12 июл 2020, Тошкент вақти: 14:51\nРуминия ҳукумати ўзбекистонлик қочқинлар учун ўз мамлакатида вақтинчалик бошпана беришга розилик берди. Бу ҳақда 28 июл куни Бухарестда ўтказилган матбуот анжуманида Руминия ташқи ишлар вазири Михай Разван баёнот берди.\n“Бизнинг ёрдамимиз мутлақ сиёсий сабабларга асосланмаган. Чунки бу қарорни ўзбекистонлик қочқинларнинг оғир аҳволда қолгани учун қабул қилдик. Бизнинг бу қарорнинг сиёсий жиҳғатлари ҳам бор, чунки БМТнинг қочқинлар масаласи бўйича олий комиссарлиги қочқинларни кўчириш учун Ўзбекистонга қўшни мамлакатларда хавфсиз бошпана топа олмаганидан сўнг, бу қарорни қабул қилдик. БМТнинг қочқинлар масаласи бўйича олий комиссарлиги мутахассислари Ўзбекистонда 2005 йил май ойидаги воқеалардан сўнг вужудга келган вазият туфайли Ўзбекистон фуқароларига қочқин мақомини беришга қарор қилди, шунинг учун ҳам улар халқаро ҳимояга мухтож”, - деди жумладан Руминя ташқи ишлар вазири.\nШундай қилиб, ўзбекистонлик қочқинларнинг 440 нафари 28 июлдан 29 июлга ўтар кечаси Руминияга кўчирилади. Бу ҳақда БМТнинг қочқинлар масаласи бўйича олий комиссарлиги матбуот котиби Астрид ван Грендерен Сторт Озодлик радиосига буларни айтди.\n“Бишкек аэропотидаги 426 қочқин ҳамда ҳибсдаги 29 қочқиндан Қирғизистон расмийлари озод этишга розилик беран 14 нафари Руминияга кўчирилади. Ҳибсда қолаётган қочқинларнинг қолгани ҳам озод этилишига умид қиляпмиз ва буни яратгандан сўраяпмиз.”\nБМТ вакилининг айтишича, Қирғизистон расмийлари қочқинларнинг 15 нафарини озод этишга ҳозирча розилик бергани йўқ. Бироқ уларнинг тақдири борасида музокаралар олиб борилмоқда.\n“Биз бу 15 қочқиннинг тақдиридан хавотирдамиз. Қирғиз расмийлари уларнинг ишларини ўрганиб чиқиш учун Бишкекда қолдиришни ва Ўзбекистонга қайтариб юбормасликни ваъда қилишди. Шунга қарамасдан биз хавотирдамиз”, - дейди ван Грендерен Сторт.\nҚирғизистон Бош вазир ўринбосари Феликс Қулов ҳибсда қолаётган қочқинлар масаласи халқаро қонунларга кўра ҳал этилишини таъкидлади.\n“Қочқинларга оид 1951 йилда қабул қилинган конвенциянинг 32 моддасига кўра, бирор жиноятда айбланаётган шахсларни қайтариб юбориш масаласи маҳаллий суд органлари орқали ҳал этилади. Жиноятчиларни қайтариб беришни кўзда тутган Минск конвенциясига келсак, бу конвенцияда қочқинлар масаласини эмас, оддий жиноятчилар масаласини ўз ичига олади.”\nҚирғизистон расмийсининг айтишича, Ўзбекистон бош прокуратураси қочқинларнинг 12 нафарини қайтариб беришни сўраган. Уларнинг тақдири ҳам суднинг қарорига кўра ҳал этилади, дейди Қулов.\nХалқаро Хюман райтс уотч ташкилоти вакили Ҳолли Картнернинг озодлик радиосига айтишича, бошқа халқаро меъёрларга қочқинлар ҳеч қандай шароитда Ўзбекистонга қайтарилмаслиги лозим.\n“Ўзбекистон узоқ вақтлардан бери ўзининг сиёсий рақибларига нисбатан систематик равишда қийноқларни қўллагани билан танилган. Қийноқларга қарши конвенция эса қочқин мақоми берилганми ёки йўқми, бундан қатъий назар ҳеч кимни Ўзбекистон каби, қийноқларни қўлловчи мамлкатга қайтаришни ман этади”, - дейди Картнер.\nШу ўринда эслатиб ўтиш жоиз Қирғизистон ҳам Қийноқларга қарши конвенцияга қўшилган.\nХюман райтс уотч вакилининг айтишича, Қирғизистондаги ўзбекистонлик қочқинларнинг бирортаси ўз ватанига қайтарилса, улар шубҳасиз қийноққа солинади.\n“Қирғизистонда жон сақлаётган ўзбекистонлик қочқинлар Ўзбекистонга қайтариб юборилса, уларни қийноқларга солишади, ҳатто бундан ҳам баттарроқ тақдир кутиши мумкин уларни. Хюман райтс уотч ва БМТ Ўзбекистон бўйича охирги 10 йил ичида тўплаган хужжатларга кўра, Ўзбекистонда қийноқлар систематик равишда қўлланади.”\nШунинг учун, дея давом этади, Ҳолли Картенр, халқаро ҳамжамият Қирғизистон ҳукуматини қочқинларни Ўзбекистонга қайтармасликка кўндириши лозим.\nАйтиб ўтганимиздек, тақдири ҳозирча ноаниқ қолаётган 15 қочқин борасида музокаралар олиб борилмоқда. Бу музокаралар 15 қочқин учун ижобий якунланишига умид борми, деган саволга БМТ вакили ван Грендерен Сторт бундай жавоб берди.\n“Самолёт жума куннинг дастлабки соатларида Руминияга учиши режалаштирилган. Бу самолётда ҳибсдаги 29 қочқиннинг ҳаммаси учун жой бор. Шунинг учун улар ҳам, ёки ҳеч бўлмаганда 25 нафари ана шу самолётда учиб кетишига умид қиляпмиз.”\nБМТ вакилига кўра, қочқинлар Руминияда бир неча ҳафта бўлиб, у ердан бошқа мамалкатга олиб борилади.\n“Руминияда қочқинлар билан уларни бошқа мамлакатга турғун яшаш учун кўчириш мақсадида суҳбат ўтказишади. Бу жараён иложи борича тезроқ якунланиши ва Руминия ҳукуматига ортиқча ташвиш келтирмаслигига умид қиламиз. Ҳар нечук, биз қочқинлар билан боғлиқ барча харажатларни ўз зиммамизга оламиз ва қочқинлар иложи борича тезроқ Руминиядан кўчирилишига ҳаракат қиламиз”, - дейди БМТ вакили.\nРуминия ташқи ишлар вазирининг баёнотида, қочқинларни Руминиядан кўчириш кўзда тутилаётган мамлакатларга АҚШ, Канада, Дания ва Голландия киради.\nАйни пайтда, АҚШ Давлат департаменти Руминия ҳукуматининг ўзбекистонлик қочқинларга вақтинча бошпана бериш ҳақидаги қарорини олқишлади. Давлат департаменти эълон қилган баёнотда, Руминия яна бир бор халқаро қонунларни ҳурмат қилишини кўрсатгани айтилади ҳамда Руминия ҳукуматига миннатдорчилик билдирилади.


Шукур Холмирзаев. Ўттиз беш ёшда ҳам — www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Илм ва фанАдабиётШукур Холмирзаев. Ўттиз беш ёшда ҳам\nЧоп этилган 02.07.2013 МуаллифZiyouz.uz\nЁзувчи Эркин Аъзамовга мактуб\nЭркинжон, яқинда юртдан келдим. Тўғрироғи, Деновдан, Зойир Мамажоннинг тўйидан. Кенжа қизини чиқарди. Анча ҳорғин кўринди бу долиғули укам. Битта тўйлар Зойирдек йигитларни бунчалар толиқтирмасди-ёв. Тўғри, газетанинг иши ҳам оғир, айниқса, уни “Чағониён” қилиб чиқараман десанг. Қолаверса, “зўравон”лардан шикоятчилар кўп келишаркан редакцияга. Ходимлар маслаҳат бериб қайтаришса ҳам келишавераркан: ишонишади-да газетасига. Мен дадил айта оламан: “Чағониён” — тўртинчи ҳокимият бўлибди.\nТўйда Гелдимурод Саидмаликовни ҳам кўрдим. Елкаси пасайиб, ёшига ярашмаган бир юриш билан биз ўтирган уйнинг деразаси пастидан ўтди. Мен дарҳол ўрнимдан турдим. Ана, қучоқлашув, мана қучоқлашув!\nЭй, Эркинжон, нимага мундай, а, менинг энг яхши кўрган-ишонган ука-шогирдларим… Негадир қамалади. Зойир акангизни биласиз, икки марта қамалиб чиқиб, яна газетаси муҳаррирлигини олди: айбсиз-да! Мана, Гелдимурод ҳам уч йил “ётиб” келди. Сабабини ҳеч ким тушунтириб беролмайди. Аммо унга тағин вилоят газетаси муҳаррирлигини таклиф этишганда, Гелдимурод кўнмабди. “Раҳмат”, деб, “Термиз оқшоми” деган янги бир газета очибди. Мен уч-тўрт сонини кўздан кечирдим ( Тошкентга келгач). Вей, биронта мақоласини ҳам кейин ўқийман деб ўтиб кетолмайсан: бари қизиқ, маъноли, маърифатга чорловчи.\nАйтмоқчи, базм оқшоми Хуррам акангиз (Мақсадқулов) билан бир хонада ётдик. Эй, яхши шоир-а, шу йигит? Аруздаги шеърларидан талайини ўқиб берди. Маза қилдим. Кейин Менгзиё акангизни (Сафаровни) эслашдик. У ҳаёт бўлганида, меҳмонхона тўлиб турарди шовқинга… Шафоат Раҳматулла Термизийни суриштирдим. Келиб қолар дейишди. Келиб қолмади. Тожиддин Раззоққа ҳам илҳақ бўлдим. Гумбирлаб кириб келиб, дунёнинг у ёғидан кириб, бу ёғидан чиқадигандек бўлаверди. Кўп ўқиган, кўп нарсани билади-да, хумпар. Эй, Эркин, одам ортиқ даража билимдон бўлса ҳам, бошқаларни толиқтириб қўйиши мумкин экан. Ёки хижолат торттирар экан. Дарвоқе, Тожиддиннинг мақолаю эсселарида ҳам шу — тиғиз билим кўзга ташланади. Айтмоқчи, сизнинг “сценарий”ингиз асосида олинган “Дилхирож” филми ҳақида “Моҳият”даги чиқишида ҳам шу аҳволни кўрдим… Эркинжон, филмингизнинг номи хусусида мухбир берган саволга режиссёрингиз ҳам жўяли жавоб беролмади. Ахир, бу оддий гап-ку: дил — дил, хирож — бойлик…\nҲа, майли. Шундай қилиб, тўйнинг эртаси Тошкентга қайтдим. Зойиржон Булунғургача машина қилиб берди. Бойсунда тўхтамай ўтдим. Лолазор, лолазор…\nТошкентга — боғчамга етиб келдим-у, чўзилиб қолдим. Уч кунда у ёғи — 1000, қайтиши ҳам — 1000 километр бўлган йўлни босиб ўтиш оғирлик қиларкан энди каминага. Бунинг устига, тўйхонада ҳалиги исқотидан унча-мунча отилган эди. Ўшанинг асорати эзди акангизни… Кейин, одатдагича, жавонда ётган китоблардан олиб варақлай бошладим. Ёзолмаганингдан кейин аҳволинг шу-да. Қарасам, китобларни аввалбаҳор хатм қилиб қўйган эканман. Ўйланиб, роҳатланиб… ҳа-ҳа, чиндан ҳам роҳатланиб ётдим. Масалан, Ойдин Ҳожиеванинг “Паноҳим” деган бир жилдли асарини аллақачон ўқиган эканман. Ойдиннинг шоирлиги ўз йўлига, китобнинг тенг ярмиси шеърлар, қолган ярми… “ҳикоялар” экан. Ҳа-ҳа, ҳикоялар. Балки кўзингиз тушгандир? Вей, Эркинжон, Ойдин балодай прозаик экан-е! Ҳикоялари… тўғри, тўлақонли ҳикоялар эмас: жанр талабига жавоб бериши учун бир қамчи етмайди; асардан чиқадиган маъно… жўн, ҳатто йўқ даражада. “Одамларимиз яхши-да”, деган гап, холос. Бироқ, Эркинжон, шундай чиройли, шундай дилкашлик билан, самимий тасвирлаганки, унинг болалиги ўтган қишлоқ чизгиларини ўқиганимда ўзимизнинг Бойсунни (Усмон Азим тасвирламиш) асл қиёфаси кўз олдимдан ўтди. Ҳа, ўша ибтидоий Бойсун… …Ўзидан кетиб қолган Бойсун. Бинобарин, Ойдиннинг ҳам туғилган гўшаси — Бухоронинг Бўстон қишлоғига ҳаёт ўз таҳририни киритгани шубҳасиз. Аммо Ойдиной туркумни шундай тугатадики, Бўстон жилла ўзгармай қолиб келаётгандек, ўша одамлар — ўша одамлардек. Қизиқ, ишонгинг келади…\nФаҳмимча, Ойдиндан яхшигина ёзувчи чиқаркан-у, вақтни ўтказиб юборибди-да. Энди унинг қаламида қандайдир титроқ, ҳасрат оҳанглари сезилаётир…\nУялаб ётиб варақлаган иккинчи китобим файласуф Тилаб Маҳмудовнинг “Оққан дарё…” деган бир жилдлик… ҳикоялари бўлди. Эркин! Бу жилмайган философ ҳам аслида ёзувчи бўлиши мумкин бўлган бир ижодкор экан. Унинг ҳикоялари тахминан ўттиз йиллар мобайнида ёзилган. Ҳажман кичик-кичик, уч-ўрт, 5-6 саҳифа келади. Мазмуни тиғиз, бўлиқ… Тағин: Тилаб Маҳмудов ҳикоя жанрини писанд қилмайдиган бир улкан адибу ушбуларни қўл учида ёзиб ташлагандек таассурот қолдиради. Аммо аслида — ҳаваскор адиб, холос. Шуниси борки, танти, камгап ва маданиятли, гап-гурунгнинг меъёрини билади. Билади! Назарий жиҳатдан ҳикоя нима эканини билишига ҳам шубҳам йўқ, албатта. Аммо қанча файласуфу адабиётшунослар жанр нималигини кўзларини юмиб айтиб беришади. Айтиб беришади, холос… Эҳтимол, Озод ака улардан мустаснодир. Эркинжон, домламиз ўзининг “Эътиқодимдан нега қайтдим?” деган мардона асари билан ўзига ҳайкал қўйди, а? Ул асар… йўқ, у — роман эмас, чала роман. Тўғрироғи, публицистик роман. Агар шундай роман бўлса… Ҳай, майли, роман бўлмаса бўлмабди-да. Барибир бошингни кўтармасдан ўқийдиган асар бўлибди. Умуман, Озод ака кейинги йилларда жуда очилди. Кўз тегмасин… Гапимиз Тилаб аканинг ҳикоялари ҳақида эди. Кизиқ-да: айрим ҳикоялари, худо ҳаққи, чеховона, қаҳҳорона усулда ёзилган. Ва хулосаси ҳам аниқ — сюжетдан ситилиб чиқади. Баъзи ҳикоялари эса… анчайин мақоладан фарқсиз.\nҲа-е, Эркинбой, нима десангиз ҳам, мен Тилаб аканинг асарларини ўқиб чиққач, “аттанг, Ойдинга ўхшаб вақтни ўтказиб юборибдилар-да бу кишим ҳам”, деб ачиндим.\nХўш, қўлга олган учинчи китобим — жанобларининг “Пакананинг ошиқ кўнгли” эди. Эркинжон, китобингизни ўқиганимга анча вақт бўлган, бироқ, ҳамон ўшанинг таассуротидан маст бўлиб, Сурхонга йўл олган эдим… Энди, гапнинг бўларини айтсам, Сиздан… кутмаган эдим бундай асарларни! Сиз депутатлик иши билан, журнал ташвиши билан бўлиб кетиб, ижодга танаффус эълон қилгандек эдингиз. Ана шунинг учун ҳам тўпори акангиз Сиздан бир жаҳли чиққанида, Сизларнинг авлодларингиз ҳақида, умуман, чунончи, Мурод Муҳаммад Дўст ва бошқа тенгдошларингиз ҳақида ҳам шундай ҳунук гап қилган эдим: “Буларнинг умри ҳам ижоди каби 35 ёшида тўхтаб қолгандек туюлади”, деганман. Матбуотда чиққан. Энди биламан: дилингиз ранжигани рост экан. Балки шу боис кейинги йиллар мобайнида дўстона гаплашмадик ҳам: Сиз ҳам ўзингиздан билиб жаблашиб келмадингиз, мен ҳам ўзимни тортиб юравердим…\nМана, китобингизни ўқидим-у, ҳайҳот, ноҳақ эканимни тан олдим. Ва сизлар каби ёзувчилар ҳақида ўйлаброқ сўзлаш лозимлигини ўзимга бот-бот уқтирдим. Алқисса, яна матбуот орқали ижодингиз ҳақида фикр айтиб, шу баҳонада кўнглингизни топгим, узримни айтгим келди, вассалом.\nЭркин, асарларингиз ҳақида гапирайми энди?\n“Пакананинг ошиқ кўнгли…”\nСарлавҳани ўқибоқ ғижинган эдим. Одамларнинг нуқсонли томонларини мундай рукнга олиб чиқишмас эдилар-да, одатда! Биласиз-ку ўзингиз? Ахир, бировнинг дилига озор етказишдан нари қочадиган йигитсиз. Бироқ қоғозда…\nҚоғоз кўтараркан. Ҳар қандай юкни ҳам, масалан, ҳақоратни ҳам… Тўғри, Сиз Паканани “ҳақорат” қилмайсиз. Аксинча, ҳар саҳифада уни авайлаб, елкасини силаб қўясиз. Кейин… зўр-зўр, деб туриб, кулиб юборасиз-да: “А, энди Пакана-да! Пакана!” деб такрорлайсиз. Гўёки, шу билан ул бечорага ўзингиз кашф этган сифат тамғасини яна ёпиштирасиз… Ишонинг, Эркин, ёрлиғингиз ёпишмайди. Бунинг устига, “Пакана” атамаси-сифати ушбу ҳолида бирон-бир маънони англатмайди. Ахир, Пакана ҳам — одам, фақат бўйи пастроқ, холос. Хўш, бўйи пастлик унинг характерини белгилайдими? Йўқ… Унинг характерини ана шу паканаликдан келиб чиқадиган қандайдир аламми, бўйи расоларга рашкми, Наполеон генералига айт ганидек — новчани “бир бош пасайтириб” қўйиш истагими белгилаши мумкин эди.\nБу — омма тушунадиган ва тан олинган жиҳат эдики, шак келтириб бўлмасди.\nМен шундай пакана кишиларни ҳам биламанки, улар камтар, камсуқум бўлганлари ҳолда Обид қизиққа ўхшаб, ўзларининг бўйларидан кулишади ва бўйчанларга на ҳавас, на-да ҳасад билан қарашади: улар — кучли одамлар.\nАммо, “паканалик” характернинг ҳал қилувчи жиҳати бўлмагандек “ошиқлик” ҳам — характернинг ҳал қилувчи жиҳати бўлолмайди. Бу — жозиба ҳисси асарда тасвирлаганингиздек эгасини жазавага солади. Ва кейин ўз-ўзидан сўниб кетади…\nХўш, Паканани Ҳаракатга келтирувчи Куч нимада? Асарингизда… йўқ у куч. Қаҳрамонга зулм қилиб, “севди, ошиқ бўлди, вассалом!” деб туриб оласиз…\nАхир, сиз “характер” деган муқаддас калима нималигини яхши билардингиз дейман? Тўғри, аксар асарларингизда бу ҳол унчалик сезилмасди: яъни қаҳрамон ҳолатига тушиб ёзганингиз учун… Қаҳрамонни Сиздан, Сизни қаҳрамондан ажратиб олиш душвор эди. Шундай эса-да, биз, қаҳрамонингизга мутлақо ишонардик…\nАйтмоқчи, “Шукур акам тутун қайтара бошлади-ку?” деб жилмайиб қўйгандирсиз.\nШу тобда маҳмадоналикнинг хонаси келиб қолди-да, ука… Мен Сизга сизнинг асарларингиз ҳақида ҳеч қачон ёлғон сўз айтмаганман. Ҳатто шу жиҳатим билан айрим ижодкорларни ҳайрон қолдирган эканман ҳам. Эсингиздами, 70-йиллар эди. Қандайдир бир ҳикоянгиз қўлимга тушди: ўшанда “Шарқ юлдузи” наср бўлимининг мудири эдим. Ўқиб чиқдим. Негадир, ёқинқирамади. Ва Сизга қўнғироқ қилиб, ушбу таассуротимни очиқ айтдим. Сиз оташин бўлиб кетдингиз. Ҳа. Кейин: “Тағин бир марта ўқиб чиқинг, Шукур ака”, дедингиз. Яна ўқиб чиқдимми, ҳикоянгиз журналда босилдими — эслолмайман. Аммо Сизга қўнғироқ қилганимдан кейин хонада ўтирган ходимлардан бирининг “таассуроти” ҳозиргидек ёдимда. У йигит ишшайиб ўтириб: “Шукур ака, артистлик қилдингиз-а? Эркин Аъзамовни барибир яхши кўрасиз-ку?» деди. “Артистлик? Нима учун артистлик қилар эканман?” деб сўрадим. “Биз учун-да…”\n“Вей, Сиз ким бўпсиз ўзи?» деб юбордим, шекилли… Шунақа, бизнинг ўзаро рўй-рост муомаламизни — риёкорлик деб тушунадиган тенгқур ҳасадчилар ҳам бор.\nАлқисса, “Пакана…” қиссангиздаги “ошиқ”ликкаю “паканаликка” берилган бот-бот урғуларни хаёлан олиб ташласам, ўз-ўзидан ғамгингина, бип-бинойи қисса натурал ҳолда қолади.\n“Шоирнинг туғилган куни”\nга ўтамиз-да? Хўш, бисмилло деб қўлни беринг, Эркинбой, табриклайман. Хўб яхши, замонавий, оғриқли, ҳамма билади-ю, ҳеч ким ёзишга журъат қилмаган мавзуни ишлаб, уни бадиий санъат даражасига кўтариб қўйибсиз.\nЭй, Эркин, инвалид шоирни Сибирдан Ўзбекистонга “олиб келиш” фикри қаердан каллангизга келди? Қойил, ука… Топилдиқ, бу. Ман-ман деган каллага ҳам келавермаслиги мумкин…\nАфсуски, асарнинг хотимасидаги бир-икки жумла менга унча ўтиришмади. Яъни Сиз шоирнинг вафотидан кейин унинг кимлиги маълум бўлиб адабий давраларда ҳам, масалан, шов-шув бўлиб кетди, деб ёзасиз…\nАсарнинг руҳига зид келади бу хулоса. Менимча, сўнгги жумлалар тахминан бундай бўлиши мумкин эди: Шоир вафот этгач, ёки ҳалок бўлгач, қўйнидан унинг “шоир”лигини тасдиқловчи ҳужжатлари чиқди. Аммо ҳеч ким бунга ишонмади. Шоир эканига ишонмади?\nАна, фожиа қаерда!\n“Навоийни ўқиган болалар”\nга келди. Нақадар тиниқ, ҳатто Навоий шеърларидек хаёлчан ва дардчил ҳикоя бўлибди! Навоий бобонинг шеърлари қаҳрамон тилига сингишибгина қолмай, ўзиники бўлиб кетибдики, нутқини ўша шеърларсиз тасаввур этиш қийин… Аммо, Эркинжон, акангизнинг ҳикоя хотимасига (яна хотима) андак эътирози борки, эшитасизми? Эшита қолинг: ҳавойилик жиҳатидан Паканага менгзаб кетадиган қаҳрамонингиз қанчалар нурли, ҳавас қилгудек пок-покиза! Хўш, улки (Сизни) ҳикоя қилгувчи қаҳрамонни севгилиси қошигача кузатиб, вақтини хушлаб борибди. Кейин қайтибди. Ҳикоячи эса давом этиб уч нуқталар қўядими-е, қаторлар орасини ҳаво билан ажратадими-е, у қилиб-бу қилиб, бечора ошиқни ўлдиради… Бунга нима эҳтиёж бор эди? Ё бир маъно борми? Йўқ. Шунчаки… ҳикояни тугатишда оқсаб қолинган…\nҲолбуки, ҳикоянинг хотимаси ўз ўзидан чиқиб турган эди. Ҳикоя қилгувчи севгилиси қошига бемалол кетди. Ҳа, кетди. Боёқиш ошиқ эса… фидойи ошиқ эса ортига бурилиб, Навоий бобонинг бу дунёда ким маъшуқаси висолига етибдики, масалан мен етибман, мазмунидаги ғазалидан сатрлар айтиб кетаверса… Қор тўзиб ёғаётир. Тўзон ичида паришон йигит жилаётир. Дилгир. Аммо шеърдан баҳра олиб, руҳи кўтарилиб бораётир.\nҲа, кетаверсин эди! Нима, қаламга олинган одамларнинг қисматини тамоман ҳал қилиб беришга масъул сезасизми ўзингизни? Бунинг устига, Сиз унга “тавсия қилаётган бекат”да тўхтамаса…\nАна шу ”тўхтамаслигини” айтиш билан якунлаш ҳам мумкин эди ҳикояни, менимча.\nЖек Лондоннинг бир қизиқ ҳикояси бор. Унда озғин бир аёл эриними, ота-онасиними, ёки юрти-ватаниними кўргани ошиғич равишда Беринг бўғозидан Аляска томонга сузаётир.\nЯъни, эскимосларнинг қайиғида сузаётир. Улар тилаган ҳақни бериб бораётир. Улар йўлда, оролчаларда қолаётир, аёл эса яна олға жилаётир…\nАёл совқотган, музлай бошлаган, фақат кўзларида ўт бор.\nЁзувчи туйқусдан ҳикояни тугатиб, хитоб қилади: “Эй, китобхон, сен ҳам қизиқяпсанми бу хотиннинг қаерга шошилиб бораётганига? Шу ҳолида, ўлар ҳолида… — Кейин ўзи жавоб беради: — Мен ҳам унинг борар манзилини билишни истар эдим. Аммо кўриб-билиб турганим шулки, у бир мақсад сари ҳаракатда… Ҳаракат қилаверсин! Яхши-ку!”\nЭркинжон, сизга ёзувчиликдан сабоқ бераётганим йуқ. Ўзингиз ўқиб ва уқиб олган ҳамда тажрибадан йиққан сабоқларингиз етук бир ёзувчига етарли эканини асарларингиз кўрсатиб турибди.\nШунчаки, “Навоийни ўқиган болалар…”нинг охири ҳақида та-фак-кур-га берилиб, шу мулоҳазаларни битиб қўйдим. Ҳолбуки, асарингиз қаҳрамони ўлиб бўлган. Демак, бу гапларим ортиқча… Бунинг устига, марҳумнинг орқасидан гапиряпман… Афтидан, Адабиётда Марҳумлар бўлмас экан. Илло, ушбу ҳикоянгизни яна қайта ўқий бошлайин ҳозир — ҳозир қаҳрамонингизга жон кириб, ликонглаб кетади…\nЭнди, Эркинбой, Тоға ҳақидаги ҳикоянгизни… — Кўзимга тик қаранг — “Классик ҳикоя” дегим келади. Ёпирай, Тоғанинг ҳарактерини қаранг! Қайсарлигини кўринг. Ўз ўлчамидаги ор-номус — унинг инсон сифатида бош хусусияти… Энди асарнинг финалига қаранг. Қандай чиройли якун! Нечоғлик олийжаноб ҳам экан бу қайсар Тоға! Шуниси зўрки, унинг олийжаноблиги ҳам қайсарлигидан келиб чиқади… Ана образ, ана моҳият!\nФақатгина ҳикоянинг кириш қисми мени андак зериктиргани сабабини айтишим керак. Эркинжон, ҳикоя ҳали бошланмагану, образга нега бунча изоҳот-тафсиллар берасиз? Тоғанинг феълу атворини тасвирлашга ҳозирлик кўриш учун унинг қандайлигини шунчалик таърифлаш шартмиди?\nБиз яхши биламизки, классик адабиёт насрида, одатда, ҳикоялар, қисса ва романларда ҳам шу усул қўлланилган ва ҳамон у кўпинча амалда бўлиб келаётир.\nБироқ, рус адабиёти “олтин даврни” бошидан кечираётганида, ушбу — асарга “кириш ва образлар ҳақида маълумот бериш” усулига қарши биринчи бўлиб Чехов бош кўтарган эди. “Эй, нима учун саҳнага кирмаган одамнинг таърифини қилиш лозим?” деб ҳайрон бўлган ва ушбу калимани такрор -такрор айтиб қолган эди: “ Ҳикояни… ярмидан бошлаш керак! Токи асар қаҳрамони ўзининг хатти-ҳаракатларида аста-секин намоён бўлсин. Ахир, бу — китобхон учун ҳам қизиқ-ку…”.\nҚисқаси, тепадаги гапимни такрорлайман: ҳикоянгиз, умуман, нуқсонсиз ва классик ҳикоя бўлибди. Зар қадрига заргар етади,Эркин! У ҳикояни Африканинг занжи ўқувчиси ўқиб қолса ҳам, тушунади. Илло, унда инсон — мукаммал инсон образи қиёмига етказиб тасвирланган.\n“Чапаклар ва чалпаклар мамлакати”\nЭркин, бу қиссангиз ҳақида ҳажми ўшанча бўлган мақола ёзишим мумкин экан: вой, даҳшат асар… Гўзал асар! Асарни гўзал қилиб турган омил — демократик тамойиллар руҳида тарбия топган покиза бир инсоннинг диктатура ҳукмронлик қилаётган жамиятнинг афт-ангорига қараб ҳайратланишлари-ю, ундаги ҳар бир шахсга нозик муносабатда бўлиши, диктатура ҳукмронлигидаги жамият ичида яшаб, ҳар қадами хавф остида эканини теран сезароқ эҳтиёт чораларини (китобхон бот-бот маъқуллайди) кўришлари ва ул тузумдаги ҳаёт ҳавасидан зўрға нафас оларкан, ниҳоят, ул юртни тарк этиш муддати етиб қолганда, яъни қаҳрамон озодликка чиқиб кетиш олдидан меҳмонхона деразасидан кўриб қолгани бир қизалоққа муносабатида экан: тавба, бир ёш, ҳали дунёнинг борди-келдисидан бехабар соддагина қизалоқ — бахтиёр, қувнаб-қувнаб арғимчоқ учаётир. Меҳмонхона пастидаги ҳовлида…\nАсар қаҳрамони уни кузатиб туриб кўзига ёш олади. Ва аллома шоир Абдуллажон Орифнинг ўта машҳур “Олтин балиқча” шеърини эслайди. Ҳа-да, ўша шеърдаги балиқчанинг худди ўзгинаси эмасми бу қизча?..\nВей, қандай нозик ҳис этибди қаҳрамонингиз ул қизчага муносабатини! Ишонинг-ишонманг, арғимчоқ учаётган қизчани “кўрибоқ” мен ҳам шоирнинг ўша шеърини эсга олган эдим… Нақадар рост туйғу! Туйғудаги муштарак онлар…\nШу, шу эмасми — Адабиёт!\nДарвоқе, нега уни бунчалик қисқа қилиб ёздингиз-а? Нега қулочни каттароқ отмадингиз? Жон-жон деб ўқир эдим! Ахир, бу асарнинг мазмуни бизга бир қадар таниш бўлса-да, уни натурал ҳолида кўрсатгансизки, тасаввур қилинг, “Робинзон Крузо”ни ўқигандек, ҳатто унинг оламига тушгандек ҳис этдим ҳам…\nҚолаверса, Эркинбой, диктатура ва диктаторлик тузумлари ҳақида кўп гапирамиз. Айниқса, назарий жиҳатдан гап сотишга устамиз… Керак бўлса Римдан, Цезардан ҳам ошиб тушамиз…\nВа, керак бўлса, юнон алломаларининг диктаторлик тузумлари таърифидаги рисолаларни тилга оламиз…\nАммо диктаторлик тузумини бу тарзда жўнгина қилиб тасвирлаш… вай, даҳшат бўлар экан. Энг қизиғи — ундай тузумнинг қандай бўлишлиги шундоққина кўз ўнгингда намоён бўлар экан…\nҚувониб сўзлаш ҳам уф… толиқтираркан одамни… Бу — асло миннат эмас: ҳолатимни яширмаяпман, холос.\nЭнди, асл муддаойимга қайтсам, нима десам экан, сиз ўттиз беш ёшингизда…\nУзр, дўcтим. Қайтанга, ўсган экансиз. Шахс сифатида ҳам. Граждан-фуқаро сифатида ҳам, адабий маҳоратни эгаллаш бобида ҳам, ҳатто бир давлат арбоби-вакил сифатида ҳам…\nЭнди нима ҳақида гапирайин, укабой?\nҲа-я, соғ-саломат юрибсизми, шердек бўлиб? Жиянлар чопаяптими? Иш кетаяпти…\nМендан сўрасангиз, соғлиқдан қисилиброқ турганим сабаби, нима бало бўлиб, Эркин билан очиқчасига гаплашиб қолай дедим шекилли… Мана, натижаси. Э, йўғ-е бу мактубни битиш фикри асарингизни ўқиб чиқиб, мулзам тортганимдан кейин туғилганди.\nАйтмоқчи, Мурод Муҳаммад Дўстниям кўрмаганимга ҳам ўн йиллар бўлди. Эшитишимга қараганда, янги асар ёзаётган экан… Аҳ, қандай табиий, тўпори ёзувчи!\nАна, хаёлларим унинг ҳикояларига кета бошлабди. Ана “Дашту далалар”га чиқаётирман… Стоп! Кабинетимдаман — боғдаги ҳужрамдаман… Сизнинг — яъни Эркин Аъзам деган ёзувчининг асарларини варақлаб муҳокамани давом эттираман. Муҳокама эса чексиз, чексиз кўринади…\nХуллас, мурод-мақсадимга етдим, десам бўлади. Ҳозирча бўлади. Сиз билан озгина суҳбат қурдим, Адабиёт ҳақида ҳам гапирдик: азиз насримиз ўтган бу ўн йилликларда ҳам ғимирлаб юрган экан… Кейин Сизнинг асарларингиз ҳақида ўз мулоҳазаларимни билдиришга ўтдим…\nЭнди учрашиб турармиз, дейман. Демак, асарларингиз ҳақида яна гаплашамиз…\nДўрмон, 2002 йил июн.\n«Ўзбекистон адабиёти ва санъати» газетасининг 2002 йил 28-сонидан олинди.\n← Аввалги Аввалги Баҳодир Саримсоқов. Абсурд маънисизликдир\nКейинги → Кейинги: Бегали Қосимов. Ҳожи Муин қисмати


06 июл 2020, Тошкент вақти: 18:28\nФарғона ҳокимлигидаги жанжал уй-жойлар таъмиридан келиб чиқди.\nШаҳар ҳокими йиғинда иштирок этган бўлимнинг 8 ходимига нисбатан “қ.. ебсан, к.., на х.., п..., г..., оғзингга қ..., с..., блядь, миянгга қ..., ” каби ҳақоратли сўзларни ўнлаб маротаба ишлатади.\nАйни овоз эгаси мажлис бошидан 13- дақиқасига қадар 17 марта к., 23 марта б..дь, 22 марта қ..., 10 марта с..., 6 марта х.. каби ҳақоратли сўзларни ишга солади.\n“Эй п..., миянгга қ..., г...б...дь. Эй к.., нима иш қилаяпсан 8 та одаминг билан? Секторда ётибдими эрталабдан кечгача? Қ...мни ебсан, на х..., Эй миянгга қ..., Қани учёт б...дь, эй кўт? А қани учёт б...дь? Банклар кесимида қайси ширкат қайси бир уйга бириктирилаан, қайси ширкат заявка бўйича қанча олди, қанча олмади ёки қанча просрочкага чиққанлари ж...б?”\n“Эй к.., бир кун олдин нимага тайёр турмадинг? Тушир қўлингни эй қўлингга қ..м! Башарангни ёриб қўяман, б..дь, п...ст! Кимни эркатойи бўлсанг ҳам, к...га с.. қўяман, тушундингми?”\n“Хатингга қ...им, ҳозир ким ўқийди сени хатингни, эй! Ким ўқийди сени хатингни? Ҳе дабба!”\n“Қ....й қарасангиз бўлмайдими? Кўтанини суғуриб олмайсиз буларни? Сизам гаплашмайсиз, менинг вақтим бўлмайди. Билгани учун хоҳлаган жойида юрипти б...дь. Бари кирадиган жойигша кириб ётибди, б...дь”.\n“Мен айтиб қўяй - менинг характеримни билсанг – ёлғон, заррача ёлғон аралаштирсанг, к...га с...н, айтиб қўяй! Қайси биринг бўлсанг ҳам. Кўтанингни суғуриб бўйнингга ўраб қўяман, тушундингми?”\n“Тиззасига ўтирғизиб, бошингни силаб, қўлинггга қ...ни ушлатиб қўйиб, уқалатиб ўтирадиган раҳбарлар келганда келиб ишлайверасан мендан кейин, тушунишдингми?”\n“Каллангга х...м, ҳўкиз, б...дь. Миянгга с...й, йўқол на х... сан, йўқол, на х.., б...дь, п...ст, к.., миянгга с... сани, п..., б...дь! Шунақа зўрмисан сан? Сенга ўхшаган зўрларни с...вериб, қ... қайрилиб кетган, к...т! Э миянгга қ... сани, жаллаб! П...ст б...дь.”\nШаҳар ҳокими - шаҳарнинг отаси?\nҲоким муовини бошлиғининг ҳақоратларини "яхшиликка" йўяди:\n"Шаҳарнинг отаси бу одам. Фарзандини уради, сўкади, яхши гапиради. Ҳар гапи сенлар учун дори бўлиши керак! Сенлар ўзингга шуни нормалний қабул қилиб ол. Ҳаммаси яхшиликка. Мана шундай гаплар бўлса, иш билан шуғулланасан" дейди у.\n- Ҳеч қандай ҳақорат қилгани йўқ. Ҳеч қандай ҳақорат бўлгани йўқ" деди Ниёзметов, аммо Озодликда аудиоёзув борлигини эшитгач, гўшакни қўйиб қўйди.\n"Тўғри, раҳбар ҳам инсон, у ҳам хато қилиши мумкин, аммо у ҳеч қачон қўл остидагиларни таҳқирлашга қонунан ҳам, маънан ҳам ҳақли эмас", - деган эди Ғаниев ўтган йил январь ойида ЎзА мухбири билан суҳбатда.


Мобиль алоқаларга тўлов қачон сўмда ҳисобланади? - BBC News O'zbek\nЎзбекистондаги мобил операторлар ҳисоб-китобларни амалга оширишда доллардан бир йилдан сўнг воз кечиши мумкин. Ўзбекистон ҳукумат порталидаги норматив ҳуқуқий ҳужжатлар муҳокамаси сайтидан шу нарса англашилади.\nМуҳокама қилинаётган тартибдан маълум бўлишича, 2018 йилнинг 1 июлидан бошлаб ҳисоб-китоблар миллий валютада амалга оширилади. Бироқ ушбу сана яна ўзгариши мумкинлиги ҳам эҳтимолдан соқит қилинмаяпти.\n"2018 йил 1 июлдан тарифларни ўрнатиш ва кўрсатилаётган мобиль алоқа хизматлари учун ҳисоб-китобларни амалга ошириш Ўзбекистон Республикаси миллий валютасида амалга оширилади", - дейилади тартиб лойиҳасида.\nУнга изоҳ қолдирганлардан бири ушбу санани 2018 йилнинг бошланишига ўзгартиришни таклиф қилган.\n"Июлгача нимани кутаяпмиз", - деб ёзган Расул Абдураимов.\nЎзбекистонда мобил алоқа хизматига тўловлар Марказий Банк курси бўйича доллар курсига ҳисобланиб сўмда тўланади.\nДоллар нархи эса сўнгги ойларда олдингидан тезроқ суъратда ортаётганини кўриш мумкин.\nБир доллар Марказий Банк курси бўйича 3930 сўмга чиққан.\nЎзбекистонда валюта айирбошлашни эркинлаштириш тўғрисида гап-сўзлар расмий доираларда авж оларкан, Ўзбекистон ичида хизматларга ҳақларни сўмда белгилаш талаблари ҳам кучайган.


Президент: Оналар дуосидан юртимиз тинч, осмонимиз мусаффо, ишимизда унум, ҳаётимизда барака бор\n13:47 / 07.03.2020\nБугун, 7 март куни, Тошкентда 8 март – Халқаро хотин-қизлар куни муносабати билан байрам тадбири бўлиб ўтмоқда.\nДавлат раҳбари матбуот хизматига кўра, тантанада Ўзбекистон Республикаси президенти Шавкат Мирзиёев мамлакатимиз хотин-қизларини байрам билан муборакбод этиб нутқ сўзлади.\n– Ер юзида инсоният пайдо бўлибдики, одамзот муқаддас Она сиймосини, мўътабар аёл зотини улуғлаб, ҳамиша шарафлаб келади. Оналаримиз шарофати билан Ватанимиз тупроғи жаннат боғларидек гўзал ва бебаҳодир. Оналар дуосидан юртимиз тинч, осмонимиз мусаффо, ишимизда унум, ҳаётимизда барака бор, – деди давлат раҳбари.\nБилдирилишича, мамлакатда хотин-қизларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини, гендер тенгликни таъминлашга катта эътибор қаратилмоқда. Аёллар оиласини саришта сақлаш билан бирга жамият ва давлат ишларида ҳам фаоллик кўрсатмоқда.\nОлий Мажлис Қонунчилик палатасига сайланган 150 нафар депутатнинг 32 фоизини хотин-қизлар ташкил этди. Бу кўрсаткич Сенатда ва маҳаллий кенгашларда 25 фоиздан ошди.\nМуҳтарама аёлларнинг 16 нафари энг олий мукофот – “Ўзбекистон Қаҳрамони” унвонига сазовор бўлган. Давлат ва жамоат ташкилотлари тизимида 1 минг 380 нафардан зиёд хотин-қизлар раҳбарлик лавозимларида ишламоқда. Уларнинг сафи тобора кенгайиб боряпти. Шу кунларда ташаббускор ва ташкилотчи аёллар туман ва шаҳар ҳокими лавозимларига тайинланмоқда.\nИшлаб чиқариш, таълим-тарбия, илм-фан, тиббиёт, маданият, спорт соҳалари ривожида ҳам назокат ва латофат эгаларининг муносиб ҳиссаси борлиги қайд этилди, дейилади маълумотда.\n18:17 / 27.06.2020\nШавкат Мирзиёев Наманган темир йўл вокзали билан танишди\n17:23 / 27.06.2020\nНаманган вилоятида 16,3 триллион сўмлик 1953та лойиҳа амалга оширилиб, 55 минг янги иш ўрни яратилади\n15:18 / 27.06.2020\nПрезидент: «Тўғри гапни гапирган одам – ислоҳотларга хайрихоҳ»\n09:53 / 27.06.2020\nШавкат Мирзиёев: «ОАВ ходимларига шароит яратиб, улар билан бамаслаҳат мулоқот қилган давлат ҳеч қачон кам бўлмаган»


Ливия портлаш қурбонларига 35 миллион доллар товон тўлашга рози бўлди.\nАрол Сешанба куни Ливия ҳукумати бундан қарийб 20 йил олдин Германиянинг Берлин шаҳридаги дискотекада содир этилган портлашлар оқибатида ҳалок бўлган одамлар яқинларига ҳамда жароҳат олганларга 35 миллион доллар товон пули тўлашга рози бўлди. Мазкур келишув Ливия раҳбари полковник Муаммар Қаддафийнинг халқаро ҳамжамият билан муносабатларни яхшилаш томон ташлаган навбатдаги қадами сифатида кўрилмоқда.\n1986 йил 5 апрелда Берлиндаги Ла Бел номли дискотекада кучли портлаш юз берган эди. Ушбу дискотекада одатда Ғарбий Берлинда жойлашган Америка ҳарбийлари дам олишарди. Портлаш оқибатида икки америкалик ҳарбий ва бир туркиялик хотин ҳалок бўлган ҳамда 229 киши жароҳатланган эди.\n2001 йилда Берлин суди ушбу портлашларни Ливия хавфсизлик хизмати мамлакатнинг Шарқий Берлиндаги элчихонаси ëрдамида амалга оширган¸ деган қарор чиқарган. Маълум бўлишича¸ портлашлар биринчи галда Америка ҳарбийларига қарши уюштирилган. Бу иш юзасидан 4 одам қамоқ жазосига ҳукм қилинган эди. Портлашдан кўп ўтмай мазкур ҳужумга жавобан АҚШ ҳарбий учқичлари Триполига ҳаводан ҳужум қилган. Натижада 37 киши¸ жумладан Қаддафий қизи ҳам ҳалок бўлган эди.\nПортлашлар қурбонлари яқинлари ва зиëн кўрган одамларга товон пули тўлашдан Ливия кўзлаган мақсад:\n2003 йил августида Ливия халқаро ҳамжамият билан алоқаларини яхшилашга қаратилган илк қадам ташлади. Мамлакат ҳукумати 1988 йилда шотландиянинг Локерби шаҳарчаси устидан учиб ўтаëтган "Пан Американ" компаниясига қарашли учқич портлатилгани оқибатида қурбон бўлганлар яқинларига ҳам товон пули тўлашга рози бўлган эди. Ҳужумда 270 одам нобуд бўлган эди.\nЛивиянинг ушбу қарорига бошқа мамлакатлар муносабати:\nБир неча мамлакатлар расмийлари бу қарорни олқишладилар. Масалан Германия ҳукумати Ливияга мамлакат иқтисодиëтини ривожлантиришга ëрдам беришини билдирди. Маълумотларга кўра¸ канцлер Герҳард Шрëдер яқинда Ливияга боради. Берлин расмийларининг билдиришича¸ Германия Европа Иттифоқи билан Ливия ўртасида муносабатлар янги босқичга кўтарилиши тарафдори. Германия компаниялари Ливия иқтисодиëтини ривожлантиришда ëрдам кўрсатиш учун тайëрдир.


Толибон ва АҚШ ўртасидаги музокараларнинг энг узоқ вақт давом этган босқичи якунланди | Najot.info\nТолибон ва АҚШ ўртасидаги музокараларнинг энг узоқ вақт давом этган босқичи якунланди\n13.03.2019 Нажот 0 коментариев АҚШ,Доҳа,музокаралар,Толибон\nТолибон ва АҚШ ўртасида ўтказилаётган тинчлик музокараларнинг энг узоқ вақт давом этган босқичи якунланди.\nАҚШнинг Афғонистон бўйича махсус вакили Залмай Ҳалилзод 12 март куни “музокраларда олға силжишлар бўлганини, лекин Афғонистондан хориж ҳарбийларини олиб чиқиб кетилиши бўйича шартнома имзоланмагани”ни билдирди.\nҲалилзодга кўра, мазкур музокара Афғонистонда тинчлик битмига эришилишини янада яқинлаштирди ва бу борада шу ойнинг охирларида навбатдаги музокаралар ўтказилиши мумкин.\nАҚШ ва Толибон ўртасидаги музокара Қатар пойтахти Доҳада 16 кун давом этди.\nАфғонистон Бош вазири Абдулла Абдулла Озодлик радиоси афғон хизматига берган интервьюсида Толибонни музокараларни атайин чўзаётганликда айблади.\n— Толибон бу музокаралар пайтида олға силжишлар бўлганини ва муайян муросаларга келинганини билдирмоқда. Шундан сўнг улар шартномани имзолаш учун кўпроқ вақт талаб қилинишини айтмоқдалар. Толибон иложи борича вақтни чўзишга ҳаракат қилмоқда. Биз Толибон бу музокаралардан тинчлик сари ташланган қадам сифатида эмас, балки сиёсий ва мафкуравий мақсадларда фойдаланмоқда, деб ҳисоблаймиз, — деди Абдулла Абдулла.\nTotal Views: 238 ,\n← Россияда Владимир Путинга «қабртоши» қўйган сиёсий фаол қўлга олинди\nЕвропа парламенти: Россия бундан буён Европанинг стратегик ҳамкори эмас →\nРоссияда Владимир Путинга «қабртоши» қўйган сиёсий фаол қўлга олинди\nРоссияда Владимир Путинга «қабртоши» қўйган сиёсий фаол қўлга олинди Россиянинг...


Ўзбекистонга олиб кириладиган трактор ва юк машиналар божхона тўловларидан озод этилади - Carzone.Uz\n2021 йил 1 январга қадар Ўзбекистонга олиб кириладиган мева ва сабзавотларни ташиш учун мўлжалланган тракторлар ва юк машиналар божхона божи ва акциз солиғидан озод этилади. Бу ҳақда Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев тегишли ҳужжатни имзолади.\nҲужжат талабларига асосан Республикага олиб кириладиган ғилдиракли трактор ва 20 тоннагача бўлган юк машиналар, шунингдек прицеплар божхона божи ва акциз солиғидан озод этилади. Ҳозирги кунда бу транспорт воситаларига уларнинг божхона қийматидан 70 фоиз божхона тўловлари ҳисобланди. Ҳужжат мева ва сабзавотларни етиштириш, сақлаш, қайта ишлаш ҳамда экспорт қилиш чораларни такомиллаштиришга қаратилган.\nШунингдек, 2018 йилда вилоятларда мева ва сабзавот кластерларини ташкил қилиш бўйича топшириқ берилди. Ушбу кластерларга 2019 йилдан барча туманларда мева ва сабзавотларни етиштиришга ихтисослаштирилган ташкилотлар тўлиқ жалб қилинади.\nЎзбекистон давлат статистика қўмитаси маълумотларига кўра, янги ва қайта ишланган мева ва сабзавотларнинг экспорт ҳажми 2017 йил якуни бўйича 15,6 % га яъни 708,8 миллион долларга кўпайган. Мутахассисларнинг фикрига кўра, мева ва сабзавотлар катта қисми Евросиё иқтисодий иттифоқи доирасида имтиёзларидан фойланадиган Қозоғистон воситачилари орқали Россияга етказилмоқда.\n2016 йил декабрда Ўзбекистон ва Россия ҳукуматлари "Ўзбекистон Республикаси ва Россия Федерацияси ўртасида товарлар ва транспорт воситаларининг олиб ўтилишида божхона операцияларини амалга оширишнинг соддалаштирилган тартибини ташкил этиш тўғрисида" битим имзоланганди.


Ўзбекистондаги компания эгаларини очиқлаган сайт муаллифи жазоланиши мумкин\n18 январ 2022, Тошкент вақти: 17:46\nДастурчи Бобурмирзо Ҳамроқулов (github.com сайтидан олинган сурат)\nЎзбекистонда юридик шахсларнинг электрон маълумотлар базасини юритувчи Orginfo.uz сайти асосчиси Бобурмирзо Ҳамроқуловга нисбатан маъмурий иш очилди.\nАндижон вилояти Асака тумани ИИБдан олинган маълумотга кўра, бу иш ИИВ Киберхавфсизлик маркази томонидан Давлат статистика қўмитаси шикояти асосида очилган.\nСтатистика қўмитаси, дастурчи Бобурмирзо Ҳамроқуловни ташкилот сайтдаги маълумотларни қўмита розилигисиз сайтига жойлаш ва “ёлғон маълумот тарқатиш”да айбламоқда.\nЮридик шахсларнинг электрон реестрини юритувчи orginfo.uz сайтида расмий сайтда топиш қийин бўлган маълумотлар, битта саҳифада қисқа ва содда шаклда, ширкат эгаларининг номи билан бирга келтирилади.\nЖамоатчилик фаоллари ва блогерлар, Ўзбекистонда ҳануз муқобили бўлмаган маълумотлар базасини яратган Orginfo.uz сайти асосчисига бундай айблов қўйилишини сўз эркинлигига босим ўлароқ баҳоламоқда.\nБобурмирзо Ҳамроқулов azon.uz, tujjor.com веб-сайтларини тузиш ҳамда “UzAuto Motors”, "Ўзбекистон темир йўллари" АЖ ва бошқа ширкатларга оид фойдаланувчилар учун жуда қулай ва содда Телеграм-ботларини ишга тушириши билан ҳам танилган.\nСтаститика қўмитаси: "Ёлғон маълумотларни тарқатган"\nАндижон вилояти Асака тумани ИИБси Orginfo.uz сайти асосчиси дастурчи Бобурмирзо Ҳамроқуловга нисбатан Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги Кодекснинг 202-2-моддаси (“Шахснинг қадр-қиммати камситилишига ёки унинг обрўсизлантирилишига олиб келадиган ёлғон ахборотни тарқатиш”) бўйича маъмурий иш очди.\nOrginfo.uz сайтида Ўзбекистондаги турли корхона, фирма ва бошқа юридик ташкилотлар, уларнинг эгалари ҳамда алоқадор шахсларга оид қўшимча маълумотларни олиш мумкин.\nГап шундаки, худди шундай платформа Давлат статистика қўмитаси расмий сайтида мавжуд ва Orginfo.uz айни шу сайтдан олинган расмий маълумотларни бериб келади.\n2021 йилнинг январида ишга туширилган бу сайт, ички ишлар вазирлигининг 2021 йил 17 июндаги маъмурий баённомасига кўра, “манба сифатида Давлат статистика қўмитасини кўрсатган ҳолда, юридик шахслар тўғрисидаги эски, бугунги кун ҳақиқатига тўғри келмайдиган маълумотларни тарқатган”.\nKun.uz нашри билан суҳбатда дастурчи Бобурмирзонинг айтишича, Orginfo.uz базасида Ўзбекистонда қайдга олинган 620 мингга яқин ширкат ҳақида маълумот келтирилган.\nСтатистика қўмитаси бу ширкатларга оид маълумотларни муттасил янгилаб туради. Orginfo.uz сайти муаллифига кўра, унда ўз сайтидаги маълумотларни ҳар куни янгилаш имкони йўқ.\nДастурчининг маҳаллий нашрга айтишича, бу маълумотларни бир ойда бир марта янгилайди ва бу орада баъзи маълумотлар эскириб қолиши мумкин. Эндиликда айнан шунинг учун уни эски маълумотларни тарқатишда айблашмоқда.\nСайт муаллифининг айтишича, шу йил 11 августда уни илк бор сўроққа чақиришган. Ўшанда у, тортишувга сабаб бўлган платформани шу йилнинг январида Россияда магистратурада ўқиб юрганида очгани, ундан моддий манфаат кўзламагани, сайт аноним эмаслиги ва чет эл серверларида эмас, .uz доменида жойлаштирилганини терговчиларга тушунтиришга уриниб кўрган.\nЗотан, Бобурмирзо Ҳамроқулов Orginfo.uz да берилаётган маълумотлар расмий эмаслигини таъкидлаб, “Eslatma: Saytda berilgan barcha ma'lumotlar norasmiy. Rasmiy ma'lumotlarni tegishli davlat tashkilotlari saytlaridan olishingiz mumkin”, деб огоҳлантириш бериб боради.\nСтатистика қўмитаси талаби билан, бироз олдин ўз сайтида қўмитани манба сифатида кўрсатишни ҳам тўхтатган.\nБлогер: Айбловга асос йўқ!\nАндижонлик дастурчи яратган Orginfo.uz сайти бир қанча қулайликларга эга, дейди Озодликка "Муфаса" блоги муаллифи тошкентлик блогер Мирсаид Ҳайдаров.\n- Бу сайтда кимнидир фамилиясини ёзиб ҳам унинг номида қанақа фирма борлигини қулай ва тез аниқлаш мумкин. Ҳокимият ёки вазирликда ишлаётганлар ҳақида, масалан, маълумот топса бўлади. Жуда қулай ишланган! Интерфейси жуда қулай. Давлат сайтида эса STIR рақамини (Солиқ тўловчининг идентификация рақами – таҳр.) билмасангиз маълумот тополмайсиз. Orginfo.uz сайтида эса одамнинг исми-шарифини ёзишингиз билан топасиз. У бераётган маълумотлар махфий ҳам эмас – расмий давлат статистика базасидан олинаётган маълумот. Қўмита ўзининг сайтини атайлаб соддалаштирмаяпти, билишимча, дейди блогер.\nМирсаид Ҳайдаровнинг айтишича, бу сайт Интеллектуал мулк агентлигининг савдо белгилари бўйича очиқ базаси билан ҳам интеграция қилинган ва изланаётган шахс, ташкилотга оид барча маълумотни битта саҳифада қисқа ва содда қилиб чиқариб беради.\nКўринишидан жуда содда қилиб қурилган сайт ҳақиқатан атиги 3 та асосий саҳифа – “Излаш”, “Статистика” ва “Боғланиш”дан иборат.\nБлогер Мирсаид Ҳайдаров Бобурмирзо Ҳамроқуловга қўйилаётган айбловлар ҳам асоссиз эканини гапиради.\n- “Ёлғон маълумот тарқатиш” дея қўйилган айблов муайян шахсга нисбатан белгиланади. Стаститика қўмитаси шахс эмаску! “Ёлғон маълумот тарқатиб, шахсни обрўсизлантириш” дейилган. Қўмита шунчаки муаллифлик ҳуқуқини ҳимоя қилиш Интеллектуал мулк агентлигига мурожаат қилиши керак. Қизиғи, маъмурий жазога тортилгани билан сайт ишини тўхтатиб қўймайдику. “Давстатқўмдан маълумот олмаяпман!”, деб қўйиб юрсачи? Суд шу сабабли Orginfo.uz фаолиятини ҳечам тўхтата олмайди қонунан. Давстатқўм Киберхавфсизлик департаментига, департамент Андижон ИИБга шикоятни ўтказворган. Суриштирувни эса бечора бир участковой олиб боряпти, “Ким у, қанақа сайт, статистика нима ўзи” деб. У судга олиб чиқади, суд жарима қўйиб беради-да Orginfo.uz га, деди блогер “Муфаса”.\nАндижон вилояти Асака туман ички ишлар бўлими 2021 йил 17 июндаги хатига асосан маъмурий баённома расмийлаштириб, бу ҳақда огоҳлантириш учун дастурчи Ҳамроқуловни чақиртирган ва маъмурий иш қўзғатилгани ва иши судда кўриб чиқилишини билдирган. Аммо суд қайси муддатга белгилангани номаълумлигича қолмоқда.\nАндижон вилояти Асака тумани ИИБ, Бобурмирзо Ҳамроқуловга нисбатан давлат идораси арзи кўриб чиқилаётганини тасдиқлади. Ўзбекистон Ички ишлар вазирлиги матбуот котиби ҳам, Озодликка жавобан, дастурчи Ҳамроқулов иши ҳануз кўриб чиқилаётганини билдирди.\n- Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги Кодекс асосида унга иш очилган бўлса, демак тегишли материаллар мавжуд. Ҳаракатларига ҳуқуқий баҳо берилмоқда. Агарда айби исботланса, суд томонидан ҳуқуқий жазо кўрилади. Бўлмаса – оқланади, деди вазирлик матбуот хизмати раҳбари Шоҳрух Ғиёсов.\nМаъмурий жавобгарлик тўғрисидаги Кодекснинг 202-2-моддасига мувофиқ суд Бобурмирзо Ҳамроқуловни “ёлғон маълумот тарқатиш”да айбдор деб топса, базавий ҳисоблаш миқдорининг 50 бараваригача ёки 13,5 млн сўм жаримага тортиши мумкин.\n"Orginfo.uz иши - сўз эркинлигига ҳужум"\nЎзбекистонлик жамоатчилик фаоллари, журналистлар ва блогерлар Orginfo.uz таъсисчисига бошланган босимни сўз эркинлигини бўғиш, деб баҳоламоқда.\nҲуқуқшунос ва блогер Хушнудбек Худойбердиев эса ўз саҳифасида статистика қўмитасининг Orginfo.uzдан “хафа бўлгани” сабабларини бундай тушунтиради:\n“Ундан кўра, айрим коттаконларга шубҳали тендерларда ғолиб бўлаётганда, давлатнинг катта мулкларини сотиб олаётганда ёки бошқа ҳолатларда журналистлар, блогерлар ва кенг аҳоли осонгина уларнинг бизнеси ҳақида маълумот топаётгани ёқмаяпти, деб қўя қолинглар”.\nДастурчи Бобурмирзо Ҳамроқуловнинг маъмурий жавобгарликка тортилишини яна бир таниқли иқтисодчи блогер Отабек Бакиров ҳам қоралади.\n“Статистика қўмитаси кимни ҳимоя қилаяпти? Ваколатларини шахсий ва қариндош уруғи билан бойиш учун ишлатиб ётган, бизнес билан чатишиб кетган, ҳар қадами манфаатлар тўқнашувидан иборат амалдорлар кети очилиб қолаётганидан шунчалар ташвишдами? Қачондан буён очиқ маълумотлар асосида сервис яратиш қонунбузарлик бўлиб қолди?” дея савол ташлади Бакиров.\nҲуқуқшунос блогер Зафарбек Солижонов эса жамоатчиликни андижонлик иқтидорли дастурчи йигит ҳаётига бефарқ бўлмасликка чақирди.\n“Оrginfo.uz сайтини яратган дастурчи йигит ҳимоясига ҳар бир фаол шошилиши керак. Бефарқ бўлмайлик. Шу вақтгача бир қанча ноқонуний ёки адолатга тўғри келмайдиган маълумотлар олинишида ва уларнинг жамоатчиликка хабар қилинишида бу боланинг ҳиссаси катта бўлди. Respect!” ёзди Зафарбек Солижонов.\nOrginfo.uz дастурчи-инженер Бобурмирзо Ҳамроқуловнинг ягона лойиҳаси эмас.\nАсакалик Бобурмирзо Ҳамроқулов Тошкентдаги Ислом университетининг жаҳон иқтисодий алоқалари бўйича бакалаврлик йўналиши, сўнгра Татаристондаги Иннополис Университетининг ахборот технологиялари бўйича магистратура йўналишини тамомлаган.\nУ Ўзбекистондаги реклама баннерларига буюртма беришга мўлжалланган Bilboard онлайн платформаси, онлайн харид имконини берадиган tujjor.com веб-сайтини ҳам ишга туширган.\nБундан ташқари, бу ёш дастурчи Ўзбекистон темир йўлларида поездлар жадвали, чипталар ва нархларни акс эттирувчи @UzPoezdBot Телеграм-ботини очган. Бу эса Ўзбекистон темир йўллари акциядорлик жамиятининг бундай қулай иловаси йўқлиги, ташкилот сайтининг мобил версияси эса фойдаланишга ноқулай эканини яққол кўрсатган эди.\nҲамроқуловнинг маҳаллий нашрларга айтишича, бу Телеграм-ботини ишга туширишга атиги 3 кун сарфлаган ва барча маълумотларни расмий eticket.uzrailway.uz сайтидан олган.\nБундан олдин андижонлик программист GM Ўзбекистон веб-сайтидан очиқ маълумотларни тўплайдиган, дилерларни излаш, автомобил нархларини билиш ва уларнинг техник хусусиятларини кўриш имконини берувчи GMAvtobot Телеграм-ботини ҳам ишга туширгани ҳақида маҳаллий ахборот воситалари хабар қилган.\nБобурмирзонинг автоботи чиқишидан бир неча кун ўтиб, GM-Ўзбекистон ширкати ҳам ўзининг расмий-ботини ишга туширганди.\nЎзбекистонда охирги бир йилда соғлиқни сақлаш тизими, иқтисод ва таълим тизимидаги муаммоларни кўтариб чиққан бир қанча блогер ҳуқуқ-тартибот идораларига чақирилгани ва огоҳлантирилганини хабар қилган эди.\nИккинчи муддатга сайланган Шавкат Мирзиёев, ўз таъбирича, қонуний фаолият олиб бораётган журналист ва блогерларни ҳимоя қилишга ваъда берган.\nСайловлар арафасида қатор халқаро матбуот ташкилотлари сайлов йилида Ўзбекистонда сўз ва матбуот эркинлигининг ёмонлашгани, блогер ва тармоқ фойдаланувчилари устидан назоратни кучайтиришга қаратилган қонунлар қабул қилинганини танқид қилган.\nБоғчадаги бола ўлими юзасидан холис ахборот беришни сўраган блогернинг ўзи жаримага тортилди\nАллақулов тарафдорлари: Ота жазо ўтамоқда, ўғил қамалиб чиқди


"Насаф" - "Ал Файсали": Жамоалар стадионга етиб келишди ФОТОГАЛЕРЕЯ / CHAMPIONAT.asia\n13:48Карикатура: Картошка ўғрилари жазоланди 1 13:25Ўзил қишки трансфер ойнасида ПСЖга ўтишни истамади 1 13:15Инфантино ЖЧ-2022даги 48та жамоа ҳақида: "Осон бўлмайди" 11 13:10Назорат учрашуви. "Қўқон-1912" - "Динамо" 2:3 9 13:05Икарди Спаллетти билан 15 дақиқа гаплашди 11 12:50Бугун Сардор Рашидов жамоаси ўйнайди 30 12:45Крис Смоллинг: "Яна МЮдан қўрқишни бошлашди" 2 12:27МЮ "Боруссия" юлдузи учун 80 миллион беришга тайёр 5 12:20Olamsport: Bellator 215'да ўзбек спортчиси иштирокидаги жанг якунланди, Шоҳжаҳон Эргашев рақибини қандай ҳисобда мағлуб этди? 0 12:10Рабьо "Барселона"га ўтишга шубҳа қилмаяпти 6 12:03ЎФА мутасаддилари Германия футбол федерацияси вакиллари билан учрашишди 4 11:49"Аякс" - "Реал" ўйинига бағишланган карикатура 25 11:41Аллегри: "Ювентус" Мадридда гол уриши керак" 12 11:39Ўзбекистон олимпия терма жамоасининг Испаниядаги машғулотларидан галерея 12 11:05Ўзбекистон U-19 аёллар терма жамоаси бугун йиғин доирасида назорат ўйинида майдонга тушди 1\n"Насаф" - "Ал Файсали": Жамоалар стадионга етиб келишди ФОТОГАЛЕРЕЯ\n30 янв 14:47\nТеглар : НасафАл Файсали\n"Насаф" ҳамда "Ал Файсали" жамоалари учрашувга 1,5 соат қолганида Қарши шаҳридаги "Марказий" стадионга етиб келишди.\nБугун Қарши шаҳрида катта футбол байрами. Гарчи ҳаво совуқ ва кечаги қор эри улгурмаган бўлсада, ишқибозларда кўтаринки кайфият ҳукм сурмоқда. Яқиндагина Хитойда Ўзбекистон ёшлари терма жамоаси эришган муваффақият ва чемпионлик кайфияти бутун юртимиз бўйлаб кезиб юрибди.\nЯна саноқли дақиқалардан сўнг Қаршидаги "Марказий" стадионда "Насаф" жамоаси янги мавсумдаги ўзининг илк расмий ва ўта муҳим ўйинини ўтказади.\nҲозиргина ҳар иккала жамоалар "Марказий" стадионга етиб келишди.\nФотомухбиримиз Толибжон Қосимовнинг объективига тушиб қолган суратларни сиз азиз мухлисларга ҳавола этамиз.\nШуни қайд этиб ўтиш жоизки, учрашув бошланишига 1,5 соат борлигига қарамасдан мухлислар ташрифи ҳам аллақачон бошланиб кетган. Гарчи ҳаво ҳарорати жуда совуқлигига қарамасдан, бугунги баҳсга камида тахминан 10 мингдан ошиқ ишқибозлар келиши кутилмоқда.\nЭнг муҳими, ҳозиргина стадионга ташриф буюрган "аждарлар"нинг кайфиятлари чоғ. Азиз Ғаниев бугунги баҳсда мухлислар учун Жанубий Корея дарвозасига урган голидан "Марказий" стадионда ҳам "такрор" қўйиб беришга чоғланганини алоҳида қайд этиш лозим.\nЯқин дақиқалар ичида жамоаларнинг бошланғич таркиблари ҳам эълон қилинади.\n"Насаф" устози Рўзиқул Бердиев.\nБугун мухлисларнинг ҳужумдаги умиди Драган Черан бўлади.\nХитойда ўтказилган U-23 Осиё чемпионатида ғолиб бўлган Азиз Ғаниевдан самимий ва ажойиб кадр.\n"Аждарлар"нинг янги легионери Славко Лукич.\nХитойда ўтган мусобақанинг энг яхши ўйинчиси Одил Ҳамробеков.\nУчрашувни трансляция қилиш жараёнида Спорт ТВ дрондан фойдаланмоқда.\nБугун рақибнинг польшалик бўйдор ҳужумчисини қўриқлашда асосий юк Игорь Голбанга тушади.\nҚарши шаҳрида кеча кучли қор ёққанига қарамай, майдон бугунги ўйинга мутлақо шай ва мухлислар ҳам стадионга келишни бошлаб юборишди.\nОЧЛ. Жамоаларимизнинг “Ал-Насср” билан ўзаро статистикаси қандай? 18\nЎзбек футболидаги "Пеле" билан суҳбат (ВИДЕО) 49\n"Пахтакор"нинг бўлажак рақиби кеча Отабек Шукуров жамоасига мағлуб бўлди ФОТО + ВИДЕО 23\n"Уҳуд" йирик ҳисобда мағлуб бўлди 39\nОЧЛ-2019. Хави, Бенатиа, Габи, Вайсс, Тареми, Эдмилсон... Қатар клублари қайси легионерларни рўйхатдан ўтказди? 31


Кишинев Приднестровьени қайтармоқчи\n10 апрел 2021, Тошкент вақти: 19:47\nФинляндия пойтахти Ҳельсинкида ЕХҲТга аъзо давлатлар ташқи ишлар вазирларининг учрашуви давом этмоқда.\nУчрашувнинг иккинчи кунида чиқиш қилган Молдова ташқи ишлар вазири Андрей Стратан Россия қўшинларининг ҳеч қандай талабсиз Приднестровье ҳудудидан чиқарилиши лозимлигини таъкидлади.\nУшбу учрашувда иштирок этаётган АҚШ Давлат котиби ўринбосари Уильям Бёрнс Россия қўшинларининг Молдова ва Грузия ҳудудларидаги ҳозирлиги Европа учун ташвиш туғдираётганини маълум қилди.\nҲозирда Приднестровьеда Россиянинг мингга яқин аскари жойлаштирилган.\nРоссияпараст маҳаллий айирмачилар 1990 йилги қисқа муддатли урушдан сўнг Молдовадан ўз мустақиллигини эълон қилган эди.


Бошланиши чакки эмас Кўрамиз — бу ёғи қандай кечаркин? — Ishonch Gazetasi\nБошланиши чакки эмас Кўрамиз — бу ёғи қандай кечаркин?\nСтарт олганига ҳеч қанча вақт ўтмай Россия стадионларида бошланган бу галги Жаҳон чемпионати\nфутболга бўлган муносабатга жиддий ўзгаришлар киритадиган, спортнинг энг оммавий турига нисбатан қизиқишни янги, янада юқори поғонага олиб чиқадиган кўринади.\nКўпни кўрган мухлислар яхши билишади: аввалги мундиалларда чемпионатни бошлаб берган учрашувда аксарият ҳолларда кичик ҳисоб қайд этилгувчи эди. Ҳаяжон зўрлигиданми ёки масъулиятнинг кучли эканлигиданми, ҳар ҳолда ҳадиксирашга ўхшаш вазиятлар туфайли, таъбир жоиз бўлса, қандайдир нурсиз футболни кузатишдан бошқа чора қолмасди.\nКутилмаган ҳол юз берди. Назорат учрашувларидаги ўйин савиясидан норозиланган мутахассислар ва ашаддий ишқибозларни ҳайратга солиб майдон эгалари Саудия Арабистони дарвозасини жавобсиз беш бор ишғол қилиб, сенсациялар занжирининг биринчи ҳалқасини тақдим этишга муваффақ бўлди.\nБугина эмас. Чемпионатнинг уч куни якунига кўра, белгиланган пеналтиларнинг иккитаси ҳавога совурилди. Икки футболчи эса ўз дарвозасига гол уриб қўйди.\nЯна сенсацияларга қайтамиз. Кимсан Аргентина ўртаҳол жамоа ҳисобланмиш Исландия билан дурангга (ҳисоб — 1:1) имзо чекади деб ким ҳам ўйлабди дейсиз. Бразилияни айтмайсизми?! Швейцария билан 1:1 ҳисобида ўйнаб, чемпионатга қандай юксак мақсадлар билан ташриф буюрганини исботлай олмай ўтирибди! Германия эса…\nОчиғи, буни ҳеч ким кутмаганди. Ҳатто мексикаликларнинг ўзи ҳам. Амалдаги чемпион учун гарчи кичик ҳисоб билан бўлса-да, мағлубиятга учраш ўта аламли эканлигини, албатта, тушуниш мумкин.\nҲаммасидан ҳам оммавий ахборот воситаларида тарқалган мана бу антиқа хабарни айтмайсизми?! Эмишки, мексикаликлар рақиблари дарвозасига киритилган голни шу даражада бақириб-чақириб, тинимсиз ва ёппасига сакрашлар билан кутиб олгани 2 баллик зилзилага олиб келибди! Мана буни футбол, мана буни олқишлаш деса бўлади…\nБошқа ўйинларга нисбатан ҳам кўплаб ҳайратомуз фикрларни айтиш мумкин. Хабарингиз бор, Португалия ва Испания терма жамоалари ўртасидаги учрашув 3:3 ҳисобида ҳақиқий маънода жанговар дуранг билан якун топди. Пириней ярим оролида жойлашган қўшни давлатлар «чарм тўп» усталари бутун дунёга футбол қанақа бўлишини кўрсатиб қўйишди. Айниқса, моҳир ҳужумчи Криштиану Роналдунинг юлдузи чарақлаб порлади. У ҳар уччала гол муаллифига айланди ва чемпионатда биринчи хет-трикка эришди.\nДарвоқе, мундиалнинг амалга оширилган биринчи пеналтиси ҳам Роналдуга тегишли. Энг қизиғи, иккинчи пеналтини ижро этишда Аргентинанинг биринчи рақамли футболчиси Лионель Месси оқсоқликка йўл қўйди. Унинг тепган тўпини Исландия терма жамоаси дарвозабони бартараф этиб, учрашув қаҳрамонига айланди.\nИкки футболчи эса… Марокаш ва Эрон термалари ўртасидаги тиғиз ва муросасиз баҳсда африкалик ҳимоячи Азиз Буҳаддузнинг ўз дарвозасини боши билан ишғол қилиб қўйиши туфайли 0:1 ҳисобидаги ачинарли мағлубият қайд этилди.\nХудди шундай ҳолат хорватияликлар билан кечган ўйинда Нигерия терма жамоаси аъзоси Этебо билан ҳам юз берди.\nЧемпионатда яна бир янгилик амалда ҳаётга татбиқ этилди. Яъни, икки марта видеотакрор аралашуви билан ҳакамлар ўз қарорини ўзгартириб, ўйин қоидаси бузилгани учун пеналти белгилади. Австралия билан кечган учрашувда французлар бу имкониятдан сўнг олдинга чиқиб олган ва якунда 2:1 ҳисобида зафар қучган бўлсалар, перуликлар бу туҳфани бой беришди.\nЎз-ўзидан савол туғилади. Жорий этилган янгилик ҳакамлар нуфузига салбий таъсир этмайдими? Ким билсин, адолат қарор топиши учун бу фақат яхшиликка хизмат қилар.\nШак-шубҳасиз, ўйинларнинг савияли ўтиши ҳакамларга бевосита боғлиқ бўлиб, бу жиҳатдан биз ҳамюртимиз Равшан Эрматов билан ҳар қанча фахрлансак арзийди.\n— Равшан ака шу пайтгача 9 та учрашувни бошқарган, — дейди ФИФА рефериси Ахрол Рисқуллаев. — Бу — рекорд натижа. Ўз-ўзидан тушунарлики, ушбу рекорд яна янгиланади: 11 тами, 12 тами, балки ундан ҳам кўпроққадир.\nБиз эса Равшан Эрматовнинг биринчи рақамли ҳакам сифатида эътироф этилишига чин дилдан тилакдошмиз.\nДастлабки ўйинларни кузатган мухлислар, ўйлаймизки, маълум даражада тегишли хулосаларни чиқариб олишди. Кўриб турибмизки, Ўзбекистон термаси ҳам бемалол ушбу кучли ўттиз иккиталикдан жой олишга ҳақли экан. Таассуфки…\nШошилинч тиббий ёрдам барча тиббиёт муассасаларида бепул кўрсатилиши шарт\nХалқ банки лотереялари: юртдошларимизга ҳам имконият, ҳам саховат улашмоқда\nҲақиқатдан йироқ ҳолат\n“КЕЛАСИ ЙИЛИ ЛИМОНЛАРИМ ҲОСИЛГА КИРАДИ”


Бобурнинг бухоролик қозилар билан қандай боғлиқлиги бор? – Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\nHome / МАҚОЛАЛАР / Бобурнинг бухоролик қозилар билан қандай боғлиқлиги бор?\nБобурнинг бухоролик қозилар билан қандай боғлиқлиги бор?\n16/02/2021\tМАҚОЛАЛАР 96 кўрилган\nЗаҳириддин Муҳаммад Бобурнинг ёшлиги Андижонда ўтган.\nБуюк тарихчи олим Абдулҳай Лакнавий Ҳасаний “Нузҳат ул-хавотир” (Хотиралар сайри) асарида бундай ёзади: “Ҳазрат Хожа Убайдуллоҳ Аҳрор унинг исмини Заҳириддин Муҳаммад деб қўйган. Лекин туркий халқлар орасида (довюраклиги учун) у Бобуршоҳ номи билан машҳур бўлган”.\nБобур барча темурий шаҳзодалар каби махсус тарбиячилар, йирик фозилу уламолар устозлигида ҳарбий таълим олиб, фиқҳ илми, араб ва форс тилларини яхши ўзлаштиради. Шу жумладан, кўплаб тарихий ва адабий асарлар мутолаа қилиб, шеъриятга қизиқиши ортади. Бобурнинг отаси – Умаршайх мирзо Фарғона вилояти ҳокими, онаси – Қутлуғ Нигорхоним Мўғулистон хони ва Тошкент ҳокими Юнусхоннинг қизи бўлган. У ўқимишли ва оқила аёл бўлиб, ўғлига ҳокимиятни бошқаришида яқиндан ёрдам берган ва бир қанча ҳарбий юришларида ҳамроҳлик қилган. Отаси Ахсида 39 ёшида фожиали ҳалок бўлгач, оиланинг тўнғичи 12 ёшли Бобур валиаҳд сифатида 1494 йил июнь ойида тахтга ўтиради.\nБобур икки қўлида қилич ўйнатадиган моҳир саркарда бўлиш билан бирга серқирра ижодкор эди. Саркарданинг ҳанафийлар мазҳаби фиқҳида “Мубайян” номли асари бўлиб, унга Шайх Зайниддин (ибн Қутбиддин Ҳанафий) Хавофий шарҳ ёзиб, уни “Мубаййин” деб номлаган.“Рисолаи аруз”да айтилишича, бу асар милодий 1521 йили ёзилган. Мазкур асардан шу нарса маълумки, Бобур фиқҳга муҳаббати кучли, ҳанафий мазҳабида мустаҳкам эътиқодли шахс бўлган. Бу асар кўп йиллар давомида “Мубийн” (“Мубаййин”) дея талқин қилиб келинди. Исломшунос олим Мирзо Кенжабек “Рисолаи Хожа Аҳрори вали” рисоласи муқаддимасида келтиришича, аслида “Мубаййин” китоб шарҳининг номидир. Уни Бобурнинг муншийси Шайх Зайн ёзган. Бу асар яна “Фиқҳи Бобурий” деб ҳам аталган”.\nЗаҳириддин Муҳаммад Бобурдаги ноёб истеъдод, фиқҳий асар битишга иштиёқ, эҳтимол, катта момоси Такина хотин томонидан ўтган. Такина хотун, баъзи манбаларда Тегина бегим, айримларида Тегина Моҳбегим, деб номланган. У тахминан 1318 йили Бухорода туғилиб 1353 йилда ҳозирги Шаҳрисабз шаҳрида вафот этган ва Кеш (Шаҳрисабз)даги оилавий хилхонага дафн этилган.\nАмир Темур ҳарбий сафарлардан қайтишда доимо Кешда тўхтаб, ота-онаси ва ўғли Жаҳонгир ҳамда пири шайх Шамсиддин Кулол қабрини зиёрат қилиб ўтган. Соҳибқирон Амир Темур кейинчалик онаси ва отаси дафн этилган Кешдаги оилавий хилхона устида муҳташам мақбара қурдиради. Амир Темурнинг катта ўғли Жаҳонгир мирзо 1376 йили 20 ёшида вафот этгач, уни ҳам ота-онасининг қабри ёнига дафн эттиради. Соҳибқирон онаси хотирасига атаб, Кешда машҳур Оқсаройни барпо этади ва Бухородаги Чашмаи Айюб мақбарасини таъмирлатади.\n“Ҳазрати Соҳибқирон” асарида: “Баҳодирнинг Бухоро Садруш шариъа (шариат қози)си қизи Текинабегим Моҳ билан никоҳи эса оламшумул аҳамият касб этди. Текинабегим Моҳ (манбаларда Такина хотун тарзида ҳам қайд этилган) Алишер Навоий “Насойим ул-муҳаббат”да “шайх ул-олам” деб қайд этган Сайфиддин Бохорзий авлодларидан бўлган, ўша пайтда Бухорода шариат қозиси мавқеида турган Убайдуллоҳ ибн Маҳмуд Маҳбубий оиласида дунёга келган. Тарағай ва Текинабегимнинг никоҳи олдиндан башорат қилингани, шу жуфтликдан соҳибқирон туғилиши ҳақида ривоятлар мавжуд”, дейилади.\nЎрта аср манбалари, хусусан, Фасиҳ Хавофийнинг “Мужмали Фасиҳий” асарида келтирилишича, Бухоро уламоларининг пешвоси садруш шариъа Убайдуллоҳ Бухорий ибн Тожуш шариъа Маҳмуд ибн Аҳмад Маҳбубий Бухорийнинг Такина исмли қизи бўлган. Такинанинг бобоси фиқҳ илмида “тож уш-шариъа” (шариат тожи), отаси “садр уш-шариъа” (шариат улуғи), амакиси Маҳмуд “бурҳон уш-шариъа” (шариат ҳужжати) каби мўътабар унвонларга сазовор бўлган. Такина 16 ёшида Кеш амири Муҳаммад Тарағайбекка турмушга чиққан. “Қиссаи Темур” ёки “Малфузоти Темурий” ва тошкентлик тарихчи Салоҳиддин Тошкандийнинг “Темурнома” (1908) асарида Такина хонимнинг ҳаётига оид айрим маълумотлар мавжуд. Бобурнинг катта бобоси Амир Тарағай барлос уруғининг оқсоқоли ҳамда Чиғатой улусининг эътиборли бекларидан бўлган. Унинг аждодлари Кеш вилоятида ҳокимлик қилган. Тарихий асарларда Амир Тарағай ҳам йилига бир марта Или дарёси бўйида хон томонидан чақириладиган эл-юрт бекларининг қурултойига таклиф этилиб, муттасил қатнашарди. У пири Шайх Шамсиддин Кулолга чуқур эҳтиром кўрсатарди, деб ёзилади. Яхшиларнинг дуоси билан ҳосил бўлган бу хайрли никоҳдан Амир Темур, Мирзо Улуғбек ва Бобур каби насл давомчилари етишиб чиққан бўлса, ажаб эмас.\nАмир Темурнинг улуғ инсон бўлиб етишишида онасининг ҳиссаси жуда катта бўлган. Табиийки, бухоролик аллома Убайдуллоҳ Бухорий ибн Тож уш-шариъанинг қизи Такина хотун фақиҳ ҳам мураббий бўлган. Балки у фарзанди Темурбекни ёшлигидан махсус мураббийлар назоратига топшириб, чавандозлик, овчилик, камондан ўқ отиш, қиличбозлик каби ҳарбий илмларни эгаллашига ҳам эътибор қаратган.\nШоҳ Бобур “Мубайян” асарини фарзандлари Носириддин Ҳумоюн ва Комрон мирзога атаб, фиқҳий бир дастур сифатида ёзган. Унда исломдаги беш фарзнинг фиқҳий масалалари таълим берилади. Яъни иймон-эътиқод, намоз, рўза, закот ва ҳаж масалалари шеърий тилда гўзал баён этилган. Таҳқиқ қилиб, солиштирилганда “Мубайян” асари асосида “Мухтасари виқоя” ҳамда “Ҳидоя” китоблари намоён бўлади. Асардаги дуо матнлари эса, асосан, кутуби ситтада, яъни Имом Бухорий, Имом Муслим, Имом Термизий, Имом Абу Довуд, Имом ибн Можа, Имом Насоий каби олти улуғ муҳаддиснинг китобида келган ҳадислардан ҳамда Имом Ғаззолийнинг “Иҳёу улумид дин” асаридан олинган.\nУлуғ шоир, қомусий аллома, маърифатли фақиҳ Заҳириддин Муҳаммад Бобурнинг “Бобурнома” ёки “Тузуки Бобурий” асари дунёга машҳур. Шунингдек, саркарданинг шеърлар девони мажоз ва ҳақиқатлар гавҳари бўлса, “Волидия” рисоласининг назмий таржимаси унинг маънавий ҳолати Убайдуллоҳ Аҳрор вали ҳазратлари билан боғлиқлигидан дарак беради. “Мубайян” асарини темурийлар даври ижтимоий, оилавий, диний маданиятининг кўркам ифодаси дейиш мумкин.\n“Бобурнома”нинг ўз даврида Мирзо Абдураҳим ибн Байрамхон томонидан форс тилига таржима қилиниши ҳам асарнинг жуда улулғ қадр-қиммат топганини англатади.\nСўнгги 4 йил — 2016-2020 йилларни ўз ичига олган давр илмий ва эксперт доиралар томонидан …


ЎзА - Боғчада инглиз, рус, корейс ва хитой тиллари чуқурлаштирилган тарзда ўқитилади\n14.08.2018 16:05 Чоп этиш версияси\nБоғчада инглиз, рус, корейс ва хитой тиллари чуқурлаштирилган тарзда ўқитилади\nСирдарё вилояти Гулистон шаҳридаги юз ўринга мўлжалланган “Севинч” нодавлат мактабгача таълим муассасасида 17 нафар ходим меҳнат қилаётир.\nМуассасада болалар ётоқхонаси, ошхона, ҳар бир гуруҳ учун алоҳида-алоҳида мўъжаз кутубхона бурчаги, махсус тил ўрганиш хоналари, педиатр ҳамда тиббиёт хоналари, овқатланиш, мусиқа ва гимнастика заллари мавжуд. Машғулотлар олиб бориладиган зарур хоналар инновацион технология ва ускуналар билан жиҳозланган.\nБу ерда болажонларга инглиз, рус, корейс ва хитой тиллари чуқурлаштирилган тарзда ўқитилади. Шарқ якка кураш турлари, бадиий гимнастика, мусиқа, рақс каби 10 дан зиёд тўгаракларни ташкил этишда иқтидорли педагоглар жалб этилган.\nБоғча ҳовлисида ихчамгина сузиш ҳавзаси, машғулот ва мусобақалар учун спорт майдончаси, бир нечта аттракционлар барпо этилган.\nМуассасада ташкил этилган “Ёз – ўтмоқда соз” якуний ҳисобот тадбирида жамоатчилик вакиллари, тарбияланувчиларнинг ота-оналари иштирок этди.\nОта-оналар муассасада тарбияланаётган фарзандларининг бурро-бурро ўзбек, рус, корейс, хитой тилларида шеър айтиб, қўшиқ куйлашига гувоҳ бўлди. Болажонларнинг қайиқчалар пойгаси, сузиш мусобақаси таассуротларга бой бўлди.


УНИНГ ҲАР ИШИ ЭЗГУЛИК БЎЛГАН — “Qoraqalpog'iston tongi” gazetasi\nУНИНГ ҲАР ИШИ ЭЗГУЛИК БЎЛГАН\n13.05.2019 13.05.2019 “Qoraqalpog'iston tongi”\nБиз мана шундай аждодлар хотирасига ҳурмат бажо келтириладиган кунларда Иккинчи жаҳон уруши қатнашчилари, фронт орти меҳнат фахрийлари билан бир қаторда, юртимиз тараққиётига ўз ҳиссасини қўшган, бироқ ҳозир орамизда бўлмаган инсонларнинг ҳам халқимиз, давлатимиз манфаати йўлида қилган эзгу саъй-ҳаракатларини эътироф этамиз, эслаймиз. Шундай эътирофга лойиқ инсонлардан бири Ўзбекистон Қаҳрамони Алланияз оға Утениязов эди.\nУ ҳаётда ҳар қандай қийинчиликларга қарамай ўз матонати, иродаси, жасорати, халқига бўлган меҳр-муҳаббати, садоқати туфайли улуғ ва буюк ишлар бунёдкори бўлди.\nА.Утениязов 1936 йилда Кегейли туманининг Қазаяқли овулида туғилган. Мактабни тамомлаганидан сўнг 1958 йилда Нукус давлат педагогика институтида таҳсил олган. 1964 йили институтни тамомлаб, Нукус шаҳридаги 4-сонли мактабда ўқувчи-ёшларга инглиз тили фанидан дарс берган.\nА.Утениязов болалик чоғларидан меҳнатда тобланиб, пишиқ-пухта бўлиб ўсди. Ўқишдан бўш пайтларида онасига дала ишларида ёрдамлашарди. Ўз томорқа ерида сабзавот, мева ва полиз экинларини етиштириб, шунинг ҳисобига кун кечиришарди.\nҲаётнинг ўзига хос қийинчиликларини кўргани боис ҳам А.Утениязов доимо инсонларнинг ташвишу-муаммоларига қулоқ тутган. Одамларнинг яшаш шароитларини яхшилаш, уларга моддий ёрдам беришни ўзининг инсонийлик бурчи деб билган. Кам таъминланган, ногирон ва касал инсонларга, ёлғиз яшовчи кексаларга уйлар қуриб, ғариб кўнгилларни обод қилган.\nҚаҳрамонимиз А.Утениязов умри давомида ўз қўллари билан аҳоли учун 40 та турар-жой, 2 та мактаб, 2 та 30 ўринга мўлжалланган болалар боғчаси, 2 та шифохона ҳамда 1 та кутубхона қуриб, халқ меҳрини, ишончини қозонган.\nАлланияз оғанинг мана шундай улуғ ишларини эслаганимизда унинг халқ манфаатини кўзлагани, айниқса, фарзандлар тақдири, келажаги учун қайғурганининг гувоҳи бўламиз.\nХалқимизда “Яхшидан боғ қолади…” деган ибратли нақл бор. Алланияз оға Утениязов ҳам 2000 йилда 15 гектар ерга турли хил мевали ва манзарали дарахтлар экиб, боғ яратган. “Саховат” фермер хўжалигини ташкил этган.\nА.Утениязовнинг халқимиз фаровонлиги йўлида қилган хизматлари юксак баҳоланиб, “Қорақалпоғистон халқ таълими аълочиси”, “Ўзбекистон халқ ўқитувчиси”, “Ўзбекистон Қаҳрамони” каби унвонларга муяссар бўлган. Шунингдек, “Қорақалпоқфильм” томонидан А.Утениязовнинг ҳаёти ва меҳнат фаолиятига оид 3 та ҳужжатли фильм яратилган.\nИнсон ўз оиласига, касбига, халқига бўлган ҳурмати, садоқати, меҳри туфайли буюк чўққиларга, юксак марраларга эришади. Алланияз оға Утениязов ҳам ўз халқига бўлган ана шундай меҳр-муҳаббати туфайли Гиннеснинг рекордлар китобига киритилди.\n— Алланияз оға Утениязовнинг номини абадийлаштириш мақсадида 2010 йили маҳалламизга “Алланияз Қаҳрамон” номи берилди, — дейди Нукус шаҳридаги “Алланияз Қаҳрамон” маҳалла фуқаролар йиғини раиси Еркебай Утениязов. — Бугунги кунда маҳалламизда 9945 нафар аҳоли истиқомат қиладиган бўлса, уларнинг деярли барчаси Алланияз оғанинг ҳаёти билан яқиндан таниш. У кишининг инсонийлик фазилатларини ҳурмат билан тилга олишади.\nБарчамизга маълумки, Алланияз оғанинг айниқса эҳтиёжманд кишилар учун қилган хизматлари жуда катта. Унинг халқимиз ҳаёти, одамларимиз тақдири, фарзандларимиз келажаги йўлида қилган меҳнатларини ҳақиқий қаҳрамонлик, жасорат, фидоийлик тимсоли сифатида ҳар қанча улуғласак арзийди. Алланияз оға Утениязов ҳақиқий ватанпарвар, миллий ва умуминсоний қадриятларни ўзида жамлаган комил ва забардаст инсон қиёфасида бутун юртдошларимиз қалбидан чуқур жой олган. Демоқчиманки, мана шундай улуғ кунларда, шундай инсонларнинг хотирасига ҳурмат кўрсатиш ва қилган меҳнатларини улуғлаш барчамизнинг муқаддас бурчимиздир.


Ёш томошабинларга “номаъқул саҳналар”ни намойиш этган “Ақлвой” масъулларига танбеҳ берилди\nКичик ёшдаги болаларга “номаъқул бўлган саҳналар”ни намойиш этган “Ақлвой” телеканали ижодкорлари керакли танбеҳни олган. Бу ҳақда телеканал маъмурияти маълумот тарқатди.\n“Улар яна бир бор Ўзбекистон Республикасининг “Болаларни уларнинг соғлигига зиён етказувчи ахборотлардан ҳимоя қилиш” тўғрисидаги қонун талаблари билан таништириб чиқилди ва ушбу қонун бузилиш ҳолатларида интизомий жазо қўлланилиши ҳақида огоҳлантирилди. Шунингдек, контент назорати кучайтирилиши учун қўшимча ходим ишга олинади”, дейилган хабарномада.\nАввалроқ “Ақлвой” телеканали орқали намойиш этилган “Шахризода. Айтилмаган ҳикоялар” ва “Арт-Одиссей” мультсериалларидаги иккита лавҳа ижтимоий тармоқларда кенг муҳокама этилган. Тармоқ фойдаланувчилари мазкур мультфильмлардаги яланғоч аёллар сурати ва ўпишиш саҳналари кўрсатилгани юзасидан ўз норозиликларини изҳор қилганлар.\nБу таъна-дашномлар ортидан “Ақлвой” телеканали мутасаддилари “келажакда юқоридаги каби хатоларга йўл қўйилмаслик учун” дубляж билан шуғулланаётган компаниялар билан қўшимча келишувлар амалга оширилганини маълум қилган.\n“Энди уларга маънавиятимизга зид бўлган лавҳалар ҳақида маълумот бериб туриш мажбурияти топширилади”, дейилган “Ақлвой” хабарномасида.


24.05.20 13:45\tmsk\nМОСКВАДАГИ ОБЪЕКТ ҚУРИЛИШИДА. MOS.RU САЙТИ ФОТОСУРАТИ\nМосква регионида қурилишларга яна рухсат берилди, бу янгиликни хушхабар деса ҳам бўлаверади, негаки мигрантлар бекорчиликдан қутилиб ишлашни бошлаб юборадилар. Мажбурий ишсизлик даври учун компенсация ҳақида ҳозирча ҳеч ким эшитгани йўқлиги ҳам рост, ваҳоланки Путин телевидение орқали компанияларнинг персоналини сақлаб қолиниши ҳақида гапирган бўлса ҳам. Бундан ташқари, янгича санитария талаблари боис, қурилишларда ишлаш шароити мураккаблашди. Хусусий сектордаги ишлар эса самоизоляция талабларига риоя қилиш бўйича расмий талабларга эмас, балки аввалгидек, иш берувчининг ҳамёнидаги пулларнинг миқдорига боғлиқ бўлиб қолмоқда.\nКвартиралардаги ремонт ва хусусий қурилиш\nХусусий сектор қурилишларида ишлаётган ёки квартираларнинг ремонти билан шуғулланаётган мигрантлар учун карантин бўйича расмий талаблар иш берувчининг ўзи буни истаган ҳолатда дахлдор бўлиши мумкин. Мисол учун, унинг пули тугаб қолгани ёки зарур харажатлар тўғрисида бошқача тасаввурлар пайдо бўлиб қолган ҳолатларда.\nЎзбекистонлик Воҳиднинг “Фарғона” мухбирига айтишича, шахсан у карантин пайтида ишламаган, моддий ёрдамни эса юртдошларидан ва ҳуқуқ ҳимоячилардан олиб келган. Унинг учун иш тахминан бир ҳафта олдин бошланган, бироқ иш ҳажми самоизоляцияга қадар бўлган даврга қараганда анча паст.\n“Ҳозир иш фақат хусусий уйларда бор. Иш ҳақини илгаригидек тўлашяпти. Бироқ ишнинг ўзи ҳозирча оз. Ўйлашимча, бу ҳозирги кунда кўпчилик одамларнинг ишсиз қолгани ва ишлайман деган одамлар ишлатаман деганлардан кўпроқ эканлиги билан боғлиқ бўлиши мумкин. Боз устига, хусусий уй эгаларининг ўзлари ҳам қурилиш билан фаол шуғулланаётганлари йўқ”, — дея тушунтиришга уринади Воҳид.\nШавкат Ўзбекистоннинг Тошкент вилоятидаги Чирчиқ шаҳридан келган, у ҳам “хусусий иш берувчилар” қўлида ишлайди. Лекин “ишлайди” дейиш муболаға бўлади, у назорат қилувчи органларнинг эътиборидан ҳоли қолиши керак бўлган квартиранинг “бешовқин” пардозлаш ишлари билан банд.\nМосквадаги объект қурилишида . Mos.ru сайти фотосурати\n“Самоизоляция даврида гўё “сўнгги нафасда” яшаётгандек бўлдим. Пул йўқ эди. Пулни олиш учун тугатилган ишни топшириш керак, аммо бунинг иложи йўқ, негаки ишлаш мумкин эмаслиги боис бунинг имконияти йўқ, — дейди Шавкат “Фарғона” билан суҳбатда. – Карантин пайтида “шовқинсиз” ишларни қилдик – қаердадир шпатлевка билан сувоқ ишларини бажардик, бўядик, обой — гулқоғоз ёпиштирдик... Аммо болгарка ёки дрель билан ишлаш мумкин эмас, ҳамма қўшнилар уй-уйларида ўтиришган, шовқин чиқса, дарҳол шикоят қилишлари мумкин. Ана ўшанда муаммолар бошланади”.\nРасмийлар қурилиш ишларини олиб боришга рухсат берганларидан кейин вазият ўзгардими, деган саволга Шавкат шундай деб жавоб берди: “Йўқ, қаёқда дейсиз... Улар катта объектлардаги қурилишларга рухсат беришган, майда ремонт эса... Биринчидан, ҳозир одамлар пулларини сарфлашдан чўчиб қолишган, иккинчидан эса қурилиш ёки квартираларни ремонт қилиш учун кўпчилик одатда банклардан кредит олиб келишган. Ҳозир уларга ким ҳам кредит беради? Шунинг учун ҳам иш беришни ваъда қилган квартиралар эгалари ҳозирча жим туришибди. Ҳозир ҳамма нарса ноаниқ, улар ремонтни бошлашга ботина олмаяптилар. Биз улар қачон қўнғироқ қилар экан деб кутиб ўтирибмиз. Шунинг учун ҳам иш йўқ”.\nЙирик қурилиш объектларида ҳам аҳвол кўзга ташланаётгани каби унчалик қувонарли эмас. Қурилишда ишлаш қоидалари ҳам ўзгарди, аммо меҳнатга ҳақ тўлаш ҳамон ўша-ўша. Мисол учун, 15 апрель куни Россия президенти Владимир Путин телевизоро орқали 90 фоизидан кам бўлмаган ходимларини сақлаб қолган компаниялар ходимларига ойлик иш ҳақи тўлаш учун давлатдан пул маблағлари олади ва компанияда 1 апрелгача ишлаган ҳар бир ходимга энг кам иш ҳақи миқдорида (12 130 рубль) тўлов қилиш имкониятига эга бўлади, дея ваъда қилди. Бироқ қурилишда ишлайдиган меҳнат мигрантларига бу ваъданинг мутлақо алоқаси йўқ. Ҳар ҳолда, биз билан суҳбатлашган мигрантлардан бирортаси ҳам ўз раҳбарлари тарафидан бундай тўловлар амалга оширилиши борасида ҳозирча ҳеч қандай ваъдаларни эшитганлари йўқ.\nМосква қурилиш майдонларидан бирида прораб бўлиб ишлайдиган Андрей К. “Фарғона” нашрига айтишича, уларнинг объектида ишлаган барча тожикистонлик ва ўзбекистонлик мигрантлар карантин даврида ишдан бўшатилмадилар, аммо ҳаммаларига иш ҳақи сақланмаган ҳолда меҳнат таътиллари расмийлаштириб берилди. Бундан ташқари, уларга мажбурий ишсизлик учун қандайдир тўловларни амалга ошириш бўйича ҳеч қанақанги ваъдалар берилмаган.\n“Карантин пайтида улар қандай ҳаёт кечирганлари ҳақида сўраяпсизми? Улар бир-бирларидан қарз олиб юрдилар, — дейди Андрей К. “Фарғона” билан суҳбатда. –Ахир уларда ҳамма нарса ўртадаку. Президент гапирган моддий ёрдам ҳақида ҳеч нимани билмайман. У ерда ҳам пул шундоққина бериб қўйилмайдику, кредитга, фоизга беришса керак? Бизнинг ишчиларимизга мажбурий ишсизлик учун товон тўлаш ҳақида раҳбарларимиз ҳозирча ҳеч нима деганлари йўқ. Ўйлашимча, улар ҳеч нарса тўламайдилар”.\nЁтоқхоналар ёпилди, энди қаерда яшаймиз?\nКарантин тугаши билан қурувчиларнинг ўзларида муаммолар кўпайди, кўпчилик қайтадан турар жой қидиришига тўғри келди. Яшаётган одамлари коронавирус инфекциясини юқтириб олган ётоқхоналар карантинга муҳрлаб кетилди, бошқалари эса иш берувчилар – якка тартибда иморат солувчи буюртмачилар томонидан мажбурий ишсизлик даврида ётоқхоналарга ижара пулини тўлаш малол келгани боис ёпилди.\nҚидирувлар ҳамма вақт ҳам муваффақиятли кечмаяпти. Мисол учун, тожикистонлик пайвандчи (сваркачи) Наримоннинг айтишича, мигрантларнинг алоҳида хонадонни ижарага олиш илгари ҳам қийин кечган, ҳозир эса бадтар ёмонлашди: “Эсингиздами, илгари эълонда нима деб ёзиларди? Хонадон ижарага фақат русларга бериладими? Ҳозир эса янада бадтар бўлиб кетди. Ҳаммалари уларга қандайдир касалликни юқтириб қўйишимиздан қўрқишади. Бундан ташқари, ётоқхонага қараганда, алоҳида хонадонга ижара ҳақи кўпроқ тўланади. Арзонроқ тушиши учун 10-15 киши бўлиб биргаликдан битта квартирани ижарага олиш ҳам имкониятсиз бўлиб қолган. Агар биров бундай вариантга рози бўлган тақдирда ҳам, қўшнилар тегишли идораларга етказишади ва ўша заҳоти текширувлар бошланади. Бундан ташқари, квартира қидиришга вақт қайда? Ахир ишлаш керак. Шунинг учун кимдир бир киши қидириб юришига тўғри келади. “Ишчи пропускангиз” билан бўлса ҳам шаҳар бўйлаб кезиш осон иш эмас – ҳар бир полициячи сени тўхтатиб, обдон текширишдан эринмайди”.\nДезинфекторлар ва санитайзерлар\nҚурилишдаги ишларнинг ўзи ҳам бугунги кунда етарли даражада ажабтовур кўринишга эга бўлиб қолди. Бироқ санитария талаблари тўлиқ бажарилмоқда – айниқса ишхонага кирадиган дарвоза олдида. Прораб Андрей К.нинг таъкидлашича, уларнинг бажарилиши устидан қатъий назорат ўрнатилган.\nНазорат ўтказиш маскани олдида худди дўконлардаги каби ерга ораси бир ярим метрдан қилиб чизиқлар тортиб қўйилган. Шунинг учун дарвоза олдидаги навбат бир неча ўн метрларга чўзилиб кетган.\nМосквадаги объектда. Upravafilipark.ru сайти фотосурати\nЎртаҳовлида (проходнойда) огоҳлантирувчи лавҳалар илиб қўйилган, уларда, мисол учун, “Битта-биттадан кирилсин”, “1,5 метрлик масофага риоя қилинг”, “Диққат! Ниқобсиз кириш тақиқланади!”, “Коронавирус ҳақида нималарни билмоқ керак”, “Ҳушёр ва эҳтиёткор бўлинг (қўл бериб саломлашишни, қўлни кўзга текизишни, йўталишни ва аксиришни маън қилувчи тасвирлар)”. COVID-19 коронавирус инфекцияси ҳақида кўплаб маълумотлар жойлаштирилган.\nКираверишда чопарни (курьер) назорат ўтказиш масканидан объект ичига киритмаслик учун кирувчи ва чиқувчи ҳужжатларни қабул қилишга мослаштирилган металл саватчалари ўрнатилган. Объектга кираётган ҳар одамни ниқоб таққан ҳамда қўлида масофадан туриб тана ҳароратини ўлчайдиган аппарат ушлаган хусусий қўриқлаш корхонасининг (ЧОП) вакили кутиб олади. Махсус журналда ҳар куни объектга кираётган одамнинг тана ҳарорати қайд этиб борилади. Санитайзерлар-антисептиклар ҳам назорат ўтказиш масканидан ташқари объектнинг ўзида ҳам бор, одамлар мунтазам равишда қўлларини артиб юришлари керак.\nКасалланиш борасида заррача шубҳа туғилиши биланоқ ишчини медпунктга – дезинфекция жадвали, бактерицид лампа, термометр ҳамда медицинага оид барча ҳужжатлар: ишчилар ҳароратини ўлчаш журнали, хоналарни дезинфекция қилиш журнали ва ҳоказолар сақланадиган вагончага жўнатадилар.\nОдамлар ниқоб таққан ва қўлқоп кийган ҳолатда ишлашлари керак.\nҚолганлари эса қурилишда ўша-ўша – аввалгидек ҳолатда давом этмоқда, негаки иш пайтида ҳам, ечиниб-кийиниш хонасида ҳам ижтимоий масофага риоя қилишнинг амалда иложи йўқ.\nМосква мэри Сергей Собянинга кўра, Москвадаги қурилишларнинг очилиши Москвани тарк этиб, ватанига қайта олмаётган мигрантларни иш билан таъминлаш масаласини қисман бўлса ҳам ҳал қилмоқда. “Қурилиш соҳасида етарли даражада кўп меҳнат мигрантлари ишлайдилар, улар Москвадан ҳеч қаерга кетмаганлар, улар шу ердалар ва уларни ватанларига киритишмаяпти. Бу ерда ҳам иш йўқ. Шунинг учун ҳам саноат корхоналари ва қурилиш майдонларининг очилиши бу масалани қисман бўлса ҳам ҳал қилмоқда”, — дейди Собянин.\nҚурилиш соҳасига бугунги кунда қанча меҳнат мигрантларининг жалб этилгани тўғрисида аниқ маълумотларни топишнинг иложи йўқ: бу борадаги статистика 2015 йилдан бери ҳисоб-китоб қилмай қўйган. Норасмий маълумотларга кўра, қурилиш соҳасида тахминан бир миллион атрофида одамлар ишляпти, норасмий маълумотларга кўра эса, бирмунча озроқ. Якка тартибда иморат солувчи буюртмачиларнинг ҳаммаси ҳам мигрантларни қонуний равишда, солиқ тўлайдиган қилиб ишга расмийлаштиравермайдилар. Шунинг учун ҳам рақамлар фақат тахминий бўлиши мумкин.\nРоссиядаги қурилиш майдонларида турли маълумотларга кўра барча меҳнат мигрантларининг 34 фоиздан (фақат қурилиш соҳасининг ўзида) 67 фоизгача (уларнинг квартиралар, хусусий уйлар ва хусусий уй қурилишларида банд олганларни ҳам ҳисобга олинадиган бўлса) бўлган қисми ишлаб келади.\nРоссиядаги барча қурилиш ишларининг 12 фоизи Москва регионига тўғри келади.


Рамазонга ҳозирдан тайёрланайлик (8): Амаллар – Ислом Нури\nБироқ шу ойдан бошлаб сиз Рамазонни қарши олишга тайёргарлик кўришни бошлашингиз керак. Нафл намозларни кўпайтириб, Рамазонни қарши олишга тайёрланинг. Биз ражаб ойида муайян ибодатларни қилиш керак демоқчи эмасмиз.\nТайёргарликни “такбиротул эҳром”, яъни намоз бошлаганда айтиладиган аввалги такбир (Аллоҳу акбар сўзи)дан бошлашимиз керак.\nНабий саллаллоҳу алайҳи ва саллам айтадилар: “Ким (фарз) намозни қирқ кун жамоат билан, биринчи такбирга улгуриб ўқиса, унга икки нарсадан қутулиш насиб этади: дўзахдан қутулиш, мунофиқликдан қутулиш”.\nТайёргарликни мана шундан бошлашимиз керак. Шояд шу амал олтмиш кун ичида, энг бўлмаганда шаъбоннинг охирги ўн кунида бир яхшиликка эришишингизга сабаб бўлса.\n2. Сажда қилиб, Раббимизга тоат-ибодат қилиш.\nНафл намозларни кўпайтирайлик.\nНабий саллаллоҳу алайҳи ва саллам айтадилар: “Намоз ортидан яна намоз ўқиш китобинг (амал дафтарнинг) “Иллийюн”да бўлишига сабаб бўлади”. Енгил икки ракаат нафл намоз ўқишдан бошланг. Унда зам сурага Ихлос сурасини ўқиб, руку ва саждадаги зикрларни бир марта айтсангиз ҳам майли. Кейин ортидан яна икки ракаат нафл намоз ўқинг. Шунда сиз учун Иллийюнда улуғ бир китоб битилади.\nБошқа ҳадисда Пайғамбаримиз саллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Ким бир кеча ва кундузда ўн икки ракаат намоз ўқиса, жаннатда унга бир уй барпо этилади”, деганлар.\nБиринчи вазифамиз ўн икки ракаат нафл намоз ўқиш бўлсин. Ушбу амални бажаришга ражаб ойининг бошидан киришишимиз лозим. Энг камида равотиб (фарз намозларидан олдин ва кейинги) суннатларни тўлиқ ўқиб боришимиз керак.\nУларни ҳаммамиз яхши биламиз. Улар: бомдод фарзидан олдинги икки ракаат, пешин фарзидан олдинги тўрт ва кейинги икки ракаат, шом фарзидан кейинги икки ракаат, хуфтон фарзидан кейинги икки ракаат суннат намозлардир. Мана шулар равотиб суннатлар ҳисобланади.\nАгар ўн икки ракаат нафл намозни бир вақтда жамлаб ўқиш сизга қулай бўлса, ўқийверинг. Масалан, чошгоҳ вақтида ўн икки ракаат нафл намоз ўқиб олинг. Муҳими, Аллоҳ сизга жаннатда уй барпо этишини истасангиз бир кунда ўн икки ракаат нафл намоз ўқисангиз бўлгани.\nСизни ҳеч ким кўрмайдиган ерда икки ракаат намоз ўқишингизни хоҳлайман. Чунки Набий саллаллоҳу алайҳи ва саллам бундай дегандар: “Кишининг одамлар кўрмайдиган ерда ўқиган битта намози одамларнинг олдида ўқиган йигирма бешта намозига тенгдир”.\nАста-секин тоат-ибодатларни кўпайтириб боринг. Мисол учун, бугун ўн икки ракаат нафл намозини ўқинг. Бир неча кундан кейин пешиндан кейинги икки ракаат ўрнига тўрт ракаат намоз ўқинг. Дўзахдан озод бўлишни хоҳламайсизми? Мана шу амал дўзахдан қутулишнинг бир йўли ҳисобланади. Ҳадисда бундай дейилган: “Ким пешин намозининг фарзидан олдин тўрт ракаат ва фарзидан кейин тўрт ракаат нафл намозни қолдирмай ўқиб юрса, дўзахга ҳаром бўлади”. Яъни дўзахга тушмайди.\nБошқа ҳадисда: “Ким чошгоҳ вақтида тўрт ракаат ва пешин (фарзи)дан олдин тўрт ракаат нафл намоз ўқиса, жаннатда унга бир уй барпо этилади”, дейилган.\nШундай қилсангиз ҳам бўлади. Чошгоҳ пайтида тўрт ракаат нафл намоз ва пешиннинг фарзидан кейин тўрт ракаат суннатни ўқийсиз. Шунда сизга жаннатда бир уй барпо этилади. Бир кунда ўн икки ракаат нафл намоз ўқиш қўлингиздан келмаётган бўлса, у ҳолда ҳадисда айтилган мана шу саккиз ракаатни ўқинг. Мен сизга имкон борича яхшилик эшикларни очиб беришни истайман.\n3. Тунги намоз (таҳажжуд).\nРасулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам айтадилар: “Ким кечаси туриб (таҳажжуд) намозда ўн оят ўқиса, ғофиллар қаторидан чиқарилади. Ким юз оят ўқиса, чин ибодатгўйлардан деб ёзилади. Ким минг оят ўқиса, (ажр-савобга) бой-бадавлатлардан деб ёзилади”.\nЗеро, садақа Аллоҳнинг ғазабини сўндиради.\n6. Қуръон ўқиш.\n7. Ҳар куни ҳаж ва умра қилган одамнинг савобини олиш.\nБунга бомдод намозидан кейин то кун чиққунча масжидда ўтириб, кейин икки ракаат намоз ўқиш ила эришасиз.\nАммо аёл кишига келсак, унинг уйда ўқиган намози жамоат билан ўқиган намозидан афзалроқ саналади. Аёл киши уйда ўқиган намозининг савоби Пайғамбаримиз масжидида ўқиган намозидан кўпроқ деб умид қилса ҳам бўлади.\nДуо сизнинг энг кучли қуролингиз. Аллоҳ таоло айтади: “Парвардигорингиз томонидан бўлган мағфиратга ҳамда тақводорлар учун тайёрлаб қўйилган эни осмонлар ва ер баробарида бўлган жаннатга шошилингиз!” (Оли Имрон, 133).\nБошқа оятда: “Эзгу амаллар қилинглар. Шояд нажот топсангизлар” (Ҳаж, 77) дейди.\nҲа, мана бу шиорларимизни ҳамиша ёдда тутайлик: “Аллоҳнинг фазлу марҳаматига биринчи бўлиб мен эришаман”, “Қўлимдан нима келишини ҳали Аллоҳга кўрсатаман”.\nАллоҳ таолодан мадад сўраймиз ва Унинг ўзига суянамиз!\nАллоҳ таолодан қилган солиҳ амалларимизни қабул қилишини, сўз ва амалларимизда ростгўйлик ва ихлос насиб қилишини сўрайман.\nАллоҳим, сени барча айбу нуқсонлардан пок деб биламан, Ўзинга ҳамдлар айтаман! Сендан бошқа ҳақ илоҳ йўқ деб гувоҳлик берамиз, гуноҳларимизга истиғфор айтамиз ва тавба қиламиз.\nЁзганларим ичида нима тўғри маълумот бўлса, ёлғиз Аллоҳдан. Хато-камчиликлар бўлса, мендан ва шайтондан.\nДуоларингизда бизнинг ҳаққимизга ҳам дуо қилиб қўйсангизлар!\nПайғамбаримиз Муҳаммадга ва у зотнинг яқинлари ва саҳобаларига Аллоҳнинг саловати ва саломи бўлсин!\nМуаллиф: Ҳоний Ҳилмий\n И з о ҳ. Иллийюн — Пайғамбар алайҳиссаломдан ривоят қилинган ҳадиси шарифда айтилишича, еттинчи осмонда, Аллоҳ таолонинг арши аълоси остидаги бир макон бўлиб, инсу жиндан бўлмиш мўминларнинг номаи аъмоллари битилган китоб ўша маконда сақланади.


БИР ҲАДИС ШАРҲИ (8-ҲАДИС) МУСУЛМОННИНГ ҚОНИ ВА МОЛИНИНГ ҲАРОМЛИГИ\n25-06-2020, 13:55 14 Ўқиш режими + -\nБир ҳадис шарҳи (8-ҳадис)\nМУСУЛМОННИНГ ҚОНИ ВА молининг ҲАРОМЛИГИ\nАбдуллоҳ ибн Умар розийаллоҳу анҳу нақл қилишига кўра, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам шундай марҳамат қиладилар: «Мен инсонлар Аллоҳдан бошқа илоҳ йўқли- гига ва Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам Аллоҳнинг найғамбари эканига шаҳодат келтириб, (беш вақт) намозни адо этиб, закотни берганларига қадар, уларга қарши жанг қилишга буюрилдим. Агар бу амалларни бажарсалар, моллари ва жонларини мендан сақлаган бўладилар. Лекин Исломҳақлари (яъни ҳад ва қасослар) бундан мустасно. Бунинг ҳисоби Аллоҳ таолога ҳаволадир» (Бухорий, Муслим, Абу Довуд, Насоий, Ибн Можа, Аҳмад ривоятлари).\n«...Агар бу амалларни бажарсалар, моллари ва жонларини мендан сақлаган бўладилар...» Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам тарк қилинган тақдирда, эгаси ўлдирилиши керак бўлган бу учта амални таъкидлаганлар. Айни сабабга кўра Муоз ибн Жабални Яманга юбораётганларида рўза ва ҳажни зикр қилмасдан, юқоридаги учта амални таъкидлаганлар.\n«...Лекин Ислом ҳақлари бундан мустасно...» Исломнинг ҳаққи кишининг вожиб бўлган амалларни (фарз амалларни) қилипшдир». Осийлар, йўлтўсарлар, закот бермаганлар, имкони бўла туриб қийин аҳволда қолган кишиларга ёрдам бермаганлар, зарарсиз ҳайвонларга сув бермаганлар, қотиллар, имконияти бўла туриб қарзини бермаганлар, зинокорлар, жума намозини ва таҳоратни тарк қилган ва шу каби фарз амалларни қилмаганлар ва ҳаром қилинган ишларни қилганлар жазога мустаҳиқцир.\n«...Бунинг ҳисоби Аллоҳ таолога ҳаволадир». Яъни, ким иймон келтирса, намоз ўқиса, закотини берса, жонини ва молини сақлаб қолади. Бу амалларни чин дилдан қилган бўлса, у кинш мўмин ҳисобланади. Агар сохталик билан ёки ўлимдан қўрққани учун қилган бўлса, унинг ҳисобига Аллоҳнинг ўзи кифоя қилади. Зеро, У барча сирлардан хабардор бўлган зотдир. Таҳоратсиз ёки жанобатдан покланмаган ҳолда намоз ўқиган кишининг ва уйида еб-ичиб, кўчада эса рўза ҳолатда юрадиган кишининг ҳам сўзлари қабул қилинади. Аммо буларнинг ҳисобини кўриш ёлғиз Аллоҳга ҳавола. Аллоҳ билувчироқ...


Ёшлар ўртасида жиноятчиликни олдини олиш масаласи O’zLiDeP қуйи бўғинлари эътиборида | O'zLiDeP\nЁшлар ўртасида жиноятчиликни олдини олиш масаласи O’zLiDeP қуйи бўғинлари эътиборида\nМамлакатимизда ёшлар манфаати ва ҳуқуқларини ҳимоя қилиш, улар ўртасида жиноятчиликни олдини олиш борасида кенг қамровли ишлар амалга оширилмоқда.\n“GM Uzbekistan” AJ Хоразм вилоят филиалидаги O’zLiDeP бошланғич партия ташкилоти томонидан ташкил этилган тадбир ҳам ана мавзуга бағишланди. Унда “GM Uzbekistan” AJ Хоразм вилоят филиали бошқарувчи директори, O’zLiDePдан Халқ депутатлари вилоят Кенгашига сайланган депутат С.Жуманиёзов, қуйи бўғин аъзолари ва ишчи-ходимлар иштирок этди.\n– Биз ёшлар тарбиясида мактаб-ота-она-маҳалла-ташкилот ҳамкорлигини йўлга қўйганмиз, – дейди қуйи бўғин етакчиси У.Маткаримов. – Лозим бўлганда маҳалла нозирлари билан бирма-бир уйларга кириб, тарғибот ишларини олиб боряпмиз. Шу билан бирга таълим муассасалари билан ҳамкорликда ўқувчиларни ишлаб чиқариш цехлари ва корхоналар фаолияти билан яқиндан таништириш, устоз-шогирд анаъанасини давом эттирган ҳолда касб-ҳунарга қизиқишини оширишга ҳаракат қиляпмиз.\nТадбир якунида 27 нафар йигит-қизга аъзолик гувоҳномалари топширилди.


50 ëшга кирдим « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n24 July 2013 - 13:36\nХозиргина Хоразмдаги отам ва онам билан гаплашдим.\nБолам яҳши юрибсанми туғилган кунинг муборак дейишди.\nБундан 50 йил олдин Урганчда туғилганимда отам Ражаббой Бобожон билан онам Шукуржон телевидениеда ишлашган.\nЎша куни телевидениечилар бобом Бобо Матчоннинг боғида тонготар зиëфат қуришган.\nУзуму анор¸шафтоили ва ружжалар ғарқ пишган бир мавсум\nБобо Матчонни бир оз бўлса ҳам эслайман. Боғ ўртасида баланд супада челакда гулқайчи ва арраларни қўярди. Менинг севимли ишим эса ўша челакни ағдариш бўлган.\nБошига гилам дўппи кийган оқ соқолли Бобо Матчон бу ишимдан сира жаҳли чиқмасди.\nИккала бувим мени кўп эркалагани эсимда.\nМарямжон бувим 1988 йилда¸ Равшанжон бувим эса 1997 йилда оламдан ўтди.\nИккаласини ҳам ўлганида иягини рўмол билан боғлаб видолашганман.\nАммамни эслай олмайман. Мен бир ëшимда ўлиб кетган. 21 ëшида ўлган Шодмон аммамдан менга юзлаб китоблар мерос бўлди. Мен ва укам Қудрат бу китобларни бирин кетин ўқиб ташлаганмиз.\nУчинчи синф пайтимда ўқитувчим Норжон опа мен ўқиëтган китобни кўриб қизариб кетган.\nМопассаннинг “Азизим” романи эди бу. Норжон опа бўлса кишига чиқмаган ëш муаллима эди.\nËшлигимда телевидениенинг узун коридорларида ўйнар эдим. Алберт ака деган оператор мени ва укам Қудратни ўйнатарди. Билишимча Алберт ака оламдан ўтибди. Оллоҳ раҳмат қилсин уни.\nАлберт ака учта темир оëқли улкан камерани пешонаси билан итариб жонли программаларни эфирга узатар эди.\nЎша пайтда видеомагнитофон бўлмагани боис спектакллар ҳам жонли ижро қилинган.\nТелевидениеда мен яҳши кўрган яна бир жой бу рассом Кузнецовнинг устахонаси бўлганини яҳши хотирлайман.\nКарикатураларни тез-тез чизиб ташларди. Рассомликнинг илк сабоқларини у кишидан ўрганганман.\nМашинкачи бўлиб ишлайдиган онам менга бир даста оқ қоғоз берган¸ бувим Марям она эса бу қоғозларни четини тикув машинасида тикиб берган. Қарабсанки расм дафтар тайëр.\nСтартер билан ëқиладиган юк машиналари ва танклар расмини чизганман.\nҲалигача танк расмини чизишни севаман. Танкни рассом Ленардо ўйлаб топгани учунми¸ билмадим.\nОрқа қўшнимиз Санъат Девонов кино артисти эди. Бир куни Санъат ака қўғирчоқ театри ҳақида ўзи рол ижро этган оқ қора кинони уйида намойиш қилиб берди.\nҚўғирчоқбоз ва золим подшоҳ ҳақидаги притча филм эди бу. Мен бу филмдан таъсирланиб қўғирчоқ театри ташкил қилдим.\nКўчани нариги бетида шаҳар тугаб ëбон бошланадиган қисмида¸Пешша буванинг ташландиқ паҳса уйи ховилисидаги гужум тагида болаларни йиғиб томоша кўрсатардим.\n“Гўшт-гўшт “деб аталган спектакл мазмуни ҳали ҳам эсимда.\nЎрмондаги шер “энди ов қилмайман қаридим. Ҳар куни бир ҳайвон ўзи олдимга келсин.\nМен уларни ўтирган еримда еб қўяман”¸ дейди.\nБундан норози бўлган ўрмон аҳли ҳийла ишлатиб ундан қутулишади. Унга қудуқ ичида яна бир шер бор дейишади.\nҚудуқ ичидаги ўз аксини кўрган шер ўзини қудуққа отиб ҳалок бўлади.\nАйнан мана шу финал пайтида парда ортида ўтирган синфдошим Марим пешша¸ сув тўлдирган қумғон жўмрагини қаттиқ пуфлар эди.\nҲудди кимдир сувга чўккан каби биқирлаган овоз чиқарди. Хозирги замон тилида спецеффект деган бу амалимдан боллалар завқланарди.\nҲатто Зотти деган бола ¸шер ростан ҳам чўкди деб йиғлаб юборгани эсимда.\nҚўғирчоқларни ўзим ясардим. Уларни кўзлари ликкиллатадиган¸оғзиларини очиб ëпадиган мураккаб меҳанизмларни ўйлаб топардим.\nМасалан тулкини оғзига пружина ўрнатганимдан кейин унинг оғзи жуда эффектний очилган ва бундан мамнун бўлганман.\nКейин Смена ¸ Фед ва Киев фотоаппаратларида сурат олишга киришдим. Қўшнимиз Боққида яланғоч қизлар нинг расми борди.\nМен уни Киев деган фотопааратда кўчиришга уринганман. Аммо обектив кичкиналик қилган.\nАна шундан кейин обективга резина қувур улаб узайтирганман. Ҳинд киноси юлдузлари расмларини фотокопия қилардим.\nРасмга ранг бериб цветной қилишни ҳам ўргандим.\nБир парча шишага қора туш билан “Урганчнинг гўзал онлари” деб ëзардим. Расм чиқарганда шу шишани қоғоз уситга қўйсам расм четида оқ ëзув чиқар эди.\nТўғрисини айтсам бу ишларни барини ошиғич завқ билан қилганман.\nМактабдаги расм тўгарагида фаол эдим. Шу боис мактаб боғидаги Ленин ҳайкални бўяш менга топширилган эди.\nМен Леннинни елкасидаги туйнукни очиб калла ва гавдани ушлаб турган мурватларни бўшатиб Ленинни бўлакларга бўлиб бир бир бронза рангига бўяб чиқдим. Фақат қайта монтаж қилганимда қўллари адашиб кетгани муаммо бўлгани эсимда.\nКейин пионерлар саройида Муҳаммаджон ака деган Маридан келган рассом менга илк бора профессионал расм сирларини ўргатди.\nШу-шу рассом бўлишга қарор қилдим. Бенков билим юртининг рангтасвир бўлимига 1978 йили кира олмадим. Қаламтасвирдан 3 баҳо¸рангтасвир ва композициядан 2 олиб қайтиб келиб ўрта мактабда яна икки йил ўқидим.\nХоразмга “халтура” қилишга келган рассомлар Исфандиëр Ҳайдаров¸ Омон Азиз¸ Ориф Муинов ва Йўлдош Қосимовлар билан танишдим.\nСоқоллари ўсиб кетган дарвишсифат Омон Азиз менда жуда яҳши таасурот қолдирди. “Парвонани ишқ қилмаса маст урарми ўзиуни ўтға пайваст “деб ғазал айтадиган Омон ака¸ ўзининг генийлигидан уяладиган Исфандиëр акалар менга устозлик қилди.\nКамсуқумгина Ориф ака (Оллоҳ раҳмат қилсин) менга ранг ва соë билан ишлаш техникасини ўргатди.\nКейин институтга кириб Чингиз Аҳмаров билан учрашдим. Менимча 1937 йилда отилмай қолган жадид эди бу киши.\nМалик Набиев дан дарс олдим. Диплом ишимга раҳбарлик қилган рассом Янис Салпинкидидан чўҳ миннатдорман. Сони семиз¸ каптаркўкрак қизлар расмини боплаб чизадиган уста рассом. Кеча гаплашсам Исроилда экан. Салом алик қилдик\nИнститутни битириб Урганчдаги ўрта мактабда болаларга расмдан дарс бердим\nУрганч суратлар галереясида Ўзбекистонда илк бор замонавий коллекция яратишга уриндим. Совет ҳукумати менга ишониб бу иш учун йилига 70 минг совет рубли ажратди.\nБугун санъат олимпида балқиган рассом Слава Охунов¸ Ҳакимжон Турдиев Масхуд Тўхтаев каби рассомларнинг илк ишларини Урганч галереяси учун сотиб олдик.\nГалереяда менда главний хранител деган мақом бор жди. Бу мақом билан Москва ва Ленинграддаги музей раҳбарлаи билан ошна бўлдим.\n50 сўмга учоқ билети олиб Москвага учардим ва тўғри Пушкин музейига бориб Боннар асарларини томоша қилардим.\nМосквага ўшанда бўлакча меҳр қўйганман. “Экипаж “киносини олган киночи Митта¸Райҳон исмли ўзбек бастакори¸ рассом Давронбек¸ шоир Темур Зулфиқоров ва рассом Шавкат Абдусломов билан Москвада танишдим.\nШавкат акани ўзимга устоз деб ҳисоблайман. Шавкат ака менга рассом шунчаки бўëқчимас балки у фаол зиëли деган нарсани ўргатди.\nШавкат акадан олган ўгитни тушунганимда 1988 йил эди.\nКўз олдимда Берлин девори йиқилди.\nСиëсат пўртанаси мени¸ 25 яшар рассомни чирпирак қилиб учирди. Бу шамол эпкинида сиëсат била шуғулландим. Телеканал очиб журналистлик қилдим. Ота касб радиожурналистика билан шуғулландим…\nМана 25 йилдирки ҳамон ўша шамоллар ичида бир ҳасдек учиб юрибман.\nДарвоқе бугун фейсбукдаги қадрдонлардан табриклар олдим. Улардан Оллоҳ рози бўлсин.


1-Тажриба иши. Matlab интерфейси билан танишув. Матрицаларни шакллантириш ва улар устида амаллар\nHajmi 47.69 Kb.\n1639118775, 1639118775, 2 5199661165734531834, Xomashyo materiallar Agloporit ishlab chiqarishning texnologik a\n1.1. MATLAB матрицали тизимнинг вазифаси\nИшдан мақсад: Matlab тизими имкониятларини ўрганиш,матрицалар ва улар устида амалларни тадқиқ қилиш.\nҚўйилган масала: MATLAB тизими менюлари, оддий ҳисоблашлар, ўзгарувчиларнинг турлари, матрицалар ва уларга доир мисолларни MATLAB тизимида ишлаб чиқиш .\nТажриба иши тавсифини ўрганиш;\nБерилган топшириқни MATLAB тизимида ҳал қилиш;\nЖадал суръатлар билан ривожланиб бораётган компьютерлашган математик тизимлар (КМТ), айниқса, сонли ҳисоблашларга йўналтирилган тизимлар орасида MATLAB матрицали математик тизим алоҳида ажралиб туради. MATLAB тизимини ташкил қилувчи пакетлар сони кўплиги унинг жуда кўплаб соҳа масалаларини ҳал қилишга жорий этиш имкониятини беради. Ҳозирги кунга келиб MATLAB тизими замонавий математик ва илмий-техникавий дастурий таъминоти соҳасида деярли жаҳон стандарти бўлиб қолди.\nMATLAB – математик ва илмий-техник ҳисоблашларни амалга оширишга мўлжалланган, узоқ вақт давомида ишлаб чиқилган ва текширилган, автоматлаштирилган тизимлардан бири бўлиб, у матрица ва матрицавий амалларни кенгайтирилган талқини устига қурилган. Мазкур тушунча унинг номида ўз аксини топган, яъни MATLAB – matrix laboratory – матрицали лаборатория. Маълумки, жуда кўплаб дастурлаш тилларида матрицаларни эълон қилиш ва улар устида амаллар бажариш цикллар орқали амалга оширилади. Бу эса дастурни ишлашини секинлаштиради ва баъзи бир амалларни бажаришни мураккаблаштиради. MATLABда асосий объект сифатида матрицалардан фойдаланиш цикллар сонини кескин камайтиради.\nMATLAB тизимини яратишдаги асосий мақсадлардан бири бўлиб, техник ва математик ҳисоблашларга йўналтирилган, фойдаланувчи учун қулай ва сонли усулларни амалга ошириш учун тадбиқ этиб келинаётган анъанавий дастурлаш тиллари имкониятларидан устунроқ дастурлаш тилини яратиш ҳисобланади. Мазкур тизимни яратишда ҳисоблашлар тезлигини оширишга ҳамда тизимнинг турли ҳил масалаларини ҳал қилишга мослашувчанлигига катта эътибор қаратилган.\nMATLAB тизими дастурлашнинг учта асосий концепциясини амалга оширади:\nМодулларни, яъни процедура ва функцияларни, яратишга асосланган процедура модулли дастурлаш;\nОбъектга йўналтирилган дастурлаш (айниқса, тизимнинг графикли воситаларини жорий қилиш аҳамиятли);\nФойдаланувчининг графикли интерфейсини яратишга йўналтирилган визуаль-йўналтирилган дастурлаш (GUI-Graphics User Interface).\nУмуман олганда, MATLAB дастурлаш тили интерпретаторлар синфига киради. Демак, тизимнинг ҳар бир командаси номи бўйича аниқланади ва зудлик билан жорий қилинади. Бу эса ихтиёрий дастурий кодни қисм-қисм бўйича текширишни осонлаштиради.\nТизимнинг асосий афзалликларидан бири бу унинг очиқлиги ва кенгайтириш мумкинлигидир.\nТизимнинг жуда кўплаб команда ва функциялари матнли форматдаги m-файл (кенгайтмаси .m) ва C/C++ файллари кўринишида бўлиб, барча файлларни модификация қилиш мумкин.


Фармон ижроси қачон таъминланади? — Ishonch Gazetasi\nФармон ижроси қачон таъминланади?\nЯқинда Президентимизнинг “Ўзбекистон фахрийларни ижтимоий қўллаб-қувватлаш “Нуроний” жамғармаси фаолиятини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги фармони қабул қилинганига уч йил тўлади. Мазкур Фармон ижроси доирасида юртимизда кексаларнинг мамлакатимиз ижтимоий-сиёсий ҳаётида тўлақонли иштирок этишлари учун зарур шарт-шароитлар яратилмоқда. Хусусан, Фармоннинг тўртинчи бандига мувофиқ, 2017 йил 1 сентябргача барча туман ва шаҳарлардаги маданият ва дам олиш истироҳат боғлари ҳудудида “Нуронийлар маскани” мажмуалари қурилиб, фаолияти йўлга қўйилиши белгиланган. Бу нуронийларнинг жамият ҳаётида фаол иштирок этишини таъминлашда муҳим омил бўлди. Ишга туширилган масканларда кутубхона, шахмат, шашка, дам олиш хоналари, кексалар учун махсус тренажёрлар билан жиҳозланган жисмоний тарбия зали, шунингдек ошхона ва тиббиёт хоналари ташкил этилди, мажмуалар зарур мебель, компьютер техникаси ва алоқа воситалари билан жиҳозланди.\nАфсуски, кўрсатилган муддатдан икки йилдан зиёдроқ вақт ўтиб кетган бўлса-да, Фармон ижроси айрим жойларда таъминланмагани катта авлод вакилларининг ҳақли эътирозига сабаб бўлмоқда.\nХўш, бу борада Тошкент вилоятида аҳвол қандай?\nҲозиргача пойтахт вилоятининг учта туманида “Нуронийлар маскани” қуриб битказилган.\nПискент туманидаги “Нуронийлар маскани”да бўлганимизда кўнглимиз равшан тортди. Тумандаги “Ёшлар боғи”да жойлашган маскан замон талаблари асосида бунёд этилган.\n— Ўтган йил пискентлик нуронийлар учун янгиликларга бой келди, — дейди “Нуроний” жамғармаси Пискент тумани бўлими раиси Жўрақул Отақулов. — Уч миллиард сўмга яқин маблағ сарфланиб, барча қулайликларга эга “Нуронийлар маскани” фойдаланишга топширилди. Масканда кексалар учун кутубхона, шахмат, шашка, дам олиш хоналари, махсус тренажёр зали, шунингдек, ошхона ва тиббиёт хонаси мавжуд. Ёшларни иш билан таъминлаш мақсадида кичик чевархона ҳам ташкил этганмиз. Асосийси, кексалар учун яратилган шароитлардан унумли фойдаланяпмиз. Жума кунлари кексалар шу ерда жамланиб, ўз ҳудудларидаги мавжуд муаммоларларни бартараф этиш юзасидан кенгашадилар. Тадбирга мутасадди ташкилотлар раҳбарларини ҳам таклиф этамиз. Суҳбат асносида аҳолини қийнаётган кўплаб масалаларга ечим топилади.\nВилоятнинг Ангрен, Олмалиқ, Чирчиқ, Янгийўл, Бекобод, Бўка, Оққўрғон, Оҳангарон, Чиноз, Ўрта Чирчиқ каби туман ва шаҳарларида “Нуронийлар маскани” учун ер майдони ажратиш тўғрисида ҳоким қарори чиқарилган-у, лекин турли важлар сабаб, ҳали-ҳануз қурилиш ишларига маблағ ажратилмаган. Жамғарманинг ҳудудий бўлимлари эса турли ташкилотларга тегишли хоналарда жойлашган.\nМасалан, 2017 йил 18 майда Бекобод шаҳри ҳокимининг “Нуронийлар маскани” учун 2 гектар ер майдони ажратиш тўғрисидаги қарори чиққан, бироқ маблағ йўқлиги учун қурилиш ишлари ҳалиям бошланмаган. Жамғарма бўлими ҳокимият балансидаги бинода зарур жиҳоз ва мебелларсиз фаолият юритаётир. Вилоятнинг Бўка, Бекобод туманларида ҳам худди шундай вазият ҳукмрон.\n— Вилоятимиздаги жами 22 та туман ва шаҳарда “Нуронийлар маскани” қурилиши режалаштирилган, — дейди “Нуроний” жамғармаси Тошкент вилояти бўлими раиси Жалолиддин Насриддинов. — Тўғриси, фармон ижроси бўйича вилоятда анча сусткашликка йўл қўйилган. Ҳатто, айрим туманларда ер майдони ажратиш учун туман ҳокимининг қарори ҳам чиқарилмагани аниқланди. Ҳозир 17 ҳудудда мазкур масала юзасидан қарор қабул қилинган. Жорий йил якунига қадар вилоят ҳокими ташаббуси билан Юқори Чирчиқ, Бўстонлиқ ва Паркент туманларида “Нуронийлар маскани” қурилиб, фойдаланишга топширилиши режалаштирилган.\nДарҳақиқат, ижтимоий-маънавий муҳитни соғломлаштириш, вояга етмаганлар ва ёшлар ўртасида назоратсизлик, ҳуқуқбузарликнинг олдини олишда нуронийларнинг ўрни беқиёс. Агар, Фармон ижроси ўз вақтида бажарилиб, кексаларимизга муносиб шароит яратилганда, отахон-у онахонларнинг бой ҳаётий тажрибасидан фойдаланиб, кўпгина муаммоларга чек қўйилган бўларди.\nПрезидент Фармони ижроси қачон амалга ошади? Бу борада тегишли ташкилотларнинг муносабати ва амалий ҳаракатларини кутиб қоламиз. Демак, мавзуга яна қайтамиз.