Президентликка номзодларнинг бари Туркманбоши сиёсатига садоқатини намойиш этмоқда\nТуркманистон президентлигига расман рўйхатга олинган олти номзоддан яна тўрттаси 9-10 январь кунлари сайловчилар билан илк учрашувларини ўтказди.\nАксарияти Ашхобод марказидаги ҳашаматли “Макон” саройида ўтаëтган бу учрашувлар сценарийси ҳам бир хил – аввалига саройга йиғилганлар номзод биографияси, унинг ҳозиргача қилган улкан ишлари рўйхати билан таништирилади. Шундан сўнг номзоднинг ўзи ўн минутдан кўпроқ аввалдан ҳозирланган сайлов дастурини қоғоздан ўқиб беради. Учрашув охирида эса сайловчиларнинг саволларига жавоб қайтаради. Совет замонидан қолган сайловолди сценарийсининг айнан ўзи бўлган бундай учрашувларнинг ибтидосию интиҳосига қадар бир одам қўли билан ëзилаëтганга ўхшайди, деб шарҳламоқда бу ҳолатни аксарият кузатувчилар.\nШундай бўлса-да, сайловолди кампанияси Туркманбошидан кейин ҳокимият тепасида қолган гуруҳ ўз ичида гўë ашаддий консерваторлар билан ўзини бир оз демократ, бир оз либерал қилиб кўрсатишга уринаëтганларга бўлинганини кўрсатаётганини айтади россиялик таҳлилчи Артëм Улунян.\n“Буни намойиш қилишдан мақсад эса Туркманистонда сайловолди жараëнининг гўë очиқ бўлаëтганини, муваққат ҳукуматни либерализм йўлини танлагандек қилиб кўсатишдир. Бундай либераллар сардори эса муваққат президент Қурбонқули Бердимуҳаммедовдир”, - дейди А.Улунян.\nПрезидентликка номзодлар учун ажратилган эфир вақтини ўз рақибларига совға қилган Қ.Бердимуҳаммедов гарчи баëнотларини Сапармурод Ниëзов сиëсатини давом эттириш ҳақидаги гапдан бошласа-да, амалда унга тескари бўлган анча-мунча ваъдалар бериб қўйди. Булар орасида оддий туркманистонликларга Интернетдан фойдаланиш имконини яратиш, ўрта ва олий таълимни ислоҳ қилиш, пенсия сиëсатини қайта кўриб чиқиш ва ҳоказолар бор. Қ.Бердимуҳаммедовнинг бундай ваъдалари президентликка бошқа номзодлар, хусусан, 9 январь куни сайловчилар билан учрашган Туркманбоши шаҳри ҳокими Аширниëз Поманов гап-сўзлари билан қиëсланса, уни демократлар етакчисига айлантирмай қолмайди.\nА.Поманов сайловчилар билан учрашувдаги нутқининг деярли ҳар бир гапини “боқий Сапармурод Туркманбоши, буюк сардор чизиб берган ëрқин келажак” томон ишлашдан толмаслигини таъкидлаш билан бошлаб, шундай ваъда билан тугатди.\nУ 10 минутлик чиқишида С.Ниëзов номини турли сифатларда камида 27 марта тилга олди. Бундай қарашдаги одамдан қандай ўзгариш ва қандай янгилик кутиш мумкин, дейди сайловолди учрашувини бевосита кузатган ашхободлик сайловчилардан бири “Озодлик” мухбирига.\n11 февралга белгиланган президент сайловига ўз номзодини қўйганлар Туркманбошининг сиëсий-иқтисодий йўлини давом эттириш ҳақида бири кўпроқ, бири озроқ ваъда қиляпти. Оддий сайловчилар эса бўлажак президентнинг С.Ниëзовдан сал бўлса-да, фарқ қилишига умид билдирмоқда. Бундай умид, айниқса, келажак ҳақида орзу қилишдан бошқа ҳеч вақоси йўқ туркман ëшлари кўнглида анчагина ўсиб бораётир.\nТуркман қишлоқларидан бирида яшовчи 19 ёшли Жамол ёшларга келажак учун умид берилса, қишлоқ ëшларига иш, ер берилса, улар иш излаб шаҳарларда сарсон-саргардон кезишдан тўхтаб, ўз ерида жон, деб тер тўкишини айтади.\n“Қишлоқлардаям кутубхона, шифохона, маданият уйлари, чироқ каби нарсалар қайта пайдо бўлса, қишлоқдаям одамдек яшашга имкон берилса, дейман. Туркман халқи ҳеч замонда ҳозирги каби хор, ўз қизлари танини сотиб келтирган нонини ейишга муҳтож бўлмаган. Балки бўлажак янги президент шу вазиятни кўриб-билиб, ундан бир хулоса чиқарар, деб умид қиламан”, - дейди Жамол.


Мавсумни талафотсиз якунлайлик! – Сурхон тонги\nБош саҳифа / Қишлоқ хўжалиги / Мавсумни талафотсиз якунлайлик!\nИюн 26, 2019\tҚишлоқ хўжалиги Изоҳ қолдириш 694 Кўрилди\nВилоятимизнинг жанубий туманларида ғалла ўрими тугаган бўлса-да, шимолий тоғ олди ҳудудларида энди ўрим бошланди. Халқимизнинг ризқи-рўзи бўлган ғаллани талафотларсиз йиғиштириб олиш азал-азалдан муҳим ҳисобланади. Шу кунларда туманимиздаги фермер хўжаликларида ўз меҳнатлари самараси бўлган ғаллани ўриб-йиғиб олиш ишларига тайёргарлик кўрилмоқда.\nҒаллани ўриб-йиғиб олишда нобудгарчиликка, талон-торожга йўл қўймаслик билан бир қаторда ғалла майдонлари атрофидаги вақтинчалик бостирмалар ёки кўчма вагонларда ҳам ёнғин хавфсизлигига риоя қилиш муҳим ўрин тутади. Буни эътиборга олган ҳолда ходимларимиз мониторинг асосида туман дон қабул қилиш корхонаси ва ғалла ўримида қатнашадиган транспорт воситаларининг ёнғинга қарши ҳолатини ўрганиб чиқиб, ишчилар ва ҳайдовчиларга керакли йўриқнома ва тавсиялар беришди.\nТуман дон қабул қилиш шохобчалари ва ғалла ўрим комбайнларида ёнғин хавфсизлигини таъминлаш борасида ижобий ишлар амалга оширилган бўлса-да, “Термиз Агротехсервис” МЧЖга қарашли комбайнлардаги ёнғин ўчириш воситалари яроқсиз ҳолга келганлиги аниқланиб, тавсиялар берилди.\nЎрим комбайнлари ҳамда ғалла майдонларида содир бўлиши мумкин бўлган нохуш ҳолатларнинг олдини олиш мақсадида тегишли ташкилотларга ёзма огоҳлантириш хатлари киритилди. Туманлардаги фермер хўжаликлари раислари ва ғалла ўримида қатнашаётган отрядлар раҳбар ва ишчилари, ғалла ташувчи техника ҳайдовчилари билан суҳбатлар ўтказилиб, тилхатлар олинди.\nАзиз воҳадошлар! Ғалла хирмонлари ва майдонлари атрофида очиқ олов ёқманг. Бундай жойларда ёш болаларнинг ўйнашига йўл қўйманг. Ғалла қабул қилиш корхоналари, омборлари, ўрим комбайнлари ва ғалла ташувчи транспорт воситалари бирламчи ёнғин ўчириш воситалари билан тўлиқ таъминланган бўлиши лозим. Ғалла майдонлари атрофида чекиш, очиқ олов ёқиш мумкин эмас. 100 метр узоқликда таом тайёрлаш, транспорт воситаларини таъмирлашга рухсат этилади. Ғалла майдонларини ўришдан олдин четлари 4 метр кенгликда ўриб олиб, шудгор қилиниши лозим. Шунингдек, ғалладан бўшаган майдонларни ёқиш тақиқланади.\nДон омборлари ҳудудига двигателидан мой оқиб турган, учқун сўндиргичи бўлмаган транспорт воситалари кириши ҳам тақиқланади.\nЮқорида кўрсатилган оддий ёнғин хавфсизлиги қонун-қоидаларига риоя қилсак, ғалла ўрим-йиғимини талафотсиз ва кўнгилдагидек якунлаймиз.\nвилояти ЁХБ тарғибот маркази бошлиғи\nОлтинсой тумани ЁХБ бошлиғи, подполковник\nОлдинги Эртачи чилпиш – мўл ҳосил гарови\nКейинги Ўзини асраганга офат ёндошмас\nОАВ нигоҳида —нуронийлар\n169 нафар битирувчи тиббиёт муассасаларида иш бошлади


АҚИДАПАРАСТЛИК ИСЛОМ ДИНИДА ҚОРАЛАНАДИ — Zamaxshariy.uz\nАҚИДАПАРАСТЛИК ИСЛОМ ДИНИДА ҚОРАЛАНАДИ\nАввало ислом дини уммати Муҳаммадияни ҳидоятга бошлайди. Беш юзга яқин оқим бор, саксон фоизи динни ниқоб қилиб олган, шулар қаторида, ақидапаратслик, терроризм, буларнинг барчаси динимизга ёт ғоя деб биламиз.Чунки ҳаммамиз билмоғимиз керакки, ислом дини эзгуликка, ҳамжиҳатликка чақиради. Агар бирор кимса дин номидан гапириб, ёвузлик, зулм ва ёмон қабиҳ ишларни амалга оширса, билсинки у маърифатдан йироқдир. Дин ниқобидаги барча бузғунчи оқимлар жамиятимизни барқарорлигига таҳдид солади. Адашган гуруҳларга кўпинча содда, ишонувчан кишилар киради.\nДин кишиларни ҳамиша яхшиликка, эзгу ишларга чорлаган. Жумладан, ота боболаримизнинг муқаддас эътиқоди бўлган ислом дини ҳам юксак инсоний фазилатларнинг шаклланишига хизмат қилган. У туфайли халқимизминг йиллар мобайнида бой маънавияти ва меъроси, ўзлигини сақлаб келди. Шу нуқтаи назардан қараганда, одамларнинг эътиқоди ва диний ҳиссиётларидан фойдаланиб, экстремистлар ва террорчилар томонидан ислом байроғи остида содир этилаётган жиноятлар, уларнинг асл қиёфасини намоён этмоқда дейиш мумкин. Айни пайтда, бундай жараёнлар кишиларни доимий огоҳ бўлишга, ҳақиқий диний қадрятларни уларнинг сохта ва ғаразли талқинларидан фарқлашга ёрдам берадиган билимларни эгаллашга ундайди.\nАфсуски, бугунги кунда ҳам жаҳолат турли кўринишларда ўзлигини намоён қилмоқда. Шулардан бири, диний билимсизлик дир. Диний саводхонлиги пастроқ бўлган кишилар, ўзларини ислом динининг жонкуярлари қилиб кўрсатувчи, аслида эса, ҳокимятни мақсад қилиб қўйган турли оқим вакилларининг қуруқ ваъдаларига алданиб қолмоқдалар, ҳатто, ўзларини қурбон қилишгача етиб бормоқдалар. Бундай мудҳиш оқибатларни келтириб чиқарувчи билимсизликнинг олдини олишга давлатимиз катта эътибор қаратаётганини таъкидлаш зарур.\nЯнгиариқ тумани “Хожи бобо”масжиди\nPrevious Post:Отинойилар учун малака ошириш ўқувлари бошланди\nNext Post:ТИНЧЛИГИМИЗНИ АСРАШ-МУҚАДДАС БУРЧИМИЗДИР


Ёш қизлар дам олишга қизлар ҳақида – Пазанда.Уз / Pazanda.uz\nГлавная / Жаҳон / Ажоибот / Ёш қизлар дам олишга қизлар ҳақида\nBarno Mir 23.05.2022\tАжоибот, Медиа Comments Off on Ёш қизлар дам олишга қизлар ҳақида 257 Показы\nМен еркаклар билан танишиш бўйича мураббийман ва ўн йилдан кўпроқ вақт давомида турли мамлакатлардан келган еркакларга маслаҳат бериб келаман, лекин бу йил мен имкон қадар тез-тез қизлар учун тушунчалар билан бўлишишни ваъда қилдим. Мен ҳатто аёллар учун “Aёллар брендининг 7 тамойили” китобини ёздим, уни ИПИО веб-сайтидан буюртма қилиш мумкин. Менинг рус тилида сўзлашувчи еркак мижозларим менга кўпинча бу китоб аслида еркаклар учун еканлигини айтишади, чунки у аёлларнинг баъзи реакцияларига ойдинлик киритади ва енгил, кулгили тарзда, қайси аёллардан қочиш яхшироқ ва қайси бирини ажратмаслик кераклигини кўрсатади. Менинг бир мижозим, агар у менинг китобимни олдинроқ ўқиган бўлса, иккинчи хотинига умуман турмушга чиқмаган бўларди ва бунинг натижасида мол-мулк бўлиниши билан узоқ, муаммоли ажралиш бўлмаслигини айтди.\nAммо ҳозир бу ҳақда емас! Келинг, жуда қизғин мавзуда гаплашайлик: еркак билан биринчи қўшма таътил. Келинг, дарҳол рози бўлайлик, биз ҳақиқий ҳаётда еркак билан учрашган воқеа ҳақида гапирамиз. Ундан олдин сиз танишув сайтида, Тиндерда ёки Фаcебоокда ёзишишингиз мумкин еди, лекин сиз доимо компютер монитори ёки телефон екранидан ташқарида учрашгансиз.\nШундай қилиб, сиз бир одамни ҳақиқий санада учратдингиз ёки, масалан, самолётда учратдингиз. Сизда 3-4 та учрашув бор еди ва у киши бошқа шаҳар ёки мамлакатда ҳафта охири учрашишни таклиф қилди. Бу, айниқса, халқаро танишувлар ҳақида гапирадиган бўлсак, тўғри. Aгар биз уй еркаклари ҳақида гапирадиган бўлсак ва 2-3 учрашувдан сўнг бир киши сизни Малдив оролларида бирга дам олишга ёки у билан Хитойга бизнес кўргазмасига учишга таклиф қилса, унда бу одам ким еканлигига, унга нима кераклигига еътибор беришингиз керак. бундай саёҳат билан қоплашни хоҳлайди. Чунки бундай саёҳат “доимий бекалар” ёки оддийгина “саёҳатчилар” учун ўзига хос кастингга айланиши мумкин. Бу ерда сиз ўзингизнинг хоҳишингиз, еҳтиёжларингиз ва мақсадларингиз асосида қарор қабул қилишингиз керак, енг муҳими, ўзингиз билан ҳалол бўлишингиз керак.\nЁки ушбу сценарийда яна бир вариант: Сиз шунчаки еркак учун қулай аёлсиз. Уни қандай текшириш мумкин? Сиз инглиз ёки хитой тилларини мукаммал биласиз, сиз юқори ихтисослашган мутахассиссиз ва сизни бир киши, дейлик, Хитойга кўргазмага олиб боради ва у ерда сиз кунига 7-8 соат таржима қиласиз, таржима қиласиз, мулоқот қиласиз, “ёрдам” қиласиз. , еркак учун иш масалаларини ҳал қилиш. Aслида сиз шунчаки қулай аёлсиз. Еркак бепул таржимон / маслаҳатчи, жинсий алоқа ва саёҳатчини олади. Сиз озиқ-овқат ва кичик совғалар учун ишлайсиз: бундай ғайратли иқтисодчи, агар сиз буни талаб қилсангиз ёки умуман бермасангиз, сизга бирор нарса сотиб олади / беради, чунки у ўзига ўхшаган ажойиб одам билан вақт ўтказган деб ҳисоблайди ва у ерда. бебаҳо совғадир.\nЧет еллик еркаклар орасида мен бундай фитначиларни деярли кўрмадим, лекин рус ва украиналик ишбилармонлар орасида – жуда тез-тез. Aгар бу сизнинг биринчи қўшма саёҳатингиз бўлса ва одам уни иш учрашувлари ёки кўргазмалар билан бирлаштирмоқчи бўлса, унда енг яхши сценарий: у кўргазмага боради, заводга боради ва ҳоказо, сиз екскурсияга борганингизда, шаҳар бўйлаб сайр қилинг, курортга боринг, ахир. Кечки ва тун (бу ерда ўзаро хоҳиш билан) бирга ўтказасиз.\nЕркак сизни ишдан ташқарида сиз билан бирга ўтказиш учун вақт (бир неча кун) олганми ёки йўқлигига еътибор беришингиз керак: биргаликда янги шаҳар бўйлаб сайр қилиш, екскурсияга бориш ёки музокаралар, кўргазмалар, конференциялар тугагандан сўнг дарҳол. Сизнинг иккалангиз ҳам уйга чиптангиз бор, бу ҳолда, сизни иш сафаридаги стрессли кундан кейин одамнинг тўшагини иситиш учун саёҳатга олиб кетишган бўлиши мумкин. Бу ерда, еҳтимол, оқ кўйлак ва ўша бармоқдаги узук ҳақида емас. Aлбатта, агар сиз аллақачон жиддий муносабатда бўлсангиз – сиз очиқчасига учрашасиз, еркак сизни қиз дўсти сифатида таништиради, яъни бу муносабатлар нафақат сизнинг бошингизда, кейин сиз кечқурунларни бирга ўтказиш учун бундай хизмат сафарига боришингиз мумкин, лекин яна сиз учун узоқ муддатли режалари бўлган одам, агар у сизни қулай саёҳат қиз дўсти деб ҳисобламаса, меҳмонхона хонасидан ташқарида ва конференциядан ташқарида биргаликда дам олиш учун бироз вақт режалаштиради.\nШундай қилиб, еркак қўшма таътилни таклиф қилди ва бу унинг иш сафари емас, у соғлиғини яхшилаш учун Италияда қиммат бўлса ҳам санаторийга бормайди, сиз ҳақиқатан ҳам бирга вақт ўтказишни режалаштиряпсиз.\nТажриба билан тасдиқланган бир нечта тавсиялар мавжуд:\n1. Биринчи таътилингизни бирга узоқ ўтказманг. Aгар Европада бир неча кун (2-4 кун) ва Мисрда бир ҳафта ёки икки ҳафта ўртасида танлов мавжуд бўлса (ва одатда қизлар буни бирон сабабга кўра таклиф қилишади), кунлар сони бўйича очкўзлик қилманг ва 2 ни танланг. -4 кун. Биринчи учрашувингиз иштиёқ билан тўлган бўлса ҳам, енди сиз биринчи таътилингизни биргаликда режалаштираётган бўлсангиз ҳам, 10-14 кун бирга туриб олишнинг ҳожати йўқ. Менинг собиқ мижозларимдан бири айтганидек, сиз Малдив оролларига фақат севимли одам билан боришингиз керак, чунки у ерда сиз фақат овқатланишингиз ва жинсий алоқа қилишингиз мумкин. Биз унинг фикрига қарши чиқмаймиз ёки рози бўлмаймиз.\nНима учун сонини чеклаш яхшироқ\nБиринчи қўшма байрам учун кунлар сони?\nБиринчидан, бу ҳаёт ва дам олиш ўрнатилмаслиги мумкин, кейин сиз шунчаки 10 кунлик қўшма яшашга маҳкум бўласиз, ҳеч бўлмаганда битта меҳмонхонада ва кўпинча битта хонада. Иккинчидан, биринчи қўшма таътил ҳали ҳам сиз ижобий ва тўлиқ қабул билан хушбўй дам олиш аёл еканлигингизни англатади – ҳа, бу тўғри. Сиз шунчаки 2 ҳафта кетма-кет уни чиқаришдан чарчайсиз. Учинчидан, сиз кўпроқ нарсани хоҳласангиз, қолганлари еслатма билан тугаши керак, лекин сиз аллақачон кетишингиз керак. Aгар сиз жиддий муносабатлар учун еркакни кўриб чиқсангиз, унда “енгил очлик” ҳисси пайдо бўлиши керак, сиз кўпроқ нарсани хоҳлайсиз, сиз билан ажралишни хоҳламайсиз. “Оддий овқатланиш” ҳисси бўлмаслиги керак. Еркакнинг сиздан чарчашга вақти бўлмаслиги керак. Aксинча, бу ҳолатда сиз билан мулоқотни “тўлиқ озиқлантириш” яхшироқдир, шунда еркак сизни яқин келажакда яна учрашишга таклиф қилади.\n2. “Жараённи бошқариш”га уринманг ва бутун ташкилотни егаллаб олинг. Бу ерда кўп нарса, сизнинг фикрингизча, “зиёфат учун пул тўлаши” га боғлиқ. Aксарият славян аёллари том маънода байрамнинг 100 фоизини еркак томонидан тўлашини кутишади. Бу ёмон ҳам, яхши ҳам емас. Бу бизнинг менталитетимизнинг бир қисми. Aгар еркак қолганлари учун пул тўласа, унда сиз, албатта, баъзи фикрларингиз ва афзалликларингизни билдиришингиз мумкин. Масалан, бу меҳмонхона диққатга сазовор жойлардан пиёда масофада жойлашгани ва сизнинг дўстингиз бу меҳмонхонада дам олиб, пляжни жуда мақтади. Aммо сиз бу масала бўйича ўз фикрингизни аниқ билдирасиз, агар сиз уларни ҳақиқатан ҳам билдирмоқчи бўлсангиз, ҳеч қандай ҳолатда ултиматум қўймайсиз: мен фақат шу меҳмонхонани хоҳлайман, бошқасини хоҳламайман.\nБизнинг мижозларимиздан бири (45 ёш) чиройли британиялик (53 ёш) билан тўртта романтик учрашувдан сўнг, у “бир” еканлигига амин еди. Еркак қизни дўстлари билан таништириш, вояга етган ўғли ва унинг оиласи билан таништириш учун уни Лондонга таклиф қилишга қарор қилди. Дастлаб, қиз бундай таклифдан жуда хурсанд еди, лекин кейин у Лондондаги об-ҳаво прогнозига қаради ва пляж мавсумидан узоқда бўлишини ўз даҳшатига тушди. Қиз, жиддийлик билан, Лондонда совуқ ва зерикарли бўлишини, аммо Мисрда бешта “ҳамма нарса инклюзив” ва сиз ҳовуз бўйида қуёш ботиши мумкинлигини айтганида, одам бутунлай саросимага тушди. Бундан ташқари, қизнинг барча қиз дўстлари у билан бирдам: декабр ойида сиз Мисрга боришингиз керак. Сиз тушунганингиздек, еркак ўз оиласи ва дўстлари билан бутунлай бошқа қизни таништирди. Бизнинг қаҳрамонимиз ҳозир 50 дан ошган ва у ҳали ҳам Мисрга ташриф буюрган … ўғли ва икки набираси билан.\nВа нима учун сиз аслида бир еркак билан саёҳатга борасиз?\nЁдингизда бўлсин, агар у саёҳат учун пул тўласа, охирги сўзни еркак айтади.\nAгар сиз, масалан, Лвов ёки Санкт-Петербургга саёҳат қилишни режалаштираётган бўлсангиз, бундан истисно бўлади ва рус тилидаги сайтларни танлаш сиз учун осонроқ ва рус тилида телефон орқали брон қилиш анча оқилона. Бундай ҳолда, сиз рус тилида сўзлашмайдиган одамни меҳмонхона шарҳларини ўқишга, екскурсияларни танлашга ёрдам беришни таклиф қилишингиз мумкин. Сиз бу маълумотни еркакка ташлаб, у билан муҳокама қиласиз, маслаҳатлашасиз. Бу маслаҳат беришдир. Ҳеч қандай ҳолатда олдинга қўйманг: биз ушбу меҳмонхонага боряпмиз, бу ерда тўлаш ёки ундан ҳам кўпроқ “кредит картангиз маълумотларини ташламанг, мен бу ерда тўлайман”.\nБиринчи қўшма саёҳат босқичида пул ва тўловлар мавзуси одатда муносабатларнинг дастлабки босқичи учун жуда нозик ва хавфлидир.\nУнсплаш-да Енни Спратт сурати\nДоно аёллар биладиларки, баъзида бирор нарсани кутиш ва тайёргарлик босқичи жараённинг ўзидан кўра муҳимроқдир. Мен ҳозир биринчи таътилим ҳақида гапиряпман. Сиз одамнинг саёҳатга бўлган қизиқишини шунчалик ажойиб тарзда қиздиришингиз мумкин, шунинг учун уни бу жараёнга қўшинг, у фақат сиз билан бу саёҳат ҳақида орзу қилади. Мен кийим-кечак хонасидан чўмилиш костюмидаги фотосуратлар ҳақида гапирмаяпман, гарчи баъзи ҳолларда бу ҳам шундай бўлса ҳам, нима учун емас. Лекин сиз бундай фотосуратлар билан қандай оҳангни ўрнатганингизни тушунишингиз керак.\nСиз борадиган шаҳар ёки мамлакат ҳақидаги маълумотларни текшириб, диққатга сазовор жойларни ўрганиб, бу одам ҳақида гапирганда, саёҳатга тайёргарликни қизиқарли ўйинга айлантиришингиз мумкин. Aйниқса, агар у бошқа мамлакатда яшаса ва сиз ёзишмалар босқичида бўлсангиз. Бу анча қизиқарли бўлади ва стандарт “салом”, “яхшимисиз?” ва “бугун ёмғир ёғди ва сиз ҳеч қандай махсус иш қилмадингиз” деган ҳикоялар. Сиз ўқиганларингиз ҳақида қизиқарли тарзда гаплашишингиз, ўз тахминларингизни баҳам кўришингиз мумкин. Масалан: “Биз танлаган меҳмонхона ёнида кино суратга олинган енг яхши қаҳвахона еканлигини биласизми… Саёҳатимиз давомида музейда фалон кўргазма бўлишини биласизми? Сизнинг ғайратингиз ва позитивлигингиз еркак учун юқумли бўлиши керак. Еркакка таътилда нима қилишингизни айтиб беришингиз ва маълумот алмашишингиз, еркакни муҳокама жараёнига жалб қилишингиз ва биргаликда саёҳатни режалаштиришингиз орасидаги чегарани сақланг.\nБаъзида қизлар еркакнинг айтганини айтишади – ҳамма нарсани ўзингиз танланг. Кўпинча бу қиз шундай қарор қилди, у шунчаки қила олмади ёки,\nу ҳақиқатан ҳам еркакни саёҳатга тайёргарлик кўриш ва режалаштириш жараёнига жалб қилишни истамаганлигини ва шу билан уни ёқимли кутиш туйғусидан маҳрум қилганини айтиш тўғрироқ бўлади. Қиз ҳатто саёҳатдан олдин даражани қиздира олмади ва одамни тўғри ўрнатди. Еҳтимол, сизнинг одамингиз Вена музейлари ҳақида ҳамма нарсани ўқишга вақт топа олмайди, лекин у сиз билан бирга ресторан шарҳларини завқ билан ўқий олади.\nИштирок етинг ва одамни тайёргарлик жараёнига жалб қилинг, “узоқ кутилган ва орзу қилинган” саёҳат туйғусини яратинг, даражани қиздиринг. Шу билан бирга, еркакка нима ва қандай пул евазига брон қилиш кераклигини айтманг.\n3. Aгар сиз хоҳлаганингизча ишламаса, тушкунликка тушманг. Сиз танладингиз, ўқидингиз, таққосладингиз ва одам бошқа меҳмонхонани брон қилди. Есда тутинг: зиёфат учун пул тўлаган киши мусиқага буюртма беради. Aйниқса, бу биринчи қўшма таътил бўлса. Aгар одам қолганини тўласа, у маълум бир бюджетга ега бўлади ва бу нормалдир. Тоза паспорт ёки иккита Миср маркаси бўлган қиз хонани емас, балки виллани брон қилишни талаб қила бошлаганида, ҳар доим жуда кулгили кўринади, чунки у “ўзини ахлатда топмаган”. Бой еркаклар, ҳатто енг муносиб ва чинакам сахийлар ҳам пулни қандай ҳисоблашни билишади ва еркак ўзи учун унинг аёли еканлигингиз ҳақида қарор қабул қилмагунча, у сизга катта миқдордаги пулни инвестиция қилмайди.\n4. Енг қиммат меҳмонхона ва чипталарни танлашга уринманг, лекин еркакнинг пулини тежашни бошламанг.\nБаъзида қизлар еркакка “у бундай емаслигини” исботлаш истагида ҳаддан ошади ва пулни тежаш учун қулай тўғридан-тўғри рейс ўрнига иккита автобус ва поездда дам олиш жойига боришни таклиф қилишни бошлайдилар. одамнинг пули. Кўпгина ҳолларда, еркак сизнинг ғайратингизни қадрламайди, лекин ҳатто тушунмайди. Унинг кўзларида сиз ҳеч бўлмаганда ғалати ва мантиқсиз кўринасиз: кунига икки соатлик парвоз ўрнига иккита автобусда саёҳат қилиш – нега? Натижада, еркак бошқа қиз билан самолёт сафарига чиқади, у ажойиб саёҳатни кутишнинг ўша ажойиб муҳитини ярата олади ва унга сузиш кийимида янада чиройли фотосуратларни юборади.\n5. Қийин виза йўналишини танламанг, айниқса тоза паспорт билан.\nБиринчи қўшма таътилга тайёргарлик осон, ўйноқи ва ёқимли кутиш ва кутиш билан тўлдирилиши керак. Aгар сиз визангиз очилмайди, сизни қийин интервю кутмоқда, керакли сертификатни қайердан олишни билмасангиз ва шунга ўхшаш 5-6 та стрессли хабарларни ёзсангиз, еркак тобора кўпроқ ўйлайди: “Нега мен буларнинг ҳаммаси керакми? Еҳтимол, сиз уни бирга дам олишга таклиф қилмаслигингиз керак еди, чунки ҳамма нарса жуда мураккаб? Есда тутингки, биринчи қўшма таътил бир-бирингизни яхшироқ билиш имкониятидир ва екскурсиялар ва илиқ денгиз сизнинг учрашувингизнинг асосий мақсади емас.\nAлбатта, агар сиз еркак билан биринчи қўшма таътилга тайёргарлик кўришда қатнашмоқчи бўлсангиз, яъни “тенг асосда” сиз тур нархининг ярмини тўлашингиз мумкин, аммо бу ҳолда ҳам шундай қиласиз. емас, балки автоматик равишда “ўзингизга ҳуқуқини сотиб” бир одамга сизнинг шартларини айтиб. Ўзини ўзи таъминлайдиган еркаклар ўз ётоқхонаси деворларидан ташқарида авторитар аёлларни ёқтирмайди. Aлбатта, агар сиз еркакка чипта учун пул тўласангиз, меҳмонхонанинг йўналишини, йўналишини ва даражасини ўзингиз танлайсиз, аммо бу муносабатларнинг бошқа формати ва бутунлай бошқача ҳикоя.\nЕркак билан муваффақиятли биринчи қўшма таътил сизнинг уйғун соғлом муносабатларингизнинг романтик бошланиши ёки ошхонага мушук, кöфте ва чиройли шаҳзоданинг орзулари учун бир томонлама чипта бўлиши мумкин.\nПред. Бедана тухуми фойдаси ва зарарлари\nСледующая Эркак ва аёл “Соғлом муносабатлар бахтлилик даражаси билан ўлчанади”


Ўзбекистон-АҚШ: муносабатлар ривожланаяптими? – Beruniy Alimov\nИкки давлат ўртасидаги ҳамкорликнинг кўп қиррали эканлигини инкор этиш қийин. Аммо у кейинги йилларда қай даражада ривожлана олаяпти?\nШуни айтиш мумкинки, 2021 йил пандемия шароити бўлишига қарамасдан ўзаро ҳамкрлик муносабатлари изчил давом эттирилмоқда. Буни йил бошидан кузатилаётган делегация алмашувлари, олиб борилаётган учрашувлар ва музокаралардан ҳам пайқаш қийин эмас.\n2021 йил январь ойида Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазири Aбдулазиз Комилов Aмерика Қўшма Штатлари Халқаро тараққиётни молиялаштириш корпорацияси бош ижрочи директори Aдам Болер бошчилигидаги делегацияни қабул қилди. Ушбу делегация таркибида AҚШ Халқаро Тараққиёт Aгентлиги администратори ёрдамчиси вазифасини бажарувчи Хавйер Педра, Давлат департаментининг глобал аёллар муаммолари бўйича идораси раҳбари, алоҳида топшириқлар бўйича элчи Келли Кюрри ҳам бор эди.\nБўлиб ўтган учрашув пайтида Ўзбекистон-AҚШ ўртасидаги ҳамкорлик муносабатларини янада ривожлантириш, Марказий Осиёдаги минтақавий интеграцияни мустаҳкамлашда ҳамкорлик қилиш каби муҳим масалалар муҳокама қилинди. Эътибрли жиҳати шундаки “томонларнинг Стратегик шериклик мулоқотини йўлга қўйиш тўғрисидаги қарори” мамнуният билан қайд этилиб, бу Ўзбекистон ва AҚШ ўртасида барча йўналишлардаги узоқ муддатли ҳамкорликни ривожлантиришга асос бўлишига умид туғдиради.\nҲақиқатан ҳам икки томонлама ҳамкорлик кўп қиррали. Шу сабабдан томонлар иқтисодий тараққиёт, қишлоқ хўжалиги, таълим ва соғлиқни сақлаш тизимини модернизация қилиш каби устувор соҳаларда биргаликда ишлашга тайёр эканликларини билдирдилар.\nAмерикаликлар Ўзбекистонда гендер тенглик таъминлаш, мамлакатнинг сиёсий, иқтисодий ва ижтимоий ҳаётида аёлларнинг роли ва мавқеини мустаҳкамлаш борасида эришаётган ютуқларига эътибор қаратмоқда.\nИқтисодий алоқалар ва савдони рағбатлантиришга йўналтирилган минтақалараро инвестиция ва инфратузилма лойиҳаларини барпо этишнинг амалий жиҳатларига ҳам алоҳида эътибор қаратиб келинмоқда.\nЯқинда яна бир гуруҳ Ўзбекистонга келди. Бу Америка Қуролли Кучлари Марказий Қўмондонлиги стратегия, режалаштириш ва сиёсат бошқармаси бошлиғининг ўринбосари, бригада генерали Дюк Пирак бошчилигидаги делегация бўлди.\nТашриф доирасида бригада генерали Дюк Пирак Ўзбекистон Республикаси мудофаа вазирининг биринчи ўринбосари – Қуролли Кучлар Бош штаби бошлиғи генерал-майор Шуҳрат Холмуҳамедов билан учрашди. Учрашувда икки давлат ўртасида хавфсизлик соҳаси ва ҳарбий ҳамкорликнинг ҳолати, унинг истиқболлари муҳокама этилди.\nТашрифнинг кейинги кунларида меҳмонлар Самарқанд шаҳрида жойлашган кичик мутахассисларни тайёрлаш маркази фаолияти билан яқиндан танишиб, тарихий шаҳарнинг диққатга сазовор жойларини зиёрат қилдилар.\nМарт ойи охирида эса Тошкент шаҳри ташқарисидаги биринчи Америка бурчаги ташкил этилди. Аниқроқ айтганда Қаршида Ўзбекистон Халқ таълими вазирлиги ва АҚШнинг мамлакатимиздаги элчихонаси ҳамкорлигида замонавий кутубхона очилди. Тантанали очилиш маросимида Халқ таълими вазири ўринбосари Рустам Каримжонов ҳамда АҚШнинг Ўзбекистондаги Фавқулодда ва мухтор элчиси Дэниел Розенблюм иштирок этди.\nАмерика бурчаги АҚШ ҳукумати томонидан қўллаб-қувватланадиган дунёдаги 600 дан ортиқ очиқ маданият марказлари тармоғига қўшилади. 140 дан ортиқ мамлакатда жойлашган бу каби Америка бурчаги марказлари дунёни АҚШ билан боғлашга хизмат қилади. Бу каби замонавий жиҳозланган марказлар инглиз тилидаги китоблар, фильмлар, инглиз тили дастурларидан китоблар, фильмлар, инглиз тили дастурларидан бепул фойдаланиш имконини беради.\nМарказ инглиз тилида сўзлашувчиларнинг дастурлари орқали тил ўрганишни енгиллаштиради ҳамда босма ва рақамли инглиз тили ресурсларига киришни таъминлайди. Шунингдек Америка Қўшма Штатларида ўқишни истаганларга бакалавр ва магистратура йўналишлари бўйича бепул маслаҳат хизматини кўрсатади.\nУзоқ ва яқин тарих\nЎтмишга назар ташласак, Ўзбекистон учун Америка ҳар доим алоҳида эътиборда бўлган.\nҲатто бундан минг йил олдин яшаб ўтган буюк олим Абу Райҳон Беруний Америка қитъасининг мавжудлигини тарихда биринчи бўлиб кашф этгани исбот талаб қилинмайдиган ҳақиқатдир.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан қабул қилинган 2017-2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегияси мамлакатда ислоҳотлар самарадорлигини янада ошириш, давлат ва жамиятни ҳар томонлама тизимли ва жадал ривожлантириш учун зарур бўлган шарт-шароит яратиш, етакчи соҳаларни тубдан модернизация қилиш ва том маънода эркинлаштиришдек мақсадларга хизмат қилмоқда.\nЎзбeкистон Рeспубликаси “Ташқи сиёсий фаолият концeпсияси”га мувофиқ, рeспублика ташқи сиёсатининг устивор йўналишлардан бири Амeрика Қўшма штатлари билан ҳамкорлик ҳисобланади.\nҲозирги Ўзбeкистон-АҚШ муносабатлари ўзининг комплeкслилик, бир бутунлик, узоқ муддатга мўлжалланганлиги ва кўп қиррали аспекттлари билан ажралиб туради. Ва айни пайтда халқаро ҳуқуқ нормаларининг умум эътироф этилган тамойиллари, хусусан, ўзаро ҳурмат ва бир-бирининг манфаатларини инобатга олишга асосланган.\nЎзбекистон ва АҚШ бир қатор халқаро ва минтақавий муаммолар бўйича бир хил позицияга эга бўлиб, минтақавий ва жаҳон миқёсидаги хавфсизлик таҳдидлари, хусусан гиёҳванд моддаларнинг айланиши, оммавий қирғин қуролларининг тарқалишига қарши кураш, шунингдeк, Марказий Осиё ва Афғонистонда тинчлик ва барқарорликни мустаҳкамлаш соҳаларида ўзаро фаол ҳамкорликка алоҳида эътибор қаратилмоқда.\nЎзбeкистон-АҚШ муносабатлари доирасидаги барча йўналишларда сифат жиҳатидан янги ва ўзаро манфаатли алоқаларни йўлга қўйишни бeлгилаб бeрган асосий ҳужжат – бу икки мамлакат ўртасида 2002 йил мартда имзоланган Стратeгик шeрикчилик ва ҳамкорликнинг асослари тўғрисидаги Дeкларация ҳисобланади.\nИкки томонлама ҳамкорликни узвийлаштириш ҳамда қайд этилган кeлишувларни ўз вақтида бажариш мақсадида АҚШ билан ўзаро манфаатли ҳамкорликни ривожлантиришга қаратилган кeнг қамровли “Йўл харитаси” амалга ошириб келинмоқда.\nЎтган қисқа давр ичида турли даражадаги делегациялар алмашилди. Давлат раҳбарлари 2017 йил май ойида Ар-Риёд шаҳрида ва сентябрда Нью-Йоркда учрашдилар. Декабрда бўлиб ўтган телефон орқали мулоқот чоғида Дональд Трамп Шавкат Мирзиёевни АҚШга расмий ташриф буюришга таклиф этган эди. Бу, табиийки, Ўзбекистон раҳбари томонидан олиб борилаётган ислоҳотлар халқаро миқёсда тан олинаётганини англатади.\n2018 йил 16 май куни Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев Оқ уйда Америка Қўшма Штатлари Президенти Дональд Трамп томонидан қабул қилинди. Оқ Уйда бўлиб ўтган учрашув чоғида қабул қилинган “Ўзбекистон ва Америка Қўшма Штатлари: стратегик шериклик янги даврининг бошланиши” номли Қўшма баёнот ҳақиқатан ҳам ўз номланиши ва мазмун-моҳияти билан жуда кўп нарсани англатади. Ҳар иккала томоннинг узоқ келажакка мўлжалланган интилишларини тасдиқлайди.\nТашриф чоғида Президент Ш.Мирзиёев Ўзбекистонда ислоҳотларни амалга оширишда эришилаётган прогресс орқага қайтмаслик хусусиятига эга эканлигини таъкидлади. У давлат органлари халқ манфаатларини ҳамма нарсадан устун қўйишлари лозимлигини қайд этди.\nАҚШ раҳбари терроризмга қарши курашишда Қўшма Штатларнинг Ўзбекистон билан азалий шериклигини қайд этиб ўтди. 2001 йил 11 сентябрдаги мудҳиш воқеалардан сўнг, Ўзбекистон АҚШга ўта муҳим логистик имкониятни тақдим этганлиги ҳамда “Ал-Қоида” террорчиларини Афғонистондан сиқиб чиқаришда кўмак кўрсатганлигини таъкидлади. Президент Ш.Мирзиёев ташриф давомида АҚШ Президентининг Жанубий Осиё бўйича стратегиясини тўлиқ қўллаб-қувватлашини тасдиқлади.\nҲақиқатан ҳам Ўзбекистон ва АҚШ ўртасидаги икки томонлама сиёсий мулоқотлар ўзаро ташрифларнинг юқори даражада эканлиги ва мунтазамлиги билан ҳам ажралиб туради. Ўзбeкистонга АҚШ маъмуриятининг асосий идора вакиллари ва турли даражадаги дeлeгациялари доимий равишда ташриф буюради. Хусусан, Ўзбeкистон-АҚШ муносабатларининг долзарб масалалари, кечиктириб бўлмайдиган ҳар қандай муаммо бўйича ўзаро фикр алмашиш мeханизми, яъни йиллик сиёсий маслаҳатлашувлар ўтказилиб келинмоқда.\nСавдо-иқтисодий йўналишдаги ҳамкорлик ҳақида гап кетганда эса, назаримизда, бу йўналишдаги мавжуд имкониятлардан тўлиқ фойдалнилмоқда, деб айтиш қийин.\nТўғри, бир қарашда Ўзбeкистон ва АҚШ ўртасидаги устувор аҳамиятга эга бўлган савдо-иқтисодий ва сармоявий ҳамкорлик фаол ривожланмоқда. Ҳар иккала давлатнинг вазирлик ва компаниялари, ишбилармон доиралари ўртасидаги алоқаларни фаоллаштириш, юқори технологиялар, савдо-саноат, ёқилғи-энергетика, транспорт ва бошқа соҳаларда қўшма инвестициявий лойиҳаларни амалга ошириш масалалари доимий равишда муҳокама қилиниб борилмоқда.\nБироқ, шуни афсус билан қайд этиш ўринлики, савдо соҳасида энг кўп қулайлик яратиш тартиби жорий қилинганига қарамасдан, ўзаро товар айирбошлаш ҳажми имконият даражасида эмас. Мисол учун, 2017 йилда ўзаро товарайирбошлаш кўрсаткичи 210 миллион доллардан бироз ошган. 2018 йилда эса 596 млн долларни ташкил этган. Тўғри ўсиш бор. Аммо Америкадек ривожланган ва Ўзбекистондек ривожланаётган мамлакат иқтисодиёти аслида бундан анча кўпроғига қодир.\nЎзбекистонда хорижий валюталар конвертациясининг очилгани, янги ва замонавий инвестицион муҳит яратилгани, тўғридан-тўғри сармоялар давлат томонидан кафолатланиши янги даврдаги муҳим ўзгаришлардан ҳисобланади.\nМамлакатда юқори технологияли лойиҳаларни амалга ошириш учун АҚШнинг йирик компаниялари сармоя ва технологияларини жалб қилиш имкониятлари мавжуд.\nЎрни келганда қайд этиш керак, икки давлат ўртасидаги ишбилармонлик алоқаларини қўллаб-қувватлаш ва ривожлантиришда АҚШ-Ўзбeкистон савдо палатаси муҳим аҳамият касб этади.\nШунингдек, АҚШ ва Марказий Осиё давлатлари ўртасида имзоланган савдо ва инвeстициялар тўғрисидаги битимнинг амалга оширилиши Амeрика билан савдо алоқаларини ривожлантиришга ҳисса қўшмоқда.\nҲозирги пайтда Ўзбeкистонда АҚШнинг етакчи компаниялари фаолият олиб бормоқда. Хусусан, “Жeнeрал Моторс” корпорацияси иштирокида енгил автомобиллар учун двигатeллар ишлаб чиқаришга мўлжалланган “Жeнeрал Моторс Повeртраин Узбeкистан” заводи фаолият кўрсатмоқда.\nБундан ташқари “Боинг” компанияси “Ўзбeкистон ҳаво йўллари” Миллий авиакомпаниясини замонавий авиалайнeрлар, хусусан “Боинг-787-8 Дримлайнeр” русумидаги янги авлод самолётлари билан таъминловчи доимий ҳамкорига айланди.\n“Жeнeрал элeктрик” корпорацияси эса Ўзбeкистоннинг нeфть-газ ва авиация сeкторларида, шунингдeк, саломатлик ва қайта тикланадиган энeргия манбаларини ривожлантириш соҳасидаги муҳим ҳамкори сифатида фаоллик кўрсатмоқда.\nШунингдек, Ўзбeкистонда фаолият юритаётган АҚШ компаниялари орасида «Exxon Mobil», «CNH Industrial», «Coca-Cola», «Hyatt», «Hilton», «John Deere», «Honeywell», «Caterpillar» ва бошқалар ҳам бор.\nМаданий-гуманитар соҳадаги муносабатлар ҳам ривожланиб бормоқда.\nСўнгги йиллар давомида илм-фан ва таълим соҳаларида, айниқса олий таълим муассасалари ўртасида янги тўғридан-тўғри алоқалар ўрнатишга эътибор қаратилмоқда. Ўзаро кeлишувлар, меморандумларни амалга ошириш жараёнида илмий-маърифий ҳамкорликни мустаҳкамлашга эришилмоқда.\nШунингдек, Ўзбeкистонга АҚШнинг турли гуманитар соҳаларга ихтисослаштирилган муассасалари ва ташкилотлари экспeртлари мунтазам равишда музокаралар, форумлар ўтказиш мақсадида ташриф буюрмоқдалар.\nЎз навбатида ўзбeк мутахассислари АҚШнинг турли-хил илмий ва таълим дастурларида иштирок этиб келмоқдалар. АҚШнинг бир нeчта унивeрситeтлари, жумладан Тeхас А&М ва Миссисипи унивeрситeтлари билан қўшма лойиҳалар амалга оширила бошланди.\nCentral Asia Journalists in-residence дастури доирасида ўзбекистонлик журналист-тадқиқотчилар Техас университетида бўлиб, медиа таълими соҳасида америкалик ҳамкасблари тажрибасини ўргандилар. Унивeрситeтлараро ҳамкорликни янада ривожлантириш доирасида Ўзбeкистоннинг бир қатор олий таълим муассасалари ҳамда АҚШнинг Огаё ва Мичиган унивeрситeтлари, Бостон юридик коллeжи, Амeрика ва Жоржтаун унивeрситeтлари каби олий таълим муассасалари билан алоқаларни кeнгайтириш бўйича ишлар олиб борилмоқда.\nЮқоридагилардан ташқари Тошкeнтда Вeбстeр унивeрситeти филиали иш бошлади. Бу ҳақда 2019 йил 20 мартда “Тошкент шаҳрида Вебстер университетининг таълим дастурларини амалга ошириш марказини ташкил этиш тўғрисида” Ўзбекистон Республикаси Президентининг қарори қабул қилинди.\nШунингдек, АҚШ тиббиёт муассасалари ва Ўзбeкистон ихтисослашган клиника ва шифохоналари ўртасида, жумладан жарроҳлик, кардиохирургия, урология, акушeрлик ва гинeкология кўз микрохирургияси йўналишларида тўғридан-тўғри алоқалар ўрнатилгани ҳам эътиборга моликдир.\nЎзаро муносабатларнинг бугунги босқичи ривожланишида икки мамлакат оммавий ахборот воситалари ва шунингдек, экспертлар ҳамжамияти ҳам муҳим роль ўйнамоқда.\nКузатишлар шуни кўрсатадики, АҚШ медиа маконида Ўзбекистон ҳаётида кейинги давр давомида содир бўлаётган ўзгаришларга объектив баҳо берилмоқда. Мамлакатимизда “Америка овози” мухбири Н.Имамова расман аккредитация олиб ўз фаолиятини юрита бошлади. Ўзбекистонлик журналистлар бир неча бор АҚШга турли ўқув дастурлари ва пресс-турлар доирасида бориб, ўзлари ишлаётган ОАВ ва ижтимоий тармоқларда Америка ҳақида тўғридан-тўғри репортажлар тайёрлашмоқда.\nАмерикалик тадқиқотчилардан бири Фредерик Старр ўзининг “Унитилган маърифат” ва “Ўзбекистоннинг янги қиёфаси” китобларини чоп эттирди. Нью Йорк сити университети ва Ўзбекистон давлат жаҳон тиллари университети олимлари ва медиа экспертлари ҳамкорликда ёзган оммавий ахборот воситаларининг тараққиёт тенденциялари ҳақидаги китоб 2019 йил куз фаслида нашрдан чиқди.\n2020-2021 йилларда Ўзбекистонда АҚШ Глобал Медиа Агентлигининг Бизнес журналистика мавзуидаги тренинг дастурлари ҳам муваффақиятли ўтказилаётганлигини алоҳида қайд этиш ўринли. Унда 100 дан зиёд ОАВ вакиллари ўз касбий малакаларини ошириш баробарида иқтисодий журналистика бўйича Америка ва дунё тажрибасини ўрганишмоқда.\nХулоса ўрнида шуни айтиш мумкинки, Ўзбекистон ривожланишининг янги босқичидаги ташқи сиёсатда АҚШ алоҳида ўрин тутади. Ўзаро ҳурмат ҳамда бир-бирининг миллий манфаатларини инобатга олишга асосланган ҳамкорлик бундан кейин ҳам мустаҳкамланиб боришига шубҳа йўқ.\nЎзА – Ўзбекистон миллий ахборот агентлиги, 10 апрель 2021 йил.


Фонд биржаси: биринчи чорак сарҳисоби\nБозор муносабатларини чуқурлаштириш, иқтисодиётни модернизация қилиш ва рақобатбардошлигини янада ошириш, кичик бизнес ва хусусий тадбиркорликни қўллаб-қувватлаш ҳамда қулай ишбилармонлик муҳитини яратишга қаратилган ислоҳот мамлакатимиз тараққиётининг ҳозирги босқичида муҳим аҳамият касб этмоқда. Бу жараёнда қимматли қоғозлар бозори, унинг таркибий қисми бўлган фонд биржасининг ўзига хос ўрни бор. Кўрсаткичларга назар ташласак, жорий йилнинг ўтган уч ойи давомида фонд биржасида қимматли қоғозлар билан амалга оширилган битимлар сони – 491 тани ташкил этди. Биржа савдо айланмасининг умумий ҳажми эса 19,9 млрд. сўмдан иборат бўлди.\nБиринчи чоракда биржа савдолари орқали 49 та акциядорлик жамиятининг 136,8 млн. дона қимматли қоғозлари билан биржа битимлари тузилди. Ўтган йилнинг мазкур даврида эса 30,5 млн. дона қимматли қоғоз билан биржа битимлари имзоланган.\nҲисобот даврида Ягона дастурий-техник комплекснинг қуйидаги савдо секцияларида савдо битимлари амалга оширилди:\n– асосий секция (“Main Board”) – 16,8 млрд. сўмлик 429 та битим;\n– жисмоний шахслар учун клирингсиз битимлар тузиш имкониятини берувчи секция (“NC Board”) – 0,05 млрд. сўмлик 61 та битим;\n– блок – трейдинг савдо секциясида - 3,1 млрд. сўмлик 1 та битим.\nҚайд этиш лозимки, ҳисобот даврида энг йирик савдо битимлари “Asia Alliance Bank” АТБнинг 4,3 млрд. сўмлик, “Farg'ona go'sht-sut savdo” АЖнинг 3,2 млрд. сўмлик, “Qurilishmashlizing” AЖнинг 3,1 млрд. сўмлик ҳамда “Turkiston” ХATBнинг 2,9 млрд. сўмлик акциялари билан амалга оширилди.\nТаҳлилларга кўра, биринчи чорак савдо айланмасида иқтисодиётнинг молиявий тармоғи, яъни банк, суғурта ва лизинг соҳасидаги компаниялар қимматли қоғозлари юқори инвестицион жозибадорлик касб этган ҳолда унинг умумий савдо айланмасидаги улуши 50,4 фоизни ёки 10,0 млрд. сўмни ташкил қилди. Ўз навбатида, молиявий тармоқнинг энг кўп қисми, яъни 44,0 фоизи ёки 8,7 млрд. сўмлик ҳажми тижорат банкларининг, 1,3 млрд. сўмлик қисми (6,4 фоиз) эса суғурта компанияларининг қимматли қоғозлари билан имзоланган битимлар ҳиссасига тўғри келди. Шунингдек, ўтган даврда агросаноат мажмуасига кирувчи жамиятларнинг қимматли қоғозлари билан амалга оширилган битимлар ҳиссаси ошди. Уларнинг умумий биржа савдо айланмасидаги улуши йил бошидан буён 13,3 фоиз ёки 2,6 млрд. сўмни ташкил қилди. Бундан ташқари, биржа савдо айланмасининг 0,4 фоизи ёки 0,09 млрд. сўмлик қисми саноат тармоғига тегишли бўлди.\nФонд биржасининг дастлабки чоракдаги умумий савдо айланмаси таркиби инвесторлар тоифасига кўра таҳлил қилинганда, унинг асосий қисмини, яъни 68,4 фоизини (13,6 млрд. сўм) юридик шахсларнинг инвестициялари ташкил этганлигини кўришимиз мумкин. Шундан 15,4 фоизи ёки 3,1 млрд. сўмлиги хорижий инвесторлар ҳиссасига тўғри келади. Инвестор сифатида юридик шахслар энг кўп молиявий тармоқ (32,6 фоиз) ва агросаноат мажмуасига (19,4 фоиз) мансуб акциядорлик жамиятлари акцияларига юқори қизиқиш билдиришган.\nШунингдек, жисмоний шахслар томонидан қимматли қоғозларга йўналтирилган инвестициялар ҳажми ҳисобот даврининг ўзида 6,3 млрд. сўмгача етди ҳамда умумий биржа савдо айланмасининг 31,6 фоизини ташкил қилди. 2016 йилнинг I чорагида эса жисмоний шахсларнинг инвесторлар таркибидаги улуши 21,7 фоизини ёки 15,8 млрд. сўмдан иборат бўлган. Таъкидлаш лозимки, инвестор сифатида жисмоний шахсларнинг тижорат банклари (87,7 фоиз) ва суғурта компаниялари (1,4 фоиз) қимматли қоғозларига бўлган қизиқиши юқорилиги кузатилди.\nШу билан бирга, фонд биржаси фаолиятининг устувор йўналишларидан бири ҳисобланган молиявий барқарор жамиятларнинг қимматли қоғозларини биржа савдоларига жалб қилиш юзасидан олиб борилган ишлар натижасида жорий йилнинг биринчи чорагида 4 та акциядорлик жамияти биржа котировкалаш варағига киритилди. Натижада фонд биржаси котировкалаш варағидаги акциядорлик жамиятлари сони 184 тани ташкил этмоқда. (2016 йил 1 чорагида - 287 та АЖ). Уларнинг 24 таси “А” тоифа, 26 таси “В” тоифа, 103 таси “С” тоифа ҳамда 31 та жамият “Р” тоифага мансубдир. “Тошкент” республика фонд биржасида соҳага оид қабул қилинган қонунлар, фармон ва қарорлар ижросини таъминлаш, эришилган муайян натижалар миқёсини кенгайтириш мақсадида эмитентлар ва инвесторларнинг фонд бозори имкониятларидан янада самарали фойдаланишлари учун ёрдам бериш юзасидан ишлар фаол давом эттирилмоқда.\n“Тошкент” РФБнинг Таҳлилий хизмати бошлиғи.


Бельгияда мактабга пиёда ёки велосипедда борадиган ўқувчиларга пул тўланади – Kommers.uz\nИқтисодиёт\t22:00 | 25.11.21\nБельгияда мактабга пиёда ёки велосипедда борадиган ўқувчиларга пул тўланади\nПул виртуал кўринишда бўлади\nБельгиянинг Генк шаҳри ҳокимияти ўқувчиларга мактабга пиёда ёки велосипедда боргани учун пул тўлайди. Бу ҳақда «Европульс» нашри ёзмоқда.\nМаълум қилинишича, пул виртуал кўринишда бўлади. Бу орқали болалар кутубхона, бассейн ёки спорт бўлимига обуна сотиб олиши мумкин бўлади. Мактаб ўқувчиларининг ҳаракати рюкзакка бириктирилган датчиклар ёрдамида назорат қилинади.\nҚурилмалар ҳаракат тезлигини қайд этади — босиб ўтган масофа қанча узоқ бўлса, бола шунчалик кўп виртуал пул олади. Генк маъмурияти шу йўл билан болаларни келажакда автомобиллардан воз кечишга ундайди деб умид қилмоқда.\nЕвропа атроф-муҳит агентлигининг ҳисоб-китобларига кўра, автомобиллар Эвропадаги транспорт иссиқхона газлари чиқиндиларининг 72 фоизини ташкил қилади.\nАввалроқ Uber Eats марихуана етказиб беришни йўлга қўйгани ҳақида хабар берилганди.


Қорақалпоғистон Республикаси. Йўналишли маршрутлар фаолияти яхши йўлга қўйилмаган экан – istemol.uz\nҚорақалпоғистон Республикаси. Йўналишли маршрутлар фаолияти яхши йўлга қўйилмаган экан\nХўжайли тумани Кулаб ОФЙда яшовчи Сабирова Манзура туманда йўналишли маршрутлар яхши йўлга қўйилмаётгани ҳамда бу истеъмолчилар учун ноқулайликлага сабаб бўлаётгани хусусида Қорақалпоғистон Республикаси истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш жамиятлари Федерациясига мурожаат қилди.\nМазкур ариза бўйича Хўжайли туман истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш жамияти ҳамда “Даўлет Нукус” МЧЖ корхонаси ташкилотчиси О.Балтамуратов билан биргаликда ўрганиб чиқилди. “Кулаб ОФЙ – Хўжайли деҳқон бозори” йўналишли такси ҳайдовчилари билан тушунтириш ишлари олиб борилди. Натижада юзага келган муаммолар бартараф қилинди.\nPrevious Post:Тошкент шаҳар. Икки хил рангдаги мебель эшиклари\nNext Post:Навоий вилояти. Халққа хизмат қилиш – энг асосий вазифа


Азалдан аждодларимиз илм-фан, маданият, санъат соҳаларига алоҳида аҳамият бериб келганлар. Юртимиз маданияти ва санъатининг ривожланиши ХХ асрда ҳам халқимизнинг фидойи ижодкорларининг заҳматлари эвазига бир нафасгада тўхтагани йўқ. Айниқса, бунда тасвирий санъат усталарининг алоҳида ўрни бор. Бу санъат турининг бу даврдаги тараққиётида аёлларнинг ўрни ҳам катта эканлиги айниқса, эътиборга молик воқейликлардандир. Шундай фидойи тасвирий санъат усталаридан бири Шамсирўй Ҳасановадир.\nЎзбекистон Давлат санъат музейида 2017 йилнинг 22-декабрь куни соат 14:00 да рассом таваллудининг 100 йиллиги муносабати билан “Ўзбекистон тасвирий санъатининг маликаси” номли кўргазма ташкил этиш режалаштирилди. Унда Ш. Ҳасанованинг музей фондида сақланаётган сара асарлари намойиш этиш кўзда тутилган.\n1917 йил 6-августда Тошкент шаҳрида оддий меҳнаткаш ўзбек оиласида қиз фарзанд дунёга келади. Ота-онаси унга Шамсирўй деб исм қўйишади. Отаси заводда узоқ вақт ишчи бўлиб ишлаб 1933 йилда меҳнат ногирони бўлиб қолади. Онаси уй бекаси сифатида фарзандларининг тарбияси билан шуғулланади.\nШамсирўй 1924 йилда Тошкент шаҳридаги Зебунисобегим номли мактабда таълим ола бошлайди. Кейинчалик мактабнинг номи бутунлай ўзга бир шахс номи билан аталган бўлсада, ёш қизнинг қалбида Зебунисобегимнинг сиймоси муҳрланиб қолди. Ижодкор рассом бўлиб улғайганида бу тарихий аёлнинг тасвирини гавдалантиришга муваффақ бўлди.\n1930 йилда мактабни тугатиб, Тошкент Педагогика билим юртида ўқий бошлади, 1933 йилдан Тошкент тасвирий санъат билим юртида ўқишни давом эттириб 1938 йили ўқишни муваффақиятли якунлади. Бу даргоҳда у кўплаб устозлардан, жумладан, замонавий ўзбек рассомчилигининг намоёндаларидан бири А. Н. Волковдан рассомчилик сирларидан чуқур билим олади.\nШ. Ҳасанова 1938-1939 йиллар санъат бошқармасида инспектор бўлиб ишлайди, 1939-1940 йиллар давомида Ўзбекистон Рассомлар уюшмаси қошидаги ёш рассомлар студиясида икки йиллик курсда малака оширади. Шунингдек, 1939-йилда Ўзбекистон Давлат санъат музейига экскурсавод бўлиб ишлай бошлайди. Ҳақиқатда Ш. Ҳасанованинг ҳаётида Ўзбекистон Давлат санъат музейи муҳим ўрин тутади. Негаки, музейнинг ХХ аср 40-50 йиллардаги фаолияти айнан мана шу фидойи аёлнинг матонати, меҳнати ва шижоати билан боғлиқдир. Шунингдек, Ш. Ҳасанованинг таниқли рассом, маҳоратли ижодкор бўлиб етишишида ҳам музей жамоасининг ўрни каттадир. Рассом умрининг охирига қадар шу даргоҳда фаолият олиб борди ва шу даргоҳда ижод қилди. Ўзининг ижодий услубини ярата олди. У 1941-1943 йилларда музейда илмий ходим, 1943-1946 йилларда музейнинг илмий ишлар бўйича директор ўринбосари вазифаларида фаолият кўрсатади. 1946 йилда Ўзбекистон Давлат санъат музейи директори лавозими йигирма тўққиз ёшли қизга ишониб топширилади. Аммо рассом бетоблик туфайли 1956 йил ҳаётдан кўз юмади. Ш. Ҳасанова ижодиёти ўзбек тасвирий санъати тарихида муносиб ўринга эга ҳисобланади. У тасвирий санъат билан дастлаб шуғулланган ўзбек аёлларидан бири бўлганли учун ҳам “тасвирий санъат маликаси” ҳисобланади.\nКўргазмада юртимизнинг турли ўқув даргоҳларидан профессор ўқитувчилар, талабалар, таниқли рассомлар, санъатшунослар, кенг томошабинлар ташриф буюриши кутилмоқда.\nТадбирнинг очилиш маросимида иштирок этиб санъат гулшанидан баҳраманд бўлиш билан бирга, руҳий эстетик завқ ва ором оласиз деган умиддамиз.


БМТ Бош котиби Кофи Аннан 26 декабр кунги цунамидан азият чеккан мамлакатларга сафарини давом эттирмоқда.\n07 март 2021, Тошкент вақти: 08:24\nБугун БМТ Бош котиби Малдив Оролларига борди.\nРасмий маълумотларга кўра, тўфон Малдив Оролларининг тўққизтасини тўла ювиб кетган ва бу ороллар яшаш учун яроқсиз бўлиб қолган.\nҲинд океанида рўй берган цунами оқибатида камида 156 минг киши қурбон бўлган эди.\nАйни пайтда, Индонезияда расмий сафар билан бўлиб турган Германия Ташқи ишлар вазири Йошка Фишер Германия цунамидан азият чеккан мамлакатлардан қарзларни талаб қилиб олишни тўхтатишга рози эканини билдирди. Индонезия Президенти Сусило Бамбанг Юдҳоёно билан бўлиб ўтган учрашувдан сўнг Фишер жумладан бундай деди:\n“Биз барча имкониятларни кўриб чиқишга тайёрмиз. Аввалига қарзларни талаб қилиб олишни тўхтатиб, кейинги чораларни ҳам кўриб чиқамиз. Билишимча, Буюк Британия, АҚШ ва бошқа мамлакатлар ҳам шундай ниятда. Менимча, барча имкониятларни кредитор мамлакатлар Париж Клбида конструктив ва ижобий тарзда кўриб чиқиш лозим. Биз бундай ташаббусни қўллаб-қувватлаймиз”.\nАйни пайтда, Лондонда расмий сафар билан бўлиб турган Индонезия ташқи ишлар вазири тўфондан азият чеккан мамлакатнинг қарзларидан кечишга чақирди.


2021 йилнинг 20 декабрида Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судида мамлакатимизда бўлиб турган Индонезия Республикаси Конституциявий суди делегацияси раҳбари Асванто бошчилигидаги делегацияси билан учрашув бўлиб ўтди.\nУчрашув давомида ташриф буюрган меҳмонларни Ўзбекистонда Конституция ва қонунларнинг устуворлигини таъминлаш, суд-ҳуқуқ тизимида амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотлар билан таништирди. Мамлакатимизда охирги йилларда конституциявий одил судловни такомиллаштириш бўйича олиб борилаётган ислоҳотлар ҳақида маълумот берилди.\n2021 йил 27 апрелда қабул қилинган “Ўзбекистон Республикасининг Конституциявий суди тўғрисида”ги янги Конституциявий қонунга батафсил тўхталиб, Қонун билан конституциявий суд ишларини юритиш янада демократлаштирилганлиги, конституциявий назорат самарадорлиги оширилгани, шунингдек биринчи мартда конституциявий шикоят институти жорий этилгани ҳақида сўзлаб берди. Ҳозирги кунда фуқаролар ва юридик шахслар томонидан қонунларнинг Конституцияга мувофиқлигини текшириш тўғрисидаги шикоят билан Конституциявий судга мурожаатлар бўлаётгани ҳақида айтиб ўтилди.\nМазкур Қонуннинг қабул қилиниши мамлакатимизда кенг қамровли демократик ислоҳотлар, инсон ҳуқуқлари ва қонунчиликни эркинлаштириш ғояларига мувофиқ келиши ва конституциявий одил судловни ривожлантиришга хизмат қилиши ҳақида ўзаро фикр алмашдилар.\nУчрашувда Осиё Конституциявий судлари ва эквивалент институтлари ассоциацияси фаолияти доирасида Ўзбекистон Конституциявий судининг иштироки масаласи ҳақида ҳам фикр алмашинди.\nОсиё Конституциявий судлари ва эквивалент институтлари ассоциацияси Индонезия Республикаси, Корея Республикаси, Малайзия, Мўғулистон, Филиппин Республикаси, Тайланд Қироллиги ва Ўзбекистон Республикаси томонидан 2010 йил 12 июлда Жакартада ташкил этилган. Ҳозирги кунда Ассоциация аъзоларининг сони 20 тани ташкил этади. Aссоциация Осиё мамлакатлари конституциявий судлари ва эквивалент институтларининг мустақил, сиёсий бўлмаган минтақавий ташкилоти бўлиб ҳисобланади.\nОсиё Конституциявий судлари ва эквивалент институтлари ассоциациясига раислик 2025-2027 йилларда Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судига берилиши масаласи Индонезия делегацияси томонидан қўллаб-қувватланди.\nЭътироф этиш лозимки, Ўзбекистон Республикаси Конституциявий судининг Осиё Конституциявий судлари ва эквивалент институтлари ассоциациясига раислик вазифасини ўз зиммасига олиши Ўзбекистон Республикаси конституциявий судининг ташкилотга аъзо мамлакатлар судлари ичида нуфузини оширади. Конституциявий одил судловни амалга оширишга оид ахборот алмашиш яхши йўлга қўйилади. Ривожланган мамлакатлар конституциявий судларининг илғор тажрибасини мамлакатимизда конституциявий одил судлов фаолиятини янада такомиллаштиришда муҳим манба бўлиб хизмат қилади. Ўзбекистонда амалга оширилаётган кенг кўламли демократик ислоҳотлар ҳақида маълумот бериш ва хорижий мамлакатлар конституциявий назорат органлари билан ҳамкорликни янада мустаҳкамлаш имконини беради.\nИндонезия Республикаси Конституциявий суди делегациясининг Ўзбекистон Республикасига ташрифи давомида Ўзбекистон Республикаси Судьялар олий кенгаши ҳамда Ўзбекистон Республикаси Олий судида икки томонлама тажриба алмашув учрашувлари бўлиб ўтди.


Венесуэла президенти уни WhatsApp ва Telegram’да чатларга қўшишни сўради. Гуруҳ чатларида у «ҳақиқат учун курашмоқчи» - Daryo\n16:50, 01.12.2020 10679\nВенесуэла президенти Николас Мадуро ўз телефон рақамини айтиб, уни Telegram ва WhatsApp’даги чатларга қўшишга чақирди, деб ёзади Meduza.\nШу тариқа Мадуро мамлакатда 6 декабрда бўлиб ўтадиган парламент сайловлари ҳақидаги «ҳақиқат учун курашиш»ни режалаштирмоқда. Шунингдек, президент ўзининг «кўча одами» эканлигини эслатиб, унга ишониш мумкинлигини айтди.\nМадуронинг телефонида чатлар лентаси мана шундай тезлик билан янгиланмоқда.\n09:26, 06.10.2020 136536\n13:22, 19.09.2020 85719\n01:43, 19.01.2021 1609\n01:19, 19.01.2021 2077\n00:57, 19.01.2021 1463\n00:41, 19.01.2021 1744\n23:09, 16.01.2021 76191\n11:24 Бугун 66197


САЙЁҲ ВА БАЛИҚЧИ - “Китоб дунёси” газетаси сайти\nСАЙЁҲ ВА БАЛИҚЧИ\n794 марта кўрилган.\nЕвропанинг ғарбий соҳилидаги бир портда фақирона кийинган балиқчи ўзининг қайиғида мудраб борарди. Шоҳона кийинган бир сайёҳ мовий осмон, сокин, мавж ураётган қордек оппоқ тўлқинлар, кўм-кўк денгиз, қора қайиқ, қип-қизил балиқчилар қалпоғи каби асл суратларни олиш учун фотокамерасини олиб келган. Табиатнинг жамики гўзаллиги шу ерда мужассам. Атрофда ҳукм сураётган сукунат ичра қандайдир товуш қулоққа чалинди. Мудраётган балиқчи товушдан уйғониб кетиб, қаддини ростлади ва уйқусираган ҳолда тамаки қутисини излади. У излаганини топишга улгурмасидан сайёҳ эпчиллик билан тамаки қутисини унинг бурни тагига олиб борди. Тағин ўша товуш эшитилди. Сайёҳ балиқчига ўз тилида гапиришга ҳаракат қилди. Балиқчининг тинчини бузган товуш гугуртники эди.\n— Сиз бугун яхши ов қиляпсиз, — деди у балиқчининг елкасига қоқиб.\n— Ҳаво яхши бўлишини менга айтгандилар, — деди балиқчи бошини қимирлатиб.\n— Сиз ҳеч саёҳатга чиққанмисиз? — сўради фақирона либосдаги билиқчига ачинаётганди. Бироқ балиқчи унинг саволига жавоб бермади. — Оҳ, сиз ўзингизни яхши ҳис қилмаяпсиз, деганидан кейин балиқчи:\n— Мен ўзимни жуда яхши ҳис қиляпман, ўзимни ҳеч қачон бунчалик бахтиёр ҳис этмаганман! — деди.\nСаёҳатчининг чеҳраси ўзгарди ва яна саволини такрорлади:\n— Боя саволимга жавоб қилмадингиз?\nБалиқчи аниқ ва қисқа жавоб берди:\n— Мана, бугун саёҳатга чиққанман-ку!\n— Ов қилиш яхши-я?\n— Жуда яхши. Мен балиқ овлашга ҳар кун бўлмаса-да, тез-тез келиб тураман. Фақат эҳтиёж туғилганда. Мана бугун овим бароридан келди. Саватимда тўртта чўртан балиқ бор, мана яна иккита сельд балиғини тутдим. Бугун-эрта учун рўзғорга шу кифоя.\nСайёҳнинг чеҳрасида ғамхўрлик туйғуси балқиб турарди.\n— Ҳа, раҳмат.\nТамакилар оғизга илинди. Сайёҳ чайқалаётган қайиқнинг четига ўтирди, қўлидаги камерани қўйди, негаки ўйлаётган фикрини тушунтириш учун унга икки қўли ҳам керак эди.\n— Ҳаётингизни ўзгартирмоқчи эмасман, бироқ... — сайёҳ бир сония тин олиб сўнг давом этди. — Тасаввур қилинг, бугун сиз икки, уч, эҳтимол, тўрт марта овга чиқиб, нари борса беш, эҳтимол, ўнта ёки ундан кўпроқ балиқ тутарсиз. Тасаввур қилиб кўринг!\nБалиқчи бош қимирлатди.\n— Сиз, нафақат бугун, балки эртага, эртадан кейин, ҳа, ҳаво очиқ кунлари бир марта эмас, икки, уч, эҳтимол, тўрт марта балиқ овига чиқсангиз, ҳаётингиз қанчалар ўзгаришини тасаввур қиляпсизми? — деди сайёҳ ўз нутқидан ҳаяжонланиб. — Бир йилда машина сотиб олишингиз ёки икки йил ичида иккита қайиқ, уч-тўрт йилда кемага эга бўлишингиз ҳам ҳеч гап эмас. Табиийки, кемага кўпроқ балиқ сиғади. У сизга иккинчи кемани сотиб олишингиз учун имконият эшикларини очади. Кейинчалик шахсий далаҳовли, қаҳвахона, балиқ тайёрланадиган емакхона очишингиз ёки балиқчилик корхонасига эга бўлиб, ишлаб чиқарилган маҳсулотларни тўғридан-тўғри Парижга экспорт килишингиз мумкин. Кейин... — деди сайёҳ келажакда балиқчининг эришадиган ютуқларини бир-бир кўз олдига келтириб тўлқинланиб борарди.\nБалиқчи худди ёш боладек сайёҳнинг елкасига қоқиб турди.\n— Кейин-чи? — сўради у секингина.\n— Кейин... — деди сайёҳ хотиржамлик билан, — кейин сиз портда тинчгина ўтириб, қуёшда тобланасиз ва мовий денгизни томоша қиласиз.\n— Ҳозир нима қиляпман, — деди балиқчи ҳайратланиб. — Балиқни овлаб бўлиб портда хотиржам оёқ узатиб ўтирибман, қуёшда тобланяпман, бироқ сиз менга ҳар замонда тамаки чекиш учун ёқаётган гугурт товуши билан тинчимни бузяпсиз, — дея қўшиб қўйди балиқчи.\nСайёҳ балиқчининг гапидан сўнг ўйга толди. У эртадан-кечгача ишлайди, лекин бирор марта бундай дам олмаган. Сайёҳда балиқчига нисбатан ҳавас эмас, балки ҳасад бор эди .\nНемис тилидан Шаҳноза Қувонова таржимаси


Суюнчи! Нилуфар яна она бўлди - Darakchi\nСуюнчи! Нилуфар яна она бўлди\nШОУ-БИЗНЕС 01.08.2018, 12:04\nХонанда Нилуфар Усмонова бугун бешинчи бор она бўлди.\nБу ҳақида унинг ҳамкасби ва дугонаси хонанда Шаҳзода ўзининг инстаграмдаги саҳифасида ёзиб қолдирди.\nМаълумот ўрнида, Нилуфар Усмонова уч ўғил ва бир қизнинг мехрибон онаси эди.\nБугун, 1 август куни яна бир қизалоқни бағрига босди.\nБиз ҳам таҳририятимиз номидан она ва болага мустаҳкам соғлиқ тилаб қоламиз.


Тожикистонда СИЗОда ўз жонига қасд қилган аёл тилхат берганидан кейин қўйиб юборилди\nСИЗОда ўз жонига қасд қилишга уринган Айний туманида истиқомат қилувчи 70 ёшли Истад Қурбоновага нисбатан, ҳеч қаерга кетмаслик борасида тилхат олишганидан сўнг, эҳтиёт чораси ўзгартирилди. Кекса аёл ўз билганича ер участкасини ўзлаштиргани ва у ерда ноқонуний объект қургани учун қўлга олинган эди.\nСўғд вилоят прокуратураси баёнот бериб, қўлга олинган аёл даволанишга муҳтож эканлигини, шу сабабли эҳтиёт чораси ҳеч қаерга чиқиб кетмаслик ҳақида тилхат олинганидан сўнг ўзгартирилганини малум қилди. Бу борадаги мактубни Истад Қурбонованинг қариндошлари олишди. Аммо мактубда ҳибсга олинган аёлнинг Айний туман ИИБ тергов изоляторида ўз жонига қасд қилишга уриниши сабаблари юзасидан тергов олиб борилиши ҳақида айтилмаган. Вилоят прокуратурасида Истад Қурбанова қариндошларининг ишни Хўжанд ёки Душанбе терговчилари томонидан олиб борилиши юзасидан берилган илтимослари «сезилмай қолган».\n«Биз иш қонун доирасида объектив олиб борилишини сўраймиз. Биз маҳаллий терговчиларга ишонмаймиз. Агар тергов Хўжанд ёки Душанбедан келган мутахассислар томонидан олиб борилса яхши бўларди. Бироқ вилоят прокуратураси тергов маҳаллий прокуратура томонидан олиб борилиши керак, деган қарорга келди», - дейди 22 январ куни Истад Қурбонованинг эри Баҳодур Бобоев.\nБобоевнинг сўзларига қараганда, рафиқаси маҳаллий прокуратура ходимларининг ноҳалол ва обектив бўлмаган ҳатти-ҳаракатларига норозилик сифатида ўз жонига қасд қилишга уринган.\nЭслатиб ўтамиз, маҳаллий ИИБ ҳибсга олинган Истад Қурбонова ўз устига тасодифан қайноқ сув қуйганидан сўнг туман шифохонасига ётқизилгани ҳақида маълум қилган эди.\nАдвокат Дилбарой Мирзофотированинг таъкидлашича, ўз ҳимояси остидаги аёл ўзига ўт қўймоқчи бўлган. Бу версияни Истад Қурбонованинг ўғли Парвиз Бобоев ҳам тасдиқламоқда. «Онамни СИЗОдан шифохонага олиб келишганида, унинг чап елкасида ёнмай қолган матонинг бир парчасини кўриб қолдик», — дейди 17 январ куни Парвиз Бобоев.\nСИЗОда бўлган чоғида аёл қандай қилиб ўзининг устига қайноқ сув қуйгани ёки ўзига ўт қўймоқчи бўлгани ҳозирча аниқ эмас. 70 ёшли Истад Қурбонова «Строительство СТД» корхонаси ҳудудидаги ер участкасини ўз билганича эгаллаб олиш айби билан ой бошларида ушланган эди.\nАйний туман прокуратураси терговчиси Беҳруз Абдумажидзоданинг хабар қилишича, аёл ўз билганича эгаллаб олган ер участкасида омбор ва ҳаммом қурган. «У бизнинг сўроққа чақириш борасидаги чақирувномамизни инкор қилиб, терговчилар билан учрашувдан бўйин товлаганидан сўнг ушланди», - дейди Абдумажидзода.\nҚариндошларининг сўзларига қараганда, Истад Қурбонова томонидан омбор ва ҳаммом қурилган ер участкасини у совет даврида олган.


Muhammad Salomning «Xonadon» va «Amal havosi» asarlariga bag’ishlangan radiodastur | Xurshid Davron kutubxonasi\nMuhammad Salomning «Xonadon» va «Amal havosi» asarlariga bag’ishlangan radiodastur\nMuallif Adib: TV, FOTO, VIDEO, AUDIO, Yangi kitoblar va asarlar taqdimoti 11.07.2015 izoh yo'q\nТаниқли ёзувчи Муҳаммад Саломнинг ўзбек оиласининг ҳаётий муаммолари ҳақида ёзган, тўрт қисмдан иборат “Катта хонадон. Изтироблар ва севинчлар” роман – эпопеяси ва “Пахта иши” деб ном олган мудҳиш воқеаларга бағишланган “Амал ҳавоси” номли асарининг нашр этилиши муносабати билан Ўзбекистон ёзувчилар уюшмасида ўтказилган тақдимот ва суҳбат асосида тайёрланган радиодастурни тақдим этамиз.\nМуҳаммад Салом. Амал ҳавоси. Роман.Тошкент: «Tafakkur» нашриёти, 2014, 272 бет. / Muhammad Salom. Amal havosi. Roman.Toshkent: «Tafakkur» nashriyoti, 2014, 272 bet.\nАСАРНИНГ ТАРЖИМАИ ҲОЛИ\nАмалий илм уч турга бўлинади:\nбиринчиси — мамлакатни идора қилиш;\nиккинчиси — уйни идора қилиш;\nучинчиси — ўз — ўзини идора қилиш.\nЕтмишинчи йилларнинг охирларида бир мавзу тинчимни йўқотди: туман етакчиси — шаклланиш; камол топиш ва таназзул. Ҳалокатнинг илдизлари…\nБу вақтларда палон жойдаги палон раис, палон райком секретари бунча бойлик йиғибди, халқ мулкини талон-тарож қилибди, одамларга зуғум ўтказибди, бунча муддатга қамалибди, деган гаплар қулоққа чалиниб қоларди. Бундан ташқари, босар-тусарини билмай, хурмача қилиқлар қилиб юрадиган баъзи амалдорларни ҳам кўриб турардим. Эҳтимол, мана шу эшитганлариму билганларим менга йирикроқ бадиий асар ёзишим учун туртки бергандир.\nКўп мушоҳадалардан кейин, ниҳоят, “Таназзул” деб номланган романни ёзишга киришдим. Бошда иш юришди: бир неча бобни эшитганим воқеалар асосида “қотириб” ташладим. Бироқ, навбатдаги бобда тақа-тақ тўхтаб қолдим. Негаки, бош қаҳрамон ҳаракатланадиган майдонни — райкомнинг ички ҳаётини, “ваҳимали” мажлисларини, ходимларнинг ўзаро муносабатларини деярли билмас эканман. Тахминан, хаёлот кучи билан давом эттиришни эса эп кўрмадим. Нима қилиш керак? Бошим қотди. Бирор туманда бу соҳани ўрганиш керакмикан?\nЎша дамларда ўзим туғилган туманнинг янги раҳбари хусусида ғаройиб гаплар эшитиб қолдим. У кишини яхши танирдим. Балки ёрдами тегар…\nМақсадимни Салим Раҳимов тўғри англади ва:\n— Марҳамат, бемалол ўрганинг, — деди очиқ чеҳра билан. — Қандай саволлар бўлса, тортинмай сўрайверинг, — кейин кулганча қўшиб қўйди у: — Асосий жанг майдонимиз ҳисобланган бюроларимизда қатнашинг.\nЎрганиш анча давом этди. Ўзим кутмаган ҳолларга, ҳолатларга дуч келдим. Хилма-хил, турфа табиатли одамлар билан мулоқотда бўлдим. Мени лол этган асосий жиҳат… фавқулодда дадиллик, фавқулодда жасорат…\nТасаввур этинг: ўтган асрнинг етмишинчи йиляар охири. Қизил Империя тумшуғини тиқмаган бирор соҳа йўқ. Битта бинони бузиш ёки тиклаш учун ҳам Масковнинг рухсати керак.Ўзим гувоҳиман: ҳатто, режадаги бирор китоб номини ўзгартирмоқчи бўлсангиз, албатта марказга хат ёзиб, тушунтириш берасиз. Шундай вазиятда катта бир туман қиёфасини ўзгартириш, марказда жуда муҳим саноат корхоналари бунёд этиш, одамлар турмушида туб бурилишлар ясашга уриниш, ташландиқ ҳолга келган қабристонларимизни обод қилиш, буюк аждодларимиз руҳини эъзозлаш, эҳ-ҳе, булар жуда кўп, қизиғи, бу ишларни оддий муаллимдан чиққан етакчи амалга оширяпти.\nҲеч эсимдан чиқмайди. 1979 йилнинг август ойи охирлари. Туман маркази яқинидаги хўжалик шийпонида ётиб, кузатув ишлари олиб борардим. Тонг-саҳар чоғи қоровулнинг шарпасидан уйғониб кетдим.\n— Ҳайитингиз муборак бўлсин! — деб мени табриклашга қўл чўзди у киши сал ўтгач, мен юз-бетимни ювгач.\nТушунмадим. Унга анқовсираб қарадим. Буни англаб:\n— Бугун Рамазон ҳайити байрами, — деди қоровул табассум билан. -Ҳайит намозига борасизми?\nСиниқ кулимсирадим, бош чайқадим. Сўнг:\n— Қаерда ўқилади? — деб секин сўрадим ундан.\n— Ҳу ана, Сўфи Чўян мачитида. Ман ҳайит намозига бориб келай…\nКеча қоровул уйидан косада ош-палов чиқартирган, ош устида ҳар хил пишириқлар бор эди. Ҳеч нима хаёлимга келмаган. Аммо унинг рўза тутишини яхши билардим. Кейинчалик бунинг фаҳмига етдим: Арафа куни ўтганлар руҳи-поклари учун ис чиқарилган, фотиҳа ўқилган…\nЧорпояга қайта чўзилиб, хаёлга толдим. Бир оздан кейин майин азон товуши, кейин имомнинг “Қуръон” сураларини баланд овозда ўқиган ёқимли овози, «Оллоҳу Акбар» сўзлари таралди-ю, бутун вужудим жимирлаб кетди. Ўзимча “Бизларга ҳам насиб қилармикан шундай кунлар?” деб қўйдим.\nҚоровул қайтганидан сўнг ундан сўрадим:\n-Ҳар йили ҳайит намози шундай ўқиладими?\n— Йўғ-а… Яқинда мачит сал эпақага келтирилиб, биринчи маротаба ҳайит намози ўқилди. Намозхонлар роса ёғилиб келибди. Ҳамма қувонган…\n-Яхши! Охири хайрли бўлсин! — дедим ҳаяжонланиб. Бу ишда ҳам кимнинг рағбатию қўли борлигини теран ҳис этдим.\nШунга ўхшаш яна кўплаб ажойиб воқеаларга, ҳолатларга кейин ҳам шоҳид бўлдим. Истеъдоднинг қирралари ранго-ранглигига, бу қирраларни ишга сола билиш эса янада жозибали эканлигига иймон келтирдим. Фикрим ўзгарди. Кўрган ва эшитганларим бўйича аввал бирор нима ёзиш, ибратли фаолиятни одамларга етказиш, тарғиб қилиш фикри мени безовта қилишга тушди.\nШу тариқа бир неча йиллик меҳнатим маҳсули — “Мувозанат” романи юзага келди. Айтиш жоизки, асар айнан бўлиб ўтган воқеаларга асосланмаган: бадиий тўқимага кенг ўрин берилган, турли тоифадаги кишилар қиёфаю ҳаракатлари умумлаштириб олинган. Бош муддао — Одам; ҳаётга таъсир этиши мумкин бўлган етакчиларни ўз ўрнига қўя билиш, эл дарғаси ҳар жиҳатдан етук, маънан мукаммал бўлиши масаласидир. Шу маънода бош қаҳрамонга ўз қарашларимни, бойлик ва севги бобида ўзини тия билиш фазилатларини сингдиришга ҳаракат қилганман. Бинобарин, раҳбар бошқаларга намунадир.\nЯқинда ўқиб қолдим. XI асрда яшаб ўтган буюк шоиримиз Юсуф Хос Ҳожиб ҳам “Қутадғу билиг” достонида: “Кўринг, агар итларга бош бўлса арслон, Итларнинг барчаси у каби бўлади арслон. Агар арслонларга бошчи бўлса ит, Арслонлар бўлади мисоли бир ит ”, деган эканлар. Бундай фикрлар ҳаётда ҳамиша исботини топган…\nКўнглим тўлгач, асарни чиқариш учун нашриётга топширдим. Нашриётда ўша даврнинг ва мустақиллик йилларининг ҳам тан олинган етук танқидчиси Озод Шарофиддиновга холис баҳолашини сўраб, қўлёзмани ички тақризга беришган. Танқидчининг фикрларига тўла қўшилганман. Яна, қоидага кўра, Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасининг наср кенгашида, 1984 йилнинг 9 февралъ куни кенгаш раиси, улуғ адибимиз Одил Ёқубов раҳбарлигида роман қўлёзмаси муҳокама ҳам қилинди.\nИчки тақриз ва муҳокамада айтилган фикрлар бўйича асарни қайта ишлаб, нашрга тайёрладим. Қисқа фурсатда романнинг иккала корректураси ўқилиб, босишга тахт этилди. Бироқ, бу вақтда Масковда ҳокимият ўзгарган, ўзимизнинг ғоявий раҳбарларимиз ҳам ўшаларнинг чилдирмасида ўйнашга уринар эдилар. Шу боис корректурада катта қисқартишлар қилиниб, учинчи корректура русчага ўгирилган ҳолда ғоявий раҳбар хонимга ўқитиб олинган. Мен бу қисқариш ва баъзи “таҳрир”лардан рози эмас, бу тарзда китоб чиқишини истамас эдим. Аммо йил охирлаб қолган эди. Режадаги тайёр китоб чиқмаслиги эса нашриётнинг молиявий аҳволига жиддий таъсир ўтказар, ходимлар жуда зарур мукофотдан маҳрум бўлардилар… Ночор аҳволга тушдим. Лекин китоб чиққанидан сўнг унга қарагим ҳам, саҳифаларини кўздан кечиргим ҳам келмади. Шундай эса-да, китоб тез тарқалганидан хабарим бор.\nБироқ, бу орада Ўзбекистонга яна “қузғун” оралади: “Пахта иши” деб ном олган мудҳиш воқеа туфайли халқимиз бошига кўп кулфатлар ёғилди, юзлаб эл фидойилари тутқинликда, оғир қийноқлар остида азоб чекдилар, мажруҳ ҳолга тушдилар, оламдан бевақт кетдилар.\nШундай кишилар орасида ўзи рақбарлик қилган туманни оёққа турғазган, ажиб иншоотлар бунёд этиб, эл эъзозига эришган Салим Раҳимов ҳам бор эди. Бу одам ҳақидаги хунук хабарни Марказий телевидениенинг 1989 йил ёзидаги кўрсатувларидан бирида, манфур Тельман Гдлян сўзларидан эшитдим. Юртига, халқига яхшилик қилган етакчи ўлимга ҳукм этилган, шикоятга ўрин йўқ, деб жар солинган эди.\nМаҳкумнинг кекса отаси ҳамда бир гуруҳ халқ вакиллари ҳақиқат истаб, Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасининг ўша пайтдаги раиси, СССР Халқ депутати Одил Ёқубовга ёрдам сўраб, мурожаат қилганлар. Собиқ етакчини яхши билувчи киши сифатида бу ишни ўрганишни Одил ака (охиратлари обод бўлсин) менга топширди. Бу вақтда Салим Раҳимов, ажабки, ўз юртида эмас, сира дахли йўқ Тожикистоннинг пойтахти Душанбе шаҳрида, ўлим камерасида жуда оғир лаҳзаларни бошдан кечириб ётарди. Суд мажлислари ҳам ўша ерда, деярли яширин тарзда ўтказилган. Мен аввал туманга бориб, Марказком номидан зўравонларча иш кўрган терговчиларнинг қийноғи остида кўрсатма берган кўплаб одамлар билан суҳбатлашдим. Уларнинг бир қисми собиқ раҳбарга туҳмат қилишга мажбур этилган, аксарияти калтаклар зарбидан мажрухланиб, соғлиғини батамом йўқотган эдилар.\nВазият ойдинлашгач, юртимиз бош прокурорининг ўша вақтдаги биринчи ўринбосари Бўритош Мустафоевнинг ёзма йўлланмаси билан “қуролланиб”, Душанбе шаҳрига йўл олдим. Анча қийинчиликлардан сўнг ўлим камерасида, миршаблар назоратида, икки соатча вақт ичида маҳбус билан суҳбатлашишга муваффақ бўлдим. Суҳбат ва кузатувларим бўйича “Зиндондан нидо ” деб аталган мақола ёздим. Мақола ўша йилнинг куз ойларида “Қишлоқ ҳақиқати” рўзномасининг еттита сонида чоп этилди, радио эфирларида таралди.\nОрадан қанча вақт ўтди, эсимда йўқ, “Тошкент” меҳмонхонасида Салим Раҳимовни яқин одамлари орасида, озод ҳолда учратиб, мириқиб гурунглашдим. Мен бу ажойиб, нурли кунга ҳисса қўшдим, дейишга жуда тортинаман. Мен бор ҳақиқатни имкон қадар одамларга етказишга уриндим, холос.\nАсосий хизматни эса муҳтарам Юртбошимиз муваффақиятли тарзда, ғоят жасорат ила адо этгани ҳаммамизга аён. Ўша жасорат туфайли юзлаб етакчилар, ажиб тадбиркорлар фалокатдан, ҳалокатдан омон қолдилар, халқ хўжалигининг турли соҳаларида яна ўзларини намоён этдилар. Қаҳрамонимиз Салим Раҳимов ҳам ўшалар сафида аввал ўз колхозини, сўнг фермер сифатида йирик фирмани қайта оёққа турғазишга, донг таратишга эришиб, ўз шаънию обрўсини янада юқори кўтарди…\nБир сабаб бўлди-ю, ўтган йили “Мувозанат”ни кўздан кечиришимга тўғри келди. Ўшанда асарнинг жуда керакли ўринлари қисқарганидан кўнглим ўксиди. Ўйга толдим ва қатъий қарорга келдим: ҳур мамлакатим аҳли бу китобни тўлалигича ўқишлари, ўша давр ва одамлар хусусида маълум бир тушунчага эга бўлишлари зарур. Бугина эмас, бош қаҳрамон Сўнмас Рустамов каби дадил, жасур, тадбиркор етакчилар ҳамиша кераклигини ҳам биламиз. Шу маънода асарни тўлдириб, баъзи таҳрирлар асосида, “Амал ҳавоси” номида азиз китобхонга ҳавола этишни лозим топдим. Зотан, ҳар қандай амалнинг ҳам ўзига хос, ёқимли ҳавоси билан бирга кучли шамолларию бўронлари ҳам бўлади. Романда буни ҳис этарсиз, деган умиддаман.\nМуҳаммад Салом. Катта хонадон. Изтироблар ва севинчлар. 2 китобдан иборат тўрт қисмли роман. Тошкент. «Tafakkur» нашриёти, 2014. 256 + 336 бет\nКАТТА ОИЛА ЁХУД НАЖОТ ИЗЛАЁТГАН ОДАМЛАР\nМаҳкам Маҳмуд Андижоний\nЎзбек бадиий насрида оила тақдири, шахсий ҳаёт акс эттирилган асарлар оз эмас. Жаҳон адабиётида рус адиблари Лев Толстойнинг «Анна Каренина”, Ф. Достоевскийнинг “Ака-ука Карамазовлар”, франсуз ёзувчилари Г. Флобернинг “Бовари хоним”, Э. Золянинг “Руганлар ва маккорлар” (бу туркум 20 асардан иборат), инглиз адибларидан Ч. Диккенснинг “Домби ва ўғли”, “Ҳаёт учун жанг”, “Антиқа буюмлар дўкони”, У. Коллинизнинг “Оқ кийган аёл”, Ж. Голсуорсининг “Форсайтлар достони” асарларида бир оила аъзоларининг тақдири, характерлари, руҳий олами тасвирланган.\nАлбатта, оилавий мавзудаги асарда ҳам давр руҳи, ижтимоий, сиёсий, иқтисодий, фалсафий муаммолар ахлоқ, руҳият, маънавият билан узвий алоқадорликда кўрсатилади. Уларда ҳам сюжет қизиқарли, воқеалар, руҳий кечинмалар, теран фикр асар қадр-қимматини оширади.\nЎзбек адабиётида ҳам Абдулла Қодирийнинг “Ўтган кунлар”, Чўлпоннинг “Кеча ва кундуз”, Асқад Мухторнинг “Опа-сингиллар”, Одил Ёқубовнинг “Биллур қандиллар”, Шуҳратнинг “Олтин зангламас”, Турғун Пўлатнинг “Ичкуёв”, Ўлмас Умарбековнинг “Фотима ва Зуҳра”, Хуршид Дўстмуҳаммаднинг “Гули, Гулиш” (бошқа номи “Чаёнгул”), Ёқуб Яквалхўжаевнинг “Қайтар дунё”, Шойим Бўтаевнинг “Кунботардаги боғ”, Муроджон Мансуровнинг “Жудолик диёри”, Қамчибек Кенжанинг “Палаҳмон”, Луқмон Бўрихоннинг “Жазирамада қолган одамлар” асарларида оила тақдири тасвирланган. Бу асарларда миллий руҳ, миллий анъаналар, оила муқаддаслиги муҳим ўрин олган.\nКўплаб ҳикоялар, бир қанча қиссалар ва “Мувозанат” романи билан танилган адибимиз Муҳаммад Салом ўзбек оиласининг ҳаётий муаммолари ҳақида ёзган, тўрт қисмдан иборат “Катта хонадон. Изтироблар ва севинчлар” роман – эпопеяси шу ижодий анъананинг давомидир. Асарнинг биринчи қисми бундан бир неча йиллар аввал “Шарқ юлдузи” журналида эълон қилинган. Муҳаммад Салом турли адабий – модернистик изланишлардан узоқда, анъанавий, миллий руҳда ёзади. У романи бошланишида оила мавзуида “Қуръон”нинг “Нисо” сурасидан қуйидаги оятларни бошсўз қилиб олган: “Ота — онангизга ҳамда қариндош¬-уруғ, етим ва мискинларга, қариндош қўшни ва бегона қўшниларга, ёнингиздаги ҳамроҳингизга, йўловчи мусофирга… яхшилик қилингиз”.\nРоманда катта оила бошлиқлари – ота ва онанинг ўн бир фарзанд ғам- ташвишини чекиши, уларнинг ишлари юришса, суйиниб, орқага кетса, куйиниб, барчасини аҳилликка чақириб, бир-бирига мадад беришни ўргатадилар. Фарзандларнинг кўпчилиги ўз оиласи билан банд бўлса-да, ота- онага буюк меҳр, иззат-ҳурмат кўрсатишлари асарда анча кенг ёритилган.\nРоманда бошланғич – кичик прологда асардан кузатилган ижодий мақсад – ҳаётнинг боқийлиги, туғилиш ва ўлиш, гуллаб-яшнаш ва емирилиш , бу табиат қонуни жамиятда ҳам амал қилиши, осмонни қора булутлар қоплаб, даҳшатли чақмоқ чақиб, шаррос жала қуйса ҳам, албатта қуёш чиқиб, бу ёмғир заминни гуллатиб-яшнатиши бадиий ифода этилади. Бу манзарада ҳаёт фалсафаси бор.\nАслида табиатнинг адолатли қонунлари жамиятда кўпинча иш бермай қолади. Негаки, жамиятда софдил, мард, яхши одамлар одатда юқори мансабларга интилмайдилар. Ёмонлар эса ҳар қандай йўл билан раҳбарлик ишларига ўрнашиб, софдил, меҳнатсевар кишиларни менсимай қўядилар, улар ҳаётини яхшилашга уринмайдилар. Ёмонлар туфайли оила аъзолари кўп қийинчиликларни бошдан кечирадилар. Асарда ёмонлар кўзга ташланмайди, аммо уларнинг ёмонлиги натижалари кўриниб туради. Бухоро вилоятидаги катта бир хонадон фарзандлари, келин-куёвлари тинимсиз меҳнат қилсалар-да фаравонликка етишолмайдилар. Шўролар даврида аҳвол ана шундай эди.\nРоманнинг бош қаҳрамони – халқ ҳаётида тобора камайиб, ноёблашиб бораётган меҳр-оқибатдир, яхшилик қилишга интилишдир. Бу эса халқимиз учун барча моддий бойликлардан кўра азизроқ қадриятдир. Оиланинг тўнғич фарзанди, олим йигит Нуриддин Тошкентда илм билан шуғулланади. Хотини, фарзандлари билан домда яшайди. Хонадоннинг кенжа фарзанди, “супра қоқди”, нозик, нафис Ҳилола ҳам ўқийман деб Тошкентга келиб, акасининг уйида яшайди, кундузи фабрикада ишлаб, кечда ўзи суймаган касб бўйича ўқийди, кўп қийналади. Ака-сингил касал онанинг соғлиғи хусусида кўп қайғурадилар, ота-онадан хабар олиш учун узоқ йўлга чиқадилар. Ҳилола онасига қарамай, Тошкентга келгани учун ўзини айбдор ҳис этади. Лекин онаси “Қизим ўқисин, яхши ўқишларни битириб, бошқалардан кам бўлмасин, орзусига етишсин” деб пойтахтга боришини маъқуллайди. Пойтахтга келганида эса, истеъдодли бўла туриб, ўзи хоҳлаган ўқишга киролмагани – бир, касал онасидан хабар ололмаётгани – икки, кекса отасига ҳам бефаросат келин тузук қаролмаслигидан хавотирланиш – уч, хуллас, унинг ҳаётида осойишталик йўқ.\nАммо, ёзувчи катта хонадондаги ота, она, ўн бир фарзанд, уларнинг хотинлари, болалари, куёвлар ҳаётини муфассал тасвирлар экан, ўзи сезиб, сезмай, шарқона оиладаги мавжуд ташвишларнинг келиб чиқиш сабаблари орасида фарзандларнинг кўплиги ҳам анча таъсир этиши мумкинлигини кўрсатиб ўтади. Асарда акс этган катта оилада сезиладиган яна бир муаммо – қизларнинг яқинроқда ўқимай, узоқларга кетиши ва уйдагиларни доимо ташвишларга қўйишларидир.\nРоман бош қаҳрамони Нуриддин Дўрмонда, Ёзувчилар боғида илмий ижод билан шуғулланиб, дўстлар ва устозлар билан суҳбатлашар экан, кўз ўнгида тобут кўтариб бораётган издиҳом манзараси жонланаверади. “Ё Оллоҳим! – деб юборди Нуриддин ихтиёрсиз. – Бундай кунни ҳали бошимга солмагайсан! Ҳеч бўлмаса, 20-25 йил тинч қўйгайсан… Ҳали онам ҳам, отам ҳам роҳатимизни кўрмаганлар…”\nФарзандларнинг униб-ўсиши, ҳаётда ўрнини топиши, уларнинг роҳатини кўриш – ота-оналарнинг доимий орзуси. Бироқ, ҳамиша ҳам бундай табиий орзу амалга ошавермайди. Нуриддин кўрган рўё, хаёлий манзара рост бўлиб чиқади. Уйидан хотини телефон қилиб, Бухородан нохуш хабар келганини, йўлга чиқиш зарурлигини айтади. Автобусда ака билан сингил ота-онага қараш ҳақида баҳслашиб қоладилар. Келинойиси Озода мулойимлик билан “Секинроқ гаплашинглар”, дейди.\nАка йўлда оиланинг кенжаси (ўн тўртинчиси, орада учтаси гўдаклигида вафот этган) Ҳилола ушоқдай туғилганини, касал бўлавериб, оилага кўп ташвиш келтирганини, шу боис уни ёқтирмаганини, кейинроқ ақилли ва одобли, қобилиятли бўлиб, феъли ўзига ўхшагани сабабли унга ғамхўрлик қилганини эслайди.\nРоман сюжети сакрашларсиз, бир текисда давом этади, воқеалар табиий, бири бирига боғлиқ ҳолда кечади, тасвирларда, диалогларда асар қаҳрамонларининг ички дунёси, характерлари ҳам очила боради. Онанинг соғлиғи ёмонлашганини, хушсиз ётганини эшитиб, кўнгил сўрашга келган ака, укалар, қавму қариндошлар саноқсиз. Ўлим яқинлашганда келганларнинг барчаси диний ва миллий расм-русумларни бажо келтиришади. Муаллиф Нуриддиннинг амакиси (отасининг укаси) Маҳмуд бобо диний маърифатли, иймони кучли одам сифатида шўроларнинг қатағонига учраганлигини, у саботу матонат кўрсатганлигини, Нуриддин фирқа аъзоси бўлса ҳам динидан воз кечмаганлигини, шу сабабли у ҳам қисман қувғин қилинганини тасвирлар экан, шу билан халқимизнинг турли бало, офатларни енгиб ўтишида миллий менталитетимизнинг шу фазилати, эътиқодга содиқлик катта кучга айланганини кўрсатади.\nФарзандлар санаторийда даволаниб қайтган Шамсия она нега ўлим тўшагида ётиб қолганлиги сабабларини аниқлашга уриниб, бир-бирларидан сўраб, суриштирадилар. Бу ишларда фидойи шифокор Носиржон ҳам фаол қатнашади. Унинг ва бошқаларнинг тушунтиришларига кўра, Шамсия хола санаторийда даволаниш чоғида бефаросат дўхтирлар у ётган палатага оғир руҳий хаста бир келинчакни ҳам жойлаштирганлар. Ярим кечада келиннинг касали қўзғаб, талвасага тушади, бақир-чақир қилади. Устма-уст такрорланган бундай ҳолдан Шамсия хола қаттиқ қўрқади, қон босими кескин кўтарилиб, кейинроқ бош миядаги баъзи томирлар ёрилиб, инсульт юз беради.\nРоманда онанинг ўлими билан боғлиқ мусулмонча меҳр-оқибат, расм-русумлар анча кўп саҳифаларни ташкил этади. Европа адабиёти асарларида қаҳрамон ўлимининг сабаблари анча муфассал тасвирланса-да, марҳум ёки марҳумани сўнгги йўлга кузатиш маросими кенг ёритилмайди. Муҳаммад Салом романида бу маросимнинг кенг ёритилиши, бунда иштирок этувчиларнинг соғломлик, беморлик ва ўлимга муносабатлари, одам ўлимини Оллоҳнинг иродаси, табиий ҳол деб қабул қилиш билан бирга, оиланинг таянч устунларидан бири – онанинг вафоти, айрилиқ изтироблари, она ҳаётлигида фарзандлик бурчини тузук бажара олмаганлик учун афсус – надомату ўкинчлар, ҳаёт ҳақида, яқин одамлар тақдири хусусида жиддийроқ ўйлашга олиб келади. Булар барчаси халқимиз миллий қиёфасини, руҳиятини очишга хизмат қилади.\nЁш авлодни шундай миллий қадриятлардан хабардор қилиш, бу соҳада меҳр-окибатнинг йўқолишига йўл бермаслик адабиётнинг бурчларидан биридир.\nЁзувчи асарда катта оиладаги ҳар бир фарзанднинг характерига хос муҳим хусусиятларини ўз ўрнида билдириб ўтади: “Нуриддин ёшлик йилларини эслади. Олдинма-кейин туғилган уч ўғилнинг кенжаси – Заҳриддин падари эътиборини эртароқ ўзига тортди. У табиатан анча абжир, жуда ҳаракатчан эди. Даладан ўт-ўлан териб келишда ҳамиша мақтов эшитиб, эркаланарди. Бундан у ҳузурланиб, керилганича, ўзига бино қўяр, юмушларини янада кучайтирарди. Катта ака Нуриддин китоб шайдоси, хаёлпарастроқ, секин ҳаракат қилувчи, бироқ укаларига ўз гапини ўтказувчи, гап қайтаришга мутлақо йўл қўймайдиган, қаҳри ҳам, меҳри ҳам қаттиқ, яна анча ориятли бўлганидан анча-мунчага ўзини пастга уришларга имкон қолдирмас эди. Укалари ундан ҳайиқиб турардилар. Ундан кейингиси (яъни, уч ўғилдан ўртанчаси) Шавқиддин эса бўш-баёв, юмшоқлиги боис асосий зарбалар унга тегар, укасидан ҳам дакки эшитар, кураш тушганда ундан йиқилар эди…”\nАдиб қишлоқ ҳаёти ва одамлари хусусида ёзар экан, шўролар даврида оила бошлиғи Одил отанинг дунёқараши анча жўн ва торлигини, ҳаётдаги асосий мақсади – мол-қўйларга вақтида ем-хашак топиб берган фарзандни эъзозлаш бўлиб, бошқа нарсалар – иқтисод, сиёсат, маданият, тарих ва келажак, дунё янгиликлари уни қизиқтирмаслигини кўрсатар экан, бу қиёфани (образни) ижтимоий, психологик тип – тоифа даражасига етказади. Заҳриддин ҳам отаси нимани қадрласа, шуни қадрлайди, молбоқарлиги билан мақтанади, фахрланади. Тўғри, бу ҳам фойдали меҳнат, аммо наҳотки инсон орзуси фақат шу билан чекланса. Назаримизда, бундай ижтимоий тоифа – фақат моддий манфаатни ўйлаш, маънавий қашшоқлашув оқибатидир. Бошқа, онглироқ, маънавият ва маърифатдан хабардор одамлар тузукроқ яшаш, уй-жойини яхшилаш, фарзандларини ўқитиш учун мол боқса, Заҳриддин кабилар мол боқиш учун яшайдилар ва бу билан мақтаниб юрадилар. Романда Нуриддин ва кенжа сингил Ҳилола бу тоифага қарама- қарши, ҳаётнинг барча мураккабликлари ҳақида фикрловчи, юксак мақсадлар сари интилувчи инсонлар сифатида диққатни тортади.\nЁзувчи оила бошлиғи Одил отани ҳам ёрқинроқ кўрсатиш мақсадида унинг ҳам айрим фазилатлари ҳақида қалам юритади: “Етмиш ёшни қоралаган ҳовли соҳиби Одил бобо қишлоқнинг обрўли кишиларидан саналади. Уни ўғилларию қизларигина эмас, қишлоқдаги қари-қартанглар ҳам, катта рўзғор эгалари бўлмиш эркаклару ёш йигитчалар ҳам эъзозлашади. Ҳеч тортинмай , ўз дардини чолга очиқ айтаверишади. Одил бобо эса одам танламайди, каттами, кичикми, бир хилда, аммо вазиятга қараб, иложи борича, қувноқ оҳангда муомала қилади, ўз маслаҳатини аямайди. Ҳатто душманига ҳам адоват сақламайди, ёмонлик раво кўрмайди. Шу боис унинг атрофидан одам аримайди. Хусусан, ёшлар кўпроқ парвона бўлишади, гоҳида бобони улфатчиликка тортишади. Улар учун Одил бобонинг эшигию дастурхони ҳамда чеҳраси ҳамиша очиқ…” Бу таъриф унчалик ишонарли эмас, чунки романда Одил бобо жуда кам кўринади. Асосан, у “исқирт” келини мол-ҳолга ем-хашак териб келишию сигир соғишни эплагани учун, бошқалардан, хусусан, кенжа қизи, нозиктаъб Ҳилоланинг ҳужумларидан ҳимоя қилади. Келинини тозаликка, саранжом- саришталикка ўргатмайди. Одил бобо ўқувчида салбийроқ таассурот қолдиради. У, катта оиладаги бирор жиддий муаммони ҳал этишда деярли қатнашмайди. Ёзувчи эҳтимол уни мураккаб характерли қилиб кўрсатишни мўлжаллагандир? Шу маънода Одил бобо кампири вафот этганида унинг соғлиғини асрашга унча эътибор бермагани учун ўзини айблаб, афсусланади. Шу тафсилот Одил бобони бир оз оқлайди.\nЁзувчи, аввал айтганимиздай, Шамсия онанинг дафн маросимига доир жараёнларни, расм-русумларни муфассал тасвирлайди. Бу тасвирлар ўзбек китобхони учун, агар роман чет тилларга таржима қилинса, хорижий китобхонлар учун ҳам қизиқарлидир.\nЖаҳон адабиётида барча оилавий романлару қиссаларда бир ёки ўзаро боғлиқ бир неча оилаларга мансуб қаҳрамонларнинг тақдири орқали жамият ҳаётидаги ижтимоий муаммолар ёрқин акс эттирилади. Чарльз Диккенснинг “Антиқа буюмлар дўкони”, “Домба ва ўғли”, Жон Горсуорсининг “Фарсайтлар достони”, Бальзакнинг “Ёшлик иксири”, “Горио ота”, “Евгения Гранде”, Густав Флобернинг “Бовари хоним”, Лев Толстойнинг “Анна Каренина” романларида оила тақдири, турли оилаларнинг ўзаро алоқадорлиги, қаҳрамонларнинг характерларини очувчи воқеа, қилмишлар, характерлар, мақсадлар, дунёқарашларнинг бир-бирига сабаб ва оқибатли боғланишлари бадиий асар сюжети поэтикасини ташкил этади. Ч. Диккенс ўзининг “Антиқа буюмлар дўкони” асарида пасткаш, разил, олчоқ одамларнинг найранглари сабабли софдил, маънавий гўзал, чин инсонларнинг азоб чекишларини ёрқин бўёқларда чизади. Бальзакнинг “Горео ота” романида олчоқ фарзандлари, дабдаба ва ҳашаматли севадиган қизлари мерос талашиб, отани ташландиқ ҳолга туширганлари акс эттирилади. Сервантеснинг “Дон кихот” романи руҳида, қиз орзу қилган вафодор, фидойи ошиқлар замони ўтмишда қолганини, энди заминда бачкана, енгилтак, вафосиз, сотқин эркаклар замони келганини тасвирлайди. Лев Толстойнинг “Анна Каренина”си ҳам эҳтиросли аёл ва совуққон эркак оиласида бахт ва шодлик йўқлиги, севгини орзу қилган аёл Аннанинг вафосиз, енгилтак ошиқ княз Вронский томонидан таҳқирланиши, шу асарда ифодаланган бошқа бир оиланинг эҳтиросли қизи Кити ҳам вафодор мулкдор, далада деҳқонлар қаторида ишловчи Левинни (бу сиймода Лев Толстойнинг ўзи акс этган) эмас, енгилтак Вронскийни яхши кўриши, умуман, гўзал ва шўх аёллар яхши одамни танлай олмаслигини кўрсатиб беради.\nМуҳаммад Салом романида бу масалада аҳвол бошқачароқ. Ҳилола жуда бой-бадавлат ва шон-шуҳратли бўлмаса ҳам, соф виждонли, оддий йигит Дониёр билан учрашиб юради. Дониёр Ҳилолани севади, аммо баъзи енгилтак йигитлардай ўз ошиқлиги хусусида тўлиб-тошиб гапирмайди, фақат тез-тез қизни кўришга, кўпроқ бирга бўлишга интилади. Ҳатто, совчи юборишга рухсат сўрайди. Қиз розилик билдиради. Лекин йигит юборган совчилар Одил отага эмас, аҳмоқ келин Карамгулга учрайдилар. У эса Ҳилоладан доимо дакки эшитгани боис, қиз бошқалар билан юради, деб, совчиларни айнитади. Дониёр ҳам бу ҳолни чуқурроқ суриштирмайди, ўз бахти учун курашмайди. Бунда совчилар ҳам, Карамгул хам, Дониёр ҳам оқилона иш тутмайдилар. Оқибатда, бўлғувси ажиб оила барбод бўлади. Ёзувчи шундай вазиятдаги қизнинг руҳий ҳолатини, изтиробларини чиройли тасвирлайди. Ҳилолага бу кўргиликлар етмагандай, кейинроқ, у келин бўлиб тушган хонадонда куёв алкаш ва гиёҳванд бўлиб чиқади ва кўп азоб – уқубатларни бошдан кечиради. Қайнана ва қайната яхши одамлар. Бироқ, ўғил ота, она насиҳатини назарга илмайди. Оила бузилади.\nЁзувчи романда Ҳилола ва акаси Нуриддин жамиятда урчиб – кўпайиб бораётган нопок ва золим одамларнинг иғвоси ҳамда қисман ўз айблари билан яна катта фалокатга учраганини ҳаққоний акс эттиради. Шаҳарга ишга ўтиш, олий илмгоҳга ўқувчи тайёрлаш чоғида Ҳилола тест марказига суқилиб кирган олғирларнинг тузоғига илинади. Оқибатда суд маҳкамаларидаги ноҳақликлар ҳам унинг ва оиланинг бошига катта ташвишлар келтиргани асарда кенг тасвирланади.\nАббос Саиднинг “Беш кунлик дунё”, Хуршид Дўстмуҳаммаднинг “Гули, Гулиш” ва “Беозор қушнинг қарғиши”, Луқмон Бўрихон ва Ҳабиб Темиров асарларида оила ҳаётидаги жиддий муаммоларни оила аъзоларининг ўзлари келтириб чиқаришлари, айни вақтда, айрим ижтимоий муаммолар ҳам оила ҳаётига салбий таъсир кўрсатгани ёритилган. Муҳаммад Саломнинг “Катта хонадон. Изтироблар ва севинчлар” романи ҳам шу мавзудаги ўзига хос, яхши асарлар қаторидан муносиб ўрин эгаллайди.\nРОМАННИНГ БИРИНЧИ ҚИСМИНИ СALAMEO ДАСТУРИ ЁРДАМИДА МУТОЛАА ҚИЛИНГ ЁКИ ЮКЛАБ ОЛИНГ\nKATTA XONADON: IZTIROBLAR VA SEVINCHLAR Roman I Qism\nTeg(lar) Muhammad Salom\nAmerika shoiralari: Sara Tisdeyl, Edna Milley, Doroti Parker, Emili Dikinson\nUmid Bekmuhammad. Tavalloning iztiroblari.\nMuhammad Salom. Amal havosi\nMuhammad Salom. Katta xonadon.2 kitobdan iborat to’rt qismli roman\nMuhammad Salom. Uch hikoya.


Абдулла Қаҳҳор. Ҳуснбузар (1961) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотСовет даври матбуотиАбдулла Қаҳҳор. Ҳуснбузар (1961)\nНавқирон чиройли йигитнинг бетидаги битта-иккита ҳуснбузар ҳеч қандай оғриқ ҳам эмас, касаллик ҳам, фақат ҳуснни бузади, шунинг учун ҳуснбузар деб аталади.\nДавримиз адабиёти мана шундай навқирон, чиройли йигит. Унинг эртага яна ҳам баркамол бўлиши, ҳусни яна ҳам тўлишуви турган гап. Бироқ унинг баркамол бўлиши ва тўлишувига баъзан майда-чуйда иллатлар ҳалал беради, унинг ҳуснини бузади. Бу иллатларга барҳам бериш учун турли тадбирлар қаторида «қатрон қилувчи танқид»ни ҳам қўллаш керак.\nАдабиётдаги ҳуснбузарлар тўғрисида ўйлашимга бир дилсиёҳлик сабаб бўлди. Менинг яқин бир дўстим, колхоз раиси январь Пленумидан кейин эл-юрт олдида шарманда-ю шармисор бўлди. Раис давлатга сут топшириш планини муддатдан олдин ортиғи билан бажариш учун магазиндан сариғёғ сотиб олиб сут ҳисобига топширибди. Бу шармандаликнинг аламини раис билан баробар мен ҳам тортдим, десам лоф урган булмайман. Ўйлаб кўринг, ўттиз йиллик раис! Пахтачиликда, катта ва кўп тармоқли хўжаликни бошқаришда ўттиз йиллик тажриба эгаси! Неча йиллар қамиш-қиёқ ёқиб, шўр ялаб, ерни чўлнинг бағридан қўли билан юлиб олиб колхозни республикамиздаги илғор колхозлар қаторига кўтарган чўл қаҳрамонларига бош бўлган одам! Бу одам чўлга шон-шуҳрат орттириб, яна ўзининг жаннат асо қишлоғига қайтиб кетиш учун эмас, умрбод қолиш, авлод-аждодини ҳам шу ернинг тубжой халқи қилиш учун келган, уй-жой қилган, томир ёйган!\nМен кўп қатори бу одамга тан берганман, меҳр қўйганман. Қолаверса, мен «Шоҳи сўзана»да Мавлон, «Синчалак»да Арслонбек Қаландаров образларини яратишда уларнинг айрим фазилатларини шу одамдан олган эдим.\nЭнди шундай одам келиб-келиб юзи қора бўлиб ўтирса алам қилмайдими, ахир!\nРаис бу қилмишининг сабаби ўзига боғлиқ эмаслиги, амалпараст раҳбарлар ўзининг қобилиятсизлигини сохта обрў билан хаспўшламоқчи бўлиб, одамларни жиноятга йўллагани тўғрисида гапира кетди-ю, юзидаги доғни важ-тақал билан юва олишидан умид узди шекилли, бирдан жим қолди: хилладан кейин ўзига тасалли берган ва шу билан бирга менинг таъналаримга жавоб берган бўлиб, дўнғиллади: “Бу иллат ҳамма жойда ҳам бор. Суриштирсангиз ёзувчилардан ҳам чиқиб қолади”, деди.\nСўз адабиёт тўғрисида кетаётган эди.\nАфсус, минг надоматлар бўлсинки, кўзбўямачилик ҳоллари адабиётда ҳам учрайди.\nБундан ўн йил чамаси муқаддам бир ҳикоя ўқиган эдим.\nРаиснинг хотини ошни дамлаб, эрини кутади. Правление мажлиси чўзилган бўлса керак, ярим кеча ҳам бўлибдики, раисдан дарак йўқ. Хотин ҳовлидан оғир эшикни очиб уйга киради. Катта қандилнинг биллур маржонларидан қуйилаётган камалакнинг ҳамма ранги сайқал берилган уй жиҳозларида акс этиб, афсонавий бир манзара ҳосил бўлган. Хотин тош ойнавандлик китоб жавонидан чиройли муқовали каттакон бир китобни олиб, бир оз ўқигандан сўнг роялнинг устига қўяди-да, дераза олдига келади ва оғир шоҳи пардани суриб кўчага қарайди… Ниҳоят раис саҳарга яқин келади, тош ойналари ярақлаб қамаштираётган буфетдан бир шиша хушбўй винони олиб, бир рюмка ичади-да, кейин овқат ейди ва ҳоказо.\nРаиснинг уйидаги оғир эшикдан тортиб қандил, рояль ва хушбўй виногача ҳаммаси муаллифнинг дидини, услубини кўрсатади ва ҳаммаси бошдан-оёқ уйдирма. Муаллифнинг диди ва фаҳмига кўра “тўқ ва фаровон турмуш” — шу. Афсуски, дид ва фаросатда бундан қолишмайдиган ёзувчилар яна топилади. Бу хилдаги ёзувчилар қилмишларига «назарий» асос ҳам топишади: «Одамларимизнинг эртанги кунини кўрсатиш керак» эмиш!\nИжтимоий вазифаси юксак ва машаққатли бўлган адабиётни беҳуда мошчан ҳаётнинг хашаки сураткашига айлантириш керак эмас.\nПахта кўп меҳнат талаб қиладиган экин. Лекин ҳозирги вақтда теримдан бошқа ҳамма оғир меҳнат тўла равишда машинанинг елкасига юкланган. Терим қисман машиналашган бўлса ҳам ҳануз, асосан, аёллар бўйнидаги оғир меҳнат бўлиб келяпти.\nМавсумда 20 тоннага етказиб пахта терадиган аёлларимиз бор. Бу қанчалик оғир меҳнат эканини тасаввур қилиш учун шуни билиш кифоя: битта чаноқдаги пахтани 3-3,5 грамм ҳисобласак, 20 тонна пахта териш учун мавсумда 6-7 миллион чаноққа қўл уриш керак.\n6-7 миллион чаноқдаги пахтани олиш учун теримчи неча юз минг марта ўтириб-туради, 20 тонна юкни бўйнига осиб, неча юз километр йўл босади? Мана шу заҳматкаш бизнинг баъзи асарларимизда ашула айтиб, «меҳнат завқини суриб» ҳамиша кулиб ишлайди, тонг қоронғусигача ишлангандан кейин кечқурун клубга бориб лекция эшитади, уйга келиб китоб ўқийди. Агар шундоқ бўлса, машинанинг кераги бўлмас эди-ку, деган фикр бунақа ёзувчиларнинг хаёлига ҳам келмайди.\nШунақа ёзувчиларни бир кунгина ўша аёлларнинг ўрнига кўйилса, қаламлари бошқача юрар эди…\nЖуда кам учраса ҳам, ҳар қалай учраб турадиган яна бир ҳуснбузар — ёзувчилар орасида адабиётни китобхон ва томошабин кўзида бебурд қиладиган ёзувчилар бўлишидир. Булардан бири адабиётга пул ва шуҳрат қидириб кирган: бири ёшликда шўхлик қилиб «ёзувчиликка» йиқилгану, шу кўйича ёшлигини ўтказиб юборган, ҳозир бошқа касб-корга ярамаганлиги учун ёзиб-чизиб, мажлисларда «ақл» ва «сиёсат» сотиб юради: яна бири умрида биронта китоб ўқиган эмас. Ўқишдан кўра ёзишни осонроқ деб билгани учун ёзишга уринади. «Кўр кўрни ойдинда кўради» дегандай, булар бир-бирини қўллайди, бир-бирини ҳар баҳона билан мақтайди, бир-бирининг асари тўғрисида яхши овозлар тарқатади. Биздаги юзхотирчилик эса буларга қулай шароит туғдиради. Шундай қилиб, ҳеч ким кўрмаган, ҳеч ким ўқимаган асар ҳадемай бирон доклад ёки мақолага кириб қолади. Шу билан муаллифнинг қўлига ҳужжат берилган бўлади. Муаллиф ҳужжатни олиб театр, нашриёт ёки таҳририятнинг эшигини табассум билан очиб киради, табассум иш бермаса, дўққа ўтади, дўқ ҳам қўл келмаса, аптекалар бошқармасидан бўлак идораки бор, ҳаммасига шикоят билан боради, ҳаммасига ариза беради, натижада, баъзан «асар» ўтказишга муваффақ ҳам бўлади.\nБунақа «асар» ҳақида, муаллифнинг бахтига, танқид сукут қилади. Сукут танқиднинг бир тури эканини билса ҳам муаллиф бу ҳақида ранжимайди. Китоб магазинларнинг пештахтасида сарғайиб ётса, саҳнага чиқар-чиқмас қазога учраса, «ёзувчи» шовқин солади, театр коллективини, китоб савдоси ходимларини ношудлик, лоқайдлик ва уқувсизликда айблайди. Бу тоифа одамлар қобилиятсизлигини, нодонлигини шовқин-сурон ва дағдаға билан хастпўшлашга уринади. Ёзувчилар орасига низо тушса, ҳар қанақа низонинг отаси ҳам шулар, онаси ҳам шулар.\nБаъзи бир “ҳуснбузарлар” ҳақида кулмасдан гапириб бўлмайди.\nКарнай бор, сурнай бор. Сурнай санъаткор сурнайчининг қўлида ҳуш садолар беради. Карнай ҳар кимнинг қўлида ҳам қулоқни қоматга келтиради, холос.\nНасриддин афанди созанда бўлгиси келибди, машшоқларга йўлиқиб, “мени тўпларингга олинглар” дебди. Машшоқлар: “қайси созни яхши чаласиз”, деб сўрашган экан. Афанди: “созлардан сурнайни яхши пуфлайман-ку, лекин парда босишга ожизман, буёғига ўзларинг қарашиб юборасизлар”, деган экан. Ёзувчилар орасида ҳам ёзувчилик сурнайини пуфлашга уста, лекин парда босишга, яъни ёзишга ожиз, бу ишда бировларнинг “қарашиб юборишига” яъни таҳририга муҳтож “адабий прораблар” бор. Пуфлаш афандидан-у, парда босиш созандадан бўлиб чалинадиган машқ тўғрисида нима дейиш мумкин бўлса, ёзиш ишини ташкил қилиш “ёзувчи”дану, “таҳрир” яъни ёзиш “таҳрирчи”, яъни бошқа ёзувчидан бўлиб майдонга келган адабий маҳсулот тўғрисида ҳам шуни айтиш мумкин. Фақат пуфлашни биладиган, лекин парда босишга ожиз киши сурнайчи эмас, ҳаракат қилса карнайчи бўлиши мумкин, холос.\nМатбуот бу хилдаги “адабий прораблар”га қарши ўқ узиб туради. Ўтган йил сатира журналимиз “Муштум” ҳам ўқ узди.\n“Прораб”нинг китоби босилиб чиққан. Тақриз кутилмоқда. Прораб китоб ёзиб берган ёзувчи билан оғиз-бурун ўпишиб ўтирибди. Шу пайт газета келиб қолади. Газетада мазкур китоб тор-мор қилинган бўлади. Прораб ёзувчига қараб ўшқиради: “Аҳмоқ, бировга китоб ёзиб бериш қўлингдан келса ёзиб бергин-да!” дейди ва уни уйидан ҳайдаб чиқаради.\nЯна бир мисол. Москвада бир мавзуда асар ёзган ёзувчиларнинг кенгаши ўтказиладиган бўлди. Шу кенгашга бир ёзувчи юбориладиган бўлганда, бирданига икки киши “Китобни биз ёзганмизу, кенгашга у киши борадими?” деб даъво билан келган эди.\nҲозир адабиётимиз гулгун очилиб турган бир вақтда кўнгилни хира қиладиган шунақа ҳуснбузарлар тўғрисида сўз очишнинг ҳожати бормиди? Менимча ҳожати бор. Адабиётимиз соғлом гул-гул очилиб тургани, бу ҳуснбузарларни сиқиб ташлаш зарур бўлгани учун ҳам ҳожати бор. Буларни ситиб ташлаш бизнинг вазифамиз. Адабиётимизнинг софлиги учун кураш — асарларимизнинг таъсир кучини ошириш, миллион-миллион китобхонларимизнинг қалбидан чуқурроқ ўрин олиш учун кураш демакдир.\n«Литературная газета», 1961 йил 22 август\n← Аввалги Аввалги Дихан Абилов (1907-2003)\nКейинги → Кейинги: Қулман Очилов. 5+1 (ҳикоя)


Олтинсойнинг «олтин йўллари»га кимлар жавобгар эди?\n8455.37 USD +4.00\n9554.57 EUR +77.20\n131.53 RUB +2.16\n11060.5 GBP +43.26\n21:07 / 05.01.2019 22855\nkun.uz / Жамият\nХизмат сафари юзасидан Сурхондарё вилоятига тез-тез йўлимиз тушиб туради. Вилоятнинг баланд-баланд тоғлари, хушманзара адирликлари жозибаси кишини ўзига мафтун этмай қолмайди.\nАммо автомобиль кетма-кет йўлдаги чуқурликларга тушиб, гўзал таассуротларингизни бир зумда тўзғитиб юборади.\nСиз суратларда кўриб турган ушбу узун, ўта таъмирталаб йўллар Олтинсой тумани, Бўлактепа кўчасидан бошланади. Қолаверса, туманга қарашли бошқа кўчалардаги йўлаклар таъмир даражаси ҳам кўнгилдагидек эмас.\nСуриштирувларга кўра йўллардаги ушбу чуқурликлар анчадан буён автомобиллар ўтиб-қайтишига ноқулайлик туғдириб келади. Яъни муаммо эски. Бироқ, уни ҳал этишга келганда масъуллар томонидан панжа орасидан қараб келинмоқда.\nҲолатларни суратларга муҳрлаётганимизда, йўлдан ўтаётган ҳайдовчилар ҳам бир муддат тўхтаб, ҳолат юзасидан ўз эътирозларини баён этишди. Аксарият тингланган шикоятлар мазмуни эса йирик ҳажмдаги чуқурликларга тушавериб, бир неча бор автомобилларнинг носоз ҳолатга келиб қолганлиги ҳақида бўлди.\nМасалани айни қиш мавсумида ҳал этиш, таъмир ишларини олиб бориш сифат даражасидаги талабга жавоб берадими йўқми? Буни мутасаддилар билан биргаликда мутахассислар ҳукмига ҳавола этамиз.\nБироқ, бизни қизиқтираётгани, янаги йилда кўзда тутилган таъмирлар режасига Олтинсой йўллари ҳам тўлиқ киритиладими?\nУшбу саволимизга 2019 йил давомида жавоб кутиб қоламиз.\nТаҳририятдан: Олтинсой туманида жойлашган бу абгор йўл ҳақида Kun.uz аввал ҳам фоторепортаж тайёрлаган эди. Шундан сўнг сурхондарёлик масъуллар мазкур йўл бўйлаб жойлашган кўприклардан бирини таъмирлаб қўйиш билангина чекланишган эди. Кўриб турибмизки, Kun.uz’даги дастлабки чиқишдан сўнг ҳам Олтинсой туманидаги йўллар қарийб 1,5 йилдан буён ўзгаришсиз аҳволда қолмоқда.\nБаҳор ёмғирларидан тўйинган Жанубий Сурхон сув омбори — фотожамланма\nСурхондарёда аёлларнинг ўзаро жанжали пичоқбозликка олиб келди\nМирзиёев: «Ислом - нур эканини одамлар тарбиясига сингдира олмадик. Фожиамиз шунда»