Ўзбекистон Республикасидаги иқтисодий, ижтимоий-сиёсий воқеаларга доир маълумотлар\n14.12.2017 | Ахборот соатлари\nБу борадаги имкониятларни ишга солиш мақсадида Савдо, транспорт ва энергетика соҳасидаги ҳамкорлик бўйича қўшма комиссия ташкил этилган. Ўзбекистон Афғонистонда темир йўл, энергетика, қурилиш лойиҳаларини амалга оширган. 2016 йилда савдо айланмаси қарийб 520 миллион долларга етган. Савдо-иқтисодий алоқаларни янада ривожлантириш учун амалий чора-тадбирлар кўрилмоқда. Жумладан, темир йўл, транзит ва бошқа тўловларнинг тариф нархлари туширилиб, товар айирбошлаш ҳажмини ошириш учун янада қулай шароитлар яратилмоқда.\nМузокарада маданий-гуманитар ҳамкорликни ривожлантириш масалалари ҳам муҳокама қилинди. Афғонистонликлар учун ўзбек тилини ўргатиш, темир йўл ҳамда бошқа соҳалар мутахассисларини тайёрлаш мақсадида Сурхондарё вилоятида махсус таълим маркази ташкил этилган. Термиз шаҳридаги ихтисослашган шифохонада Афғонистон фуқароларига тиббий хизмат кўрсатиш учун барча шароитлар яратилди.\nУмумий маданий-маънавий меросимиз рамзи бўлган Абу Райҳон Беруний, Алишер Навоий, Заҳириддин Муҳаммад Бобур ва бошқа алломаларимиз қадамжоларини биргаликда қайта тиклаш, таъмирлаш ва ободонлаштириш бўйича ҳам келишиб олинди. 2018 йил Афғонистонда Абу Райҳон Беруний илмий меросини ўрганиш бўйича халқаро конференция, Тошкентда олима аёлларга бағишланган халқаро симпозиум ўтказилиши маълум қилинди.\nЎзбекистон Афғонистон учун зарур мутахассисларни мамлакатимиз олий ўқув юртларида ўқитишга тайёрлигини билдирди. Афғонистон Ўзбекистоннинг Самарқанд шаҳрида Имом Бухорий халқаро илмий-тадқиқот маркази ҳамда Тошкентда Ислом цивилизацияси марказини барпо этиш борасидаги ташаббусларини қўллаб-қувватлаши таъкидланди. Мазкур марказлар ёшларни диний бағрикенглик ва миллий қадриятларга ҳурмат руҳида тарбиялаш, уларни турли зарарли оқимлар ва террорчилик ғоялари таъсиридан ҳимоя қилишда муҳим аҳамият касб этади.\nМузокаралар якунида Ўзбекистон ва Афғонистон Президентларининг Қўшма баёноти имзоланди. Мамлакатларимиз ўртасида турли соҳалардаги ҳамкорликни янада мустаҳкамлашга қаратилган 16 ҳужжат имзоланди. Савдо-иқтисодий ҳамкорлик, чегара постларидан ўтказиш, фуқаролик, оилавий ва жиноий ишлар бўйича ҳуқуқий ёрдам, юкларни транзит ташиш, божхона, қишлоқ хўжалиги, энергетика, соғлиқни сақлаш, олий таълим соҳаларига оид ҳужжатлар шулар жумласидандир.\nУчрашувда Афғонистон Президенти Муҳаммад Ашраф Ғани ўзбек тилида лутф қилди. Президентимиз Шавкат Мирзиёев буни олқишлаб, бу халқларимиз тарихи, тили, маданияти яқинлигининг далолати эканини таъкидлади.\nМазкур университет мамлакатимиздаги йирик билим масканларидан биридир. Ундаги 8 факультетда 7 мингдан зиёд талаба ва магистр таълим олмоқда.\nМуҳаммад Ашраф Ғанига Бухоро давлат университети фахрий доктори унвони берилгани тўғрисида диплом топширилди.\nДунё илм-фани ва ислом оламида катта ўрин тутган Бухорои шарифни зиёрат қилиш орзуим эди. Муҳтарам Президент Шавкат Мирзиёевга бу имкониятни яратиб бергани учун самимий миннатдорлик билдираман. Ўзбекистон заминидан Имом Бухорий ва Имом Термизий каби буюк алломалар етишиб чиққан. Бу ерда таълим олаётган ёшлар мана шундай боболарига муносиб бўлиб вояга етишмоқда, деди Президент Муҳаммад Ашраф Ғани.\nАфғонистон раҳбари университетнинг Фахрий меҳмонлар китобига дастхат қўйди.\n2017 йил якунига кўра, терминалда умумий юк айланмаси 2016 йилдагига нисбатан 11 фоиз ёки 33 минг тоннагача камайиши прогноз қилинмоқда. Бундай ҳолат юзага келишига бу соҳага бевосита масъул бўлган айрим мансабдор шахсларнинг бепарволиги, масъулиятсизлиги, ушбу марказни чуқур ўйланган стратегия асосида ривожлантирмагани сабаб бўлди, деди давлатимиз раҳбари. Кўп йиллар мобайнида Навоий аэропорти ва логистика марказининг ноёблиги, жозибадорлиги, бошқалардан ажралиб туриши тўғрисида баландпарвоз гаплардан нарига ўтилмади.\nСтатистик маълумотларга кўра, марказда кунига ўртача иккита парвоз амалга оширилмоқда. Бу эса ушбу логистика маркази ва аэропорт салоҳиятидан фойдаланиш даражаси мақтовдан анча йироқ эканини кўрсатади. Ишни ташкил қилишга муносабатнинг қанчалар аянчли ҳолда бўлганини шундан ҳам билса бўладики, ҳозирги кунгача “Навоий” логистика маркази объектларини фойдаланишга топшириш бўйича давлат қабули амалга оширилмаган, деб қайд этди Президентимиз. Марказдаги ёқилғи-мойлаш материалларини сақлаш сиғимлари ҳам охиригача қуриб битказилмаган.\nТранспорт компаниялари томонидан мувофиқлаштириш ишлари таъминланмагани сабабли мультимодал ташиш ҳам ривожланмай қолган. Божхона тартиб-таомиллари узоқ давом этиши ва транспорт воситалари чегарада бекор туриб қолиши оқибатида юкларни етказиб бериш муддати чўзилиб кетмоқда. Маҳаллий импортчиларда ҳам ўз юкларини “Навоий” хаби орқали қабул қилиб олишга қизиқиш йўқ. Чунки инфратузилма талаб даражасида ривожлантирилмаган. Импорт юкларнинг аксарияти Тошкент аэропорти орқали кириб келмоқда.\nБиринчи Президентимиз муҳтарам Ислом Абдуғаниевич Каримов раҳбарлигида 1990 йил июнь ойида тузилган Комиссиянинг икки йиллик машаққатли меҳнати натижасида Конституциянинг биринчи, иккинчи ва сўнгра учинчи лойиҳалари ишлаб чиқилди. Ушбу Комиссия аъзоси сифатида мен ана шу тарихий жараёнда бевосита иштирок этганимни доимо фахр билан эслайман. Конституциянинг яратилиши билан боғлиқ қизғин баҳс-мунозаралар, турли ғоя ва фикрлар ҳали ҳам хотирамда.Асосий қонунимиз икки марта – 1992 йил сентябрь ва ноябрь ойларида умумхалқ муҳокамасига олиб чиқилди. Лойиҳалар муҳокамасида кенг жамоатчилик, бутун халқимиз фаол иштирок этиб, мамлакатимизнинг тараққиёт йўли, унинг келажагига дахлдор кўплаб фикр-мулоҳазалар ва таклифлар билдирди.\nАйнан шу мақсадда биз тараққиётнинг янги босқичига қадам қўяр эканмиз, салоҳият ва имкониятларимизни холис баҳолаш билан бирга, хато ва камчиликларимизни ҳам атрофлича танқидий таҳлил қилдик. Чунки ўзимиз шу ишни қилмасак, ҳеч ким бу хатоларни четдан келиб бизга айтмайди. Биз ўз келажагимизни ўзимиз қурамиз. Бу йўлда хато қилишга ҳаққимиз йўқ.\nШунинг учун ҳар томонлама чуқур ўйлаб, 2017-2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясини қабул қилдик. Мазкур ҳужжат моҳиятига кўра, жамият ҳаётининг барча соҳаларидаги тизимли ислоҳотларнинг “йўл харитаси”га айланди.\nҲаракатлар стратегияси ижроси доирасида шу йилнинг ўзида 20 дан ортиқ қонун ва 700 дан зиёд қонуности ҳужжатлари қабул қилинди. Биз бу борада кўпгина қонунлар халқимизга маъқул эмаслигини, улар эл-юртимиз манфаати учун ишлаши кераклигини ҳисобга олган ҳолда шундай йўл тутдик. Бу ишларни келгусида албатта давом эттирамиз.\nАлбатта, бу ҳақда узоқ ва батафсил гапириш мумкин. Лекин бугунги тантанали маросим янгича мазмун ва йўналишда ўтаётганини ҳисобга олиб, мен фақат энг муҳим ўзгаришлар ҳақида тўхталиб ўтмоқчиман. Жорий йил якунлари ва янги йилга ном бериш тўғрисида эса Ўзбекистон Республикаси Президентининг яқин кунларда Олий Мажлис палаталарига тақдим этиладиган Мурожаатномасида атрофлича фикр юритилади, албатта.Биз кириб келаётган янги йилга халқимизнинг хоҳиш-истаклари ва манфаатларини ҳисобга олган ҳолда ном берамиз. Ўйлайманки, у сизларга албатта маъқул бўлади.\nЎтган даврда ижро этувчи ҳокимиятни демократлаштириш ишлари ҳам изчил олиб борилди. Ҳукуматнинг вазифа ва ваколатлар доираси кенгайтирилиб, парламент олдида ҳисоб бериш даражаси ва масъулияти кучайтирилди. Бу Конституциянинг 7-моддасида мустаҳкамланган “Халқ давлат ҳокимиятининг бирдан-бир манбаидир” деган улуғвор ғоянинг амалий ифодаси, десак, ҳар томонлама тўғри бўлади.\nШу билан бирга, ҳар ким эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига эга экани, жиноят содир этишда айбланаётган шахснинг айби судда аниқ бўлмагунча у айбдор ҳисобланмаслигитўғрисидаги конституциявий нормаларни амалда таъминлаш бўйича зарур чоралар кўрилди. Албатта, бу қоидани ҳаётга тўлиқ татбиқ этиш, биринчи навбатда, судларнинг чинакам мустақиллиги, уларнинг адолатли фаолият юритиши билан чамбарчас боғлиқ.\nШу мақсадда суд ишларини сайёр тартибда кўриш йўлга қўйилди. Биргина жорий йилнинг ўтган даврида судлар томонидан 373 минг 256 та иш кўриб чиқилган бўлса, шундан 169 минг 289 таси ёки 45 фоизи сайёр суд муҳокамаларида кўрилди. Ишларни назорат тартибида кўриш муддатлари уч йилдан бир йилга қисқартирилди. Апелляция ва кассация инстанциялари босқичида иш юзасидан юқори суд инстанцияси томонидан якуний қарор чиқариш кафолатлари мустаҳкамланди. Чунки, илгари Олий суд масъулиятни ўз зиммасига олишни истамас эди. Янги тартиб жорий этилиши билан фуқароларимизнинг судма-суд овораю сарсон бўлиб юриши каби салбий амалиётга барҳам берилди.\nЮклаб олиш учун илова файли


Технология 16:27 / 23.12.2020 7614\n«Yuzma-100» лойиҳаси доирасида Mobiuz’га доир 100 та энг долзарб саволга жавоб берилади.\nMobiuz мобил алоқа оператори доимо очиқ ва ошкора фаолият олиб боришга, абонентлар ва аҳоли билан доимий мулоқот қилишга интилади. Ҳар куни мобил алоқанинг турли хил масалалари бўйича компанияга мурожаат қилган минглаб одамлар самарали маслаҳат ва ёрдам олади.\nБундан ташқари, корпоратив веб-сайт, барча йирик ижтимоий тармоқлар, Ўзбекистонда машҳур бўлган Telegram каналлари, электрон оммавий ахборот воситалари, компания фаолияти тўғрисида энг долзарб маълумотлар жамоатчиликка етказилади.\n«Yuzma-100» – бу Mobiuz’нинг эксклюзив лойиҳаси бўлиб, у абонентлар ва барча манфаатдор юртдошларимизга ўзларини қизиқтирган саволларни беришларига имкон беради. Саволлар Mobiuz маҳсулот ва хизматлари, фаолияти ва ривожланиш режалари ҳамда мобил алоқанинг бошқа барча жиҳатлари билан боғлиқ бўлиши мумкин.\nMobiuzга савол ва таклифлар 25 декабрь якунигача қуйидаги ҳавола орқали қабул қилинади: onlinetestpad.com/s/mobiuz-yuzma100. Фойдаланувчи ўзи ҳақидаги маълумотларни кўрсатиши, мавзуни танлаши ҳамда ўз саволи ёки мурожаати моҳиятини баён қилиши керак.\nЭнг долзарб, кўп бериладиган ва қизиқарли саволлар танлаб олиниб, Mobiuz раҳбарияти ҳамда бўлинмалар бошлиқлари уларга жавоб беради. Батафсил жавоблар йил якунигача www.mobi.uz веб-сайтида эълон қилинади.\nОператор янгиликларидан хабардор бўлиш учун Mobiuz’нинг Facebookдаги саҳифасига обуна бўлинг.\n23:25 / 26.02.2021 977\n22:45 / 26.02.2021 3574


Инфоурок › Другое › Презентации › Презентация по узбекскому языку на тему "Дахшат хикояси"\n1.Ўзбек адабиётида кичик ҳикоялар устаси деб тан олинган адиб ким? а) Ғ.Ғулом\tб) А.Қаҳҳор\tв) А.Қодирий 2.А.Қаҳҳор қачон ва қаерда дунёга келган? а) 1907 йил Тошкентда б)1907 йил Андижонда в) 1907 йил Қўқонда 3.Адиб 1930 йилларда қаерда билим олган? а)Ўрта Осиё давлат университетида б)САГУ тайёрлов факультетида в) Қўқондаги ётоқмактабда 4. Абдулла Қаҳҳор асарлари тўғри берилган қаторни кўрсатинг? а) “Бемор”, “Ўғри”, “Ўтмишдан эртаклар” б) “Меҳробдан чаён”, “Синчалак”, “Даҳшат” в) “Муҳаббат”, “Сароб”, “Ҳапалак” 5. “Даҳшат” ҳикояси қаҳрамони Олимбек додхо ким эди? а) Ҳоким б) Элликбоши в) Мингбоши\nНомер материала: ДВ-460450


BBC Uzbek - Madaniyat - Рабиндранат Тагор ва Раж Капур оилалари қуда бўлишади\nРабиндранат Тагор ва Раж Капур оилалари қуда бўлишади\nСўнгги янгиланиш 16 октябр 2012 - 10:14 GMT\nСаиф Али ва Карина анча вақтдан бери ошиқ-маъшуқ эдилар\nСайфина атамаси билан машҳур бу жуфтликнинг никоҳи бугун сешанба куни Мумбайнинг Бандра даҳасидаги Хонлар оиласида ўқилади.\nСаиф Алининг отаси - келиб чиқиши асли афғон ҳинд крикети капитани Мансур Али Хон. Онаси Шармила Тагор - машҳур ёзувчи Рабиндранат Тагорнинг жияни. У ўзбекларга маълум "Садоқат" фильмида ижро этган бош роли орқали жуда таниш.\nКарина эса Раж Капурлар сулоласидан. Унинг ота-онаси ҳам, опаси Каришма ҳам фильм саноатида ишлашади.\nҲозир 42 яшар Саиф Али Хон илгари актриса Амрита Сингхга уйланган бўлиб, ўспирин бўлиб қоган икки нафар болалари ҳам бор.\nКуёвтўрадан ўн яшар ёш Карина эса илк бора турмушга чиқмоқда.\nБироқ ижодий жиҳатдан олганда, 50та фильмда ижро этган бош роллари билан Карина Капур бор йўғи 40та фильмда суратга тушган Саиф Али Хонни орта қолдирган.\nХабарларга кўра, икки кечаю кундуздан бери Мумбайда йирик тантана ва зиёфатлар бошланиб кетган.\nКутилаётган тўй маросими Амитабх Баччаннинг ўғли Абҳишекка турмушга чиққан Айшвария Райнинг оила қуришидан кейинги энг йирик Болливуд никоҳи бўлиши кутилмоқда.\nБу каби дунёга достон бўлаётган тўйлар Ҳиндистонда ҳам машҳур кишиларга маҳлиё бўлиш ва ёки "юлдузлар маданияти" шаклланаётганини кўрсатади.\nБошқа тарафдан, тўйдан аввал ҳам ишқий можаролари билан тилга тушаётган санъаткорлар ҳикоялари Ҳиндистон жамиятида анъаналар нисбатан бўлсаям ўзгараётганини кўрсатади.\nҲали 15-20 йил аввал ҳам Ҳинд актрисалари томошабин меҳрини қозониш учун ўзларини ҳар вақт вафодор рафиқа, куюнчак она ва оила бекаси сифатида кўрсатишарди.


Илм-фан, маданият, дин\nҲозиргача ёзув Жанубий Месопотамияда (Бобил) яшаган қадимги шумерлар маданиятида пайдо бўлган, дея ҳисоблаб келинар эди. Немис археологолари қадимги Миср фиръавни Скорпио Биринчи тобутидан ёзувли қотган лой парчасини топишди. Текширувлар лойдаги ёзув 5300 ёшда эканини кўрсатди. Демак, мисрликлар биринчи ёзувга асос солишган экан.\nМилоднинг 732 йили вафот этган Кул Тегин қабри тошидаги ёзувлар туркий халқ ҳисобланган ўзбекларнинг илк ёзуви намуналаридир.\nЎрта Осиёдаги энг баланд қадимий меъморий ёдгорлик Бухородаги Минораи Калон бўлиб, унинг баландлиги 46,5 метрдир. Уни 1127 йили қорахонийлардан Арслонхон қурдирган.\nҲозирги Ўзбекистон ҳудудида милодий учинчи асрлардаёқ кутубхоналар мавжуд эди.\nҚуръони каримда 114 та сура, 6266 та оят бор. Замахшарийнинг "Кашшоф" тафсирида ёзилишича, 6666 та оят, 77.439 та сўз, 325.343 та ҳарф бор. Сураларнинг энг каттаси Бақара (286 оят), энг кичиги Ихлос, Наср (3 оятли) сураларидир.\nПайғамбар алайҳиссалом даврларида Қуръонни тўла ёзиб олиб ёдлаган саҳобийлар Убай ибн Каъб, Муоз ибн Жабал, Зайд ибн Собит, Абу Зайд, баъзи ривоятларга кўра Абуд Дардо бўлишган.\nЮсуф Хос Ҳожибнинг 1072 йили ёзган "Қутадғу билиг" (Бахт келтирувчи билим) асари туркий тилдаги биринчи ёзма адабиёт намунасидир.\nЎрта Осиёдаги энг улкан жомеъ – Бибихоним масжиди Самарқандда 1399-1404 йиллари қуриб битказилган.\nАраб имлосидаги китобларни чоп этишга мўлжалланган биринчи босмахона 1723 йили Аштархон (Астрахан)да очилган.\nУлуғ қомусий олим Абу Райҳон Беруний она тилидан ташқари санскрит, араб, форс, иврит, юнон ва бошқа тилларни яхши билган.\nЎзбек фалакшунос олими Мирзо Улуғбекнинг юлдузлар илми ҳақидаги "Зижи Кўрагоний" асари асосида Оврупада юлдузлар жадвали тузиб чиқилган. У бундан беш юз йил олдин йил узунлигини 365 кун 6 соат 8 дақиқа 12 сония деб аниқлаган ва ҳозирги ҳисобда бор-йўғи 35 сонияга адашган.\nАбу Аббос Аҳмад ал-Фарғонийнинг асосий асари "Китабул ҳаракат ас-самовийя ва жавомиъ илм ан-нужум" ўн бешинчи асрдаёқ Оврупа университетларида дарслик сифатида ўқитилган.\nАҳмад Фарғоний ясаган Мисрдаги Нил дарёси сувини ўлчайдиган асбоб яқин-яқингача ишлатиб келинди.\nМашҳур ўзбек олими Абу Али ибн Сино фаннинг турли соҳаларига оид 450 дан ортиқ китоб ёзган, "Китабуш-шифа" 22 жилддан иборат, "Тиб қонунлари" эса саккиз юз йил мобайнида тиббиётдаги асосий қўлланма бўлди.\nТуркий халқларнинг нодир ёзма ёдгорликларидан "Ўғузнома", "Бобурнома", "тарихи Абулхайрхон" – Париж ва Лондонда, "Қўрқут ота китоби" (1Х аср) – Ватиканда, "Ҳумо қуши қўшиғи" (14-аср) – Венетсияда, Маҳмуд Қошғарийнинг "Девону луғатит-турк", Аҳмад Яссавийнинг "Девони ҳикмат" (12-аср) китоблари Истанбулда сақланади.\nҚуръони карим милодий 610 йилдан 632 йилгача, яъни йигирма уч йил мобайнида (Маккада 13 йил, Мадинада 10 йил) Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссаломга туширилган.\nҚуръони каримнинг биринчи нозил қилинган ояти Алақ сурасининг дастлабки беш ояти эди.\nҲиндистонда 10.000 га яқин кинотеатр бор, уларга ҳар куни 15 миллион томошабин киради.\nҚуръони каримни чоп этиш бўйича Саудия Арабистонидаги подшоҳ Фаҳд академияси фаолият бошлаган ҳижрий 1405 йилдан буён Мусҳафни тўқсон кўринишда жами 185 миллион нусхада чоп этди. Ўзбекистонда ҳам Қуръони карим нашри икки марта амалга оширилган.\nРусиянинг Саратов вилоятидаги Духовнитское қишлоғидан 4 академик, 60 фан доктори етишиб чиққан. Булардан 22 нафари ядро физикаси, 8 нафари тиббиёт, 6 нафари биология олимларидир.\nНаманган вилоятининг Чортоқ туманидан 70 нафар фан номзоди, 11 фан доктори, шунча таниқли ёзувчи етишиб чиққан.\nҲаж кунлари ҳожилар кунига ўртача 10.000 кубометр Замзам суви истеъмол қилишади.\nДунёда энг кўп чоп этилган китоб "Инжил"дир, унинг умумий адади 2 миллиард нусхадан ортган, икки минг тилга таржима қилинган. Иккинчи ўринда Хитой раҳнамоси Мао Сзе-дуннинг "Танланган асарлари" туради, бу китоб ҳозиргача 894 миллион нусхада чоп этилди.\nИслом оламида ёзилган илк китоб Абдулмалик ибн Журайжнинг (вафоти ҳижрий 150 йил) ҳадис ва осорлар тўпламидир.\nМаккаи мукаррамада ёзилган биринчи китоб Мужоҳид, Ато ва Ибн Аббос шогирдлари тасниф этган "Ҳуруфут-тафсир" китобидир.\nИмом Моликнинг "Муватто", Суфён Саврийнинг "Жомеъ" асарлари Мадинаи мунавварада битилган илк китоблардир.\nПайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссаломга туширилган илк ваҳий Аллоҳ таолонинг "Ўқи!" (Иқроъ) деган илоҳий фармон эди.\n"Илм" сўзи Қуръони каримнинг 850 жойида турли кўринишларда келган.\nБиргина милодий ўн олтинчи-ўн еттинчи асрларда Ислом оламида илмнинг турли соҳаларида ишлаётган 86.000 таниқли уламо бор эди.\nМилодий тўққизинчи-ўн иккинчи асрларда Ғарбнинг 95 фоиз аҳолиси ўқиш-ёзишни мутлақо билмаган.\nҚоҳирадаги Фотимийлар кутубхонасида илмнинг турли соҳаларига доир 2 миллион жилд китоб бўлган. Ўшанда Оврупа Қироллик кутубхонасида бор-йўғи 100 жилд китоб бор эди.\nАндалусиядаги "Ал-Ҳикам" кутубхонасидаги мавжуд шеърий девонлар мундарижасининг ўзи қирқ тўрт жилдли китобни тўлдирган.\nТароблусдаги (ҳозирги Ливияда) Бани Аммор кутубхонасида 1 миллион жилд китоб сақланган, унда 180 нуссох (нусха кўчирувчи) эртаю кеч китоб кўчириш билан машғул бўлган.\nАҳоли жон бошига ялпи маҳсулот ишлаб чиқариш бўйича дунёда биринчиликни олган Швейтсария кутубхона-ахборот тармоқлари сони бўйича ҳам биринчи ўринда.\nБеш миллион аҳоли яшайдиган Финландияда 1500 оммавий кутубхона, шунча китоб тарқатувчи пункт, 250 та кўчма кутубхона (библиобус) ишлаб турибди.\nМусулмон Андалусияси пойтахти Қуртубада (Кордова) бир миллион аҳоли яшаган, 900 та ҳаммом, 283 минг уй, 600 та масжид, 80 минг қаср бўлган. Бу ердаги 80 та мадрасада камбағаллар бепул ўқитилган, 50 та шифохона бепул хизмат кўрсатган.\nИбн Жавзий исмли олим 340 дан ортиқ асар ёзган, бу киши китоб ёзмаган илмнинг бирор соҳаси қолмаган.\nЎнинчи аср улуғ олимларидан андалусиялик Ибн Рушд умри давомида фақат икки кеча китоб ўқимаган: бири уйланган ва иккинчиси отаси вафот этган кеча эди.\n1988 йилгача Хитой давлат радиоси Ғарбнинг поп мусиқасини умуман эфирга узатмаган.\nАнглия телевидениеси "Чорраҳалар" телесериалини 24 йил намойиш этган.\nДунёдаги энг қадимий байроқ Британия байроғидир, у "Юнион Жек" (Жек бирлиги) деб ном олган.\nХўжа Насриддин латифаларини биринчи бўлиб ўзбек ёзувчиси Шариф Ризо тўплаган. У йиққан 800 латифанинг ярмидан кўпроғи 1941 йили китобча ҳолида чоп этилган.\nИталия пойтахти Римнинг Остиенсе туманида Шарқнинг машҳур олими Абу Али ибн Сино номида катта кўча бор.\nЗамонавий ўрис тили луғатида 200.000 га яқин сўз бор.\n1645 йилдан Шветсияда нашр этила бошланган "Пост ок инрикес тиднингар" Ер юзидаги энг "кекса" газета саналади.\n1656 йил 8 январдан Ҳолландияда чоп этила бошланган "Хаарлемс дахблад" эса энг биринчи реклама-тижорат нашри сифатида тарихга кирди.\nБиринчи телевидение рекламаси 1941 йил 1 июлда АҚШ телеканалларида берилган. Ўшанда 20 сония давомида "Бюлов" маркали соат реклама қилинган.\nАдади бир миллионга етган илк журнал Парижда чиқадиган "Пти журнал" эди. Франсиялик ноширлар бу маррани 1886 йили эгаллашди.\nАҚШнинг Жоржия штатидаги Мэйконе шаҳрида жойлашган кийим-кечак дўкони мунтазам реклама берувчи энг "кекса" мижоздир. У 1889 йилдан буён маҳаллий "Мэйкон телеграф" газетасида 33.727 марта реклама ва эълонларини чоп эттирди.\nАҚШнинг Чикаго шаҳридаги "Р. Доннелли ва ўғиллари" матбаа фирмаси йилига 1.300.000 тонна қоғоз ва 70.000 тонна бўёқ ишлатади.\nАҚШда 1550 та кунлик, 7500 та ҳафталик газета нашр этилади. Японияда кунига 74 миллион нусхада газета сотилади.\nЯпонлар газета ўқишга ҳар куни ўртача 40 дақиқа вақт ажратишади.\nТайландди китоб, газет-журнал чиқарадиган 11.000 та нашриёт бор.\nЖаҳон музейларида бизга ватандош мутафаккирларнинг 200.000 га яқин асарлари сақланмоқда.\nЭнг қимматбаҳо тасвирий санъат намунаси Леонардо да Винчининг (1452–1519) "Мона Лиза" (Жаконда) асаридир. У 1962 йили Париж суғурта ширкати томонидан 100 миллион долларга баҳоланган.\nБиринчи ақлий бошқотирма (кроссворд) 1875 йили Ню-Йўркда чиқадиган "Сент-Николас" журналининг сентябр сонида босилган. Буни Англиянинг Нюкаслапон-тайн шаҳрида яшовчи доктор Кеннет Миллер исботлади.\nЭнг катта бошқотирмани 1982 йил июлида Канаданинг Квебек шаҳридан жаноб Робер Трюко тузган. Унда 82.951 катакча бўлган, у 3,6 кв. метр жойни эгаллаган. Трюко энига 12489 та, бўйига эса 13325 та сўзни жойлаган.\nАнглиянинг Айронбри шаҳри фуқароси Рожер Сквайрз энг кўп бошқотирма тузувчи сифатида тан олинган. У ҳафтасига 38 тадан кроссворд тузиб, чоп эттирган. 1990 йил сентябридаёқ у тузган бошқотирмалар сони 35.000 тадан ошиб кетган эди.\nАҚШнинг Калифорния штатидаги оламга машҳур "Диснейленд" болалар шаҳарчаси 1955 йили очилган ва унинг қурилишига 17 миллион доллар маблағ сарфланган.\nКиноэкраннинг энг машҳур қаҳрамони англиялик изқувар Шерлок Холмс саналади. Ушбу образни 197 филмда 70 нафар актёр ижро этган.\nКонвертларга марка ёпиштириш 1842 йилдан бошланган.\nҲаж қилувчилар сони 1950 йилгача 100 минг кишидан ортмаган, 1955 йили улар сони икки баравар кўпайди, 1983 йилга келиб ҳожилар сони 1 миллионга етди, 2008 йили эса 181 миллатга мансуб 3 миллион киши ҳаж ибодатини адо этди.\nМусулмонларнинг биринчи масжиди милодий 622 йили (ҳижрий 1 йил) Пайғамбаримиз бошчиликларида Ясриб (Мадина) шаҳрида қурилган.\nМаккадаги Масжидул Ҳаром кенгайтирилганидан кейин унда салкам 3 миллион киши намоз ўқийдиган бўлади. Мадинадаги Масжидун-Набий хонақоҳи ва ҳовлисида жами 1,5 миллион киши ибодат қила олади.\nМиллиард дақиқа 19 асрдан кўпроқ вақт, демакдир. Миллиардинчи дақиқа милодий йил ҳисобида 1902 йили ўтди.\n"Робот" атамасини машҳур чех ёзувчиси Карел Чапек (1890 – 1938) ўйлаб топган.\n1995 – 1998 йилларда Русия нашрларида чоп этилган латифаларнинг 47 фоизи фақат қайноналар ҳақида бўлди.\nРусиянинг Екатеринбург шаҳрида Кўринмас одамга (!) ҳайкал ўрнатилган.\nРасулуллоµга (соллаллоµу алайµи ва саллам) мусулмон µолида йґлиіиб, суµбатларида бґлган, сґзларини эшитган, мґмин µолида вафот этган киши «саҳобий» дейилади, саµобийларнинг умумий сони таірибан 114 минг киши, баъзи манбаларда 124 минг киши дейилади.\nДунёда ҳаммаси бўлиб 5621 тил ва шева бор, ҳозиргача шулардан 500 таси ўрганилган, 1400 тасининг эса йўқолиб кетиш хавфи бор.\nКўзойнаклар 800 ёшда, дастлаб Рим императори Нерон узоқни кўриш учун каттакон зумрад тошдан фойдаланган.\nЗаррабинни (микроскоп) кўзойнак устаси Захарий Янсен исмли киши тасодифан ихтиро қилган.\nҚуръони каримда 25 пайғамбар номи зикр этилган: булар–Одам, Идрис, Нуҳ, Ҳуд, Солиҳ, Иброҳим, Лут, Исмоил, Исҳоқ, Яъқуб, Юсуф, Айюб, Зулкифл, Шуайб, Мусо, Ҳорун, Довуд, Сулаймон, Илёс, Алясаъ, Юнус, Закариё, Яҳё, Исо ва охирги пайғамбар Муҳаммад алайҳимуссаломлардир. Узайр, Луқмон, Зулқарнайн номлари ҳам Қуръонда келган, улардан баъзилари набий, баъзилари валийдир.\nФрансиядаги машҳур Эйфел минорасини йилига салкам 7 миллион сайёҳ томоша қилади.\nАмриқонинг Ай-Би-Эм корпоратсияси битта молекуладан ташкил топган дунёда биринчи микросхема яратди, у инсон сочи толасидан 100 минг баравар ингичка.\nРусиянинг "Маяк" радиостансияси дастурларини кунига 1.350.000 киши тинглайди.\nМаккаи мукаррамадаги Масжидул-Ҳаром ўртасидан жой олган 12х9х12 метрли куб шаклидаги қорамтир тош бино «Каъба» деб аталади, Қуръони карим хабарига кўра, уни илк бор Иброҳим алайҳиссалом ўғли Исмоил алайҳиссалом билан тиклашган.\nКаъба устига ҳар йили янгидан ёпиладиган қалин қора мато, яъни каъбапўш 658 квадрат метрли бир-бирига уланган қирқ саккиз бўлак матодан иборат, у 450 кило соф ипакдан тайёрланади.\nЮз ёшга яқинлашиб қолган Англия ёзувчиси Барбари Картпанд бир йилда 26 та роман ёзишни "норма" ҳисоблайди.\nПайІамбаримиз (соллаллоµу алайµи ва саллам) жами етти фарзанд – уч ґІил, тґрт іиз кґрганлар, уларнинг исмлари іуйидагича: Јосим, Зайнаб, Руіаййа, Умму Кулсум, Фотимаи Заµро, Абдуллоµ, Иброµим. Уларнинг олти нафари Хадича онамиздан, еттинчиси –– Иброµим эса мисрлик µазрати Мориядан туІилган.\nДунёда энг кўп киноартистга эга мамлакат Шветсия саналади, бу ерда ҳар 7350 аҳолига биттадан киноактёр тўғри келади.\nГолф дунёда энг кўп тарқалган спорт турига айланди.\nНемис композиторларидан бири "Горбачев" деган опера ёзган.\nМаккадаги Масжидул Ҳаром масжидининг умумий саҳни 356 минг кв. метр, масжид ўртасидаги Каъба эшиги 280 кило соф олтиндан ясалган.\nҲозир дунёда 900 миллиондан ортиқ саводсиз киши бор.\nЯпонияда жами болаларнинг 85 фоизи боғчаларга қатнайди.\nЯпон табиблари аниқлашича, ёқимли мусиқа овқат ҳазмини яхшилаб, айрим касалликлар олдини олар экан.\nТуркия "ойнаи жаҳон"ида 70 дан ортиқ телеканал бор.\n1880 йилда дунё аҳолисининг бор-йўғи 13,7 фоизи мусулмон эди. Йигирманчи асрнинг 80-йилларига келиб, бу кўрсаткич 16,9 фоизга, минг йилликнинг охирига келиб эса, тахминан 21 фоизга етди. Кейинги эллик йил ичида дунёнинг мусулмон аҳолиси 235 фоизга кўпайди.\nҲозир дунёда 3 миллиард 865 миллион киши бирор динга эътиқод қилади, буларнинг 1,6 миллиарди насронийлар, 1,5 миллиарди мусулмонлар, 710 миллион киши ҳиндукийлар ва буддавийлар, 17 миллион киши яҳудийлик динидадир.\nҲозирги кунда Ислом оламида тўрт улуғ мужтаҳиднинг – Имом Аъзам (Абу Ҳанифа), Имом Шофеъий, Имом Молик, Имом Аҳмад ибн Ҳанбал мазҳаблари амалдадир. Диёримиз мусулмонлари Имом Аъзам (Ҳанафий) мазҳабидадирлар.\nДунёдаги энг машҳур музейлардан Санкт-Петербургдаги (Русия) Эрмитаж умумий сатҳи 46 минг кв. метр бўлган мингдан ортиқ залдан иборат, унда 3 миллиондан ортиқ санъат асари ва қадимий осори-атиқалар сақланади. Барчасини айланиб чиқиш учун 24 километр йўл босиш керак.\nБуюк Британия пойтахти Лондондаги Букингем қироллик саройида сақланаётган "Амир Темур" зумрад тошининг оғирлиги 631 каратга тенг.\nМисрдаги машҳур "Ал-Азҳар" дорилфунуни барча шохобчаларида таълим олаётганлар сони бир миллион кишига етади. Уларга олти мингдан зиёд уламо ва мударрис сабоқ беради.\nБугунги кунда дунёдаги мусулмонларнинг 92,5 фоизи суннийлар бґлиб, улар «Аµли суннат вал-жамоа»ни ташкил этишади. Улардан µанафийлар – 47 фоизни, шофеъийлар – 27, моликийлар – 17, µанбалийлар – 1,5 фоизни ташкил этади.\nҲозир дунё бўйича 1,5 миллиарддан ортиқ киши Интернет тизими хизматидан фойдаланмоқда.\nМарказий Осиё ўлкаларида жами етмиш мингга яқин дўнган (мусулмон этник хитойлар) истиқомат қилади. Эътиқодда сунний мусулмон бўлган дўнганлар кўпроқ ҳанафий мазҳабига мансубдирлар.\nДовуд алайҳиссаломга Забур, Мусо алайҳисссаломга Таврот, Исо алайҳиссаломга Инжил, пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссаломга Қуръони карим туширилган, бу илоҳий китобларда пайғамбарларнинг ўз замоналарига, ижтимоий шароитларига, урф-одатлари ва қобилиятларига мувофиқ ҳукмлар баён этилган.\nНасронийларнинг муқаддас китоби Инжилнинг асл нусхаси ғойиб бўлган, кейинчалик авлиёлардан Матто, Маркус, Луқа, Юҳанно ёзган тўрт Инжил майдонга чиқди. Булар диннинг асл моҳиятига мос бўлган Барноба Инжилига мос эмас.\nРасулуллоҳ (с.а.в.) ҳижратнинг олтинчи йили дунёнинг ўша пайтдаги машҳур подшоҳ ва қиролларига мактуб юбориб, Исломга даъват қилдилар. Пайғамбар алайҳиссаломнинг мактублари Византия (Рум) империяси қироли (қайсари) Хирақлга, Эрон шоҳи (кисроси) Хисравга, Ҳабашистон ҳукмдорига (нажошийига), Миср ҳукмдори Муқавқис ва бошқаларга элчилар орқали етказилиб, улар Аллоҳнинг тавҳидига чақирилган эди.\nҲозирги пайтда Ўзбекистонда 6,5 мингга яқин мактабгача таълим муассасалари, 9800 га яқин мактаб бор, уларда 5,4 миллион бола ўқийди. Мактаблардаги ўқитувчиларнинг 65 фоизи олий маълумотли мутахассислардир.\nҲозир мамлакатимизда 1300 дан ортиқ ўрта махсус таълим муассасалари (литсей ва касб-ҳунар коллежлари) ишлаб турибди, булардан 200 га яқини академик литсейлардир.\nРеспубликадаги 67 та олий ўқув юрти: 22 универститет, 43 институт ва 2 та академияда бакалавр ва магистр босқичларида таълим берилмоқда, уларда юз минглаб талаба таълим оляпти, уларга 22 минг профессор-ўқитувчи, жумладан 1700 га яқин фан доктори, 7500 дан зиёд фан номзоди таълим беряпти.\nМаккадаги Масжидул Ҳаром, Мадинадаги Масжидун-Набавийя, Бухородаги Минораи Калон, Хивадаги Исломхўжа мадрасаси минораси, Анқарадаги Кўжатепа, Истанбулдаги Сулаймония, Марокашдаги Кутубия, Дамашқдаги Ал-Бадр ва бошқа миноралар дунёда машҳур.\nИсломда Аллоҳ таоло томонидан яратилган кўплаб оламлар мавжудлиги эътироф этилади. Улар қуйидагилардир: Олами асғар (энг кичик олам, яъни инсон), Олами барзах (борлиқ дунё билан охират орасидаги олам, қабр ҳаёти), Олами жабарут (улуғлик ва қудрат олами), Олами акбар (энг буюк олам, коинот), Олами Амр (Аллоҳнинг амри ила ҳар нарсани таъминлайдиган олам), Олами арвоҳ (руҳлар олами), Олами асбоб (сабаблар олами, бу дунё), Олами ғайб (инсон кўзидан пинҳон олам), Олами кавни фасод (бузуқликлар олами), Олами лаҳут (улуҳият олами), Олами носут (махлуқотлар олами), Олами шуҳуд (кўринадиган олам, бу дунё), Олами зуҳур (ашёларнинг зуҳурланиш олами) ва бошқалар.\nҚадимги яҳудийларнинг диний кўрсатмалар китоби Талмуд иброний тилида «ўрганиш» маъносини билдиради, унинг Бобил ва Фаластин нусхалари мавжуд.\nПайғамбаримизнинг насаблари қуйидагича: Муҳаммад (с.а.в.) ибн Абдуллоҳ ибн Абдулмутталиб ибн Ҳошим ибн Абдуманоф ибн Қусай ибн Килоб ибн Мурра ибн Каъб ибн ибн Луъай ибн Ғолиб ибн Фиҳр ибн Малик ибн ан-Назр ибн Кинона ибн Хузайма ибн Мудрика ибн Иляс ибн Музар ибн Низар ибн Маъдд ибн Аднандир (Бухорий).\nАмриқо Қўшма Штатларида кунига 70 миллион киши спорт билан шуғулланади, 100 миллион киши мунтазам сузиш ва югуриш билан машғулдир. Мамлакатда 4 миллион 350 мингта сузиш ҳавзаси бор, бу 55 кишига биттадан ҳавза, демакдир.\nАллоҳ таоло томонидан пайғамбар Мусо алайҳиссаломга нозил қилинган китоби Таврот иброний тилида "таълим, шариат" маъноларини билдиради, уни «Тора» (қонун) ҳам дейишади, у оғзаки шаклда милоддан аввалги ХVI-ХIV асрларда шаклланган, бешинчи асрда Фаластинда китобат қилинган.\nДунё бўйича 250 дан зиёд киши коинотга чиққан, улар 21 мамлакат вакилларидир, фазогирларнинг 70 дан ортиғи собиқ СССР фуқаролари бўлишган.\nМалайзияда 24 миллион аҳоли яшайди, бунинг ярми мусулмонлардир, мамлакатда Қуръон ўргатадиган 5000 ўқув юрти ва 10.000 мураттаб қори бор.\nҲозир жаҳондаги 20 та шаҳарда ўн миллиондан ортиқ аҳоли яшайди. Токио (35,5 миллион), Мехико (19,2 миллион), Ню-Йорк (18,5), Бомбай (18,3), Сан-Пауло (18,3), Ню-Деҳли (15,3), Калкутта (14,3), Буэнос-Айрес (13,3), Жакарта (13,2), Шанхай (12,7 миллион киши) биринчи ўнталикка киради.


Гулнора Каримова газ ва электр муаммосини ечиб бера оладими? « O'zbekiston ERK Demokratik Partiyasi\n03 December 2012 - 10:37\nПрезидент Каримовнинг тўнғич қизига Twitter микроблог саҳифаси орқали мурожаат қилган фарғоналиклардан бири Гулнора Каримовадан газ ва электр муаммосини ечишда ёрдам сўраган.\nШоҳруҳмирзо исмли “Твиттер” фойдаланувчисининг мурожаатига жавобан Гулнора Каримова 239 29 65 рақамли телефонга боғланишни маслахат берган.\nБи-би-си Каримова хоним Твиттерда қолдирган телефон рақамига боғланди.\nМаълум бўлишича, бу Каримова хоним раиси бўлган “Фонд Форум”нинг ҳамкор ташкилотларидан бири экан.\n“Ижтимоий масъулиятли фуқаролар форуми” деб номланган ташкилот мутахассиси Аброр Исмоиловга кўра, Гулнора Каримова ушбу ноҳукумат ташкилоти жамоатчилик кенгашининг ҳам раиси ҳисобланади.\nЖаноб Исмоилов Каримова хонимнинг твитидан сўнг яйпанлик Шоҳруҳмирзо исмли “Твиттер” фойдаланувчисига Форум рақамлари берилгани ва унга Фарғонадаги матбуот марказига боғланиш тавсия этилганини тасдиқлади.\nАммо унинг айтишича, ҳозирча Шоҳруҳмирзо Гулнора Каримовага арз этган газ ва электр тақчиллиги муаммоси юзасидан шахсан мурожаат қилмаган.\n“Бизда уларнинг контакти бўлмагани учун биз “Твиттер” орқали Қўқон ёки Фарғонадаги ахборот марказимизга мурожаат этишларини сўрадик”,- дейди Аброр Исмоилов.\nАммо айни пайтда Форум вакили фуқароларнинг газ ёки электр таъминоти муаммоларини тўғридан-тўғри ечиб беролмасликларини айтди.\n“Бунинг учун “Ўзбекнефтегаз” ёки бошқа шунга ўхшаш ташкилотлар бор”, – деди Аброр Исмоилов.\nУнинг Би-би-сига айтишича, бу каби ижтимоий муаммоларни ҳал этиш учун одамлар “Ижтимоий масъулиятли фуқаролар форуми”га аниқ лойиҳа билан мурожаат қилишлари керак.\nФорум вакили шундай лойиҳалардан иккитаси Қорақолпоғистонда амалга оширилганини урғулади.\n“Масалан, биз маҳалладаги уйларнинг томига қуёш батареяси ўрнатмоқчимиз, деганга ўхшаш таклифлар бўлган ва биз ёрдам берганмиз”,- деди Аброр Исмоилов.\nУнинг айтишича, “Ижтимоий масъулиятли фуқаролар форуми” сўнгги икки йилда шахсан Гулнора Каримованинг топшириғига биноан республика бўйлаб газ ва электр таъминоти юзасидан мониторинг олиб бормоқда.\nБи-би-си билан суҳбатда Форум вакили ушбу мониторинг натижалари ҳақида кейинроқ матбуотга маълумот беришга тайёрликларини билдирди.\nСўнгги бир неча йил мобайнида қиш мавсумида давомли газ ва электр тақчиллигидан азоб чекиб келаётган ўзбекистонликларнинг Президентнинг қудратли деб ишониладиган тўнғич қизига юз буришлари, кузатувчилар назарида аҳолининг қанчалар чорасиз аҳволда эканини кўрсатади.\nМаҳаллий хокимият, “Райгаз”, “Облгаз”, “Электросет” сингари ташкилотларга мурожаат килавериб, чарчаган одамлар, афтидан, Гулнора Каримовани сўнгги умид сифатида кўришади.\nАммо ҳозиргача турли-туман хайрия тадбирларига бош-қошлик қилиб келаётган Гулнора Каримованинг Ўзбекистондаги жиддий ижтимоий муаммоларга мудохала қилгани кузатилмаган.\nУнинг “Фонд Форум”и ўтказаётган тадбирларнинг аксарияти, кўпчилик назарида Ўзбекистондаги ҳақиқий воқеълик ва оддий одамларнинг муаммоларидан узоқ.\nТаҳлилчилар “Твиттер”даги сўнгги мулоқот Президент Ислом Каримовнинг эҳтимолий меросхўрларидан бири сифатида кўриладиган Гулнора Каримованинг оддий халқ орасидаги обрўсини кўтариш уриниши бўлиши мумкинлигини ҳам истисно қилмайдилар.\nАгар Каримова хоним, ҳақиқатан ҳам алоҳида олинган бир қишлоқ ёки туман мисолида газ ва электр муаммосини ҳал қилиб беролса, бу бир прецедент бўлур эди.\nИжтимоий-иқтисодий муаммолар йиллар давомсида ечилмай келаётган Ўзбекистонда одамлар Гулнора Каримовани бу каби ижтимоий наказлар билан кўмиб ташлашларини тахмин қилиш мумкин.\nГастербайтер, Тезак ёкар юртдан: Эркин Вохидов шери Шерали Жураев кушиги. Уз газини четка сотиб тезак ёккан Узбегим. Насиб киса Мустакилликни 30йиллигини Сахрои кабирда байрам киламизда а? Бор дарахтни кесиб ёкяпмиз бориб бориб хечтима комедию бу кетишда. Соглом авлодга касал ватан колади шу. У дунёга хечтима обкетомесанлар нимага хеч тоймесан а?


Петербург ҳарбий академиясида портлаш содир этилди\n08 март 2021, Тошкент вақти: 01:56\nМожайский номидаги ҳарбий-космик академиясининг биноси.\nРоссиянинг Санкт-Петербург шаҳридаги Можайский номидаги ҳарбий-космик академиясида 2 апрель куни соат 13:30да юз берган портлаш оқибатида уч киши яраланди.\nНовости ва ТАСС агентликларининг билдиришича, яраланганларнинг аҳволи қониқарли, уларнинг ҳаётига хавф мавжуд эмас.\nХабарда айтилишича, портлаш иккинчи қаватдаги синфлардан бирида содир этилган. Лекин портлашни ким амалга оширгани, портлаш қандай юз бергани ва айнан қандай модда портлатилгани ҳозирча номаълум.\nРоссия Тергов қўмитаси мазкур воқеа юзасидан икки ва ундан кўп одамни қасддан ўлдиришга ҳаракат қилиш моддаси асосида жиноят иши очди.


ИнтерФУТБОЛ :: Бразилияликлар Парижни севишади\nБразилияликлар Парижни севишади\n«ПСЖ» ва бразилиялик футболчилар ўртасида доимо ўзгача муносабат сақланиб келган. Юлдузлар, суперюлдузлар, оддий футболчилар, умуман, бразилияликлар бу жамоада фаолият юритишган. Улар орасида Пеле биринчи бўлиши мумкин эди.\n1971 йили парижликлар элитага йўл олиб, дебютларини ўтказишга шайланаётгандилар. Ўшанда «Сантос» билан футбол тарихидаги энг яхши ўйинчининг трансферини келишиб олишган, газеталар бу ҳақда тинмай ёзишганди. Битим бўйича ҳамма ишлар деярли ҳал қилиб бўлинганди.\nАммо сўнгги лаҳзада Пеле қарорини ўзгартириб, ватанида қолишини билдирганди. Қуйидаги мақола «ПСЖ»нинг бразилиялик футболчилари ҳақида.\nПеле «ПСЖ» таклифини рад этганидан ярим йил ўтиб, «Сантос»дан 1970 йилги жаҳон чемпиони - ҳимоячи Жоель Камарго таркибга қўшиб олинди. Тўғри, у мундиал иштирокчилари орасида асосий ўйинчилардан бўлмаган, аммо ўша йилги тенгсиз жамоанинг бир қисми эди.\nФутболчи Парижда бор-йўғи икки ой бўлиб, атиги иккита учрашувда тўп сурди. Мураббий режаларидан чиқиб қолган Камарго кейинчалик ўз ватанига равона бўлди.\nЎтган асрнинг 80-йилларида «ПСЖ» Франция элитасига қайтиб, ўзининг биринчи чемпионлигини нишонлаганди. 80-90-йиллардаги «ПСЖ» ва «Марсель» ўртасидаги рақобат нафақат мамлакат, балки бутун Европани ўзига жалб этарди. Кейинчалик Марсель шаҳри вакиллари келишилган ўйинлар можароси сабаб қўйи дивизионга «бадарға» қилинди.\nБунинг натижасида «ПСЖ» қисқа вақт давомида Франциянинг биринчи рақамли жамоасига айланганди. Ўша пайт унинг таркибида бразилиялик юлдузлар ҳам бўлган. Улардан бири - марказий ҳимоячи Рикардо Гомес. Бу футболчи маълум вақт давомида Бразилия терма жамоасига сардорлик ҳам қилган.\nФақат жароҳатлар сабаб 1990 ва 1994 йиллардаги мундиалда иштирок этолмаганди. Футболчи «ПСЖ» билан бир марта Франция чемпионлигини, икки марта мамлакат кубоги ва бир марта Лига кубогини қўлга киритган. Футболчилик фаолиятини якунлаганидан кейин эса ярим йил давомида клубга мураббийлик қилган.\nРикардо Гомесдан сўнг 1991 йили «Бенфика»дан ярим ҳимоячи Валдо харид қилинди. Аммо у Гомес каби жамоа билан ютуқларни қўлга кирита олмади. Валдонинг парижликлар сафига келиб қўшилиш қарори ўзини оқламади ва натижада, футболчи яна Португалия клубига қайтди.\nАжойиб плеймейкер, Бразилия терма жамоаси сардори, 1994 йилги жаҳон чемпиони ҳамда «ПСЖ» афсонаси. Бу футболчи Европанинг ҳар қайси топ-клубида ўйнаши мумкин эди. Аммо у Париждан кетишни истамай, 1996 йили «ПСЖ» учун ҳозирча Европа миқёсидаги ягона бўлиб турган ютуқ - Кубок эгалари кубогини қўлга киритган.\n1994 йилги мундиалнинг яна бир чемпиони. Леонардо «ПСЖ»да тўлиқ бир мавсум ўйнаб, сўнгра «Милан»га йўл олган. Футболчи 2011 йили жамоага қайтди, фақат спорт директори сифатида. Аммо бу лавозимда ҳам кўп ишламади, аниқроғи, 2013 йилгача фаолият юритди.\nВампета Европада ишлари юришмаган ярим ҳимоячилардан бири. Шунга қарамай, унинг терма жамоадаги иштироки эътирофга лойиқ. Футболчининг «Интер»да ҳам, «ПСЖ»да ҳам фаолияти яхши кечмаган. Бироқ 2002 йилда Бразилия термаси билан жаҳон чемпиони бўлганди.\nРоналдиньони Европага айнан «ПСЖ» таништирди. Унинг кейинги фаолияти жаҳоннинг энг кучли клубларидан бўлмиш «Барселона» билан боғланди. Футбол афсунгарининг Каталонияда қандай кароматлар кўрсатгани барчага яхши маълум.\nТИАГО СИЛВА, ДАВИД ЛУИЗ, ЛУКАС МОУРА ва бошқалар\n2011 йили қатарлик тадбиркорлар «ПСЖ»ни сотиб олишгач, жамоага яна машҳур бразилиялик футболчилар жалб қилина бошланди. Тиаго Силва, Лукас Моура ва Максвелл (жорий ёзда фаолиятини якунлади) кабилар жамоа сафида 200дан ортиқ ўйин ўтказишди. Кейинчалик бу рўйхат яна кенгайди.\nМаркиньос, Давид Луиз (ҳозирда «Челси» аъзоси) бу ёзда эса Дани Алвес ва Неймар... «Бразилияликлар ва «ПСЖ» орасида алоҳида боғлиқлик бор. Улар францияликлар ва Парижни севишади.\nҲар бир бразилиялик Франция пойтахтида бўлишни орзу қилади»,-деганди Лукас Моура ўз интервьюсида. Кучли бразилияликларни жамоа бир мақсад йўлида бирлаштирмоқда. Албатта, «ПСЖ» Неймарни бежизга рекорд сумма эвазига сотиб олмаган.


АСРЛАРГА ТАТИГАН ЙИЛЛАР | Хабарлар | Самарқанд вилояти ҳокимлиги\nАСРЛАРГА ТАТИГАН ЙИЛЛАР\nСамарқанд вилоятида “Гўзал ва бетакроримсан, муқаддас Ватаним, жоним сенга фидо, Ўзбекистоним!” шиори остида маданий-маърифий тадбирлар ўтказилди.\nОммавий ахборот воситалари ходимлари, ноширлар, ёзувчи ва шоирлар, мусаввирлар, рассомлар, ҳайкалтарош ва ҳунармандлар иштирок этган ушбу тадбирлар Нуробод туманида жойлашган Ҳазрати Довуд зиёратгоҳига саёҳат билан бошланди.\nТадбир иштирокчилари, айниқса, Тошкентда яшаб, ижод қилаётган самарқандлик ижодкорлар ярим йил ичида кўркам қиёфа касб этган ушбу масканни зиёрат қилдилар. Давлатимиз раҳбари Ислом Каримов раҳнамолигида мамлакатда амалга оширилаётган кенг кўламдаги ислоҳотлар, бунёдкорлик ишлари энг чекка туман ва қишлоқларда ҳам давом этаётганига гувоҳ бўлдилар.\n– Самарқандни кеча келиб кўрган одам бугун танимай қоляпти, – дейди профессор Сайди Умиров. – Масалан, ушбу қадамжога ҳам кўпчилигимиз бир пайтлар келганмиз, аммо инсон руҳий таскин оладиган бу манзилда мукаммаллик, номига мослик етишмасди. Бугун эса ҳайратимизнинг чегараси йўқ.\nБир ҳолатга эътибор қилайлик, дунёнинг кўплаб мамлакатларида муқаддас жойлар бузиляпти, вайрон этиляпти. Бу маънавиятнинг саёзлиги, худбин ва эртани ўйламаслик оқибати эмасми? Бундай вайронкорликлар барчамизни ташвишга солгани ҳолда юртимизда одамларнинг кайфиятидан, илм-маърифатга, маданиятга ошнолигидан қувонамиз, шукур қиламиз. Ўз навбатида бир ижодкор сифатида бу жиҳатлардан илҳомланиб, куч оламиз.\n2015 йилнинг сентябрь ойидан бошлаб Ҳазрати Довуд зиёратгоҳида вилоят ҳокимлигининг ташаббуси билан катта ҳажмдаги қурилиш-бунёдкорлик, ободонлаштириш ишлари олиб борилди. Самарқанд–Қарши магистрал йўлидан қадамжога олиб борувчи 6 километр йўл текисланиб, асфальтланмоқда.\n25 та айвон, 1 та новвойхона, 8 та дўкон, 2 та маиший хизмат кўрсатиш нуқтаси, салқин ичимликлар ва ширинликлар, рўзғор буюмлари, совғалар сотиладиган дўконлар қурилди. 50 ўринли меҳмонхона бунёд этилмоқда. Ҳудуднинг тоза-озодалигини сақлаш, орасталигини таъминлаш мақсадида 600 метрли зинали йўлак ва 600 метрли доимо мусаффо, тоза булоқ суви оқиб турадиган бетон ариқ қурилди.\n– Кимдир дарахт экади, орадан йиллар ўтиб унинг соясида кимлардир ором олади, мевасидан баҳраманд бўлади. Бу ўзгармас ҳақиқат, – дейди Ўзбекистон халқ шоири Хуршид Даврон. – Демак, биз бугун аждодлар қолдирган бой мерос – моддий-маънавий бойликлардан баҳраманд бўляпмиз ва, ўз навбатида, ўз ниҳолларимизни қадаётганимиз ҳам рост.\nЭътибор қилайлик, йигирма беш йил ичида қанчалаб ниҳоллар экилди?! Буни барча жабҳаларда амалга оширилган ислоҳотларда кўриб турибмиз. Жамият, мамлакат, одамлар қай даражада ўзгариб кетди? Буни ҳам сезиш қийинмас, онг ва маданий ўсиш етти яшар набирамиздаям сезилиб турибди. Табиийки, инсон руҳиятида келажакка, эртасига ишонч бўлса, у бунёдкорликка қўл уради, яратувчилик қилгиси келади. Аслида ҳам инсониятнинг мақсади шундай бўлиши керак.\nДОСТОНЛАРГА МАВЗУ ТОПИЛАР\nТадбир иштирокчилари Самарқанд шаҳридаги Кўксарой майдонида ташкил қилинган китоб ва газеталар кўргазмасини томоша қилиб, рассом ва ҳунармандларнинг ижод маҳсулидан баҳраманд бўлдилар.\nСамарқандлик ижодкорлар – Комилхон Каттаев, Жумагул Сувонова, Исомиддин Пўлатовнинг яқинда нашрдан чиққан китоблари тақдимоти тадбир иштирокчилари томонидан қизғин кутиб олинди.\nЖаҳон шоирлари конгресси аъзоси Азим Суюн Самарқанд ҳақида ёзилган янги достони қўлёзмасини тақдим этди. Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси аъзоси, шоира Зуҳра Эшонқулова “Юрагимга айланар Ватан” номли янги китобини тадбир иштирокчиларига тарқатди.\nШунингдек, соҳалар бўйича фаол меҳнат қилаётган, амалга оширилаётган ислоҳотларни фаол ёритаётган бир гуруҳ оммавий ахборот воситалари ходимлари ҳамкор ташкилотлар томонидан рағбатлантирилди.\nТадбир қатнашчилари самарқандлик мўйқалам усталари томонидан яратилган сурат-картиналар кўргазмасидан баҳраманд бўлдилар. Айтиш лозимки, вилоят рассомларига йил давомида 190 га яқин буюртма келиб тушган бўлса, шу кеча-кундузда буюртма асосида вилоят ташкилотлари учун 60 дан ортиқ ранг-тасвир ва бадиий асарлар яратилди. “Санъат” журналининг бош муҳаррири Дилафрўз Қодирова журналнинг навбатдаги сонларидан бирини айнан самарқандлик рассомлар ижодига бағишлашни таклиф этди.\n– Ижодкорга, аввало, одамларнинг эътибори катта илҳом беради, – дейди Ўзбекистон Республикасида хизмат кўрсатган артист, шоира Раъно Ярашева. – Қолаверса, хоҳ шоир, хоҳ, актёр, хоҳ рассом бўлсин – халққа керакли асарни тақдим этиши лозим. Бундай асарлар мағзини эса одамларимизнинг қалбидан излашимиз керак. Бугун биз, ижод аҳли ўзимизни тарбиялаб берган Самарқандда шундай эътибор ва хайрихоҳлик билан кутиб олинаётганимиз учун халқимизга таъзим қиламиз, ғурурланамиз.\nМАЪРИФАТНИ СЕВГАН МИЛЛАТ БУ\nЯқинда ишга туширилиб, бугунги кунда минглаб китобсеварларнинг севимли масканига айланган “Самарқанд китоб олами” мажмуасида ўтказилган тадбирлар ҳам иштирокчиларнинг эътиборини тортди, Президентимиз раҳнамолигида юксак маънавиятли ва интеллектуал салоҳиятли авлодни камолга етказиш, ёшларда Ватанга муҳаббат, миллий ва умуминсоний қадриятларга ҳурмат туйғуларини янада кучайтиришга қаратилаётган доимий эътиборнинг юксак самаралари эътироф этилди.\nМажмуада Ўзбекистон Республикаси Президенти асарлари жамланган “Президент асарлари билимдони”, “Сиёсий-ҳуқуқий китоблар” бўлимлари, қироатхона, вертуал китоблар маркази, “Хорижий нашрлар зали”, “Болалар зали”, асосий зал ҳамда замонавий услубда “Book cafe” ташкил қилинган. 2500 номдаги 50 мингдан ортиқ китоб жой олган. 30 та нашриёт билан ҳамкорлик ўрнатилган, 42 нафар муаллиф билан ҳамкорлик шартномаси тузилган.\n– “Самарқанд китоб олами” мажмуаси шаҳарнинг энг марказий ҳудудида жойлашганига гувоҳ бўлдик, – дейди “Ҳуррият” газетаси бош муҳаррири Ўктам Мирзаёров. – Ён-атрофда олий ўқув юртлари ва мактаб-коллежлар, кўплаб корхона-ташкилотлар ҳам жойлашган экан. Бу ҳар томонлама қўлайликларга эга. Масалан, бирор талаба ёки ўқувчи кафе-ресторанга эмас, айнан шу манзилга қадам босганини кўрган бошқа бир тенгдоши, фарзандига бир қучоқ китоб харид қилиб чиқиб кетаётган ота-онани кўрган қайсидир ота-она беихтиёр шу масканга талпинса, ажабмас. Ёхуд ўз ташкилотида алоҳида кутубхона бўлишини шарт, деб билган ташкилот ташаббусини кўрган яна бир муассаса раҳбарияти бу маърифатхонага ошиқиши табиий. Қисқа қилиб айтганда, мажмуанинг ички ва ташқи дизайни ҳеч бир кишини бефарқ қолдирмайди.\nБИЗНИНГ ҚУДРАТИМИЗГА ШУБҲА ҚИЛСАНГ…\nСамарқанд шаҳар ҳокимлиги тадбир иштирокчиларини шаҳарда олиб борилаётган бунёдкорлик ишлари билан таништириш мақсадида пресс-тур ташкил этди. Мустақиллик байрами арафасида шаҳардаги 25 кўчада қурилиш-таъмирлаш ишлари олиб борилаётгани, йил охиригача эса 33 та кўча таъмирланиши ва бошқа ободонлаштириш ишлари ҳақида батафсил ҳикоя қилиб берилди.\n– Вилоят зиёлилари, ижодкорлар ва фахрийлар ҳамкорлигида зиёратларга бориш, кўҳна шаҳар кўчаларини айланиш чоғида автобусда бўлган маърифий суҳбатлар ҳам бизга завқ бағишлади, – дейди Ўзбекистон Миллий университети доценти Тўлқин Эшбек. – Хусусан, мустақиллик даврида юртдошларимизнинг дунёқараши, жамиятга муносабати нечоғлик ўзгарганини мисоллар воситасида таъкидлаш баробарида замона қаҳрамони образини яратиш, бадиий асар тили, публицистиканинг йўналишлари ҳақида қизғин фикрлар билдирилди.\n– Самарқанд мамлакатимизда саноати энг жадал ўсиб бораётган вилоятлардан бири, – дейди “Ўзбекистон” телеканали бош муҳаррири Абдурауф Қоржовов. – Республикамизда ўртача кўрсаткич 109 фоизни бўйлаб турганда, ҳудуддаги тармоқ ўсиши 112 фоиздан кам бўлмаяпти. Биргина автомобилсозликни олайлик. Япониянинг “Isuzu Motors Ltd” ва “Itochu Corporation” компаниялари билан ҳамкорликда 2007 йилда ташкил этилган “Самавто” заводида кичик, ўрта ва оғир юк ташувчи автомобиллар билан бир қаторда автобуслар ишлаб чиқариш ўзлаштирилган. 2011 йилда асос солинган оғир юк ташувчи “MAN” автомобиллари ишлаб чиқариш ва уларга хизмат кўрсатиш мажмуасида элликдан ортиқ турдаги замонавий ва ишончли юк автомобиллари ишлаб чиқарилмоқда.\nЖомбой тумани Бешбола мажмуасида ташкил этилган тадбирда вилоят ҳокими З.Мирзаев вилоятимизда амалга оширилаётган қурилиш-бунёдкорлик ишлари, Ўзбекистон Республикаси давлат мустақиллигининг 25 йиллигини муносиб кутиб олиш борасидаги бажарилаётган юмушлар, бунда ижодий жамоаларнинг ҳиссаси ҳақида сўз юритди. Бу борада фаоллик кўрсатаётган бир гуруҳ ижодкорлар, оммавий ахборот воситалари ходимлари вилоят ҳокимининг фахрий ёрлиғи билан тақдирланди.\nОхирги ўзгариш: 28/07/2016 20:59. Кўрилганлиги: 1342\nМатериал манзили: https://samarkand.uz/press/news/asrlarga-tatigan-yillar


“Ўзбекистон – Қирғизистон – Хитой” темир йўли қурилиши масаласи (...)\nБугун Ўзбекистон Республикаси транспорт вазири Элёр Ғаниев, Қирғизистон Республикаси транспорт ва йўл вазири Жанат Бейшенов, Хитой Халқ Республикасининг Ислоҳотлар ва ривожланиш бўйича давлат қўмитасининг чет эл капитали ва хорижий инвестициялар департаменти бош директори ўринбосари Чжэн Чипин бошчилигида видеоконференция алоқа шаклида учрашув ўтказилди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА мухбири вазирлик манбасига асосланиб.\nЎзбекистон томони ташаббуси билан ташкил этилган онлайн учрашувда “Ўзбекистон – Қирғизистон – Хитой” темир йўл қурилиши лойиҳасини амалга ошириш бўйича келгуси амалий чоралар муҳокама қилинди.\nХусусан, ушбу лойиҳа юзасидан томонлар тақдим этилган темир йўл қурилиши маршрутлари бўйича ягона тўхтамга келиш, лойиҳалаш ва қурилиш ишларида қўлланилаётган техник стандартлар, лойиҳани молиялаштириш манбалари ва бошқа ташкилий масалалар кўриб чиқилди.\nВидеоанжуманда Элёр Ғаниев сўзга чиқиб, пандемия шароитида давлат чегаралари орқали темир йўл транспортида юкларни ташиш долзарб аҳамият касб этиб бораётгани таъкидлади.\n“Санитария-эпидемиология стандартлари шартларига мувофиқ деярли барча транспорт турларида юк ташувларига чекловлар қўйилмоқда. Карантин чоралари туфайли давлатларимиз ўртасида автомобилда юк ташувлари чекланган ҳолда амалга оширилмоқда. Мазкур жараёнлар фонида энг хавфсиз, ишончли транспорт воситаси эса темир йўл бўлиб қолмоқда. Айнан шу жиҳатнинг ўзи ҳам мазкур лойиҳани ҳаётга тезроқ татбиқ этиш зарурлиги кўрсатмоқда”, деди Э.Ғаниев.\nУчрашувда Хитой ва Қирғизистон томони мазкур темир йўл линияси ўтиши мумкин бўлган ҳудудлар бўйича берган таклифлари атрофлича ўрганилди. Тақдим этилган темир йўл қурилиши йўналиши бўйича ягона тўхтамга келиш мақсадида лойиҳанинг техник ва иқтисодий жиҳатларини яна бир бор кўриб чиқиш ва келаси ҳафтада ҳам шу форматдаги учрашув ўтказишга келишиб олинди.


«Яқинда фарзандли бўламиз!»\nЎғилмикан, қизмикан? Қадимда бола жинсини аниқлаш ва белгилашнинг бир неча хил усуллари бўлган. Бу усуллар баъзан ўзининг ўта сийқалиги билан одамнинг ғашига тегса, баъзан УТТ аппаратидан ҳам аниқроқ жавобни чиқара олиши билан ҳайратга солади.\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Дори-дармонларсиз даволанамиз!\n«Афсуски, сизни даволаш учун дори-дармонлар тавсия қила олмаймиз. Сабаби, ҳомиладорсиз», деган гапни аксарият бўлажак оналар эшитган. Бу гапдан кейин уларни ташвиш билан бирга қўрқув ва µимоясизлик ҳисси ҳам чулғаб олади. Наҳотки, фарзанд туғилгунга қадар ҳеч қанақасига даволаниб бўлмаса? Бу борада нефролог-шифокор Зуҳра АБДУЛЛАЕВА маълумот беради.\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Ҳомиладорлик: муаммо ва ечимлар\nҲомиладор аёлларда баъзан тери билан боғлиқ муаммолар пайдо бўлади. Хўш, улардан қандай халос бўлиш мумкин?\nДунё статистикасига кўра, ўн нафар ҳомиладор аёлнинг тўққизтасида тери билан боғлиқ муаммолар борлиги аниқланган.\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Бола йўлдошига қараб кейинги фарзанд жинсини аниқлаш мумкинми?\nҲомила йулдошига караб кейинги фарзанднинг жинсини аниқласа бўлар экан, яъни йўлдош қизғиш рангда бўлса - кейинги фарзанд қиз, агар у оқиш бўлса - ўғил туғиларкан.\nМавзу борасида олий тоифали акушер-гинеколог Замира Нуралиева маълумот беради.Йўлдош – ажойиб орган бўлиб, у аёл организмида фақат ҳомиладорлик вақтида мавжуд бўлиб, унинг шаклланиши бачадон ичига уруғланган тухумнинг кириши билан бошланади ва ҳомиладорликнинг 4-ойида якунланади. Кейинчалик йўлдош етуклик даврига яқинлашиб, ҳомиладорликнинг охирги босқичида “қарий бошлайди”.\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Ҳомила тушишига сабаб нима?\nКелиним 7 йил ичида 5 марта ҳомиладор бўлди. Биринчи марта 2 ойлик ҳомиласи тушди. Кейингисини 9 ойда туғди-ю, бир ҳафтага ҳам бормай, вафот этди. Учинчиси 7 ой деганда туғилди, бироқ у ҳам яшамади. Тўртинчи ҳомиласи 2 ойлик бўлиб тушиб қолди. Шифокорлар инфекция борлигини айтиб, даволашди. Инфекция йўқолгандан кейин ҳам 4 ойлик ҳомила тушди. Нега бундай бўлаяпти? Нима қилишимиз керак?\nНасибахон Каримова, Қўқон шаҳридан\nБатафсил... Comments (1) Ўғилми ёки Қиз?\nЁхуд фарзанд жинсини аниқлаш борасида\nШубҳасиз, ҳар қандай ота-она ўғил туғилганидан қувонади. Лекин келажакда уй ишларида ёрдамчи бўладиган жажжи қизалоқли бўлишни орзу қиладиганлар ҳам кўп. Яъни кимдир қизи, кимдир ўғли йўқлигидан нолийди. Замонавий ҳаётда ўғил ёки қизни у, ҳатто, уруғланмаган пайтдаёқ режалаштириш ҳақидаги гаплар қулоққа тез-тез чалинадиган бўлди. Хўш, бу гапларда асос борми? Батафсил... Янги шарх қўшиш Ҳомиладор аёлларда буйрак касалликлари\nСир эмас, ҳомиладорлик пайтида она организми ҳолсизланиб, турли касалликларнинг авж олишига замин яратилади. Яширин, сурункали касалликлар ҳам айнан шу даврга келиб «бош кўтаради». Булар орасида айниқса буйрак касалликлари аёл организмини қаттиқ толиқтиради.\nКелиб чиқиш сабаблари ва оқибатлари\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Биринчи«11121314\tАнонс\tпрофилга кириш\tИсмни ёдга сақлаш


«Норма Маслаҳатчи» газетасининг 2014 йил 21 октябрь 42-сони - Gazeta.Norma.uz\n«Норма Маслаҳатчи», №42, 2014й. 21 октябрь\nМамлакатимизда ўзбек тили эркин қўлланилмайдиган бирорта соҳа йўқ. Миллий тилимиз ўзининг кенг имкониятларини барча соҳалар сингари энг мураккаб илм-фан, ахборот-коммуникация технологиялари, молия-банк тизими ва бошқа жараёнларда ҳам тўлиқ намоён қилмоқда.\nКорпоратив харидлар тизимида жами 3 мингга яқин буюртмачи ва 9 мингдан ортиқ етказиб берувчи (93%и – кичик бизнес субъектлари) аккредитацияланган. Корпоратив харидлар бўйича товарлар (ишлар, хизматлар) етказиб беришда кичик бизнеснинг улуши тузилган битимлар сонининг 96%и ва улар умумий сонининг 95,5%ини ташкил этди.\n«BAKER TILLY UZBEKISTAN» компаниялар гуруҳи «Гид по формам бизнеса» («Бизнес шакллари бўйлаб гид») ноёб қўлланмасини ишлаб чиқишда давом этяпти. Эътиборингизга ҳозирги вақтда Ўзбекистонда бизнеснинг энг долзарб шакли бўйича сектор – «Масъулияти чекланган жамият»ни тақдим этамиз.\nМен институтни тугатдим, муассасада бир йилдан кўпроқ ишладим, 2014 йил июлда 24 иш кунилик таътил олдим. Навбатдаги таътилни (24 иш куни) 2015 йил февралида олишга ҳақлиманми? Директор менга таътилнинг ҳаммасини эмас, балки 12 иш кунинигина олишга ҳақли эканлигимни айтяпти.\nМени таътилим бошланишига 3 кун қолганда ишдан бўшатишди ва таътилга ҳақ тўламасликларини айтишди, ҳолбуки таътилга доир барча ҳужжатларга имзо чекилган эди. Раҳбарият тўғри иш қилдими, менга нима маслаҳат берасиз?\nЯқинда раҳбариятдан корпоратив почта орқали дам олиш кунлари (шанба ва якшанбада) ишга чиқишимиз талаб қилинди, бунда ҳар биримизга 1 кундан отгул бериларкан. Бу ҳақда ҳеч қандай буйруқ юборишмади. Бу талаб қонунийми? Биз дам олиш кунлари ишга чиқишга кўнмасликка ҳақлимизми?\nЧет эллик фуқаролар устав фондини Ўзбекистон миллий валютасида тўлдиришлари мумкинми ёки улар буни фақат хорижий валютада қилишлари керакми?\nХФ (Харидор) ва МЧЖ (Сотувчи) 40 млн сўмлик товар етказиб беришга шартнома тузишди. Сотувчи ўзининг мажбуриятларини бажарди. Харидор умумий суммадан қолган 11 млн сўмни тўламади. Сотувчи хўжалик судига 11 млн сўм асосий қарз, тўлашни кечиктирганлик учун 2 млн сўм пеня, 130 минг сўм давлат божи ва 7,2 минг сўм почта харажатларини ундириш даъвоси билан мурожаат қилди.\nИқтисодий қийинчиликлар юзага келганлиги туфайли корхона таъсисчиси корхонани тугатиш тўғрисида қарор қабул қилди. Балансимиздаги хом ашё ва тайёр маҳсулот қолдиқларини реализация қилишга ҳақлимизми? Бизнинг ҳолатда солиқ оқибатлари юзага келадими?\nМен МЧЖ шаклидаги иккита корхонанинг таъсисчиси бўламан. Ҳар икки корхона 4 йилдан буён фаолият кўрсатиб келмоқда. Ушбу корхоналарни қўшиб, битта корхонани ташкил этмоқчиман. Корхоналарнинг бири туристик фаолият билан шуғулланишга лицензияга, иккинчиси эса улгуржи савдо ҳуқуқини берувчи лицензияга эга. Икки корхона қўшилганда, улар эга бўлган лицензиялар ўз кучини йўқотадими ёки йўқми?\nҚарз шартномасига биноан хусусий корхонамиз ўз ҳисобрақамидан таъсисчининг пластик карточкасига пул ўтказиб берди. Таъсисчи олган қарз суммасини 8710-ҳисобварақдаги сальдо ҳисобидан, яъни 2014 йил якунлари бўйича олинадиган фойда ҳисобига ҳисобдан чиқарсак бўладими?


Кундузгида, сиртқида, кечкида ҳам. Ҳаттоки илк марта магистратурада ҳам супер-контракт бўлади\nЎзбекистон ОТМларида жорий йилда ҳам супер-контракт бўлади. Бу ҳақда "Дарё" хабар қилди.\n«Кундузгида ҳам, сиртқида ҳам, кечкида ҳам. Ҳаттоки янгилик сифатида илк марта магистратурада ҳам супер-контракт тартиби амал қилади. Нархлари ҳозирча аниқ эмас. Лекин ўтган йилгидан кўп ҳам фарқ қилмаса керак» , — дейди Худойбердиев.\nМабодо 56,7 баллдан камроқ (ҳаттоки 1 балл) тўпланса ҳам ўқиш имконияти яратилади, фақат унинг нархи супер-контрактдан ҳам қимматроқ, аниқроғи, унинг 2 баравари миқдорида бўлади.\nМаълумот учун, супер-контракт фақат биринчи йил учун тўланади. Талабалар биринчи ўқув йилини тугатгандан сўнг кейинги ўқув йилидан бошлаб амалда ўрнатилган базавий тўлов-контракт миқдори асосида ўқишини давом эттиради.\nЖиззахдаги университетда «5» баҳога ўқийдиган талабалар учун вилоят ҳокимининг стипендияси берилади\nЎзбекистонда "заочный" ўқийдиганларнинг контракт нархи пасайиши мумкин\nБегойим Холбекова 8 август 2019 14:25\nЯхши имконият яратилибди\nИшсизлар сони камайиб, илм олишга интилувчилар купаяди.\nAslam 8 август 2019 16:41\nОдам 8 август 2019 16:42\nПорахурлик купаяди, пулга укиган инсон Уша пулни Нима килса хам топаман деб порахур булади,\nMr Robert 8 август 2019 19:00\nPul o'lsina pul o'tga yili 83 mil.idi bu yili 86 mil.busa kere\nАник 8 август 2019 19:46\nБилими йук одамни укитишдан фойда йук. Нахотки шулардан яхши кадр чикади деб уйлашса? Булар келажакда пулни кучи билан хакийкий билимлиларни урнини эгаллайди.\nHabiba 8 август 2019 23:37\nsuper kontrakt utgan yili ham bor ediku bu yil faqat oshirilgam sumadi tulanadi. Uqish istagi bulib lekin uqishga kirishga balli yetmaydiganlar uchun yaxshi imoniyat lekin puli yuqlar uchun esa junda yomon.\nDiyor 15 август 2019 08:46\nKorrupsiya ni qonuniylashtrilishi\nФарғонада тадбиркор ўз ҳисобидан 1,2 млрд сўмга мактаб учун янги бино қуриб берди (+фото)\nФарғона вилоятининг Бувайда туманида тадбиркор Саидмаҳмуд Султонов мактаб учун янги бино қуриб берди. Маълум бўлишича...\nСамарқандда 50 минг сўмга уйини йигит ва қизга ишқий муносабатлар учун бериб турган йигит ушланди\nСамарқанд вилоятининг Пайариқ туманида уйини қўшмачилик учун берган йигит қўлга олинди. Маълум бўлишича туманда яшовчи...\nНаманганга вақтида етиб бора олмаган йўловчилар «Uzbekistan Airways» борткузатувчисини жароҳатлади\nТошкент аэропортида «Uzbekistan Airways» компаниясига тегишли самолетнинг катта борткузатувчисини жароҳатлади. Маълум...\nТошкент шаҳар ИИББ фирибгарлар томонидан юбориладиган смс ва уларга алданиб қолмасликдан огоҳлантирди. Бошқарма...\nҚашқадарёда 17 ёшли йигит уйида осилган ҳолда топилди\nҚашқадарё вилояти Косон туманида 17 ёшли йигит уйида осилган ҳолда топилди. Туманнинг Бойғунди МФЙсида яшовчи 17 ёшли...


Украинада ўзбек маньяк қўлга олинди\nКиев шаҳри паркларида аёлларни зўрлаб ўлдирганликда айланиб, ўзбекистонлик 41 яшар эркак қўлга олинди.\nМилиция маълумотига кўра, ўзбекистонлик шахс жорий йилнинг ўтган тўрт ойи давомида 11 маротаба аёлларга ҳужум қилиб, улардан ўн нафарини ўлдирганига иқрор бўлган.\nКиев шаҳар милиция бошлиғи генерал-майор Александр Терешчукка кўра, ўзбекистонлик маньяк аёлларни ўлдириб, кейин уларни ўлик ҳолида зўрлаган.\nБу шахс Россияда 5та қотиллик, Ўзбекистонда 3та қотиллик ва Украинада 2 одамни ўлдирган ва яна бир аёлга оғир жароҳат етказиб, унинг мулкини талон-тарож қилганликда айбланмоқда.\nКиев милицияси умрбод қамоқ жазосига маҳкум этилиши мумкинлиги айтилаётган ўзбекистонлик шахс аввал Ўзбекистон ва Россияда ҳам судланганини аниқлаган.


Мусулмонларнинг қибласи, ҳидоят ўчоғи, ернинг маркази бўлмиш “Аллоҳнинг байти” ҳақида қанчалик маълумотга эгасиз? Уни маънан зиёрат қилишни истайсизми? Унда келинг шу ҳақида қисқача суҳбат қиламиз! Аллоҳнинг байти, Қуръонда икки марта “Каъба” деган ном билан зикр қилинган. “Моида” сураси 95-97-оятларда. Аммо бошқа номлар билан кўп маротаба зикр қилинган. масалан: "Ал-байт", “Байтул атийқ”, “Масжидул Ҳаром”, “Байтул Ҳаром”, “Аввалу байт” ва бошқалар.\nБиласизми? Аллоҳнинг байти нега “Каъба” деб номланган? Унда билиб олинг – “Каъба” деб номланишига сабаб, унинг шакли “Кубик”га ўхшаш бўлганлиги учун шундай номланган. Чунки араб тилида “Каъба” “Куб” деган маънони билдиради. Каъба мўминларнинг иккинчи ва асосий қибласи бўлиб, биринчи қибласи “Масжидул Ақсо” бўлган. Мусулмонларга намоз фарз бўлганида дастлаб 16 ой Масжидул Ақсога қараб намоз ўқишган. Кейин қибла Каъбага қараш билан ўзгарган. Каъбани дастлаб, Иброҳим алайҳис салом, ўғли Исмоил алайҳис салом билан биргаликда тоғдан тош олиб келиб қуришган.\nКаъба ҳозирга қадар неча марта бузилиб, қайта қурилган? Деган саволга тарихчилар ҳар хил маълумотни айтадилар. Баъзилар тўрт марта бузиб, қайта қурилган десалар, бошқалар 5 марта деганлар.\nТарихчиларнинг ривоятига кўра Каъба Одам алайҳис саломдан то ҳозирга қадар 8 марта қурилган\nДастлаб Одам алайҳис салом замонида Фаришталар қурган. Одам алайҳис салом, Момо Ҳавво билан бирга жаннатдан ерга туширилганда, Одам алайҳис салом Ҳиндистондаги тоққа тушган бўлса, Момо Ҳавво онамиз Маккадаги “Абу Қубайс” тоғига тушган. Улар 300 йил Аллоҳга йиғлаб тавба қилганларидан кейин Аллоҳ уларнинг тавбаларини қабул қилди. Кейин иккаласи, Маккага яқин бўлган “Арафа” тоғида бир бирлари билан топишган. Унда бу Аллоҳнинг байти “Байтул Маъмур” деб номланган. Аммо “Байтул Маъмур”ни Нуҳ алайҳис саломнинг тўфони вақтида, дунё осмонига Аллоҳнинг изни ила Фаришталар кўтарган.\nНуҳ тўфонида осмонга кўтарилган уйнинг ўрнидан Иброҳим алайҳис салом ўғли Исмоил алайҳис салом билан бирга бино қуриб, уни “Каъба” деб номлаган. Байтнинг бир бурчагига, тавоф қилувчилар, тавоф ибодатининг бошланиш ва тугаш ўрнини билишлари учун белги қўйилиш лозим эди. Шунда Иброҳим алайҳис салом ўғли Исмоил алайҳис саломга тоғдан олиб келаётган тошларидан, ранги фарқ қиладиган битта алоҳида тош келтиришга буюрди. Исмоил алайҳис салом тош ахтариб тоққа чиқиб кетган вақтида, Жаброил алайҳис салом жаннатдан “Ҳажарул Асвад”ни олиб келди. У пайтда Ҳажарул асвад шундай ялтирар эдики, унга қараган кишининг кўзини қамаштирадиган даражада нурли эди. Аммо кейинчалик одамлар Аллоҳга ширк келтириб, Каъба атрофида эркагу аёл ёлонғоч ҳолда ибодат қилишлари натижасида, Ҳажарул асвад жуда ҳам қорайиб кетди. Бу ҳақида Пайғамбаримиз саллоллоҳу алайҳи васаллам: “Ҳажарул Асвад оқликда, қордан оппоқ бўлиб, жаннатдан тушгандир. (Аммо) аҳли ширкнинг гуноҳлари уни қорайтириб юборди” деган.\nИброҳим алайҳис салом билан Исмоил алайҳис саломлар Каъбани қураётганида тошларнинг ораларига лой қўймасдан, тошларнинг ўзини устма-уст қалаб қўйишган эди. Замонлар ўтиб, сел келиши оқибатида деворлари қулади.\nЖурҳум қабиласи қурган. Бу Журҳум қабиласи Амолиқлардан қолган авлодлар бўлиб, Исмоил алайҳис салом ва онаси Хожарнинг изни билан уларга қўшни бўлиб яшаш учун араб саҳросига кўчиб келишган эди. буларнинг даврида ҳам сел келиб Каъбани вайрон қилгандан сўнг, улар қайта қуришган.\n“Фил воқеаси” дан тахминан 30 йиллар ўтиб, Қусай ибн Килоб бошчилигида қайта қурилди. Чунки ўша пайтда Қурайш аёллари Каъбанинг ичини хўшбўй қилиш учун олов ёқиб, хушбўй тутун ҳосил қиламиз деганларида Каъбада ёнғин содир бўлиб, ичидаги барча нарсалар ёниб кетди. Қурайшликлар Каъбани қуриш учун рибо аралашмаган, ҳалол пул йиғишади. Бу пул етмай қолиб, “Ҳатийм” (Каъбанинг ёнидаги ярим ой шаклидаги девор) ажратиб қўйилди. Иброҳим алайҳис салом қурганда Каъбанинг эшиги иккита эди, Қусай ибн Килоб бу қурилишда битта эшик қўйди ва эшикнинг астонасини ердан зина билан чиқадиган қилиб, 2 метр кўтариб қўйди. Иброҳим ва Исмоил алайҳис саломлар Каъбанинг баландлигини 4 метр қилган эди, Маккаликлар 8,5 метр қилиб кўтаришди.\nҲижрий 65 йили Абдуллоҳ ибн Зубайр (р.а) ҳам бузиб қайта қурди. Бунга сабаб, ўша йили Абдуллоҳ ибн Зубайр розиёллоҳу холаси, мўминлар онаси Оиша розиёллоҳу анҳо билан биргаликда ҳаж қилиш учун Каъбани тавоф қилар экан, Оиша розиёллоҳу анҳо онамиз жиянига қарата: “Эй жиян! Биласанми? Мана шу Каъбани мен Пайғамбаримиз саллоллоҳу алайҳи васаллам билан бирга тавоф қилаётганимда нима деган эди?” деди. Шунда жияни Абдуллоҳ ибн Зубайр (р.а): “Эй Холажон! Расулуллоҳ саллоллоҳу алайҳи васаллам нима дегандилар?” деб сўради. Оиша (р.а) онамиз: “Расулуллоҳ саллоллоҳу алайҳи васаллам менга қарата: “Эй Оиша! Агар сизнинг қавмингиз мени бу Маккадан қувиб юбормаганида мен бу эски уйни худди Иброҳим ва Исмоил алайҳис саломлар қурганларидек қурган бўлар эдим” деди” деб, Иброҳим ва Исмоил алайҳис саломлар қурганда Каъбанинг иккита эшиги бўлганлигини, остонаси ердан кўтарилмаганлигини, “Хатийм” ҳам Каъбага қўшилган, баланд девор қилиб қурилган эканлигини айтиб бердилар. Шунда Абдуллоҳ ибн Зубайр (р.а): “Эй Холажон! Мен Расулуллоҳ саллоллоҳу алайҳи васалламнинг орзуларини амалга оширсам бўлмайдими?” деб сўради. Шунда Оиша (р.а) онамиз розилик билдирди. Шу сабаб, Абдуллоҳ ибн Зубайр Каъбани бутунлай бузиб ташлаб, худди Иброҳим алайҳис салом қургандек қилиб, қайтадан кўтарди.\nҲижрий 74 йили Ҳажжож ибн Юсуф бузиб қайта қурди. Ҳажжож ибн Юсуфнинг қайта қуришига сабаб, унинг ўзи ҳижрий 73 йили Хижознинг подшоси Абдуллоҳ ибн Зубайр (р.а) қарши уруш қилиб, бир ой муддатча Макка шаҳрини қамал қилиб турди. Қамал вақтида Маккага қарата Абу Қубайс тоғига ўрнатган 5 та манжаниқдан катта – катта тошларни отди. Бу отилган тошлар Каъбанинг деворларига тегиб, уни бутунлай вайрон қилиб ташлади. Хажжож бир ойча муддат Маккани қамал қилгач, қалъани бузиб, ичкарига кириб, Абдуллоҳ ибн Зубайрни қатл қилди. Каъбани ўзининг аскарлари отган тошлар вайрон қилиб ташлаганини кўриб, дарров уни қайта тиклашга киришди. Энди уни Иброҳим ва Исмоил алайҳис саломлар қургандек эмас, балки Расулуллоҳ саллоллоҳу алайҳи васаллам даврида қандай турган бўлса, худди шундай қилиб қуриб қўйди.\nҲижрий 319 йили “Қарматий”лар жамоасининг бошлиғи Абу Тоҳир ал-Қарматий Каъбани бузиб, “Ҳажарул Асвад”ни синдириб, Ироқдаги Хузистон шаҳрига олиб кетади. 22 йилдан сўнг, Аббосий ҳукмдорларнинг 21 чи подшоси халифа Муттақий замонида, яъни ҳижрий 339 йили Ҳажарул асвадни кичкина – кичкина саккиз бўлак қилиб, қайтариб беришади. Ҳунармандлар бу бўлакчаларни махсус елим билан бир – бирига бирлаштириб, Каъбага, ўз ўрнига жойлаштириб қўйишади.\nҲижрий 1040 йили, Усмонийларнинг 17 чи подшоси Султон Мурод 4 ҳам Каъбани бузиб, қайта қурган. Бунга сабаб, ҳижрий 1039 йили маккада қаттиқ ёмғир ёғиши натижасида катта сел келиб, Каъбанинг деворларининг ярмигача сув чиқиб, деворлари йиқилиб тушди. Ҳатто бир қанча хожилар вафот этиб кетишди. Шунда султон Мурод 4 уни бузиб қайта қурди.\nКаъбанинг ранги қора. Битта эшиги бор. Унинг ҳозирги бўйи 15 метр, хажарул асваддан хатиймгача 12м, 84см. Хатиймнинг ичидан ўлчаганда 11м, 28см узунликда. Хатийм деворининг ўзининг баландлиги 1м, 32см. ҳажарул асвад ердан 1м 50см баландликка ўрнатилган. Ҳажарул асваднинг узунлиги 30 см ча миқдорда, катталиги 17 см ча келади. Ҳажарул Асваднинг атрофи оппоқ кумуш қоплама билан ўраб қўйилган бўлиб, унга биринчи бўлиб, кумуш билан қоплаган киши Абдуллоҳ ибн Зубайр бўлади. “Мултазам” деб ҳажарул асвад билан Каъбанинг эшиги оралиғидаги жойга нисбатан айтилади ва мултазамнинг узунлиги 2 метр. Султон Мурод 4 Каъбанинг эшигини 166 кг келадиган кумушдан ясаган эди. Ҳозирда эса Каъбанинг эшиги 280 кг лик тиллодан ясалган. Ердан 2м 22см кўтарилган. Эшигининг узунлиги 3м 18см. Эни эса 1м 71см. Буни Саудий подшоҳлардан бўлган Холид ибн Абдулазиз Суриялик ҳунармандларга ясаттирган.\nКаъба худди кубикка ўхшаш бўлиб, унинг тўрт томонидан тўртта бурчаги бор. Биринчиси “Рукнул Асвад”, иккинчиси “Рукнуш Шомий”, учунчиси “Рукнул Яманий”, тўртинчиси “Рукнул Ироқий” деб номланади. Каъба пўштни биринчи ёпган одам Исмоил (а.с) бўлган. Каъбанинг эшигининг калити Усмон ибн Талҳа (р.а)нинг уруғида бўлиб келган. Ҳозир ҳам шуларнинг авлодларида.\nКаъбанинг кисваси (ёпинчиғи) қора рангда бўлиб, энг олий навли ипак толаларидан тўқилган. Юқори қисмида, зар билан айлантириб, Аллоҳнинг оятлари ёзилган. Дастлаб кисва Мисрдан олиб борилар эди. Султон Мурод 4 замонидан бошлаб Истанбулдан олиб бориладиган бўлди. Усмоний ҳукмдорларнинг таназзулидан кейин Мадинанинг ўзида кисва тайёрланадиган бўлди.\nПонедельник, 08 Февраль 2021 00:00\nНавоий - буюк бунёдкор\nБуюк Алишер Навоийнинг номи кўҳна тарих зарварақларида олтин ҳарфлар билан ёзилганига шубҳа йўқ. Унинг битган асарлари жаҳон адабиётининг дурдоналаридан ҳисобланади. Уларда башариятни руҳий, маънавий камол топиши учун диний, инсоний одоб - ахлоқ қоидалари, намуналари мукаммал акс этган. Эътиборлиси шундаки, айни шу жиҳати билан ўқувчини буюк мақсад - маънавий камолот сари етаклайди.\nБу зоти шариф бошқа ижодкорлардан фарқли ўлароқ инсоннинг бунёдкорлик фазилатини нафақат тараннум этган, балки ўзи бунёдкорлик намунасини амалда кўрсатиб берган улуғлардандир. Инсон ҳайрон қолади. Ижодидан ортиб, эл - юрт манфаати учун нақадар гўзал иншоотлар барпо этганки, у гўёки шоирлик шарафига бунёдкорлик сифатини ҳам қўшиб юборган, десак хото қилмаган бўламиз.\nТарихчи Хондамирнинг ёзишича, Алишер Навоий қисқа умри давомида 4 та мадраса, 25 дан ортиқ масжид, 11 та хонақоҳ, 25 та работ, 20 та ҳовуз, 16 та кўприк, 1 тўғон, 9 та ҳаммом қурдирган. Навоийнинг бош бўлиб қурдирган барча иморат - иншоотлари ҳисобланганда 300 тадан ошиб кетиши аниқланган.\nБобур ўзининг машҳур "Бобурнома"сида Навоийни васф қилиб, "Аҳли фазл ва аҳли ҳунарға Алишербекча мураббий ва муқаввий маълум эмас... Мунча биноий хайрким, ул қилди кам киши мундоққа мувофиқ бўлмиш бўлғай", деб ёзади.\nАммо бу камтарликни қарангки, шунча иншоотлар қуриб, хайрли ишлар қилиб, бебаҳо асарлар ёзишига қарамай, ҳамиша ўзини ўзи маломат қилиб, гўёки дунёга келиб ҳеч иш қилмай кетаяпман, дегандек нафсининг хоҳишига қарши фикрлар билдиради:\nНавоий нафс зулматига қолмиш,\nСен ўлмай Хизри руҳ, чиқмоқ не ёро?!\nҚиёматда гуноҳин авф этарға\nРасулингни шафиъ эт кирдигоро.\nБугун биз улуғ Навоий бобомиздан ўрнак олиб, ўқиб, ўрганиб маънавий оламимизни бойитишимиз, эл манфаати йўлида бутун борлиғимизни фидо этмоғимиз даркор. Зеро, унинг асарлари миллатимиз, маънавиятимиз қуёши одамийликнинг барча жиҳатлари билан ҳар доим ҳамнафасдид.\nШофиркон туман "Қори Фазлиддин" масжиди имоми Мустақим Исоев.\nЧетверг, 04 Февраль 2021 00:00\nИслом – мўътадил дин\nяъни: “Шунингдек сизларни бошқа инсонлар устида гувоҳ бўлишингиз ва пайғамбар сизларнинг устингизда гувоҳ бўлиши учун ўрта (адолатли) бир миллат қилдик”, дейди (Бақара сураси, 143-оят). Аллоҳ таоло бу умматга мўътадиллик сифатини неъмат қилиб берди ва мана шу сифат билан у умматларнинг энг яхшиси бўлди. Аллоҳ уларга шариатларнинг энг мукаммалини, йўлларнинг энг равшанини ва мажбуриятларнинг энг енгилини таклиф қилди.\nهُوَ اجْتَبَاكُمْ وَمَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ ۚ مِّلَّةَ أَبِيكُمْ إِبْرَاهِيمَ ۚ هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمِينَ مِن قَبْلُ وَفِي هَٰذَا لِيَكُونَ الرَّسُولُ شَهِيدًا عَلَيْكُمْ وَتَكُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ\nяъни: “Унинг ўзи (шу муқаддас дин учун) сизларни танлаб олди ва бу динда сизларга бирон ҳараж – танглик қилмади. Оталарингиз Иброҳимнинг динини (яъни, Исломни) ушлангиз!” Токи (қиёмат кунида) Пайғамбар сизларнинг устингизда гувоҳ бўлиши учун, сизлар эса (барча динлардаги) одамлар устида гувоҳ бўлишингиз учун (Аллоҳнинг) ўзи сизларни илгариги муқаддас китобларида ҳам, мана шу Қуръонда ҳам мусулмонлар деб атади” (Ҳаж сураси, 78-оят).\nИмом Аҳмад раҳимаҳуллоҳ Абу Саъид разияллоҳу анҳудан ривоят қилган ҳадисда Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: “Қиёмат кунида Нуҳ чақирилиб, унга: динни етказдингми? – дейилади. У эса, ҳа деб жавоб беради. Кейин унинг қавми чақирилади ва: сизларга етказдими? Дейилади. Улар эса: бизларга ҳеч қандай огоҳлантирувчи келгани йўқ, бизларга ҳеч ким келган эмас - дейдилар. Кейин Нуҳга: сенга ким гувоҳлик беради? - дейилади. У эса: Муҳаммад ва унинг уммати гувоҳлик беради, дейди. Мана шу ҳолат Аллоҳ таоло айтган “Шунингдек, сизларни адолатли уммат қилдик” деган оятининг маъносидир. Сизлар чақириласизлар ва Нуҳнинг етказганлиги ҳақида гувоҳлик берасизлар, сўнгра мен сизларга гувоҳлик бераман”.\nОяти каримада Аллоҳ таоло қиблани Байтул Мақдисдан Иброҳим алайҳиссаломнинг қибласи бўлмиш Каъба томонга буришлиги билан уларни умматнинг энг афзали қилмоқчи бўлганлигига ишора қилинади. Чунки, барча умматлар бу умматнинг фазл эгаси эканлигини эътироф этадилар. Маълумки, Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам Мадинага ҳижрат қилиб борганларида у ердаги аҳолининг кўпчилиги яҳудийлардан иборат эди. Аллоҳ у кишига намозда Байтул Мақдисга юзланишни буюрди. Бундан яҳудийлар жуда ҳурсанд бўлдилар. Чунки, Байтул Мақдис яҳудийларнинг қибласи эди. Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам у томонга бир неча ой юзланиб намоз ўқидилар. Ўзлари Иброҳим алайҳиссаломнинг қиблаларига юзланишни ёқтирар эдилар. Дуо билан ўз раббиларига юзланар ва назарларини осмонга қаратар эдилар. Шунда Аллоҳ таоло:\n“Дарҳақиқат, биз сизни юзингизни осмонга қараётганини кўриб турибмиз. Яқинда биз сизни ўзингиз рози бўладиган қиблага бурамиз. Энди юзингизни Масжидул Ҳарам томонга буринг. Қаерда бўлсангизлар ҳам юзларингизни у томонга буринглар. Албатта, китоб берилган кимсалар бу ҳукм роббилари томонидан келган ҳақиқат эканлигини биладилар. Аллоҳ уларнинг қилаётган амалларидан ғофил эмасдир” (Бақара сураси, 144-оят) – деган оятни нозил қилди.\nМусулмонларнинг қибласи бўлмиш Каъбаи Муаззама Исломда мўътадиллик рамзини ифодалайди. У муборак заминда ва ер юзининг энг ўртасида жойлашган. У Ер сайёрасининг қоқ марказида турибди. Дунёдаги одамларга нисбатан ғарбдан ҳам, шарқдан ҳам, шимолдан ҳам, жанубдан ҳам ўртада. Шунингдек, Аллоҳ таоло рисолати учун ҳам, одамлар намозда юзланадиган қибла учун ҳам, ваҳий тушириш учун ҳам айнан шу ерни танлади. Бу ўрта жой олийжаноб даъватнинг мўътадиллиги билан ҳам мувофиқдир. Аллоҳ таоло нур ва ҳидоят шуълаларини атрофдаги барча олам кишиларига тарқатиш учун мана шу ерни ихтиёр этди. Шундай қилиб раббоний ҳикмат даъватнинг ер юзи бўйлаб тарқалишига, ислом уммати Аллоҳ томонидан унга юклатилган омонатни адо қилишига имконият топиши учун ушбу жойни ер куррасининг ўртасида бўлишини тақозо этди.\nБошқа жиҳатдан исломнинг мўътадиллиги вақт кўринишида ҳам намоён бўлади. Рисолатнинг охиргиси бўлмиш Ислом башарият тарихини аввалида ҳам, охирида ҳам келмади, балки аввалги самовий рисолатлар келтирган хабарларни тасдиқлаш ва уларни асраш учун башарият тарихининг ўртасида келди. Шунингдек, Исломда ақида масаласини ҳам мўътадил, яъни энг яхши ва одилона эканлигини кўриш мумкин. Бу ақида бўйича бандалар яккаю ёлғиз, ҳеч кимга муҳтож бўлмаган, туғмаган ва туғилмаган, унга бирор нарса тенг бўлмайдиган зотга имон келтирадилар. Бу имон ҳар қандай ўхшашлик (ташбиҳ) ва буткул инкор қилиш (таътил) каби хусусиятлардан холидир. Чунки, Аллоҳ таоло шундай зотки, унга ўхшайдиган ҳеч нарса йўқ, у эшитувчи ва кўрувчидир. Бандалар Пайғамбар алайҳиссаломга Аллоҳнинг элчиси деб имон келтирадилар. У зот зиммаларидаги масъулият бўлмиш рисолатни етказдилар, омонатни адо этдилар, умматни ҳидоятга бошладилар, инсонларни зулматдан нурга олиб чиқдилар. Улар у зотга баъзи адашган кишилар ўз пайғамбарларини илоҳийлик даражасига эришган деб гумон қилганларидек эмас, балки пайғамбарлик ва элчилик даражасидан юқорига кўтармаган ҳолатда имон келтирадилар. Шунингдек, у зот барча одамлар қаторида ҳам эмаслар, тўғри, башарлар, лекин ваҳий келиб турган, раббилари тарафидан элчи бўлганлар. Шунинг учун у зотни мақташликда ғулувга кетиб қолишдан қайтарганликлари ҳақида ҳадислар ворид бўлган. Он ҳазрат шундай деганлар: “Мени ҳудди насоролар Марямнинг ўғли Исони мақтагандек ҳаддан зиёд мақтаманглар. Дарҳақиқат, мен бандаман, мени Аллоҳнинг бандаси ва унинг элчиси деб айтинглар”.\nАқидадаги мўътадиллик Аллоҳнинг сифатларини бошқа махлуқотларникига ўхшатмасликда ва бутунлай йўқ демасликда ҳам кўзга ташланади. Шунингдек, ақидадаги мўътадиллик қазои-қадарга имон келтиришда ҳам намоён бўлади. Бунга мисол қилиб аҳли сунна кишилари жабарийларнинг фикрларини рад қилишларини олиб кўришимиз мумкин. Жабарийлар: инсон қилаётган амалини бажаришга мажбур деб айтадилар. Аҳли сунна қадарни бутунлай инкор қилувчи Қадарийларнинг фикрини ҳам рад қилади. Аҳли сунна валжамоа мана шу икки тушунчанинг ўртасида туради. Улар Аллоҳни ҳар бир нарсанинг яратгувчиси деб, у хоҳлаган нарса бўлади, хоҳламаган нарса бўлмайди деб исбот қиладилар. Шунингдек, банданинг амаллари тақдирда ёзилган ва бу ишни амалга оширишда унинг ихтиёри ўзида деб имон келтирадилар. Бу билан улар бандадаги ихтиёрни йўқ дегувчилар билан қадарни инкор қилувчилар ўртасидан ўрин оладилар.\nИбодатда ҳам мўътадиллик мавжуд. Исломда кўрсатилган ибодатлар енгил ва ўртачадир. Ундаги ибодатлар бандалар бажариши машаққатли бўлган даражада оғир ҳам эмас, кишида бирорта асар қолдирмайдиган даражада арзимас ҳам эмас. Аллоҳ таоло бардаларига қурбилари етадиган ибодатларни буюрди. Аллоҳ намозни ҳар соатда ўқишни фарз қилмади, унинг ракатлари сони кўп ва машаққатли ҳам эмас. Шу билан бирга жуда оз ҳам эмас ёки бир ёки икки марта ҳам эмас. Балки ўртача миқдорда бўлиб, кеча ва кундуз орасидадир. Бир кеча ва кундузда беш вақт намоз фарз қилинган. Шунингдек, рўза тўлиқ бир йил давомида ҳам эмас, бир неча кун ҳам эмас. Балки йилда бир ой, у ҳам бўлса Рамазон ойидир. Бир кунлик рўза ўз ичига ўша куннинг тунини ҳам қамраб олмайди, балки тонг отгандан кун ботгунчадир. Закотнинг фақирга ҳам, молнинг эгасига ҳам ҳеч қандай зарари рўқ. Пул ёки тижорат молларини топишда қанчалик кўп тер тўкилган бўлса ундан чиқадиган закот миқдори жуда ҳам оз бўлади. Меҳнат кам сарф қилиниб топилган молларда, масалан ер ости бойликларида закот миқдори кўпроқдир. Пул ва тижорат молларининг қирқдан бири закотга берилади. Деҳқончилик маҳсулотлари ва мевалардан закот ҳам ҳудди шундай. Бирор асбоб ёрдамида суғориладиган экинларнинг йигирмадан бири закотга берилса, ҳеч қандай асбобсиз, ёмғир суви билан суғорилган экинларнинг ўндан бир қисми закотга берилади.\nҲаж ибодатини Аллоҳ таоло фақат қодир бўлган кишигагина фарз қилди. Уни икки ёки ундан ортиқ марта қилишни фарз қилмади, балки қодир бўлган кишига умрида бир мартагина қилишни фарз қилди. Шундай экан шариатнинг барча кўрсатмалари ҳар қандай ғулув ва камчиликлардан холидир.\nИсломда мўътадил ахлоқ деган тушунча ҳам бор. Ислом тавсия этган ахлоқларга бир назар ташласак унда ҳам мўътадиллик борлигини кўрамиз. Саховатни олиб қарайдиган бўлсак, у исроф билан бахиллик ўртасидир. Шижоат эса ўйламай, жаҳлга суяниб ҳаракат қилиш билан қўрқоқлик ўртасидадир.\nШунингдек, исломда руҳ ва жасад тарбиясида ҳам мўътадиллик мавжуд. Ислом жасад билан бирга руҳга ҳам бирдек эътибор қаратишга чақирган. Жасадга зарур бўлган нарсаларни фақат ҳалолини талаб қилишликка буюрган. Ҳадисда: “Сенда жасадингни ҳам ҳаққи бор” дейилади. Покиза ризқ ва ҳалол зийнатларни жасад учун ҳаром қилмайди. Жасадга қувват бағишлайдиган машғулотлар, жумладан камон отиш, сувда сузиш, отда чопиш, бадантарбия машғулотларига ўхшаш воситаларни қилишга ундайди. Руҳни эса, ибодатлар, Аллоҳга таважжуҳ, дуо қилиш билан парваришлаш лозимлигини уқтиради. Аллоҳ билан доимий алоқани ўрнатиш, уни мустаҳкамлаш, махфий ва ошкора ҳолатларда ҳам муроқабани унутмаслик руҳга нисбатан эътибордир. Руҳ ва жасад эҳтиёжларини қондиришда мувозанат сақлашлик, бирини қўйиб иккинчисига аҳамиятни кўпроқ қаратмаслик исломнинг бу соҳада ҳам мўътадил эканлигидан далолат беради.\nИсломдаги даъват усули ҳам мўътадил ҳолатда келгандир. Динга зўрлаш, қаттиқ қўллик қилиш йўқ. Ҳудди шундай, бепарволик ҳам сусткашлик ҳам йўқ. Балки у инсонларнинг ҳолатларига, табиатларига мутаносиб даъватдир. У даъват ҳикмат ва чиройли мавъизага асослангандир. Шу билан бир вақтда Ислом даъвати мулойимлик ва ҳалимликни ҳам талаб қилади. Аллоҳ таоло Мусо ва Ҳорун алайҳимассаломни Фиръавнни олдига юборганда:\nяъни: “Унга мулойим гапиринглар, шояд шунда у гапингиздан таъсирланса ва қўрқса” деган (Тоҳо сураси, 44-оят).\nИслом даъватни босқичма-босқич бўлишини тақозо қилади. Ривоят қилинишича, Умар ибн Абдулазизга ўғли Абдулмалик: Эй ота, нима учун фармонларни зудлик билан амалга ошириб қўяқолмайсиз? Қасамки, ҳақ йўлда мен ҳам, сиз ҳам қозонда қайнасак парво қилмас эдим, деди. Шунда Умар ўғлига жавобан: Эй ўғлим, шошилмагин. Аллоҳ Қуръонда ароқни аввал икки марта ёмонлаган, сўнгра учинчи мартасида ҳаром қилган. Мен одамларга ҳақиқатни бир йўла айтсам, улар бу ҳақиқатни моҳиятига тушунмай ҳаммалари инкор қилиб қўйишларидан қўрқаман. Натижада катта фитна пайдо бўлади – деганлар.\n"Ориат Доно" радиосининг “Зиё чашмаси” дастури\nСтраница 3 из 1656


ЎЗБЕКИСТОН ЙЎЛИ - Ўзбекистон овози газетаси\nнақадар тўғри эканини ҳаётнинг ўзи кўрсатмоқда\nИслом Каримовнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти лавозимига киришиш тантанали маросимига бағишланган Олий Мажлис палаталарининг қўшма мажлисидаги нутқида билдирилган кенг қамровли фикрлар халқимизнинг ўзига, буюк келажагига бЎлган ишончини янада мустаҳкамлади, катта марралар сари илҳомлантирди. Бугун Президент нутқи халқимиз, кенг жамоатчилик, хусусан, партиямиз аъзолари, фаоллари томонидан чуқур ўрганилмоқда...\nПрезидентимиз ўз нутқида эришган ютуқларимиз замирида, аввало, биз танлаган ва дунёда «ўзбек модели» деб ном олган машҳур беш тамойил — принципга асосланган, тадрижий — эволюцион, босқичма-босқич ривожланишнинг Ўзбекистон йўли муҳим ўрин тутганини алоҳида қайд этди.\nКомила КАРОМОВА, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати, Мудофаа ва хавфсизлик масалалари қўмитаси аъзоси:\n— Президентимизнинг қўшма мажлисдаги нутқида мамлакатимиз олдида турган стратегик вазифалар ҳақида атрофлича фикр юритилди. Мамлакат иқтисодиётини ривожлантириш, ҳаётимизни демократлаштириш ва энг муҳими юрт тинчлиги масаласи...\nМамлакат тинчлиги — ҳар бир халқ учун энг устувор масала ҳисобланади. Президентимиз ўз нутқида бунга яна бир бор эътибор қаратди. Бу бежиз эмас, албатта. Чунки, ўта таҳликали, тобора кескинлашиб бораётган, турли хавф-хатарларга тўла замонда яшаяпмиз. Шу боис Ватанимиздаги тинчлик-осойишталикни, чегараларимиз дахлсизлигини сақлаш энг муҳим масалага айланмоқда. Бу борада Ўзбекистон йўлини давлатимиз раҳбари яна бир бор таъкидлади. «Ўзбекистон ҳеч қандай ҳарбий-сиёсий блокка қўшилмайди, ўз ҳудудида чет эл ҳарбий базаларини жойлаштиришга, бизнинг ҳарбийларимизнинг мамлакатимиз ташқарисида бўлишига мутлақо йўл қўймайди».\nМамлакатимиз раҳбарининг бу даъвати ҳар бир ўзбекистонликни, айниқса, биз, оналарнинг қалбини тўлқинлантириб юборди. Чунки барча оналар тинчликни, фарзандлари соғ-омон бўлишини истайди.\nБиз депутат сифатида халқ орасида бўламиз. Сайловчилар билан учрашамиз. Одамларнинг кўзларидан, сўзларидан шуни англаймизки, улар тинчлик қадрига, мустақиллик қадрига етишади. Уни кўз қорачиғидай асрашади.\nДарҳақиқат, бугун бутун дунёда юз бераётган воқеалар, қарама-қаршиликлар, сиёсий курашларни таҳлил этган ҳолда, шундай хулосага келамиз.\nТинчлик осмондан тушмайди. Мамлакатимиздаги тинчлик ва осойишталикни сақлаш учун, аввало, атрофимизда бўлаётган воқеаларга нисбатан сергак бўлиш ва ўзимизнинг холис муносабатимизни билдиришимиз керак. Қолаверса, мана шундай таҳликали бир даврда яқин ва узоқ қўшниларимиз билан ўзаро манфаатли ҳамкорликни ривожлантириш ҳам ўта муҳим масаладир.\nТарих бизга йўл кўрсатади. Ўтмишда қандай воқеалар бўлганини, улардан қандай хулосалар чиқариш лозимлигини биз биламиз. Президентимиз таъбири билан айтганда, ўзбек халқига тинчлик-омонлик керак. Фақатгина орзу билан эса тинчликка етиб бўлмаслиги ҳаётий ҳақиқат. Унга кураш ва фақат курашлар билан эришилади.\nҲасан НОРМУРОДОВ, «Нуроний» жамғармаси Самарқанд вилоят бўлими раиси, халқ депутатлари вилоят Кенгашидаги ЎзХДП гуруҳи аъзоси:\n— Телевизор орқали Президентимизнинг Олий Мажлис палаталари қўшма мажлисидаги нутқини диққат билан эшитиб, жуда ҳам ҳаяжонланиб кетдим. Ҳам чуқур ўйга чўмдим. Нутқда айтилган ҳар бир гапнинг тагида катта маъно-мақсад ётибди. Масалан, Юртбошимизнинг агарки биз эришган ютуқ ва марраларимиз билан чегараланиб, хотиржамлик, ҳаволаниш ва бепарволик кайфиятларига берилиб кетсак, бундай ҳолат барчамиз йўл қўйган, кечириб бўлмайдиган катта хатога айланиб кетиши мумкин, деган сўзлари маъносига эътибор қаратайлик.\nБугун дунёдаги вазият, жаҳон миқёсида иқтисодий-молиявий инқироз, қарама-қаршиликлардан келиб чиқиб фикрласак, барча йўналишларда олиб бораётган ишларимизни янада кучайтириш зарурлигини англаймиз. Бунинг учун, аввало, нуронийлар, кексалар, катта ҳаётий тажрибага эга бўлган инсонлар бошқаларга ибрат бўлиши, ёшларни доимо ҳушёр бўлиш ва олдинга интилишга рағбатлантириши лозим.\nПрезидентимиз дунёда қарама-қаршилик тобора бешафқат тус олаётгани, радикализм, терроризм, экстремизм каби таҳдидлар кучайиб бораётгани барчамиздан аввало бир ёқадан бош чиқариб, сафарбарликни янада оширишни талаб қилади, деди.\nДарҳақиқат, бирлашиб ички ва ташқи душманларга қарши мардона тура олган халқни ҳеч қандай куч енга олмайди. Бу борада амалга ошираётган ишларимиз қаторида ҳаётимизни ўзгартираётган демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш, уларнинг мазмун-моҳиятини халқимизга тушунтиришда фаол иштирок этишимиз лозим.\nҲозирда мамлакатимиз раҳбари нутқини тарғибот қилишга қаратилган тадбирлар режасини ишлаб чиқдик. Унга кўра, вилоятимиз нуронийлари, ЎзХДП депутатларидан иборат тарғибот гуруҳлари учрашувлар, давра суҳбатлари ўтказади. Бундай мулоқотларда асосий эътибор тинчлик, ўзаро аҳиллик масалаларига қаратилади. Унда Иккинчи жаҳон уруши қатнашчилари, кўпни кўрган отахону онахонлар, эл эътиборидаги инсонлар ёшларга яқин ўтмишда бошимизга солинган мусибатлар, бугунги кунларнинг қадри ҳақида сабоқ беришади.\nУрушнинг оғир йилларини бошидан ўтказган, мустабит тузум азобларини кўрган кекса авлод вакиллари ҳар иккала даврни ёшларга таққослаб бериши катта тарбиявий аҳамиятга эга, деб ўйлайман.\n— Президентимиз ўз нутқида эришган ютуқларимиз замирида, аввало, биз танлаган ва дунёда «ўзбек модели» деб ном олган машҳур беш тамойил — принципга асосланган, тадрижий — эволюцион, босқичма-босқич ривожланишнинг Ўзбекистон йўли муҳим ўрин тутганини алоҳида қайд этди.\nҲақиқатан ҳам, айниқса, беш тамойилнинг бири бўлган — кучли ижтимоий сиёсат ўтган даврда халқимизни қанча кўнгилсизликлар, хавф-хатарлардан асраб қолди. Бу сиёсат натижасида оғир даврларда ҳам аҳолининг ижтимоий ҳимояси таъминланди.\nБугун юртимизда амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотлар натижасида Ўзбекистон иқтисодиётининг барқарор ўсиш суръатларини таъминлашга эришилмоқда. Мисол учун, охирги 10 йил давомида мамлакатимизда ялпи ички маҳсулотнинг ўсиш суръатлари 8 фоиздан ошиб келаётгани бунга яққол далил бўла олади. Ушбу кўрсаткич ва рақамлар мамлакатимизда олиб борилаётган ислоҳотларни қанчалик тўғри эканини кўрсатиб турибди.\nПрезидентимиз таъкидлаганидек, бундай ютуқларнинг сабабларини биз аввало мард ва матонатли, кўпни кўрган халқимиз, одамларимизнинг дунёқараши, сиёсий онги ва савияси тобора юксалиб бораётганида кўрамиз. Ва энг муҳими, бунинг сабаби бугунги кунда ҳал қилувчи куч бўлиб майдонга чиқаётган, замонавий билим ва касб-ҳунарларни пухта эгаллаган, мустақил ва янгича фикрлайдиган, Ватанимизнинг эртанги куни учун масъулиятни ўз зиммасига олишга қодир бўлган ёшларимизни биз ўзимизнинг ишончимиз, таянчимиз ва суянчимиз деб билганимиздадир.\nАлбатта, бу борадаги ишларни янада изчил давом эттириш, ислоҳотларга муносиб ҳисса қўшиш ҳар бир Ўзбекистон фуқароси, жамоат ташкилотлари, хусусан, сиёсий партиялардан ҳам катта масъулият талаб этади. Президент нутқида ёшларга алоҳида эътибор қаратилди. Шундан келиб чиқиб, «Истиқбол» ёшлар қаноти Наманган вилоят бўлими фаоллари нутқда билдирилган фикрлар моҳиятини ёшлар ўртасида тарғиб қиладиган кўплаб тадбирлар ташкил этишни режалаштирган.\nПрезидентимиз томонидан айтилган фикрлар мамлакатимизни тараққий эттириш, халқимиз турмуш фаровонлигини ошириш, минтақада тинчлик ва осойишталикни таъминлашда муҳим ўрин тутади.\nДепутатлар, партиямиз фаоллари нутқда билдирилган фикр ва мулоҳазаларни чуқур ўрганган ҳолда, тизимли равишда ҳаётга татбиқ этишда фаол иштирок этишлари лозим...


Соғлиқни сақлаш тизимида 60 фоиз кексалар: ёшлар қаерда? – HURRIYAT\nСоғлиқни сақлаш тизимида 60 фоиз кексалар: ёшлар қаерда?\n1 yil oldin Behzod 282\nРеспублика Соғлиқни сақлаш вазирлиги, Сурхондарё вилоят ҳокимлиги ҳамда вилоят соғлиқни сақлаш бошқармаси ҳамкорлигида Тошкент шаҳридаги тиббиёт олий ўқув юртларида таълим олаётган сурхондарёлик ёшлар билан ташкил этилган навбатдаги учрашув пойтахтдаги тиббиёт ходимларини малакасини ошириш институти мажлислар залида бўлиб ўтди.\nТадбир жонли мулоқот тарзида кечганлиги талабаларга ўзгача кайфият улашди. Берилган саволларга вилоят ҳокимлиги ва соғлиқни сақлаш бошқармаси вакиллари атрофлича жавоб қайтаришди.\nБобохон Шукуров, вилоят соғлиқни сақлаш бошқармаси бошлиғи:\n— Албатта, бу ерда сизлар билан мажлисбозлик қилиш ниятимиз йўқ. Келинг, суҳбатимизни жонли мулоқот тарзида ўтказсак. Мана, сизлар пайтахтимиздаги нуфузли олий ўқув юртларида таҳсил олаяпсизлар. Бизни қизиқтиргани, нега ўқишни тугатиб, ўзингиз туғилиб ўсган юртга бориб ишлашни хоҳламайсиз? Вилоятимиз раҳбарияти сизлар учун барча шароитни яратиб беради.\nТўғрисини айтганда, ҳозирда вилоят тиббиёт соҳасида кадрлар етишмаслиги сезилиб қолди. Вилоят аҳолисининг саломатлигини сақлаш, доимий назоратга олиш, касаллик аломатларидан шикоят қилган беморни тинглаб, ўз вақтида керакли муолажа қилиш масаласида нафақадаги фахрий шифокорларимиз ёрдамидан ҳам фойдаланаяпмиз.\nБ.Шукуров айтганидек, расмий маълумотларга кўра, вилоятдаги тиббиёт муассасаларида ишлаётган шифокорларнинг 60 фоизини нафақадаги тиббиёт ходимлари ташкил этади. Ёшлар пойтахтимиз ва баъзи вилоятларда фаолият юритаётган тиббиёт олий ўқув юртларида таҳсил олар экан, ўқишни тугатгач, имкон қадар ўша жойда қолиб ишлашни исташаяпти. Бунинг ўзига яраша сабаблари бор, албатта. Ўқишни тугатаётган ёшлар, аввало, яхши муҳитда, қолаверса, мустақил ҳаётга қадам қўйишда ўзини ўзи таъминлашни хоҳлайди. 6-босқич ва магистратура талабаларининг асосий қисми оила қурган, фарзандли ёшлар ҳисобланади.\nШундай экан, оилани боқиш, бошпанали бўлиш, уларнинг биринчи галдаги орзуси.\nЧори Бегимқулов, Сурхондарё вилоят ҳокими ўринбосари:\n— Вилоятимизда тиббиёт соҳасини замонавий усулда барпо этиш ишлари жадаллик билан олиб борилаяпти. Энг ривожланган давлатлардан тиббий техник ускуналар, аниқ ва сифатли ташхис қўя оладиган жиҳозлар олиб келинмоқда. Энди бу жиҳозларда замон талаблари асосида таълим олган ёш кадрлар ишлаши керак. Сиз ўқишни тугатиб бизга мурожаат қилинг, албатта, иш билан таъминлаймиз. Агар қўшни вилоятлардан дўстларингиз бўлса, улар бизнинг вилоятда ишлашни хоҳлашса, уларга ҳам барча шароитни қилиб берамиз. Вилоят маркази ва туман марказларида янги, замонавий уй-жойлар қурилмоқда. Керак бўлса, уй билан ҳам таъминлаймиз.\nУшбу гап барча тадбир қатнашчиларида бирдек қизиқиш уйғотди.\nАкмал Ибрагимов, битирувчи:\n— Ҳозир сизларни тинглаб, бир савол туғилди, нега бошқа вилоятдан ишлаш учун борган ёш кадрга уй-жой берилади-ю, Сурхондарёда туғилган, Тошкентда ўқиб, ўз юртида ишлашни хоҳлаган ёш кадрга уй-жой берилмайди?\n— Нега берилмасин? Давлатимиз ёшларни қўллаб-қувватлаш учун жуда кўп имтиёзлар яратди. Боринг, биз сизнинг имтиёзли ипотека кредити асосида уй-жой олишингизга кўмаклашамиз, — деди Ч.Бегимқулов.\nБиргина Сурхондарё вилоятидан Тошкент тиббиёт академиясида 173 нафар, Тошкент педиатрия тиббиёт институтида эса 160 нафар талаба таҳсил олади. Агар уларга вилоятларда ҳам, худди Тошкентдаги каби, шарт-шароит яратилса, албатта, ота-онасининг, оиласининг бағрида яшаб, ишлашни исташади. Қолаверса, ўз туғилган юрти шаънини кўтариш, жамиятда фаровон турмуш тарзини шакллантиришда ўз ҳиссасини қўшади.\nТан олиб айтиш керак, тиббиёт ходимларининг бугунги маоши рўзғор тебратишга, оила боқишга етарли эмас. Сурхондарё вилоят ҳокимлиги ва соғлиқни сақлаш бошқармаси мутасаддилари вилоят молия бўлимлари билан келишган ҳолда ёш кадрларни икки ставкали иш билан таъминлашни ваъда қилишаётган бўлса-да, бу айрим ташкилотларнинг ҳайдовчиси оладиган ойлик маошича бўлмайди.\nХориж тажрибасидан келиб чиқилса, марказлашган шаҳарларда пул топиш ҳам, уни сарфлаш ҳам осон, энг муҳими, кундалик айланма маблағ бор. Бюджет ташкилотларининг ойлиги ошиши билан бозорларда кўтариладиган нарх-навога қараб, хизмат кўрсатиш ҳақи ҳам ошиб бораверади.\nАлбатта, жонли мулоқот тарзида ўтган тадбирда иштирок этаётган талабаларнинг кўзларида келажакка ишонч, умид учқунлари порлагани сезилиб турди. Иштирокчи-талабаларнинг кўпчилиги ўз юртига бориб ишлаш ниятида эканини айтишди. Вилоятда қад ростлаган янги, замонавий усулдаги қишлоқ врачлик пунктлари, оилавий поликлиникаларга ҳам сифатли ва замонавий тиббий ускуналарнинг кириб борганлиги, бу муассасада илм ўрганишга иштиёқманд, янги ускунада ишлай оладиган, соҳага янгилик олиб кирадиган ёш кадрларга, албатта, эҳтиёж туғилади.\nҲозирча биргина Сурхондарё вилоятида тиббиёт соҳасида 3963 нафарга яқин шифокор етишмас экан. Бу қарийб 2,5 миллион аҳолиси бор вилоят учун етарлича муаммо туғдириши табиий ҳолат. Айниқса, кардиолог, эндокринолог, офтальмолог, онколог, травматолог, уролог, педиатр ва бошқа тиббий йўналишларда врачлар етишмаслиги аҳоли саломатлигини сақлашни тўлалигича қамраб олиш имконини бермайди. Айниқса, кейинги пайтларда ҳали медицинага номаълум бўлган, айрим касаллик турларининг пайдо бўлиши, уларни бартараф этишда замонавий фанлар асосида таълим олган ёшларга эҳтиёж катта эканлигини кўрсатади.\nЯқин йилларгача вилоятнинг энг чекка тумани Узунда истиқомат қилаётган фуқаро юрак- қон-томир ёки ишемия ва шунга ўхшаш оғир кечадиган касаллик билан оғриганда даволаниш учун вилоят маркази — Термиз шаҳрига боришига тўғри келарди. Ўртадаги масофа ҳисобга олинса, то етиб боргунча аҳволи нима кечишини ўзингиз тасаввур қилаверинг.\nЯнгиланаётган Ўзбекистонда инвесторларнинг эркин фаолият юритишига яратилган шароит туфайли, ҳозирда Денов туманида барча қулайликларга эга тез тиббий ёрдам кўрсатиш маркази иш бошлагани аҳоли оғирини енгил қилишда муҳим аҳамият касб этмоқда.\nЯна айтиш керакки, бу муаммолар биргина Сурхондарё вилоятига тегишли эмас, балки қолган барча вилоятларда ҳам мавжуд муаммолардир.\nШу ўринда яна бир фикрни айтиш керакки, ҳозирда ҳар бир врач бир кунда қанча кўп касал кўрса, яъни унга юклатилган юкламани ортиғи билан бажарса шунча кўп маош оларкан. Буниси ажабланарли, энди шифокор кўпроқ ойлик олиш учун ўз ҳудудида касални кўпайтириши керакми? Чет эл тажрибасида эса бутунлай бошқача, шифокор ўз ҳудудида касалланган беморлар сонини қанча камайтирса, шунча кўп маош белгиланади. Бу — адолатли ечим эмасми?\nАйтиш жоизки, Тошкентдаги тиббиёт ходимлари малакасини ошириш институтида бўлажак шифокорлар — ёшлар билан бўлиб ўтган очиқ мулоқот ҳар томонлама манфаатли бўлди. Тадбир сўнггида иштирокчилар бир овоздан: “Термиз шаҳрида бўладиган учрашувда кўришгунча”, дейишди.\nPrevious Ўзбекистонда “кўз банки” ташкил этилиши мумкин\nNext “Оққон — оғир касаллик, аммо бедаво эмас”


Урумчидаги вазият назорат остида\nХитойнинг Синхуа ахборот агентлиги Шинжон Уйғур мухтор ўлкаси пойтахти Урумчида вазият назорат остида эканини билдирди.\n5 июл куни Урумчида содир бўлган ғалаён пайти камида уч одам нобуд бўлгани хабар қилинган эди.\nХитойдан олинган хабарларда Урумчи шаҳрида маҳаллий халқ вакиллари кўчаларда машиналарга ўт қўйгани ва хавфсизлик кучлари билан тўқнашгани билдирилган.\nХитой ҳукумати мустақил Уйғур давлати қуриш мақсадида хорижда фаолият юритаётган гуруҳлардан бирини тартибсизликларни уюштиришда айблади.\nУрумчидаги воқеалар ҳақида маълумот олиш мақсадида Швециядан сиёсий бошпана олган Дунё Уйғур қурултойи ташкилоти матбуот вакили Дилшод Рашид билан телефон орқали боғландик.\nСургунда фаолият юритаётган уйғур фаоллари вакили Урумчидаги ғалаёнларга Хитой ҳукуматининг уйғурларга нисбатан юритаётган қатағон сиёсати сабаб бўлганини айтди.\nУнга кўра, Хитойнинг хавфсизлик кучлари Урумчи шаҳрига кириш ва чиқиш йўлларини тўсиб қўйган.


Рўйхатга олиш тамойиллари » Зарбдор тумани ҳокимлиги расмий сайти\nЗарбдор тумани ҳокимлиги » Янгиликлар » Рўйхатга олиш тамойиллари\nРўйхатга олиш тамойиллари\n13 апрель 2022 йил\nХалқаро тавсияларга кўра, аҳолини рўйхатга олиш қуйидаги муҳим тамойилларга асосланади:\nМарказлаштириш. Аҳолини рўйхатга олишни бошқаришнинг қатъий марказлаштирилиши ушбу тадбирни муваффақиятли ўтказишнинг асосий шартларидан биридир.\nАҳолини рўйхатга олишнинг мунтазамлиги. БМТ тавсияларига кўра, аҳолини рўйхатга олиш 10 йилда камида бир маротаба ўтказилиши белгиланган.\nАҳолини рўйхатга олиш махсус тайёрланган мутахассислар – ҳисобчилар томонидан ўтказилиши. Мазкур тадбирни амалга ошириш учун кўп миқдорда махсус ходимлар ёлланади, уларнинг таркибига зиёлилар, талабалар ҳам киритилиши мумкин.\nАҳолини рўйхатга олишни аниқ бир муддатда ўтказиш.\nБу тадбирни амалга оширишга одатда 10–12 кун талаб этилади. Аҳолини рўйхатга олиш бир неча кун давомида ўтказилса ҳам, маълумотлар аниқ бир вақтда – кўпинча аҳолини рўйхатга олишнинг биринчи кунининг 0 соатдаги ҳолати бўйича қайд этилади. Бу аҳолини рўйхатга олишнинг нозик вақти, деб ҳам аталади.\nМасалан, чақалоқ аҳолини рўйхатга олиш даврида, аммо ана шу аниқ муддатдан кейин туғилган бўлса, у аҳоли рўйхатига киритилмайди. Лекин, кимдир бу аниқ нозик муддатда ҳаёт бўлиб, шундан кейин, яъни аҳолини рўйхатга олиш даврида вафот этса,\nу аҳоли рўйхатига киритилади.\nАҳолини рўйхатга олишнинг белгилаб қўйилган аниқ дастурининг мавжудлиги ва тадбирни унга қатъий риоя қилган ҳолда ўтказиш. Аҳолини рўйхатга олиш дастури – рўйхатга олишда муайян талабларни ҳисобга олган ҳолда, аҳолига мурожаат қилинадиган саволлар рўйхатини, маълумотларни қайд этиш, тўплаш, қайта ишлаш, якуний маълумотларни эълон қилиш тартибларини\nАҳолининг тўлиқ қамраб олиниши. Аҳолини рўйхатга олишда кимдир унутиб қолдирилиши ёки икки марта рўйхатга олиниши ҳоллари учраса ҳам, мавжуд аҳолининг рўйхатдан жой олинишини таъминлаш асосий вазифа ҳисобланади.\nМаълумотларнинг махфийлиги ва шахсийлаштирилиши. Аҳолини рўйхатга олишда индивидуал асосда ҳар бир шахс тўғрисидаги якка маълумотлар тўпланади. Шу билан бирга, респондентлардан олинган маълумотларнинг номсизлиги кафолатланади. Аҳолини рўйхатга олиш варақасидан фақат натижаларни умумлаштириш учун фойдаланилади.\n8. Ихтиёрийлик. Шахс тўғрисидаги маълумотлар сўралаётган (респондент)нинг жавоблари (кичик ёшдагилар учун – ота-оналари ёки уларнинг ўрнини босадиган шахсларнинг) асосида қайд қилинади ва буни ҳужжат билан тасдиқлаш талаб этилмайди.