Китоб ҳақида — У ким, бу нима — QOMUS.INFO\nQOMUS.INFO > К ҳарфи > КИТОБ\nКИТОБ — ахборотларни, ғоя, образ ва билимларни сақлаш ҳамда тарқатиш, ижтимоий-сиёсий, илмий, эстетик карашларни шакллантириш воситаси; билимлар тарғиботи ва тарбия қуроли; бадиий, илмий асар, ижтимоий адабиёт. Халқаро статистикада ЮНЕСКО тавсиясига кўра, ҳажми 48 саҳифадан кам бўлмаган, табоқлаб тикилган нодаврий нашрни, шартли равишда, Китоб дейиш қабул қилинган.\nКитоб иши Китобни яратиш, тайёрлаш, уни тарқатиш, сақлаш, тавсифлаш ва ўрганиш б-н боғлиқ катта жараённи ўз ичига олади. Фан, адабиёт, санъат асарларидан матбаада кўпайтириш ва таркатиш учун танлаш, уларга илмий ва бадиий нуқтаи назардан ёндошиш, таҳрир қилиш, бадиий безаш, матбаа ижросини белгилаш ва нашрга тайёрлаш ноширликнинг вазифаси. Китобни кўплаб чиқариш — китоб босиш иши полиграфия саноатиаа олиб борилади. Китобларни тўплаш, сақлаш, ўқувчилар ўртасида ташвиқот қилиш, улардан китобхонлар фойдаланишлари учун қулай шароит яратиш кутубхона ишига қарайди (қ. Кутубхона, Кутубхонашунослик). К. ва б. босма асарлар ҳақида муайян мақсад билан ўқувчиларга маълумот бериш ва уларни ташвиқот қилиш библиография вазифасидир ва ҳ. к.\nКитобнинг пайдо бўлиш тарихи езувнинг яратилиши ва шаклланиши жараёни билан ўзвий боғлиқ. Ёзувнингтўзилиш хусусиятлари (белгилар тизими, уларнинг жойлашиш тартиби), ёзув материали ва қуролининг ўзига хос томони ва б. маълум даражада Китоб тузилишини қам белгилаб берди. Қад. Миср, Рим, Юнонистон ва Ўрта Осиёда кишилар тош, пальма дарахти барглари, сопол ва б. материалларга ёзиб фикр изхрр этганлар. Ҳар бир Китоб ўнлаб шундай материаллардан тайёрланган плиталардан иборат бўлиб, оғирлиги бир неча кг бўлган. Ёзув материали сифатида папирус усимлиги ишлатилиши (мил. ав. 4—3 минг йилликларда) билан ўрама К. лар пайдо бўлди. Бундай Китоб ларнинг ўзунлиги ўртача 10 м атрофида бўлиб, ингичка, юмалоқ таёқларга ўралган ва махсус чарм ёки ёғоч ғилофларда сақланган. Шарқ мамлакатлари, Қад – Рим ва Юнонистондаги кўпгина нодир асарлар папирусга битилган. Мил. ав. 2-асрга келиб Китоб материали сифатида пергамент (тери)дан фойдаланиш кенг расм бўлди. Дастлаб бундай Китоб ўрама ҳолда сақланган. Айрим маълумотларга Қараганда, Ўрта Осиёда, хусусан, Хоразмда мил. ав. 1-мингйилликнинг 1-ярмида вужудга келган зардўштийлик динининг муқаддас китобларидан Авестонинг қад. нусхаси ҳам 12 минг мол терисига битилган. Арабларнинг Ўрта Осиёдаги истилосига қадар (8—10-а. лар) у ерда кўп нодир Китоблар сақланган кутубхоналар бўлган. Лекин уларнинг кўпи босқинчилик урушлари натижасида йўқотиб юборилган. 2—4-а. лардан бошлаб Қад. Римда худди ҳозирги Китоб ларнинг варақалари сингари буклаб, тикиб тайёрланган ва бир-бирига бириктирилган, муқовали Китоблар — кодекс пайдо бўлди. Улар дастлаб папирус, сўнг пергаментга ёзилган. Бундай Китоблар оғир ва бесунақай эди. 6-а. дан бошлаб кодекс шакли асосида ҳоз. кўринишдаги Китоблар пайдо бўлди. Терига ишланган ноёб Китоб лардан бири — Мус-ҳафи Усмон Куръонидир. Қуръони каримнинг бу нусхаси 644—656 й. ларда халифа Усмон кўрсатмаси билан Муҳаммад (сав)нинг котиблари Зайд ибн Собит, Амир ибн алОъс ва Ҳишом ибн Ҳакимлар томонидан куфий хатида ёзилган. Мазкур қўлёзма К. Амир Темур томонидан Самарқандга олиб ке-линган. Жами 353 варақ, ҳажми 68x53x22 см. Ўзбекистон мусулмонлари идораси кутубхонасида сақланади.\nҚоғознинг кашф қилиниши Китоб тарихида янги давр очди. Айрим маълумотларга қараганда, 650 й. лардаёқ Самарқандда қоғозли Китоблар бўлган. 13-а. дан Европада қоғоз асосий ёзув материали бўлиб қолди. Қоғоз Китобнинг кўпайишига ва тарқалишига янги имконият очди. Китоб безашга алоҳида аҳамият берилди. Унинг саҳифаларига турли миниатюралар, ҳошияларига безаклар ишлана бошлади. Аста-секин хаттотлик (каллиграфия), муқовасозлик каби касблар ажралиб чиқди. Айниқса, Ўрта Осиёда ўрта асрларда хаттотлик санъати кенг ривожланди. Машҳур хаттотларнинг кўп авлодлари Китоб тайёрлаш усулини — материаллар, сиёҳ, хат кўчириш техникасини такомиллаштириб бордилар.\n10—12-а. ларда Мовароуннаҳрда муайян соха сифатида шаклланган китобат санъати 14—15-а. ларда янги тараққиёт босқичига кутарилди. Ҳар бир Китоб қоғозидан тортиб муқовасигача, сиёхдан то буёқлари-ю зарҳалигача маълум меъёрдаги модда, режа ва қоида асосида тайёрланади, ҳатто Китобдан хушбўй ҳид анқиб туриши учун баъзан сиёҳга гулоб ёки анбар қўшиларди. Қўлёзмалар нафис ҳуснихат, зарафшон (тилла суви сочиш), сувли буёқлар билан ҳошияга нафис нақшлар ишлаб бадиий безатилди. 15—16-а. ларда бир қанча истеъдодли хаттот, мусаввир, лаввоҳ ва сахдофлар (Абдураҳмон Хоразмий, Султонали Машқадий, Султонали Хандон, Мирали қилқалам ва б.) етишди. Ҳирот хаттотларига устозлик қилиб, китобат санъати равнақига улкан ҳиссасини қўшган хушнавис хаттотлардан Султонали Машҳадий эди. У Низомий, Ҳофиз, Саъдий, Навоий, Ҳусайн Бойқаро ва б. нинг асарларини кўчириб шуҳрат қозонди. Султонали томонидан кўчирилган 50 дан зиёд Китоб бизнинг давримизгача етиб келган. Темурий ҳукмдорлар девонхоналари қошида, хусусан, Самарқанд, Ҳиротда махсус сарой кутубхоналари ташкил этилган. Бундай кутубхоналар ўрта асрнинг ўзига хос ҳунармандчилик корхонаси бўлиб, уларда қўлёзма Китобларни тўплаш ва сақлаш билан бирга Китоб созлик б-н боғлиқ бўлган бир қанча амалий ишлар бажарилди. Бундай сарой кутубхоналарининг бошликлари «кутубхона доругаси» ёки «китобдор» деб аталган. Уларнинг қўл остидаги кўплаб хушнавис хаттот, наққош-мусаввирлар, лаввоҳ, саҳҳофлар Китоб яратишга дойр турли вазифаларни бажаришган. Мас, 15-а. нинг 1-ярмида Ҳиротда Улуғбекнинг укаси Бойсунқур кутубхонасида 40 хаттот ва бир қанча наққош қўлёзма асарлардан нусхалар кўчириш ва уларни безаш билан банд бўлган. Ҳар бир қўлёзма Китоб бир неча мутахассис қўлидан ўтарди. 1425—29 й. ларда Жаъфар Бой-сунқурий томонидан Абулқосим Фирдавсийнинг машҳур «Шоҳнома» асари кўчирилиб, 20 та турли мазмундаги рангдор миниатюралар б-н безатилган. Ноёб санъат асари сифатида бу Китоб Теҳрон музейида сақланади. Ҳусайн Бойқаро ва Алишер Навоий сарой кутубхонаси ҳам ўз даврида машҳур бўлган. Навоий бадиий қўлёзма санъатини ривожлантиришга катта ҳисса қўшди. Унинг бевосита кўмаги билан Беҳзод, Султонали Машҳадий, Шоҳ Музаффар каби ўнлаб Китоб соз усталар етишиб чиқди. Бу усталарнинг услуб ва анъаналари кейинги йиллардаги каллиграфия санъатининг асосини ташкил этди. Туркистонда хаттотлик йўли билан Китоб тайёрлаш ўзоқ вақт давом этди. Ҳатто Китоб босиш кашф қилингандан кейин ҳам, дастлабки вақтларда Китоблар қўлёзма йўли билан кўпайтирилар эди.\nКитоб нусхаларини оммавий кўпайтириш йўлидаги изланишлар натижасида ксилография пайдо бўлди. 15-а. нинг 40-й. ларида Германияда Иоганн Гутенберг томонидан Китоб босиш ихтиро қилиниши Китоб тараққиётида янги давр очди. Китоб босиш техникаси аста-секин такомиллашиб, бошқа мамлакатларда ҳам тарқала бошлади (қ. Китоб босиш, Босмахона).\nТуркистонда босма усули билан Китоб чиқариш Ўрта Осиё Россияга қўшиб олингандан кейин тарқалди. 1868 й. Тошкентда Туркистон харбий округи штабининг босмахонаси ташкил этилди. Шу босмахонада нашр этилган рус олими ва сайёҳи Н. А. Северцовнинг «Чу ва Норин тизмалари этагидаги тоғли ўлка тўғрисида лавҳалар» (рус тилида) китоби Туркистондаги илк босма Китоб дир. Ўзбек тилидаги биринчи босма Китоб Шоҳимардон Иброҳимовнинг 1871 й. Хивада босилган «Календар»идир. Бирин-кетин Туркистоннинг бошқа шаҳарларида ҳам хусусий литографиялар ташкил этилди. Бўлардан Отажон Абдалов (Хивада), Семён Лахтин (Тошкентда), Ғулом Ҳасан Орифжонов (Тошкентда) литографиялари машҳур. Бу босмахоналарда адабий, фалсафий, диний, тарихий асарлар ва дарсликлар чиқарилди.\nОктябрь тўнтаришидан сўнг совет тузуми даврида Китоб босиш иши бирмунча ривожланиб, оммавий Китоблар яратиш ишига катта аҳамият берилди. Лекин Китобга, бошқа оммавий ахборот воситалари каби, КПСС ва Совет ҳукуматининг қудратли мафкуравий қуроли сифатида қаралди. Шу мақсадда жуда кўп номда ва нусхада марксизм-ленинизм асарлари, ижтимоий сиёсий, бадиий, илмий Китоблар нашр этилди. Айни вақтда, 20—30-й. ларда, Ўзбекистонда асрлар мобайнида сақланиб келинган қўлёзма Китоблар, айниқса диний, тарихий мазмундаги Китоблар, кейинроқ катағонга учраган ўзбек ёзувчиларининг асарлари йўқ қилина бошланди: ўтда куйдирилди, сувга ташланди.\nИстиқлолдан кейинги йилларда Китоб маҳсулотлари мавзу-мундарижасида кескин ўзгариш бўлди. Тарихий, диний, миллий қадриятларга тааллуқли Китоблар нашрига алоҳида аҳамият берилди. Қуръони каримнинг ўзбек тилидаги таржимаси икки бор нашр этилди (1991 й., «Чўлпон» нашриётида; 2001 й., Тошкент Ислом ун-ти нашриётида). Имом Бухорийнинг 4 жилдли «Ҳадис»лари (1991— 96 й. лар, Комуслар Бош таҳририяти), Амир Темур мавзуи билан боғлиқ ўнлаб Китоблар чиқарилди. Алишер Навоийнинг 20 жилдли тўла асарлари (1998 — 2002, Ўзбекистон ФА «Фан» нашриёти) чоп этилди. Турли нашриётларда Форобий, Беруний, Ибн Сино, Нажмиддин Кубро, Маҳмуд аз-Замахшарий, Улуғбек, Яссавий, Абдулла Қодирий, Чўлпон, Мунавварқори, Фитрат, Усмон Носир ва б. нинг асарлари, 33 жилдли «Хотира» К. и чиқарилди. «Ўзбекистон» нашриётида Ўзбекистон Республикаси Президенти И. А. Каримовнинг 10 жилдли Асарлари нашр қилинди (1997—2002). Мавжуд нашриётлар омманинг талабэҳтиёжларидан келиб чиқиб бадиий, илмий, оммабоп, дарслик ва б. тур К. лар нашр этмоқдалар. Китоб ларнинг бадиий ва матбаа ижроси ҳам жаҳон андозалари талабларига жавоб берадиган даражада юксалиб бормокда (яна қ. Ноширлик).\nКитоб ларнинг тўзилиши ва турлари. Ҳозирги Китоблар ўқувчилар талаби ва эстетик дидига кўра муайян шаклга эга. Китоб саҳифаларга ажратилиб, ўртасидан тикилади ва муқоваланади. Муқованинг Китоб саҳифалари билан бириктирилган қисми форзац дейилади. Айрим ҳолларда муқовани сақлаш ва безак сифатида муқовага жилд (суперобложка) кийгизилади. Китобнинг бош қисмида сарварақ (титул лист) бўлади. Унда муаллиф исмшарифи, Китобнинг номи, нашр этилаётган жойи, йили, нашриёт номи ва б. ёзилади. Сарварақ қўш саҳифада бўлиши мумкин; бу ҳолда у К. нинг 2-(муқобил сарварақ) ва 3-бетларини эгаллайди. Сарварақ маълумотларининг айримлари Китобнинг l-саҳифаси — пешварак, (авантитул)да ҳам ёзилиши мумкин. Сарварақнинг орқа саҳифасига китоб белгиси қўйилади. Баъзи ҳолларда сарварақ ўрнида саррасм (фронтиспис) бўлади. Матннинг мазмунига караб, Китобда турли усулда сарлавҳалар қўйилади. Айрим ҳолларда йирик сарлавҳалар алоҳида саҳифада берилади. Бундай саҳифа зарварақ (шмуцтитул) дейилади. Китобнинг рукнсарлавҳа (колонтитул) ва рукнрақам (колонцифр) лари ундан фойдаланиш ишини осонлаштиради. Шунингдек, Китобда мундарижа, муқаддима, хотима, аннотация, илова, изоҳ, турли кўрсаткичлар, библиографик рўйхатлар ҳам бўлиши мумкин. Китоб саҳифасининг ҳажми унинг нашр бичими билан белгиланади (қ. 7а-бок).\nКитоблар қандай ўқувчилар оммасига мўлжалланганлиги, мақсади ва мавзуига қараб турларга ажратилади. Ўқувчиларга кўра, Китоблар оммавий, мутахассислар учун ва болалар китоби бўлиши мумкин. Мақсадига кўра, расмий, илмий, илмийоммабоп, ўқув, адабий-бадиий, маълумотнома ва б. хил Китоб ларга бўлинади. Илмий Китоблар ичида монография кенг тарқалган. Ўқув Китоблари дарслик, ўқув қўлланмаси, ўқув методик қўлланма ва б. турларга ажратилади. Маълумотномалар эса луғат, энциклопедия, календарь, йўл кўрсаткичлар қабиларга бўлинади.\nАд.: Кацпржак Е. И., История книги, М., 1964; Сидоров А. А., Книга и жизнь, М., 1972; Люблинский B. C., Книга в истории человеческого общества, М., 1972; Рустамов М., Ўзбек китоби, Т., 1968; Муродов А., Ўрта Осиё хаттотлик санъа-титарихидан, Т., 1971,3иганшина Н. А., Мусаввир ва китоб, Т., 1987.


Коронавирусни даволашда бурунни совун кўпиги билан тозалаш самарали усулми? – Bugun.uz\nЯнгиликлар - 13:12 · 23.07.2021\nИжтимоий тармоқларда совун кўпиги билан бурун йўлларини ҳамда совунли сув билан томоқ бўшлиғини чайиб туриш, коронавирус инфекциясини бартараф этишда ёрдам бериши айтилган аудиохабар тарқалди. «Bugun.uz» мазкур усулнинг қай даражада самарали эканини аниқлаш борасида Коронавирусга қарши кураш штаби аъзолари билан боғланди.\nФото: Иллюстратив/ «recommend.ru»\nМаълум бўлишича, тарқалган аудиохабарда кимлиги номаълум шифокор аёл ёпиқ ҳудудларда бўлмасликни маслаҳат берган, кўчадан уйга келганда совун кўпиги билан бурун йўлларини, атир совунли сув билан эса томоқ бўшлиғини чайиб туриш кераклигини таъкидлаган. Шунингдек, бу усулни бутун оила аъзолари билан биргаликда, кунора қилиш мумкинлигини айтган. Бундан ташқари, пиёзни канда қилмай еб туришни, совуқ сувдан тийилишни тавсия қилган ҳамда бу хабарни барчага тарқатишни сўраган.\nКоронавирусга қарши кураш штаби аъзоси Севара Убайдуллаева ушбу хабар бўйича «Bugun.uz» мухбирига берган изоҳида унинг гаплари даволаш стандартларига тўғри келмаслигини маълум қилди.\n«Совун кўпиги билан бурун ва томоқни чайиш самарали усул бўлса, нега у бутун дунё олимлари, шифокорларининг стандартлари таркибида йўқ? Даволаш стандартларида бундай талаб йўқ. Бугунги кунда қўлларни совун билан юваётганда аллергия бўлаётган одамлар учрамоқда. Шундай вазиятда бурунни шиллиқ қавати ва томоқни совун билан чайиш қанчалик тўғри?!\nЯна одамни шубҳалантираётган томони шундаки, аудиохабарда аёл ўзини шифокорман деб айтяпти, бироқ бошқа шифокорлар қатори ўзини таништириб, ОAВларда расмий ҳолатда шу самарали усул эканини, стандартга киритиш кераклигини айтиб чиқмаяпти. Кўринадики, унинг гаплари асоссиз ва даволаш стандартларига тўғри келмайди», — деди Севара Убайдуллаева.\nШунингдек, мутахассис бодринг коронавирусга қарши курашда самарали бўлиши айтилган хабарларга ҳам изоҳ бериб, бу билан короновирусдан ҳимояланиб бўлмаслигини, бодринг соғлом овқатланиш тамойилларига мос келиши мумкинлигини, лекин фақатгина бодринг билан ҳимояланиб бўлмаслигини таъкидлади.\nТарқалган хабарни аниқлаштириш жараёнида сайт мухбири Санитария-эпидемиология хизмати бошлиғи ўринбосари, Коронавирусга қарши кураш штаби аъзоси Нурмат Отабеков билан ҳам боғланди. Бироқ мутахассис изоҳ беришдан бош тортди.\n«Йўқ, изоҳ бермайман, ким нима деса шунга изоҳ бераверадими? Биз адвокат эмасмиз-ку?!», — дея ёзган хабарида. Шундан сўнг, мухбирни Telegram мессенжерида қайта безовта қилмаслиги учун блоклаб қўйди.\nЭслатиб ўтамиз, аввалроқ Ўзбекистонда аҳоли орасида ўзбек-хитой вакцинаси билан эмлангандан сўнг коронавирусга чалиниш ҳолатлари кузатилаётгани ҳақида хабар берилганди. Шунингдек, 1 ҳафталик чақалоқларда ҳам коронавирусга чалиниш ҳолати аниқланаётгани айтилганди.


Боши ўтган сонларда Йўлчи Муҳаммадиев\nСуд раиси ҳайъат аъзолари билан фикрлашиб олиш учун маслаҳат уйига киришини айтди ва қандай ечимга келганликларини кейин маълум қилишини билдириб, суд залини тарк этди. Ҳайъат аъзолари унинг ортидан эргашдилар. Орадан ўн дақиқа ўтиб, улар чиқиб келишди.Раис қайтадан аудиторлик текшируви тайинланганлиги, Маҳкамовни эса ҳибсда сақлашликка қарор қилинганлигини эълон қилди. Қозининг гапи Йўлдошнинг бошига чўқмор билан ургандек таъсир қилди. Ғазабдан кўз олди қоронғилашиб, боши ғувлади. Аммо, зумда ўзини қўлга олди. Ногоҳ, кўзи Хўжаевага тушди. У қозининг қароридан мамнун, ёйилиб, ялтоқланиб қозига миннатдорчилигини билдираётган эди.\nЙўлдошни яна ҳибсхонага олиб келишди. Унинг асаблари бузилган, ўзини қўярга жой тополмасди. Адолатсизлик, инсофсизлик! Демак, қози уни яна қамоққа жўнатиб, қайта тафтиш ўтказмоқчи. Қандай қилиб бўлса ҳам уни айбдор қилиб, уни озодликдан маҳрум этишни мақсад қилган. Ахир, шунчалар хавфли жиноятчими у, наҳотки яна Каттақўрғонга жўнатиб юборишса-я? Исмоилов нега жим? “Ишим битди, эшагим сувдан ўтди”ми, энди ? Йўқ, у киши бу масалага бефарқ қараб турмайди.\n-Маҳкамов, ўйлаб кўриб, сизни озодликка чиқаришга қарор қилдим. Мени ноҳақдан ҳибсга олишди деб, уёқ, бу ёққа ёзиб юрманг тағин. Тақдирингиз менинг қўлимда. Президент айтса ҳам, ишингизни мен ҳал қиламан. Тафтишдан кейин яна учрашамиз, шуни унитмасангиз бўлди, деди қози унга мурувват кўрсатаётгандек, таъна қилиб. Ўртага тушганлардан қўрқмайман ҳеч қачон, ҳар доим қарорни ўзим қабул қиламан ва бу сафар ҳам худди шундай.\n-Қандайсиз, қийинчиликлар бўлмадими, ҳар қалай?\n- Бошга тушганнни кўз кўради дейишади-ку.\n-Энди кўзингиз очилди. Дўсту душманни ажратиб оладиган бўлдингиз, тўғрими?\n-Тўғри, кўзим очилди, - деди Йўлдош тан олиб.Ўз ходимим бўла туриб, ҳар кун ёнимда гапу-хандон қилиб юрган бир аёлдан шунча гап чиқса-я?\n-Ҳалиям кўзингизни каттароқ очинг, гап шугина бир аёлга боғлиқ эмаслигини биласиз-ку.\nИккала суҳбатдош бир мавзуга келиб тўхташганини билиб, тасдиқ маъносида бош чайқаб кулиб қўйишди. Ҳақиқатан ғам депутатнинг гапида жон бор эди. Шу кунгача Йўлдош барчани бирдек кўрадиган, айрим масалаларда соддадиллик билан ҳамроҳига ишониб кетаверадиган, дилидагини ташига чиқариб, сир сақлашни эплолмайдиган одати бор эди. Ишончли вакилининг бу феълини Исмоилов яхши билар, шу боисдан кўпинча уни огоҳлантириб, танқид қилиб қўярди.\nЙўлдош йўл-йўлакай қўшни тумандан токи уйига қадар давом этган депутат билан суҳбатларида қози нима учун уни ҳибсдан озод қилганлигини билиб олди. Исмоиловнинг маслаҳати билан бугун эрталаб хотини Барно қарз-қавола қилиб бўлса ҳам редакция кассасига 720 минг сўм пулни тўлаб, етказилган зарарни қоплаган. Тўловномани Исмоиловга олиб келиб берган. Қози депутатга “етказган зарарини тўласа, Маҳкамовни ҳибсдан озод қиламан деб ваъда берган экан. Исмоилов квитанцияни бергандан кейин ҳам Тошпўлатов турли баҳоналарни рўкач қилиб, субутсизлик қилаверган. Депутат бу масалани Олий Мажлис қонунчилик комиссиясининг муҳокамасига қўйишини таъкидлагандан кейингина у Йўлдошни озод қилган. Агар Исмоилов шундай йўл тутмаганда Йўлдош ҳали-бери ҳибсхонадан чиқарилиши номаълум эди. Тошпўлатов эса, “одамгарчилик юзасидан” дейди-я, эҳ, номард.\nҚуёш ботиб, тун олам узра ўз сепини ёзган паллада у қишлоққа кириб келди. Энаси билан дийдорлашди. Гўёки, камбағалнинг уйига чалпак ёққандек, ярим кечгача хонадонда ошна-оғайнилар, айниқса, болалар ўйин-кулгу қилишди.\nЙўлдошни ҳибсдан озод этишга қарор қилди-ю, аммо, қози аросатда ўйланиб қолди. Борди-ю, қайта тафтиш чоғида фактлар тасдиқланмаса-чи7 Унда нима бўлади? Маҳкамовни шунча кундан буён ҳеч бир асоссиз ҳибсда ушлаб турганлиги учун жавоб бериши керак. Қолаверса, Донаев билан ўрталарида келишув бор. Ахир унга нима қилиб бўлса ҳам Маҳкамовни жавобгарликка тортаман деб ваъда бериб қўйган. Ваъдани бажармаса, мўмайгина пулдан қуруқ қолади. Энг катта муаммо депутатнинг аралашуви бўлди. Қонун-қоидани яхши билар экан бу зиёлий, ичида кўп гап борга ўхшайди. Кейинги пайтлар депутатлар ҳам фаоллашиб қолдими-ей, илгари қорасини кўрмасдик, энди тап тортмай эшигимиздан кириб келишадиган бўлишди. Демак, шундай иш тутиш керакки, Янги аудитор қилни қирқ ёриб, батамом текширсин. Шундай таниши бор-ку, ахир.Телефон рақамини ҳам қаергадир ёзиб қўйганди. Ҳа, мана бор экан. Қози навбатчи котиба қизга “менга мана шу номерни улаб беринг” деди. Бир оздан сўнг у тарафдан “алло” деган овоз келди.\n-Алло, бу “Миёнкол” аудиторлик фирмасими? Менга Суюн Халилов керак. Э, ўзингизмисиз, жа яхши бўлди-да, омон- эсонмисиз? Мен Бошариқ туман судиниг раиси Тошпўлатовман. Эртага мен билан учрашиб кетишнинг бир иложини топсангиз. Бораман дейсизми, раҳмат, кутаман сизни.\nҚози телефон гўшагани жойига қўяр экан енгил нафас олди. Муаммо ҳал бўлган кўринди. Ўтган йили ҳам бир хўжаликда ёзишма бўлиб, раиснинг устидан иш қўзғатишликни катталар сўраганида Тошпўлатов у ерга аудитор Халиловни юборган эди ва айтганидан ҳам зиёда қилиб тафтиш қилиб берган,иш судга оширилиб, раис жазосини олган эди.\nВилоят, туман прокурорларининг топшириғи билан Халилов ана шундай нозик ва катталар нигоҳи тушган жойларни тафтиш қилишга сафарбар қилинар, тафтишчи ҳам зиммасига юкланган вазифани аъло даражада бажариб қайтар эди.Буларнинг ҳаммасидан Тошпўлатовнинг хабари бор, шунинг учун Холиловдан кўнгли тўқ эди.\nЭрталаб соат 10 лар чамасида Аудитор Суюн Халилов қозининг олдига етиб келди.Топўлатов у билан қуюқ сўрашиб олгач, нима учун чақиртирганлигини эринмасдан тушинтирди. Қўшни туман “Янги ҳаёт” газетасининг муҳаррири устидан ёзилган шикоят хатига асосан жиноий иш қўзғатилганлиги, муҳаррирнинг иш фаолияти қайтадан тафтиш қилиниб, синчковлик билан текширилиши лозимлигини, Маҳкамовни жиноий жавобгарликка тортишдан вилоятнинг юқори мартабали раҳбарлари хабардор эканлигини яхшилаб уқтирди. Қози нималарни текшириш кераклиги, нималарга урғу бериш лозимлиги юзасидан эслатма тузиб, суд томонидан берилган рухсатномага ҳам шу ҳақда ёзиб қўйди.Шунга кўра аудитор, авваламбор, редакция фойдалниб келаётган 4 гектар ер майдонини ўлчаб чиқиши, беш йил давомида ердан олинган даромад, банк операциялари, таҳририят тасарруфига берилган барча қаттиқ ва юмшоқ жиҳозларнинг мавжудлиги, ходимларга ойлик маошларнинг берилиши ва шунга ўхшаш йигирма банддан иборат эслатма ёзилган бўлиб, ана шу эслатмада қайд этилган топшириқларни бажариши зарур эди. Тагини боплаб ковлаштирса, йўл қўйган ғайри қонуний ҳаракатлар ўз-ўзидан қайнаб чиқаверади деб ўргатувчилик қилди яна Тошпўлтов. Халилов қозининг ҳузуридан чиқаркан “барча топшириғингиз аъло даражада бажарилади, бу ёғидан кўнглингиз тўқ бўлсин” деб, қўлини кўксига қўйганча ҳайрлашди.\n-Зарифа Хўжаева, сизнинг менга нисбатан қилган ҳатти-ҳаракатингизни кечириб юборади деб ўйладингизми? Мен сизга ёмонлик қилмайман. Ким ҳақ, ким ноҳақ, ҳаммасига оллоҳнинг ўзи шоҳид.\n-Айб менда эмас, Йўлдош ака, мени ҳам сизга қарши тезлашди. Бунчалик бўлишини ҳеч ўйламовдим,-ўзини беайб кўрсатишга уринди Зарифахон.\n-Майли, нима бўлса бўлар, ишлайверинг, сиз менга эмас, ўзингизга кўпроқ жабр қиляпсиз.\nХўжаева бошини қуйи солганча хонадан чиқди. Йўлдош унинг суд мажлиси якунида айтган, Маҳкамовни ҳибсдан озод қилмаслик, йўқса у Зарифага тазйиқ ўтказиши мумкинлиги, ундан ўч олиши тайинлиги ҳақидаги фикрини асло унитолмас, кечиролмаслигининг сабаби ҳам шунда эди.\n-Сиз муҳаррир Маҳкамовсиз, шундайми?- деди эрталабданоқ, таҳририятда Йўлдошни кутиб ўтирган қирқ ёшлардаги оқ-сариқдан келган киши.\n-Мени Бошариқ туман судининг раиси Тошпўлатов жўнатди. Тафтиш қилишга. Фамилиям Халилов, исмим Суюн.\n-Ҳужжатингизни кўрсак бўладими?\n-Ҳужжат бор, аммо, қўлингизга тутқазмайман, ўқиб беришим мумкин. У шундай деб столнинг устига семиз папкасини қўйиб очди-да,ичидан бир варақ қоғозни олиб овозини чиқариб ўқий бошлади. Халилов суд томонидан юборилганлигини, йигирмадан ортиқ банд бўйича таҳририят фаолияти қайта текширувдан ўтказилиши лозимлиги тўғрисида маълум қилди.\n-Ҳа, ишонганда қандоқ, хуш келибсиз, - деди Йўлдош ҳам саволига яраша.\n-Бўлмаса, вақтни кетказмай, ишни ҳозирдан бошласак. Аввало, тўрт гектар ерингизни ўлчаб келамиз. Мен ҳозиргина ҳоким ҳузурида ҳам бўлдим. Туман аграсаноат уюшмасидан ер ўлчаш учун мутахасис берадиган бўлишди,-деди тафтишчи ўрнидан қўзғаларкан.\nУлар хонадан чиқиб, ер ўлчайдиган мутахасисни олиб қишлоқ томон кетишди.Токи тушга қадар таҳририят ерини 2-3 мартадан бўйига ҳам, узунасига ҳам ўлчаб чиқишди. Ер 4 гектардан ортиқ чиқмади.Бу Халиловни қаноатлантирмади, унинг кайфияти биринчи қадамдаёқ бузилди. Унинг назарида, тўғриси тажрибасидан келиб чиқиб, камида ярим гектар зиёд чиқиши керак эди. Таҳририятга қайтгач, Халилов муҳаррир хонасига барча бухгалтерия ҳужжатларини олиб келтирди. Йўлдошдан “ бу хонага ҳеч ким кирмасин” деб калитини олди. У ҳар бир журнал, кирим – чиқим ҳужжатларини синчковлик билан кўриб чиқар, хаёли нуқул ишкал ва камчилик топиш билан банд эди.\nЭртаси куни буғдойни ўриб-йиғиштириб берган комбайнчи ва тракторчини унинг ҳузурига чақириб келишди.Халилов уларни атайлаб то қоронғи кечгача ушлаб ўтирди. Берган саволлари фақат ғаллага бориб тақалар: йиққан буғдойларинг қанча, ростини айтинглар, бўлмаса, сенларнинг устингдан ҳам иш қўзғатаман. Редактор билан тилларинг бир. Агар бор гапни айтсаларинг, кетишга рухсат бераман дерди у. Уларнинг иккаласи ҳам буғдой 6 тоннадан сал зиёд чиққанлигини, меҳнат ҳаққига маҳсулот олганликларини билдиришди. Шундан сўнг тафтишчининг чиройи ва иштаҳаси очилиб “даромад солиғи тўламабсизлар-ку” деди ва уларнинг даромад солиғи ҳисобидан 500 кг буғдой олиб келишга мажбур қилди.\nХалиловнинг бу ҳатти-ҳаракатлари Йўлдошнинг ғашига тега бошлади, охири бардошига дарз кетди:\n-Халилов, агар мендан хато топмоқчи бўлсангиз, ҳоҳлаганингизча текширинг, аммо, бу тракторчиларни тинч қўйинг, улар меҳнат ҳаққи олди, солиқни мен тўлайман давлатга. Қози сизга қандай топшириқ берганлигини биламан. Сиз қонундан чиқмай иш кўринг.\n-Сиз менга ақл ўргатманг, ука, хўпми? Нима қилишни ўзим яхши биламан. Бу ерга келишдан олдин шаҳарда бир ташкилотни астар-аврасини ағдариб, нақд йигирма саккиз ходимини қаматтириб юбордим. Сиз мен билан ҳазиллашманг. Менга иш ўргатиб, чалғитишингизга йўл қўймайман, деб жаҳл билан қўлидаги қоғозларни столга урди.\n- Сиздан сўраб иш қилмайман,-деганича Халилов яна журналларни титкилашга тушди.\nЙўлдош “билганингни қилавер” дегандек, хонадан шитоб билан чиқиб кетди. Тафтишчи нима қиляпти, нималарни текширяпти демасдан бир неча кун хабар ҳам олмади. Одатда, текширувчилар келса, Йўлдош ҳам уларга алоҳида мулозамат-у, одамгарчилик юзасидан чой-пой дегандек, кўнглини топишга уринарди. Бу сафар “ҳайф одамгарчилик”деди у. Йўлдошнинг йўқлигидан фойдаланган Халилов Хўжаева билан яхшигина тил топиб олишди. Бор йўғи икки-уч кун ичида текширилиши мумкин бўлган таҳририят ҳужжатлари икки ҳафта давомида чуқур таҳлил қилинди. Далолатнома тайёр бўлгач, уни Йўлдошнинг олдига беписандлик билан ташлади:\n-Олинг, ўқиб, имзо чекинг.\nҚарийиб, қирқ саҳифани ташкил этган далолатномани ўқиркан Йўлдошнинг аввалгиларидан баттар кайфияти бузилди. Яна худди ўша гаплар. Аксинча, Халилов майда-чуйда камчиликларга ҳам алоҳида тўхталган, хатоларнинг тузатилганлиги тўғрисидаги далолатномаларни ҳисобга олмаган. Ана шу далолатномалар инобатга олинганида эди, тафтишчи ҳеч қандай камчилик тополмаган ҳасобланарди. Шу сабабли Йўлдош арзимаган бу нуқсонлар учун тортишиб ўтирмасдан Халиловнинг далолатномасига имзо чекди.\nТошпўлатов тафтишчи аудиторни ўз хонасида қабул қилар экан, унга юкланган топшириқларнинг бажарилишини сўраб-суриштирди. Суюн Халилов қозининг саволларига қандай жавоб беришни билмай “ҳа” деб қўя қолди. Қози тафтишчи узатган ҳужжатни оларкан, унинг ҳар бир саҳифасини ҳафсала билан ўқий бошлади. Ўқиган сари юзлари бужмайиб, ўрнини ранж ва ташвишдан иборат безовталик эгаллади. Далолатноманинг адоғини тез-тез ўқиб, тугатди-да, бир пас тин олди ва сўнг сўз қотди:\n-Мен сизга нималар деб тайинлаб эдим? Ғалвирга ҳеч вақо илинмабди-ку! Ёки, бирор нарса ундирдингизми?\n- Нималар деяпсиз, қози ака, Роса кавладим, қўлга илинадигн нарсанинг ўзи йўқ, нимани ёзаман? Икковимизнинг ўртамизда сир бўлиб қолсин-у, Маҳкамовнинг барча ҳужжатлари худди, рисоладагидек тўғри экан. Прократура унга нисбатан нотўғри иш қўзғаган. Олдин ўликни топиб, кейин қабрни ковлаш керак, деди Халилов ўзини оқлаб.\n-Ҳамма гап шунда-да, Суюнбой, - дедиТошпўлатов ўрнидан туриб, хонанинг у ёғидан бу ёғига юрар экан. - Прократура бошданоқ кимларнингдир қистови, илтимоси билан иш қўзғатган. Энди эса менга “нима бўлса ҳам Маҳкамовга жазо берасан” деб оёқларини тираб туришибди. Қийин аҳволда қолдим, бир ёқдан Олий Мажлис депутати ҳам бу ишни назоратига олган. Терговчи ҳар кун келиб учрашяпти. Туман, вилоят ҳокимидан “салом” келяпти. Нима бўлса ҳам Маҳкамовни айбдор қилишимиз керак.\n- Мен қўлимдан келганини қилдим, у ёғи сизнинг ишингиз.\nИши битгач, тафтишчи Тошпўлатов билан хайрлашиб чиқиб кетди. Ёлғиз қолган қози чуқур ўйга толди. Демак, тафтишчи ҳам бу газетчини айблашга арзигулик хато топа олмади. Нима қилиш керак. Аслида, ишни қайта терговга жўнатса бўларкан. Бироқ у тафтишчига кўпроқ ишонганди, чуқурроқ кавлаштирса, жиноятга лойиқ ишлари топилади деб ўйлаган эди. Ана ўшанда редактор ва унинг депутати ҳам қаерга мурожаат қилишмасин, ҳукмни бекор қилиша олмас эди. Энди-чи, Донаевга берган ваъдаси нима бўлади, у берадиган пулдан мосуво бўлиб қолаверадими?\nҚозининг кўз олдидан жарақлаган, янги-янги пачкали пуллар ўта бошлади. "Э, нима бўлса бўлар, Маҳкамовни ҳеч бўлмаса, уч йил озодликдан маҳрум этиб, бу даврда мансабдорлик лавозимларида ишлаш ҳуқуқидан маҳрум этаман. Яна бир иккита чораларни қўллайман.Қамоқни кўриб келди, Қандай жазо берсам ҳам рози бўлади, осон қутулганига шукур қилади ҳали. У ёқ, бу ёққа югуришга ҳоли йўқ-ку, ҳукмни ўзгартиришнинг ўзи бўладими. Ҳукм ўқилдими, тамом, уни туғилмасдан йўқ қилиш арзон, туғилгандан кейин эса , қимматга тушади. Шикоят қилса ҳам вилоятга боради. У ердагиларнинг ҳоҳиши бор, ҳукмимни тўғри қабул қилишади. Ҳали суд бўлишигача анча вақт бўлишига қарамасдан Тошпўлатов кўнгли хотиржам бўлиши учун Маҳкамовга бериладиган жазо ҳукмининг лойиҳасини тайёрлаб қўйди.\nСуд зали. Яна ўша такрорий манзара. Тошпўлатов ўзининг икки маслаҳатчиси билан ўз жойини эгаллаган.Прокурор маслаҳатчиси ва адвокат ҳам ўз жойларида ўтиришибди. Барча суд мажлисининг бошланишини кутмоқда. Ниҳоят, қози судни очиқ деб эълон қилди. Дастлабки сўзни редакциянинг беш йиллик фаолиятини текшириб чиққан тафтишчи Халиловга берди. У ўртадаги минбар ёнига келиб, ёзган далолатномасини ўқишга киришди. У маълумотларида, барча айбларни Маҳкамовга тўнкашга ҳаракат қилар, онда-сонда қози ташлаган саволларга тутилмасдан бурро жавоб қайтарар эди. Энди гувоҳларга навбат келган эди, дастлаб, ижарачи Бакир Холматов суд залига чақиртирилди. Унинг илгари суд эшигини кўрмаганлиги билиниб, ҳаяжонланганлиги шундоққина сезилиб турарди. Тошпўлатов уни саволга тутди:\n-Нечанчи йил туғилгансиз7\n-Судланувчи Маҳкамов Йўлдош кимингиз бўлади?\n-Айтингчи, сиз 1996 йилдан буён ёрдамчи хўжаликда ишлар экансиз, редакция билан шартномани ким тузар эди?\n-Ўзим тузар эдим.\n-Шу йиллар ичида неча марта шартномага имзо чеккансиз?\n-Ҳар йил тузиладиган шартномага ўзим қўл қўйганман.\n-Суланувчи Маҳкамов қўшни туман босмахонасига 6 тонна буғдой берганман деяпти. Шуни тасдиқлайсизми?\n-Қандай қилиб тасдиқлайсиз? Сиз бу воқеани кўрганмисиз?\n-Ўша олти тонна буғдойни бизнинг уйимиздан ортиб берганмиз. Уч киши бўлиб, сатиллаб ортганмиз.\nНеча соатда ортиб бўлдиларингиз?\n-Ҳозир эсимда йўқ. Биз қоронғи тушмасдан бошловдик, қоронгғида бўлдик. Тахминнан, уч-тўрт соат бўлса керак.\n-Сиз билан кимлар ортишган эди?\n-Акам Комил Холматов ва қўшнимиз Ҳакимжон.\n-Шундан сўнг залга Комил Холматов ва Ҳакимжонлар ҳам чақиртирилди.. Худди Бакир каби уларга ҳам турли саволлар берилди. Камол ҳам қўшни туман босмахонаси вакиллари бир кун кечқурун “Камаз” машинасида борганликларини ва буғдойни уч киши бўлиб машинанинг юкхонасига ортишганлигини баён қилди.Камол бу гапларни айтаётган пайтда босмахона директори Эсиргаповнинг жаҳли чиқар, “ёлғон, ёлғон!-деб унинг сўзини бўлишга уринарди.\nГувоҳлар сўроқ қилиб бўлингач, навбат Эсиргаповга келди.У худди олдинги судда берган инкор жавобларини айтди. Маҳкамовдан буғдой олмаганлиги, фақат унинг илтимосига кўра ишонч қоғозига имзо чекиб берганлиги, газета чиқариб берганлиги учун Маҳкамов унинг ишчиларига нақд пул берганлигини такроран таъкидлади.\nШу дамда Йўлдошнинг оқловчиси Амирова қозига мурожаат қилиб, Эсиргаповга савол беришга рухсат сўради.\n-Эсиргапов,сиз босмахона директорисиз, қонунни, ҳисоб-китобни яхши биласиз, Босмахона сизнинг хусусий ташкилотингиз эмаски, ундан ҳоҳлаган усулингизда фойдалангансиз. Майли, сиз айтганча бўла қолсин, Маҳкамов сизларга ҳар бир газетасининг чоп этилиши учун қирқ минг сўмдан берган экан. Сиз бу пулларни ташкилотингиз кассасига кирим қилдингизми?\n-Эсиргапов “йўқ” дегандек, бош силтаб жавоб берди.\n-Кечирасизлар, ўтган сафар суд йиғилишида қўлимда маълумотлар етарли бўлмагани учун савол ташламаган эдим. Маҳкамов бир йил давомида газета чоп этиш мақсадида Эсиргаповнинг корхонасига тўловнинг саккиз ойи учун 6 тонна бўғдой ва кейинги тўрт ой учун 210 минг сўм нақд пул тўлаган, жами 720 минг сўм, шартномалари бор, мавжуд шартномалар асосида барча ҳисоб-китоб ишлари ҳужжатлаштирилган. Аммо, Эсиргапов ҳар иккала тўлов суммаларини корхонага кирим қилмасдан, даромадни ҳамда солиқни яшириш жиноятини содир этган. Бу ҳам етмагандек, прократура текширувини олиб борган солиқчи вакиллар билан ўзаро тил бириктириб Муҳкамовга туҳмат уюштиришда шериклик қилган. Ҳурматли судя, сиздан илтимос, ушбу жиноий ишнинг Эсиргаповга тегиши қисмини алоҳида кўриш ва жазо белгалаш учун ажрим чиқаришингизни сўрайман.\n-Мен қаршиман, текшириб кўрмасдан туриб бундай хулоса беришга нима ҳаққингиз бор,- деди директор Амировага ёв қараш қилиб.\n-Мана бу ҳужжатлар Маҳкамовга тегишли, сиз томон ҳам текширилса, ҳамма гап ойдин бўлади. Кирим қилган бўлсангиз, қаерга ишлатганингизни, тўлаган солиқларингизни исботлайсиз, олам гулистон, нега бўзовта бўлишингиз керак?\nАмированинг бу саволи жавобсиз қолди. Суд залида ғала-ғовур бошланди. Маҳкамовни қўллаб келган қатнашчиларнинг юзларига хурсандчилик эниб, чуқур нафас олдилар.\n-Суд мажлисининг иккинчи куни ҳам мана шундай тортишув билан ўтди. Ҳамма гувоҳлар сўроқ қилиниб бўлинган эди. Навбат адвокатларга келди. Дастлабки сўзни Йўлдошнинг оқловчиси Амирова олди.\n-Ҳурматли суд ҳайъати, -дея маърузасини бошлади у,- Ўзбекистон Республикасининг Жиноят Кодексининг 167-моддаси 3-қисми “в”,”б” ва “в” бандлари ва бошқа моддалари билан айбланиб судланаётган Маҳкамов Йўлдош ва бошқаларга нисбатан қўзғатилиб, судга оширилган ушбу жиноят иши қуйидаги асосларга кўра қўшимча терговга қайтарилиши лозим: тергов органлари томонидан 1991 йилдан буён газета муҳаррири вазифасида ишлаб келган Маҳкамов Йўлдош ғаразли мақсадларда ва паст ниятларда ўзининг мансаб ваколатидан қасддан фойдаланиб, ўзининг ихтиёрида бўлган ўзганинг мулкини ўзлаштириб, талон-тарож қилиб ҳамда солиқ тўлашдан қасддан бўйин товлаб жиноятлар содир қилганликда айбланган. Авваламбор, тергов органи томонидан Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 22-моддаси талаблари қўпол равишда бузилган. Иш бир томонлама кўриб чиқилиб, судга оширилган.\nШундан сўнг адвокат Маҳкамовга қўйилган барча айблар уюштирилган туҳматдан бошқа нарса эмаслиги, бунинг учун унда инкор этиб бўлмайдиган ҳужжатлар мавжудлигини айтиб, қўлидаги қўшимча ҳужжатлар ва далилларни судга тақдим этди. Ўз навбатида бошқа оқловчилар ҳам мижозлари тўғрисидаги ўз фикр-мулоҳазаларини айтдилар.\nСуд жараёнининг учинчи куни судланувчиларга охирги марта сўз берилди. Йўлдош судда охирги марта сўзлашим деган умидда ўрнидан туриб ўзини ҳимоя қилди:\n-Ҳурматли суд ҳайъати, Қарийб, икки ой вақт мобайнида менинг айбим бор, ёки, йўқ эканлигини исботлаш учун анча мутахасислар жалб қилинди. Афсус -надоматлар бўлсинки, теуширишда қатнашган мутахасисларнинг барчаси ҳақиқатни юзага чиқаришни эмас, балки нуқул мени айблаш, гуноҳкорга, жиноятчига чиқариш пайида бўлдилар. Ўзларингиз ҳам бунга гувоҳсиз. Чунки ўтган суд мажлисида солиқлар тўғрисидаги менга қўйилган айблар тасдиғини топмаганлиги учун қайта тафтиш тайинланган эди. Аммо, негадир тафтишнинг “солиқлар қисми” текширилмади. Бу ҳам келишувчилик аломати эмасми?Мобода солиқлар тафтишдан ўтказилганида, олдинги суддаги тафтишчиларимизнинг сирлари ўз-ўзидан очилиб қолар эди. Текширилмаганлигининг сабаби ана шу. Бошқа айбловлар ҳақида ҳам хулосам шундай. Менга қўйилган айбларнинг ҳаммаси ғирт туҳматдан иборат.Тўғри, беайб парвардигор, иш фаолиятимда мен ҳам бирор хато қилгандирман, лекин жиноят қилган эмасман. Сизлардан илтимос, ҳукм чиқаришда адолат бузилмасин. Бобомиз Амир Темур “юз йиллик тоат-ибодатдан кўра, бир соатлик адолат афзалдир” деганлар.\nЙўлдош сўзини поёнига етказиб, жойига ўтираркан, кўзлари беихтиёр қози Тошпўлатовнинг кўзларига қадалди. Қозининг кўзларида “адолат бўлади, албатта” деган кинояли маъно бор эди. Бутун суд мажлиси давомида судянинг ҳатти-ҳаракатлари Йўлдошни таажжубга солди.У адвокат Амированинг келтирган раддияларига парво ҳам қилмади, имкони борича гувоҳларни Йўлдошга қарши сўз айтиши учун қилган ҳаракати берган саволлари, сўзларининг оҳангидан сезилиб турди. Ўз навбатида судланувчилар ҳам фикрларини баён этишди. Кейин суд ҳайъати маслаҳат учун ичкари хонага кириб кетишди ва орадан ўн дақиқалар ўтгач қайтиб чиқишди. Тошпўлатов ҳукмни ўқиди:\nДастлаб у судланувчиларннг таржимаи ҳолларига тўхталиб, туман прократураси қўйган айбномани батафсил ўқиб берди. Энг ажабланарли томони шу бўлдики, кейин юборилган аудитор тафтишчи хулосалари ҳам ҳисобга олинмасдан, айблов фикри ҳамда суд жараёни мобайнида битилган ҳукм ҳам олдинги суд жараёнидан нуқтама-нуқта кўчирилиб, ҳукм ҳам шунга мос равишда ёзилган эди. Тошпўлатов баланд овоз билан ҳукм матнини ўқишда давом этарди.\n-Судланувчи Маҳкамов Йўлдош Ўзбекистон Жиноят Кодексининг 167-моддаси 3-қисми “а”, “б”, “в” бандлари билан айбдор деб топилсин ва бошқа қатор моддалар...Ўзбекистон Жиноят Кодексининг 167-моддаси 3-қисми “а”, “б”, “в” Жиноят Кодексининг 45- моддаси қўлланиб. Мансабдорлик ва моддий жавобгарлик лавозимларида ишлаш ҳуқуқидан 3(йил) маҳрум этилган ҳолда, унинг мол-мулки давлат ҳисобига мусодара қилиниб, Жиноят Кодексининг 57-моддаси қўлланиб икки йил муддатга озодликдан маҳрум қилинсин. Жазони умумий тартибдаги манзилларда ўташлик белгилансин. Жиноят кодексининг 205- моддаси 2- қисми “в” банди билан мансабдорлик ва моддий жавобгарлик вазифаларида ишлаш ҳуқуқидан 3 (йил) муддатга маҳрум этилган ҳолда, мол мулки мусодара қилинсин, жазони умумий тартибда қамоқ манзилларида ўташ белгилансин. Жиноят Кодексининг 184-моддаси 2 қисми “а” ва “б” бандлари билан бир йил муддатга озодликдан маҳрум қилинсин, жазони умумий тартибда қамоқ манзилларида ўташ белгилансин.\nЎзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 59- моддасига асосан тайинланган жазоларни қисман қўшиш йўли билан Маҳкамов Йўлдошга узил-кесил уч йил озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинлансин. Жиноят кодексининг 45-моддасига кўра қўшимча жазо тарикасида мансабдорлик ва моддий жавобгарлик вазифаларида ишлаш ҳуқуқидан 3 (йил) муддатга маҳрум этилган ҳолда, унга тегишли мол-мулк давлат фойдасига мусодара қилинсин.\nЎзбекистон Республикаси Президентининг 2000 йил 28-август кунидаги Ўзбекистон Республикаси мустақиллиги эълон қилинганлигининг тўққиз йиллиги муносабати билан амнистя тўғридаги фармонининг 2-моддасига асосан Маҳкамов Йўлдош асосий жазодан озод қилинсин.\nҲукм қонуний кучга киргандан сўнг Маҳкамов Йўлдошга нисбатан қўлланилган “муносиб хулқ-атворда бўлиш” ҳақида тилхат орқали очиқда қолдириш эҳтиёт чораси бекор қилинсин.\nҲукмдан норози томон ўн кунлик муддат ичида мазкур туман суди орқали вилоят жиноий ишлар бўйича судига шикоят ёки протест келтиришлари мумкин.\nТошпўлатов ҳукмни ўқиб бўлгач, “мана шунақа гаплар” дегандек, залдаги қатнашчиларга нигоҳ ташлади. Унинг бу қарашидан “менинг айтганим айтган, деганим деган” маънони ўқиб олиш қийин эмасди.\nСуд тугади. Йўлдош шу лаҳзанинг ўзидаёқ, оқловчиси Амирова билан суд ҳукми устидан вилоят апиляция судига шикоят қилишга келишиб олди.\nҲукмни ўқиб эълон қилган Тошпўлатов енгил нафас олиб, елкасидан тоғ ағдарилгандек бўлди. Хонасига ўтиб, қўлидаги ҳукмни стол устига қўйгач, ичкарига Хўжаева кириб келди.\n-Қози ака, Маҳкамовни бопладингиз, сизга гап йўқ, ташланг қўлни. Тошпўлатов унинг майин қўлчаларини кафтлари орасига олиб сиқди.\n-Хурсандмисиз энди, Зарифахон, мана илтимосларингизни ерда қолдирмадик.\n-Албатта хурсандман. Бу яхшилигингизни ҳеч қачон унутмайман. Аслида , амнистяни қўлламасангиз яхши бўларди, қамоқда уч йил ётиб, кўзи очилсин эди.\nТошпўлатов оғзининг бир чеккаси қулоғигача етиб, курсисига ўтираркан , иштаҳаси карнай, ёши қирқларга бориб қолган бу аёлга суқ кўзлари билан баднафс нигоҳини қадади. Жувоннинг мамнунликдан порлаб турган кўзларига боқаркан, бир зум Хўжаевани ўз қучоғида тасаввур қилди. Ушбу суд ишини бошлаганидан буён бу аёл унинг қабулига тез-тез келиб хонасида узоқ вақт қолиб, баъзан иккаласи ҳоли қолиб тушлик қилишди, коньяк ичишди. Тошпўлатов Хўжаеванинг дардини, у ҳам тепадан берилаётган топшириқларни бажаришга мажбур эканлигини тушинарди. Лекин, нима учун мажбур, мансаб учунми, эҳ нодон аёл-е, муҳаррирлик сенга тегадими, йўқми? Тунов куни Хўжаева атайлаб кечки пайт қозининг ҳузурига келди, иккаласи ҳоли жойда овқатланишди, ҳамсуҳбатлар сархуш ҳолга тушиб қолишди. Тошпўлатов жувонни гапга солиб, ичидаги бор дардини тинглаб олди. У мутлақ ўзининг асирига айланган бу жувонни меҳрибонлик билан бағрига босди... Кейин улар ошиқ-маъшуқлардек. қозининг шаҳар чеккасидаги дала ҳовлисига кетишди. Ҳозир ҳам Хўжаева шу боисдан бўлса керак хонада эмин- эркин яйраб ўтирар, айни пайтда у қозининг ҳар қандай шартига рози эди.Буни Тошпулатовнинг ўзи ҳам билиб турибди, бу кўнгилхушликни қўлдан бергиси йўқ.\n-Зарифахон, сиз бекатга яқин жойга бориб туринг, хўпми, мен ярим соатга қолмасдан ишимни битказиб,сизни ўша жойдан олиб кетаман, деди жувоннинг билагидан ушлаб ўзига тортар экан.\n-Майли, лекин кўп кечикманг, хўпми? - деди Хўжаева ҳам нозланган оҳангда.\nОрадан ярим соатлар вақт ўтгач, Тошпўлатов машинасида Зарифахон билан яна ўша манзиллари томон йўл олишди.\nКейинги бир ҳафта Йшлдош учун беҳаловат кечди. Суд ҳукмининг бир нусхасини олиш унинг учун осон кечмади. Уни роса сарсон қилишди. Ҳар гал борганида суд котиби: “Ҳукм тайёр эмас, қозидан сўранг” деган гапни такрорлайверди. Қозига учрашганида эса, қовоқ тумшуғи осилган Тошпўлатов: “Адвокатингиз охирги суд кунидаги маърузасини бергани йўқ, олиб келсин, ундан сўнг берилади” деди. Ваҳоланки Амирова шу оннинг ўзидаёқ қўлидаги маълумотларни қозининг ўзига тақдим этган эди. Хуллас, Амирова кўрсатмаларидан яна бир нусха олиб, қозига берди. Йўлдош бир неча кун мобайнида йўналиши ноўнғай бўлган қўшни туман судининг биносига бўзчининг мокисидек қатнади. Тоқати-тоқ бўлгач, Тошпўлатовнинг бу ҳатти – ҳаракатлари тўғрисида, яъни , атайлаб ҳукмнинг бир нусхасини беришликни пайсалга солиб келаётганлиги ҳақида Адлия вазирига шошилинчнома маълум қилиб, адвокати билан вилоят судининг раисига учрашганидан сўнггина олишга эришди.\nЙўлдош ўз оқловчиси билан биргаликда вилоят апиляция судига шикоятнома ёзди. Йўлдош қози Тошпўлатов томонидан йўл қўйилган хато ва камчиликлар вилоят судида кўриб чиқилса, бундай хато камчиликларга йўл қўйилмаслигидан умидвор эди. У бунақа ишларга устаси фаранг эканлиги, бир ишни бошладими, гарчи, ноҳақ бўлса ҳам, ўр ёнини бермасдан охирига етказмаса тинчимаслигини билиб олди. Йўлдош ҳукм нусхасини олиш мақсадида елиб-югииб юрган кезларида қозини ҳам вилоят судида кўп учратди. Худди, иккаласи ҳам ўзини-ўзи ҳимоя қилиб, бу остонага бош уриб юргандек, бир-бирлари билан тўқнаш келсалар ҳам юзларига қарамасдилар.\nАвгуст ойининг ўрталарида Йўлдош меҳнат таътилига чиқиш учун ҳоким ўринбосари Рахмон Эштемировга учрашди.Ҳоким муовини мен каттадан сўраб билайин-чи, деб ичкарига кириб кетди. Бир оздан сўнг чиқиб, “бир йўла ишдан бўшаш учун ариза ёзиб кетаверсин” деб жавоб берганлигини билдири. Дарҳақиқат, ҳокимнинг жавоби шундай бўлишини унинг ўзи ҳам билар эди. Энди у нима қилиши керак? Йўлдош таҳририят касаба убшмаси билан йиғилиш ўтказди-да меҳнат таътилига чиқди.У сўнгги пайтларда соғлиги ёмонлашаётганлиги сабабли ташвишланиб юрар, докторларга учрашиб маслаҳат олиш учун ҳам вақт тополмас эди. Таътилга чиққач, шифокор билан учрашди. Врач унинг ҳолатини жиддий таҳлил қилиб, камида икки-уч ҳафта шифохонада ётиб даволаниши зарурлигини билдирди. “Сизга, фақат, тинчлик, осойишталик керак, асабийлашиш мутлақ мумкин эмас. Ана шундагина, саломатлигингизни бир оз тиклаб олишингиз мумкин” деди доктор у билан хайрлашар экан. Илож қанча, эртаси куниёқ у асаб касалликлари бўлимига бориб жойлашди. Кунига уч маҳал муолажа, турли соғломлаштириш машқлари ва бошқа табиий гиёҳлар истеъмол қилишни бошлади.\nОрадан икки кун ўтиб хотини Барно гап топиб келди. Ҳоким Йўлдошни ишдан бўшатишга қарор чиқарибди. Ишхонасининг калитини сўраб ҳокимият вакиллари уйига боришибди.Бу хабар Йўлдошнинг кайфиятини бузди. “ Касалхонадан чиқишимни кутса бўларди-ку, шунчалар мансабга ўч деб ўйлашяптими булар мени?” Йўлдошнинг фиғони чиқди. Расул Раҳимович ўзига ижтимоий масалалар бўйича янги ҳоким ўринбосрини тайинлагач, Рахмон Эштемиров орқали бир неча марта ишдан бўшаш учун ариза ёзишини талаб қилди. Аммо, Йўлдош осонликча таслим бўлмаслигини ҳокимнинг ўзига ошкор айтганлиги сабабли, унинг бор имкониятларидан фойдаланиб курашни авж олдиришини билиб турарди.


Ўзбекистонда яна бир автомобиль заводи иш бошлаши мумкин | Futura – ҳаммаси ахборот технологиялари, маркетинг ва стартаплар ҳақида Ўзбекистонда яна бир автомобиль заводи иш бошлаши мумкин – Futura – ҳаммаси ахборот технологиялари, маркетинг ва стартаплар ҳақида\n“УАЗ” МЧЖ Ўзбекистонда ўз автомобилларини ишлаб чиқаришни йўлга қўйиш масаласини ўрганиб чиқмоқда. Айни дамда музокаралар бошланғич босқичда”, — дейди “УАЗ”нинг МДҲ бўйича савдо бўлими бошлиғи Алексей Заболотнов. Бу ҳақда Халқ сўзи сайти хабар бермоқда.\n“Режаларимиздан бири – автомобилларимизни Ўзбекистонда ишлаб чиқаришни йўлга қўйиш. Ўзбекистонда автомобиль бизнеси борасида жуда яхши имкониятлар бор”, — деб айтиб ўтган Алексей Заболотнов Тошкентда бўлиб ўтаётган “Expo Rossiya Uzbekistan — 2018” I халқаро саноат кўргазмасида.\nЗаболотнов маълум қилишича, айни дамда “УАЗ” вакилари “Ўзавтосаноат” билан яқин ҳамкорликда, ушбу лойиҳанинг иқтисодий асослари ўрганиб чиқишмоқда. Томонларга келишувга эришса Ўзбекистонда “УАЗ”нинг “Patriot”, “Pickup” ва “Profi” моделларини ишлаб чиқариш йўлга қўйилиши мумкин.\n“Эҳтиёт қисмлар билан таъминлаш, техник хизмат кўрсатиш борасида биз, анъанавий равишда, ғарбий брендларга қараганда мижозга яқинроқмиз”, — дейди у.\nСотув режалари борасида, 2018 йилда “УАЗ” Ўзбекистонда сотилган автомобиллар сонини 1000тага етказмоқчи. 2017 йилда ушбу кўрсатгич 400тани ташкил қилган эди.


“Муҳташам юз йил” сериалининг “Туркия гўзали” унвонига эга бўлган актрисалари » Шерлар, туш табири, Афоризмлар, Маноли сузлар 2022 - Vatanda.CoM\nVatanda.Com » Кизикарли маълумотлар » “Муҳташам юз йил” сериалининг “Туркия гўзали” унвонига эга бўлган актрисалари\nМазкур сериалда суратга тушган актрисаларнинг аксарияти гўзаллик танловларида иштирок этганлар, улардан учтаси эса “Туркия гўзали” унвони соҳибига айланган.\nБу актрисага сериалда унча аҳамиятли бўлмаган рол насиб этган, у Бали бойнинг севгилиси ролини ўйнаган.\nҲанде 2005 йилда гўзаллик танловида ғолиб бўлиб, “Туркия гўзали 2005” унвонини қўлга киритган.\n“Муҳташам юз йил”дан ташқари актриса “Тирилиш. Эртуғрул” сериалида суратга тушган ҳамда “Пропаганда” филмида бош ролни ўйнаган.\n“Муҳташам юз йил” сериалида волида султон хоним ролини қойилмақмақом ижро этган актриса гўзаллиги билан мухлисларни мафтун этган.\nНабаҳат 1960 йилда гўзаллик танловида ғолиб бўлиб, “Туркия гўзали 1960” унвони соҳибасига айланган.\nЖозибадор Ҳуля “Туркия гўзали 1983” унвони соҳибаси бўлган.\nГўзаллик танловларида иштирок этган “Муҳташам юз йил” сериалининг яна бошқа актрисалари:\n“Визе мисс Туркия-2000”\nОзгу Аюбўглу (Айбиге хотун)\n“Визе мисс Туркия-2001”\n“Туркия гўзали 2003” танловининг иккинчи ўрин соҳибаси.\n“Муҳташам юз йил” сериалининг бундай машҳурликка эришишининг сабабларидан яна бири ана шу гўзал аёлларнинг иштироки бўлса, не ажаб.


28 ноябр 2021, Тошкент вақти: 13:19\nХоразм вилоятининг Хива тумани Пишканак қишлоғида 8 яшар қизча бедарак йўқолган. Қизнинг отаси Ҳушнуд Ёқубов Озодлик билан суҳбатда унинг Диана исмли қизи 3 октябр куни куни уйи олдида изсиз ғойиб булганини айтди. Хоразм милицияси йўқолган қизни кўрган-билганлардан маълумот беришни сўрамоқда, йирик миқдорда суюнчи пули ҳам ваъда қилмоқда.\nҲушнуд Ёқубов саккик ёшли қизи йўқолгани ҳақидаги маълумотни ижтимоий тармоқларда эълон қилди ва одамлардан қизини топишга ёрдам сўради.\nОзодлик билан суҳбатда Ёқубов қизи 3 октябр куни соат 16.30лар атрофида кўчада ўйнаб юрган пайтда ғойиб бўлганини айтди.\n- Ўша куни дадамни уйида Худо йўлига эҳсон берилаётган бўлган. Қизим мактабдан келиб, дадамникига борган. Бизни уй билан дадамни уйини ораси 400 метр. Дадамни уйи олдида ўйнаб юриб ғойиб бўлган. Мана ўн кун ўтди дараги йўқ, - дейди Ёқубов.\nЙўқолган қизнинг отаси Ҳушнуд Ёқубов\nҚизнинг отаси ўн йилдан буён Россияда ишлайди. Қиз бобоси ва бувиси қарамоғида қолган.\n- Қизим йўқлганини эшитиб 5 октбярда келдим. Ўзим Россияда қурилишда ишлайман. Тирикчилик. Онаси ҳам эрталаб 7да ишга кетади, кечқурун келади. Қизим мени дадам ва онамни қарамоғида. Ягона фарзандимиз, - дейди Ҳушнуд Ёқубов.\nХоразм вилояти ИИБси қизчани қидириш ишига Ички ишлар вазирлигидан муьахассислар жалб этилганини айтишди.\nМилиция йўқолган қизни кўрган-билганлардан маълумот беришни сўрамоқда, йирик миқдорда суюнчи пули ҳам ваъда қилмоқда.\n- Қизалоқни қидириш ишлари давом этмоқда. Уни кўрган-билганлар маҳаллий милициянинг 998623753654 телефонига қўнғироқ қилишлари мумкин, - деди Хива ИИБсининг Озодлик боғланган ходими.\nАсакада 6 апрель куни йўқолган 8 яшар қиз изланмоқда\nХоразмда кўчага ўйнашга чиққан 2 яшар қизалоқ ғойиб бўлди\nХоразмда йўқолган икки ёшли Зарифанинг ҳамон дараги чиқмади\nФоришда 14 ёшли қизни ўлдирганликда гумонланган шахс қўлга олинди


Сардобада янги уйлар қуриб битказилди. Хонадонлар тошқиндан жабрланган оилаларга бепул топширилади - UzNews.uz\nСардобада янги уйлар қуриб битказилди. Хонадонлар тошқиндан жабрланган оилаларга бепул топширилади\nШунингдек, Сардобада аҳоли турар жойларига яқин ҳудудларда уларга қулайлик яратиш мақсадида ишлаб чиқариш корхонаси ташкил этилди. “Сардоба Оқсарой текстиль” МЧЖ келгусида 500 кишини иш билан таъминлашни режалаштирилмоқда.\nБугун, 13 октябрь куни Президент Шавкат Мирзиёев Сирдарё вилоятида, хусусан вилоятнинг жорий йил май ойидаги сув тошқинидан зарар кўрган аҳоли пунктлари – Сардоба, Мирзаобод ва Оқолтин туманларида бажарилган ишлар, аҳоли учун яратилаётган шарт-шароитлар билан танишиш учун етиб келди.\nДавлат раҳбари дастлаб сафарини Сардоба туманининг “Дўстлик” маҳалласи ҳудудида фойдаланишга топширилаётган тикув трикотаж маҳсулотлари ишлаб чиқарувчи “Сардоба Оқсарой текстиль” корхонасини бориб кўрди.\nУшбу корхона туманнинг “Дўстлик” маҳалласи ҳудудида қад кўтарган 37 та, 1 480 та хонадонли кўп қаватли уй-жойларга яқин ҳудудда бунёд этилди.\n“Oqsaroy klaster” масъулияти чекланган жамият таркибидаги мазкур корхона йилига 3,5 миллион долларлик тайёр мато ва кийимлар ишлаб чиқариш қувватига эга. Маҳсулотларни 100 фоиз экспорт қилиш мўлжалланган.\n– Қурилиш бошланганидан бошлаб 120 кунда шу ҳолата келитирилди. Бу ерда маҳаллий аҳоли, асосан иш билан банд қилинади. Уларнинг ойлик маоши бошланишига 800 минг сўмдан бошланади. Кейинчалик 1,5-2 млн сўмгача белгиланади, - дейди “Сардоба Оқсарой текстиль” корхонаси таъсисчиси Даврон Ваҳобов.\nҚайд этилишича, Қашқадарё вилоятининг Яккабоғ ва Шаҳрисабз шаҳарларида пахта хом ашёси етиштирилади ва ип-калава ҳолатига келтирилади ва мато тўқилади. Тайёр бўлган газлама Тошкент шаҳрида бўялиб, Жиззах вилояти Зарбдор туманидаги тикувчилик корхонасига маҳсулот ишлаб чиқарилиши учун юборилади.\n– Энди бу ерда ҳам ушбу газламалардан турли кийим-кечак маҳсулотлари ишлаб чиқарилади. Бу ерда ишлаб чиқарилган маҳсулотлар асосан Россия ва Украинага экспорт қилинади. Бугунги кунда Сардоба туманидаги корхонаизнинг экспорт салоҳиятини ойига 450-500 минг АҚШ доллари Тикув фабрикаси 320 та тикиш машинаси Тайвандан келтирилган. Шунингдек, музкур объектда трикотаж матолар ҳам ишлаб чиқарилади, - деди Даврон Ваҳобов.\nҚайд этилишча, 1,5 га ер майдонида жойлашган корхона қуввати йилига 1,4 млн дона тайёр маҳсулот, жами қиймати 3,5 млн долларни ташкил этади.\nКорхонага жами 25 млрд сўмлик, жумладан Туркия давлатидан ускуналар олиб келинган ва бугунги кунда монтаж ишлари олиб борилмоқда.\nКорхона 2020 йил якунидан тўлиқ қувватда ишлайди ва йилига 1,4 млн дона тайёр маҳсулот ишлаб чиқарилади.\nДавлат раҳбари 15 май куни Сардоба туманида бўлганида “Дўстлик” маҳалласида янги уйлар қурилишига тамал тоши қўйган эди. Қисқа вақтда бу ерда 1 минг 480 хонадонли 37 та турар жой қуриб битказилди.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев бу галги ташрифи чоғида мазкур замонавий мавзени ҳам кўздан кечирди. Шунингдек, кўп қаватли уйлардаги хонадонларнинг бирига ташриф буюрди.\nХонадон сохиби, 12 йилдан буён Сардоба туманидаги тез тиббий ёрдам бўлимида ишлаб келаётган Бахтиёржон ака Мирзаевнинг оиласи бу ерга 32 йил аввал кўчиб келган. Тошқин уларнинг хонадонига ҳам зарар етказди. У 5 ойдан буён ушбу кўп қаватли уй-жойларнинг қурилишида қатнашган ишчиларга тиббий хизмат кўрсатиб келмоқда.\n– Бу уйга кўчиб киргунимга қадар оилам билан Сардоба туманида ижарада яшадик. Бундай шароитлардаги уйга кўчиб киришни ўйлаб ҳам кўрмаган эдик. Уч хонали уйни жиҳозлари билан беришди: келиб яшашга тайёр ҳолатда. Энг асосийси, 40 миллион сўм пул ва маиший техникалар учун берилган сертификатга қўшимча ушбу 3 хонали уй ҳам бепул берилаётгани бўлди, - дейди ўз хурсандчилигини яширолмай Бахтиёржон Мирзаев.\nБахтиёржон ака 25 сотихли эски ҳовлисида ўзининг оиласи билан яшаб келган. Унинг айтишича, эски ҳовлиси ҳам ўзининг тасарруфида қолган.\n– Фарзандларим катта бўлишяпти, келгусида улар учун уй кўтараман. Янги уй ва эски ҳовлимизнинг ўз ихтиёримизда қолиши бу биз учун жуда катта ёрдам бўлди. Келгусида эски ҳовлимиздан ҳам деҳқончилик ва чорвачиликда фойдаланамиз, - дейди у.


Эргаш Жуманбулбул ўғлининг авлодлари борми? - zarnews.uz\nФото: Халқ Сўзи Online\nКелинг, аввал Эргаш Жуманбулбул ўғлининг ота-боболари ҳақида қисқача маълумот берайлик. Шажаранинг бошида кўрсатилган Ёдгор бахши, Уста Лапас Ёдгор, Мулла Тош Уста, Мулла Холмурод бахшининг боболари ҳисобланса, ЖуманбулбулМулла отасидир. Уларнинг ҳаммаси, хусусан, Эргаш Жуманбулбул ўғли ҳам Бухоро амирлигининг Нурота беклиги тасарруфидаги Қўрғон қишлоғида туғилган ва яшаган. Жуманбулбул мулланинг яна икки ўғли ва икки қизи ҳам бўлган.


Ўзбекистон маҳсулотлари Латвия марказий бозори орқали Европани забт этади - 12.12.2017, Sputnik Ўзбекистон\nРигадаги марказий бозорда Ўзбекистон маҳсулотлари билан савдо қилинадиган "Тошкент ҳовлиси" растаси очилади 12.12.2017, Sputnik Ўзбекистон\nРигадаги марказий бозорда Ўзбекистон маҳсулотлари билан савдо қилинадиган "Тошкент ҳовлиси" растаси очилади\nТОШКЕНТ, 12 дек – Sputnik. Ригадаги марказий бозорнинг мева-сабзавотлар павильонида Ўзбекистон маҳсулотлари билан савдо қилинадиган "Тошкент ҳовлиси" растаси очилади. Бу ҳақда Рига марказий бозори матбуот хизмати хабар берди.\nХабарда айтилишича, AS Rīgas Centrāltirgus бошқаруви раиси Артис Друвиниекс Рига думаси делегацияси таркибида Ўзбекистон пойтахтида бўлди. Сафар давомида Рига марказий бозорида ўзбек маҳсулотлари сотиладиган раста очилиши ҳақида келишувга эришилди.\n30 Август 2017, 13:55\nЎзбекистон туризмни ривожлантириш давлат қўмитаси раиси ўринбосари Равшан Усмонов билан учрашувда томонлар туристларни жалб этиш борасида тажриба алмашишди.\nШунингдек, Тошкент шаҳри ҳокимининг биринчи ўринбосари Нозим Ҳусанов Рига Ўзбекистон маҳсулотларининг Европа бозорига чиқиши учун ўзига хос база сифатида қизиқтиришини билдирди. Бунда биринчи навбатда гап қишлоқ хўжалик маҳсулотлари, мева ва сабзавотлар ҳақида бормоқда. Миллий таомлар: сомса ва кўплаб турдаги палов ҳамда обинонлар ҳам катта қизиқиш уйғотиши мумкин. Бундан ташқари, Ўзбекистон европаликларга миллий ҳунармандлик маҳсулотларини ҳам таклиф этишга тайёр.\nЎз навбатида, Тошкентдаги Чорсу бозорида Латвиянинг сут ва денгиз маҳсулотлари сотилувчи "Рига ҳовлиси" очилади.


ЕИ вазирлари Москва билан ҳамкорлик масаласини муҳокама қилди\nЕИ ташқи ишлар вазирлари расмий Москва ва Брюссель ўртасида ҳамкорлик музокараларини давом эттириш масалаларини муҳокама қилди.\nРоссия қўшинлари август ойида Грузия ҳудудига бостириб киргандан сўнг ЕИ расмий Москва билан ўтказилаётган ушбу музокараларни тўхтатган эди.\nЕИга аъзо айрим давлатлар Россия қўшинлари Грузия ҳудудини тарк этиб бўлганидан сўнг эндиликда музокараларни давом эттириш фурсати келди, деб ҳисобламоқда. Айрим давлатлар, жумладан, Швеция ташқи ишлар вазири Карл Билдт Россия ЕИ воситачилигида эришилган тинчлик келишувининг бир қисминигина бажарганини таъкидламоқда.\n“Россия ўз қўшинларини, асосан, айирмачи ҳудудлар атрофида ташкил этилган буфер зоналардан чиқарди, ҳолос. Бироқ россиялик ҳарбийлар 7 августга қадар бўлган позицияларидан ташқари ҳозирда бошқа ҳудудларни ҳам эгаллаб турибди”,- деди Швеция ташқи ишлар вазири.


“СЕН УМРЛАР БАҲОРИСАН...”\nТаълим 16.11.2018 500\nБугун - Халқаро талабалар куни\nЁхуд машаққат, матонат, маҳорат ва муҳаббат фасли\nТалабалик даврим менинг,\nСен умрлар баҳорисан,\nСен умрлар ёзисан.\nМашҳур хонанда томонидан куйланган бу қўшиқни эшитган борки, кўз олдида энтикиб эсланадиган талабалик даврининг унутилмас лаҳзалари ўтиб, қалбида гўзал ҳисларни туйиши табиий.\nБир даврада “Нега бу даврни олтин деб атаймиз, энтикиб эслаймиз?” деган савол ўртага ташланди. Кимдир: “Талабалик – бу эркинлик демак. Ёшлар бу даврда ота-она назоратидан салгина чекиниб, илк бор мустақил ва эркин ҳаётнинг гоҳ ширин, гоҳ аччиқ таъмини татиб кўрадилар”, деди. Яна кимдир: “Бу – изланиш, интилиш, ҳаракат ва меҳнат фасли бўлгани боис ҳам биз учун олтиндай бебаҳо”, дея фикр билдирди. “Асосий сабабни унутиб қўяяпсиз, – дея эътироз билдирди учинчи даврадошимиз. – Муҳаббат-чи? Дилларни орзиқтирадиган гўзал туйғуларга бой бўлгани учун ҳам олтин-да бу давр...”.\nНазаримизда даврадошларимизнинг барчаси ўзларича ҳақ эди. Ҳа, талабалик даври бежизга олтинга менгзалмайди. Бу давр – киши ҳаётига мустаҳкам пойдевор қўядиган, дўстлар орттирадиган, касб-кор танлаб, етук мутахассис бўлишга чоғланадиган фасл бўлгани билан ҳам қимматли.\n17 ноябрь – халқаро талабалар куни санаси тарихи иккинчи жаҳон уруши вақтида Чехославакияда бошланган фожиали воқеалар билан боғлиқ. 1939 йил 28 октябрь куни талабалар ва ўқитувчилар собиқ Чехословакиянинг Прага шаҳри марказига таълим байрамини нишонлаш учун намойишга чиқишади. Босқинчилар намойишчиларни тарқатишаётганда тиббиёт факультети талабаси Ян Оплетал отиб ўлдирилади. 1939 йил 15 ноябрь Ян Оплетални дафн этиш маросими норозилик намойишига айланиб кетди. 17 ноябрь куни эрталаб гестапочилар ва эсэсчилар талабалар ётоқхонасини ўраб олишади ва 1200 дан ортиқ талаба ҳибсга олинади. Урушнинг охиригача бу мамлакатдаги ҳамма олий ўқув юртлари ёпилади...\n1946 йил 17 ноябрда - Прага бутундунё талабалар конгресси ўтказилди. Унда мазкур сана Халқаро талабалар куни сифатида эълон қилинди.\nҲар йили мазкур сана муносабати билан юртимизда, хусусан вилоятимиздаги мавжуд олийгоҳларда турли тадбирлар, кўнгилочар дастурлар, кўрик-танловлар ўтказилади.\nВилоят статистика бошқармасидан олинган маълумотга кўра вилоятимиздаги олий ўқув юртларида 16 мингдан ортиқ ёшлар олий таълимни давом эттиришмоқда. Уларнинг мингга яқини ўз истеъдоди, билими, яратувчанлиги, ихтиролари ва инновацион ғоялари билан тенгдошларига ўрнак. Йил сайин олий маълумотли бўлиш истагидаги ёшлар кўпаяётгани эса қувонарли.\n– Юртимизда олий маълумот олиш имкони ортаяпти, – дейди Муҳаммад ал-Хоразмий номидаги Тошкент ахборот технологиялари университети Қарши филиали 4-босқич талабаси Сардор Бердиев. – Бу борада Россиянинг нуфузли олий таълим муассасалари ва республикамиздаги олий ўқув юртлари ўртасида малакали мутахассисларни ҳамкорликда тайёрлаш бўйича келишувлар йўлга қўйилди. Шунга кўра, юртимизда Россиянинг қатор олийгоҳлари филиаллари очиладиган бўлди. Масалан, (Москва энергетика институти) Миллий тадқиқотлар университетининг Тошкент шаҳрида иш бошлайдиган филиалида энергетика, электротехника, электроника, информацион технологиялар ҳамда радиотехника каби соҳалар бўйича мутахассислар тайёрланади. Демак, яқин йиллар ичида бу соҳаларда кадрларга бўлган эҳтиёж қопланади.\nСардор Бердиев изланишлари туфайли Беруний номли давлат ҳамда ал-Хоразмий номидаги стипендияларига сазовор бўлди. Билимли, фаол талаба сифатида республика ва халқаро миқёсдаги фестиваллар, танловларда мунтазам қатнашди. 2017 йилда Россиянинг Сочи шаҳрида ўтган Бутунжаҳон талабалар ва ёшлар фестивали, Оренбургдаги “Евразия - 2018” халқаро ёшлар форумида Ўзбекистон делегати сифатида иштирок этиб, ўз лойиҳалари, дастурларини намойиш этди.\nҚарши давлат университетининг ўзбек филологияси факультети 4-босқич талабаси Достон Абатов ҳам иқтидорли ёшлардан. Янги ўқув йили унинг учун омадли келди. Тинимсиз изланиши, яхши ўқиши эвазига Навоий номли давлат стипендиясига лойиқ кўрилди. Вилоятда ўтказилган “Йил талабаси” республика кўрик-танловида энг билимдон талаба сифатида ғолиб бўлди. Айни кунда 25 ноябрда бўладиган танловнинг республика босқичига тайёргарлик кўрмоқда.\n- Жорий ўқув йилида кириш имтиҳонлари мамлакатимиз раҳбарининг 2017 йил 16 ноябрдаги “Республика олий таълим муассасалари бакалавриатига кириш тест синовларини ўтказиш тартибини такомиллаштириш тўғрисида”ги қарори асосида адолатли, холис ва шаффоф ўтди, - дейди Достон. – Тест синовларида университетда ўқиш истагидаги 30 минг 937 нафар ўғил-қизларнинг билимли ва иқтидорлилари сараланди. Бу эса ёшларда эндиликда ўқишга кириш учун турли қинғир йўллар билан эмас, балки бунга фақат ўқиб-ўрганиб эришиш мумкин, деган тасаввур уйғотди.\nИлгари масофадан бошқариш қурилмалари, қуёш батареялари ҳақида телевизорларда кўрган бўлсак, бугун бундай қурилмалар ўзимизда, маҳаллий олимлар ва иқтидорли ёшларимиз томонидан яратилмоқда. 7 мингдан ортиқ ўғил-қиз сабоқ олаётган Қарши муҳандислик-иқтисодиёт институтида изланувчанлик қобилиятига эга талабалар кўп.\nБобурбек Ражабалиев муассасанинг нефть ва газ факультети технологик жараёнларни автоматлаштириш йўналишида ўқийди. Унинг ўз соҳасига бўлган қизиқишини илмий тадқиқот ишларида кўриш мумкин. Ўтган йиллар давомида у температурани автоматик назорат қилиш, кўча чироқларини автоматик ўчириб-ёқиш, намлик сигнализатори, электромоторни масофадан бошқариш, эшикларни ёруғлик нурига нисбатан очиб-ёпиш ҳамда донадор маҳсулотлар сарфини ўлчаш (санаш), сув насосларининг иш режимини автоматик бошқариш қурилмалари бўйича тадқиқот ишлари олиб борди.\n– Кейинги йилларда таълим тизимида олиб борилган улуғвор ислоҳотлар барчамизнинг кўнглимиздаги иш бўлаяпти, - дейди талаба. – Биргина ўқитувчи ва талабаларнинг мажбурий меҳнатдан озод этилишини олайлик. Бу эса ўқиш, янгиликлар яратиш, ўз устида ишлаш учун айни муддао бўлди.\nБобурбекнинг сув насосларининг иш режимини автоматик бошқариш қурилмаси насосларнинг ишлаш самарадорлигини ошириб, электр энергиясини тежаш имконини беради. Ақлли насос идишдаги сув сатҳи белгиланган миқдорга етиб борганда қурилмани манбадан ўчиради ва сув сатҳи меъёрдан пасайиб кетганда насосни автоматик яна ишга туширади. Унга сезгир элементлар (датчиклар) ва транзисторлар ўрнатилган.\nТалабалар – жамият умиди, давлат ишончи, инсониятнинг оқил, доно ва билимдон табақаси ҳисобланади. Уларнинг ўқиши, изланиши учун яратилган бугунги шароит эртанги кунга кафолатдир.\nОлтин давр... Машаққат, матонат, маҳорат ва муҳаббат фасли бу...


Моданинг вақт машинаси яна яқин келажакка назар солишга имкон яратди. Дизайнерлар ноодатий ва бемаъни ғояларни микс қилиб, баҳор мавсумига ажойиб коллекция ҳозирлашди.Батафсил... Янги шарх қўшиш “Moschino”! Арзон ва ҳашамдор!\nЙўл-йўл кўйлак, ҳушбўй атиргуллар, қоғоздан ясалган кемачалар — “Moschino Cheap & Chic”нинг 2013 йил учун ҳозирлаган янги коллекцияси...\nБатафсил... Comments (1) Париж! Модадаги янги деталлар!\nФранциялик дизайнерлар 2013 йил баҳор мавсуми учун туфли ва тақинчоқларга катта урғу берди...\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Кичкинтойлар учун қишки трендлар!\nБахмал, твид, барокко услубидаги нақшлар, пальто... Хуллас, кичкинтойлар учун мўлжалланган қишки мавсум худди катталарникидек кўринишдаБатафсил... Янги шарх қўшиш Москвада ўтган “Volvo Fashion Week”\nРоссиялик дизайнерлар ўз трендлари билан мода оламини забт этишмоқда...Батафсил... Comments (2) Машҳурларнинг энг антиқа оёқ кийимлари!\nАқлни шоширадиган баланд пошна, “платформа”, оёқ кийим материалнинг турфа хиллиги ва мураккаблиги...\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Биргина нигоҳингиз билан ром этинг! Қош ва киприклар пардози, кўзга эса тўғри юракка етиб борадиган “стрелка” чизиш сирлари...\nБатафсил... Янги шарх қўшиш “Marchesa”нинг 2013 йил баҳор-ёз коллекцияси Қахратон қишда баҳор тафти!\nБатафсил... Comments (1) 2013 йилни қандай либосда қаршилаш керак?\nМазкур муаммоингиз учун бизда ечим бор...\nБатафсил... Янги шарх қўшиш Қиш мавсумида урфга кирган этиклар\nУрфга кирган ва энг актуал бўлган оёқ кийимлар билан таништирамиз...Батафсил... Янги шарх қўшиш Бошқа мақолала...\n2012-2013 йилларда урфга кирган пальтолар\n“Bazar-Art. Куз-2012”- мукофот ва совринлар\nҚоматдаги камчиликларни бекитамиз!


Wikileaks АҚШ ва Коалиция қўшинларининг уруш жиноятларини фош қилмоқда\nby Admin on Sun Oct 24, 2010 6:55 am\nАгар шведларга бу ҳужжатларни сақлаганлари ва ошкор қилганлари учун таҳдид қилишса биз уларга ёрдам берамиз дейди Julian Assange, Wikileaks ташкилотининг асосчиси. У АҚШнинг Бош ҳарбий Бошқармаси Пентагоннинг Ироқда АҚШ ва Коалиция қўшинлари қилган жиноятларни акс эттирувчи ҳужжатларни яширин йўллар билан топиб, уларни Швециядаги бир интернет порталга жойлаштирган. Кейин Ал Жазеера биринчи бўлиб, кейин эса Гардиан, Нью Йорк Таймс ва бошқа газеталар ҳам 400 000 саҳифадан иборат бу махфий хужжатларни ўз саҳифаларида чоп этдилар.\nУларда айтилишича АҚШ ва Коалиция аскарлари 2004 ва 2009 йиллар орасида 66 000дан зиёд ироқлик оддий фуқароларни ўлдиришган экан. Умумий қурбонлар сони 109 000 кишини ташкил қилар экан. Бу дегани 60%дан ошиқроқ қурбонлар оддий инсонлар бўлишган. Таққослаш учун: Айни пайтда коалиция аскарларидан 3771 киши ва «душман аскарларидан» 23 984 киши ўлдирилган. Буларга қўшимча равишда янги Ироқ ҳукуматининг 15000 хавфсизлик қўшинлари аскарлари ҳам ўлдирилган.\nТаниш қотил вертолет\nGuardian ёзишича, 2007йилда америкалик аскарлар 2 ироқлик мужоҳидни ҳам улар таслим бўлиш учун қўлларини кўтариб туришларига қарамасдан отиб ўлдиришган. Айнан ана шу вертолёт Crazyhorse 18(яьни Қутирган от 18), ўша йили сал олдинроқ 2 Рейтер журналистини ҳам отиб ўлдирган ва бу воқеа бутун жаҳон бўйлаб шов шувларга сабаб бўлган эди.\nБу сафар бу вертолёт таслим бўлган 2 мужоҳидни кўриб қолган. Аммо базада компьютер олдида ястаниб ўтириб олган бир иблис ҳарбий юрист «Одамлар учиб кетаётган кемага таслим бўла олмайдилар» деган баҳона билан уларни отишга рухсат берган.\nҚийноқлар масаласида ҳам Wikileaks ҳужжатлари ичида жуда кўп материаллар борлиги аниқланди ва бу ҳужжатлар тиббий ходимлар томонидан тасдиқланган экан. У ҳужжатларда кўпгина маҳбуслар оғир қийноқларга солинганлиги ҳикоя қилинган. Масалан маҳбусларни деворларга михлаб осиб қўйиб кейин уришган, ётқизиб олиб тепишган, таёқлар билан уришган ва элект токи билан қийнашган. Натижада 6та маҳбус қийноқлар остида ўлдирилган деб ёзади Guardian.\nАйни пайтда жуда кўп ҳолларда қийнаб ўлдирилган маҳбуслар ҳақида ҳужжатлар олий қўмондонликка етказилгани аммо қўмондонлик бу ҳужжатларни овоза қилмаслик ва улар бўйича ҳеч қандай текширув ишлари бошламасликка буйруқлар беришгани ҳақида айтилади.\nҒарб давлатлари ва уларни ҳарбийлари Ироқ ва Афғонистонда қилган ва қилаётган минглаб оғир жиноятларидан кейин ҳайрон қолмаса ҳам бўлади, агар ана ўша қурбонларнинг яқинларидан тузилган Қаршилик қўшинлари Олий қўмондонлиги Ғарб давлатларига таҳдид қилишса. Аввал жиноятларни ўзлари қилишиб мана энди ҳамма ёққа ваҳима тарқатиб ётишибди АҚШнинг CIA деб аталувчи Махфий Хизмати: « Анавилар Париж, Лондон ва бошқа шаҳарларга ҳужумлар қилишар ва одамлар йиғилган жойларини портлатар эмишлар. Эҳтиёт бўлинглар. Мусулмонларни қаттиқ текширинглар, уларни қаттиқ назорат остига олинглар!» деб.\nJulian Assange Швеция давлати ва халқига миннатдорчилик билдирди, шундай муҳим ҳужжатларни бу ерда сақлай олгани ва кейин уларни матбуотга тақдим эта олгани учун. Менинг назаримда ушбу куннинг асл қаҳрамонлари Julian Assange ва Jon Karlungдирлар. Jon Karlung Banhof деган интернет сервери бўлган ташкилотнинг раисидир.\n«Швеция бу сўз эркинлиги энг яхши ҳимоя қилинадиган давлатдир» дейди Julian Assange. New York Times ҳам:"Ироқ досьеси. Wikileaks маьлумотлари: - қийноқлар, 100 000дан ошиқ қурбонлар) деган сарлабҳа остида мақола эьлон қилди.\nБу маълумотлар бизларнинг ҳар биримиз учун ва айниқса озодлик ва инсон ҳақлари курашчилари учун ўта мўҳимдир. Инсонлар ва умуман Инсониятга қарши жиноятлар Қаерда амалга оширилаётганидан қатьий назар, уларни Ким ва Қандай йўллар билан амалга ошираётгани жуда мўҳимдир.\nАҚШ Ҳукуматининг муносабати\nБундай жиноятлар олдида ўзини гуноҳкор сезиш ва бегуноҳ қурбон бўлганларнинг яқинларидан кечирим сўраш ўрнига АҚШнинг давлат котибаси, ҳокимиятга эришгач эсини йўқотиб қўйган, Бушнинг уруш сиёсатини давомчиси Хиллари Клинтон бу ҳужжатларни "ҳали текширилмаган" деди ва "Бу ҳужжатлар АҚШ ва Коалиция аскарлари ҳаётини хавф остига қўяди ҳамда мамлакат хавфсизлигига путур еткизади” деб алжиради.\nДемак бу ахмоқ хоним учун АҚШ аскарларининг ҳаёти ва хавфсизлиги мўҳим экану оддий ироқликларнинг ҳаёти сариқ чақага ҳам арзимас эканда! Мана сизга АҚШ Ҳукуматидаги иккинчи Олий мансабдорнинг гаплари.\nҚани энди Нобель Тинчлик мукофотининг совриндори, АҚШ Президенти жаноб Барак Обама нима дер экан. У ҳам ўзини шарманда қилар эканми ёки у ҳам иблис, ҳам халқпарвар инсонлар тарафини оламан деб икки ўт орасида овораю сарсон бўлар эканми.\nНима бўлганда ҳам бир нарса аниқ: Ҳар қандай давлатда ҳам, у демократик эркинликларга асосланганми ёки ярим демократия, ярим автократиями ёки умуман тоталитар давлатми, бундан қатьий назар, уларнинг ҳарбийларини ҳамда жамоат тартибини сақлаш баҳонаси билан қўлларига қуроллар берилган миршабларнинг фаолиятини ҳамиша қаттиқ назорат остида тутиш керак. Акс ҳолда қўлида қуроли бор одам ўзидан кетиб қолиши ва ўз қуролини қуролсиз инсонларга ўқталиб, уларни ўлдириши мумкин. У ўз мансаби ва салоҳиятини суистеъмол қилиб, ўз қўлига берилган ҳокимиятдан одамларга қарши фойдаланмаслиги учун улар ҳамиша ҳам давлат, ҳам жамоатчиликнинг қаттиқ назорати остида бўлишлари лозим. Шундай қилинмаса оқибатда Wikileaks фош қилгандек, турли туман жиноятлар инсониятга оғир кулфатлар келтириши мумкин.


Японияда тайфун таҳдиди туфайли аҳоли эвакуация қилиниши мумкин\n09:46 / 09.09.2015\nЯпония раҳбарияти Сидзуока ва Миэ префектуралари аҳолисига “Кило” тайфунининг яқинлашиши муносабати билан эвакуацияни таклиф қилишди. РИА Новости агентлигининг маълум қилишича, 43 минг киши эвакуация қилиниши мумкин.\nАйтилишича, “Кило” жорий йилда Тинч океанида қайд қилинган 18-тайфундир. Хонсю оролининг марказий қисми томон ҳаракатланаётган шамол тезлиги 23 км/соатни ташкил қилмоқда. Максимал тезлик 35 км/соатни ташкил қилди.


PressReader - Qishloq Hayoti (Village Life): 2018-06-14 - ИЈТИСОДИЙ-ИЖТИМОИЙ ИНФРАТУЗИЛМАНИ ЯХШИЛАШ, ОДАМЛАРНИНГ МУАММОЛАРИНИ ҐАЛ ЭТИШ – ИСЛОҐОТЛАРНИНГ АСОСИЙ МАЈСАДИДИР\nИЈТИСОДИЙ-ИЖТИМОИЙ ИНФРАТУЗИЛМАНИ ЯХШИЛАШ, ОДАМЛАРНИНГ МУАММОЛАРИНИ ҐАЛ ЭТИШ – ИСЛОҐОТЛАРНИНГ АСОСИЙ МАЈСАДИДИР\nQishloq Hayoti (Village Life) - 2018-06-14 - Первая Страница - Зиёдулла ЖОНИБЕКОВ, Матназар ЭЛМУРОДОВ, ЎзА махсус мухбирлари.\nДавлатимиз раҳбари ташрифининг биринчи куни кўплаб янги лойиҳалар билан танишди, тадбиркор ва инвесторлар, ишчихизматчилар, фермерлар, нуронийлар билан учрашди. Ушбу лойиҳаларнинг амалга оширилиши вилоятни ижтимоийиқтисодий ривожлантириш, аҳоли турмуш даражасини янада юксалтиришга хизмат қилади.\nБу ерда Хавфсизлик кенгашининг кенгайтирилган йиғилишида берилган вазифалар ижросининг бориши билан танишди, ҳарбийҳаво десантчилари бригадаси машғулотларини кузатди, аскар ва офицерлар билан мулоқот қилди.\nМамлакатимиз сарҳадлари ҳимоячиларини ижтимоий қўллабқувватлаш, уларнинг муносиб ҳаёт кечиришини таъминлаш масаласи доимий эътиборда. Хусусан, ушбу ҳарбий қисмда ҳам Ватан ҳимоячиларининг ўз хизмат бурчини намунали ўташи учун барча шароит яратилган.\n– Ватанни севиш – улуғ фазилат. Ёшларимизни ана шундай фазилатли қилиб тарбиялашимиз керак. Бунинг учун сиз каби мағрур, бақувват йигитлар намуна бўлиши зарур. Ёшлар билан тезтез учрашиб туриш, уларни миллий ифтихор, Ватанга садоқат руҳида тарбиялашга ҳисса қўшиш керак, – деди Президент.\nУчрашувда ҳарбийларнинг яшаш шароитини яхшилаш, уларни уйжой билан таъминлаш ишларини янада жадаллаштириш лозимлиги қайд этилди. Бунинг учун жойларда ташкил этилган ҳарбиймаъмурий секторлар фаолиятини такомиллаштириш лозимлиги таъкидланди.\nҲарбийҳаво десантчилари тайёргарлигини ошириб бориш учун аэродинамик тренажёрлар ўрнатиш, “Ватанпарвар” ташкилотлари ҳузурида парашютчилар тўгараклари очиш бўйича топшириқлар берилди.\nШавкат Мирзиёев Фарғона шаҳридаги Мустақиллик мавзесида барпо этилаётган кўп қаватли янги уйжойлар билан танишди.\nДастлаб Фарғона шаҳрининг Бош режаси асосида амалга оширилаётган қурилишободонлаштириш ишлари ҳақида маълумот берилди.\nПрезидентимизнинг 2016 йил 22 ноябрдаги 20172020 йилларда шаҳарларда арзон кўп квартирали уйжойлар қуриш ва реконструкция қилиш дастурини амалга оширишга доир чоратадбирлар тўғрисидаги қарорига мувофиқ, ўтган йили Мустақиллик мавзесида 7 қаватли 5 та уй қурилиб, эҳтиёжманд оилаларга топширилган эди.\n– Блоклардан қуриладиган уй тез битади, зилзилага бардошли, таннархи арзон бўлади, – деди Шавкат Мирзиёев. – Ривожланган давлатларнинг барчасида ана шундай уйлар қурилмоқда. Мамлакатимизга блоклардан уй қуриш бўйича замонавий технология олиб келинмоқда. Бу келгусида уйжой қурилишини кўпайтириш имконини беради.\nПрезидентимиз Фарғона вилоятидаги ушбу йирик шаҳарларни ривожлантириш, аҳолининг муаммоларини ҳал этиш, иқтисодийижтимоий инфратузилмани яхшилаш, янги иш ўринлари ташкил этиш юзасидан мазкур шаҳарлар ҳокимларига зарур топшириқлар берди.


Ҳукумат деҳқон хўжаликлари бўйича қарор қабул қилади. Жиддий ўзгаришлар кутиляпти – КУН УЗ\nГлавная / Жамият / Ҳукумат деҳқон хўжаликлари бўйича қарор қабул қилади. Жиддий ўзгаришлар кутиляпти\nAnonymous 09.09.2019\tЖамият Comments Off on Ҳукумат деҳқон хўжаликлари бўйича қарор қабул қилади. Жиддий ўзгаришлар кутиляпти 66 Показы\nПред. Макгрегор Нурмагомедов билан Москвада реванш жанг ўтказмоқчилигини айтди\nСледующая Молия вазирлиги бўш маблағларини депозитларга жойлаштиришда банкларга қўйиладиган талаблар ўзгаради


ШҲТ Ташқи ишлар вазирлари кенгаши Афғонистон бўйича қўшма баёнот берди\n15.07.21 14:15\tmsk\nrus.sectsco.org сайти фотосурати\nШанхай Ҳамкорлик Ташкилотига (ШҲТ) аъзо давлатлар Ташқи ишлар вазирлари Афғонистондаги сиёсий кучларни уюшмага аъзо давлатлар чегара ҳудудларида барқарорликка путур етказадиган ҳаракатлардан тийинишга чақирдилар. Душанбеда бўлиб ўтган ШҲТнинг навбатдаги мажлиси якунида қабул қилинган қўшма баёнотда мана шундай дейилган.\n«Афғонистондаги мавжуд вазиятнинг тезроқ барқарорлашуви — ШҲТ ҳудудида хавфсизлик ва тинчликни мустаҳкамлашнинг энг муҳим омилларидан биридир, деб ҳисоблаймиз. Шу боис, Афғонистон Ислом Республикаси ҳукумати ва халқининг тинчлик, мамлакатнинг иқтисодий равнақи, терроризм, экстремизм ва наркожиноятларга қарши кураш борасида саъй-ҳаракатларини кучайтиришлари лозим эканига урғу берамиз. ШҲТга аъзо давлатлар Афғонистондаги жанжаллар фақат афғон ҳалқи томонидан сиёсий мулоқотлар ва тинчлик жараёнини таъминлаш орқали ҳал этилиши мумкинлигини тасдиқлайди», — дейилади баёнотда.\nТашкилотга аъзо давлатлар бундан кейин ҳам Ислом республикаси билан минтақа хавфсизлигини таъминлаш, терроризм ва наркожиноятларга қарши курашда, мазкур муаммоларни ҳал этилишига тўғаноқ «иккиламчи стандартлар»га биргаликда қарши туришга тайёр эканини маълум қилади.\nШҲТга аъзо давлатлар Афғонистондаги вазиятни барқарорлаштириш учун бошқа шериклар ва халқаро тузилмаларни АИР билан ўзаро ҳамкорликни ривожлантиришга чақиради. «Аъзо давлатлар Афғонистон билан сиёсат, хавфсизлик, иқтисод ва инсонпарварлик соҳаларида ҳамкорликни бундан кейин мустаҳкамлаш билан бирга, Афғонистон Ислом Республикасининг ШҲТга кузатувчи давлат мақомида ўз потенциалларини максимал даражада амалга оширишига кўмак беришга тайёр эканини тасдиқлайди», — дейди ташкилотга аъзо давлат вакиллари.\nСўнгги пайтлар Афғонистонда ҳукумат қўшинлари ва «Толибон» ҳаракати (РФда террорчи ташкилот деб тан олинган ва тақиқланган) ўртасидаги жанглар кескинлашган. Толиблар йирик шаҳарларни қўлга киритишга уринмоқдалар. Айтиш жоиз, ШҲТга аъзо давлатлар Ташки ишлар вазирларининг қўшма баёнотида толиблар бирор марта ҳам тилга олинмаган, гарчи бу ҳаракат ташкилотга аъзо айрим давлатлар билан музокаралар олиб бораётган бўлсада. Ўтган ҳафта «Толибон» делегацияси Москвага ташриф буюрди. Бундан олдин эса толиблар Покистонга, ундан ҳам олдин Хитойга ташриф буюргандилар.\nШанхай Ҳамкорлик Ташкилотига — Хитой, Россия, Қозоғистон, Қирғизистон Ўзбекистон, Ҳиндистон ва Покистон киради. Ташкилот 2001 йили тузилган. Бугунги кунда Афғонистон, Беларусь, Эрон ва Мўғулистон ушбу ташкилотда кузатувчи-давлат мақомига эга.


COVID-19 пандемияси даврида кексаларнинг ҳуқуқлари ва қадр-қиммати ҳимоя қилиниши керак — manzur.uz\nКўплаб кекса одамлар бепарволик, қашшоқлик, ижтимоий четланиш ва яккаланиш машаққатларини бошдан кечирмоқдалар — бу муносабат пандемия туфайли янада оғирлашмоқда.\nmanzur.uz / 17.05.2020 278\nАланна Армитаж — Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Аҳолишунослик жамғармаси (ЮНФПА)нинг Шарқий Европа ва Марказий Осиё бўйича минтақавий идораси директори\nБутун Европа бўйлаб, Испаниядан тортиб Сербиягача, қариялар уйлари COVID-19 инфекцияси ўчоғига айланди. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг маълумотларига кўра, шундай муассасаларда узоқ муддат истиқомат қилувчи одамлар Европада коронавирусдан вафот этганларларнинг деярли ярмини ташкил этмоқда.\nВируснинг дунё бўйлаб одамлар ҳаётига чек қўйиши ҳақидаги юракни ҳаяжонлантирадиган статистик маълумотлар орасида мурувват уйларидаги кексаларга оид рақамлар менинг диққатимни жалб қилди. Ушбу рақамлар бизнинг кўз ўнгимизда рўй бераётган, тасаввур қилиб бўлмайдиган фожиани ёритмоқда, аммо негадир бу ҳолат жамоатчилик эътиборини унчалик жалб қилмаётгани ҳайратланарли.\nСтатистика бўйича, интернат ва ансионатларда яшайдиган кекса одамлар умумий аҳолининг жудаям кам қисмини ташкил қилади — масалан, Европада киши бошига қариялар уйида истиқомат қиладиган одамлар сони энг кўп бўлган мамлакат Германия ҳисобланади. Бу ерда кексалар сони аҳолининг деярли 1 фоизини ташкил қилади холос. Мазкур ҳолатдаги статистика эса, вирус туфайли келиб чиқадиган ўлим ҳолатлари орасида аҳолининг қариялар уйларида яшовчи қисми ҳаддан ташқари кўпиртириб кўрсатилгани тўғрисида тушунча беради.\nУмуман олганда, кекса одамларга пандемия жуда ёмон таъсир қилади. Уларда COVID-19 туфайли оғир касалликка чалиниш хавфи юқори ва ўлимнинг 95 фоизи 60 ва ундан катта ёшдагилар орасида содир бўлмоқда. Бу эса аҳолисининг аксарият қисмини ёши улуғ одамлар ташкил қиладиган минтақа – Европа ўз ҳудудларида пандемияни мана шундай катта вайрон қилувчи куч билан бошидан кечираётгани сабабларидан биридир.\nЎз навбатида, кекса одамлар нафақат соғлиқни сақлаш тизимидаги хизматлар, балки вирус тарқалишини олдини олиш чоралари таркибидаги жисмоний масофаланиш (номувофиқ тарзда ижтимоий масофаланиш деб номланади) бўйича ҳам жиддий муаммоларга дуч келишмоқда. Бу омиллар уларнинг ҳаёти ва турмуш тарзига номутаносиб таъсир кўрсатмоқда, чунки улар ўзлари ишонган ва кутган кўпгина хизмат турларидан, ёрдам ва ғамхўрликлардан маҳрумдирлар.\nТабиийки, қариялар уйларида яшайдиган кексалар аҳолининг эътибордан четда ва қаровсиз қолган, энг ҳимоясиз қатлами қаторига киради. Атрофида ўз яқинларисиз ва баъзан, етарлича молиялаштирилмаган ва зиммасига ҳаддан зиёд кўп иш юклатилган муассасаларда етарли эътибор кўрмасдан ёлғизликда вафот этаётган қариялар ҳақида даҳшатли ҳикояларни эшитмоқдамиз.\nҲозирги кунда қариялар уйларида юз бераётган фожиалар моҳиятан битта, аммо бу бизнинг кексаларга кўрсатадиган эътиборимиз нақадар муваффақиятсиз эканини ҳам ифодалайди. Пандемия бу муваффақиятсизликка енгил нажот бўлди, аммо аслида бу ҳолат COVID -19 билан бошланмади. Муаммо шундаки, Европа давлатлари тез кексаймоқда — ҳар тўрт кишидан бирининг ёши аллақачон 60 ёшдан ўтди. Жамиятлар ўз сафларида тобора ўсиб бораётган кекса авлод вакилларининг фаровонликда яшаши, соғлиғини мустаҳкамлаши, ўз жамоалари ва ҳамжамиятларида фаол ҳаёт кечиришлари учун шароит яратиш мақсадида саъй-ҳаракатларни амалга ошириб келмоқда.\nБироқ, барибир кўплаб кекса одамлар бепарволик, қашшоқлик, ижтимоий четланиш ва яккаланиш машаққатларини бошдан кечирмоқдалар — бу муносабат пандемия туфайли янада оғирлашмоқда. Балки бундан ҳам ачинарлиси, жамоатчиликнинг уларга кексайиб, аҳамиятсиз, ҳатто “ортиқча юк” бўлиб қолганликлари ҳақидаги кўп сонли маданий кесатиқларга қоришган муаомаласидир.\nБирлашган Миллатлар Ташкилотининг Аҳолишунослик жамғармаси (ЮНФПА) бу йўналишда ўз ҳамкорлари – ҳукумат ва фуқаролик жамиятидаги шериклари билан ҳамжиҳатликда нафақат пандемия пайтида, балки доимий равишда қарияларни қўллаб-қувватлаш учун янада кўпроқ саъй-ҳаракатларни давом эттиришни мақсад қилган. Шу билан бирга, кекса ёшлиларнинг қадр-қиммати ва ҳуқуқлари ҳимоя қилинишини ва улар интеграциялашган ҳолда ҳамда ўз жамоаларида иштирок этишларини таъминлаш борасидаги фаолият янада кучайтирилади.\nCOVID-19га жавобан амалга оширилаётган ҳаракатлар мажмуасида кекса одамларни ҳимоя қилишни устувор ўринга қўйиш. Бунга қарияларнинг тенг ҳуқуқлари ва қадр-қимматини қўллаб-қувватлаш тўғрисида аниқ оммавий хабарлар юбориш ва жамоат мажбуриятлари оддий хизмат доирасидан ташқарига чиқишини намойиш қилиш ҳам киради. Хизматларнинг узлуксизлигини таъминлаш, уларга ғамхўрлик қилаётганларни қўллаб-қувватлаш, изоляция қилинган одамларга етиб бориши учун рақамли технологиялардан фойдаланиш — инқироз оқибатларини юмшатишда муҳим аҳамият касб этиши мумкин.\nКекса одамларни тинглаш. Ушбу инқирозга жавобан ва келажак учун сиёсатни ишлаб чиқишда биз катта тажрибага эга бўлган ёши улуғ инсонларнинг гапларига қулоқ тутишимиз даркор. Маҳаллий ҳамжамият вакиллари билан алоқада бўлиш нохолисликнинг олдини олиш ва ҳақиқий эҳтиёжларга жавоб берадиган ечимларни топишда муҳим аҳамиятга эга.\nОммавий нутқ ва амалиётда одамнинг ёшига урғу беришга қарши кураш. Ушбу инқироз даврида янада кўпроқ юзага келган кенг тарқалган камситиш ва салбий стереотипларга нисбатан муросасозлик бўлмаслиги лозим. Зеро, авлодлараро бирдамлик ва ҳамжиҳатликка асосланган инсоний ғояни илгари суриш ва бу борада ёши улуғлар қўшган қимматли ҳиссалар ижтимоий меъёрлар ва муносабатларни ўзгартиришда ҳал қилувчи роль ўйнайди.\nЁш меъёрларини ҳисобга олган ҳолда норматив-ҳуқуқий ва стратегик механизмларни ҳамда бюджет харажатларини қайта кўриб чиқиш. Энди инқироздан четга назар ташлаб, соғлиқни сақлаш, таълим, бандлик ва ижтимоий таъминот каби соҳаларда нималарни ўзгартириш кераклигини кўриб чиқиш вақти келди, шунда давлатлар тезкор демографик ўзгаришларнинг оқибатларини енгиш баробарида, кекса ёшдаги аҳолининг ҳуқуқ ва танловларини таъминлай оладиган шароитда бўлади.\nЎз фикримизда собит бўлайлик: инқироз пайтида жуда кўп кексаларнинг ўлими муқаррар эмас эди. Бу муваффақиятсизлигимизнинг тўғридан-тўғри натижаси — уюшмалар, муассасалар ва маданиятлар томонидан кекса авлод ҳаёти ва фаровонлиги учун тенг эътибор ва аҳамият бермаслигимиз оқибатидир. Биз ўтмиш хатоларидан сабоқ олишимиз ва жамиятнинг муҳим устунлари сифатида: ўқитувчи ва мураббий, васий ва кўнгиллилар, маслаҳатчилар ва ижодкорлар, маданият тарқатувчилар ва биз баъзан одатий деб ҳисоблайдиган ҳуқуқлар учун курашчилар сифатида кекса авлоднинг ўрни тан олинадиган ва қариялар қўллаб-қувватланадиган жамиятни яратишга жиддий қарашимиз керак.\nKalit so`zlar: андемия, БМТ, кексалар, коронавирус\nТуркияда 20 тонна олтин, 3,5 тонна кумуш захираси бўлган кон топилди\nmanzur.uz / 11.06.2021 171\nКалифорния аҳолиси товуслар ҳужумига дуч келишди\nmanzur.uz / 10.06.2021 95\nmanzur.uz / 08.06.2021 105\nХитойнинг Ухань шаҳрига кучли тўфон ёпирилди (видео)\nmanzur.uz / 15.05.2021 89\nЖанубий Кореяда 2020 йилда туғилиш бўйича антирекорд ўрнатилди\nmanzur.uz / 25.02.2021 166


UMS илк бор ICT Expo 2016 кўргазмасида иштирок этади » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nUMS илк бор ICT Expo 2016 кўргазмасида иштирок этади\nUMS (Universal Mobile Systems) мобил оператори ICT Expo 2016 Анъанавий ахборот технологиялари миллий кўргазмасида юқори тезликдаги “тўртинчи авлод” мобил Интернетини тақдим этади.\n2016 йил 21-23 сентябрь кунлари пойтахтдаги «Кўргазма савдо маркази» кўргазмалар комплексида ахборот-коммуникация технологиялари соҳасидаги энг йирик кўргазмалардан бири бўлган ICT Expo 2016 бўлиб ўтади. ICTWEEK 2016 АКТ Ҳафталиги доирасида ўтказилаётган ушбу тадбир соҳа ютуқларини намоён қилиш, ишбилармонлик доиралари ўртасидаги алоқаларни мустаҳкамлаш ва ўзаро қулай ҳамкорликни йўлга қўйиш, АКТ маҳсулотлар ва хизматлари фойдаланувчилари билан тескари алоқани кенгайтиришга хизмат қилади.\nUMS мобил оператори ушбу кўргазмада илк бор иштирок этади ҳамда кенг оммага 4G LTE мобил Интернети имкониятларини ҳамда бир қатор мобил алоқа маҳсулотлари ва хизматларини намойиш қилади. Кўргазма меҳмонлари компаниянинг махсус стенди билан таниб чиқишлари, мобил алоқа масалалари бўйича маслаҳат олишлари, шунингдек, қизиқарли ва кўнгилочар танловларда иштирок этишлари мумкин бўлади.\n– Кўргазмада асосий эътиборни 4G LTE Интернетига қаратганимиз остида катта маъно бор, - деди “UMS” МЧЖ тижорат директори Сайёджон Маткаримов. – UMS data-оператор сифатида Ўзбекистон мобил алоқа бозорига энг юксак технологияларни татбиқ этишга, замонавий телекоммуникация сервисларидан фойдаланиш имкониятларини кенгайтиришга интилади. Ушбу мақсадларда 2016 йил 20 июнь куни компания Тошкент шаҳрида 4G LTE – “тўртинчи авлод” мобил Интернетини ишга туширди. Тармоқ бутун шаҳарни қамраб олди ҳамда ундан 4G тармоғида ишлай оладиган мобил қурилмаларга эга ҳар бир абонент хеч бир ортиқча шартларсиз фойдаланиш имкониятига эга бўлди.\n– UMSнинг 4G LTE тармоғида энг юқори тезлик 70 Мбит/cгача чиқиши мумкин. Унинг ёрдамида HD-видеоларни кўриш, катта ҳажмдаги маълумотларни кўчириб олиш ва юклаш, Интернетдаги “оғир” файллар билан ишлаш, вебинар ва видеоконференцияларда иштирок этиш, энг юқори тезликни ҳамда алоқанинг аъло сифатини талаб этувчи ҳаракатларни бажариш мумкин. Бу ва бошқа кўплаб имкониятлар ICT Expo 2016 кўргазмаси доирасида намойиш этилади, – дея таъкидлади Сайёджон Маткаримов.\nUMS мобил оператори ICT Expo 2016даги ўз стендига барча қизиқувчилар ва замонавий технологиялар ихлосмандларини тақдим этади. Сизларни 21-23 сентябрь кунлари қуйидаги манзил бўйича кутиб қоламиз: Тошкент ш., Беруний кўчаси, 41 (мўлжал: “Беруний” метро бекати), «Кўргазма савдо маркази» кўргазмалар комплекси.\nТеглар: Кўргазма авлод шартларсиз асосий савдо Ўзбекистон UMS\n16:24 UMS ICT Expo 2016да 4G LTE Интернети чегараларини кенгайтирди\n13:33 ICTExpo 2015 кўргазмасида мобил иловани юклаб олганларга Beeline совғалар тақдим этмоқда


Урумчи воқеалари Қирғизистонга таъсир кўрсатадими?\n20 октябр 2021, Тошкент вақти: 18:23\nҚирғизистонлик айрим тахлилчилар Урумчи воқеалари диний-экстремистик ҳаракатлар томонидан содир этилган, деган фикрни айтмоқдалар.\nБишкеклик айрим сиёсатшунослар Урумчидаги қонли воқеалардан сўнг Қирғизистонга Шинжон-Уйғур мухтор ўлкасидан диссидентларнинг келиши кучаяди ва бу хитой-қирғиз алоқаларига салбий таъсир кўрсатади, деган фикрда.\nҚирғизистондаги уйғурлар бирлашмалари раҳбарларига кўра, 1950 йиллари собиқ Совет Иттифоқи таркибига кирувчи мамлакатларга Хитойдан бир миллионга яқин уйғур кўчиб келган. Жумладан, 500 минг киши Фарғона водийсида ўтроқлашган.\nМутахассисларга кўра, айни пайтда Хитойда сиқувга олинаётган уйғурлар яна бир “катта кўчиш” қилишлари мумкин.\n“Шу жиҳатдан Урумчи воқеалари Қирғизистонга ижтимоий-сиёсий жиҳатдан катта таъсир кўрсатиши мумкин”, деб ҳисоблайдилар айрим таҳлилчилар.\n- Қирғизистонда 60 мингга яқин уйғур яшайди. Уларнинг қариндошлари мамлакатимизга қочиб келиб, бу ерда ўтроқлашиб қолиши ҳам мумкин.\nИккинчидан, қочқин уйғурларнинг Қирғизистон орқали бошқа мамлакатларга ўтиб кетиш жуда осон,- деди Қириғизистон собиқ мудофа вазири Исмоил Исаков.\nАйрим мутахассислар эса Урумчи воқеалари Қирғизистон хавфсизлигига тахдид солиши мумкин.\nБунга қирғизистонлик айрим кузатувчиларнинг “Урумчидаги тартибсизликларни исломий гуруҳлар уюштирган”, деган тахминлари сабаб бўлмоқда.\n- Энг аввало воқеани ўрганиш керак. Биринчидан, ғалаённинг бошида кимлар турганини билиш лозим: Покистон ёки Афғонистондан келган диний оқимларми, уйғур исломийларими ёки Ғарбдаги либерал нодавлат ташкилотларини бошқарувчи Шинжон диссидентларими? - деди қирғизистонлик сиёсатшунос Самат Бекибаев.\nУнга кўра, уйғурларнинг сўнгги қўзғолони ортида уйғур диссидентларини қўллаган Ғарб либерал кучлари эмас, диний ташкилотлар турган бўлса, Қирғизистон ўз хавфсизлигини таъминлаш бўйича чоралар кўришга мажбур бўлади.\nБироқ диншунос Қодир Маликов Шинжон-Уйғур мухтор ўлкасидаги воқеа диний характерга эга эмаслигини айтади:\n- Бу диний характерга эга бўлмаган ғалаёндир. Шу сабабли бу воқеани диний экстремистик ҳаракатлар билан умуман боғлаб бўлмайди, - деди Қодир Маликов.\nҚирғизистон ҳукумати ҳозирча Урумчи воқеаларига расман муносабат билдиргани йўқ.\nАйни пайтда, қирғизистонлик уйғурлар ҳам мамлакатда шу йилнинг 23 июль кунига белгиланган президентлик сайловлари арафасида Хитой ҳукуматига норозилик ўлароқ турли митингларни ўтказмасликка қарор қилганлар:\n- Қизиққон ёшлар, аёллар, қариялар пикетга чиқмоқчи бўлишди.\nХитойликлар сайлов олдида уйғурларни ёмон кўрсатиш учун бир нарса қилмасин, деб пикет ўтказишни таъқиқлаб қўйдик.\nҲар бир қишлоқдан обрўли оқсоқолларни чақириб, сайлов ўтгунгача тегишли органлар рухсатисиз ҳеч қандай пикет ўтказиш мумкин эмас, деб эслатма бердик, - деди уйғурларнинг Бишкекдаги “Иттипақ” уюшмаси раҳбари Дилмурод Акбаров.\nБундан аввал уйғурларнинг Бишкекдаги “Иттипақ” уюшмаси ўзининг навбатдан ташқари йиғилишини ўтказган. Йиғилишда Урумчида уйғурлар намойишининг қонли бостирилишига норозилик сифатида Хитойнинг Қирғизистондаги элчихонаси олдида пикет ўтказишга қарор қилинганди.\n7 июл куни эса Бишкекдаги Хитой элчихонаси Урумчида бўлиб ўтган воқеаларни Жаҳон уйғурлари конгресси раиси Робия Қодир раҳбарлигидаги айирмачилар амалга оширгани тўғрисида баёнот тарқатди.\nБу баёнотда айтилишича, Урумчи воқеаларида 156 киши ҳалок бўлган, 1080 киши оғир жароҳатланган. Тартибсизликлар давомида 261 автомашина ёқиб юборилган, 203 савдо шаҳобчаси ва 14 хонадон вайрон этилган.


Об-ҳаво хабарларига ишониш ҳукми ҳақида\nBy Иброҳим Асарий on 01/10/2016 10 АҚИДА Genel ФАТВОЛАР\nҲозирги кунда мусулмонлар томонидан об-ҳаво тўғрисидаги маълумотларга асосланиб келажак ишларни режалаштириш кенг тарқалган. Бу хақда батафсил сўзлаб берсангиз.\nДарҳақиқат, мусулмон киши эртага нима бўлишини билмаслиги ҳамда келажакда бирон бир ишни Аллоҳ таолонинг изни ва хоҳиши билангина бажаришга қодир эканини яхши англаб етиши лозим. Бу борада Аллоҳ субҳанаҳу ва таоло шундай марҳамат қилади:\n(وَلَا تَقُولَنَّ لِشَيْءٍ إِنِّي فَاعِلٌ ذَلِكَ غَداً (23) إِلَّا أَن يَشَاءَ اللَّهُ…) (الكهف: 23-24)\n“Бирон иш тўғрисида “Мен уни албатта эртага қиламан” дея кўрманг. Балки “Иншааллоҳ – Аллоҳ хоҳласагина қиламан” денг!” [Каҳф: 23-24].\nАлбатта ёмғир қайси вақт ва қайси ерга ёғишини билиш ғайб ишларидан ҳисобланиб, буни Аллоҳ таолодан бошқа ҳеч ким била олмайди.\nعن عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَ : قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: “مَفَاتِيحُ الْغَيْبِ خَمْسٌ : ثُمَّ قَرَأَ: (إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ …) الآية (سورة لقمان:34)” (رواه البخاري, 4778)\nАбдуллоҳ ибн Умар розияллоҳу анҳумодан ривоят қилинган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Ғайб (яъни ғайб хазиналарининг) калити бештадир. Уларни Аллоҳ таолодан ўзга ҳеч бим билмайди” деб, сўнг ушбу оятни ўқидилар: “Дарҳақиқат, ёлғиз Аллоҳнинг ҳузуридагина қиёмат соати қачон бўлиши тўғрисидаги билим бордир. У (Ўзи хохлаган вақтда, Ўзи хохлаган жойга) ёмғир ёғдирур ва (оналарнинг) бачадонларидаги ҳомилани (ўғилми-қизми, расоми-нуқсонлими, бахтлими-бахтсизми эканини) билур. Бирон жон эртага нима иш қилишини била олмас. Бирон жон қай ерда ўлишини ҳам била олмас. Фақат Аллоҳгина билгувчи ва огоҳдир” [Луқмон: 34] [Бухорий: 4778].\nКимда ким ғайб ишларидан ҳисобланган ёмғир қачон ва қайси ерга ёғишини аниқ биламан деб даъво қилса, Аллоҳ таолонинг юқоридаги оятини ёлғонга чиқарган бўлиб, куфр келтирган ҳисобланади. Бироқ замонавий асбоб-ускуналар воситасида шамолнинг йўналиши, унинг тезлиги, ҳаво ҳарорати ва булутларнинг пайдо бўлиши ва ҳоказо об-ҳавонинг ўзгаришига таъсир қиладиган омилларга суяниб, об-ҳаво ҳолатини тахмин қилиш ғайбни билиш ҳисобланмайди. Чунки бу маълумотлар Аллоҳ таолонинг борлиқдаги ўзгармас қонун-қоидаларини ўрганиш ва бу борада орттирилган билим ва тажрибаларга асосланади. Ғайбни билиш эса бу каби ҳиссий сабаб ёки белгиларга суянмаган ҳолда яширин ёки келажакда содир бўладиган ишлар ҳақида башорат беришдир. Масалан ёмғирнинг қачон ёғишини билиш Қуръон ва ҳадисда ғайб ишларидан дейилди. Агар бир шахс булутсиз очиқ бўлган ҳавода туриб, “эртага ёмғир ёки қор ёғади” деса ва ушбу сўзида бирон бир ҳиссий аломатларга суянмаган бўлса, ғайбни даъво қилган бўлади. Лекин бир шахс қуюқ булутли ҳавода туриб, “бироздан сўнг ёмғир ёғадиганга ўхшайди” деб айтса, ғайбни даъво қилган ёки билган ҳисобланмайди. Чунки, у бу сўзини кўпинча ёмғир ёғишига аломат бўлган омилларга таяниб айтди.\n( وَهُوَ الَّذِي يُرْسِلُ الرِّيَاحَ بُشْرًا بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ ۖ حَتَّىٰ إِذَا أَقَلَّتْ سَحَابًا ثِقَالًا سُقْنَاهُ لِبَلَدٍ مَيِّتٍ… ) الآية (سورة الأعراف: 57)\n“У шундай зотки, Ўз раҳматининг (яъни ёмғирнинг) олдидан хушхабар қилиб шамолларни юборур. Қачонки улар оғир булутларни кўтариб келгач, Биз уни (булутни, чанқоқ) ўлик шаҳарга ёғдирурмиз” [Аъроф: 57].\nАллоҳ таоло ушбу оятда ёмғир ёғиш олдидан унинг баъзи аломатларини юборишини маълум қилди.\nҲозирги кундаги об-ҳаво маълумотлари ҳам, булутларнинг қуюқлиги, шамол тезлиги ва ҳавонинг ҳароратини аниқлайдиган махсус асбоб-ускуналар ёрдамида олинган маълумотларга таяниб тахминий маълумотлар беришади. Бу мисолимиздаги иккинчи шахснинг ҳолатига ўхшайди. Агар об-ҳаво маълумотини тарқатувчилар бирон бир асбоб-ускунага суянмасдан ёки ёмғир ёғишига аломат бўладиган омилларга назар солмасдан маълумот беришса, у ҳолда ғайбни даъво қилишган ва юқоридаги оятни ёлғонга чиқарган бўлар эдилар. Қолаверса, об-ҳаво маълумоти тарқатувчилари ҳам бераётган маълумотларини тахмин юзасидан айтишади.\nХулоса қилиб айтадиган бўлсак, мусулмон киши об-ҳаво маълумотларига нисбаттан эътиқоди ва келажак ишларини режалаштириш борасида қуйидаги уч нарсани эътиборга олиши лозим:\n1) Эртага нима юз беришини Аллоҳдан ўзга ҳеч ким билмайди ва инсонларнинг бўлажак режалари Аллоҳ хоҳласагина амалга ошади.\n2) Об-ҳаво мутахасислари томонидан берилган маълумотлар тахминий маълумотлардир.\n3) Ушбу маълумотлар Аллоҳ таолонинг хоҳиш ва изнига боғлиқ бўлиб, Аллоҳ хоҳласагина содир бўлади, валлоҳу аълам.\nAvvalgi maqolaПайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳақларида чуқур кетиш\nKeyingi maqola Нуҳ алайҳиссалом қиссаси (1)


Етимга озор берганлар, Аллоҳнинг азобига гирифтор бўлади.\nОта-онаси ёки иккисининг биридан ажраб қолган болаларнинг дили хаста, кўнгли ярим бўлади. Улар тортган дард аламини фақат етимликни бошидан ўтказганларгина тўлиқ ҳис қила олади. Ота-онасининг бағрида улғайганлар эса етимнинг ҳолини тушунишлари амри маҳол. Етимнинг шундоғам вайрон дилини оғритиш, қалбига озор бериш жуда катта гуноҳ саналади. Қуръони каримда етимнинг молини еганлар билиб қўйсинки, аслида улар қорнига олов ейишмоқда, деган мазмунда оят бор. Шариатимиз ота-оналаридан ажраб қолган яримкўнгил етимлар манфаатини қаттиқ ҳимоя қилади, уларга яхшилик қилганларга катта-катта ваъдалар беради.\nОила — жамиятнинг асосидир\nДунёда ҳамма нарса жуфт жуфт қилиб яратилган. Инчунин эркагу аёлҳам.\nОилани эркак боқиши керак эмасми? (Аудио)\nСавол: Ассалому алайкум Устоз. Яхшимисиз? Сизга саволим қуйидагича: қизимни узатганимга 7 йил бўлди. Алҳамдулиллах, куёвим дину-диёнатли деб, яхши ниятлар билан ҳавас қилиб узатгандим. Ҳозир ҳам ёмон эмас. Қизим узатилгач, ҳижобга кирди. Уч нафар фарзандлик бўлишди. Қайнона-қайнотаси билан яшашади. Менга ҳеч ҳам гап ташимаган шу пайтгача. Кейинги пайтларда мазаси бўлмай, тушкунликка тушиб, юраги оғрийдиган бўлиб қолди. Охири сўраб суриштириб билдимки, у ҳеч ҳам кўчага чиқмас экан.\nПрезидентимиз оиланинг жамиятдаги мавқеи ва аҳамиятини таърифлаб айтганларидек, «…Шарқда қадим-қадимдан оила муқаддас ватан саналган. Агар оила соғлом ва мустахкам бўлса, маҳаллада тинчлик ва хотиржамликка эришилади. Бинобарин, маҳалла-юрт тинч булсагина давлатда осойишталик ва барқарорлик ҳукум суради» деганлар.\n"Меҳр берсанг-меҳр оласан", дейди доно халқимиз. Бу оддий қоидага кўра одам бошқаларга меҳр берса, ўзига шундай жавоб қайтади. Бировга меҳр бермаган кишининг бошқадан меҳр кутиши ёки талаб қилиши инсофдан эмас. Атрофидагиларга меҳр кўрсатган одам ҳам Раббисидан савоб олади, ҳам бошқалар муҳаббатини қозонади. Мабодо, одамлар ношукурлик қилиб, номуносиб жавоб қайтарса ҳам, у ҳеч нарса ютқазмайди. Чунки, ҳамма нарса унинг ажру савоблари амаллар китобига нақд бўлиб ёзилади. Инсон Аллоҳ ризоси учун бировларга меҳр-шафқат кўрсатади ва бошқалардан шу муносабатни кўради. Аллох таола бандаларига ўта меҳрибон. Бизни ҳам раҳм-шафқатли, меҳрибон бўлишга буюради. “Ким (бир) ҳасана (савобли иш) қилса, унга ўн баробар (кўпайтириб ёзилур). Ким (бир) ёмон (гуноҳ иш) қилса, фақат ўша (гуноҳ) миқдорида(бир гуноҳга яраша) жазоланур. Уларга ноҳақлик қилинмагай”. (Анъом сураси, 160-оят).\nОила муқаддас даргоҳ. Оила шундай илоҳий-мўжизавий маскан-манзилки, унинг шаъни, сизнинг шаънингиз, ўз оилангиз обрўсига путур етказадиган ҳатти ҳаракатлардан сақланинг! Ҳаётнинг лаззати ширин турмушда. Эр-хотин иноқ , бир-бирига меҳр-оқибатли бўлишса бу бахтдир. Зеро , замин яхши бўлса ниҳол бешикаст ўсади. Оилавий бахт сизники, унинг қадрига етинг.\nУЙЛАНИШ ВА НИКОҲ ОДОБЛАРИ\nИслом динида никоҳ – бу Аллоҳнинг амри, Пайғамбар (с.а.в)нинг суннатлари билан мўмин-мусулмонларнинг гувоҳлигида боғланадиган муқаддас риштадир. Шунингдек, Қуръони каримнинг Рум сурасининг 21-оятида “Унинг аломатларидан (яна бири)-сизлар (Нафсни қондириш жиҳатидан) таскин топишингиз учун ўзларингиздан жуфтлар яратгани ва ўртангизда иноқли ва меҳрибонлик пайдо қилганидир. Албатта, бунда тафаккур қиладиган кишилар учун аломатлар бордир” деб марҳамат қилади. Шунингдек, Расулуллоҳ (с.а.в.): «Никоҳ менинг суннатимдир. Ким менинг суннатимдан юз ўгирса, мендан эмас», дея марҳамат қилганлар ва бошқа бир ҳадисларида уйланишга, кўпайишга буюрганлар. Термизий (р.а) ривоятида Набий (с.а.в): “Тўрт нарса Расулларнинг суннатларидан: “ Ҳаё, хушбуй сепмоқлик, мисвок ва никоҳ" дедилар. Ушбу тўрт нарса Одам а.с.дан тортиб, Муҳаммад а.с. гача бўлган барча пайғамбарларнинг суннатидир.\nНОҚОНУНИЙ НИКОҲНИНГ САЛБИЙ ОҚИБАТЛАРИ.\nБарча ишларимизга Аллоҳ таолонинг амри ва икки олам сарвари, Пайғамбаримизнинг ҳадиси муборакларини асос қилиб амал қилсак биз мусулмонларнинг вазифамиздир. Фарзандларимизнинг биздан кўра кучли, билимли, доно ва албатта бахтли бўлиб яшаши учун бор куч ва имкониятларимизни ва маънавий тарбия масъаласини ҳеч шубҳасиз, беқиёс аҳамият касб этишини эсдан чиқармаслигимиз даркор.\nقال رسول الله صلي الله عليه و سلّم :" رحم الله والدَ أعان ولدَهُ على برّهِ\nИнсон туғилиб ўсган жойи унинг ватани бўлади. Инсон бу дунёда ҳаёт кечирар экан ўз ватани, оиласи, яқинларига бўлган муҳаббати жўш уриб туради. Тарихдан бизга маълумки, ота боболаримиз мана шундай Тинч, Фаравон, озод ва обод ватанни қуриш йўлида жон фидо қилиб ўтишган. Негаки ватанга бўлган муҳаббат уларни шу йўлда ўз жонларини фидо қилишга чорлаган. Ҳеч ким ҳеч қачон ўз диёрини душманга раво кўрмайди ҳаттоки бир қарич ери учун ҳам ўз жонини фидо қилади. Ватанга бўлган муҳаббат шундай ҳиссиётки уни тушунтириб беришга сўз ожиз. Ватандан узоқда бўлган инсонни қалби доимо соғинчда, ўз юртига қайтиш армонида бўлади. Тарихда бундай ҳодисалар жуда кўплаб юз берган. Бунга мисол қилиб, Ҳазрати Қусам ибн Aббос (р.а) нинг вафотларидан олдинги ҳолатларини келтирмоқчиман.