштирадиган, 2 гектар лимон кўчатлари етиштирадиган иссиқхоналар қурилади. Шу ерда, қолаверса аҳоли иссиқхоналарида етиштирилган лимонни саралайдиган, калибровка қиладиган, сақлайдиган 5 минг тонна музхонага эга логистика маркази барпо этилади. Лимондан мураббо чиқарадиган завод қурилади.\nТуманда 60 мингга яқин оиланинг шахсий томорқа ери бор. Ким 1 сотихдан кам бўлмаган жойни чуқур ковлаб, иссиқхона учун тайёрласа, лимон маркази ҳисобидан 3 йиллик кўчат, плёнка, лимонни парваришлаш учун етарли ўғит ва дори билан таъминланади.\nАграсаноат йўналишидаги беларуслик тадбиркорлар билан ҳам яна бир йирик лойиҳа амалга оширилмоқда. Бу лойиҳага кўра, 1250 бош соғин сигир сақланадиган замонавий ферма, қорамолларни сунъий уруғлантириш маркази, ветеринария маркази ва комбикорма ишлаб чиқариш заводи ташкил қилинади. Лойиҳа доирасида икки йилда аҳолининг қорамоллари наслини яхшилаш чоралари ҳам кўзда тутилган.\nШунингдек, кунига 120 тонна сутни қайта ишлайдиган корхона, сиғими 2500 тонна бўлган музлаткич ҳамда логистика маркази қурилиб, минглаб янги иш ўрни яратилади.\n- Аъзамхон Усмонович, йирик, таъбир жоиз бўлса, республика аҳамиятидаги лойиҳалар ҳақида гапиряпсиз. Кўпчилик учун қизиқ: лойиҳа ташаббускорлари қариндошларингиз ёки таниш-билишларингиз эмаслиги аниқ. Уларни топиш жараёни ҳақида гапириб берсангиз.\n- Жудаям муҳим саволни бердингиз. Суҳбатимиз бошида одамларни тинглашни билиш кераклиги ҳақида айтиб ўтдим.\nБитта тадбиркорнинг масаласини у кутганидан ҳам яхшироқ ҳал қилиб бердингизми, у буни бошқасига айтади. Мисол учун, 21 та ғишт заводи ташаббускорларининг аксарияти соҳада тажриба эга бўлган бошқа туман, бошқа вилоят фуқаролари. Улар Каттақўрғонда ҳеч қандай тўсиқларсиз ер берилаётгани, уч кунда фаолият бошлашлари учун туман ҳокимининг қарори чиқарилаётганини, электр, табиий газ тармоқларига уланишда амалий ёрдам берилаётганини кўриб, бири иккинчисини бошлаб келган.\n- Бугун маҳаллий ҳокимларга ҳудудни иқтисодий-ижтимоий ривожлантириш борасида катта имкониятлар берилмоқда. Шундай эмасми?\n- Дарҳақиқат, вилоятда раҳбар бўлиб ишлаганимда ҳукумат аҳамиятидаги тадбирга 100 миллион сўм пул олиш учун юқори ташкилотларга икки ой 20 та хат, ўттиз марта қўнғироқ қилиб илтимос қилганмиз.\nКаттақўрғон тумани ҳокими сифатида эса 2019 йилнинг олти ойи давомида туман ҳокимлиги захираси ва асосан маҳаллий бюджетни режадан ошириб бажарилганлиги ҳисобига йўл, боғча, кўчаларни ёритиш каби тадбирларга 14 миллиард 100 миллион сўм маблағ тақсимладик. Жорий йилда 20 километрдан ортиқ пиёдалар йўлакчаси қурилди. Туманда собиқ иттифоқ даврида қурилган кўп қаватли уйлар тўлиқ таъмирланди.\n- Шунча имкониятларга қарамасдан, айрим ҳокимларда шахсий ташаббус етишмаётгандай, бунга нима дейсиз? Қолаверса, келгуси йилдан маҳаллий Кенгашлар фаолиятини ижро ҳокимиятидан алоҳида ташкил қилиш чоралари кўрилмоқда. Шундай вазиятда бу қанчалик тўғри қарор, деб ҳисоблайсиз?\n- Ҳар ҳафтада 2-3 та фармон, 8-10 та қарор қабул қилиняпти. Юқори, қуйи, паст бўғин раҳбарлари биринчи навбатда буларни ўзлаштириб олишлари керак: янги ҳужжат нима тўғрисида, мақсад-маъноси нима, ўзининг бевосита фаолиятига қандай таъсир қилади? Бунга улгуриш учун кундалик юмушлардан ортиб, ўқиш, уқиш керак.\nТалабни, унинг йўл-йўриғи қандай эканлигини билмасдан туриб ташаббус кўрсатиш мумкинми?\nАслида ташаббус кўрсатиш шарт эмас, ҳаммаси белгилаб бериляпти, фақат улгуриб, амалиётга жорий қилишнинг ўзи катта гап. Шунинг ўзи катта натижа беради.\nИжро ҳокимияти билан Кенгашларнинг алоҳида-алоҳида бўлиши ислоҳот, ривожланиш учун қўйилган навбатдаги қадам. Бунга тайёрмизми-йўқми бу энди, иккинчи масала.\nАммо сайловларда барча даражадаги маҳаллий Кенгашларга сиёсий партиялар томонидан муносиб номзодларнинг кўрсатилиши муҳим масала. Токи, Кенгашлар эртага ижро ҳокимияти раҳбари, туман ҳокимининг хизматкори эмас, том маънода ҳокимлик фаолиятини назорат қиладиган тузилма бўлиши керак.\nЁқуб Гадоев суҳбатлашди.\nТеглар: Каттақўрғон Аъзамхон Баҳромов


Эмланганлик ҳақидаги SMS-хабарлар юборишдаги янглишмовчиликларга нима сабаб бўлмоқда? - zarnews.uz\n“Кимгадир эмлангани ҳақидаги SMS-хабар келиб тушади. Лекин у эмланмаган бўлади. Ёки, кимнингдир рақамига бошқа бир фуқаронинг эмлангани ҳақида хабар келади. Бундан ҳам ҳайрон қоларлиси, ҳатто вафот этган одамга эмланганлик хабари келган ҳолатлар ҳам бор.\nЮқоридаги ҳолатда адашиб киритилган паспорт серияси туфайли вафот этган фуқаро номига SMS-хабар борган. Бошқа одамга хабар бориши масаласига келсак, фуқаронинг телефон рақамини киритишда хатоликка йўл қўйиш ҳолатлари учраб турибди”, дея таъкидлаган Шоҳрух Қурбонов.\nМутахассис бундай ҳолатларнинг олдини олиш учун тиббиёт ходимлари ўз ишига масъулиятли бўлиши, тизим имкониятларидан тўғри фойдаланишлари баробарида фуқаролардан ҳам ўз телефон рақамларини эмлаш ҳамширасига тўғри айтганига ишонч ҳосил қилиб олишларини сўраган.\nЎзбекистон армияси қарийб 100 фоиз коронавирусга қарши эмланди


Қўқонда Худоёрхон ўрдасининг суратлари тақдим этилди (фото) » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nҚўқонда Худоёрхон ўрдасининг суратлари тақдим этилди (фото)\n29 март 2019, 20:12\nҚўқон шаҳрида Ўзбекистон Президентининг 2018 йил 1 ноябрдаги «Халқаро ҳунармандчилик фестивалини ўтказиш тўғрисида«ги қарори асосида жорий йилнинг 10—15 сентябрь кунлари халқаро ҳунармандчилик фестивали бўлиб ўтади, айни пайтда мазкур тадбирга қизғин тайёргарлик кўрилмоқда. Шаҳарнинг диққатга сазовор жойлари, қадамжолари, уста-ҳунармандлар фаолияти билан ЎзА таништиради.\nҚўқонда Фарғона водийсидаги бошқа шаҳарларга нисбатан меъморий ёдгорликлар кўп сақланиб қолган. Даҳмайи шоҳон, Жоме масжиди, Комолқози (Хўжа додхоҳ), Норбўтабий, Миён ҳазрат, Дастурхончи мадрасалари, Мадарихон даҳмаси, Худоёрхон ўрдаси ва бошқа кўплаб ёдгорликлар шаҳарнинг тарихий қиёфасини белгилаб, унинг ҳуснига ҳусн бағишлаб турибди.\nXIX асрнинг муаззам ва муҳташам обидаларидан бўлмиш Худоёрхон ўрдаси Туркистон заминида мавжуд машҳур уч сарой иншоотидан биридир. Қўқон хонлиги даврида хонлар томонидан олти марта Ўрда (сарой) қурдирган. Замона зайли билан улар вайрон бўлиб, фақат охирги ўрда – Худоёрхон ўрдасининг кичик бир қисмигина сақланиб қолди.\nМанбаларнинг хабар беришича, Худоёрхон ўрдаси ўрнида Амир Умархон ўрдаси бўлган. Муҳаммад Алихон даврида мазкур иншоот мукаммал таъмирланиб, «Зарринсарой» деган ном олган, баъзан «Қирқустун» деб ҳам аталган. Ушбу гўзал иншоот 1842 йилдаги уруш пировардида Бухоро амири Насруллохон томонидан вайрон этилган.\nСаййид Муҳаммад Худоёрхон тахтга ўтиргач, «Жаҳоноро» саройида истиқомат қилган. Сарой эскириб қолганлиги, бу ерда отаси ва акаси фитна қурбони бўлганлиги туфайли, янги ўрда қурдириш фикрига тушади. Бу фикр ёшлигида туғилган бўлсада, шароит тақозоси билан бу ишга 1865 йилдагина кириша олади. Умархон хотирасини ёдга олиб, янги ўрдани Умархон ўрдаси харобалари ўрнига қуришни мўлжаллайди.\nБош меъморликка Мир Убайдулло Муҳандис, саркорликка Муҳаммад Турдиали тайинланади. Шунингдек, Уста Абдулло Рошидоний, ака-ука Уста Жамол ва Уста Жамил, Уста Зокир, Мулло Суярқул, Уста солихўжа, Фозилхўжа Бухорий, Уста Ҳакимбой, Уста Сўфи Йўлдош, Уста Марасул, Исабой Маҳсум, мулла аҳмад Домулло, Муҳаммад Олим Сирчи ва бошқа атоқли усталар қурилиш ишига жалб этилади.\nДастлаб ганчдан иншоотнинг «сурати» тайёрланади. Лойиҳа тайёрлашда Амир Умархон даврида барпо этилган боғни қайта тиклашга ҳаракат қилинади. Сарой қурилишида Фарғона усталари билан бирга Бухоро, Самарқанд ва Ўрта Осиёдаги бошқа шаҳарларнинг қурувчи-усталари фаол қатнашди. Қурилиш ишларини тезлаштириш мақсадида хон халқни ҳашарга жалб этади. Жами қурилиш ишларида 16 минг аҳоли, 80 нафар уста ишлайди, мингдан ортиқ арава ва замбилғалтакдан фойдаланилади. Қурилишнинг асосий қисми 1870 йилда тугаллансада, айрим безак ишлари бир қанча вақт давом эттирилади. Унинг расман қуриб битказилган санаси 1873 йил деб белгиланган.\nЎрда биноси ўша даврнинг йирик сарой иншоотларидан бўлиб, майдони саккиз гектарни эгаллаган. Атрофи қалъа сифатида баланд бинолар, қалин деворлар билан ўраб олинди. Қалъа атрофига чоҳ қазилиб, Қўқонсойдан чиқарилган анҳор оқизилиб, яна сойга ташланади.\nИншоот тўрт таркибий қисмдан иборат бўлган:\n1. Ташқи сарой (қалъа).\n2. Ўрта сарой.\n4. Ички сарой.\nҲар бир қисмнинг шарқ томонга қараган ва бир ўқ йўналиши устида жойлашган ўз дарвозаси бор эди. Биринчи дарвоза ҳозирги боғнинг рамзий дарвозаси ўрнида бўлган. Саройнинг ўймакор эшигини ишлаган уста Мақсумхўжа Ғозиён мадрасасидаги катта эшик ва Тошкентдаги Шайхонтоҳур эшигини ҳам қўлдан чиқарган. Ўрданинг безак ишларида халқ меморчилик санъатининг бадиий кулолчилик, наққошлик, ёғоч, ганч ўймакорлиги ва бошқа кўп турларидан фойдаланилгаи. Моҳирлик билан терилган турли ранг ва ҳар хил шаклдаги кошинлар уйғунлиги ҳамда нафислиги Фарғона кулоллик санъати XIX асрда юксак даражага етганлигидан далолат беради.\nМазкур бинода 1925 йилда Қўқон шаҳар ўлкашунослик музейи ташкил этилган. 2017 йилдан эса музей «Қўқон маданияти тарихи давлат музейи» мақомини олди. Албатта шаҳарга ташриф буюрган меҳмон ва хорижлик сайёҳлар Худоёрхон ўрдасини томоша қилмасдан кетмайди.\nЯнгиликлар » Жамият » Қўқонда Худоёрхон ўрдасининг суратлари тақдим этилди (фото)


..:: ISLOM.UZ ::.. - Иймон ва илмий далиллар\nҲар қандай инсон феълида қандайдир мутлоқ қодир куч борлигига ишонч туйғуси мавжуд. Бy, ақлнинг самараларидан биридир. Борлиққа назар солинса ва коинотдаги нарсалар синчиклаб ўрганилса, барча нарсалар ўз-ўзидан пайдо бўлиб қолмаганининг, балки улар бир яратгувчи томонидан яратилганининг гувоҳи бўламиз.\nИнсоният тарихи ва тафаккур тараққиёти тарихи диний бўлмаган манбалардан ўрганилса ҳам, яратгувчи кучга бўлган эътиқод ўша яратувчининг борлигига кўрсатиладиган далиллардан олдин вужудга келгани аён бўлади. Умуман, диний билимларга таянмай туриб яратувчига нисбатан ақийданинг пайдо бўлган вақтини аниқлаш қийин. Зеро, ҳаммадан қудратли ҳамда мангу барҳаёт Зот ҳақидаги фикр ва мушоҳада, бош-қа билимлар қатори, ўзимиз сезмаган ҳолда пайдо бўлади.\nИнсоннинг Аллоҳга бўлган эътиқоди ривожлана боргандан сўнг, Аллоҳ пайғамбарларини одамларга тўғри йўлни кўрсатиш учун даъват этиб, уларни мўъжизалар билан қўллаб-қувватлади. Мўъжиза инсоннинг қудрати етмайдиган одатдан ташқари амаллар бўлиб, уни кўргандан сўнггина одамлар пайғамбарларнинг Аллоҳнинг ҳақиқий элчилари эканлигига ишонганлар. Исломда эса, инсонларни Аллоҳга ишонтириш учун ақлни ишга солиш услуби қўлланган. Бу ҳолат бошқа динларда учрамайди. Қуръон оятлари ҳам Аллоҳга Иймон келтириш учун ақлий далилларга суянишга чақирган. Табиийки, «Қандай далиллар?»–деган савол туғилади.\nАллоҳнинг борлигига энг улкан далиллардан бири галактикамиздир. Ўзимиз яшаб турган Ер ва унинг атрофидаги сон-саноқсиз юлдузлар ҳа-қида фикр юритиб ўйлаб кўрсак, кишини ҳайратга соладиган даражада ажойиботларни кўрамиз. Буларга инсоф билан назар солган кишининг, албатта, яратувчининг улуғлигига иймони зиёда бўлмасдан иложи йўқ.\nЖумладан «Юнус» сурасида: «Сен: «Осмонлару ердаги нарсаларга назар солинглар», деб айт», дейилган бўлса (101-оят),\n«Аъроф» сурасида эса: «Осмонлару ернинг мулкларига, Аллоҳ яратган нарсаларга ва, ажаб эмаски, ажаллари яқинлашиб қолган бўлишига назар солмайдиларми?»–дейилади (185-оят).\nҚуръони Карим таъбири билан айтганда, мана шу борлиққа назар солиб, ундаги ҳикмату сирларни билиб туриб ҳам Аллоҳга ишонмаганларга бошқа далил йўқдир. Чунки, шуларни кўриб туриб Аллоҳга ишонмаганларга бошқа далиллар таъсир қилмайди. Мўминлар эса шу борлиқнинг яралишини Аллоҳнинг борлигига далил қилиб келтирадилар.\n«Борлиқ» нима дегани? Мунажжимларнинг айтишича, Еримиз қуёш системасидаги бир кичик сайёра ҳисобланади. Қуёш системаси эса умумий галактикадан бир парча. У эса, ўз навбатида, мунажжим тили билан айтганда, юлдуз шаҳарлари тўпламидан бир шаҳар, холос. Xўп, галактикамиздаги юлдузлар нечта? Оддий кўз билан қа-раганда, ердан туриб кўриш мумкин бўлган юлдузлар сони 6000 тадан ошмайди. Лекин махсус асбоблар орқали кузатилса, бутунлай ўзгача манзаранинг гувоҳи бўлинади. Юлдузларнинг умумий сони қирқ минг миллиондан юз минг миллионгача бўлиши мумкин! Бу юлдузлар ҳажмини нисбат келтириш йўли билан таърифласак, қуёш ҳам шу юлдузларнинг биридир. Лекин у бизга яқин бўл-ганлиги сабабли катта кўринади, холос. Аслида, қуёш ўртача юлдуз ҳисобланади.\nҲозирги вақтгача кашф қилинган юлдузлардан энг миттиси «Ванманин» юлдузи бўлиб, у Ердан озгина каттароқдир. Шундай юлдузлардан миллион донасини олиб қуёшнинг ичига жойлаштирилса яна бўш жой қолар экан. Бошқа бир юлдузнинг номи «Манкабил Жавзо» бўлиб, катталиги шу даражада эканки, қуёш ҳажмидаги юлдузлардан бир неча миллионини унинг ичига жойласа бўлар экан.\nЭнди бу юлдузларнинг биздан узоқлиги ҳақида фикр юритиб кўрайлик. Фазодаги юлдузларнинг бир-биридан узоқлигини тасаввур қилиш учун қуёш галактикасидаги юлдузлар торгина бир бурчакда қолиб кетган юлдузлар ҳисобланишини эслаш кифоя. Мисол учун, қуёш биздан 93 миллион мил узоқликдадир, яъни ойга қараганда 400 марта узоқ. Лекин бошқа юлдузлар масофасини ўлчамоқчи бўлсак, бизга триллион ҳисоби ҳам етишмайди. Шунинг учун ҳам, мунажжимлар масофани ўлчаш учун ёруғлик тезлигини ишлатадилар. Уларнинг ҳисобича, ёруғлик тезлиги секундига 186 минг мил экан. Қуёш галактикасидаги узоқ сайёралардан бири «Плутон»дан чиққан нур тўрт-беш соатда ерга етиб келади. Бошқа галактикадаги юлдузлардан чиққан нур тўрт-беш йилда, ҳозирча энг кучли асбоблар билан кўришга муваффақ бўлинган юлдузлардан чиққан нур эса икки миллион йилда етиб келади. Яна эътиборга сазовор нарса шуки, галактикамиз ўз ўқи атрофида секин айланади. Албатта мана шу миллиардлаб юлдузлар ва уларнинг тартибли равишда тизилиб туриши, маълум бир қонуниятга биноан ҳаракатланиши, бир-бири билан тўқнашиб кетмаслиги Аллоҳнинг борлигига очиқ-ойдин далилдир.\nҚуръони каримнинг «Воқиъа» сурасида: «Юлдузларнинг манзиллари билан қасам ичаман. Албатта, агар билсангиз, бу – улуғ қасамдир», дейилган (75, 76-оят).\nБунинг сирига фақат яқиндагина, мунажжим олимлар улкан телескоплар орқали коинотнинг махфий сирларини қисман ўрганганларидан сўнг, тушуниб етилди. Эйнштейн шундай деган эди: «Менинг диним чегарасиз бир улкан руҳга бўлган ажабланишимдан иборатдир. Бу руҳнинг қудратидан бизнинг арзимас ақлимиз ўзи идрок қилганича баъзи бир нарсаларни кашф қилган, холос. Бу чуқур Иймонни ва олий илоҳий кучни тушуниб етиш учун мана шу коинотга қараб турсам, Аллоҳнинг борлигини қалбимга солади».\nАмерика Табиий Фанлар академиясининг аъзоси Марит Стенли шундай дейди:\n«Борлиқдаги барча нарсалар Аллоҳнинг борлигига гувоҳлик беради, унинг қудрати ва улканлигига далил бўлади. Биз, олимлар, бу борлиқдаги баъзи бир нарсаларни текшириб кўрганимизда, Аллоҳнинг ҳикмати, қўли ва қудрати билан яратилган нарсаларни мулоҳаза қилишдан нарига ўта олмаймиз».\nДалиллардан яна бири\nҚуръони каримнинг «Фуссилат» сурасида шундай дейилади: «Кечаю кундуз, қуёшу ой Унинг оят – белгиларидан. Бас, қуёшга ҳам, ойга ҳам сажда қилманглар. Уларни яратган Аллоҳга сажда қилинг» (37-оят).\nКечаю кундузнинг алмашиб туриши, маълумингизким, ернинг ўз ўқи атрофида айланишидан вужудга келади. Бу айланиш Аллоҳнинг борлигига энг ёрқин далиллардан биридир. Чунки, бу айланиш шу қадар аниқлик билан йўлга қўйилганки, унда бирор лаҳза ҳам адашиш юз бермайди.\nМеталлдан ясалган бир неча мисқолли соат бир кунда бир неча секунд хато қилади. Шундай бўлса ҳам, биз уни «Жуда тўғри юради», деб мақтаймиз. Соат билан ер куррасини солиштириб кўринг-а! Миллион-миллион тонна оғирликка эга бўлган ер курраси бир секундга, ҳаттоки секунднинг ўндан бирига ҳам адашмайди. Фарқ секунднинг 1000 дан бири бўлиши мумкин, лекин бу хато дейилмайди. Қолаверса, Аллоҳнинг ўзигагина аён бу жузъий фарқ-нинг инсонлар ҳаётига мутлақо таъсири йўқ. Ҳолбуки, ер айланишининг ер юзига жуда катта таъсири бор. Агар ер ўз ўқи атрофида айланиб турмаса, денгизу океанлар сувсиз бўлиб қолар эди. Агар ер ўз ўқи атрофида ҳозиргидан салгина тезроқ айланса, дунёдаги барча нарса парчаланиб кетарди. Аксинча, салгина секинроқ айланса, дунёдаги барча нарса ис-сиқ ёки совуқ сабабидан ҳалок бўлар эди.\nҚуръони Каримда ернинг шунчалик нозик ҳаракатланишига қуйидаги оятда ишора қилинган: «Тоғларни кўриб, қимирламай турибди деб ҳисоблайсан. Ҳолбуки, улар булутнинг ўтишидек ўтурлар. Бу ҳар бир нарсани пухта қиладиган Аллоҳнинг санъатидир» («Намл» сураси, 88-оят).\nМана шу оятда ернинг айланишини унинг юзидаги энг улкан нарса–тоғлар мисолида баён қилинган. Тоғлар ерга ёпишиб турган нарса бўлганидан, тоғнинг ҳаракати–ернинг ҳаракати, демакдир.\nТабиатдаги далиллардан яна бири\nДунёдаги миллиардлаб юлдуз ва сайёраларни ва ҳоказо осмон жисмларини бир-бири билан тўқнашиб кетишдан Аллоҳ яратган «бутун дунё тортишиш қонуни» сақлаб туради. Биз яшаб турган ер шарида эса барча ўсимликлар, ҳайвонлар, пасттекисликлар, тоғлар, денгизлар–барча-барчаси жуда ҳам аниқ бир режа ва қонун-қоидаларга мувофиқ мавжудлигини илм-фан аллақачон исбот этган. Булар ҳам илоҳий кучнинг борлигига ва моддапарастларнинг «Бу дунё ўз-ўзидан пайдо бўлиб қолган» деган фикрларининг асоссиз эканлигига ёрқин далилдир.\nБуюк олим Крейси Моррисон шундай деган экан: «Табиатдаги ажойиботлар ўрганиб чиқилса, уларнинг ҳар бирида ажойиб бир қасд ва режа борлигига ишонч комил бўлади. Уларнинг барчасида яратувчининг хоҳишига биноан тузилган режа амалга ошаётганлигига шубҳа қолмайди. Ер куррасинииг ҳажми, унинг қуёшдан узоқлиги, ер қобиғининг қалинлиги, сув миқдори, кислород ва карбонад ангидриднинг миқдори ва инсоннинг ҳаёти–буларнинг бари ўз-ўзидан, беқасд ва тартибсиз бўлаётгани йўқ, албатта. Уларнинг барчаси ажойиб бир низом, қасд ва режа орқали вужудга келгандир».\nМана шу режа ва қасд ҳақида Қуръони Каримнинг кўпгина оятларида гапириб ўтилган. Жумладан, «Бақара» сурасида шундай дейилади:\n«Албатта, осмонлару ернинг яратилишида, кечаю кундузнинг алмашиб туришида, одамларга манфаатли нарсалари ила денгизда юриб турган кемада, Аллоҳнинг осмондан сув тушириб, у билан ўлган ерни тирилтириши ва унда турли жондорларни таратишида, шамолларни йўналтиришида, осмону ер орасидаги итоатгўй булутда ақл юритувчи қавмлар учун белгилар бор» (164-оят).\nЕр фазода осилиб турган шардан иборатдир. Унинг ўз ўқи атрофида айланиши туфайли, юқорида айтганимиздек, кеча-кундуз вужудга келиши билан бирга бу айланиш шамоллар ҳаракатига ҳам ўз таъсирини ўтказади. Шамоллар, ўз навбатида, океанлардан чиққан сув буғларини қитъаларнинг ичига олиб боради. У буғлар қалинлашгач, ёмғир бўлиб ерга тушади. Ёмғир эса чучук сув манбаидир. Ёмғир бўлмаса ер юзи қақраб, ҳаётдан асар ҳам қолмас эди. Шунингдек, Аллоҳ тупроқнинг таркибида ўсимликлар учун моддаларни яратган. Улардан озиқланган ўсимликлар униб-ўсади, уларни эса, ўз навбатида, жонзотлар тановул этади.\nМана шу нарсалар ер юзидаги ҳаёт сири ҳақидаги илмий ҳақиқатлардир. Қуръон ояти шу нарсани баён қилиб, табиатда режа борлиги, ундаги барча нарсалар ўзаро алоқадор эканлигини тасдиқлайди.\nҚуръони Каримнинг «Раъд» сурасида шундай дейилади: «У ерни чўзиб, унда баланд тоғлар ва анҳорларни қилган, ҳар хил мевалардан жуфт-жуфт қилган зотдир. У кечани кундузга ўратур. Бунда, албатта, тафаккур қилувчи қавмлар учун оят – белгилар бордир» (3-оят).\nТушунмаган кишилар тоғларни ер юзидаги ортиқча нарса дейиши мумкин. Лекин уларнинг фойдаси жуда улкандир. Тоғларнинг чўққисида ҳаёт манбаи бўлмиш сувга айланадиган қор узоқ вақтгача сақланиб туради.\nҚуръон оятларидан бирида яна шундай дейилади: «Ва Унинг оятларидан сизга қўрқув ва умид учун чақмоқни кўрсатади ва осмондан сувни нозил қилади-да, у билан ерни ўлгандан кейин тирилтиради. Албатта, бунда ақл юритадиган қавм учун оят – белгилар бордир» («Рум» сураси, 24-оят).\nЧақмоқ билан ёмғир ёғиши ва ернинг тирилиши орасида қандай алоқа бор? Ернинг ҳаёти фақат сувнинг ўзига боғлиқми? Йўқ, бу ерда яна бошқа нарсалар бўлиб, ўсимликларнинг ўсишида асосий вазифани бажаради. У ҳам бўлса азот моддаси бўлиб, бу модда бўлмаса, ҳеч қандай ўсимлик ўсмайди. Азот тупроққа икки хил йўл билан аралашади:\n1. Чақмоқ орқали. Ҳар чақмоқ чаққанда кислород билан азот аралашиб, ёмғир орқали ерга тушади. Чақмоқ билан шуғулланувчи олимлардан Карл Макрунинг айтишича, ҳар йили чақмоқлардан 100 миллион тонна азот пайдо бўлар, бу эса ер юзидаги заводларда ишлаб чиқарилган азотдан 10 марта кўп экан.\n2. Бактериялар орқали. Ўсимликларнинг томирларида маълум бактериялар бўлиб, бу бактериялар ҳаводаги азотни олиб, қайта ишлаб, озуқа азотига айлантиради. Оятда олдин чақмоқ зикр қилиниб, ундан сўнг ёмғирни ва ерга ҳаёт киришини эслатиб ўтиш илмий ҳақиқатлар бўлиб, буларни Қуръон 15 аср олдин айтиб ўтган. Шунинг ўзи ҳам табиатда режа ва қасд борлигига ёрқин далилдир.\nҚуръони Каримнинг «Анъом» сурасида шундай дейилади:\n«Албатта, Аллоҳ донни ҳам, данакни ҳам ёрувчи зотдир. У ўликдан тирикни чиқарадир ва тирикдан ўликни чиқаргувчидир. Ана шундай Аллоҳдир. Сиз қаёққа бурилиб кет- япсиз?!» (95-оят).\nЯна бошқа бир оятда:\n«Албатта, осмонлару ернинг мулки Аллоҳникидир. У тирилтирур ва ўлдирур», дейилади («Тавба» сураси, 116-оят).\nҲар бир нарсани ташкил қилувчи асосий нарса бўлади. Ер юзидаги жонзотларнинг энг олийсидан тортиб мураккабигача асосий ташкил қилувчи нарса ҳужайралардир.\nҲужайра жуда кичкина нарса бўлиб, ўзида ҳаёт моддасини мужассамлаштирган. Ҳужайра катта-кичик барча жониворларга ҳаёт сабаби бўлиш қудратига эга. Ҳар бир ҳужайра ўз ҳаётида турли вазифаларни шундай аниқлик билан бажарадики, унинг олдида инсоннинг энг зўр соатларни ишлаб чиқаришдаги маҳорати ип эшолмай қолади. Ҳужайрани «протоплазма» деб ҳам аташади. Ҳар бир ўсимлик ва ҳайвон протоплазмалардан ташкил топган. Ўсимлик ва ҳайвонлардаги протоплазмалар бир хил бўлиб, озгина фарқ қилади. Бу эса, асосий ҳаётий фарқдир. Аслида, бу фарқлар жуда катта бўлиб, фақат, бизга махфий бўлиб қолган. Ҳаёт илмининг ҳақиқатлари шуни кўрсатадики, ҳамма протоплазмалар кўринишдан бир-бирига жуда ўхшайди-ю, аслида, бош-қача бўлиб чиқади. Бу ҳақда доктор Чарлис Эртест шундай дейди: «Менинг фикримча, ҳар бир ҳужайра шундай улкан бир жумбоқки, уни тушуниш биз учун жуда ҳам қийин. Ер юзидаги саноғига етиб бўлмайдиган барча ҳужайралар Аллоҳ қудратининг гувоҳидир. Фикр ва мантиқ шунга гувоҳлик беради. Шунинг учун ҳам, мен Аллоҳга қаттиқ ишонаман».\nДалилларнинг яна бири\nЕр юзидаги ўсимликларнинг яратилиши ҳам Аллоҳнинг борлигига ёрқин далилдир. Қуръони Каримнинг «Анъом» сурасида шундай дейилган:\n«У осмондан сув нозил қилган Зотдир. Бас, у(сув) ила турли набототлар чиқардик: Ундан яшил гиёҳларни чиқардик. Ундан ғужум-ғужум бошоқлар чиқарамиз. Ва хурмодан, унинг новдаларидан яқин шингиллар чиқарамиз ва узум боғлари чиқарамиз. Бир-бирига ўхшаган ва ўх-шамаган зайтун ва анорларни чиқарамиз. Унинг мева қилиш пайтидаги мевасига ва пишишига назар солинг. Албатта, бундай нарсаларда иймон келтирадиган қавм учун оят–белгилар бордир» (99-оят).\n«Ундан ғужум-ғужум бошоқлар чиқарамиз» деган жумла, яшил ўсимликдан дон чиқади, демакдир. Ҳозирги замон илмининг таъкидлашича, ўсимликнинг яшил баргларидаги ҳужайралар воситаси билан озуқа моддаси етилиб чиқади. Инсон барпо қилган энг мукаммал корхона ҳам яшил баргдаги ҳужайра корхонасичалик нарса ишлаб чиқара олмайди.\nЯна, Қуръони каримнинг «Раъд» сурасидаги оят-да тупроғи, суви бир хил бўлгани билан, ўсимликларнинг мазаси ҳар хил бўлиши баён қилинган:\n«Ва ер юзида қўшни бўлаклар бор. Шунингдек, узумлар, боғлар, экинзорлар, шохлаган ва шохламаган хурмолар бўлиб, бир хил сув ила суғорилурлар ва уларнинг баъзиларининг мевасини баъзилариникидан афзал қиламиз. Бунда, албатта, ақл ишлатувчи қавмлар учун оят – белгилар бордир» (4-оят).\n«Зумар» сурасида Аллоҳ таоло ер юзидаги ўсимликларнинг ранги ҳар хил бўлишига эътиборни жалб қилади:\n«Аллоҳ осмондан сув тушириб, уни ердаги манбаълардан юритиб қўйганини кўрмадингми?! Сўнгра у ила турли рангдаги экинларни чиқарур» (21-оят).\nҚуръони карим ўсимлик аъзоларининг эркак ва ypғочига бўлинишини ҳам Аллоҳнинг борлигига далиллардан бири, дейди.\nБаъзи бир ўсимликлар ўзини-ўзи чанглата олиши маълум. Лекин шундай ўсимликлар ҳам борки, улар ҳаво ва ҳашаротлар воситаси билан бош-қа ўсимликлардан чангланади. Шу тўғрида «Шyapo» сурасида шундай дейилган:\n«Улар ерга қарамайдиларми?! Биз унда карамли жуфтлардан қанчаларини ундириб қўйибмиз. Албатта, бунда оят – белги бор» (7, 8-оятлар).\nЎсимликнинг ўсиши ҳақида доктор Зумерман айтади: «Ҳар бир ўсимликнинг ўсиши учун ёруғлик, кимёвий моддалар, сув ва ҳаво кифоя қилмайди, балки уруғнинг ичида бир қувват бўлиб, муносиб вақти келганда ҳаракатга тушади ва бир ажо-йиб аниқлик билан ўсади. Уруғ, аслида, иккита ҳужайрадан иборат бўлиб, уларнинг ҳар бири кўп сонли ҳаракатлардан сўнг янги бир нарсани вужудга келтиради. У нарса ҳаётга ўсимлик бўлиб йўл олади. Шундай қилиб, буғдойнинг уруғидан буғдой, арпанинг уруғидан арпа ўсиб чиқади. Кўпчилик ўсимликлар бир-бирига жуда ўхшаш бўлишига қарамай ҳар бирининг ўзига хос сифатлари бордир».\nЎсимликлар бир-биридан фарқ қилишига қара-масдан, барчаларида топиладиган ўхшаш белгилари ҳам бор.\nМасалан: барча ўсимликлар ўзидан озуқа моддаларни, шунингдек, кислород ва сув чиқаради. Баъзи бир ўсимликларнинг уруғи, танаси, барг ва гуллари бир-бирига ўхшайди, улар турли ўсимликларда бўлишига қарамай, бир-бирига ўхшаш вазифаларни бажаради. Ўсимликлар, шу билан бирга, ташқи таъсирлардан бир хилда таъсирланади. Масалан: барча ўсимликлар ёруғликка интилади. Ёруғлик бўлмаса, улар ҳалок бўлади.\nМана шу кўплаб қоидаларни, жумладан, ўсимликларнинг ўсиши ва баъзи сифатларнинг мерос бўлиб қолишини ким ишлаб чиққан?\nБу савол бизни бундан ҳам қийинроқ иккинчи бир саволга олиб боради. Биринчи ўсимликлар қаердан келган ёки бошқача айтганда, биринчи ўсимлик қандай яратилган?\nТеран тафаккур кўзи билан қарасак, мана шулар ўзини-ўзи яратган ёки бирданига, сабабсиз, ўзича пайдо бўлиб қолган, дея олмаймиз. Балки, буларни яратувчи зотни излашга мажбур бўламиз.


00:00 / 17.03.2011 | eski savollar | 1468\nАссалому алайкум мухтарам устоз! Кадрли шайх хазратлари!Сизга яна савол ила мурожаат килишга ижозат бергайсиз. Мазкур саволимда узимнинг хаётимда, дунёвий ва диний амалларда булаётган салбий узгаришлар ва уларни даволаш усуллари хакида тухталиб утмокчиман.Сизни узимга гойибона булсада устоз деб кабул килганман. Диний амалларимдаги хато ва камчиликларимни тугрилаб боришимда сизнинг хизматингиз ва насихат-маслахатларингиз жуда хам фойдали. Купчилик диний биродарларимизнинг хам хаётларида содир буладиган бир холат хакида айтмокчиман. Бу йил киш буйича илм, амал ва дунёвий ишларда ютукларимдан кура камчиликларим бисёр булди. Турли хил касалликлар, гам-ташвишлар куршовида колдим. Илм талаби ва солих амалларимдан хам барака кочди. Хулк ва одобимдаги камчиликларимни хам Аллох кодир килгунича узим билиб тураман. Уларни харчанд тузатишга харакат килсамда, доим натижа яхши булмайди. Фарз ва нафл ибодатларда хам нуксонлар бисёрдай куринади. Биродарлар билан буладиган муомалаларда, оилавий муомалаларда хам камчиликларга йул куймокдаман. Агар эътибор берган булсангиз сайт оркали сизга саволлар билан мурожаат килиш чогида хам айрим тойилишларга, хатоларга йул куймокдаман. Албатта буни атайлаб килмадим. Бунинг учун сиздан яна бир бор узр сурайман. Хозирда яшаётган мусулмонларга жуда хам кийин. Улар гуё бир гурух бурилар орасида яшаётган кузичокларга ухшаб колишган. Каёкка карамасин шайтоннинг малайлари. Бундай фитналардан ё узлатга чикиб кетиб кутилиш мумкин ёки улиб кутилиш мумкиндай гуё. Гохида исломга ихлос билан амал кила олмаётганимдан, гунохларга йул куйиб куяётганимдан афсус чекаман. Лекин одамларга аралашиш билан яна узгариш содир булади. Дунёга берилиб кетиб коляпман. Бу холатимдан куркиб кетаман. Охирим нима билан тугаркин, деб.Мухтарам устоз хаёт синовлари ва машаккатлари хакида тухталиб утсангиз. Менинг холимга яраша маслахатлар берсангиз. Аллох сизга Узининг барокатларини ёгдирсин!Умиджон Турсинов\n- Сабр билан қўлдан келганича дийнимиз таълмотларига амал қилиб боришга ҳаракат қилаверинг. Сизнинг ҳолатингиз яхши деб ўйлайман. Фақат ўзингизга нисбатан талабчан бўлганингиз яхши. Одам ўзини ўзи тергаб туриши керак. Иншааллоҳ, ҳаммаси яхши бўлади.\nЎқиш ва турмуш\nсаволларим кўпайиб қолган


Қирғизистон ва Тожикистон: Чегарадаги муаммолар сақланиб қолмоқда - BBC O'zbek\nImage caption Тожикистон ва Қирғизистон ўртасидаги чегаранинг каттагина қисми демаркация қилиниши керак.\nТожик-қирғиз чегарасидаги Тожикистоннинг Сўғд вилоятида жойлашган Чоркўҳ тумани ва Ворух анклавига сафар қилиш олди маҳаллий ҳукумат Би-би-си журналистларини провакация тарқалиши хавфи боис минтақани тарк этиш муҳимлигидан огоҳлантиришди.\nЧоркўҳ-Ворух автомобил йўлида қатнайдиганларнинг хавфсизлигини таъминлаш анча қийинлигини бизга кечқурун тушунтиришди.\nБундан ташқари бизга видео ва суратга олиш, ҳамда минтақани қўриқлаб турган ҳарбийлар билан гаплашмаслик тақиқланди.\nҚирғиз-тожик чегарасидаги вазият 7 майда бир неча кишининг ўлимига сабаб бўлган ҳодисадан кейин таранглигича қолмоқда.\nХўжа Аъло тожик қишлоғи ва қўшни Оқсой қирғиз овулида маҳаллий ҳукумат ёндирилган машиналарни йиғиштириб олишга улгуришмаган.\nНомаълум кишилар томонидан маҳаллий дўкон ва бензин қуйиш станцияси нега ёқиб юборилгани ҳам ўрганилмаган.\nТомонлар бир-бирларини ёнғинда айблашмоқда. Маълумки, ёниб кетган мулк қирғиз фуқароларига тегишли бўлган.\nТожик қишлоқидагилар ёнғинни бир-бири билан душман бизнес рақиблар қилганини тахмин қилади.\nImage caption Май ойидаги тартибсизликларда номаълум кишилар ёқилғи қуйиш шаҳобчасига ўт қўйишган.\nИкки мамлакат фуқаролари ўртасидаги охирги можаро шундоқ ҳам ер, сув ва яёловлар устидан доимий жанжалли муносабатларни мураккаблаштирган. Одамлар бир-бирларига тошлар отишган.\nБаҳслашаётган одамларни тинчитиш учун хавфсизлик ходимлари аралашишига тўғри келган. Шунингдек минтақага қўшимча ҳарбийлар юборилган.\nКузатувчилар фикрича, тожик-қирғиз чегарасидаги таранглик икки мамлакат ўртасидаги давлат чегаралари демаркация ва делимитация қилинганидан кейингина босилиши мумкин.\n"Жуда хавфли вазият юзага келди. Бир ёки икки ойда чегара масалаларини ечиш ва чегара чизиқларини аниқлаштириш имконсиз эканлиги тушунарли. Лекин, чегара муаммолари билан музокаралар 2000 йилдан буён давом этаётгани ҳисобга олинса, бу жараённи яна чўзиб юриш мумкин эмас. Одамлар ҳудуд кимга тегишли эканини билишлари учун чегара чизиқлари аниқлаштирилиши керак", дейди тожикистонлик таҳлилчи Неъматулло Мирсаидов.\nImage caption Бибиойша Қурбонова болаларининг келажагидан хавотирланади.\nТожик-қирғиз чегараси Тожикистон шимолда Сўғд вилоятида жойлашган. Бу аҳоли зич яшайдиган туманда тожиклар ва қирғизлар бир неча асрлардан буён биргаликда яшаб келадилар. Тожик қишлоқлари бу ерда қирғиз овуллари билан ёнма-ён.\nМисол учун, тожик деҳқони ўзининг даласига ўтиши учун қирғиз қишлоғини кесиб ўтиши керак, ва аксинча, шу қишлоқлик қирғиз уйига етиб олиши учун тожик томонига тегишли йўлдан юриб ўтиши лозим.\n"Биз ўнлаб йиллар тожиклар билан бирга яшаймиз. Ме улар билан мулоқотда муаммо сезмайман, шу билан бирга биз болаларимиз келажагини ўйлаб, доимий қўрқувда яшаймиз. Биз эртага нима бўлишини билмаймиз",- деб айтади чегара қишлоқлардан бирида яшовчи қирғиз аёл Бибиойша Қурбонова.\n"Душанбе ва Бишкек ўртасидаги 2002 йилги келишувга кўра, баҳсли ҳудудлар биргаликдаги чегара, экология ва милиция постлари томонидан назорат қилиниши керак. Бироқ бу қилинмаган", дейди тожикистонлик таҳлилчи Неъматулло Мирсаидов.\nБаҳсли ҳудуд боис тожик - қирғиз чегарасида келиб чиққан тўқнашувда ҳар икки томон ўзини ҳақ деб билади. Ҳудуд ўзларига тегишли эканини айтадилар.\nҚўшниларнинг душманлиги кимга фойда?\nImage caption Субхон Бобоев молларини қаерда боқишни билмаслигини айтади.\n"Мен қирғиз тилини биламан, менинг кўп қирғиз қўшниларим тожик тилини билишади. Шу пайтгача йўл ва яйловлардан фойдаланиш бўйича пайдо бўладиган саволларни ҳал қилиб келганмиз. Бироқ ҳозир вазият ўзгарди", деб таъкидлайди Хўжа Аъло тожик қишлоғилик тадбиркор Умар Аъзамов.\nГуруч тозалайдиган кичик тегирмонга қирғизлар Оқсой қишлоғидан келишади. У минтақада қўшниларнинг душманлигидан манфаатдор бузғунчилар борлигини айтади.\n"Ҳар икки томоннинг ўз гуруҳлари бор, уларнинг эса ўз бизнес манфаатлари бор. Бу манфаатлар тўқнашганда- ёнғинлар, зўравонликлар келиб чиқади. Шуниси ачинарлики, қирғиз хавфсизлик идоралари вазиятни ўрганмасдан, ҳамма нарсада тожик томонини айблашди", деб айтади Умар Азимов.\nИкки минг аҳолиси бор Оқсой қирғиз қишлоғи нисбатан яқинда пайдо бўлган. Оқсой майдони совет йилларида 20 йилга ижарага берилган. Бироқ энди Бишкек уни қайтаришни хоҳламаяпти.\n"Менинг оилам доим чорвачилик билан шуғулланиб келган. Бироқ бизнинг ота-боболаримиз ўнлаб йиллар фойдаланган яёловларни биздан олиб қўйишди. Қирғиз чегарачилари у ерларда мол боқишга рухсат беришмайди. Мен яйдоқ адирларга мол ҳайдаб боришга мажбурман. Агар биз ўз еримиз орқали ўтмоқчи бўлсак, чегарачилар бизга автомат билан ўқталишади", дейди Хўжа Аъло қишлоғи фуқароси Субҳон Бобоев.\nImage caption Ворухликларни Тожикистон билан битта йўл боғлайди.\n35 минг аҳолилик энг катта тожик анклави Ворух атрофи қирғиз қишлоқлари билан ўралган. Қирғизлар бу ерларни ўзлаштиришда ўта фаол.\nВорух харитада анклав сифатида 1959 йилда пайдо бўлган, бироқ тожик томони буни тан олмайди.\nЧегара масалалалари таранглашган паллада қирғизлар ворухликларни тожикистон ҳудудига ўтиши учун ягона йўлни ёпиб, ворухликларни озиқ-овқатс ва ватани билан алоқадан маҳрум қилади.\n"Ворух аҳолисини ичимлик ва суғориш суви билан таъминлаш учун биз қирғизлар ўзини деб ҳисоблайдиган бир чақиримча ҳудуд орқали водопровод қувурларини ўтказишимиз керак. Қўшниларимиз ҳозирча ишни тугатишимиз учун розилик беришмаяпти. Мингалб одамлар сувсизликдан қийналишади. Чегарани аниқлаштириб олиш жуда зарур", деб ҳисоблайди Ворух анклави маъмурияти раҳбари Лойиқ Маҳкамов.\nImage caption Натижасиз музокаралар чегаранинг икки томонидаги оддий одамларнинг ҳаётларини қийинлаштириб юборди.\nТожикистан Қирғизистон сув тақсимланадиган ҳудудни ўзиники қилиб олган, деб билади. Суғориш мавсумида ҳам қирғиз, ҳам тожик томони сув тақчиллигидан қийналади.\nҚирғизистон эса Тожикистоннинг иддаоларини асоссиз деб атайди.\n"Қирғизистоннинг баъзи сиёсатчилари минтақадаги оддий бўлмаган вазиятдан сиёсий очко йиғиш учун фойдаланадилар. Тез-тез айтиладиган учинчи кучлар бор, лекин улар ташқарида эмас, мамлакатнинг ўзида. Чегараолди ҳудудлар аҳолиси тез-тез ана шу сиёсий курашларнинг тутқунлари бўлиб қолишади. Афсуски, раҳбарлар манфаатлари оддий фуқаролар истаклари билан ҳар доим ҳам тўғри келавермайди", дея фикр билдиради "Ворух жамоатини дастаклаш маркази" жамоатчилик ташкилоти маслаҳатчиси Ғолиб Ўринов.\nImage caption Исфара расмийси Иқбол Тешаев келишувга келиш осон эмас дейди.\nТожикистон ва Қирғизистонни 900 чақиримдан ортиқ давлат чегаралари ажратади, улардан 333 чақирими ҳанузгача демаркация қилинмаган. Чегара чизиқлари шартли ва кўпинча аҳоли масканлари орасидан ёки йўл ёқалаб ўтган.\nТаҳлилчилар фикрича, бу ерда энг катта муаммо мамлакатлар чегараларни кўрсатадиган турли йилларда чиқарилган хариталардан фойдаланишади.\nДушанбе чегараларни 1924-1939 йиллардаги харита асосида кўриб чиқишни талаб қилади, Қирғизистон эса 1958-1959 йил харитасига асосланишини айтади.\nИсфара ҳокимияти матбуот котиби Иқбол Тешаев айтишича, қирғизлар ҳозир бутунлай янги талабларни илгари суришмоқда. Тожикистон буни кўриб чиқишни қатъий рад қилади.\n"Душанбе чегарани кейинги харита бўйича кўриб чиқишга тайёрлигини билдирган. Бироқ қирғиз томони делимитация ва демаркация Тожикистон бир пайтлар Қирғизистонга ижарага берган ердан фойдаланиш ва у ерда яшаш факти асосида бўлишини талаб қилмоқда. Келишувга биноан баҳсли ҳудудларда қурилиш бўлиши тақиқланган бўлса ҳам, айнан мана шу ҳудудларда қирғизлар кўчиб келиб ўрнашишда давом этмоқда",- деб ҳикоя қилади Иқбол Тешаев.


Мамлакатимизда ёшлар масаласига давлат сиёсати даражасида эътибор қаратилаётгани, Президентимиз Шавкат Мирзиёевнинг ташаббуси билан жорий йил 30 июнда ташкил этилган Ўзбекистон ёшлар иттифоқи ёшларнинг чинакам суянчи ва таянчи бўлаётгани таъкидланди.\nЁшлар ҳаётига дахлдор, уларнинг фаолиятини қўллаб-қувватлаш ва орзу-мақсадларини рўёбга чиқаришга қаратилган 14 меъёрий ҳужжат – қонунлар, Президентимиз фармони, қарори ва фармойиши, Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ишлаб чиқилди. Жорий йил қарийб 3 минг ёш оила уй-жой билан таъминланди. Кўплаб ёшлар тадбиркорлик фаолиятини йўлга қўйди. Мингдан зиёд ёш тадбиркор имтиёзли кредитлар олди. Ёш тадбиркорлар ва фермерлар билан ишлаш бўйича ташкил қилинган марказлар томонидан уларни қўллаб-қувватлаш, фаолиятини янада ривожлантириш борасида тизимли ишлар амалга оширилмоқда. Ёшлар иттифоқи қошида йил охиригача 15 нодавлат нотижорат жамоат ташкилоти фаолият юрита бошлади, йил охиригача уларнинг сони 30 тага етказилади. Ёшлар бандлигини таъминлаш масаласига алоҳида эътибор қаратилиб, 5 мингдан ортиқ ёш иш билан таъминланди.\nПрезидентимиз тавсиясига биноан Ўзбекистон ёшлари умумжаҳон ассоциациясини ташкил қилиш бўйича ишлар олиб борилмоқда. 2018 йил 1 январдан бошлаб мазкур ташкилот Ўзбекистон ёшлар иттифоқи марказий кенгаши қошида фаолиятини бошлайди. Янги йилдан бошлаб "Ёшлар овози" газетасини ҳафтада тўрт маротаба чоп этиш йўлга қўйилади.\nИжтимоий тармоқда тўғридан-тўғри ўтказилган мулоқотда ёшларнинг муаммо ва хоҳиш-истаклари билан ўртоқлашилди, фикр-мулоҳазалари, таклифлари ўрганилди.