Махсус комиссия қарорига кўра 1 апрелдан жорий қилинган янги карантин тадбирлари доирасида якка тартибдаги хайрия акциялари вақтинча тўхтатилди.\nЭндиликда хайрия ёрдамлари марказлашган ҳолда амалга оширилмоқда.\nKun.uz мазкур янги тизим, хайрия қилувчилар ҳамда хайрияга муҳтож оилалар учун унинг ишлаш механизмлари ҳақида батафсил маълумот олиш мақсадида ушбу марказлашган хайрия ишлари учун бевосита жавобгар орган – Маҳалла ва оилани қўллаб–қувватлаш вазирлиги мутасаддиси билан суҳбат ташкил қилди.\nСуҳбатдошимиз вазирнинг биринчи ўринбосари, кўп йиллар Ўзбекистонда хотин-қизлар қўмитаси раиси сифатида ишлаган Элмира Боситхонова.\n«Хайрия акцияларини ўтказишда битта тизим йўқлиги кўриниб қолди»\nВазир ўринбосарига берган дастлабки саволимиз янги тизим бўйича хайрияга муҳтожлар рўйхати қандай шакллантирилаётгани борасида бўлди.\nТўғри, кўпчилик хайрияларни очиқ-ошкора қабул қилавериши мумкин, лекин шундай одамлар ҳам борки, улар кимдандир ёрдам сўрашга ийманади ва буни кимгадир кўрсатишни ҳам истамайди.\n«Биз кўрдик, ҳамма давлат ўз билганича ва ўзи тушунганича пандемияга қарши курашмоқда ҳамда шу шароитда жабр кўраётганларга ёрдам бермоқда», – дея сўз бошлади Элмира Боситхонова.\nУнинг айтишича, охирги ўрганишлар карантиннинг энг муҳим шарти – одамлар орасида мулоқотларни имкон қадар минимумга келтириш эканлигини кўрсатган. Аммо, карантин даврида маҳалла фаоллари, ҳокимият вакиллари ёки волонтёрлар томонидан муҳтож оилаларга ёрдам етказишда айнан мана шу қоидалар бузилиши энг кўп кузатилаётган камчилик ҳисобланади.\n«Бу жараёнда битта тизим йўқлиги аниқ кўринмоқда.\nЯна бир эътиборли жиҳат – хайрия маҳсулотлари олишда сиз айтганингиздек, қайсидир оила ўзи шижоат кўрсатган бўлса, яна айримлари четда қолаверган.\nМана нега хайрия тадбирларини тизимли ташкил қилиш зарурати кун тартибига чиқди.\nБу тизимнинг биринчи ўриндаги вазифаси ёрдамга муҳтож оилани аниқ топиш. Марказларга учта йўналишда ахборот келади.\nБиринчи йўналиш – биз ташкил қилган колл-центр рақамлари – 1197 орқали.\nУчинчи йўналиш – жойларга чиқаётган волонтёрлар маълумотлари.\nБиз хайрия маҳсулотларини етказишда айнан мана шу йўналишлар орқали етиб келган маълумотлар орқали ишлаймиз», – деди Боситхонова.\n«Карантин тугагач хайрия тадбирлари вазирлик томонидан аниқ тизимга солинади»\nКарантин тадбирлари доирасида хайрия акцияларини марказлаштирилиши ўзини йўлига, лекин бу тизим бизда аввалдан муаммо бўлиб келган. Яъни, марказлашган ҳолда хайрия ташкил қилиш тизимининг ўзи йўқ эди. Хўш, карантин тугаганидан кейин ҳам марказ ўз фаолиятини давом эттирадими ёки бу фақат карантин доирасидаги фаолият бўлиб қоладими?\nУшбу саволга Боситхонованинг жавоби қуйидагича бўлди: «Биз ҳар куни изланишдамиз. Карантин қанча давом этишини билмаймиз. Ҳар куни тажриба орттиряпмиз, хулосалар қиламиз.\nХудо хоҳласа, Маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазирлиги карантин тугаганидан кейин бу борадаги ишларни ҳам аниқ белгилаб олади».\n«Хайрия акцияларини ўтказишда турли фондлар ёрдами катта бўляпти»\nМуҳтож оилаларга юборилаётган хайрия маҳсулотларнинг барчасини бир хил маҳсулотлар ташкил қилади.\nСавол туғилади:ҳар кимда эҳтиёжлар турлича. Масалан, кимгадир картошка, кимгадир гўшт ва яна кимгадир соғлиғи учун дори етишмайди.\nХўш, аҳолининг бу борадаги эҳтиёжлари қандай аниқланади.\n«Икки кун ичида бизни қиладиган хатти-ҳаракатларимиз вазиятга қараб ўзгарди. Масалан, телефон қўнғироқлари орқали ҳам айрим фуқаролар ўзига керакли дориларни сўрашмоқда. Шундан келиб чиқиб, бунинг ҳам ечим йўллари белгиланди», дейди вазир ўринбосари.\nУнга кўра, хайрия акциясига «Соғлом авлод учун» фонди вакилларини ҳам таклиф қилдик.\n«Хайрия акцияларини ўтказишда турли фондлар ёрдами катта бўляпти.\nБиз «Соғлом авлод учун» фонднинг жуда катта миқдордаги дори-дармонларидан (рецептсиз бериладиган дорилар) фойдаланяпмиз. Бундан ташқари, бизга Дори-дармон ташкилоти ҳам ҳомий сифатида катта ёрдам бермоқда», – деди у.\n«Волонтёрларнинг тиббий нуқтаи назардан маълумоти етарли»\nХайрия акциясидан тушган маҳсулотларни аҳоли хонадонларига етказишда волонтёрлар хизматидан фойдаланилмоқда. Хўш, бу борада волонтёрлар хавфсизлиги қанчалик ўйлаган? Вазирлик хавфсизлик талабларини қай даражада ҳисобга олмоқда?\nБоситхоновага кўра, волонтёрларнинг тиббий нуқтаи назардан маълумоти етарли ва уларни саралаб олишда мана шу жиҳатга алоҳида эътибор қаратилмоқда.\n«Уларда тушунча бор. Волонтёрлар ҳаттоки аҳолига каратин талабларини ўргатишда бизга катта ёрдам бермоқда. Жойларга чиқиб келаётган волонтёрларимизнинг айтишича, айрим маҳаллаларда карантин даврида мактабларга бормаётган болалар йиғилиб футбол ўйнаётган ҳолатлар ҳам бор экан. Волонтёрларимиз уларга ҳолатни тушунтириб, уйларига киритиб юборишган.\nБу нимадан далолат? – Бу уларда ижтимоий масъулият юқори эканлигидан далолат», деди у.\nСуҳбатдошимизнинг айтишича, волонтёрлар томонидан хайрия маҳсулотларини аҳолига етказишда аниқ қоидаларга амал қилинмоқда.\nЯъни, қоидага кўра, олиб борилган маҳсулот аҳоли уйларига тарқатилаётганда маҳалла вакиллари белгиланган масофадан яқинлашмайди. Маҳсулотларни махсус кийимлардаги волонтёрлар ёрдамга муҳтож оила вакилларига узатишади.\n«Маҳалла вакиллари волонтёрларга фақат хайрияга муҳтож оилаларнинг уйинигина кўрсатиб беради. Оила маҳсулотни қабул қилиб олгач у рўйхатга олинади.\nЎйлайманки, бу тизим ва шу каби ҳамкорлик билан биз коронавирусдек ақлли душман устидан албатта ғалаба қозонамиз», – деди Боситхонова.\n«Пандемия шароитида меҳр-оқибат. Ватанпарварлик туйғуларини янада мустаҳкамлашимиз мумкин»\nВирус нафақат ўзбек халқи, балки бутун дунё халқларини янада жипслаштираётгандек.\nЭлмира Боситхонова бу борадаги фикримизни маъқуллар экан, буни биринчи бор январь ойида Хитой Халқ Республикасининг Ўзбекистондаги Фавқулодда ва мухтор элчиси Цзян Янь хоним билан гаплашганда ҳис қилганини ҳикоя қилди.\n«Элчи хоним ўша пайтда Хитойда инфекция тарқала бошлагани ва Хитой халқи унга қарши жипслашаётганини менга айтганди. Элчи шу гапларни айтаётганда унинг кўзларида ёш пайдо бўлди. Буни мен Цзян Яннинг ватанпарварлик туйғуси деб тушундим.\nАйтмоқчи бўлганим, биз мана шундай вазиятда бу каби туйғуларни янада мустаҳкамлашимиз мумкин.\nКейинчалик пандемия бизга ҳам кириб келди ва биз ҳам Хитой элчиси ҳис қилган туйғуларни ҳис қилдик.\nБиз ҳам ватанимизни яхши кўрамиз ва фарзандларимиз учун биргаликда ҳаракат қиламиз».\n«Таржимадаги хато туфайли мени танқид қилишди».\n2 апрель куниЭлмира Боситхонова коронавирус инфекцияси бўйича мавжуд ҳолат ва уни кенг тарқалишини олдини олиш бўйича қилинаётган ишларга бағишланган брифингда қатнашган эди.\nБрифингдан кейин ижтимоий тармоқлардаги бир қанча фойдаланувчилар вазир ўринбосарини танқид қила бошлашди. Унга кўра, Боситхонова сўнгги 5 кунда волонтёрлар устидан 500га яқин шикоят келиб тушгани ҳақида гапирган.\nХўш, Боситхонова ҳақиқатда шундай фикрларни айтганмиди ва агар вазирликка шу каби эътирозлар келиб тушган бўлса, волонтёрларга қандайдир чоралар қўлланганми?\nЭлмира Боситхоновага навбатдаги саволимиз шу мазмунда бўлди.\n«Аввало, брифинг ўзбек тилида бўлганини эслатмоқчиман. Ва эшитган бўлсангиз, бундай фикр у ерда умуман йўқ эди.\nМенда волонтёрлар фаолиятини рақамлар бўйича баҳолашга ваколат йўқ, чунки менда аниқ рақамлар бўйича таҳлилнинг ўзи йўқ.\nБрифингда сўзимни биринчи навбатда ўз ишига масъулият билан ёндашаётган волонтёрларга миннатдорчилик билдиришдан бошладим.\nКейин жараёндаги хатоларимиз ва уларни тўғрилаш учун қилиниши керак бўлган ишлар ҳақидаги фикрларга ўтдим.\nВолонтёрлар ҳақидаги фикрларим миннатдорчиликдан кейин тўхтаган.\nЎзим ҳам 2013 йилда қизлар ўртасида соғлом-турмуш тарзини тарғиб қилиш бўйича волонтёрлик ҳаракатини бошлаш ҳақида ўйлаганман. Улар ҳеч қандай маблағсиз, қийин жараёнларда жонбозлик кўрсатишади.\nБу гаплар таржимадаги хато ҳисобига бўлган ва шунинг учун мени хато танқид қилишди», – деди суҳбатдошимиз саволимизга жавобан.\n«Оилавий ётоқхоналарда яшайдиган оилаларнинг деярли барчаси эҳтиёжманд»\nХайрия сифатида берилган маҳсулотни ҳар ким турли муддатда истеъмол қилади. Масалан, қайсидир оила берилган маҳсулотларни 4-5 кунда ва яна қайсидир оила 10-15 кунда. Бунда биринчи тоифадаги оилалар яна ёрдам сўраши мумкинми? Бу борада ишлар қандай тизимлаштирилади?\nЭлмира Боситхоновадан ўзимизни қизиқтирган ана шу савол бўйича фикрини сўрадик.\nУнинг айтишича, бу ҳозир аниқ механизмга солинаётган жараён ҳисобланади.\n«Бу борадаги хатоларимизни камайтиришнинг биринчи шарти – бугун олинган ахборотлар туманлар кесимида таҳлил қилинади ва бугунни ўзида эмас, эртаси куни етказилади.\nУнгача биз битта маҳалладаги жараённи тўлиқ ўрганиб чиқамиз.\nБунда ўша туман маҳаллаларидаги ҳолатни яхши биладиган оқсоқоллар ва уларнинг ўринбосарлари билан мулоқот қилинади. Шу мулоқот натижасида эртанги рўйхат тўла тозаланиб қўйилади.\nБиз бугунги натижалардан келиб чиқиб, эртанги режаларни ҳам тузиб оляпмиз. Масалан, Тошкентда оилавий ётоқхоналар бор. Биз ана шу ётоқхоналардаги тўртта оилаларга ёрдам олиб борганимизда қолганлари эътироз билдришди.\nШундан хулоса қилдикки, ётоқхоналарда яшайдиган оилаларнинг барчаси эҳтиёжманд. Шундан келиб чиқиб биз икки кундан кейин бутун ётоқхонага хайрия маҳсулотларини олиб бордик.\nКўряпсизки, иш давомида ҳам янги режаларни қилиб оляпмиз», дейди вазир ўринбосари.\n«Ҳомий ўз ёрдамини қаерга ва кимга бораётганига аниқлик киритмоқчи бўлса унга ҳар босқични кўриш имконияти яратилган».\nХайрия қилувчи, савобталаб инсонлар ўзи хайрия қилаётган маҳсулотларни ҳақиқий эгаларига етиб боришини қандай назорат қилиши мумкин? Элмира Боситхонова жавоби кўпчиликни қизиқтирадиган ушбу савол юзасидан ўз фикрларини билдирди.\nУнинг айтишича, хайрия қилувчилар ўз хайрияларини марказга олиб келиб бериши бу – занжирнинг бир қисми ҳисобланади.\n«Бизда эҳтиёжмандларни қабул қиладиган ва ёрдамларни қабул қиладиган алоҳида йўналишлар бор.\nҲомий ўз ёрдамини қаерга ва кимга бораётганига аниқлик киритмоқчи бўлса унга ҳар босқични кўриш имконияти яратилган», – деди Боситхонова.\n«Маҳалла раисларини жиноий жавобгарликка тортилиш ҳолатлари кўпайгани, ажратилган пул маблағлари тўғри тақсимланмагани янги тизимга нисбатан ҳам ишончсизлик пайдо қилмоқда»\nВолонтёрлар иши Маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазирлигига ўтгани ижтимой тармоқларда кўпгина фойдаланувчилар томонидан бироз кескин фикрлар билан кутиб олинди.\nВазир ўринбосарига суҳбат давомида берган сўнгги саволимиз бу эътирозлар нима сабадан экани борасида бўлди.\nБоситхонова бу ҳолатнинг сабабини охирги вақтларда маҳалла раисларини жиноий жавобгарликка тортилиш ҳолатлари кўпайгани, ажратилган пул маблағлари тўғри тақсимламагани ва шуни оқибатида уларга нисбатан ишончни йўқолганида, дея жавоб берди.\n«Мана шу ишончнинг йўқолгани бошланаётган янги тизимга ҳам таъсир қилгандир. Лекин бугунги шаффоф жараёнлар мана шу ишончсизликни тарқатиб юборади деб ўйлайман.\nБу вазирликка ўзига ҳос босим ҳам юклайди ва ўйлайманки бугун ҳамма ўзига одатдагидан кўра кўпроқ босим олишга кўникиши керак», деди Элмира Боситхонова.


Тошкент шаҳри ва вилоятида фуқароларни вақтинчалик рўйхатга қўйиш чекланган - BBC O'zbek\nТошкент шаҳри ва вилоятида фуқароларни вақтинчалик рўйхатга қўйиш чекланган\nБошқа вилоятдан келиб ишлаётган Ўзбекистон фуқаролари бир неча ойдан бери ички ишлар бўлинмаларига бориб-келиб овора бўлишмоқда. Мутасаддилар бу борада янги тартиб-қоидалар жорий қилинаётганини айтишмоқда. Уларга кўра, энди рўйхатга олиш жараёни анча енгиллашиши мумкин. Инсон ҳақлари ҳимоячилари эса фуқароларнинг эркин ҳаракатланишини чекловчи ҳар қандай тартиб-қоида инсон ҳуқуқларини бузиш демоқда.\nБир неча ойдан бери бошқа вилоятдан келган ўзбекистонликлар Тошкент шаҳри ва вилоятига вақтинчалик рўйхатдан ўта олмаяпти. Суҳбатдошимиз Тошкент вилоят Қибрай тумани паспорт столига бир неча бор қатнаганини айтади.\n"Қачондан бери неча марта бордим. Борасиз, "йўқ", дейди. Борасиз, "йўқ", дейди. Бекорчимассиз-ку, тўғрими. Одам ишлайди, ўзига яраша иши бор, ташвиши бор. Сабаб кўрсатишмайди. Сўрасангиз айтмайди. Тушунтириб беришмайди ёки қачон очилишини ҳам айтишмайди. Мисол учун, менинг ҳамма ҳужжатларим тайёр", - дейди исми ўзгартирилган Санжар.\nЎзбекистон Ички ишлар вазирлиги қошидаги Хорижга чиқиш, келиш ва фуқароликни расмийлаштириш хизматидан навбатчининг Би-би-сига айтишича, айни дамда фуқароларни Тошкент шаҳри ва вилоятига вақтинчалик ва доимий рўйхатга қўйиш тўхтатилган.\n"Вақтинчалик ва доимий рўйхатга қўйишлар президент апаратидан ҳал бўлади, 20-февраллардан кейин маълум бўлади. Бундан буён бизнинг ишхона кўриб чиқади. Айрим енгилликлар бўлиши керак, аммо қанақлигини билмаймиз. Президент аппарати қанақа қоғоз чиқариб берса, биз шуни амалга оширамиз", - дейди Ички ишлар вазирлиги ходими.\nХалқ орасида ОВИР номи билан таниқли Хорижга чиқиш, келиш ва фуқароликни расмийлаштириш хизмати кузатувчилар томонидан фуқароларни назорат қилишга қаратилган идора сифатида кўрилади.\nБу вақтгача доимий рўйхатга олиш бўйича қарорни ҳокимият берган бўлса, бундан буён фуқароларни вақтинча рўйхат олиш Хорижга чиқиш, келиш ва фуқароликни расмийлаштириш хизмати зиммасига ўтиши мумкин. Кузатувчиларга бундан буён фуқароларни назорат қилиш янада кучайишидан хавотирланмоқда.\n"Вилоятдан бир одам келган бўлса, мен уни хавфли деб ўйламайман. Чунки, Ўзбекистон фуқаролари сиёсий фаол эмас. Шунинг учун, бизларнинг одамларнинг нимасини назорат қилади. Қишлоқларда ёки узоқ вилоятларда яшайдиганларнинг нимасини назорат қилиш мумкин. Унинг қўлидан қандай хавф келиши мумкин", - дейди Тошкентдан инсон ҳақлари ҳимоячиси Суръат Икромов.\nТошкент вилоят ички ишлар бошқармасидан исмини айтишни истамаган масъулнинг айтишича, бундан буён бошқа вилоятлардан келган фуқароларни вақтинча рўйхатга олиш жараёнлари енгиллаштирилади. Ҳозирги мавжуд тартиб - қоидалар инсон ҳуқуқларига мос келмайди ва ўта мураккаб. Давлат божи сезиларли даражада кўтарилиб, талаб қилинадиган ҳужжатлар сони камайтирилиши мумкин.\nМавжуд тартиблар бўйича, вақтинчалик рўйхатга турмоқчи бўлган шахс, доимий турар жойидаги милиция нозиридан ноқонуний ишлар билан шуғулланмаётгани тўғрисида маълумотнома, рўйхатга турмоқчи бўлган жойдаги маҳалладан маълумотнома, уй эгасининг розилиги ёзилган ариза ва давлат божи тўлаганлиги ҳақида маълумотнома олиб келиши керак. Агар вақтинчалик рўйхатга турувчи ишхонасидан ҳам маълумотнома олиб келса, бу жараён анча осонроқ кечииши мумкин.\nИнсон ҳуқуқлари ҳимоячиси Суръат Икромов Ўзбекистон фуқароларининг мамлакат ичида эркин ҳаракатланиши уларнинг конституцион ҳуқуқи эканлигини айтади. Аммо, Тошкент шаҳри ва вилояти билан бошқа вилоятларнинг ўртасида иқтисодий тафовут катта бўлганлиги боис, ҳамма Тошкентга интилади.\n- Бу масала бўйича ҳам ислоҳат бўлиши керак. Тақиқлаш тизимидан воз кечиш лозим. Одамларнинг ҳаракатланиш ҳуқуқини ислоҳ қилиш зарур. Ким қайси жойга хоҳласа ўша ерга кўчиши ва қаерда истаса ўша ерда ишлаш ҳуқуқи бўлиши керак, - дейди Суръат Икромов.\nСуръат Икромовнинг илова қилишича, шу билан бирга бошқа вилоятларда ҳам Тошкентдаги каби иш ўринлари яратилиши, олийгоҳлар бўлиши керак. Барча ҳудудлар пойтахт билан тенг ривожланиши лозим.


Турк ҳукмдорларидан Султон Маҳмуд Ғазнавий тақвоси, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам суннатларига уйғун яшагани ва адолатпарварлиги билан машҳур эди. Унинг бир вазири бўлиб, вазирнинг Муҳаммад исмли ўғли Султонга котиблик қиларди.\nБир куни Маҳмуд Ғазнавий котибни исми билан эмас, “Эй вазирнинг ўғли”, деб чақиради. Бу ҳолдан котиб сергакланиб, подшоҳни ранжитадиган бирор иш қилдимми, дея хавотирга тушади. Воқеани отасига айтиб, маслаҳат ҳам сўрайди.\nАммо подшоҳ кейинроқ унинг ўғлини яна исми билан чақирганини кўриб, минг андишада подшоҳдан: «Ўғлим хатосини ўнгладими, уни яна ўз исми билан чақиряпсиз?» деб сўрайди. Подшоҳ: «Ташвишланма, доим ўғлингнинг отини айтиб чақирганимда таҳоратли бўлар эдим. Ўша сафар таҳоратим йўқ бўлгани учун Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг муборак исмларини тилга олгим келмади», деб жавоб берди («Сиз Пайғамбарни кўрганмисиз» китобидан).\nОламлар сарвари таваллуд топган ой – Рабиъул аввал ойи кириб келгани муносабати билан иймонлашмоқни ният қилиб ўқиганим ана шу ибратли воқеани Сиз азизларга ҳам илинишга журъат қилдим.\nБинобарин, бу воқеа Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг муборак исмларига боболаримиз нечоғлик ҳурмат кўрсатганини намоён этади.\nЯна мўътабар манбаларда Аллоҳ таолога энг кўп ёқадиган исмлар “Муҳаммад” ва “Абдурраҳмон” экани айтилган. Шунингдек, қайсики, ота-она фарзандига олижаноб орзулар, эзгу истаклар билан “Муҳаммад” деб от қўйса, ўша болага исм ҳурматидан ножўя гаплар айтмасин, дейилган.\nМиллатимизда “Маммади”, “Мамат” деган от бўларди. Истиқлол йилларида илмимиз кўпайиб, диний тасаввурларимиз тиниқ тортиб, ўша “Маммади” ва “Мамат” деган отларни тўғрилаб “Муҳаммад” дейдиган бўлдик. Аммо бу ишимиз ҳам қизиқ бўлганга ўхшайди...\nГап шундаки, юртимизга зиёратга келган бир туркиялик меҳмон билан Ҳазрати Имом мажмуасида учрашиб гаплашиб қолдик. Гап айланиб Истанбул фотиҳи Султон Муҳаммадга борганда у “Султан Меҳмет” деб гапирди. Унинг бу гапи менга эриш туйилди. Ахир Пайғамбар алайҳиссаломнинг ҳамда Истанбул фотиҳининг исмини шунчаки “Меҳмет” деб гапириб бўладими!\nЎйланиб туриб унга: “Биз ҳам бир вақтлар “Муҳаммад” исмини “Маммади” ёки сизларга ўхшаб “Мамат” деб айтар эдик, энди тўғрилаб “Муҳаммад” деб айтадиган бўлдик”, дедим. У эса: “Биз атайлаб “Меҳмет” деймиз. Агар “Муҳаммад” деб чақирсак, тўғридан-тўғри жаноби Пайғамбаримизнинг исми ҳосил бўлади, “Меҳмет” деганда эса ўзимизга ўхшаган оддий одам тушунилади. Агар у бирор ноўрин иш қилса, уришиб бериш ҳам мумкин бўлади, тўғрими?” деди.\n“Билмадим, балки шундайдир”, деб қўйдим.\nТўғриси, ўша чоқда унинг гапининг қанчалик тўғри эканини билмадим-у, аммо менга ўринлидек туйилди. Чунки “Муҳаммад” исмли болакайларни оналари авра-астарини ағдариб қарғаб ётганини кўп кўрганман-да.\nЯна ўзимча ўйлаб юриб шундай фикрга келдим: ота-боболаримиз болага Пайғамбар алайҳиссаломнинг исмини андеша юзасидан қўймасдан, у зотнинг муборак исмидан янги исмлар ҳосил қилиб, боласини ўша исмлар билан атаган экан-да.\nДемак, болага от қўйиш борасида ҳам боболарнинг ҳикматларини ўргансак кўп нарсани билиб олар эканмиз.\nБу борада муҳтарам олимларимиз нима дейди?\n2011 марта ўқилди\nДругие материалы в этой категории: « Мавлиди набий нишонланишининг тарихи\t“Ё Расулуллоҳ! Мендан мамнун бўлдингизми?” »


Муҳаммад Довудхон хоки қайта дафн қилинди\n25 ноябр 2020, Тошкент вақти: 10:40\nАфғонистонда мамлакат собиқ президенти Муҳаммад Довудхон хоки қайта дафн қилинди.\nДафн маросимида Афғонистон президенти Ҳамид Карзай ва ҳукумат расмийлари иштирок этдилар.\nУшбу маросим арафасида Кобул бўйлаб хавфсизлик чоралари кучайтирилди.\nМуҳаммад Довудхон ва унинг оила-аъзолари 1978 йил совет қўшинлари ёрдамида Кобулда амалга оширилган давлат тўнтариши чоғида қатл қилиниб, Кобул яқинидаги қабристонлардан бирига яширинча дафн қилинган эди. Расмийлар мазкур қабрни ўтган йил топишга муваффақ бўлди¸ ҳамда ундаги хокнинг Муҳаммад Довудхонга тегишли эканини расман тасдиқланди.\nАфғонистон Ички ишлар вазирлиги бугунги маросим муносабати билан Кобулда рўй бериши мумкин бўлган ҳар қандай тартибсизлик ва зўравонликлар олдини олиш мақсадида пойтахт кўчаларига минглаб ҳарбий сафарбар қилинганини маълум қилди.


Ўзбекистонда кунлик касалланиш ҳолатлари орта бошлади. Тошкент шаҳри ҳокими махсус йиғилиш ўтказди - XABAR.INFO\nБугун пойтахт ҳокимлигида Тошкент шаҳрига коронавирус инфекциясини кириб келиши ва тарқалишини олдини олиш бўйича Тошкент шаҳар штаби раҳбари, Тошкент шаҳар ҳокими Ж.Ортиқхўжаев бошчилигида махсус йиғилиш бўлиб ўтди.\nЙиғилишда Тошкент шаҳар ҳокими ўринбосарлари, шаҳар сектор раҳбарлари, туман ҳокимлари ва бошқармалар раҳбарларидан иборат штаб аъзолари қатнашдилар.\nЙиғилишда сўнгги кунларда Тошкент шаҳрида коронавирус инфекциясига чалиниш ҳолатлари ортаётганлиги юзасидан Тошкент шаҳар Соғлиқни сақлаш бош бошқармаси ҳамда Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги хизматининг ахбороти тингланди.\nШунингдек, мавжуд вазиятни назоратга олиш, шаҳримизнинг барча туманлари, маҳаллалари, иш жойлари ва таълим масканлари, шунингдек, аҳоли кўп тўпланадиган бозорлар ва савдо марказлари, жамоат транспортларида амалдаги карантин тартиб-қоидаларига тўлиқ риоя қилинишини таъминлаш муҳимлиги алоҳида таъкидлаб ўтилди.\nПойтахтимиз ҳудудида коронавирус инфекциясининг кенг тарқалишини олдини олиш ҳамда амалдаги карантин талаблари ва санитар-гигиена тартиб қоидаларига аҳоли томонидан тўлиқ риоя этилишини назоратга олиш бўйича масъулларга топшириқ ва кўрсатмалар берилди.\nCovid-19:Туркияда кунлик касалланиш ҳолатлари 60…\nКоронавирус билан касалланиш ҳолатларининг кунлик…\nОЛДИНГИ СAХИФAБопладинг, Шомуродов!\nКЕЙИНГИ СAХИФAСурхондарёда қарийб 1,8 кг героинни куртка астари ва гиламга шимдириб, чегарадан ўтмоқчи бўлишди аммо…


Сундсвал суди Обид қорини отган Жуковскийга умрбод қамоқ тайинлади\n27 март 2019, Тошкент вақти: 05:34\nШвециянинг Сундсвал шаҳар суди Обид қори Назаровга нисбатан суиқасдни амалга оширишда айбдор, деб топилган Юрий Жуковскийга умрбод қамоқ жазосини берди.\nСуд ҳукми 1 март куни Швеция расмий матбуотида эълон қилинди.\nОбид қори Назаровнинг ўғли Довудхон Обидхон ўғли Озодлик билан суҳбатда ҳукмдан қониққанини айтди:\n- Жуковскийга қилмишига яраша жазо берилди. Аммо, Жуковский бу жиноятни бир ўзи ижро этмаган. Унинг ортида Ўзбекистон сиёсий режими турибди, деган жуда жиддий даъво бор. Бу жиноятни буюртма қилган шахслар бор ва уларнинг исми маълум. Шу боис, тергов ва суриштирув давом этади, - дейди Довудхон.\nЎзбекистон фуқароси Юрий Жуковскийга чиқарилган 18 йиллик қамоқ жазосидан ҳам ҳимоя томони, ҳам қоралов томони норози бўлиб, аппеляция маҳкамасига шикоят қилган эди.\nШвеция прокурори Кристер Петерссон ҳам 18 йиллик жазо бир умрлик қамоқ жазосига ўзгартирилишини талаб қилган. Петерссон айблов хулосасида Ўзбекистон ҳукуматини тўғридан-тўғри айбламаган бўлса-да, Жуковский суиқасдни “Ўзбекистон ҳукумати буйруғига кўра” амалга оширгани хусусидаги иддаоларни илгари сурганини билдирган.\n57 ёшли Обид қори Назаров 2012 йилнинг 22 февралида Швеция шимолидаги Стромшунд шаҳарчасида ўз уйи йўлагида номаълум шахс томонидан отиб кетилган. Ўзбекистон ҳукуматининг ашаддий танқидчиларидан бўлган Обид қори Назаров ҳамон оғир аҳволда шифохонада ётибди.


Ақтауда совуққа чидамли пальмалар етиштирилади AQTAÝ. Kazinform – Манғишлақ экспериментал ботаника боғи ходимлари субтропик ўсимликларнинг локализациясини синовдан ўтказмоқда, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nТеннис: Қозоғистонлик ўсмирлар Осиё рейтингида етакчилик қилмоқда NUR-SULTAN. Kazinform – Осиё теннис федерацияси (ATF) ўсмирлар ўртасидаги янгиланган рейтингни эълон қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nРоссиядан Ўзбекистонга 5 та махсус йўловчи поездлар қатнови йўлга қўйилади TASHKENT. Kazinform - Пандемия даврида Россияда қолиб кетган ўзбекистонликларнинг юртига қайтишларида қулайлик яратиш мақсадида махсус рейслар йўлга қўйилади. Бу ҳақда Kazinform UzAга таяниб хабар беради.\nНур-Султанда 14 мингдан ортиқ уй газ билан таъминланди NUR-SULTAN. Kazinform – Нур-Султан шаҳрида 14 мингдан ортиқ хонадонга газ етказиб берилди. Бу ҳақда Нур-Султан шаҳрининг ҳокими ўринбосари Ермек Қизатов маълум қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nИстанбулда Туркий кенгаш саммити бўлиб ўтади ISTANBUL. Kazinform – 12 ноябр куни Истанбулда Туркий кенгашнинг VIII саммити бўлиб ўтади, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nЕвропарламент Беларусь-Польша чегарасидаги вазиятни муҳокама қилди BRÚSSEL. Kazinform– Европарламентда Беларусь-Польша чегарасида кескинликнинг кучайиши бўйича йиғилиш бўлиб ўтди, деб хабар беради Kazinform.\nЎзбекистонда «Skate Uzbekistan» спорт ассоциацияси ташкил этилди TASHKENT. Kazinform – Ўзбекистонда янги «Skate Uzbekistan» спорт ассоциацияси ташкил этилди ва Азиз Аҳмедов янги уюшмага раис этиб сайланди, деб хабар беради Kazinform UzAга асосланиб.\nИсроил дунёда биринчи бўлиб коронавирусга қарши машғулотлар ўтказади TEL-AVIV. Kazinform – Исроил дунёда биринчи бўлиб коронавирус инфекцияси тарқалишига қарши миллий машғулотлар ўтказади, деб хабар беради Kazinform Times of Israelга таяниб.\nҚозоғистонда шаҳар аҳолиси учун кунлик сув истеъмоли меъёри ишлаб чиқилмоқда NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонда шаҳар аҳолиси учун кунлик сув истеъмоли нормаси ишлаб чиқилмоқда. Бу ҳақда Қозоғистон индустрия ва инфратузилмаларни ривожлантириш вазирининг биринчи ўринбосари Қайрбек Ускенбаев маълум қилди, дея хабар беради Kazinform мухбири.\nСенатор Бойқўнғир космодромидан баҳорда ракета учирмасликни сўради NUR-SULTAN. Kazinform – Сенатнинг ялпи мажлисида депутат Мурат Бахтиёрович баҳорда Бойқўнғир космодромидан ракета учирмасликни сўради, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚайта эмлаш: Шифокорлар қайси вакцинани тавсия этади NUR-SULTAN. Kazinform – «Жануя» Қозоғистон ижтимоий-тиббий компанияси директори ўринбосари Замира Борлиқбоева аҳолини қайта эмлаш нима учун муҳимлиги ва қайси турдаги вакциналарни қўллаш тавсия этилишини айтиб берди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонда 9 та чучук сув заводи қурилади NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонда 9 та чучук сув чиқариш заводи қурилади. Бу ҳақда Қозоғистон индустрия ва инфратузилмаларни ривожлантириш вазирининг биринчи ўринбосари Қайрбек Ускенбаев маълум қилди, дея хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонда овулларни ривожлантиришга икки йилда 110 млрд тг маблағ ажратилган NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистон Республикаси Бош вазирининг биринчи ўринбосари Алихан Смаилов «Ауыл – Ел бесігі» лойиҳасининг амалга оширилиши ҳақида маълумот берди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nКВИ: Эртага Қозоғистонда болаларни эмлаш бошланади ALMATY. Kazinform – Pfizer вакцинаси фақат болалар, ҳомиладор аёллар ва эмизикли оналарга берилади. Бу ҳақда Олмаота шаҳар санитария-эпидемиология назорати департаменти бошлиғи ўринбосари Асел Қалиқова брифингда маълум қилди, дея хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонда 148 овул тоза ичимлик суви билан таъминланади NUR-SULTAN. Kazinform – Жорий йилда Қозоғистонда 148 овул марказлаштирилган сув тармоғи билан қамраб олинади. Бу ҳақда ҚР Индустрия ва инфратузилмаларни ривожлантириш вазирининг биринчи ўринбосари Қайрбек Ускенбаев маълум қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nВакцина ҳомиладор аёллар учун эмлаш хавфли эмас - шифокор ALMATY. Kazinform – Комирнати (Pfizer, АҚШ) мРНК-вакцинаси ҳомиладор аёллар учун хавфли эмас. Бу ҳақда Алмати шаҳар соғлиқни сақлаш бошқармаси бошлиғи ўринбосари Светлана Султанғазиева брифингда маълум қилди, дея хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонда «Байтерек» космик ракета мажмуасини яратиш тўғрисидаги қонун қабул қилинди NUR-SULTAN. Kazinform – Сенат Қозоғистон Республикаси Ҳукумати ва Россия Федерацияси Ҳукумати ўртасида «Бойқўнғир» космодромида «Байтерек» космик ракета мажмуасини яратиш тўғрисидаги битимга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисидаги протоколни ратификация қилиш тўғрисидаги қонунни қабул қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nЎзбекистон Қозоғистонга 33,1 минг тонна қовун-тарвуз экспорт қилган TASHKENT. Kazinform - Давлат статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2021 йилнинг январ-сентябр ойларида Ўзбекистон хорижга қиймати 21,7 млн AҚШ долларига тенг бўлган 79,1 минг тонна қовун ва тарвуз экспорт қилган. Бу ҳақда Kazinform қўмитанинг расмий Telegram-каналига таяниб хабар беради.\nҚозоғистонда давлат аппарати самарадорлигини оширишга қаратилган қонун қабул қилинмоқда NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистон парламенти Сенати «Қозоғистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ҳокимият тармоқлари ўртасида ваколатларни қайта тақсимлаш масалалари бўйича ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги қонунни кўриб чиқди ва иккинчи ўқишда қабул қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nНур-Султанда Россиядан олиб келинган автомобил эгалари учун Сall-марказ ишга туширилди NUR-SULTAN. Kazinform – Нур-Султон полицияси фуқароларга Россия Федерациясидан олиб келинган автомобиллар бўйича маслаҳат бериш учун қўнғироқлар маркази рақамини ишга туширди, дея хабар бермоқда Kazinform Нур-Султан шаҳар полиция департаменти матбуот хизматига таяниб.\nЎзбекистоннинг 4 та ҳудудида синов тариқасида аҳолини рўйхатга олиш жараёнлари бошланди TASHKENT. Kazinform - 2021 йилнинг 11 ноябрь санасидан бошлаб, Андижон вилоятининг Хўжаобод тумани, Тошкент вилоятининг Юқори Чирчиқ тумани, Хоразм вилоятининг Хива шаҳри ҳамда Тошкент шаҳрининг Яшнобод туманида уйма-уй юриб, синов тариқасида аҳолини рўйхатга олиш жараёнлари бошланди. Бу ҳақда Kazinform Ўзбекистон Давлат статистика қўмитаси Telegram-каналига таяниб хабар қилади.\nЕвропа Иттифоқи Россиянинг «Aэрофлот» компаниясига санкция жорий қилиши мумкин NEW YORK.TASS-Kazinform - Европа Иттифоқи Польша-Беларусь чегарасидаги вазият туфайли декабр ойи бошида «Aэрофлот»га қарши санкциялар қўллаш имкониятини кўриб чиқмоқда. Бу ҳақда TASS Bloomberg Европа Иттифоқининг исми ошкор этилмаган амалдорига ҳавола қилган ҳолда ахборот тарқатганини маълум қилди, деб хабар беради Kazinform.\nГоловкин қозоғистонлик боксчиларни Жаҳон чемпионатидаги ғалабаси билан табриклади NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонлик профессионал боксчи, ўрта вазн тоифасида IBF/IBO йўналишлари бўйича жаҳон чемпиони Геннадий Головкин Қозоғистон бокс терма жамоасини Сербиядаги Жаҳон чемпионатидаги муваффақиятли иштироки билан табриклади, деб хабар беради Kazinform.\nҚозоғистонда ногиронлик нафақаларини тайинлаш жараёни соддалаштирилди NUR-SULTAN. Kazinform - Қозоғистон Меҳнат ва аҳолини ижтимоий ҳимоя қилиш вазирлиги «Ногиронлик бўйича ижтимоий тўловлар тайинлаш» ва «Ногиронлик бўйича давлат ижтимоий нафақаларини тайинлаш» проактив хизматларидан фойдаланишни осонлаштирди, деб хабар беради Kazinform.\nҚозоғистонда доллар курси яна кўтарилди ALMATY. Kazinform - Қозоғистон фонд биржасидаги (КASЕ) савдолар якунларига кўра тенгенинг долларга нисбатан курси бироз ошди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nЎзбекистон фуқароларини Словакияга ишга жалб қилиш бўйича меморандум имзоланди TASHKENT. Kazinform – Ташқи меҳнат миграцияси агентлигида Ўзбекистон Республикаси Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирининг биринчи ўринбосари Э.Муҳитдинов, Ташқи меҳнат миграцияси агентлиги бошлиғи Х.Умаров, Словакия Республикасининг мамлакатимиздаги Фавқулодда ва мухтор элчиси Я.Бори ва «SLOVMEDIA SK s.r.o.» кадрлар агентлиги вакили Т.Брецк иштирокида учрашув ташкил этилди. Бу ҳақда Kazinform Ташқи меҳнат миграцияси агентлиги Telegram-каналига таяниб хабар беради.\nҚозоғистонда 7 млн 753 минг киши вакцинанинг II-компоненти билан эмланди NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонда коронавирусга қарши эмлаш ҳақида маълумот эълон қилинди, деб хабар беради Kazinform ҚР Соғлиқни сақлаш вазирлигига таяниб.\nЎзбекистонга 9 ойда 1 миллиондан зиёд хорижлик турист келган TASHKENT. Kazinform - Давлат статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2021 йилнинг 9 ойида Ўзбекистон Республикасига туристик мақсадларда жами 1 135 621 нафар чет эл фуқаролари келган. Бу ҳақда Kazinform қўмитанинг расмий Telegram-каналига таяниб хабар беради.\n«Буюк дашт ўқитувчиси»: Ватандошлар ўртасидаги халқаро мусобақа якунланди NUR-SULTAN. Kazinform – «Буюк дашт ўқитувчиси» халқаро танлови натижалари эълон қилинди, деб хабар беради Kazinform «Ватандошлар жамғармаси» матбуот хизматига таяниб.\nҚозоғистонлик теннисчи жаҳон рейтингида юқорига кўтарилди NUR-SULTAN. Kazinform - Стол тенниси бўйича Қозоғистон терма жамоаси вакили Кирилл Герасименко жаҳон рейтингида ўз ўрнини яхшилади, дея хабар беради Kazinform Қозоғистон Республикаси Миллий Олимпия қўмитасига таяниб.\nМарказий Осиё давлатлари касаба уюшмалари кенгаши тузилди NUR-SULTAN. Kazinform - Тошкентда Марказий Осиё давлатлари касаба уюшмалари кенгаши тузилди, дея хабар беради Қозоғистон касаба уюшмалари Федерацияси медиа маркази.\nКоронавирус: Қозоғистоннинг 3 та вилояти «қизил» зонада NUR-SULTAN. Kazinform – 11 ноябр ҳолатига кўра, Қозоғистон ҳудудларидаги эпидемиологик вазиятни баҳолаш матрицасига кўра, Қозоғистоннинг учта вилояти «қизил» зонада қолмоқда, деб хабар беради Kazinform.\nБокуда кучли шамол эсмоқда: Жароҳатланганлар бор BAKU. Kazinform - Озарбайжон пойтахти – Боку шаҳрида кузатилаётган кучли шамол шаҳарликлар учун бир қатор асоратларни келтириб чиқарди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nКоронавирус: Қозоғистонда 505 беморнинг аҳволи оғир – ҚР ССВ NUR-SULTAN. Kazinform - 11 ноябр ҳолатига кўра, Қозоғистон ҳудудларида 37 594 нафар коронавирус инфекцияси (-32 411 КВИ+ ва 5 183 КВИ-) бўйича даволанмоқда, деб хабар беради Kazinform ҚР Соғлиқни сақлаш вазирлиги матбуот хизматига асосланиб.\nAтираулик 3 нафар каратэчи жаҳон чемпиони бўлди ATYRAU. Kazinform - Aтираулик уч нафар спортчи карате-до шотокан бўйича жаҳон чемпиони бўлди, дея хабар беради Kazinform.\nҚозоғистонда 1,9 мингдан ошиқ киши коронавирусдан тузалиб чиқди NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонда ўтган сутка давомида 1936 киши коронавирус инфексиясидан тузалиб чиқди, деб хабар беради Kazinform coronavirus2020.kzга асосланиб.\nҚозоғистонга Pfizer вакцинасининг қанча дозаси етказилди ALMATY. Kazinform - Қозоғистонга Pfizer вакцинасининг дастлабки 379 минг дозаси етказилди. Бу ҳақда Алмати аэропортида дори-дармонларни кутишдан сўнг журналистларга «СҚ-Фармация» МЧЖ матбуот котиби Aйгерим Смаилова маълум қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонда бир кунда 1219 та коронавирус ҳолати аниқланган NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонда коронавирус инфекцияси 1219 кишида ПЗР таҳлиллари билан тасдиқланди, деб хабар беради Kazinform coronavirus2020.kzга таяниб.\nТеннис: Қозоғистонлик спортчи Уругвайдаги турнирнинг иккинчи босқичига чиқди NUR-SULTAN. Kazinform - Қозоғистонлик Тимофей Скатов Уругвайда ўтказилаётган Монтевидео Челленжер турнирининг иккинчи босқичига йўл олди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонга Pfizer вакцинасининг биринчи партияси етказилди NUR-SULTAN. Kazinform - Президент топшириғига кўра ЖССТ томонидан тасдиқланган COVID-19 вирусига қарши Pfizer вакцинасининг биринчи партияси Қозоғистонга етказилди, дея хабар беради Kazinform.


Ахлоқ – умматнинг жони эрур. Қачонки жон соғлом бўлар экан, уммат ҳам бақувват, ғолиб ва азиз, мардонавор, барҳаёт бўлади. Аксинча, у фасод бўлса, уммат ҳалокатга йўлиқади, қуввати кетади, ёвларнинг муддаосига айланади ва душманларга нишон бўлади.\nXVI аср бошида Қобулда мавжуд бўлиб турган кичик подшоҳлик кўп ўтмай буюк империяга айланди. Бу Султон Заҳириддин Муҳаммад Бобур исмли зот хизмати бўлди.\nМусулмон давлатларининг юксалиши ва таназзулга юз тутишига қуйидагича умумий йўсин хосдир. Муайян бир халқ ўзига маълум бир жойда макон тутиб, униб-ўса боради.\nТурклар Ислом динини IX-X асрлардан Ўрта Осиёда яшаётган пайтларидаёқ қабул қилган эдилар. Жануб томон XI асрда силжий бошлаган туркларнинг бир шохобчаси Салжуқ бошчилигида Форсда жойлашиб қолиб, 1055 йилда Бағдодни босиб олди.\nИслом тарихи яна Бағдодга қайтади. IV бобда айтиб ўтилганидек, бу шаҳар Ҳалокухон ва унинг монгол сафдошлари томонидан вайрон қилинди.\nБу мамлакатга Исломнинг ёйилиш тарихи тўғрисида III бобда сўз юритилган эди. Синдлик рожа Даҳир VII аср охирида арабларнинг денгиз кучларига ҳужум қилмоқчи бўлиб турганида\nАрабистон ҳудудидан ташқарига чиқишда араблар икки халқ – Ғарб насронийлари ва Форс зардуштийлари билан жанг қилишга мажбур бўлган эдилар. Кейинроқ шарқий ҳиндлар билан олишувга тўғри келди.\nАл-Восиқ вафотидан кейин аббосийлар қудрати сўна бошлади, лекин Мутаваккил халифалик доирасида ҳали ҳам бир қанча гуруҳларни сақлаб келаётган эди.\nАббосийларнинг давлат ичида низолар чиқаришга, ҳокимлар обрўйини тўкишга, қимматчиликка, араблар билан мусулмонлар, яъни маволилар орасида жанжалларга олиб келган бузғунчилик тарғиботи – барчаси жам бўлиб уларнинг ҳокимият тепасига чиқишини тезлаштирарди.\nВатанида одамларни қиличдан ўтказиб, ўзларига йўл очган аббосийлар қисқа муддатда давлат тепасида мустаҳкам ўрнашиб олдилар. У ер-бу ерда қўзғолонлар кўтарилиб турар, бироқ икки аббосий уларга биринчи бўлиб қатъий чек қўйди.\nБиз яна сал орқага қайтишимиз лозим. Эсласангиз, Амир Муовия халифаликнинг Имом Хасан халифа деб эътироф этган шарқий қисми чегараларидан ҳам ташқари чиқаман, деб азму қарор қилган эди.


Космонавт Жонибеков: Рашидов ўзбекларнинг коинотга учишини истаганди (тўплам)\n- Оролбўйи дардини ёзган собиқ маҳбус Солижон Абдураҳмонов ҳақида ҳужжатли фильм. Марҳум президент Ислом Каримов вафотидан сўнг озод этилган яна бир сиёсий маҳкум – 68 яшар журналист Солижон Абдраҳмонов ҳақидаги ҳужжатли фильмни, тез орада, Озодликда тамоша қилинг. (ўзбек тилида видео)\n- Қирғизистонда норозилар олтин заводининг қурилаётган биносига ўт қўйди. Жалолобод вилоятининг Тўғизтўра туманида “Жи Эл Макмал девелопинг" олтин қазиб олиш ширкати томонидан қурилаётган бинога ўт қўйилди. (ўзбек тилида видео)\n- Космонавт Жонибеков: Рашидов ўзбекларнинг коинотга учишини истаганди! (ўзбек тилида видео)\n- Новқатдаги қотиллик ортидан тартиб посбонлари интизомий жазо олди. Ўш вилоятининг Новқат туманида содир бўлган қотиллик ва йигит-қизнинг бир гуруҳ ёшлар томонидан калтакланиши ортидан маҳаллий милиция ва прокуратура ходимлари жазоланди. Мазкур ҳодисалар юзасидан шу кунда учта жиноят иши очилган. (ўзбек тилида видео)\n- Цукерберг нима учун афсусланмоқда? Цукербергнинг муаммоси нимада ва Cambrige Analytica ширкати нима ўзи? Facebook билан бўлаётган можаро қозоғистон аккаунтарига қандай таъсир қилмоқда? (видео)\n- Тўғизтўрада маҳаллий аҳоли бир неча биноларга ўт қўйди ва милицияни тошбўрон қилди. 11 апрель куни Жалолобод видояти Тогуз-Торо тумани аҳолиси бир неча биноларга ҳамда Макмал конидаги «Джи Эл Макмал Девелопинг» ширкатининг махсус техникасига ўт қўйди. Одамлар олтин қазиш янги фабрикаси қурилишига қарши. (ҚРдан видео)\n- Назарбоев шаънига мақтовлар ва «100 та янги дарслик». Остонада "Янги гуманитар билим. Қозоқ тилидаги 100 та янги дарслик" лойиҳаси доирасида чоп этилган китоблар тақдимоти бўлиб ўтди. (ҚРдан видео)\n- NASA Ойга онлайн-тур ташқил қилди. (видео Настоящее время)\n- Бошпанасиз оралманлар ва судловлар. (ҚРдан видео)\n- Алёна Попова Леонид Слуцкийга қарши. Москвадаги суд пайшанба куни ҳуқуқ ҳимоячи Алёна Поповани 20 минг рубл жаримага тортди. Аёл жинсий шилқимликларда айбланган Давлат Думаси депутати Леонид Слуцкийнинг истеъфосига талаб қилиб акциялар ўтказмоқда. (Директ видеоси)\n- Церебрал фалаж ташҳиси қўйилган Олтинбек IT-дастурчи бўлди. (Директ видеоси)\n- Қозоқбоев: Бабанов Москвада тадбиркорлик билан шуғулланмоқда. «Республика-Ата Журт» парламент фракциясининг собиқ етакчиси Омурбек Бабанов Москвада тадбиркорлик билан шуғулланиб келмоқда. Бу ҳақда фракция аъзоси Руслан Қозоқбоев маълум қилди. (ҚРдан видео)\n- Петропавловскда уйларни сув босмоқда. Петропавловска ҳовли ва уйларни эриган сувлар босмоқда. (ҚРдан видео)\n- Кемероводан сўнг: Россияда ёнғин хавфсизлиги текширилмоқда. (Директ видеоси)\n- Космонавтика куни. «Олға!» (фотогалерея)


Фарзандидан воз кечмоқчи, сотмоқчи бўлиб туғруқхона ёки бошқа хилват жойларга ташлаб кетаётган оналар, жигарбандини тан олмаган оталар борлиги ҳақида эшитганмиз. Нима учун улар бундай қабиҳ ишга қўл урмоқда? Муаммонинг асл сабаби нимада?\nРеспублика болалар ижтимоий мослашуви маркази бош мутахассиси Дилноза Ҳусанова билан суҳбатимиз шу оғриқли мавзу ҳамда Президентимизнинг “Етим болалар ва ота-онасининг қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни ижтимоий ҳимоя қилишни кучайтиришга оид қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарорининг аҳамияти ҳақида бўлди.\n– Боласидан воз кечиш шунчаки жўн иш эмас. Бир кунлик ёки бир лаҳзалик қарор билан бу жиноят содир этилмайди. Руҳий муаммолар қуршовида қолган аёлгина боласидан воз кечиши мумкин. Ҳаёт синовларига дош беролмаслик, моддий ва руҳий қийинчиликлар уларни баъзан шунга мажбур қилади. Айрим ҳолларда эса турмуш қурмаган қизларимизнинг енгил-елпи ҳою-ҳавасга берилиб, ҳаёти барбод бўлаётгани ҳам бор ҳақиқат. Уларни тўғри йўлга бошлаш, оғир шароитларда ёрдам бериш, фожианинг олдини олишга эса барчамиз бирдек масъулмиз. Фаолиятимиз мазмуни, асосий мақсадимиз ҳам шу аслида.\nКуни кеча Президентимизнинг “Етим болалар ва ота-онасининг қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни ижтимоий ҳимоя қилишни кучайтиришга оид қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарори оммавий ахборот воситаларида эълон қилинди.\nУнга кўра, Меҳрибонлик уйларида тарбиялаш амалиёти босқичма-босқич камайтирилади. Қарорнинг муҳим жиҳатларидан бири 2019-2023 йилларда Меҳрибонлик уйларини ноинституционаллаштириш дастурини ишлаб чиқиш белгиланганидир. Ўз навбатида, оила институтини мустаҳкамлаш, ижтимоий етимликнинг олдини олиш, шунингдек, Меҳрибонлик уйларини босқичма-босқич кам комплектли болалар шаҳарчаларига ҳамда ижтимоий муассасаларнинг бошқа муқобил шаклларига ўтказиш кўзда тутилган. Бундан ташқари, "Ишонч телефони" орқали етим болалар ва ота-онаси қарамоғидан маҳрум бўлган болаларга ёрдам кўрсатиш тизими ташкил этилади, уларнинг ҳуқуқлари таъминланади.\nБундан кейин етим болалар ва ота-онаси қарамоғидан маҳрум бўлган болалар билан тизимли ишлар олиб борилади. Жумладан, қарорга мувофиқ етим болалар ва ота-онаси қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни ҳимоя қилишни кучайтириш бўйича “Йўл харитаси” тасдиқланди. Болаларни тарбиялаш учун оилага қабул қилаётган (патронат) васий ва ҳомийликка номзодларни, фарзандликка олаётганлар ва оилавий болалар уйларининг тарбияловчи ота-оналарини танлаш ҳамда кузатиб бориш тизими такомиллаштирилади.\nЎз навбатида, болалар оиласидан ажратилишининг олдини олиш, институционал муассасаларда тарбияланаётган болаларнинг оиласига қайтарилиши, яъни реинтеграцияси бугунги кунда фаолият олиб бораётган давлат таълим ва тарбия муассасалари, жумладан, Меҳрибонлик уйлари ва ҳатто ихтисослаштирилган мактаб-интернатларнинг асосий вазифасига айланиши лозим. Чунки бу муассасаларда таълим-тарбия жараёни қанчалик мукаммал таъминланмасин бу ерда болалар ўз яқинлари билан барқарор эмоционал илиқ муносабатларни ўрнатиш эҳтиёжини қондира олмайди. Энг қадрли инсонлари томонидан қўллаб-қувватланиш, рағбат, мунтазам ғамхўрлигидан фойдаланиш имкониятига эга бўлмайди.\nМуассасага моддий қийинчиликларни рўкач қилиб фарзандини жойлаштириш истаги билан мурожаат қилган ота-оналарга мазкур муассасанинг ҳар қандай тўкис шароити оила соғинчи ва ота-она меҳрига ташналик ўрнини боса олмаслигини тушунтириш зарур. Бугунги кунда кам таъминланганликни сабаб қилиб кўрсатиб фарзандини Меҳрибонлик уйига жойлаштириш истагини билдираётган ота-оналар ҳам кам эмас. Бундай ота-оналарда фарзандини қандай қийинчилик бўлмасин ўз бағрида тарбиялаш зарурлиги бўйича онгли муносабатни шакллантириш лозим. Моддий ва иқтисодий қийинчиликларни бартараф этиш мақсадида уларни ҳунарга ўргатиш, иш билан таъминлаш, даромад манбаига эга бўлишига ёрдам бериш оила таназзулининг олдини олишда муҳим чорадир.\n– Ота-онанинг ажрашиши ва бошқа турмуш қуриши сабабли ўртадаги фарзандини Меҳрибонлик уйига жойлаштириш ҳолатлари ҳам кузатилмоқда.\n– Бундай вазиятларда ота-оналарга уларнинг давлат ва фарзанд олдидаги бурч ҳамда мажбуриятларини, эр-хотинлар ўртасидаги шахсий адоват ёки келишмовчиликлар боланинг “керак эмас буюм”дек “четга ажратиб” қўйилишига сабаб бўлмаслиги кераклигини эслатиш муҳимдир. Шундай қилинади ҳам. Афсуски кўп ҳолларда ажрашишнинг олдини олиш имкони бўлмайди.\nЖаҳон тажрибасида, хусусан, Англия, АҚШ, Жанубий Корея, Чехия ва бошқа ривожланган мамлакатларда 10 ёшгача бўлган болани институционал муассасаларга жойлаштириш қатъий маън этилади. Болаларнинг ота-онаси билан яшаш имкони бўлмаган тақдирда улар номзод фостер, яъни болани тарбиялаш борасида махсус тайёрланган оилаларга маълум бир муддатга жойлаштирилади. Бу боланинг оилавий ҳаёт тажрибасини эгаллаши, “она” ва “ота” деб аталмиш ягона инсонга ҳиссий боғланиш имконини таъминлайди.\nБир сўз билан айтганда, Президентимизнинг “Етим болалар ва ота-онасининг қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни ижтимоий ҳимоя қилишни кучайтиришга оид қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарори юқорида келтирилган муаммоларнинг ечими бўла олади. Бундан кейин ҳам мамлакатимизда қийин ҳаётий вазиятдаги оилаларни қўллаб-қувватлаш тизимини кучайтириб, болаларни васий (ҳомий) оилаларга, тутинган оилаларга бериш тизими такомиллаштирилиши ижтимоий етимликнинг олдини олишда қўл келади.\nДругие материалы в этой категории: « Муфтий ҳазрат Сирдарё вилоятидаги масжидларга ташриф буюрди\tФарғонийнинг 500 йил аввал кўчирилган китоби нусхаси Фарғонага қайтарилади »


Мисрда ислом санъати дурдоналари масжидлардан музейларга олиб ўтилади\n14:57 / 06.01.2017\nМиср масжидларидаги тарихий ҳамда бадиий қийматга эга бўлган ноёб буюмлар мамлакат музейларига берилади. Бу ҳақда Мисрнинг қадимий ёдгорликлар бўйича вазири Ҳолид ал-Онаний маълум қилди.\nУнинг сўзларига кўра, қадимий ёдгорликлар вазирлиги ва вақфлар иши бўйича вазирлик (диний мулк) “тарихий қийматга эга бўлган буюмларни масжидлардан мамлакат музейларига бериш бўйича келишув лойиҳасини тайёрлашмоқда”. Вазирнинг аниқлик киритишича, бу биринчи навбатда, Қоҳирадаги “Ал-Ҳуссайний”, “Ар-Рифаий” ва “Ал-Аҳмадий” каби машҳур масжидларга тегишли.\nАл-Онанининг таъкидлашича, бу борадаги барча қарорлар юқоридаги ҳар икки вазирлик томонидан ташкил этилган комиссия томонидан қабул қилинади. Бундан ташқари, у “музейлардан жой оладиган барча буюмларнинг ўрнини уларнинг аниқ нусхалари эгаллаши” борасида ҳам ваъда берди. Мисрлик вазирнинг қўшимча қилишича, бундай чоралар “ноёб буюмлар ўғирланишининг олдини олиш” мақсадида қабул қилинмоқда.\nМаълумот учун, ўтган ҳафта “Ар-Рифаий” масжидидаги миср қироллик оиласига тегишли сағанадан олтита ноёб кўза ўғирланди. Улар XIV аср бошида тайёрланган бўлиб, катта бадиий қийматга эга бўлган.\nИслом санъати соҳасидаги мутахассисларга кўра, айни дамда Мисрнинг турли масжидларида тахминан 300 га яқин ўта ноёб буюмлар мавжуд.


Ўтли сатрлари элнинг қалбида… - Ishonch.uz\nБош саҳифа Ўзбекистон Ўтли сатрлари элнинг қалбида…\nЎтли сатрлари элнинг қалбида…\nХива, бу гумбаз, минора, нақш-у нуқра\nТокчада қолган китоблар одамийлик\nПаҳлавон Маҳмуд сўзин ёд олди\nМашриқ-у Мағрибда машҳур\nШеърни ўқир экансиз, она юртга меҳрингиз жўшиб, қалбингиз ғурурга тўлиб бораверади. Бу ғурур эса аждодларга муносиблик масъулиятини елкангизга ортиб қўяди. Шу шеърнинг ёзилганига роппа-роса 50 йил тўлибди.\n«Бу асар кўпгина залворли шеърлар қатори ҳамон яшамоқда. Яшамоқда ҳам йилдан-йилга умрига-умр қўшилибгина эмас, кучига-куч, гўзаллигига-гўзаллик қўшилиб, ихлосмандларининг давраси янада кенгайиб, яшашни давом эттирмоқда. Ватан ҳақидаги яхши, жозибали шеърнинг дунёга келиш санаси бор, лекин кетиш санаси йўқ. Бундай асарлар ўз ўқувчилари билан уларнинг бағрида доимо яшаб қолади» деб ёзган эди академик Бахтиёр Назаров мазкур шеър ҳақида.\nХоразм тарихи ҳақида хўб ва кўп ёзган ижодкорлар бошида унинг муаллифи – Эркин Самандар исми тилга олинса, не ажаб. Шоир ижодида бундай гўзал асарлар кўп.\nАдибнинг «Жавоҳир», «Аждодлар қиличи», «Башорат», «Жалолиддин Мангуберди», «Арабмуҳаммад Баҳодирхон» каби драмалари, «Паҳлавон Маҳмуд Пирёрвалий», «Суянч», «Минг отлилар диёри» сингари қисса ва бадиалари, «Дарёсини йўқотган қирғоқ», «Тангри қудуғи», «Қудуқ тубидан садолар» «Султон Жалолиддин», «Қуюн юзлари ёхуд Огаҳий» романларида тарихимизнинг ёрқин ва рангсиз саҳифалари акс этган. Йигирмадан зиёд шеърий тўпламлари, «Осмоннинг тош тулпори», «Олтин сандиқ», «Қўшиқ излаб», «Самарқандни ошиқлар қурган» каби достонлари мухлислар қалбидан жой олган. Шоирнинг юздан ортиқ шеърларига куй басталанган.\n«Тақдир йиллар давомида менга иккилик этмайдиган, ҳар қандай шароитда ҳам мени ташлаб кетмайдиган содиқ дўстни – қаламни берди. Дарҳақиқат, ҳар қандай кунимда у мен билан бирга бўлди. Ҳозир ҳам мен билан. Шодумон дамларда қандай куйлаган бўлса, дилим озорланган пайтларда ундан ҳам кучлироқ куйлади, дод солди, йиғлади, йиғлатди. Мени олис тарих сари етаклаб, мозийнинг дард-у аламларига ошно этди, зарур вақтларда юрагим яраларига малҳам қўйди. Ундан ўтли-ўтли сатрлар, дардли саҳифалар, изтиробли, фожиали асарлар яратилди. Уларда буюк аждодларимизнинг мунаввар сиймолари бўй кўрсатди» дейди адиб «Қаён борсам, Самандарман…» китобининг хотимасида.\nЭркин Самандар нафақат улкан адиб сифатида, балки салоҳиятли раҳбар, жамоат арбоби сифатида ҳам жамият ривожига муносиб ҳисса қўшган инсон. Узоқ йиллар «Хоразм ҳақиқати» газетасига бош муҳаррирлик қилди. Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари бўлиб ишлади. Кўплаб хайрли ишларга бош бўлди.\nБугун ижод мактаби сифатида ёш авлодга адабиёт сирларини кашф этишга кўмаклашаётган масканнинг тамал тошини Эркин Самандар қўйган десак муболаға эмас. «Хоразм ҳақиқати» газетасига бош муҳаррир пайтлари Қиёт қишлоғида бўлганида, Огаҳий ўз қўли билан эккан тут дарахти ҳақида гапириб беришади. Кексалардан бири Огаҳийни кўрганини айтади. Бу ерлар «Мироблар ўрами» бўлганини, улуғ шоир ҳам шу ерда яшаганини эшитган адиб Огаҳий эккан тут қаршисида узоқ ўйга толади. Қисқа фурсатда пахтазор боғга айлантирилиб, Огаҳий боғи ва уй-музейи барпо этилади. Бугун ҳам Огаҳий эккан тут мева бермоқда. Боғда кўплаб яхши инсонлар қатори Эркин Самандар эккан дарахтлар ҳам мева ва соялари билан ҳаёт бардавомлигига ҳисса қўшаётир.\nХалқимизнинг суюкли фарзанди, шоир ва ёзувчи, драматург Эркин Самандар муборак ёшни қаршилади. Бугун ҳам ўз ижоди билан ўз мухлисларини мамнун қилаётган ижодкорни қутлуғ ёш билан қутлаб, асарлари асрлар оша суйиб ўқилишини тилаймиз.\nАввалги саҳифаЎрмон хўжалиги ҳисоботи: ўтган давр мобайнида 428 гектар янги ўрмонзорлар барпо этилган\nКейинги мақолаЁғ тақчиллиги бўлмайди!


Эстония пойтахти Таллин марказидаги биродарлик қабристонида дафн қилинган совет аскарлари хокларини эксгумация қилиш ишлари якунланди.\n02 июл 2022, Тошкент вақти: 13:29\nЭстония Мудофаа вазирлиги хабарига кўра, 12 та қабр топилган. Аскарларнинг хоклари кимга тегишли экани аниқланидан сўнг¸ улар июнь ойи охирида Таллиндаги ҳарбий қабристонда қайта дафн этилади. Совет аскарлари хотирасига ўрнатилган ҳайкал ҳам шаҳар марказидан шу ерга кўчирилган. Ҳайкал ва аскарлар хокининг кўчирилиши Таллинда оммавий тартибсизликлар келтириб чиқарди ва Россиянинг кескин танқидига учради. Москвада кремлпараст ёшлар ташкилотлари Эстония элчихонаси биносини қамал қилди.


Мактабларда ўқув йили қачондан ва қай тартибда бўлиши маълум қилинди - EFFECT.UZ\nМактабларда ўқув йили қачондан ва қай тартибда бўлиши маълум қилинди\n. 12:02 | 04.09.2021\nХалқ таълими вазири Шерзод Шерматов 6 сентябрдан тўлиқ анъанавий бошланади, гибрид шаклдан бутунлай воз кечилганини айтди. Бу ҳақда у айни вақтда бўлиб ўтаётган очиқ мулоқотда таъкидлаган.\nОчиқ мулоқотда вазир бу йил дарслар гибрид тарзда (ҳам онлайн, ҳам офлайн) бўлмаслигини маълум қилди. Унинг қайд этишича, бу ўтган йили ўзини оқламаган ва жиноятчилик кўпайган.\nҚолаверса, ХТВ ўтказган сўровномада қатнашган 94 фоиз ота-она ўқув йили анъанавий бўлишини хоҳлашини билдирган.\nМаълум қилинишича, параллель равишда телевидение орқали онлайн дарслар ҳам бериб борилади. Бу дарслар коронавирусга чалиниб қолган болалар, карантинга ёпилиши мумкин бўлган мактаб ўқувчилари учундир.\nTeglar:Maktab, ўқув йили, Халқ таълими вазири\nМарказий разведка бошқармаси ўз айғоқчиларини Афғонистондан олиб чиқди\nХалқ таълими вазири Қашқадарёда парта йўқлиги сабаб полда дарс қилган болалар ҳақидаги хабарга муносабат билдирди\nОғриқли мавзу – Беайб фарзандингизни ўкситиб қўйманг!\nБиринчи сентябрдан мактабларда дарслар гибрид шаклда давом этади


Яшасин президент! Бир ўзи билгувчидир.\nЭййёмон қилдие! Ёмон қилди! Шунақаям савол берадими?! Президентга-я?! Ўзбекнинг кўзи кўриб, қулоғи эшитмаган савол берди!\nПрезидентнинг ўзиданам ўтди-да. Мамлакатнинг энг маҳмадана ёшлари олдига чиқиволиб арининг уясини ўзи қўзиб қўйди.\n“Люббой саволингга жувоб бо, атвичаю”, дегандай қилди.\nБунақа гапдан кейин сўрашади-да! Сўрамаса тили танглайига ёпишиб қолмайдими!\nТелевидение кафедраси талабаси берган ўша саволнинг мағзи будир:\n- Мамлакатда инқилобий вазият етилиб келмоқда. Инқилоб вақтида ўзингизни қандай тутасиз? Сизни ўлимга ҳукм қилишлари эҳтимоли катта. Ўлимга Саддам Ҳусайндай тик боришга тайёрмисиз ёки бизга дўст бўлган Шимолий Кореяга кетворасизми?\nПрезидент бўғзига ёпирилган аччиқни ғилт этиб ютди – телевизорда кўрдик-да – “жувоб”ни узоқ чайнади.\nМедведев журналистика факултетида\nТелевидение кафедрасининг бетаъсир талабаси қониқмади. Президентни “бурчакка тақаб” туриволди:\n- Аниқ ва конкрет айтсангиз: Қатл қилинишга тайёрмисиз, ғояларингизни деб ўлишга тайёрмисиз, йўқми?\nПрезидентнинг “Тайёрман”, дейишдан бошқа иложи қолмади.\nМГУнинг Журналистика факультети талабалари гурас-гурас кириб-чиқавериб поллари ёйилиб кетган аудиториянинг дарс тахтаси олдида галстуксиз турган йигит Россиядай экс-азамат ўлканинг президенти эмас, оддийгина, чуваккина Дмитрийжон бўлиб кўриниб кетди кўзга.\nТомошабин – ношукур банда. Унга иссиқ ҳам ёқмайди, совуқ ҳам. Илимилиқ эса, тем более.\nРоссиянинг экс-жорий-бўлғуси президентлари сайлов-сайлов ўйнаб маъни-бемаъни саволларга “атвичаю”дан қўллари бўшамай турган пайтда ва умуман кейинги 20 йилдан бери Ўзбекистон президентига биров бир савол берай демайди.\nСавол берган ҳам ўзи, жавоб берган ҳам ўзи.\nМақтаган ҳам ўзи, танқид қилган ҳам ўзи.\nЎтган ҳафтада, чилланинг қоқ ўртасида тақдир инъом этган бир ҳафталик таътилда болишни қучоқлаб телевизор кўрдим.\nАхборот “Республика Вазирлар Маҳкамасининг 2011 йилнинг асосий якунлари ва 2012 йилда Ўзбекистонни ижтимоий-иқтисодий ривожлантиришнинг устувор йўналишларига бағишланган” мажлиси тўғрисида ҳикоя қилди.\nЯна ўша ҳолат. Президент жон куйдириб “Жаҳон иқтисодиëтида кузатилаëтган ўзгаришлар авваламбор турли салбий тенденциялар ҳақида” гапираяптию йиғилишда иштирок этаётган “Давлат ва хўжалик бошқаруви органлари, Қорақалпоғистон республикаси Вазирлар кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари раҳбарлари, Олий Мажлис Сенати ва Қонунчилик палатаси қўмиталари раислари, Ўзбекистон республикаси президенти девони, Вазирлар Маҳкамасининг ижро этувчи аппарати масъул ходимлари, матбуот вакиллари” Президентга қулоқ солай демайдия! Ҳаммаси дафтарига бир нарсалар ёзиш билан банд.\nКим билади нима ёзишаётганини?!\nКим билади, кеннойиларимизга ишқ мактуби ёзишаяптими?!\nБалки кеннойиларимизнинг кундошларига ёзишаётгандир?\nИслом ака эса, боодоб одам эмасми, бир нарса дейишга тортинади. “Ҳой, барака топкурлар, қулоқ солинглар, нутқимнинг матнини оласизлар ёки ЎзАдан ўқиволарсизлар, мен сизларга гапираяпманми, деворгами?” демайди.\nТўғри, баъзи оғзига кучи етмаганлар мулозимлардан бош кўтармай ўтиришни Каримовнинг ўзи талаб қилади, дафтарига ёзмай ўтирадиганнинг жони нечта экан, дейди.\nЁлғон, деймиз бунга жавобан. Душманлар бўҳтони, деймиз.\nҲамма гап мулозимларнинг эринчоқлигида, мамлакатдаю дунёда нима бўлаётганига қизиқмаганида.\nАгар қизиққанларида эди, президентдан “Ислом ака, ахир 2 йилгина олдин жаҳон иқтисодий инқирозининг Ўзбекистонга таъсири йўқлиги ҳақида гапиргандийз, бу ҳақда китоб ҳам ёзувдийз, нега энди бугунга келиб аксини гапираяпсиз”, деб сўраган бўлардилар.\nСўрамайдилар. Сўрашни билмайдилар.\nШунинг учун ҳам савол берган ҳам президентнинг ўзи, жавоб берган ҳам.\nМақтаган ҳам ўзи, танқид қилган ҳам ўзи. Бир ўзи билгувчидир.\nАхборотнинг репортажини кўраркан, қулоғим Ислом акадаю кўзим тасвирда. Бир пайт камера саройнинг чароғон шифтини кўрсатди. Санашга улгуриб қолдим. Шифтнинг биринчи айланасида 31 та чироқ ёниб турибди. Иккинчи ва ундан кейинги айланаларни санашга улгурмадим.\nАна, бораканку, электр. Ёниб турибдику!\nИнтернет, айниқса бу йил, ёт унсурларнинг Ўзбекистонда газ тақчил, ёруғлик тақчил, деган хабарларига тўлиб кетди.\nБиттаси ҳатто 90-йиллар бошида Арманистонда пайдо бўлган бир жумлалик латифани эслади.\n“Хайрли кеч, жаноб президент, кечки кўрсатувларимизни бошлаймиз”, деб бошларди экан дастурни ўша даврда Арманистон ТВси диктори. Чунки, электр фақат президент саройида бўлган эканда!\nБугунги Ўзбекистонни 20 йил олдинги Арманистонга ўхшатиб бўладими? Албатта, бўлмайди!\nЎзбекистон ТВси диктори дастурларни фахр билан “Ассалому алайкум, давлат ва хўжалик бошқаруви органлари, Қорақалпоғистон республикаси Вазирлар кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари раҳбарлари, Олий Мажлис Сенати ва Қонунчилик палатаси қўмиталари раислари, Ўзбекистон республикаси президенти девони, Вазирлар Маҳкамасининг ижро этувчи аппарати масъул ходимлари” деб бошлаши мумкин.\nТилга олинганларнинг уйларида бу йил бирон марта ҳам чироқ ўчгани йўқ, деб қатъий ишонч билан айта оламиз.\nАлбатта, агар уларнинг ўзлари “Чироқ ўчди”, ўйини ўйнаб қўймаган бўлсалар.\nҲар ҳолда мулозимлар ўйин ўйнамаётган бўлсалар керак. Чунки Маркс бобонинг “Манифест”идаги биринчи жумлани сал ўзгартириб айтсак, ”Евроосиё бўйлаб бир шарпа кезиб юрибди. Инқилоб шарпаси”.\nРоссиялик талабанинг президентга қўрс савол беришига изн бериш билан, Кремл сиёсий технологлари Дума сайловларидан кейин қайнай бошлаган инқилоб чойнаги қопқоғини бироз кўтариб қўйган бўлдилар.\nЎрта аср табибларининг беморнинг “ҳаром қони”ни чиқаришига ўхшаган бу тадбирдан қанчалик фойда чиқиши ҳозирча белгисиз.\nЎзбекистонда эса, Кремл тутумининг аксини кўрамиз. Бу мамлакатда сув тўла чойнакни совутгичнинг музхонасига тиқиб қўйишган.\nҲамма тешиги ёпиқ чойнакни ичидаги қайнаётган сув портлатиб юборганидек, муз ҳам чойнакни ёриб юборишини ҳисобга олишмаётганга ўхшайди.


Амриддин Бердимуродов. Спитамен ва Клеопатра - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Илм ва фанТарихАмриддин Бердимуродов. Спитамен ва Клеопатра\nЧоп этилган 18.04.2014 МуаллифZiyouz.uz\nТаниқли қадимшунос олим Амриддин Бердимуродовнинг газетамизнинг 2006 йил 12 май сонида босилган “Cпитамен қизининг қисмати ёхуд маъбудага айланган асира” саралавҳали тадқиқот мақоласи: “Эрамиздан олдинги 329-йили юнон фотиҳи Искандар Мақдуний Туронга қўшин тортиб келганда унга қарши мардонавор жанг қилган сўғд баҳодири Спитамен жасоратини билмаганлар кам”, деган жумла билан бошланган эди. Мақолада Спитаменнинг юнонлар қўлига асира бўлиб тушган гўзал қизи Апамоҳнинг лашкарбоши Селевкка узатилиши, улар никоҳидан туғилган Антиох I Сотер иқтидорли лашкарбоши ва тадбиркор ҳукмдор бўлиб етишгани, эрадан олдинги 281-йили отаси ҳалок бўлгач, тахтга чиққани, унинг фармони билан Туронда катта шаҳар қурилиб, Антиох номи берилгани ҳақида сўз борганди.\nМалика Апамоҳ Селевк ва Антиохлар салтанатида кўплаб маданий тадбирларга бошчилик қилган. Евфрат дарёсининг ўнг ва чап қирғоқларида қад кўтарган Селевкия ва Апама шаҳарлари театр ва саройлари, ибодатхона ва ҳунармандлик устахоналари билан машҳур бўлган. Бир пайтлар Рим империяси ва Парфия давлатларига бўйсунган бу шаҳарлар ўрни қадимшунослар томонидан ўрганилаётир. Муаллиф бу ҳақдаги мақоласини “Сўғдиёнада туғилиб, тақдир шамоли мусофир юртларга учириб кетган гўзал Апаманинг қисмати ҳақида биз билган тарих ҳозирча шундан иборат”, дея якунлаган эди.\nСўнгги йилларда Амриддин Бердимуродов Италиянинг Болонья ҳамда Япониянинг Киото шаҳарларида бўлиб, бу ҳақдаги изланишларини давом эттирди. Қуйида сўғд баҳодири Спитамен қизининг сўнгги авлодларига доир воқеалар талқини билан танишасиз.\nСўғдиёнада Искандарни энг сара лашкарларидан жудо этган баҳодир Спитамен қадимги дунёнинг машҳур қаҳрамонларидан бири сифатида маълум. Эрамиздан олдинги 329 йили Эронни тор-мор қилиб, Доро III ни қочишга мажбур қилган юнон фотиҳи Туронда қаттиқ зарбага дуч келишни хаёлига келтирмаганди. Бақтрияликлар ва сўғдлар янги пайдо бўлган ёвга қарши қаттиқ жанглар олиб боришиб, кўп сонли қўшинларни қириб ташлайдилар. Босқинчилик юришларида бирор бир талофат кўрмай келаётган юнонлар энг сара жангчиларидан жудо бўлади. Бир жангда Искандарнинг ўзи ҳам қаттиқ яраланиб, ўлишига оз қолган. Спитамен зарбаларидан юрак олдириб қўйган Искандар унга сулҳ таклиф қилади ва Сўғдиёнага ҳокимликни ваъда қилади. Аммо Спитамен Ватанининг бир қисмини ёв қўлида қолдириб, қолган қисмида давр суришни хоҳламайди. Курашни давом эттиради.\nСпитамен хоинлар фитнаси билан ўлдирилгач, Искандар енгил тин олади. Сўғдиёнага Оролий исмли кишини ноиб тайинлаб, Ҳиндистонни забт этишга отланади. Ҳиндистон истило қилингач, Искандар Эронга қайтиб келиб, кўпдан буён ўйлаб юрган режасини амалга оширади. Тарихчиларнинг ёзишича, Искандар Шарқ ва Ғарб халқларини қориштириб, юнон-македон маданиятини бутун дунёга ёйиш, сўнгра барча халқлар устидан мутлақ ҳукмдор бўлишни орзу қилган экан. Бу орзуни рўёбга чиқариш учун кўплаб тадбирларни амалга оширади. Истило қилинган халқларнинг ибодатхоналарига кириб, уларнинг худоларига сиғинади. Маҳаллий халқлар либосини кийиб, айрим урф-одатларни жорий қилади. Бу билан сафдошлари таъна-дашномига ҳам қолади. Аммо фикридан қайтмайди. Сўза шаҳрида ўтказилган улкан тўй маросимида тўқсонта сафдошини туронлик ва эронлик аслзода қизларга уйлантиради. Барча келинлар сепи учун хазинадан катта бойлик ажратади.\nНикоҳ тадбирини Искандарнинг ўзи бошлаб, Эрон подшолари Доро ва Артаксерис III нинг қизларига уйланади. Тўққиз минг меҳмон қатнашган тўйда ҳар бир иштирокчига олтин қадаҳ улашилади. Спитаменнинг асира қизи Апамоҳ ва лашкарбоши Селевкларнинг никоҳи ҳам шу тўйда бўлган.\nОрадан йиллар ўтиб, аксарият келин-куёвлар ажрашиб кетишган. Аммо лашкарбоши Селевк гўзал Апамоҳни чинакамига севиб қолган. Улар узоқ яшаб, фарзандларини камолга етказганлар.\nИскандар вафот этгач, империянинг катта бўлаги моҳир лашкарбоши Птоломейга, Шарқда жойлашган қисми эса унинг сафдоши Селевкка тегади. Тигр дарёсидан Сирдарёгача бўлган бепоён ўлкалар, шунингдек, Апамамоҳнинг юрти Сўғдиёна ҳам Селевк ихтиёрига ўтган эди. У асос солган селевкийлар сулоласи эрамиздан олдинги 64-йилгача давом этади ва бу сулола вакиллари 248 йил тожу тахтда бўладилар.\nСелевк I Парфия, Бақтрия ва Сўғдиёнанинг ҳудудида етмишдан ортиқ шаҳарлар қуриб, уларга отаси, онаси, хотини Апамоҳ, ўғли Антиох ва ўз номини берган. Селевк I армия ва маҳаллий зодагонларнинг кўмагига суяниб давлатни бошқарган. Бақтрия ва Сўғдиёнада Селевк I зарб қилдирган тангалар эркин муомалада бўлган. Афросиёб, Варахша, кўҳна Термиз ва Дарбанд қишлоғидан топилган тангалар бу фикрни исботлаб турибди. Машҳур Амударё хазинасидаги Селевк I тангалари сони 47 та. Бундан ташқари, унинг даврида Бақтрияда зарбхоналар ҳам фаолият кўрсатган.\nСелевкийлар сулоласида ота-она, бобо ёки момо исмини ўғил-қизларга қўйиш одати кенг расм бўлган. Шу сабабли бу сулолада ўнлаб Селевклар, Апамалар, Антиохлар, Лаодикалар учрайди. Тарихчилар бу чалкашликни бартараф этиш учун уларни биринчи, иккинчи ва ҳоказо деб атайдилар. Италиянинг Неапол шаҳридаги музейда Селевк I нинг тошдан ясалган бюсти сақланган.\nМанбаларда ёзилишича, юксак ақл-идрокли Апамоҳ эрининг ишларига яқиндан кўмак берган, Осиёда юзага келган айрим низоларни бартараф этишда ҳукмдорга тўғри йўл кўрсатган. Шу боис Селевк I осиёликларга хайрихоҳлик билан қараган. Милетликлар ибодатхоналарига Апамоҳнинг улкан ҳайкалини ўрнатишиб, илоҳага сиғингандек сиғинганлар. Ибодатхоналарда подшо Селевк I шарафига айтиладиган мадҳияларга Апамоҳнинг номи ҳам қўшиб айтилган. Селевк I Апамоҳ шарафига тўққизта шаҳар барпо қилган. Бу шаҳарлар ном-нишонсиз йўқолиб кетмаган. Уларнинг айримлари ҳозир Туркияда – Евфрат дарёси қирғоқларида сақланиб қолган.\nЖўғрофий жойланишига кўра, бу шаҳарлар Шарқ ва Ғарбни боғлаб турувчи Буюк Ипак йўли чорраҳасида жойлашган. Уларни археологик қазиш ишларида ЎзФА Археология институти етакчи илмий ходими Козим Абдуллаев қатнашган эди.\nАнтик давр манбаларида ёзилишича, Апамоҳ эрамиздан олдинги 300-йили тахминан эллик ёшида Сурияда вафот этган. Селевк I ўлдирилгач, Антиох I отаси тахтига ўтиради. Ёшлигиданоқ яхши тарбия олган Антиох I онаси Апамоҳнинг Ватани Туронда бўладиган савдо муносабатларига катта эътибор берган. Кўҳна Турон ҳудудидаги ёдгорликлардан 130 дан зиёд Антиох I тангалари топилган. Жом қишлоғидан топилган кумуш тангада унинг расми бор. У вафот этгач, Антиох II тахтга ўтиради. У малика Апамоҳга набира бўлади. Тарихий манбаларда, Антиох II нинг ҳукмронлик даври унчалик осойишта бўлмагани ҳақида ёзилган. У Кичик Осиёдаги низоларни бартараф этиш учун бу ҳудудда катта мавқега эга бўлган Акайнинг қизи Лаодинага уйланади. Миср билан келишмовчиликларни тинчитиш эса учун унинг ҳукмдори Птоломейнинг қизи Береникани ўз никоҳига олишга мажбур бўлади.\nАнтиох II нинг Селевк II ва Антиох номли икки ўғли бўлган. Унинг қўққисдан содир бўлган ўлимидан сўнг тахтга катта ўғли Селевк II ўтиради. У тахтни эгаллагач, отаси заҳарланишида ўгай онаси Берениканинг қўли бор, деган гумон билан Береника ва унинг ўғлини ўлдиртиради. Бу хабарни эшитган Миср ҳукмдори Птоломей Селевк II га қарши уруш бошлайди… Селевк II нинг вафотидан сўнг ўрнига эрамиздан олдинги 243-йили туғилган Антиох III тахтга ўтиради.\nАнтиох III нинг ҳукмронлиги селевкийлар давлатининг турли ҳудудларида бошланиб кетган озодлик курашларига тўғри келган. Унинг даврида арман подшолиги мағлуб этилган бўлса-да, Парфия, Бақтрия, Сўғдиёна ва Ҳиндистонда мустақиллик учун курашлар авж олади. Бу курашни бостириш учун ҳукмдор катта қўшин билан Осиё марказига юриш қилишга мажбур бўлади. Бу вақтда Бақтрияда маҳаллий аҳолидан чиққан ҳукмдорлар оёққа тура бошлайди. Антиох III нинг тангалари Бақтрия ва Сўғдиёнадаги ёдгорликлардан топилишига қараганда, унинг даврида Сурия билан Бақтрия савдо алоқаси ҳали барҳам топмаганлигини кўрсатади. Аммо ундан кейинги селевкийларнинг тангалари Бақтрия ва Сўғдиёнада деярли учрамаслиги савдо муносабатлари анча сусайганини кўрсатади.\nАнтиох III ҳукмронлиги даврида Сурия билан Миср муносабати анча ёмонлашгани маълум. Икки ўртадаги низо битим тузиш билан бартараф этилади. Бу битимга асосан Антиох III ўз қизи Клеопатрани гаров сифатида Миср ҳукмдори Птоломей V га хотинликка беришга мажбур бўлади. Бу воқеа эрамиздан олдинги 194-йили содир бўлган. Миср тарихида чуқур из қолдирган Клеопатра исмли маликалар сулоласи айнан шу қиздан бошланган.\nКлеопатра ва Клеопатралар\nЮнонистон, Сурия ва Мисрнинг антик даврига назар соладиган бўлсак, бу давлатларда Клеопатра исмли бир қанча малика яшаб ўтганига гувоҳ бўламиз. Уларнинг айримлари ўз фаолиятлари билан тарихда ёрқин из қолдирганлар.\nАнтик даврда Юнонистонда Клеопатра исмли икки малика яшаб ўтган. Уларнинг биринчиси шоҳ Файлақус (Филипп) ва малика Олимпиадалар оиласида туғилган, Искандарнинг синглиси малика Клеопатра бўлса, иккинчиси Искандарнинг ўгай онаси кенжа малика Клеопатрадир.\nШоҳ Файлақус ўн олти ёшли гўзал Клеопатрага ошиқ бўлганида, Искандар бунга унчалик аҳамият бермаган. Бу воқеага қирқ етти ёшли отасининг навбатдаги ишқий саргузаштларидан бири сифатида қараган. Аммо мамлакатда катта мавқега эга бўлган Клеопатранинг қариндошлари Файлақусдан бу никоҳ қонуний бўлишини, туғилажак фарзанд бевосита тахт вориси, деб эълон қилинишини шарт қилиб қўйганларидан сўнг воқеа жиддий тус олади. Файлақуснинг боши қотади, негаки, у аввалданоқ ўғли Искандарни тахт вориси, деб эълон қилган эди. Клеопатрага ошиқлиги устун келиб, подшо бу шартга рози бўлади. Искандар эса отасининг қилиғидан қаттиқ ранжийди. Аммо аламини ичига ютади. Дабдабали тўй чоғи кайфи ошиб қолган Клеопатранинг амакиси Аттал барчанинг кўз олдида юнон худоларига қурбонлик қилиб, подшо Файлақус ва малика Клеопатрага қонуний фарзанд ато этишларини сўрайди. Атталнинг бу тилаги Искандарнинг тўлиб турган сабр косасини тоширади. Ғазабланган Искандар қўлига илинган қадаҳни олиб, Атталга отади. Буни кўрган Файлақус ўғли Искандарга қилич ўқталади, аммо кайфи ошганидан унга етолмай гурсиллаб йиқилади. Искандар ҳаммага эшиттириб: “Мана, Осиё устига юриш қилмоқчи бўлган одамнинг аҳволи, бир тўшакдан иккинчисига ўтишга ҳам ярамайди”, дея бақириб тўйхонадан чиқиб кетади. Шу кетишда Искандар нафақат тўйхонани, балки мамлакатни ҳам тарк этади. Дастлаб онаси Олимпиада билан тоғаси ҳукмронлик қилаётган Эпирга келади. Сўнгра онасини бу ерда қолдириб, Илларияга боради. Она ва ўғил подшо Файлақусга қарши урушга тайёргарлик кўра бошлайдилар. Аммо уларни ҳеч ким қўлламайди, чунки Файлақуснинг қудратидан кўпчилик чўчир эди. Аммо эҳтиёткор Файлақус ҳам Эпир подшоси билан орани совутишни хоҳламайди ва унга ўз қизи Клеопатрани хотинликка бериб, алоқани мустаҳкамлайди. Ўртага одам қўйиб ўғли Искандар билан ярашади. У отаси ёнига қайтиб келади.\nАммо подшо Файлақус ва унинг ёш хотини Клеопатра тақдири фожиа билан якунланади. Файлақус ўлдирилгач, Искандар тахтга ўтиради. У отасининг ушалмаган орзусини амалга оширишга киришиб, Осиё устига юриш бошлайди. Искандар юришга кетганидан фойдаланган Олимпиада кундоши Клеопатрадан даҳшатли тарзда ўч олади. Дастлаб онаси тиззасида ўтирган Европани ўтирган жойида ўлдиртиради, сўнгра Клеопатрани ўзини ўлдиришга мажбур қилади.\nОрадан бир аср ўтгач, эллинлар даврининг тарихий саҳнасига яна Клеопатра исмли малика кириб келади. Айнан шу маликадан сўнг Мисрда ҳукмдорлик қилаётган Птоломейлар сулоласига ҳамоҳанг фаолият олиб борган Клеопатралар сулоласи бошланган, десак муболаға бўлмайди. Бу малика биз юқорида айтиб ўтганимиз, селевкийлар ҳукмдори Антиох III нинг қизи Антиох Клеопатрадир.\nМиср тарихида Клеопатра исмли маликалар кўп бўлганидан тарихчилар уларни “биринчи, иккинчи” ва ҳоказо дея номлаганлар. Антиох III нинг қизи Клеопатра I номи билан тарихда қолган… Айниқса, Клеопатра VII нинг ҳаёти ва фаолияти ҳақида жуда кўп маълумотлар сақланган. Чунки унинг фаолияти Миср ва Сурия чегарасидан чиқиб, ўша даврнинг қудратли давлати — Рим империяси билан алоқадор ҳолда антик даврнинг машҳур шахслари Юлий Цезар, Марк Антоний ва Октавиан Августлар билан боғланиб кетган эди.\nУ эрамиздан олдинги 69-йили Мисрнинг Искандария шаҳрида подшо Птоломей Авлет оиласида туғилган. Птоломей ўлими олдида тахтини қизи Клеопатра ва ўғли Птоломей XII га васият қилган эди. Мисрнинг ўша даврдаги урф-одатига кўра, у укасига турмушга чиқиши, сўнгра опа-укалар ҳамкорликда давлатни бошқариши лозим эди. Аммо саройдаги ҳар хил низо ва фитналар туфайли Клеопатрани 21 ёшида Сурияга сургун қиладилар. Отасининг васияти бажарилмай, сургун қилиниши Клеопатрага жуда қаттиқ таъсир қилади. У қандай бўлмасин, рақибларини мағлуб қилиш йўлини ахтаради. Унинг бахтига тез орада нажот ўз оёғи билан келади. Юлий Цезар Мисрга келганини эшитган малика Суриядан келиб, яширинча Цезар билан учрашади ва ёрдам сўрайди. Цезар подшо Птоломейнинг васияти амалга ошмагани учун адолатни қарор топтиришга киришади. Бундан хабардор бўлган Клеопатранинг рақиблари яна бош кўтарадилар. Цезар ва Клеопатра узоқ вақт сарой ичида қамалда қолишади. Цезар қўшимча куч чақириб, Клеопатра душманларини мағлуб қилишга эришади. Бу жангларда Птоломей XII ҳалок бўлгач, Клеопатра якка ўзи тахтни эгаллайди.\nКлеопатранинг гўзаллигига асир бўлган Цезар анча вақт Искандарияда қолиб кетади. Эрамиздан олдинги 47-йили Клеопатра Цезардан ўғил кўради ва унга Цезарион деб исм қўядилар. Цезар Римга қайтиб келгач, Клеопатра ва ўғлини Римга таклиф қилади. Клеопатра ўз канизлари ва сарой аёнлари ҳамроҳлигида Римга келади. Цезар унинг шарафига ҳашаматли кутиб олиш маросимини ўтказади. Майдонга Римнинг барча аслзодалари, давлат арбоблари йиғилади.\nКлеопатра гўзаллиги ва улуғворлиги билан барчани лол қолдиради. У Цезарнинг баҳаво боғига жойлашади, Клеопатрани Римнинг дўсти ва иттифоқчиси, деб эълон қиладилар. Бироқ Клеопатранинг Рим сафари фожиа билан тугайди. Гай Юлий Цезар 44-йилнинг 15 мартида сенатда уюштирилган фитна оқибатида ўлдирилади. Клеопатра эса ўғли билан Римни тарк этади.\nРимда бошланиб кетган ҳокимият учун курашларда Цезарнинг яқин сафдошларидан қўмондон Марк Антоний ҳам иштирок этиб, империянинг шарқий ўлкаларини эгаллайди. Эрамиздан олдинги 42-йили Антоний билан Клеопатранинг йўллари Кичик Осиёда туташади. Бу давр Клеопатранинг энг гўзал даври эди. Антоний Миср маликасига ошиқ бўлиб қолади. Бу учрашув ҳар иккиси учун фожиа келтиришини улар ҳали билишмас эди. Антоний Антиохия шаҳрида катта тўй қилиб, Клеопатрага уйланади. Антоний тўйдан сўнг Рим империясининг Шарқий ўлкаларидаги катта ерларни Клеопатра ва унинг ўғлига ҳадя қилиб юборади.\nАнтонийнинг Шарқдаги барча қадамларини Рим сенати диққат билан кузатиб турар эди. Империя ерларининг Клеопатрага совға қилиниши сенатнинг ғазабини қўзғайди ва Антонийни хоинликда айблаб, унга қарши уруш эълон қилади. Антонийга қарши қўшин тортишни Октавиан ўз бўйнига олади. Чунки унинг Антоний билан алоҳида ҳисоб-китоби бўлган. Антоний Октавианнинг синглиси Октавияга уйланган бўлиб, Клеопатрани севиб қолганидан сўнг бир томонлама Октавиядан ажралган эди. Октавиянинг Римда обрўси баланд бўлганидан барча Антонийнинг ишини қоралаб, унинг ақлу ҳушини ўғирлаган Клеопатрани ёмонлаган эди. Икки ўртада уруш бошланиши муқаррар бўлганда ҳам Антоний бунга жиддий эътибор бермади. Октавиан эса аксинча, бу урушга қаттиқ тайёргарлик кўрди. Унинг орқасида нафақат Рим сенати, балки қудратли Рим армияси ҳам турарди.\nОктавиан Антонийга қарши кучли тарғибот бошлайди. Унинг даъвати билан Рим шоирлари Антонийни қоралаб, уни хоинликда айблаб шеърлар ёзишади. Антонийнинг кўпгина тарафдорлари ундан юз ўгириб, Октавиан томонга ўта бошладилар. Рим сенати Антонийнинг барча унвонларини бекор қилади. Аммо Антоний буларнинг барчасига қўл силтайди, чунки уни Клеопатрага бўлган муҳаббати, гўзал маликанинг сеҳри батамом ўз измига олган эди. Аёвсиз вақт Октавиан фойдасига ишламоқда эди. Ниҳоят кутилган жанг содир бўлади. 31-йили Акций яқинидаги денгиз жангида Антоний ва Клеопатра флоти мағлуб бўлади. Бу жангдан сўнг тушкунликка тушган Клеопатра Искандарияга қайтиб келади. Унинг орқасидан Антоний ҳам боради. У яна ўзини қўлга олиб, Ливияга келади. Сўнгги умиди бу ердаги сараланган қўшинларида эди. Аммо Октавианнинг ташвиқотлари иш бериб, қўшин ундан юз ўгиради. Батамом умидсизликка тушган Антоний ўз жонига қасд қилмоқчи бўлади, аммо атрофдагилар бунга йўл бермайдилар. Сўнгра у Мисрга қайтиб келади ва ҳеч ким билан кўришишни истамайди. Бир оз вақт ўтгач, барча кулфатларни унутиб базмга берилади. Октавиан қўшинлари эса Искандарияга яқинлашиб келарди. Антоний куч тўплаб, Октавиан қўшинларига қаттиқ зарба беради. Аммо яна хоинлик юз беради. Унинг отлиқ қўшинлари ҳам рақиб томонга ўтиб кетади.\nШундан сўнг Антоний энди барчаси бой берилганини англайди. У рақибига асир тушишни хоҳламай, жонига қасд қилади. Бу орада Октавиан Миср ҳукмдори Клеопатрани асир олади ва унинг атрофига юзлаб соқчи қўяди. Унинг мақсади, малика Клеопатрани Римга олиб бориб, Антоний ва Миср устидан эришилган ғалаба шарафига ўтказиладиган тантанада мағлуб асира сифатида олиб ўтиш эди. У Клеопатранинг ғурурини топтаб ҳузур-ҳаловат олмоқчи эди. Аммо гўзал Клеопатра Октавианни бундай ҳузурдан маҳрум қилади. У канизларига яширин равишда заҳарли илон келтиришларини буюради. Канизаклар анжир солинган саватни малика олдига киритмоқчи бўлганларида соқчилар қаршилик қилишмайди. Малика Клеопатра хаёлан барча яқинлари билан видолашади, ўзи учун кўз ёш тўкаётган канизларини яхши сўзлар билан юпатади. Саватдаги заҳарли илонни олиб кўкрагига қўяди. Шу тариқа Мисрнинг сўнгги ҳукмдори малика Клеопатра дунё ва тожу тахтни тарк этади.\nБу воқеа эрамиздан олдинги 30-йилда содир бўлган. Октавиан қаттиқ ғазабланади, чунки у Клеопатрани урушда енгган эса-да, маънан енголмаганди. Унинг буйруғи билан Юлий Цезар ва Клеопатрадан туғилган Цезарионни қатл қиладилар. Антоний ва Клеопатрадан туғилган болаларни эса Антонийнинг собиқ хотини, Клеопатранинг кундоши Октавия ўз тарбиясига олади. У шу тариқа ўз улуғворлигини намойиш этади. Миср эса мустақиллигини йўқотиб, Рим империясига бўйсинади.\nМалика Клеопатра ҳаёти кўп ижодкорларни илҳомлантирган. Улар маликанинг ҳаёти ва фожиасини турфа кўринишларда акс эттирганлар. Машҳур Рим шоири Гораций биринчи китобидаги 37-одасида илиқ сўзларни ёзган. Мисрлик ҳайкалтарошлар мармардан Антоний ва Клеопатранинг биргаликдаги ҳайкалларини яратишган. Унинг қолдиқлари 1892 йили Искандариядаги археологик қазишмалар пайти топилган.\nШекспир “Антоний ва Клеопатра” трагедиясини яратган. Маликанинг гўзал чеҳрасини машҳур мусаввирлар кўп марталаб тасвирлаганлари ҳам маълум. Ҳозир Клеопатра ва Антонийларнинг мумиёланган жасадлари Британия музейида сақланмоқда.\nИскандар Мақдуний Осиёнинг катта қисмини истило қилиб, юнонлар ҳукмронлигини ўрнатган бўлса-да, маҳаллий халқлар ўртасида мустақилликка эришиш истаги кучайиб борган. Сўғдиёна ва Бақтрия эрамиздан олдинги III асрнинг иккинчи ярмидаёқ ўз мустақиллигига эришган. Эллинлар маданиятининг маҳаллий халқларга таъсири сезиларли бўлган эса-да, у изчил ва узоқ давом этмаган. Эллин худоларининг маҳаллий маъбудлар билан қоришиб кетган ҳоллари ҳам маълум. Шу боис бу маданият Осиёнинг ўзига хос маданиятини янги ўзанга солиб юбора олмаган. Орадан уч аср ҳам ўтмай Ўрта Осиёда бир пайтлар барқ урган эллин маданиятидан узуқ-юлуқ хотиралар қолган, холос. Бунга эллинлар маданиятининг Осиё маданиятидан анча заиф бўлгани сабабдир.\nШарқ маданияти юнон фалсафаси ва адабиётига катта таъсир кўрсатганини эса Европа тан олган. Машҳур олим. В.Тарн бежиз: «Искандар Шарқни жанг билан истило қилган бўлса, Шарқ ўз ғолибини маданияти билар асир олган», дея ёзмаганди.\n«Ўзбекистон адабиёти ва санъати» газетасининг 2009 йил 26-сонидан олинди.\n← Аввалги Аввалги Муҳаммаджон Холбеков. Эдгар По ва юлдуз қисмати\nКейинги → Кейинги: Носир Фозилов. Саратон (қиссалар)


Туркманистон 2019 йилда Россияга $300 миллионлик газ сотди\nРоссия 2019 йилда 300 миллион долларлик туркман газини импорт қилди. Бу ҳақда Рейтер агентлиги Россиянинг Ашхабоддаги элчиси Александр Блохинга таянган ҳолда хабар берди.\nБу хабар ўтган йили Россия ва Туркманистон ўртасида имзоланган битимда кўрсатилган газ нархини ошкор қилди.\n2019 йил июлида Туркманистон Россия билан газ етказиб беришга бағишланган 5 йиллик битимни имзолади. Битим доирасида Россия ҳар йили 5,5 миллиард кубометр туркман газини сотиб олади. Аммо бу битим бўйича туркман газининг баҳоси ҳеч қаерда эълон қилинмаган эди.\nТуркманистон давлат ОАВда Россия билан имзоланган битим борасида хабар берилмаган.\n2019 йил апрелдан июнга қадар Россия туркман томони билан имзолаган қисқа муддатли битимга кўра 1,1 миллиард кубометр газ харид қилди.\nШу билан, Россия дипломати ўтган йили умумий ҳисобда қанча туркман гази импорт қилинганини айтмади.\nТуркманистон энергетика сиёсатини кузатиб бораётган Марказий Осиё бўйича эксперт Брюс Панниернинг айтишича, агар ўтган йили Битимга кўра туркман гази тўла хажмда экспорт қилинган бўлса,бу Москва жуда ҳам арзон нархда Ашхабод билан келишиб олишга муваффақ бўлганидан далолат беради.\nПанниернинг таъкидлашича, Туркманистон оғир иқтисодий инқирозни бошдан кечираётган бир пайтда россиялик юқори лавозимли амалдорнинг бу каби баёноти Москванинг Ашхабодни ўз таъсир доирасига қайтаришга уринаётганидан далолат беради.\nЭнергоресурсларга бой Туркманистон газининг асосий харидори ҳамон Хитой бўлиб қолмоқда. Аммо коронавирус пандемияси боис март ойи бошларида форс мажор эълон қилди ва туркмангази харидини камайтирди.


Мени ва дўстларимни Ҳалқ душмани дегувчиларга кичик бир маруза « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\nМени ва дўстларимни Ҳалқ душмани дегувчиларга кичик бир маруза\n20 November 2019 - 13:14\nБиз ўзбеклармиз сиз каби ўзбеклармиз аммо фарқимиз Оллоху алам ё сиз кўзи очиқ кўрсиз ёки Ҳукиматга сотилган ночор бир бандасиз. Ёки бирор бир яқин қариндоши амалдор бўлган югурдаксиз шу сабабли ҳам сизни кўзингиз кўр қулогингиз кар сиз факат ўша аммалдор берган пул ёки кўмак хисобидан яшовчисиз.\nМен эса шу адолатсизлик ва зулм билан яшашни истамаган бир бандаман. Ўзбекистон тинч бўлганда бугункикунда милионлаб ўзбеклар иш излаб мухожирликка отланмасди. Ўзбекистон тинч бўлганда сиз кабилар бу каби ҳақиқат айтилганда сакрамасдан бировга тухмат қилмасдан индамай хаммасини халқ билади деб тураверардингиз.\nБаьзи ватандошларимиз Авғонистони Шомни бизга мисол қилиб қўрқитишади.\nАсло қонли урушни ният қилманг аксинча тинч йўл билан ҳамкорликда ҳаракат қилиш керак. Қон тўкиш кимни қонини тўкиш ??? дўстингизними ёки бир хам қишлогингизними йўқса хамшахрингизни ё ватандошингизними ??? .Унда кимни қонини тўкишни ёзасиз ???\nМенимча ҳақ хуқуқ учун қон тўкиш шарт эмас. Аксинча замонавий йўл билан яни хамкорликда норозилик билдириш керак. Буни услуби жуда хам кўп. Жуда хам осон ва сизни айблай олишмайдиган услублари бор. Буни халқ англаб етса шунга бирдамликда бир бирини қўлаб харакат қилса қон тўкилмайди. Бунга эса халқ тайёр эмас дейишади.Ҳалқ қачон тайёр бўлган бирор ҳаракатга энди тайёр бўлади.\nКўплар Украинага айланиб колмайлик деб фикрлар ёзишяпти….\nАввалам бор Украинадек бўлишни орзу қилинг. Энг кам ойлиги 1000 долар эди. Украин халқини 2014 йилда. Бу алохида масала яни сизлар Ўзбекистон ТВси Украинани вахима қилиб кўрсатади яхшиси сиз мендан эмас Украинада истиқомат қилиб мехнат мухожири бўлиб юриган дўстлармиздан сўранг.\nНотинчлик хамма давлатда кайсидир бир манода бор бу ўз номи билан хаёт аммо бу дегани сиз кабиларга халқни пулини ўмариб туриб яна шу халқга зулм қилиб яна халқни айбдор қилиш дегани эмас.\nКўр бўлмасангиз кўзингизни очинг ва атрофга боқинг ёш бўлсангиз ота онангиздан катта ёшда бўлсангиз ўз хаётингиз тарихига бир назар ташланг англаб етсангиз керак нималар бўлаётганини.\nБаьзилар бизда ўзгариш зўр деяптилар…\nСиз ёзаётган ўзгариш Яжук мажукдан 7 милярд қарз олиб болаларингизни улардан қарздор қилиб қўилганими ??? Мархамат насиб этса кўрасиз Яжук мажук келишилган муддатда кредит кайтарилмаса пачакилашиб ўтирмайди.\nХитой бир кун келиб Водий бизники истасанглар чиқиб кетинглар истамасангиз бизга қул бўлинглар дейди. Хозирги хукимат буни бир уйлаб кўрса ёмон бўлмасди.\nЁн қўшнимиз.Тожиклар қанча еридан ажради Қозоқларчи Хато буюк держава Россиянинг Приморский ўлкаси хам дод деб турибти.\nБу сизни ўзгаришингиз. Яна бир зўр ўзгаришингиз келгусида 11 милярдга АЭС қурилса фарзандларингиз тепасида кечаю кундуз суний яратилган ажжал жилва қилиб турса мана бу ҳам сиз истайдиган зўр ўзгариш бўлади.


Qalampir.uz - Рамзан Қодиров безори рус футболчиларига ёрдам бермоқчи\nРамзан Қодиров безори рус футболчиларига ёрдам бермоқчи\n10:05, 13.10.2018 Олам\nУнинг фикрича, озодликдан маҳрум қилиш футболчиларни яхшилашга ёрдам бермайди.\nРамзон Қодиров ўзининг ижтимоий тармоқдаги саҳифасида Кокорин ва Мамаев бўйича мурожаат билан чиқди.\nСиёсатчининг маълум қилишича, “Зенит” ҳужумчиси Александр Кокорин ва “Краснодар” ярим ҳимоячиси Павел Мамаев ўз клубларига қайтолмаган тақдирда, Чеченистон пойтахти Грозний шаҳрининг “Ахмат” клуби футболчиларни сафига қўшиб олишга тайёр.\n“Мен “Ахмат” футбол клуби раҳбарияти билан маслаҳатлашдим, биз жиноий иш қандай якун топишидан қатъи назар, Кокорин ва Мамаев озод бўлганида уларни жамоамизда иш билан таъминлашга тайёрмиз”, деб ёзади Қодиров.\nШунингдек, Чеченистон раҳбари Александр Кокорин ва Павел Мамаевнинг ҳибсга олинишига муносабат билдирди.\n“Эҳтимол, биз ҳис-туйғуларни бироз камайтириб, бу боши берк кўчадан бошқа йўл борлиги ёки йўқлиги ҳақида ўйлаб кўришимиз керакдир? Балки йигитларга жабрланганлар билан юзма-юз учрашиб, улардан узр сўраш, молиявий ва соғликни тиклаш учун бошқа ёрдам кўрсатишларига рухсат бериш керакдир?\nВазият ривожининг иккита йўли бор. Биз қайси бирини танлашимиз одамларнинг муносабатига боғлиқ. Ҳа, йигитлар мутлақо қабул қилиб бўлмайдиган хатти-ҳаракатлар қилишди. Аммо ҳаёт бу билан тугамаслиги керак”, деб ёзади Чеченистон раҳбари.\nАввалроқ, Москва шаҳрининг Тверь суди “Краснодар” яримҳимоячиси Павел Мамаев ҳамда “Зенит” ҳужумчиси Александр Кокорин ва унинг укаси Кирилл Кокоринни 8 декабрга қадар ҳибсда қолдиришга қарор қилгани ҳақида хабар берган эдик.\nТаъкидлаш жоизки, айбдорларга 7 йиллик қамоқ жазоси таҳдид солмоқда.\nТеглар:Рамзан Қодиров Павел Мамаев Александр Кокорин Ахмат\nПрезидент қарори: Табиблар ҳам лицензия билан хизмат кўрсатади\n16 ёшли ўзбекистонлик шахматчи жаҳон чемпионини сенсацион мағлубиятга учратди\n22:57, 26.12.2018 5 495\n14 яшар Нодирбек Азиз Абдуҳакимовни мот қилди\n10:08, 07.12.2018 4 294\nЁш шахматчилар Президент совға қилган Spark’ни нима қилади?\n20:26, 06.12.2018 6 106\nПрезидент Туркиядан олтин медаль билан қайтган шахматчиларга Spark совға қилди\n19:07, 06.12.2018 2 696\nШахмат олимпиадасида ғолиб бўлган спортчилар Тошкентга қайтди\n15:40, 04.12.2018 1 666


Caravan Group асосчиси Тимур Мусин иккита ресторани аукционда сотилишига изоҳ берди — Ishbilarmon.uz\n29/05/2019 0 та шарҳ\t144\nБир оз олдин Мажбурий ижро бюроси Chelsea паби биносини сотувга қўйганди, кейинроқ Бўстонлиқ туманидаги Chinara’s ресторани ҳам сотилиши маълум қилинди. Ушбу ресторанлар эгаси Тимур Мусин Фейсбукдаги саҳифасида Тошкентда бошқа ресторан бизнеси билан шуғулланмаслигини эълон қилди.\n“Тошкентга тадбиркорлар, иш ўринлари, сайёҳлик инфратузилмасини ривожлантириш керак эмас. Ўрта Осиё меҳмоннавозлиги бўйича билим, тажриба ва фалсафаларимни экспорт қиламан. Караван — Остона”, – деган пост қолдирган ресторатор ва бевосита объектдан олинган фотосуратларни жойлаган.\n“Ҳеч қачон таслим бўлмайман – бу бизга ёт. Эртага вазият бўйича барча масъулларни таклиф қиламан ва матбуот анжуманида рўй берган бебошвоқликни асослаб беришларини сўрайман. Бир оворада, жамоатчиликка қонунларни билиш ва уларга амал қилиш, раҳбарларнинг ўз қўл остидагилари учун жавобгарлиги қай даражада эканлиги маълум бўлади. Тадбиркорликни синф сифатида ривожлантиришни астойдил истайдиган Президент билан биз – бизнес ўртасида жуда катта қатлам бор. Планктонларнинг бу беғам оммасини жавобгарликка чақирамиз, ким юқоридан, ким қуйидан! Бу коррупционерлар, ҳал қилгичлар, хўжакўрсинчилар ва ишёқмаслар, дилетантлар ва бошқа ғаламисларни йўқотмас эканмиз, мамлакатда ўзгариш бўлмайди. 25 йил давомида қўрқишда чарчадик, энди ҳақиқат учун очиқ курашса бўлади, деб ўйлайман!”, – эълон қилди Тимур Мусин\nШу ой аввалида Тимур Мусин Давлат солиқ қўмитаси ташаббуси билан ёшлар учун маҳорат сабоқлари ўтгани ҳақида хабар бергандик.\nАввалги мақола Ўзбекистонда «Volkswagen» автомобиллари чиқарилади\nКейинги мақола Эҳтиётингизни қилинг: “ёзда ёпинчиғингни қўйма...”\nМашина ойнасини қорайтирганлар ҳисобига ўқув автодромлари қурилади\nНефть ва кўмир қазиб чиқариш ҳажми қисқарди\nНавоий КМКни кескин ўзгаришлар кутмоқда\nРоссияликлар Беларусь ва Қозоғистонни Ўзбекистондан муваффақиятлироқ деб ҳисоблайдилар


Диего Коста “Лестер”га, Иттураспе МЮга: АПЛ фаворитлари муҳтож бўлган эркин агентлар\n11 январь, 2021, 19:55\nТеглар:Челси | Манчестер Сити | Манчестер Юнайтед | Ливерпуль | Лестер | Тоттенхэм\nТрансферлар мавзуси тобора қизиб боряпти.\nПремьер-лигада футболчилар янги йил арафасида ҳам футбол ўйнашга мажбур этилди. Ушбу ҳафта ичида АПЛ ўйинлари ўтказилмади. Аммо инглиз футболи мутасаддилари шу кунларда ҳам футболчиларни бўш қолдиришни истамади. Англия кубоги баҳслари доирасидаги навбатдаги босқич учрашувлари бўлиб ўтди. Олдинда яна узоқ муддатли мавсумнинг ярми борлигини инобатга олсак, ушбу клубларга захира имкониятларини ошириб олиш нақадар керак эканлигини англаб етишимиз мумкин. Бугун Европа футболида ўзи учун паноҳ излаётган бир қатор юлдузлар мавжуд. Тасаввур қилинг, Премьер-лига ғолиблиги учун даъвогар бўлиб турган жамоалар биттадан ўзи учун керакли футболчилар билан шартнома имзоласа… Бошладик!\n“Ливерпуль”: Эзикель Гарай\nСўнгги клуби: “Валенсия”\nБугун Англия футболига бефарқ бўлмаган инсон борки, “Ливерпуль” марказий ҳимоячига муҳтожлигини билади. Ҳа, Гарай ушбу кемтикни ёпиш учун жуда яхши вариант ҳисобланади. Аввало, еврофутболда уни анча яхши даражадаги ҳимоячи сифатида билишади. Шунингдек, мерсисайдликларнинг ҳимоячи учун сарф этишга ортиқча пули йўқ. Ван Дейк сафга қайтгач, сотиб олинган футболчининг кераги бўлмай қолиши ҳам мумкин.\n34 ёшли футболчи ўзини жуда кўп лигаларда синаб кўрган. Англияга саёҳат унинг учун ҳам қизиқарли бўлиши турган гап.\n“Манчестер Юнайтед”: Андер Итурраспе\nСўнгги клуби: “Эспаньол”\nҲа, тўғри фикрдасиз: “Эспаньол”да ўзини кўрсата олмаган футболчининг “Юнайтед”га нима кераги бор? Гап шундаки, Сульшер шогирдлари айни дамда Премьер-лига чемпионлиги учун кураш олиб боряпти. Лига кубоги ва Европа Лигаси каби мусобақаларга бир қатор етакчиларни, хусусан, Бруну Фернандешни асраш учун испаниялик ярим ҳимоячининг хизматлари керак бўлиб қолиши мумкин. Айниқса, Итурраспе Манчестерга текинга келишини инобатга олсак…\n“Лестер”: Диего Коста\nСўнгги клуби: “Атлетико”\nИспаниялик форвард АПЛда ўзининг энг ёрқин даврларининг бир қисмини ўтказган. Аммо у ўша пайтда кийган кўк либос бошқа клубга тегишли эди. Бугун “Лестер” Англияда чемпионлик учун кураша олиш имкониятига эга катта жамоага айланди. Таиландлик сармоядорларнинг самарали меҳнати ўз натижасини бермай қолмаяпти.\nЎзининг “телба” характери билан бутун футбол оламида ном қозонган Диего Коста “тулкилар” ҳужуми учун айни керакли футболчи. Жейми Вардига шерик сифатида қараладиган Келечи Ихеаначо етарлича барқарор футболчи эмас. Йирик совринларга эришиш учун Коста каби катта номлар талаб этилади.\nСўнгги клуби: “Палмейрас”\nЁзда Бразилия клуби билан шартномаси тугаган Рамирес бир неча интервьюларида АПЛга қайтиш истаги борлиги ҳақида гапириб ўтди. Ҳозирда “Тоттенхэм”дагина унинг учун қулайроқ шароит мавжуд. Аввало, бу ерда унинг эски таниши Моуриньо мураббийлик қилмоқда. Шунингдек, “шпорлар” ярим ҳимоясидаги ҳеч бир футболчи мунтазам ўз ўрнига эга бўла олмайди. Ротацияни ёқтириб қолган Жозе учун унинг дидига мос яна бир футболчининг таркибга қўшилиши фақат фойда бўлар эди. Сиссоко ёки Хёйбьергдан бири жароҳат олган тақдирда, 33 ёшли ярим ҳимоячи лондонликларга роса асқатади.\n“Манчестер Сити”: Квадво Асамоа\nСўнгги клуби: “Интер”\nОлександр Зинченконинг турмуш ўртоғи Пеп Гвардиолани танқид қилганидан сўнг, украиналик ҳимоячининг “шаҳарликлар” таркибидаги тақдири катта сўроқ остида қолиб кетди. У клубни тарк этса, испаниялик мутахассис ихтиёрида фақатгина Бенжамен Менди қолади. “Лейпциг” таркибида супер ўйинлар намойиш этаётган Анхелиньо “Сити” захирасига қайтмоқчи эмас. Шу сабабли, манчестерликларга яна битта чап қанот ҳимоячиси керак бўлиб қолиши мумкин. Гвардиола кўплаб учрашувларда аслида ўнг қанот вакили ҳисобланган Канселуни чап тарафга ўтказиб ўйнатди. Португалиялик футболчи бундан нолимаётгани аниқ. Аммо ҳар бир ишни ўз устаси бажаргани маъқул.\n“Челси”: Лассе Шоне\nСўнгги клуби: “Женоа”\n“Аристократлар” ўз лақабига мос равишда ёзги трансферлар ойнасида анча серхаражат бўлди. Аммо ушбу харидлар клубга кутилган фойдани келтирмади. Марказий ярим ҳимоя зонасига яна битта “жангчи” керак. Узоқ масофадан берадиган кучли ва аниқ зарбалари орқали жаҳон футболида ном қозонган Шоне Лондонда яхши захира вариантига айланиши мумкин. Фрэнк Лэмпарднинг ўзи ҳам худди шу ўринда ҳаракат қилгани учунми, даниялик типидаги футболчиларни анча қадрлайди.\nЕЧЛ. Ҳафтанинг энг яхши фуболчиси аниқланди\n"Вест Хэм" МЮ ва "Челси" қизиқаётган 22 ёшли футболчини қанчага сотмоқчи?