Рақамли иқтисодиёт нега керак ва у нима беради? — Review.uz\nРақамли иқтисодиёт нега керак ва у нима беради?\nРақамли иқтисодиёт деганда, фақатгина Блокчейн (Blockchain) технологиясини ва улардан халқаро молия бозорларида фойдаланиш масалаларини ёки криптовалюталарни тушуниш керак эмас. Рақамли иқтисодиёт (Digital Economy) деганда, рақамли коммуникациялар, IT ёрдамида олиб бориладиган иқтисодиёт тушунилади. Депутат Нодир Жумаев бу борадаги мулоҳазаларини баён этди.\nПрезидентимиз Шавкат Мирзиёевнинг Олий Мажлисга йўллаган Мурожаатномасида 2020 йил — “Илм, маърифат ва рақамли иқтисодиётни ривожлантириш йили” деб эълон қилинди. Ушбу Мурожаатномани нафақат жорий йилга қўлланма ва йўлланма сифатида, балки яқин ўрта муддат учун Ўзбекистоннинг тараққиёт йўлини белгилаб берувчи дастур, фундаментал аҳамиятга эга бўлган ҳужжат сифатида баҳолаш мумкин.\nИлмсиз, маърифатсиз жамият ва мамлакат тараққиётини тасаввур қилиш мушкул. Юсуф Хос Ҳожиб ўзининг “Қутадғу билик” асарида “Билимсиз киши мевасиз дарахтдир, мевасиз дарахтни оч киши нима қилсин?!”, деб илм-маърифатнинг ўрни нақадар долзарб ва муҳимлигини кўрсатиб ўтган. Давлатимиз раҳбари томонидан илм-маърифатга алоҳида урғу берилиши ва бу орқали рақамли иқтисодиётни ривожлантириш масаласи кун тартибига қўйилиши иқтисодий-ижтимоий, сиёсий жиҳатдан кучли, бозор иқтисодиёти қонунлари тўлиқ амал қиладиган демократик давлат қуришга қаратилган муҳим қадам ифодасидир.\nТаъкидлаш лозимки, Президентимизнинг “Ахборот технологиялари ва коммуникациялари соҳасини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида” 2018 йил 19 февралдаги Фармони Ҳукуматимиз томонидан рақамли иқтисодиётни ривожлантириш бўйича муҳим чора-тадбирлар ишлаб чиқилишига ва ҳаётга татбиқ этилишига асос бўлди.\n“Илм, маърифат ва рақамли иқтисодиётни ривожлантириш йили” Давлат дастури тасдиқланди\nБаъзилар рақамли иқтисодиёт нега керак ва нима беради, деб ўйлаши мумкин. Рақамли иқтисодиёт деганда, фақатгина Блокчейн (Blockchain) технологиясини ва улардан халқаро молия бозорларида фойдаланиш масалаларини ёки криптовалюталарни тушуниш керак эмас. Албатта, Блокчейн технологияси, криптовалюталар ҳам рақамли иқтисодиётнинг бир бўлаги. Лекин рақамли иқтисодиёт (Digital Economy) деганда, рақамли коммуникациялар, IT ёрдамида олиб бориладиган иқтисодиёт тушунилади. Бунда, яширин иқтисодиётга барҳам бериш воситаси сифатида ҳам қараш мумкин. Чунки биринчидан, барча операциялар электрон рўйхатдан ўтилишига, иккинчидан шаффоф бўлишига эришилади. Қолаверса, ишлаб чиқаришда янги IT технологиялар қўлланилиши туфайли маҳсулот ва хизматларнинг таннархи пасаяди.\nЖаҳон банкининг “Рақамли дивидендлар” номли тадқиқоти хулосалари мамлакатлар иқтисодиётини ривожлантиришда рақамли иқтисодиётнинг нақадар долзарб ва муҳим масала эканлигини кўрсатади. Хусусан, интернет тезлигининг 10 фоизга ўсиши мамлакат ЯИМ ўсишига олиб келади. Ривожланган давлатларда бу кўрсаткич 1,21 фоизни ташкил этса, ривожланаётган мамлакатларда 1,38 фоизга тенг. Демак, интернет тезлиги 2 баробар ошадиган бўлса, ЯИМ ҳажми 13-14 фоиз ортишига эришиш мумкин.\nЖаҳондаги глобаллашув шароитида ташқи миграция, халқаро савдо ва капиталлар ҳаракати, туризм, хорижий инвестициялар, IT ривожланиши мамлакатларнинг иқтисодий ўсиш суръатларига таъсир этади. Янги Ўзбекистонда амалга оширилаётган ислоҳотлар натижасида очиқлик, халқаро иқтисодий-сиёсий алоқаларнинг ривожланиши юртимизда саноат тармоқларини модернизация қилиш, техник ва технологик жиҳатдан қайта жиҳозлаш имкониятларини юзага келтирди. Бунга мамлакатимиз ташқи савдо ҳажмининг ўсишини мисол қилиб келтириш мумкин. “Электрон ҳукумат”, “Электрон бошқарув”, “Телекоммуникация”, “Интернет”, “Веб-сайт” каби кўплаб иборалар ҳаётимизнинг ажралмас бўлагига айланди. IT кундалик ҳаётимизнинг барча соҳасини қамраб олмоқда.\nРақамли иқтисодиётда IT ёрдамида таннархни камайтиришга, натижада оптималлашувга ва самарадорлик ошишига эришилади.\n"Илм, маърифат ва рақамли иқтисодиётни ривожлантириш йили" Давлат дастурнинг Иқтисодиётни ривожлантиришнинг устувор йўналишлари\nРақамли иқтисодиётда замонавий илмий ёндашувлар ва инновациялар муҳим ҳамда устувор аҳамиятга эга бўлади. Бунда илмий сиғимкорлик юқори бўлган тармоқлар равнақ топади.\nРақамли иқтисодиёт ривожланган давлатларда ЯИМ ҳажми ҳам, ЯИМнинг аҳоли сон бошига улуши ҳам юқоридир. Шу жиҳатдан, давлатимиз раҳбарининг бу масалага катта эътибор қаратиши бир мақсадни кўзлайди, у ҳам бўлса, биринчидан, аҳолининг яшаш даражасини юксалтириш, иккинчидан, аҳолининг реал даромадларини ошириш ва халқимизни рози қилишдир.\nЭкспертларнинг фикрича, 2020 йилдан бошлаб йирик банкларнинг қарийб 30 фоизидан ортиғи ўзларининг иш фаолиятида блокчейн технологиясидан фойдаланишни бошлаб юборишди. Бунга блокчейн технологиясининг нисбатан эндигина яратилганига қарамасдан, унинг мавжуд бизнес жараёнлардаги инқилобий ўзгаришларни қамраб олгани молия бозорлари иштирокчилари орасида улкан қизиқиш уйғотганини сабаб қилиб кўрсатиш мумкин.\nМаълумки, бугунги кунда рақамли иқтисодиёт қўшимча қиймат яратишда ҳам муҳим аҳамият касб этмоқда. Турли хил алгоритмлар, жараёнлар ва рақамли ахборотлар корпоратив бизнеснинг стратегик ривожланишида асосий ҳал қилувчи кучга эга бўлмоқда. Рақамли номолиявий омиллар банкларнинг рақобатбардошлигини белгилаб бермоқда, самарадорлигига таъсир кўрсатяпти.\nРақамли технологиялар ривожланиши охир-оқибат номоддий активлар, яъни физик жиҳатдан мавжуд бўлмаган номонетар активлар ошишига олиб келмоқда. Масалан, 1975 йилда Американинг йирик корпорациялари номоддий активлари 17 фоизни ташкил этган бўлса, 2019 йилга келиб, бу кўрсаткич 85 фоиздан ортди. Аниқроқ тушунтирадиган бўлсак, бухгалтерия балансидаги моддий ва номоддий активлар ўрни алмашди.\nРақамли активлар — бу молиявий ҳисоботларни тузишда ҳисобга олинадиган рақамли шаклдаги номоддий активлардир.\nТошкентда рақамли иқтисодиётни ривожлантиришга оид халқаро конференция бўлиб ўтади\nЖаҳоннинг машҳур “McKinsey” экспертларининг баҳолаши бўйича, бугунги кунда жаҳон ЯИМнинг қарийб 10 фоизи рақамли активларга тўғри келади, шу билан бирга, уларни ишлаб чиқиш суръати жаҳон иқтисодий ўсишининг 30 фоизига тенг. Рақамли активларнинг ривожланиши акселератор (тезлаштирувчи) ҳаракатига ўхшайди.\nЎз навбатида, рақамли активлар ривожланишида ижтимоий тармоқларнинг ўрни муҳим. Ижтимоий тармоқлар рақамли бизнеснинг тараққий этишига ҳам кенг имкониятлар яратиб беради.\nРақамли иқтисодиётнинг замонавий кўриниши сифатида мобил тўлов тизимларини кўрсатиш мумкин. Бунда ҳаммамизга маълумки, мижозларнинг смартфонлари банкдаги ҳисоб рақамларга боғланган бўлади. Бу эса мижозларга онлайн харидларни амалга ошириш, мобил қурилмалар ёрдамида пул маблағларини эркин ўтказиш имконини беради.\nТўлов тизимлари ва банк ахборот тизимлари рақамли активлардан кенг фойдаланади. Рақамли активларнинг асосий компонентлари сифатида интеллектуал мулк объектлари ҳисобланади. Интеллектуал фаолият натижаларига эгалик ҳуқуқига фақатгина компания эга бўлади. Бундай активларга мисол қилиб, ихтиро патентлар, компьютер дастурларига мутлақ ҳуқуқ ва маълумотлар базасини келтириш мумкин.\nҲозирда рақамли активлар билан бирга, рақамли активларни бошқариш тизими ҳам тез суръатларда ривожланмоқда.\nРақамли активлар бўйича глобал иштирокчилар сифатида “North Plains Systems Corporation”, “Open Text Corporation”, “Widen”, “Net Xposure, Inc.”, “Media Beacon, Inc.”, “Hewlett-Packard Company”, “WebDAM” каби йирик халқаро корпорацияларни мисол қилиб келтириш мумкин.\nРақамли активларни бошқаришда ахборот хавфсизлигини таъминлаш муҳим омил саналади. Бунда асосий эътибор рақамли маълумотларга рухсатсиз кириш, уларни ахборот воситачиларидан ҳимоя қилган ҳолда хавфсизлигини таъминлаш ва ахборотлар узатишнинг соддалигини таъминлашга қаратилиши лозим.\nРақамли активларни бошқаришнинг муҳим муаммоларидан бири — бу уларнинг ҳуқуқий ҳимоясидир. Таъкидлаш лозимки, қисқа вақтларда ва оригиналдан камроқ харажат қилиб рақамли активлар нусхасини яратиш ҳамда ишга тушириш мумкин. Бу, албатта, рақамли активларнинг умумий даромадига таъсир қилади. Рақамли активларни бошқаришда булутли технологиялардан фойдаланиш асосий шартлардан бўлиб, техник, ҳуқуқий ва ташкилий жиҳатдан ахборотлар ҳимояси бўйича усулларни ишлаб чиқиш ҳисобланади.\nРақамли активларнинг ривожланишини рақамли тижоратнинг ривожланишисиз тасаввур қилиш қийин. Рақамли тижорат эса, содда ва ишончли рақамли тўлов тизимларини яратишни талаб этади. Биринчи “онлайн” тўлов тизимларига хизмат кўрсатишда аҳоли ўртасида кенг тарқалганлиги сабабли кредит ва дебет карталаридан фойдаланилган. “Visa” ва “Master Card” кредит карталари эмитентлари сотувчилардан ахборот алмашинувида юқори хавфсизлик чораларини кўриш шартларини талаб этишган.\nЖаҳонда рўй бераётган сўнгги трендларни ўрганиш фойдадан холи бўлмайди. Чунки дунёда бухгалтерия балансидаги моддий ва номоддий активлар ўз ўрнини жадал алмаштириши даврида биз ҳам асосий эътиборни фақат маҳсулотлар экспортига қаратмасдан, балки ноу-хау, блокчейн технологиялари фаолиятини замонга ҳамоҳанг равишда ўрганиб, рақамли иқтисодиёт имкониятларидан кенг фойдаланишни янги босқичга олиб чиқишимиз мақсадга мувофиқ, деб ҳисоблаймиз.\nЯна бир жиҳатга тўхталиб ўтиш зарур. Президентимиз рақамли иқтисодиётни ривожлантиришни устувор вазифа сифатида белгилади. Бунинг сабаби Ўзбекистон иқтисодиётининг юқори суръатларда ўсишини таъминлаш билан бирга, аҳоли илмини, қарашларини замон билан ҳамнафас қилиш, қолаверса, мамлакатимизнинг халқаро майдонда интеграциясини тезлаштириш ва натижада Ўзбекистонни демократик, иқтисодий жиҳатдан тараққий этган давлатлар қаторига қўшишдан иборатдир.\nБу инқилобий ёндашув фақатгина буюк иқтисодий сакрашлар орқали халқнинг турмуш даражасини ошириш, аҳоли фаровонлигига биринчи даражали масала сифатида қараш — ҳақиқий халқпарвар етакчига хосдир.\nМакроиқтисодиёт муаммоси: камбағаллик ёки пандемия?\nБарча ҳудудларда рақамли технологиялар бўйича камида 100 та ўқув маркази очилади\nНодир Жумаев: Монопол компанияларни «парчалаб», активларини бозорга олиб чиқишимиз керак\nАТК вазирлиги рақамли иқтисодиёт ва электрон ҳукуматни ривожлантириш соҳасидаги ваколатли орган деб белгиланди\n29.07.2020 12:40 844\n03.08.2020 22:46 764


ЎзА - Наманган шаҳрида 8 та кўп қаватли турар жой биноси фойдаланишга топширилди\nНаманган шаҳрида 8 та кўп қаватли турар жой биноси фойдаланишга топширилди\n01.12.2017 10:16 Чоп этиш версияси\nШу муносабат билан ўтказилган тадбирда мамлакатимизда аҳоли фаровонлигини янада юксалтириш, айниқса, ёш ва кам таъминланган оилаларни уй-жой билан таъминлаш борасида кенг кўламли ишлар амалга оширилаётгани таъкидланди.\nНаманганда Президентимизнинг 2016 йил 22 ноябрдаги “2017 – 2020 йилларда шаҳарларда арзон кўп квартирали уй-жойлар қуриш ва реконструкция қилиш дастурини амалга оширишга доир чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори асосида замонавий уй-жойлар бунёд этилди. 336 оилага мўлжалланган 8 та етти қаватли бу уйларда аҳолининг замонавий ҳаёт кечириши учун барча шароит яратилган.\n“Ўзшаҳарқурилишинвест” инжиниринг компанияси буюртмасига мувофиқ “Тошуйжой ЛИТИ” акциядорлик жамияти лойиҳалаштирган ва умумий қиймати 32 миллиард сўм бўлган мазкур лойиҳа “Ипотекабанк” акциядорлик тижорат банки томонидан молиялаштирилди. Қурилиш-монтаж ишлари бош пудратчи “Янги замон бино” масъулияти чекланган жамияти ҳамда “Дегрез қурилиш савдо саноат сервис”, “Сардорбек Арслонбек транс”, “Янгиқўрғон қурилиш монтаж”, “Муҳаммадсаид қурилиш савдо”, “Қурувчи”, “Калисто сервис” каби ёрдамчи пудратчи корхоналар томонидан амалга оширилди. Электр энергияси, табиий газ, ичимлик суви, оқава сув тармоқлари билан таъминланган уйлар атрофида болалар майдончалари, автомобилларни қўйиш жойи ва бошқа инфратузилма объектлари барпо этилган.\n– Барча аёлларнинг орзусидаги уй бўлибди, – дейди янги уй соҳибаси У.Собирова. – Ҳар бир хонадонга алоҳида, мустақил иситиш тизими ўрнатилган, ошхона, ювиниш хоналари замонавий андозаларда жиҳозланган. Лифт бир маромда ишлаб турибди. Наманган шаҳридаги 5-умумтаълим мактабида ўқитувчи бўлиб ишлайман, икки фарзандим бор. Шундай уйни анчадан буён орзу қилардим, Яратганга шукр, мана ушалди. Уйларнинг узоқ муддатга имтиёзли кредит асосида берилаётгани Президентимиз томонидан кўрсатилаётган беқиёс ғамхўрлик ифодасидир.\nУйларнинг бошланғич бадали давлат томонидан тўлаб берилди. Янги уйга кўчиб ўтганлар орасида бир гуруҳ жисмоний имконияти чекланган фуқаролар ҳам бор.\n– Шундай замонавий уйнинг биринчи қаватидан ҳамма ҳавас қиладиган бир хонадонга эга бўлдим, – дейди I-гуруҳ ногирони Б.Шарифжонов. – Бу ҳаётдан эзилиб юрган кўнглимни тоғдек кўтариб, яшашга иштиёқимни янада оширди. Бунинг учун давлатимиздан беҳад миннатдорман. Илоҳим, юртимиздан шундай файзу барака кўтарилмасин!\nКатта ижтимоий аҳамиятга эга бўлган бундай бунёдкорлик ишлари изчил давом эттирилмоқда. Бунинг самараси сифатида 2018 йилда шаҳарнинг Исломобод маҳалласида 588 хонадонга мўлжалланган яна 14 кўп қаватли арзон уй-жой қурилиб, фойдаланишга топширилади. 2020 йилгача эса бундай уйлардан яна 56 тасини қуриш режалаштирилган.\nАкрамжон Сатторов, Ҳотам Мамадаминов (сурат), ЎзА


Дарз кетган эътиқод – Сурхон тонги\nБош саҳифа / Жамият / Дарз кетган эътиқод\nАпрел 25, 2019\tЖамият Изоҳ қолдириш 524 Кўрилди\nНотўғри ақида ва турли ёлғонлар билан зеб берилган даъватлар аста-секинлик билан инсонни ўз домига тортади, маънавиятининг жароҳатланиб боришига сабаб бўлади.\nМузработ туманида истиқомат қилувчи Нодир Жумақулов ҳам ислом динини ўзига ниқоб қилиб олган нобакорларнинг ақлий ҳужуми таъсирида бўлди, дейиш мумкин. 1990 йилда туғилган, икки нафар фарзанднинг отаси Нодир аслида оқ-қорани танийдиган ёшда. Қолаверса, диний билимлар ёшлигида яқинлари томонидан берилган. Ибодатларини ўз вақтида, сокинлик билан бажариб юрарди. Аммо, пул топиш мақсадида хорижда бўлган кезлари орттирган танишлари унинг бўлмағур ғояларга қулоқ тутишига сабаб бўлди. Нодир Россия Федерациясига 2014 йилдан бери бориб, ишлаб келади. Тирикчилик, рўғзор ташвишларининг айби йўқ, албатта. Аммо у ишлаган жойдаги танишларининг эътиқодига дарз кетиб бўлган эди. Нодир Ўзбекистонга қайтиб келгандан сўнг ҳам ана шу орттирган танишлари билан алоқани узмади. Масалан, шўрчилик Баҳодир исмли йигит, шунингдек, Аслиддин ҳамда Хидир исмли шахслар билан кечадиган суҳбатларда дин кўрсатмаларини мукаммал билиш учун ижтимоий тармоқлардан фаол фойдаланиш лозимлиги уқтирилган. Бунинг учун эса “одноклассники.ру” сайтидан саҳифа очиб беришган ва юборилган аудио, видео файлларни тинглаш, томоша қилиш, шунингдек, “лайк”лар босиш улар томонидан айтилган. “Ғўр бош ғурра орттиради”, деганларидек, нотўғри босилган қадам доим ташвиш келтиради.\nЯхшиямки, Нодирнинг бундай қилмишларидан ҳуқуқ-тартибот идоралари тезлик билан хабар топишди ва унинг хатти-ҳаракатлари қонунда белгиланган тартибда чора кўрилиши учун маъмурий ишлар бўйича Музработ туман судига юборилди.\nОлдинги Ўзгани ҳақи – балонинг ўқи\nКейинги Маҳалла раислари маоши ошади\nФеврал 13, 2018\t7,731


Материалы за Февраль 2020 года » «Қўшчинор» газетаси\nКоррупцияга қарши кураш бутун жамият иши\nТуман халқ таълими бўлимида "Коррупциясиз соҳа" мавзусида йиғилиш бўлиб ўтди. Унда Давлат тест маркази вилоят бўлими мутахассиси Б. Исломов, туман ҳокимининг ўринбосари Ж. Ҳақбердиев, туман прокуратураси ходими Ш. Маматқулов, туман адлия бўлими бошлиғи А. Ғаффоров ҳамда умумтаълим мактаблари ва\nТуман асаларичилигининг истиқболи\nяқин йилларда вилоятимизда шу тармоқнинг том маънодаги марказига айланиши кутилаётган «Орзу Олим Дилмурод Асалари» асаларичилик-наслчилик фермер хўжалиги фаолиятида яққол кўзга ташланмоқда. Кластер усули — давр талаби ...Обод ва ораста маскан — Ворсин маҳалласининг қоқ марказида жойлашган мажмуа\n“Ҳоким ва ёшлар учрашуви” да таниқли журналист ва рассом иштирок этди\nБугун туман ҳокими Б. Бобоназаров “Ҳоким ва ёшлар” лойиҳаси доирасида 44 ва 61-мактабнинг юқори синф ўқувчилари ҳамда Ғўлба маҳалласининг уюшмаган ёшлари билан учрашди. Учрашув давомида туман ҳокими ўзининг таржимаи ҳоли, оилавий аҳволи, болалик чоғлари, қандай қийинчиликлар билан олийгоҳда таҳсил\nТойлоқлик ўқитувчилар “Халқ таълими аълочиси” кўкрак-нишони билан тақдирланди\nСамарқанд вилояти ўқитувчилар малака ошириш институтида бўлиб ўтган маросимда “Таълим тўғрисида”ги қонун, “Кадрлар тайёрлаш миллий дастури” ни ҳаётга татбиқ қилиш, ёшларни миллий истиқлол ғояси ва қадриятлар руҳида тарбиялашда эришган муваффақиятлари учун вилоятимиздаги бир гуруҳ педагоглар\nМаҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш туман бўлими бошлиғи ва унинг ўринбосарлари тасдиқланди\nБугун туман ҳокимлигида кенгайтирилган фаоллари йиғилиши бўлиб ўтди. Унда вилоят ташкилий-назорат гуруҳи раҳбари Ф. Назаров, туман ҳокими Б. Бобоназаров ҳамда туман ҳокимининг ўринбосарлари, сектор раҳбарлари, ҳуқуқ-тартибот идоралари ходимлари, туман кенгаши депутатлари, корхона ҳамда ташкилот\nЯнги боғча очилди\nТуманимизнинг Хўжақишлоқ маҳалласида жойлашган 32-давлат мактабгача таълим муассасасининг замонавий усулда бунёд этилган янги биноси фойдаланишга топширилди. Шу муносабат билан ташкил этилган тантанали тадбирда туман ҳокими ўринбосари Ж. Ҳақбердиев, вилоят мактабгача таълим бошқармаси бошлиғи\nМурожаатларга ечим изланди\nНурли йўл маҳалла фуқаролар йиғинида туман ҳокими Б. Бобоназаровнинг сайёр қабули бўлиб ўтди. Унда Халқ қабулхонаси туман бўлими раҳбари Қ. Исмоилов, туман прокурори Ф. Абдухолиқов, туман адлия бўлими раҳбари А. Ғафоров ҳамда туман ташкилот, корхона, муассасалар раҳбарлари ва мурожаат билан келган\nХалқ депутатлари туман Кенгаши депутати Зиёдулла Авазовнинг 20-мактаб ўқувчилари билан учрашуви бўлиб ўтди. Унда депутат дастлаб, ўқувчиларга Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. Мирзиёевнинг Олий Мажлис Қонунчилик палатасига қилган Мурожаатномасининг мазмун-моҳиятини тушунтириб берди. —\n“Уй-жой масаласида танг аҳволдамиз”\nТуман ҳокимининг навбатдаги сайёр қабули Халқ қабулхонаси туман бўлимида бўлиб ўтди. Сайёр қабулда туман ҳокимининг биринчи ўринбосари Ж. Хўжамуродов, Ўзбекистон Республикаси Президентининг Тойлоқ туман Халқ қабулхонаси мудири Қ. Исмоилов, туман адлия бўлими раҳбари А. Ғафоров ҳамда туман ташкилот,


Аср муаммоси: семизлик ва унинг оқибатлари\n08:13 / 14.05.2020\nОртиқча вазн ёки семизлик асосан ривожланган давлатларда жиддий муаммога айланган. АҚШда 18 ёшдан катта аҳолининг 56 фоизи, Буюк Британияда 52 фоизи, Исроилда 50 фоиздан кўпроқ қисмида ортиқча вазн борлиги айтилади.\nСемизлик бу – организмда ортиқча миқдорда ёғ тўпланишидир. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг 2016 йилда эълон қилган маълумотларига кўра, ер юзида 18 ёшдан катталар орасида 1,9 млрд нафардан кўпроқ одам ортиқча вазн билан яшайди (ҳозирда бу соннинг янада ортганини бемалол тахмин қилиш мумкин). Улардан 650 млндан кўпроғида семизлик бор.\nОртиқча вазн ёки семизлик асосан ривожланган давлатларда жиддий муаммога айланган. АҚШда 18 ёшдан катта аҳолининг 56 фоизи, Буюк Британияда 52 фоизи, Исроилда 50 фоиздан кўпроғида ортиқча вазн борлиги айтилади. Ҳозир нафақат ривожланган давлатларда, балки ривожланаётган давлатларда ҳам (асосан шаҳар жойларида) ортиқча вазнли одамлар сони ортиб боряпти.\nХусусан, республикамизда ҳам мазкур муаммо соғлиқни сақлаш тизимида жиддий оқибатларни юзага келтирмоқда. Семизлик, асосан унинг абдоминал (қорин соҳасидаги) шакли кўплаб касалликларнинг келиб чиқишида муҳим рол ўйнаши сўнгги йилларда олиб борилган илмий изланишлар натижасида ўз исботини топди.\nСоҳага оид адабиётларда ёзилишича, 55 ёшдан кичик бўлган 3-даража семизлиги бўлган одамларда 2-тур қандли диабет билан касалланиш хавфи шу ёшдаги нормал тана вазнида бўлган одамларга нисбатан эркакларда 18, аёлларда 13 марта юқори бўлади.\n55 ёшдан кичик ёшдаги ортиқча тана вазни бўлганларда қандли диабет хавфи, худди шу ёшдаги нормал тана вазнлиларга нисбатан 3-4 баравар юқори бўлади.\nГипертония касаллиги хавфи эса 55дан кичик ёшдаги нормал тана вазнлиларга нисбатан ортиқча тан вазнлиларда 1,6 марта, 1-даража семизлиги бор шахсларда 2,5-3,2 марта, 2-3-даража семизлиги бор шахсларда 4-5,5 марта юқори бўлади.\nЮрак ишемик касаллиги ва бош мияда қон айланиши бузилиши (инсульт) частоталари иккала жинсда ҳам ҳар қандай ёшда тана вазни индекси ортишига пропорционал тарзда ортиб боради.\nХолецистит билан оғриш хавфи ТВИ (тана вазни индекси) ортиб бориши баробарида нормал тана вазнлиларга нисбатан эркакларда 4-21, аёлларда 2,5-5,2 марта юқори бўлади.\nБундан ташқари, тана вазни ортиб бориши билан остеоартрит, саратоннинг айрим турлари, аёлларда менструал циклнинг бузилиши, бепуштлик, тухумдонлар поликистози синдроми каби касалликлар билан оғриш хавфи ҳам ортиб боради.\nЯъни ортиқча вазн ёки семизлик шунчаки касаллик эмас, балки бошқа кўплаб касалликларнинг сабабчисидир.\nСавол туғилади, семизликнинг айнан ривожланган ва ривожланаётган давлатларда кўпайиши сабаби нимада?\nБу асосан камҳаракат ҳаёт тарзи, юқори калорияли ва енгил ҳазм бўлувчи озиқ-овқат маҳсулотларини сурункали тарзда ва ортиқча миқдорда истеъмол қилиш билан боғлиқ!\nБунда организмда энергия баланси бузилади. Тез-тез ва узоқ вақт давомида қондаги қанд миқдорининг кўтарилиши, истеъмол қилинаётган энергия сарф қилинаётган энергиядан кўпроқ бўлиб юриши натижасида организмда ортиқча даражада ёғ тўқимаси шаклланиб боради.\nАгарда халқимизнинг анъанавий овқатланиш тарзи, маданияти ўзгармаса, биз юқорида санаб ўтилган касалликлар атрофида ўралашиб юраверамиз. Нималарни ўзгартириш керак?\n1. Ҳар куни имкониятга қараб, камида 3-5 км фаол тарзда пиёда юриш зарур (қарши кўрсатмалар бўлмаса, албатта). Шунча масофага югуриш яна ҳам яхши бўлади.\n2. Гликемик индекси (истеъмол қилинганидан кейин қондаги қанд миқдорини ошириш даражаси) паст бўлган ва озуқавий толага бой озиқ-овқат маҳсулотларини кўпроқ истеъмол қилиш керак.\n3. Семизликка олиб келувчи ва биз кўп истеъмол қиладиганимиз яна бир зарарли маҳсулот бу шакар ва шакар қўшилган егуликлардир. У истеъмол қилингандан кейин овқат ҳазм қилиш трактида тез сингади, тезда қонга сўрилади ҳамда қондаги қанд миқдорини тез ва кўпроқ оширади. Биз шакар истеъмолини кескин камайтириб, унинг ўрнига кўпроқ стевия истеъмол қилишимиз керак.\nЮқоридагиларга қўшимча қилиб айтиш мумкинки, овқатланиш рационининг асосини донли-дуккакли экин маҳсулотлари, мева-сабзавотлар, ёғсизлантирилган ёки ёғи камайтирилган сут-қатиқ, кўкатлар, ёнғоқ, писта, бодом, гўшт, товуқ гўшти, балиқ каби маҳсулотлар ташкил қилиши мақсадга мувофиқдир.\nҲайвон ёғи маҳсулотлари, ўта қовурилган овқатлар, энергетик ичимликлар, кўп туз қўшилган озиқ-овқат махсулотларини доимий тарзда истеъмол қилиб юриш ҳам семизлик ривожланишига олиб келади ва бу инсон саломатлиги учун фавқулодда хавфлидир.\nМуроджон Жўраев, эндокринолог шифокор.\nТўйимли йиллар: семизлик ва порахўрлик ўртасида боғлиқлик топилди\n23:07 / 29.07.2020\nСемизлик, диабет ва юрак касалликлари хавфини камайтириш: ЖССТнинг 5 тавсияси\nКучсиз генлар: нега семизлик ва қон босимига эга инсонларда коронавирус инфекцияси оғир шаклда ўтади?


«Барселона»га тегишли бўлган, «Бавария»да ижарада ўйнаётган яримҳимоячи Филиппе Коутиньонинг келажаги ноаниқлигича қолмоқда.\nБразилиялик футболчи ёзги трансферлар ойнасида клубни тарк этиши мумкин. Аммо Коутиньо «Барселона»дан ҳозирча музокаралар олиб бормасликни сўради, чунки у бор эътиборини Чемпионлар Лигасига қаратмоқчи.\n«Бавария» турнирда курашни давом эттирмоқда ва бугун, 8 август куни 1/8 финалнинг жавоб ўйинида «Челси»ни қабул қилади. Биринчи баҳсда мюнхенликлар 3:0 ҳисобида ғалаба қозонишган.\nЭслатиб ўтамиз, олдинроқ «Барселона» ва «Арсенал» ўртасида 28 ёшли хавбекнинг трансфери борасидаги музокаралар якуний босқичга киргани айтилганди.


Превью: А Серия. "Милан" — "Сассуоло" ёхуд Рим дербисида ким ғолиб бўлади? / CHAMPIONAT.asia\n20:25"Манчестер Юнайтед" академиясидан супер натижа! 6 20:12"Манчестер Сити" футболчилари Роджество зиёфатига боришмади 7 19:57Гринвуд Европа лигасида ҳафтанинг энг яхши футболчиси бўлди 3 19:42Румменигге - Коутиньони сотиб олиш борасида: "Буни ҳал қилиш учун бизга вақт керак" 2 19:29Сульшер: "Айни дамда кучли тўртлик ҳақида ўйламаяпман" 8 19:14Ибрагимович энг яхши кўрган футболчисини айтди 4 18:49АПЛ. Ноябрь ойининг энг яхши мураббийи аниқланди 11 18:26"Челси" ЕЧЛ ўйинида икки футболчини кузатди 9 18:00Olamsport: Бектемир Мелиқўзиев тарозидан ўтди, Хабиб Мэйвезер билан жанг ҳақидаги саволга жавоб берди 0 17:51Рим клуби туркиялик футболчини харид қилмоқчи 1 17:35Тимур Садиров: "Финалга Ўзбекистоннинг энг кучли икки жамоаси чиқди" 2 17:20Сарри ЕЧЛ фаворитини айтди 24 16:52ЕЧЛ. 6-турнинг энг яхши футболчиси маълум бўлди 14 16:43Расман: Юрген Клопп "Ливерпуль" билан янги шартнома имзолади 40 16:37АПЛ. Ноябрь ойининг энг яхши футболчиси маълум бўлди 8\nПревью: А Серия. "Милан" — "Сассуоло" ёхуд Рим дербисида ким ғолиб бўлади?\n02 мар 14:30\nТеглар : «Лацио» Рома МиланСассуолоЭмполиПарма\nИталия Чемпионати 26-турнинг бугунги учрашувларига оид маълумотларни эътиборингизга тақдим этамиз.\n"Эмполи" — "Парма"\nЯкини шогирдлари "Милан"га қарши баҳсда сафарда 0:3 ҳисоб билан мағлуб бўлдилар. "Эмполи"нинг асосий вазифаси — мавсум иккинчи ярмида элитадаги ўрнини сақлаб қолиши кераклиги ҳеч кимга сир эмас. Уйдаги сўнгги ғалаба "Сассуоло" (3:0) билан бўлган учрашув эди. Ўшанда рақибларга омад етишмагани сабаб, тосканияликлар А Сериядаги ўринларини сақлаб қолишга муваффақ бўлган эдилар. Ҳозирда жамоа ўн еттинчи поғонада. Лекин у очко жамғариши керак.\n"Парма" иккинчи доира учрашувларини омадли бошламади: сўнгги 5та баҳсда 4 марта мағлуб бўлди — бу ҳозирги вақт лигадаги энг ёмон натижадир. Жамоа 29 очко билан 13-ўринни эгаллаб турибди.\n"Парма" сўнгги 7 учрашувда тўп ўтказиб юборди. "Эмполи" эса энг кўп гол ўтказиб юборадиган жамоалар учлигидан ўрин эгаллаган. Бироқ тосканияликлар аутсайдерлар орасидан кўпроқ дарвозани ишғол қилмоқда. Шунинг учун, биринчи таймда икки жамоа ҳам гол уриши мумкин.\n"Милан" — "Сассуоло"\n"Милан" мағлубиятсиз сериясида давом этмоқда. Миланликлар Италия Кубоги доирасида "Лацио" билан дуранг (0:0) ўйнашди. "Россонери" кам гол ўтказмоқда: 10 учрашувда 4та гол. Бу борада Жанлуижжи Доннарумманинг ҳиссаси катта экани кўриниб турибди. Сўнгги уч турда жамоа 3тадан кам гол урмади: Кшиштоф Пёнтек эса қаторасига 4 ўйинда рақиб дарвозаларини ишғол этишга муваффақ бўлди.\n"Сассуоло" сўнгги вақтларда тушунарсиз ўйин намойиш қилмоқда ва кетма-кет 4 учрашувда ғалаба қозонолмади. Охирги турда Де Дзерби шогирдлари СПАЛни мағлуб этолмадилар (1:1). Ундан аввалроқ эса "Эмполи"га йирик ҳисобда (0:3) мағлуб бўлди. "Сассуоло"нинг ўйинларидан қуйи поғонага тушиб кетаётганини тушуниш қийин эмас. Жамоа ҳужумда суст ўйнамоқда ва гол уришда ҳам бироз қийналмоқда. Мавсум биринчи ярмида ҳам шундай бўлганди.\nҲозирда "Милан" ишончли ўйин намойиш этмоқда. Жамоа кўп гол уриб, деярли тўп ўтказиб юбормаяпти. Бугунги учрашувда мезбонлар фаворит ҳисобланади.\n"Лацио" — "Рома"\nБугун Италия Чемпионатидаги энг қайноқ учрашувлардан бири — "Рим Дерби"си бўлиб ўтади. "Лацио" бу баҳсга яхши натижалар билан етиб келолмади. Шу ҳафта бўлиб ўтган Италия Кубоги — римликлар "Милан"га қарши баҳсда гол уролмади. Чемпионат доирасидаги "Удинезе"га қарши баҳсда "Лацио" тўп ўтказиб юборди, "Женоа"га эса 1:2 ҳисоб билан енгилди. Ҳозирда "Лацио"нинг муаммоси жароҳатланган футболчилар бўлмоқда. Бироқ дербидан олдин ҳамма ўйинчилар сафга қайтиши керак эди.\n"Рома" охирги турда қийинчилик билан бўлсада, "Фрозиноне" устидан ғалаба қозонди. "Жалоросси" чемпионатнинг 8 ўйинидан бери мағлуб бўлгани йўқ. Лекин ҳар бир ғалабага қийинчилик билан эришмоқда. Чунки ҳимоя чизиғи ҳамон кучлимас.\nБугунги дерби — икки жамоа учун муҳим учрашувлардан бири. Биринчи доирадаги баҳс "Рома"нинг ишончли ғалабаси билан якунланганди (3:1). Ўзаро сўнгги 11 учрашувларда эса "Рома" 10 маротаба мағлуб бўлмаган. Лекин бу мавсум икки жамоанинг ҳимоя чизиғида муаммолар пайдо бўлди. Шунинг учун, бугун иккиси ҳам гол уриши мумкин. Бугунги дербидаги фаворит "Рома" бўлса-да, ҳисоб дуранг билан якунланиши ҳам ҳеч гапмас.\nРим клуби туркиялик футболчини харид қилмоқчи 1\n"Барселона" ивуарлик вингерни нишонга олди 4\nСуперлига-2019. Легионерлардан тузилган рамзий терма жамоа 28\nЕвропа Лигаси. "Рома" - "Вольфсбергер" 2:2 0\nЕвропа Лигаси. "Ренн" - "Лацио" 2:0 0\n"Рома", "Вулверхэмптон" ва ЦСКА жамоаларининг асосий таркиблари билан танишинг 0\nЕЛ. "Лацио", "Севилья" ва "Краснодар" жамоаларининг асосий таркиблари маълум 1


Британия йўлларида ҳайдовчисиз автомобилларни синаб кўришмоқчи - www.Voydod.net\nБритания йўлларида ҳайдовчисиз автомобилларни синаб кўришмоқчи Bo'limi: Новости Мира\n5 Шу йилнинг ўзида Британия йўлларида ғаройиб автомобилларни синаб кўриш ишлари бошланади. Ушбумашиналарнинг ўзига хослиги шундаки, улар тўлиқ автоматлаштирилган. Ҳайдовчисиз автомобиль видеокамераларва сенсорлар тизими ёрдамида бошқарилади. Тўғри, синовлар даврида олимлар эҳтиёт чорасини кўриб,салонга ҳайдовчини ўтқазиб қўйишга қарор қилишди. Кутилмаган вазият юзага келганида, ҳайдовчи бошқарувни ўзқўлига олади. Ҳозирча автоматлаштирилган автомобиллар бошқа машиналардан узоқроқ масофадаҳаракат қилади. “Ақлли” автомобиллар кундалик ҳаракатлар йўналишини эслаб қолиши мумкин.Манба:www.darakchi.uz Barcha izohlar: 0


Сайфулло Соиповнинг қариндошлари: “Ҳаммамиз шокка тушиб қолдик. Худди ёмон тушдаги каби. Нега бундай қилганини тушуна олмаяпмиз” - Фарғона.Ру ахборот агентлиги\n22:34 msk, 22 Сентябрь 2020\nСайфулло Соиповнинг қариндошлари: “Ҳаммамиз шокка тушиб қолдик. Худди ёмон тушдаги каби. Нега бундай қилганини тушуна олмаяпмиз”\n08.11.2017 10:27 msk\nСайфулло Соиповнинг сўнгги манзили – Тошкент, Белтепа кўчаси, Ўайхонтоҳур тумани. Бу ердан у 2011 йилда Америкага кетганидан бир йил ўтиб пропискадан ўчирилган. “Фарғона” журналистлари ва уларнинг москвалик ҳамкасби манзилга қараб эртароқ отландик: балки қўшниларидан бирортаси Соиповлар ҳақида эслаб қолади, деган ниятда.\nТошкент четидаги кичикроқ даҳа, советлар даврида қурилган кўп квартирали уй. Ҳовлида машиналар, болалар ва катталар мактабга, ишга шошилиб кетяптилар. Квартира биринчи қаватда, балкондан кўчага эшик очилган, қопламаси яхши, пластик деразалар. Квартирада кимдир бор, лекин тақиллатишимизга қарамай очишмади.\nЎша заҳоти ёши элликка борган, сочига оқ тушганига қарамай кўринишидан бақувват қўшниси югуриб чиқиб: “Кимсизлар? Қаердан? Паспортларингни кўрсатасизларми? Ҳозир милиция чақираман!” – дея бақира кетди. Муштини ўқтагани билан муштлашишга ботина олмаяпти.\nХотиржам, мулойимлик билан тушунтирганимиз билан ҳовуридан тушмаяпти, деразалардан бошқа қўшнилар мўралай бошладилар: “Ҳа, участкавойни чақир”, дея икки эркак бири-бирини қўллаяпти. Бироқ ҳеч ким унинг телефон рақамини билмайди, оддийгина милицияга, 02 рақамига телефон қилишга ҳеч кимнинг ақли етмаяпти.\nМашинага ўтирдик, бироқ бу одам бизнинг яхшилик билан кетишимизни истамаяпти. Ёши улуғ ҳайдовчига: “йўловчиларингни тушир, бўлмаса номерингни милицияга топшираман!” дея бақиради. Ҳайдовчи ҳайрон, на бизни туширшни ва на машинасини ҳайдашга ботина олмайди. Яна бир қўшни маҳалла фуқаролари йиғини аъзоси экан, жанжалкашга эринибгина: “ҳа булар журналист экан, ўзини ишини қилаверсинда, сани нима ишинг бор?” – дея тинчлантиришга уринади.\nҲайдовчи жойидан жилди. Биринчи уринишимиз самарасиз кечди.\nКечга яқин ота-онаси яшайдиган уй манзилини топдик – Учтепа туманидаги Хондемир маҳалласи. Маҳалла бой, бир нечта “пряник” услубида(“пряничных домик”) қурилган янги уйлар, бир нечта чанг босган қурилишлар. Уйлар олдида яхши мошиналар, болалар ўйнаган, қизлар дарз кетган асфальтга сув сепишган.\nСоиповлар уйининг дарвозаси маҳкам ёпилган. Уй янги, қимматбаҳо, ҳатто ҳашаматли деса ҳам бўлади. Кўчага қараган деразалар йўқ. Эшикни ҳеч ким очмаяпти. Уйда бирор жонзотнинг ҳаракати билинмаяпти.\nҚўшнилар истамайгина жавоб бериб, гапни қисқа қилишмоқда. Ёши улуғроқ аёл бу оилани унчалик яхши билмаслигини айтяпти. Улар кетишган. Кеча уйга қандайдир одамлар келиб, кириб-чиқиб юришган. Йўқ. Соиповлар эмас.\nУзоқдан шошилмай, қийналиб яна бир тўладан келган, сумка кўтарган аёл келяпти. “Мен маҳалланинг нариги чеккасида тураман, уларни яхши танимайман”. Кенжа Соиповнинг қилмиши ҳақида эшитиб чинакамига қўрқиб кетди. Шошилганича бизни тарк эта бошлади, ҳатто йиқилиб тушишига оз қолди.\nЯна бир қўшни аёл кўпроқ гапирди: “Яхши бола, ҳушмуомала, фарзандларимни ўзининг машинасида мусиқа мактабига ташлаб қўярди. Ҳеч қанақа соқол, ҳеч қанақа диний суҳбатлар бўлмаган”. “Америкада унинг бошини айлантириб қўйдилар, унга ўхшаганлар одамларни ҳафа қилишмайди, одам ўлдиришмайди. Жуда ачиндим унга”. “У уйига қайтмоқчи эди. Онаси ёзда бориб келган унинг олдига, тез орада қайтиб келади деганди”.\nХондемир маҳалласидаги Соиповлар уйи. “Фарғона” фотоси\nСоиповнинг отаси ипподром орқасидаги қурилиш материаллари бозорида дўкон очган.\nЭрталаб бозорда одамлар кам, суриштиришлардан фойда кам: “Ҳабибулло деган биттаси бор, лекин унинг фамилияси Соиповми-йўқми билмадим”, дейди сотувчилардан бири. Ламинатлар дўконига жўнатишди, йўқ, Соипов эмас. ичкарироққа киринг, иккинчи қатордан ўнгга қараб боринг.\nИккинчи қаторда ҳам бошқа одам экан. Бозорқўм идорасига боришга тўғри келди. Унинг ўрнига қўриқлаш бўлими бошлиғи югуриб чиқди, ҳушмуомалалик билан кабинетга таклиф қилди. Сўроққа тутиб, бошини қимирлатиб қўйди. Чой таклиф қилди. Паспорт ва гувоҳномаларимизни сўради. Ксеронусхасини олиш учун котиба қизга узатди. Кимгадир телефон қилди, чиқиб эшикни ёпиб қўйди.\nБозорқўм кириб келди: “Йўқ, Соипов дўкон хўжайини эмас. Қариндошига ёрдам беради. Узоқ қариндош. Афтидан у милицияда. Ҳеч ким уни танимайди. Ҳеч ким билан гаплашиш керак эмас. Видеосъемкага рухсат бермаймиз”.\nКабинетдан чиқамиз. Қабулхонада Москвада ишлайдиган америкалик журналист ўтирибди. Қўриқчиларнинг эътибори унга чалғигани боис биз Соиповнинг дўконига етиб олишга эришдик. Кичкина, бўёқ сотишга ихтисослашган хона. Бунақа кичкина дўконда катта, ҳашаматли уй қурилишига етарли пулни қандай қилиб ишлаб топса бўлар экан дея ҳайрон қолдик.\nҲабибулло Соиповнинг дўкони. “Фарғона” фотоси\nСоипов ўқиган дея тахмин қилганимиз мактаб унинг уйига яқин, юз метрга бормаган масофада жойлашган. Мактабдан бир тўда болалар чиқишмоқда. Фотоаппаратларимизни кўриб қолган қоровул олдимизга югуриб келди. Директорнинг олдига олиб киришини сўрадик.\nДиректор йўқ, қаёққадир кетган. Мактаб директорининг беҳаловат муниса ўринбосари бизларни яхши таъмирланган кабинетга олиб кириб, Каримов портрети остидаги стол олдига ўтқазди. Содир этилган терактдан даҳшатга тушди. Айтишича, ўқитувчилар Соиповни портретидан танишибди.\nХудди Алоуддиннинг чироғидан чиққандек кабинетда қадди-қомати келишган, амр-фармо, сочлари қарға қаноти рангига бўялган хоним -мактаб директори пайдо бўлди ва қатъий тарзда Соипов унинг мактабида ўқимаган деб билдирди. Столга коробкада шоколадлик конфет қўйиб, суҳбатга қўшилди, аммо ҳар бир сўзини айтишидан олдин етти бор ўлчаб, ўзини қандайдир сунъий тарзда тутиб ўтирди.\nУнинг ортидан юмалоқ юзли яшил форма кийган милиционер кириб келди. Яна ҳужжат текширувлари, ксеронусха олиш ва ҳушмуомалалик билан сўроққа тутишлар бошланди. “Шу ерда бироз ўтириб туринг. Чой ичасизларми?”\nМФЙ мутасаддиси етиб келди. Соиповларни билади. Яхши оила, меҳнаткаш. Энди бўлса уларга ҳамма лаънат тошини ёғдирмоқда. Маҳалламизда улар ҳақида ҳамма нарсани билишади, ҳеч қанақанги соқол ёки диний ақидапарастлик эътибордан четда қолмайди.\nОхирида жиноят қилдирув бўлими терговчиси келди. Яна сўроққа тутиш, бироқ ҳеч қанақа босимларсиз. Яна бир чойнак чой. Ҳа, шоколад мазали экан. Бўлди, энди кетаверишинги мумкин, яхши боринг, омадингизни берсин.\nМактаб. “Фарғона” фотоси\nСоиповнинг синглиси бир нечта саволга жавоб беришга рози бўлди, фақат телефон орқали.\n“Америка унга ёқарди. Аммо Ўзбекистонни соғинарди. Об-ҳавони, димоққа уриладиган ҳидларни, уйни. Қайтиб келиш тараддудини қилиб юрарди. Америка тўғрисида ҳеч қачон ёмон гапирмаган”.\n“Янги дўстлари бўлмаган. Фақат эски дўстлари, қўшнилари, ҳамкасблари билан гаплашиб юрарди”.\n“Интернетдаги янгиликларни бизга кўрсатишганида ишонмадик. Ойим ҳушидан кетиб қолдилар. Ойим унинг олдига бориб келганларида ҳеч қанақа шубҳали нарсаларни сезмадилар, яхши кайфиятда қайтиб келдилар. Агар шубҳа туғилганида, албатта текширардилар”.\n“Ҳаммамиз шокка тушиб қолдик. Даҳшатли тушдаги каби. Нега бундай қилганини тушуна олмаяпмиз”.\n“Тошкентда у ҳатто масжидга ҳам бормасди. Вақти йўқ эди, ўқиш, ўқиш ва ундан кейин иш. Доим жентлменларга ўхшаб сипо юрарди. Туфлиси ялтиратиб тозаланган, галстук, оқ кўйлак. Футбол ўйнарди. Сочини доим парвариш қилиб юрарди”.\n“Қалбларимизни қўрқув эгаллаган. Оиламиздагиларнинг ҳаммаси у билан гаплашишни истайди. Бутун дунё олдида товба қилсин деймиз”.\nТошкент молия институти, бу ерда Сайфулло Соипов ўқиган. “Фарғона” фотоси\nАндрей Аджамов, “Фергана” (Москва-Тошкент-Москва)


Сўнгги янгиланиш 8 август 2011 - 10:57 GMT\nШимолий Ирландиянинг ўз парламенти бор, бу Белфаст шаҳридаги Шимолий Ирландия Ассамблеяси.\nШимолий Ирландияда ассамблея ва қудрат бўлашилган ҳукумат барпо этилиши узоқ йиллар давом этган зўравонликлардан кейин осон кечмаган музокаралар якунида, бундан 12 йил илгари эришилган битим мевасидир.\nЎшанда Ирландия билан бирлашишни истайдиган Республикачилар ҳамда бўлганинг Британия таркибида қолишини истайдиган Юнионистлар якуний тинчлик келишувига эришолгандилар.\nбу ерга босинг Белфастдан фотолавҳа\nЛиверпул Британиянинг тўртинчи йирик шаҳри.\nАнглия шимоли-ғарбида жойлашган бу бандаргоҳ шаҳарнинг асосий даромад манбалари кемачилик ва саноат ишлаб чиқариши эди.\nЛиверпулни дунёга танитган нарсалар - унинг футбол клуби ва Битлз гуруҳи.\n1970 йилларда портлар ёпилиши шаҳарни инқирозга юз тутдирди.\nАммо ҳозир аҳвол бироз ўнгланмоқда.\n2008 йилда Ливерпул Оврўпонинг Маданият пойтахти деб эълон қилинди.\nЛиверпул Лейбористларни қўллаб-қувватлайдиган шаҳар.\nбу ерга босинг Ливерпулдан фотолавҳа\nИнвернес Британиянинг энг шимолий ва Оврўпонинг энг тез ўсаётган шаҳри ҳисобланади.\nШотландия статистик рақамларига кўра, охирги йилда шаҳар аҳолиси 40 фоиз ўсган.\nНесс дарёси соҳилидаги Инвернесс қалъаси шаҳар манзарасининг таркибий қисмидир.\nбу ерга босинг Инвернессдан тайёрланган фотолавҳа\nВисбек Англия шарқидаги кичик, асосан, деҳқончиликка асосланган шаҳарча.\nОхирги ўн йилда бу ерга тўққиз минг одам чорвачилик фермалари ва озиқ-овқат маҳсулотлари ишлаб чиқарадиган корхоналарда ишлаш учун кўчиб келган.\nШарқий Оврўподан келганлар ҳозир Висбек аҳолисининг 45 фоизини ташкил этади.\nбу ерга босинг Висбек ҳақидаги лавҳа\nИБРАТ САФО БЛОГИ


Тажриба шижоатдан устун келди ёхуд "Насаф" Навоийда ғалабага эришди / CHAMPIONAT.asia\nТажриба шижоатдан устун келди ёхуд "Насаф" Навоийда ғалабага эришди\nУчрашув ниҳоятда кескин ва ҳужумларга бой бўлди.\nДастлабки дақиқалардан ташаббусни ўз қўлига олган меҳмонлар “Қизилқум” жамоаси жарима майдончаси ичида кўрлаб хавфли вазиятларни содир этишди. Аммо дарвозабон Эркин Жабборовнинг маҳоратини алоҳида таъкидлаш лозим.\nУчрашув давомида иккинчи даврани деярли тўлиқ янгиланган таркиб билан бошлаган навоийликларда иштиёқнинг кучлилига ҳар лаҳзада сезилиб турган бўлса-да, юзага келган хавфли ва қулай вазиятларни голга айлантиришда уларга тажриба етишмади.\nИккинчи бўлимда “Насаф” вакиллари стандарт вазиятдан унумли фойдаланишни. Белгиланган жарима тўпини Артур Геворкян чиройли тарзда жарима майдончасига узатиб берди. Тўп йўналишини боши билан ўзгартириб юборган Мақсуд Каримов учрашув тақдирини ҳал этди — 0:1.\n15-тур, 2013 йил 10 август (шанба)\n“Қизилқум” (Навоий) — “Насаф” (Қарши) — 0:1 (0:0)\nНавоий. “Сўғдиёна” стадиони. 8211 томошабин\nҲакамлар: Владислав Цейтлин, Руслан Серазитдинов, Алишер Усмонов (барчаси Тошкентдан), Николай Мешков (Самарқанд).\n“ҚИЗИЛҚУМ”: 1. Эркин Жабборов, 14. Файзулла Қамбаров (58. Акмал Рустамов, 74), 23. Сарваржон Холматов, 43. Акмал Холиқов, 48. Шерзод Файзуллаев, 50. Элдор Бойматов, 52. Жалил Кимсанов, 53. Хуршиджон Йўлдошев (44. Алишер Холиқов, 50), 54. Асқаржон Муҳиддинов, 87. Руслан Санаев, 90. Зафар Тўраев (6. Фарруҳ Ҳайдаров, 60).\nЗахирадагилар: 55. Артём Макосин, 11. Наврўзбек Алимов, 47. Жамшид Шоҳназаров, 57. Исроил Эргашев.\n“НАСАФ”: 25. Элдорбек Суюнов, 4. Мақсуд Каримов, 5. Ботир Қораев, 9. Илҳом Шомуродов, 15. Зоҳид Абдуллаев (41. Азамат Алланиязов, 57), 17. Артур Геворкян, 20. Эркин Бойдуллаев, 22. Шоҳруҳ Гадоев (88. Самандар Шодмонов, 64), 27. Илҳом Юнусов (77. Суҳроб Неъматов, 90+2), 28. Шуҳрат Муҳаммадиев, 32. Ҳамза Каримов.\nЗахирадагилар: 1. Михаил Наумов, 3. Раҳматулло Бердимуродов, 14. Лазиз Убайдуллаев, 33. Одил Ҳамробеков.\nГол: Мақсуд Каримов, 72.\nОгоҳлантиришлар: Хуршиджон Йўлдошев (14), Жалил Кимсанов (32)\nЧетлатиш: Жалил Кимсанов (82, иккинчи сариқ карточка).\n“Қилиқум” ФК Матбуот хизмати.


Qalampir.uz - Ревматизмдан ҳалос бўлиш усуллари ёхуд бу касаллик билан кимлар оғрийди?\n20:25, 07.09.2018 Саломатлик\nСовқатиш касалликнинг авж олишига сабаб бўлади.\nРевматизм – юрак-қонтомир системасининг ялиғланиши билан боғлиқ бўлган инфекцион-аллергик касаллик бўлиб, бу касаллик асосан хроник қайталаниб кечадиган касаллик ҳисобланади.\nРевматизм бириктирувчи тўқиманинг кенг тарқалган ялиғланиши билан боғлиқ касаллик. Бунда асосан, юрак, бўғимлар ва бошқа азолар яллиғланади. Ревматизм касаллигига асосан ангина билан оғриган беморлар чалинади.\nСовқатиш ревматизмнинг авж олишига сабаб бўлади, шу сабабли касаллик кўпроқ йилнинг совуқ ва намгарчилик мавсумларида кузатилади.\nРевматизмга кўп ҳолатларда 7-15 ёшли болалар чалинади. Баъзи ҳолатларда касаллик кучли бошланиши мумкин. Касаллик инсон танасида қуйидагича ҳолатда пайдо бўлади. Ангинадан тузалиб соғайгандан сўнг 10-14 кун ўтгач, ҳарорат яна кўтарилади, оғриқ пайдо бўлади, тирсак, билаккафт усти, тизза, бўғимлар ва бошқа тана аъзолари қизариб, шишиб чиқади.\nЛекин 10-12 кундан сўнг полиартритнинг барча аломатлари йўқолиб кетади. Аммо бу вақтинчалик ҳолат,чунки бу юракни зарарлайди, бу эса юрак парогини юзага келтиради.\nРевматизмнинг олдини олиш мумкин. Бунинг учун уй-жой шароитларини яхшилаш, болалар муассасаларида юқимли касалликлар олдини олиш, жисмоний машғулот билан шуғулланиш сингари соғломлаштириш тадбирлари киради.\nШунингдек, лимон таркибидаги A, V1, V2, S ва R дармондорилар яллиғланган организмни тиклайди.\nРевматизмни уй шароитида даволаш мумкин. Бугун биз сизларга баъзи тавсияларни айтиб ўтамиз.\n3 та катта пиёзни майдалаб 1 литр сувда кайнатинг, сўнгра эрталаб ва уйқуга ётиш олдидан 1 стакандан дамламани ичинг.\nМайдаланган пиёзни оғриқ бор жойга 20-30 дақиқадан кунига 2-3 маротаба бажаринг. Қизил картошкани қирғичдан ўтказиб оғриётган қисмига қўйинг ва устини тоза мато билан ўранг, бу муолажа ҳам яхши таъсир қилади.\n1 ой давомида картошка соки ичилади. Меёр: бир кунда 1 стакан. Бу муолажа ревматизмни даволашда яхши самара беради.\nРевматизм инсон жиддий таъсир кўрсатувчи касалликдир. У айниқса юракнинг зўриқишига олиб келади ва баъзи ҳолатларда юрак парогини келтириб чиқаради.\nЭҳтиёт бўлинг, соғлигингизни асранг, ахир сиз оила-аъзоларингизга кераксиз!\nТеглар:Ревматизм касаллиги Юрак пароги\nСурияга кафил давлатлар раҳбарлари Теҳронда йиғилди\nЧирчиқ шаҳрида нохуш воқеа кузатилди


ЯНА ИМКОНИЯТ! ИЖОДКОР ВА ЁШ ИҚТИДОР ЭГАЛАРИ УЧУН “ЗУВОЛА” ТАНЛОВИНИНГ МУДДАТИ УЗАЙТИРИЛДИ! 04.04.2018 00:27\n3 апрель куни “Туркистон” саройининг “Аквариум” залида “Зувола” Асил қўшиқлар миллий танловининг навбатдаги Матбуот анжумани бўлиб ўтди!\n2017 йил 25 декабрь куни Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш. М. Мирзиёев ҳузурида Маданият вазирлиги ва Бадиий академия раҳбарларининг ҳисоботларини муҳокама қилиш якунлари бўйича имзоланган 19580-сон баёнининг 24-бандига оид вазифа ва топшириқлар ижросини таъминлаш, шунингдек, шоир, бастакор ҳамда, хонандаларнинг ижодий ҳамкорлигини йўлга қўйиш орқали яратилган янги ва энг яхши асарлар муаллифларини моддий рағбатлантириш мақсадида, Ўзбекистон Республикаси Маданият вазирлиги, ҳамда “Ўзбекконцерт” ДМ томонидан жорий йилнинг 25 январь куни “Зувола” асил қўшиқлар миллий танлови эълон қилинган эди.\nЭслатиб ўтамиз, “Зувола” асил қўшиқлар миллий танловининг илк йиғилиши 26 январь куни “Туркистон” саройининг “Аквариум” залида бўлиб ўтди. МАЪЛУМОТГА ЎТИШ!\nИлк йиғилишдаёқ Маданият вазирининг биринчи ўринбосари Озодбек Назарбеков томонидан “Зувола” Асил қўшиқлар миллий танловининг асл мақсади ва шартлари баён қилиниб, (МАЪЛУМОТГА ЎТИШ!) қўшиқларнинг қабул қилиниш муддати жорий йилнинг 15 февралигача этиб белгиланди. МАЪЛУМОТГА ЎТИШ!\nТанлов белгилангач, унга телеграм орқали келган қўшиқлар Ҳакамлар Ҳайъати томонидан сараланиб, қайси жиҳатларига аҳамият берилаётганлиги маълум қилинди. МАЪЛУМОТГА ЎТИШ!\nШундан сўнг, ўтган вақт ичида Республикамизнинг барча ҳудудларидан, мазкур Танловга жами 2500 га яқин қўшиқлар юборилди. Юборилган қўшиқлар ўз ишининг профессионали бўлган шоирлар, бастакорлар, ҳамда хонандалар томонидан матни, мусиқаси ва хонандаларнинг ижро маҳоратига этибор қаратилган ҳолда саралаб олинди!\nТанлов Низомига кўра, энг кучли 20 та энг яхши қўшиқ номинациясига фақат 4 тагина кўшиқ, нисбатан яхшироқ деб, рағбатлантирувчи мукофотга муносиб кўрилувчи 30 та яхши қўшиқ номинациясига эса, фақатгина 15 та қўшиқ сараланиб олинди холос.\nШунинг учун ҳам, ижодкор ва ёш иқтидор эгалари учун яна бир имконият сифатида, “Зувола” асил қўшиқлар миллий танловининг муддати 20 май 20:20 га қадар узайтирилди!\n3 апрель куни бўлиб ўтган Матбуот анжуманида мазкур танловнинг нафақат профессионал ижодкорлар, балки айниқса, ёш иқтидорлар ижодида муҳим ўрин тутиши ҳақида алоҳида айтиб ўтилди.\nМатбуот анжумани аввалида Маданият вазирлиги матбуот котиби М. Асқархўжаева “Зувола” асил қўшиқлар миллий танлови ҳақида умумий маълумотлар билан таништириб ўтди.\nМатбуот анжуманига йиғилганлардан “Ўзбекконцерт” ДМ Концерт-тамоша фаолиятини ташкил этиш бошқармаси бошлиғи Музаффар Сайфуллаев “Зувола”нинг мақсади асосан ёшларга қаратилганлиги, Муҳтарам Президентимизнинг талабларидан бири, бу ёшларни юзага чиқариш эканлиги, мазкур Танловда ғолиб бўлган ёшлар байрам тадбирларида иштирок этишлари ва ёшларда “Президент олдига чиқиб қўшиқ айтаман” деган стимул бўлиши ҳақида айтиб ўтди. “Зувола” бу тўхтаб қоладиган танлов эмас, деб ўйлайман.-деди Музаффар Сайфуллаев. “Наврўз” байрамигача улгура олмадик” деган ёш иқтидорлар кўп бўлганлигини ҳам таъкидлаб, уларга яна бир имконият бериш учун ҳам, танлов муддати узайтирилганлигини, 2 ой муддат ичида халққа манзур бўладиган яна кўплаб янги қўшиқлар бўлишини, уларни халққа етказилишини айтиб ўтди.\nШоир Ботир Эргашев “Зувола” танловида жуда яхши асар бўлса ҳам, якунига етмаган асарлар борлиги, яъни, масалан, матни яхши, аммо мусиқаси йўқ, ёки мусиқаси яхши бўлса ҳам, аранжеровкаси якунламаган қўшиқлар ҳам бўлганлигини, узайтирилган муддатда эса, қўшиқ эгалари, мазкур жиҳатларни бемалол тўлдира олишлари мумкинлигини билдирди. “Асл қўшиқ талабга жавоб бериши керак!” деди Ботир Эргашев. Шунингдек, ғолиблар, ОАВ вакиллари гувоҳлигидаги Тақдирлаш маросимида муносиб тақдирланишларини ҳам маълум қилди.\nЎзбекистонда хизмат кўрсатган артист Тоир Қўзиев эса, “Зувола” номи билан кўрсатув ташкил қилиб, унда мазкур Танловда иштирок этаётган ва ғолиб бўлаётган, “ўғирланмаган” чин маънодаги қўшиқларни Телеэкран орқали халққа етказиш таклифини билдирди. Кўрсатув бўлса, халқ ҳам унга баҳо беришини, қолаверса, кўрсатув бўлса, интернет орқали ҳам кетишини, имкони бўлса бу танлов ҳам, ўша кўрсатув ҳам йил давомида бўлишини, бу эса, ёшларга ижодда йўл берилиши ва катта имконият эканлигини айтиб ўтди. Агар маромига етмаган қўшиқлар бўлса, улар қайта ишлашга тавсия қилиниши ва кўрсатувда чиқиш учун ҳам, ёшлар ижод қилишга интилиши, натижада ҳақиқий асл қўшиқлар яралиши мумкинлиги ҳақида фикрларини баён этди. Профессионаллар ҳам бу ерда ўз баҳосини беради, қолаверса, қанчадан қанча ёш иқтидорли, кучли овозга эга йигитлар бор, улар ҳам янада яхши ижод қилиб, яхши хонандалар сони кўпаяди, деди Тоир Қўзиев.\nЎзбекистонда хизмат кўрсатган артист Азим Муллахонов Танловга келаётган қўшиқларни саралаган ҳолда, чиндан ҳам, Телевидениеда кўрсатув орқали намойиш қилинса, яхши натижа беришини, қолаверса, қўшиқлар ичидан энг яхшиларини балки бошқа Телеканаллар орқали ҳам бериб борилиши мумкинлигини айтиб ўтди. Қўшиқни ўзбек хонандаси куйлаётгани билиниб туриши кераклигини, қўшиқларда ўзбекона миллий оҳанг, нолалар бўлиши зарурлигини аввалги Бадиий Кенгашларда ҳам Азим Муллахонов кўп бор таъкидлаб ўтган. Чиндан ҳам, қўшиқ минг замонавий бўлса ҳам, унда ўзбеконалик сезилиб туриши керак. Қолаверса, Азим Муллахонов ёшлар телеэфирда ҳам жонли ижрода куйлашса мақсадга мувофиқ бўлишини айтиб ўтди. “Зувола” бу авваламбор қўшиқлар танлови, қолаверса, мана шу яхши қўшиқлар орқали ёш ижрочиларни кашф қилишдир. Ёшларимизни бу танловга қизиқиши, санъатга бўлган қизиқиши, албатта ҳар бир инсонни хурсанд қилади. Танлов муддатининг узайтирилганлиги айни муддао, чунки шу муддат ичида яна кўпгина яхши қўшиқлар сараланади ва ёш ижодкорлар кашф этилади. Ёшлар бу танловда иштирок этиш учун, Танлов номидан ҳам келиб чиқиб, “Зувола”си пишиқ қўшиқлар яратишлари керак!–деди санъаткор.\nҚолаверса, Матбуот Анжуманига йиғилганлар Танловда иштирок этган ёшларни ғолиб бўлганларининг келгуси фаолиятида ҳам қўллаб-қувватлаш кераклигини, бунинг учун уларни Продюсерлик Марказларига бириктириш зарурлигини айтиб ўтишди.\nЯкуний хулоса қилиб айтганда, “Зувола” асил қўшиқлар миллий танлови ҳақиқий асл санъат асарлари яратилишига хизмат қилибгина қолмай, балки кўплаб ёш хонандаларнинг ҳам кашф этилишига ва уларнинг ижоди келгусида давом этишига ҳам сабаб бўлиши кутилмоқда!\nШундай экан, ижодкорлар, ёш хонандалар, бундай имкониятни қўлдан бой берманг! “Зувола” асил қўшиқлар миллий танловида иштирок этинг!\nАммо, таъкидлаб ўтамиз, Танлов шартларига албатта риоя қилиш сўралади. Танловга юборилаётган қўшиқлар фақатгина миллий йўналишда эмас, исталган йўналишда бўлиши, аммо фақат оригинал қўшиқ (яъни, мусиқаси хорижий қўшиқлардан ўғирланмаган!) бўлиши ҳамда қўшиқ сўзлари ҳам мазмунга эга бўлиши, яъни сифат ва савия талаб этилади!\nТанловда иштирок этиш учун телеграм каналидаги\n+99899 823-20-20 рақамига қўшиқларингизни, юқорида айтилганидек, жорий йилнинг 20 май санаси соат 20:20 гача юборишингиз мумкин!


Обама ва унинг рафиқаси Майкл Жексоннинг қўшиғига рақсга тушдилар\n08:55 / 01.11.2016\nАҚШ президенти Барак Обама ва унинг рафиқаси Мишель Обама Оқ уйда Хэллоуин байрамига охирги марта рақсга тушдилар. Обама жуфтлиги рақс учун Майкл Жексоннинг Thriller қўшиғини танлади, деб хабар бермоқда CNN.\nБу ҳолат акс этган роликда Барак ва Мишель Обама Жексоннинг ушбу қўшиққа ишланган клипидаги қаҳрамонларга монанд рақс ҳаракатларини бажаришганини кўриш мумкин. Гувоҳларнинг айтишича, ҳарбийларнинг оилалари билан тўлган зал уларни жўшқин қўллаб-қувватлаган.\nСоғлом овқатланиш тарафдори бўлган Мишель Обама меҳмонларга бир кунга ўзи тарғиб қилувчи қоидаларни унутишга рухсат берди ва турмуш ўртоғи билан бирга меҳмонларга шоколад конфеталари улашди.\nМишель Обама Барак Обама Майкл Жексон Рақс


Шахсий ҳаёт чегаралари қаерда? | NORMA.UZ\n23.09.2016 йилдаги ЎРҚ-411-сон Қонун билан МЖтК ва ЖКга шахсий ҳаётга аралашганлик учун жавобгарлик киритилди. Бу хусусда муқаддам «Шахсий ҳаётга аралашув жазоланади» мақоласида ёзган эдик. Ушбу шарҳда эса хусусий ва оммавий соҳалар чегараларини белгилаш борасидаги масала устида суҳбатлашамиз.\nАввало, шуни таъкидлаш керакки, қонунчиликда “шахсий ҳаёт” деган тушунча йўқ. Ушбу терминнинг киритилмаганлигига сабаб эса бундай кенг маънодаги масаланинг барча жиҳатларини қамраб олишнинг иложи йўқлигидир.\nШу боис Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексининг 46-моддаси ҳамда ЖКнинг 1411-моддасида бутун шахсий ҳаёт тушунчаси эмас, балки унинг аниқлик киритилган қисми — шахсий ва оилавий сирлар муҳофаза остига олинган. Аммо қонунчиликда уларнинг таърифи ҳам келтирилмаган. Хулоса шуки, амалда у ёки бу ҳаракатлар шахсий ёки оилавий сирларни йиғиш ва тарқатишга кириши ёки кирмаслиги борасида мунозаралар келиб чиқиши мумкин.\n1-мисол. Оила аъзоларидан бири озодликдан маҳрум қилиш жойларида жазони ўтаган ва бу ҳақда бошқалар билишини истамайди. Оиланинг бошқа аъзолари ҳам ўзларининг жамиятдаги обрў-эътиборини йўқотишни хоҳламайди. Чунки бу ҳолат бошқа одамларнинг уларга нисбатан муносабатини ўзгартиради. Шу оиладаги қиз ёки йигит никоҳ қуришни истайди, аммо қўшнилар норасмий маълумотлар йиғиш вақтида буни билиб қолишади. Натижада одамнинг шахсий ҳаётига зарар етади.\nБир томондан олиб қараганда судланиш оммавий-ҳуқуқий институт, суд ишларини кўриш ошкоралик тамойили асосида олиб борилади. Бошқа томондан у ёки бу шахс билан қариндошлик алоқалари – шахсий ҳаётнинг бир қисми, у фақат одамнинг розилиги билан ошкор қилиниши даркор.\n2-мисол. Меҳнат интизомини бузганлиги учун шахс билан меҳнат шартномаси бекор қилинди. Янги бўш иш ўрнига ходимни ишга олиш жараёнида кадрлар хизмати унинг ўтган иш жойидан маълумотлар тўплашга киришди. Собиқ раҳбар уни ишдан бўшатишга асос бўлган вазиятларни жуда берилиб тавсифлаб берди. Натижада ходим ишга олинмайди.\nБир томондан олиб қараганда, одамнинг меҳнат фаолияти шахсий эмас, касбий фаолиятга доир маълумот саналади. Бошқа томондан эса бундай ҳаракатлар унинг ор-номусига тегади, обрўсига путур етказади ва меҳнат ҳуқуқини чегаралайди. Шу боис ҳам қонунчиликда меҳнат шартномасида меҳнат шартномаси бекор қилинишининг сабаблари кўрсатилишига йўл қўйилмаса керак.\nШундай қилиб, шахсий ва оилавий сир тушунчасини аниқлаш учун аниқ қонуний мезонлар керак бўлади.\nБизнинг фикримизча, у ёки бу маълумотнинг шахсий ёки оилавий сир деб тан олиниши учун биринчи ва асосий мезон — ошкор этилиши одамга мулкий ва маънавий зарар келтириши мумкин бўлган маълумотлар бўлиши керак.\nИккинчи мезон – қонунчиликда одамнинг шахсий ҳаёти ҳақида бирор аниқ турдаги маълумотларни тўплаш ва тарқатиш учун бевосита рухсатнинг мавжуд эмаслиги. Масалан, фуқаролар йиғинлари қошидаги яраштирув комиссиясининг қўйди-чиқди ишлари жараёнида бунга рухсат берилади. Шунингдек, ҳуқубузарликларни содир этиш ёки тайёрлаш шахсий ёки оилавий сир деб тан олиниши мумкин эмас.\nУчинчи мезон – шунга ўхшаш маълумотларнинг ошкор этилишига барча манфаатдор шахсларнинг розилиги бўлмаслиги. Масалан, оиланинг собиқ аъзолари томонидан оилавий сирнинг ошкор этилиши.\nФикримизча, қонунчиликка аниқ тушунчалар киритилгунга қадар қонунни қўлловчилар айнан юқорида санаб ўтилган тамойилларга асосланиб иш кўрганлари маъқул.


Мазҳаблар ўртасида қарз масаласи\nЗакоти бериладиган молга қўйиладиган шартлардан бири бандалар тарафидан талаб қилинадиган қарздан ортиқ бўлишидир.\n“Бандалар тарафидан талаб қилинадиган қарз бўлмаслик” деганда – қарзлар икки қисмга бўлинади: Аллоҳ таоло томонидан талаб қилинган қарзлар; бандалар томонидан талаб қилинадиган қарзлар;\nБир кишининг зиммасида назр, каффорат, садақаи фитр, таматтуъ ҳажининг қурбонликлари, қурбон ҳайитининг қурбонлиги каби қарзи бор бўлса ва закот нисобига етадиган маблағи ҳам бўлса, аввал закотини адо қилади, чунки бу қарзлар банданинг ҳаққи эмас, Аллоҳдан талаб қилинадиган қарзлардир. Закот фарз бўлиши учун мол эгасининг нисобини камайтириб юборадиган даражада қарзи бўлмаслиги керак. Бир одамнинг қўлида нисобга етадиган моли бор. Шу билан бирга, бошқа одамлардан қарзи ҳам бор. Агар қарзни берганидан кейин ҳам қолган моли нисоб миқдорида бўлса, закот беради. Аммо қарзни берганда ўзига мол қолмайдиган ёки моли нисоб миқдоридан камайиб қоладиган бўлса, закот бериш фарз бўлмайди. Чунки одамлардан қарзи бор одам бой ҳисобланмайди.\nҚарз борасида мазҳаб уламолари турлича баён қилишган:\nҲанафийлар: “Қарз уч қисмга бўлинади: Биринчи қисми – бандаларга хос қарз. Иккинчи қисми – Аллоҳ таолога хос қарз. Учинчи қисми – Бандалар томонидан талаб қилинмаган қарз.\nҚарзни бандалар томонидан талаб қилувчиси (йиғиб олувчи) бўлади. Ҳудди ўтган йилда берилмаган закот қарзи каби. Зоҳирий (кўриниб турувчи) молларни, яъни чорва моллари ва ердан чиққан нарсаларни ўша пайтда талаб қилувчи бошлиқ бўлган. Ёки олтин ва кумушга ўхшаш тижорат моллари каби ботиний молларни талаб қилувчи бошлиқ ёрдамчиси бўлган. Бошлиқ ёрдамчилари закотни идора қилувчилардир. Чунки бошлиқ Усмон розияллоҳу анҳу замонларигача закотни йиғиб олар эди. Бас, у зот розияллоҳу анҳу ботиний молларда закот беришни ўз эгаларига топширганлар. Учинчи қисми – уни бандалар томонидан талаб қилувчиси бўлмаган назр, каффорат, фитр садақаси ва ҳажнинг нафақаси каби Аллоҳ таолога хос бўлган қарзлардир. Закотни фарз бўлишини ман қиладиган қарзлар аввалги икки қисм қарзларидир. Агар бир киши закот нисобига эга бўлиб, сўнг ўша нисоб бир йил айланса, ўша йили ундан закот чиқармай, бошқа йилга ўтиб кетса, иккинчи йили унга закот фарз бўлмайди. Чунки ўша қарз ана шу йилнинг нисобидан камайтирадиган, ўтган йилги закотнинг қарзи эди. Шунингдек, молга эга бўлса ва унинг зиммасида бошқа шахсга қарзи бўлиб, қарз – олди-сотди пул ё нақд пул ёки ўлчов моллари бўладими ёхуд ҳайвонларми ёки булардан бошқа қарзлар бўладими, уларнинг орасида ҳеч қандай фарқ йўқ. Мазкур қарзларнинг барча навлари закот фарз бўлишлигини ман қилади. Илло, зироат ва меваларнинг закоти – ушр ва хирож бундан мустасно. Аммо учинчи қисми закот фарз бўлишлигини ман қилади”, деганлар.\nМоликийлар: “Бир кишини нисобини камайтириб юборадиган даражада қарзи бўлса, яшаш жойига ўхшаш заруриятда унга эҳтиёжи тушмайдиган нарсалардан бошқа закот молларидан ўзида қолган нисоб тўлиқ бўлмай қолса, ўзидаги молда закот фарз бўлмайди. Бу шарт олтин ва кумуш закотларига тегишлидир. Маъдан олтин ёки кумуш рудасидан бўлмагани учундир. Аммо чорва ва экинларда закот фарз бўлади”, деганлар.\nШофеъийлар: “Молнинг қарздан фориғ бўлишлиги шарт қилинмайди. Бас, кимнинг зиммасида қарзи бўлса, унга закот фарз бўлаверади. Агар ана шу қарз нисобни камайтириб юбормаса”, деганлар.\nҲанбалийлар: “Зиммасидаги қарзни берганда ўзига мол қолмайдиган ёки нисоб миқдоридан камайиб қоладиган кишига закот фарз бўлмайди. Гарчи қарз закоти бериладиган молнинг жинсидан бошқа бўлса ҳам. Агар қарз хирож ёки ўриб йиғилган ё ер ижараси ёхуд ҳайдалган ер бўлса ҳам (закот фарз бўлмайди). Қарз нақд пуллар, тижорат молларининг қиймати ёки маъдан каби ботиний молларда, мевалар, донлар ва чорва моллари каби зоҳирий молларда закот фарз бўлишлигини ман қилади. Бир одамнинг нисобга етган моли бор. Шу билан бирга, қарзи ҳам бор. Аввал қарзига етадиган миқдори ундан чиқарилади. Агар қарзни берганидан кейин ҳам қолган моли нисоб миқдорида бўлса, закот беради”, деганлар.\n“Ал-Фиқҳу алал-Мазоҳибил-арбаъа” китоби асосида\nЯнгийўл тумани “Имоми Аъзам” жоме масжиди\nимом ноиби Нуриддин Акромов тайёрлади\n5468 марта ўқилди\nДругие материалы в этой категории: « Закотнинг фарз бўлиши\tФиқҳда луғатга оид биринчи китобни биласизми? »


Марсни тадқиқ қилиш НАСА учун асосий вазифа қилиб белгиланди.\n20 октябр 2020, Тошкент вақти: 04:45\nДональд Трамп НАСА тадқиқотлари учун қўшимча маблағ ажратди.\nПрезидент Дональд Трамп НАСАга Марсни тадқиқ этиш учун қўшимча тарзда молия берилишини таъминловчи қонунни имзолади.\nМазкур қонунда космик тадқиқотлар учун 2017 йилда қўшимча тарзда 19,5 миллиард доллар маблағ ажратилиши назарда тутилган.\nБундан ташқари Трамп коинотни ўрганиш учун 2018 йилда НАСАга 19 миллиард 100 миллион доллар ажратилишини ҳам билдирган.\nМазкур қонун ортидан Марсни тадқиқ қилиш ва ўзлаштириш масаласи НАСА учун асосий вазифалардан бири қилиб белгиланди.


Ҳужайра ҳақида — У ким, бу нима — QOMUS.INFO\nQOMUS.INFO > Ҳ ҳарфи > ҲУЖАЙРА\nҲУЖАЙРА (лот. се11и1а, су1и$ — катакча) — барча тирик организмларнинг тузилиши ва функционал бирлиги, элементар тирик система. алоҳида организм сифатида ҳаёт кечириши (бактериялар, энг содда ҳайвонлар, айрим сувўтлар ва замбу-руғлар) ёки кўп ҳужайрали организмлар тўқималари таркибига кириши мумкин. Генетик аппарат эукариотларда ци-топлазмааан мембрана билан ажралган ядрода; прокариотларвя эса нуклеоидда жойлашади. Жинсий Ҳужайра мейоз натижасида ҳосил бўлади.\nҲужайра ўлчами 0,1—0,25 мкм дан (айрим бактериялар) 155 мм гача (туяқуш тухуми). Ҳужайранинг хилма-хил функци-ясини ихтисослашган ички структу-ралар — органоидлар бажаради. Ҳужайранинг универсал органоидлари: ядрода — хромосомалар, цитоплазмада — рибо-сомалар, митохондриялар, эндоплаз-матик тўр, Гольжи комплекси, лизо-сомалгр. Айрим манбаларда Ҳужайра мемб-ранаси ҳам органоидлар қаторига киритилади. Кўпчилик Ҳужайрада бўладиган мембрана структуралари — микронай-чалар, микрофибриллалар Ҳужайра шаклининг; Ҳ. киритмалари Ҳужайра таркибининг доимийлигини таъминлаш вазифасини бажаради.\nҲужайра ичида ва организмнинг ички суюқ муҳитида бўладиган оқсиллар, жумладан, ферментлар ҳам Ҳужайрада син-тезланади. Ҳужайранинг ҳар қайси органо-иди фақат унга хос вазифани бажаради. Мас, эукариотларда Ҳужайранинг нафас олиши фақат митохондриялар мем-браналарида, оқсил синтези — рибо-сомаларда кечади. Ферментларнинг концентрацияланиши ва уларнинг Ҳужайра\nструктурасида муайян тартибда жойлашуви кимёвий реакцияларни тезлаштириб, кетма-кет бориши (кон-вейер принципи)ни таъминлайди. Ҳужайрага хос микрогетерогенлик хусусияти бир хилдаги компонентдан бир вақтнинг ўзида ҳар хил моддаларни жуда оз миқдор (микроҳажм)да синтезлаш имконини беради. Ихчамлик принци-пи айниқса ДН К структураси учун хос. Мас, одам тухумҳужайрасининг 61012 г келадиган ДНК си организм учун хос бўлган барча оқсилларни кодлайди. Ҳужайра ичида ионларнинг муай-ян концентрацияси сақланади. Ҳужайра муҳитдан йирик молекулалар, жумладан, оқсиллар, ҳатто вирусларни пиноцитоз, айрим майда ҳужайралар ва улар фрагментларини фагоцитоз орқали ютиш хусусиятига эга.\nЎсимлик Ҳужайраси ҳужайра мембра-наси сиртидан қаттиқ қобиқб-н қопланган (қобиқ жинсий Ҳужайрада бўлмай-ди). Ҳужайра қобиғида тешикчалар бор. Бу тешикчалардан ўтадиган цитоплазма ўсимталари орқали қўшни Ҳужайра ўзаро боғланган. Ўсишдан тўхтаган Ҳужайра қобиғига лигнин, кремнезем ёки б. моддалар шимилиши натижасида анча пишиқ ва қаттиқ бўлиб қолади. Ўсимлик ёғочининг пишиқлиги ана шу моддаларга боғлиқ. Айрим ўсимликлар тўқимаси Ҳужайра лари айниқса жуда пишиқ Ҳужайра деворига эга бўлиб, Ҳужайра ҳалок бўлгандан сўнг ҳам ўзининг таянч скелетлик функциясини сақлаб қолади. Ихтисослашган ўсимлик Ҳужайра сининг бир неча ёки битта марказий вакуоласи бор; уларда ҳар хил тузлар эритмаси, угле-водлар, органик кислоталар, алка-лоидлар, аминокислоталар, оқсиллар, ҳатто захира сув бўлади. Ўсимлик Ҳужайралари цитоплазмасида махсус органоидлар — пластидалар бор; Гольжи комплекси эса цитоплазмада тарқалган диктиосомалардан иборат.\nБарча эукариотлар Ҳ. си бир хилдаги органоидлар ва метаболизмни бошқариш механизмларига эга. Улар про-кариотлар сингари метаболизмни бошқариш, энергияни жамғариш ва сақлаш, оқсил синтезида генетик коддан фойдаланиш хусусиятига эга. Барча Ҳужайра мембранасининг функцияси ҳам ўхшаш. Ҳужайра тузилиши ва функциясининг ўхшашлиги улар келиб чиқи-шидаги умумийликдан далолат беради. Бироқ организмдаги Ҳужайра ўлчами ва шакли, у ёки бу органоидлари сони, ферментлар мажмуи билан бир-биридан фарқ қилади. Бу фарқ организмдаги Ҳужайранинг ўзаро кооперацияси ва уларнинг функционал ихтисослашуви билан боғ-лиқ. Бир ҳужайралилар Ҳ. сининг тузилиши ва функцияси ўртасидаги тафовутни кўп жиҳатдан уларнинг яшаш муҳитига мосланиши билан тушунтирилади. Генетик аппарат тузилишидаги ўхшашлик прокариот ва эукариотлар келиб чиқишидаги умумийликни тушунтириш учун далил бўлади. Аммо бир ҳужайралиларнинг аждоди ҳар хил прокариотлар бўлиши ҳам мумкин. Симбиогенез назариясига биноан бир хил прокариотлар хўжайин Ҳужайра митохон-дрияларига, бошқалари — хлоропластларга айланган ва органоид тарзида ўз-ўзидан кўпая бошлаган. Бошқа назарияга биноан эса прокариот Ҳужайранинг структуралари аста-секин ривожланиб, эукариотга айланган.\nБир организмнинг барча Ҳужайралари ге-номи потенциал ахборот ҳажми жиҳатдан уруғланган тухумҳужайра геномидан фарқ қилмайди. Ихтисослашган Ҳужайра ядросини ядроси олиб ташланган Ҳужайрага кўчириб ўтказилганда нормал организм ривожланиши буни исботлайди. Кўп ҳужайрали организмда Ҳужайра хоссалари ўртасидаги фарқ генлар фаоллигининг бир хил бўлмаслиги туфайли келиб чиқади. Ҳужайранинг ҳар хил ихтисослашуви натижасида бир хил Ҳужайралар (нерв) қўзғалувчанлик; бошқалари (мускул) миофибриллалар ҳосил қилувчи оқсилларга эга бўлиши туфайли қисқариш, учинчи хиллари (безли Ҳужайра) ҳазм қилиш ферментлари ва гормонларни синтезлаш хусусиятига эга бўлади. Кўпчилик Ҳужайра кўп функцияли, мас, жигар Ҳ. си қон плазмаси ва ўт суюқлиги оқсилларини син-тезлайди; гликоген тўплайди ва уни глюкозага айлантиради; ёт моддалар (жумладан, дорилар)ни парчалайди. Барча Ҳужайрада умумий функцияга эга бўлган генлар фаол бўлади. Шундай қилиб, ҳар хил Ҳужайралар ўртасидаги ўхшашлик белгилари уларни бир-би-ридан фарқ қилувчи белгиларга нис-батан кўпроқ бўлиб, келиб чиқиши ва функциясига кўра ўхшаш Ҳужайра тўқималарни ҳосил қилади (қ. Тўқима).\nМетаболитлар ва ионлар — Ҳ. даги жараёнларни бошқарувчи омиллар. Улар генларга таъсир этиш орқали ферментлар синтезини ёки бевосита ферментларнинг ўзига таъсир кўрса-тиб, улар фаоллигини ўзгартириши мумкин. Бундай ўз-ўзини бошқариш механизмлари туфайли Ҳужайрада ҳаёт учун муҳим бўлган кўп жараёнлар оптимал (энг қулай) ҳолда сақланиб туради.\nҲужайра ларнинг ўзаро таъсири, нерв ва гормонларнинг Ҳужайра фаоллигини ўзгаришига олиб келадиган хусусиятлари ташқаридан бошқарадиган омилларга киради. Бундай омиллар Ҳужайранинг ўзига хос хусусиятларини сақлаб туриш учун зарур. Ҳужайра культурасига хос сунъий шароитда Ҳужайранинг ўзига ҳос кўпгина хусусиятлари йўқолади.\nЭукариот Ҳужайра митоз орқали ўз-ўзидан кўпаяди. Одам организмидаги Ҳужайра сони 1014. Айрим тўқималарда Ҳужайра сони ҳаёт давомида доимий бўлиб қолади; фақат кам ихтисослашган Ҳужайра бўлинади. Мас, одам организмида сутка давомида 70 млрд. га яқин ичак эпи-телийси Ҳужайраси, 2 млрд. эритроцит нобуд бўлиб туради. Бир қанча тўқи-маларда Ҳужайра тўлиқ ихтисослашган ҳолда Ҳужайра циклига киради. Бундай ҳолларда митоз Ҳужайра бўлинмасдан хро-мосомаларнинг 2 ҳисса ортиши билан тугайди (қ. Полиплоидия) ёки митоз бошланмасдан хроматидлар сони 2 ҳисса ошади. Айрим ихтисослашган Ҳужайра ядроси умуман Ҳужайра циклига киришмайди (мас, нейронлар, скелет мус-куллари толаси). Бундай ҳолларда Ҳужайра ҳаёти организм умрининг узоқлигига тенг бўлади. Одам Ҳужайраси ўртача 1 — 2 кун (ичак эпителийси) яшайди. Барча Ҳужайра ларда моддалар ва структура элементлари фаол янгиланиб туради. Тўқималарни ҳосил қилувчи беқиёс кўп сонли Ҳужайра лардаги метабо-литик ва бошқарув жараёнларининг ўзаро боғланганлиги, улар таркибининг доимо янгиланиб туриши кўп ҳужайрали организм органларининг нуқсонсиз ишлаб туришини таъминлайди. Ҳужайрани цитология фани ўрганади. Яна қ. Ҳужайра назарияси, Ҳужайра цикли.\nАд.: Захаров В. Б..Маматов С. Г.,Со-н и и В. И., Обшая биология. М., 2002; Ч е н – цов Ю. С., Обшая цитология, М., 1984; Грин Н., Стаут У., Тейлор Д., Биология, т. 1—3. М., 1990; М авлонов О., Биология (Маълумотнома|, Т., 2003.\nКураш Нишонбоев, Очил Мавлонов.


Uzmobile'ни ишга тушириш 15 апрелга қолдирилди\n01 декабр 2020, Тошкент вақти: 13:38\nUzmobile GSM миллий уяли алоқа тармоғини ишга тушириш 15 апрелга жилдирилди. Аввалроқ мазкур тармоқ 10 апрель кунидан абонентларга хизмат кўрсата бошлаши режалаштирилган эди.\nХабарларда айтилишича, тармоқ ишга туширилишининг бошқа кунга кўчирилиши қўшимча техник ва созлаш ишларини амалга оширишга эҳтиёж туғилгани билан боғлиқ.\nUzmobile GSM миллий уяли алоқа операторини ташкил этиш тўғрисида Ўзбекистон президенти 2014 йилнинг 12 февралида Фармон берган эди.\nМазкур тармоқ 8 миллион абонентга хизмат кўрсатишга мўлжалланган. Дастлаб Тошкент шаҳри ва вилояти ҳудудида фаолият юритадиган Uzmobile 2015 йилнинг охиригача бутун республикага хизмат кўрсатишни режалаштирган.


Sobir Rustamxonli: O’zbekiston dunyoning tafakkur nuqtasi. | Xurshid Davron kutubxonasi\nSobir Rustamxonli: O’zbekiston dunyoning tafakkur nuqtasi.\nMuallif Adib: Turk xalqlari tarixi, adabiyoti, madaniyati, YANGILIKLAR 18.01.2013 izoh yo'q\nЎзбекистонга илк зиёратим туркий халқлар руҳини яшнатувчи ерларни кўриш, тарихнинг ва мангуликка дахлдор маданият нафасини, об-ҳавосини ҳис қилиш истагидан туғилганди. Қадим Афросиёб шаҳаридан, Самарқанддан бошланганди бу сафарим. Кейинроқ Бухорони, Хивани, Хоразм воҳасини, Фарғона водийсини, Наманганни ва, табиийки, Тошкентни ҳам айланиб, яқиндан билиб, севганман. Ўз тақдирини Ўзбекистон билан боғлаган озарбайжонлик зиёлилар билан учрашган, улар ҳақида ёзувлар ёзганман. Ўзбекистонда ўтказилган сайловларда кузатувчи бўлганимни ҳам қўшиб қўйишим керак. Ҳар сафаримда қачонлардир пайдо бўлган чегаралар икки халқни бир-биридан айри тутганига қарамай, Озарбайжон ва ўзбек халқининг қалбан ва руҳан яқин эканлиги, ўртадаги енгилмас қардошлик туйғуси мени ҳайратлантирган.\nЎЗБЕКИСТОН – ДУНЁНИНГ ТАФАККУР НУҚТАСИ\n“Китоб дунёси” газетаси мухбири Озарбайжон Халқ шоири, Озарбайжон Миллий Мажлиси депутати Собир РУСТАМХОНЛИ билан ўтказган суҳбати эътиборингизга ҳавола қилинмоқда.\nГазетамиз саҳифалари орқали суҳбатлашиб турганимиздан мамнунмиз. Вақт ажратганингиз учун ташаккур. Энди муддаога кўчсак; адабиёт учун сарҳад йўқ, айниқса инсон қалбига борадиган йўлларда адабиёт ёруғ из қолдириб нур тезлигида олдга интилади – қалбга йўл олади. Адабиёт вакиллари халқларнинг зиё таратгувчиси, улар ҳамиша дўстлик, аҳиллик кўпригини бунёд этадилар. Озар халқининг истеъдодли адиби сифатида бу борада Сизнинг фикрларингизни билишни истардик.\n– Гапингиз тўғри. Адабиёт сарҳад билмайди. Инсон деган кенг ва бепоён маконда яшайди ва инсон юрагини ёритиш учун абадият офтоби тимсолида порлайди. Бу тантанавор гап эмас, айни бор ҳақиқатдир. XX асрнинг 80-йилларида ўтказилган Ўзбекистон адабиёти ва санъати кунлари халқларимиз маданий ҳаётида чуқур излар қолдиргани ҳақиқат. ўафур ўулом, Мақсуд Шайхзода, Миртемир, Зулфия, Абдулла Орипов, Иброҳим Ғафуров ва бошқа бир қанча ўзбек адиб ва шоирларининг китоблари Озарбайжон ўқувчилари қалбига кириб келганди. У пайтда “Ёзувчи” нашриётининг Бош муҳаррири сифатида менинг ҳам бу ишда, бунда меҳнатим сингиган эди, ўзбек шеъриятидан анчагина таржималар ҳам қилгандим.\nАдабиётшунос олим, академик Воҳид Зоҳидов билан Тошкентда, унинг уйидаги учрашувимизни ҳозир ҳам хуш кайфият билан ёдга оламан. Тақдир уни 14 ёшида Бакуга ташлаган экан, ёши етмаслигига қарамай, университетга қабул қилиб билим олишида кўмак берган Озарбайжон зиёлиларини чуқур ҳурмат билан эслар эди. У Ўзбекистон драмтургияси ва санъатининг ривожида Озарбайжон маданияти вакилларининг роли, Ўзбекистоннинг бир қатор таниқли зиёлиларининг етишувида Баку маданий муҳитининг аҳамияти ҳақида тўлқинланиб гап очарди. Самарқандда Шоҳи-Зинда мажмуасидаги илк мақбаранинг Озарбайжон меъморлари томонидан қурилгани, Бибихоним ёдгорлигининг қад кўтаришида Озарбайжондан келган усталарнинг ҳам теша урганини аллома самимият ва мамнуният билан гапирганди.\nМаънавий тарихимиз учун қизиқарли ҳодиса, яна бир адабий воқелик бу Мақсуд Шайхзоданинг ижодидир. У киши Озарбайжонда туғилса ҳам бутун ҳаётини Ўзбекистонда ўтказган, ўзбекча ёзган ва ўзбек адабиётининг тараққиётида хизмат кўрсатган. Бу эса икки халқ қалби нурли ришта билан боғлиқлигининг ҳаётий исботидир.\nШу анъаналар ҳозир ҳам яшамоқда. Мустақиллик тарихимизни, босиб-ўтган йўлларимизни янгидан объектив англаб етиш имконини беради.\nМасалан, Озарбайжоннинг кўркам шоири ва мустақиллик йўлидаги курашимизнинг етакчиларидан бири бўлган Халил Ризо Улутурк бутун умри давомида ўзбек адабиётининг тадқиқи ва таржимаси билан шуғулланган эди.\n– Азалдан қардош халқларимиз ўртасидаги муносабатларни янада чуқурлаштириш мақсадида яна қандай ишлар амалга оширилиши, икки халқнинг келажаги, дўстлиги, равнақи йўлида адабиёт вакиллари нималар қилиши лозим, деб ўйлайсиз?\n– Оврўпа ва дунё маданиятларини ўрганганимиз сингари, бир-биримизни ўрганишимиз, тарғиб қилишимиз ҳаётий заруратдир. Бугун ғоят долзарб бўлган фильмлар яратишда, муҳим маданий ва иқтисодий лойиҳаларда бирлашишимиз керак. Адабий асарлар яна ҳам изчил равишда пухта, пишиқ ўгирилиб нашр этилиши лозим. Озарбайжонлик ёшлар Ўзбекистонда, ўзбекистонлик ёшлар Бакуда мақсадли равишда ўқитилиши, ўзаро сафарлар, учрашувлар сони оширилиши мақсадга мувофиқ, албатта. Ўрта мактабларда муштарак адабий-маданий ёдгорликларимиз атрофлича ўргатилиши, дарсликларимизда бир-биримизнинг тарихимиз ва адабиётимизга яна ҳам кенгроқ ўрин ажратиш.\n– Бугун тезкор, глобаллашув даврида китобнинг аҳамияти йўқолиб боряпти, деган фикрга қандай қарайсиз? Умуман, халқнинг маънавий куч-қудрати юксалишида китобнинг ўрнини қандай баҳолайсиз?\n– Бир мақоламда ёзган эдим: Кўкдан китобдан бошқа тағин нима тушган, деб… Таврот, Инжил, Қуръони Карим…. самовий китоблар. Аллоҳнинг инсонларга мактубларидир. Барча китобларни бутунича мактуб деб аташ мумкин. Инсоннинг Тангрига, инсоннинг инсонга мактублари… Шу маънода китоб муқаддас ва мислсиз бир бойликдир. Бир пайтлар уни лой лавҳаларга муҳрлаб қўйишарди, кейин Миср папирусига, Самарқанд қоғозига ёзишарди. Ҳозир эса дискларга, хотира карталарига ҳам кўчиришади. Аммо моҳият ўзгармайди. Китоб ҳам, кутубхона ҳам. Компьютер орқали китоб ўқишимиз Месопатамиянинг лой китоблари аҳамиятини камайтирмайди.\n– Қайси китоблар Сизнинг болалигингизни ҳайратга солган? Қайси китоблар Сизнинг ҳаётингизга катта таъсир кўрсатган?\n– Болаликда мени “Гўрўғли” достони, айниқса, “Китоби Дада Қўрқут” ҳайратлантирган. Тағин халқимизнинг фожеали тарихи акс этган Мирза Иброҳимнинг “Шундай кун келади” романи, ўзбек адабиётидан Абдулла Қодирийнинг “Ўткан кунлар”, қозоқ адабиётидан Мухтор Авезовнинг “Абай” романлари ҳам болалик хотирамда ўчмас излар қолдирган. Рус ва Оврўпа классикларини ўқишга имкон, вақт, хафсала топганман. Сервантеснинг “Дон Кихот”, Гюгонинг “Сафиллар”, Гетенинг “Ёш Вертернинг изтироблари”, Вольтер Скоттнинг “Айвенго”, Жеймс Фенимер Купернинг “Сўнгги могикан”, Лев Толстойнинг “Анна Каренина”, Тагорнинг “Боғбон” асарларининг номини тилга олишим мумкин. Мен туғилган қишлоқнинг кичкина кутубхонасида бизга тақдим қилинган асарларнинг жўғрофияси, афсуски, чекланган эди.\n– Ўзбекистон билан, ўзбек халқи билан боғлиқ ёрқин хотираларингиз хусусида ҳам билишни истардик.\n– Давлатларнинг ўзига хос ранги бор. Ўзбекистон менинг хаёлимда доимо оқ рангдадир. Шубҳасизки, қардош халқнинг маънавий дунёсининг поклиги ҳам тасаввурнинг шаклланишида ўз ролини ўйнагандир. Бироқ, шу оқликка иккинчи бир ранг аралашган жойи бор, у ҳам бўлса, зангорий рангдир: Самарқанд, Бухоро, Хивада сайқал берилган обидалар, мадрасалар, миноралар, мақбаралар, хилхоналари, сарой ва карвонсарой мажмуаларининг ранги.\nЎзбекстонга учаётганда ўзим кузатган бошқа бир қизиқ ўхшашлик ҳам бор; Агар ҳаво очиқ бўлса, Хазарнинг устидан ўтган ҳамона кўз ўнгингизда дунёнинг улкан саҳроларидан бири жонланади. Фарқи йўқ, Оғжақум, ё Қорақум… Чексиз бир чўл, қум денгизи – ёриқ-ёриқ, қатлам-қатлам, бўлак-бўлак… Текисликлар ва тепаликлар. Минг йилликларнинг инсон қўли путур етказмаган муҳри!. Тўлқинли пайтида музлаб қолган қирғоқсиз бир денгизга ҳам ўхшайди шу ер…\nБироқ мени ҳайратлантирган кўпроқ шу қум дунёсининг, Хазар-Орол ораси чўлларнинг инсон миясига менгзашидир.\nАслида бу шунчаки оддий бир ўхшашлик эмас. Шу ер менинг назаримда чиндан ҳам Ер куррасининг миясидир. Чунки дунёнинг кўпгина энг муҳим илмлари, кашфиётлари, ижодий мўъжизалари худди шу миянинг, унинг қобиғи ва теварагининг абадий донишмандлиги чашмасининг маҳсулидир…. Жаҳоннинг кўп жойида жаҳолат, маданиятсизлик ҳукм сураётганда, яъни минг йиллар олдин шу ер дунёнинг тафаккур маркази эди. Марв, Самарқанд, Бухоро, Урганч, Хўжанд, Хива шаҳарларида ирфон марказлари, фан даргоҳлари, расадхоналар, кутубхоналар яратилганди. Шу ер тиббиёт, риёзиёт, астрономия ва бошқа табиий фанларнинг, яъни бу илмларни яратганларнинг ватанидир.\nМуҳаммад Хоразмий, Аҳмад Фарғоний, Беруний, Ибн-Сино, Қозизода Румий, Мирзо Улуғбек, Али Қушчи… Дин, дил, ижтимоий фикр ва адабиёт соҳасида қўл етмас чўққиларга айланган Яссавий, Маҳмуд Қошғарий, Ал-Бухорий, Алишер Навоий, Бобур каби буюкларни ҳам шу рўйхатга қўйсак, Аллоҳнинг бу тупроққа қанчалик чексиз қудрат, мислсиз ёғду ва барокот ато қилганидан ҳайратга тушамиз…\nҚанча зулм-зўравонлик кўрса ҳам, айниқса, Пётр 1 давридан бошланган рус ишғолларида қанча қурбонлар, шаҳидлар берса ҳам, куч ва энергия сарф этса ҳам яна яшамоқда. Шоҳи-зинда, Регистонни, Бибихоним мақбараларини яратганлар яна тинмасдан ўз юртларига сайқал бермоқда…\nОғзаки нутқда озгина қийинлик бўлса ҳам, ўзбек китобларини, матбуотини эмин-эркин ўқийман ва ўқиган сайин ўзбек тилининг сеҳрли севинчи мени ром этади.\nЎзбекистон адабиёт ва санъат юксак баҳоланаётган, тарихий ёдгорликлар ва миллий қадриятлар асраб-авайланаётган ўлка. Адабиётнинг ривожидаги хизматларига ва мустақиллик йўлидаги курашлари инобатга олиниб, эътироф этилиб, беш ижодкорга “Ўзбекистон Қаҳрамони” унвони берилибди. Мустақилликка эришгандан сўнг маданият ва маънавият соҳасида кўрилган ишларнинг кўлами, ўлкада шу соҳага алоҳида диққат-эътибор берилаётганининг намунасидир.\nЎзбекистонга сўнгги сафаримда мактаб китоблари орасида кўрганим дарсликлар мени хурсанд қилди. “Маънавият”, “Ватан туйғуси”, “Миллий мустақиллик ғояси ва маънавиятнинг асослари” ва бошқа шу каби ёрқин номлар. Кейинроқ ўргандимки, Ўзбекистон мактабларида “Миллий Истиқлол ғояси: асосий тушунча ва тамойиллар” номли алоҳида фан ўқитилмоқда. Ва шу фан бўйича янги дарсликлар тайёрланган.\n“Ўзбекистон — ватаним менинг”, “Ўзбекистон халқи”, “Истиқлол нима?”, “Ватанни нега севамиз?”, “Она юрт”, “Самарқанд нони”, “Миллий мустақиллик ғояси ва Ўзбекистон тараққиёти”, “Ўзбекистоннинг ривожи ва маънавий-ахлоқий ғоялар”, “Ўзбекистон ва дунё”, “Халқ фаровонлиги”, “Диний бағрикенглик (толерантлик)”, “Фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликлари таъминоти”, “Тил – миллатнинг маънавияти кўзгусидир”, “Экологик қадриятлар” ва бошқа шу каби мавзулар мазкур фаннинг қанчалик қимматли бир максадга хизмат қилаётганини яққол кўрсатади ва ёш авлодга бунинг таъсири шубҳасиздир.\nУларга “Конституциянинг алифбоси” ҳам ўргатилади. Шу билан бирга, Ўзбекистондаги вилоят ва туманлар ҳокимиятларида, барча давлат идораларида маънавият бўлимлари бор ва халқнинг маънавий қадриятларининг асраб-авайланишига алоҳида аҳамият берилмоқда.\nФикримча, бу гўзал ва ўрганса арзигулик ишдир. Ўзбек халқи шу маънавиятни асрагани сайин улуғлигича қолади ва хайру барокотдан кам бўлмайди. Қардош халққа тилаганим ҳам худди шудир. Меҳнаткаш, истеъдодли ўзбек халқи, худо хоҳласа, барча масалаларга ечим топаверади. Чунки янги авлод кимлигини англаш, буюк ўтмишини қадрлаб, мозий ва келажакка эгалик қилиш руҳида тарбияланмоқда, келажак учун асл ватандошликнинг, юрт севгисининг пойдевори қўйилаяпти. 29 миллионлик ўзбек халқи минг йилларнинг тарихидан Хоразмийларнинг, Форобийлар, Амир Темур, Навоий ва Улуғбекларнинг руҳидан куч олганча юксалажак! Бунга ишонамиз!\nМанба: “Китоб дунёси” газетаси, 2012 йил 30 ноябрь, 14 (147)-сон\nTeg(lar) Sobir Rustamxonli


“ҲИЛОЛ” маҳалласи аёллари партиямиздан миннатдор | Ўзбекистон Халқ демократик партияси\n2021-08-11 18:40:13 933\nЎзбекистон Халқ демократик партияси Урганч туман кенгаши томонидан партиянинг вилоят кенгаши билан ҳамкорликда тумандаги Чоткўпир қишлоғи "Ҳилол" маҳалласида махалла аёллари иштирокида учрашув ўтказилди. Учрашувда туман кенгаши депутат аёллари, туман банк бўлими, бандлик бўлими, тадбиркор аёл уюшмаси вакиллари хам иштирок этди.\nУчрашувда "Аёллар дафтари" да рўйхатда турувчи аёлларнинг муаммо ва камчиликлари, уларнинг ечими, оилавий ажримлар юзасидан баҳс мунозаралар бўлиб ўтди. Хотин-қизлар томонидан бандлик, касбга йўналтириш, ичимлик суви, газ, электр таьминоти, кредит масалалари бўйича жами 9 та мурожаат келиб тушди.\nУларнинг иккитаси шу ернинг ўзида ижобий ечим топган бўлса, 5 таси учун ҳуқуқий маслахатлар берилди. Иккита мурожаат муддат талаб этиши сабабли муаммо депутатлик сўрови орқали ечимини топиши маьлум қилинди. Маҳалланинг 15 нафар хотин-қизлари касбга ўқитишга жалб этилди. Икки нафар аёл тикувчилик цехига ишга қабул қилинди. Туман кенгаши депутати Барно Бердиева маҳалладаги "Аёллар дафтари"да рўйхатда турувчи Ибрагимова Зуҳра хонадони таьмирталаб аҳволда эканлиги сабаб, ҳозирда уйни таьмирлаш ишларига ҳомийлик қилмоқда. Туман кенгаши депутати Машарипова Зайнаб "Аёллар дафтари"да турган, тикувчилик қилиш истагида бўлган Шариповалар оиласига тикувчилик машинаси совға қилди. Бундай эьтибор ва ёрдам учун тадбир иштирокчилари депутатларимизга миннатдорчилик билдиришди.


Муаллиф: Admin Сана: 14-09-2017, 10:09\nБўлим: Жамият, Технология\nШу кунларда ижтимоий тармоқ фойдаланувчиларининг диққат-эътибори икки ҳодисага қаратилди. Ўтган ҳафтанинг «хит мавзулари»нинг биринчи қаторида ош билан ўрнатилган рекорд, одамларнинг нафс илинжидаги талотўпи ва ур-йиқити эди. Буни қарангки, мавзу зум ўтмай буткул ўзгариб кетди. Ҳозир ҳамма ўша воқеаларни унутиб, Сирдарё вилояти Сайхунобод туман ҳокими Носиржон Эгамбердиевнинг мактаб директорларини савалагани асосий муҳокама мавзусига айланди. Шу куни Kun.uz сайтида яна бир видеолавҳа эълон қилинди. Бу хизмат вазифасини бажариш вақтида беморнинг отаси томонидан калтакланган шифокор Зафар Қаюмов ҳақидаги воқеа.\nИжтимоий тармоқларни кузатиб, одамларнинг дунёқараши, ҳис-туйғулари, кайфияти қандай эканини илғаш мумкин. Энг муҳими, одамлар бугун барча демократик жамиятларда бўлгани сингари ҳар бир воқеиликка у ёки бу даражада ўз муносабатларини билдирмоқда. Бу орқали мамлакатимизда ҳам фуқаролик жамиятининг муҳим унсури сифатида қараладиган Жамоатчилик назорати шаклланиб борётганини кўрсатмоқда. Тармоқлар оралаб, одамларнинг энг қизиқ ва жўяли фикрларини йиғиб чиқдик.\nҲолвани ҳоким ейди,\n(Бугунги кун мақоли!)\nСанжар Саид: Бу аудиони охиригача эшитишга тоқатим етмади. Шифокорларни давлат, ижро ҳокимияти бир томондан қийнаётган бўлса, халқ иккинчи томондан зўрлаяпти. Бу қандай бедодлик, бу қандай золимлик, бу қандай адолатсизлик?! Портал кимларни ҳимоя қилиб, кимларни жазолаяпти? Қани ички ишлар, қани прокуратура? Ўқитувчи билан шифокорни ҳимоя қиладиган мард қолдими?\nАбдулмажид Зайниддин ўғли: Мана, нима учун бокс ривожланган, фан ривожланмаган!\n- Ие, домла,кўзиз кўкарибдими?\n- Ҳа, яқинда мустақиллик байрами бўлувди...\n- Ҳечқиси йўқ, конституция байрамигача тузалиб кетади..\nУмида Азиз: Ўғлингиз ҳоким бўлишини истайсизми? Унда уни ёшлигидан қўл жанги ва бокс спорт тўгаракларига беринг!!!\nШукуржон Исломов: Айб зўравон, ҳокимдамас, тарсаки еб лаллайиб турган директорларда. Урса ур, сўкса сўк, жонингни олмайди...\n- Узр, ўртоқ вазир «пахта» ҳақида нима дея оласиз?\n- Мен халқ таълимига жавобгарман, пахтани қишлоқ хўжалиги вазиридан сўранг.\n- А, ўқитувчилар пахтага чиқиши ва талабалар пахта йиғимига жалб қилинишига қандай қарайсиз?\n- Меҳнат вазиридан сўранг. Мен Олий ва ўрта махсус таълими вазириман.\nИсломжон Қўчқоров: Биринчи айбинг — ўқитувчи эканлигинг. Иккинчи айбинг — директор бўлганинг. Учинчи айбинг — ҳоким бўлмаганинг...\nДима Қаюм: Талабларга биноан қўшиқлар\nПахтага чиқаётган ўқитувчилар учун Озодбек Назарбековни «Ҳоким қасам ичмайди...» Ия, узр! «Йигит қасам ичмайди, йигитнинг сўзи қасам!»\nКалтак еган ўқитувчилар талабига биноан: «Кимлигини айтмайман!» (Охунжон Мадалиев)\nКалтак еган доктор учун: «Бос, бос, қамчи бос!» (Ҳосила Раҳимова)\nДоллар сотиб, нақд доллар сотиб ололмаётганлар учун: «Афсусдаман» (Манзура)\nҚора бозорчилар талабига биноан: Озодбек ижросида «Кечир» қўшиғи!\nЙўлар асфальт бўлади, деб ваъда бериб, лекин бажармаганлар талабига биноан: «Шаҳзод» гуруҳидан «Ўйнайсан» қўшиғи.\nЧироқ-газчилар талабига биноан: Ю.Усмонова ва Т. Содиқов «Ундан нимам кам».\nМуслим Мирзажонов:Тошкент тиббиёт академияси ва Педагогика билим юртларига «Жанг санъати» деган курс қўшиш керакка ўхшайди...\nАзиза Қурбонова: Ўқитувчи... Қўли қадоқ, юзи чандиқ ўқитувчи... Қачон сени кимлигингни тушуниб етарканмиз?\nОлмосий: Агар шифокор биринчи ёрдам кўрсата олмаса, ундан хафа бўлиб юрманг. Ўша дарс пахта даласида ўтилган бўлади.\nБобуршах Икромов: Сен директорлар билан ҳали пахтада гаплашаман! (Сайхунобод тумани ҳокими)\nСаид Комил Холхўжаев:\nҲурматли Севастополь округ губернатори!\nБизким, Маориф министрлигининг округ бўлими вакиллари, аввалдан биздан ажраб кетган ва ўзини кўча супуришга бахшида этган устозлардан ўрнак олган ҳолда ўзимизни округнинг ҳар қандай ишларига тан маҳрамликка бахшида килдик. Гўштимиз сизники, суягимиз гўрники.\nСевастополь округ халқ маорифи бошқармаси ходимлари.\nАслида, ўқитувчини сўкиш, ҳақоратлаш, керак бўлса, дўппослаш, афсуски, жамиятимиз учун янгилик эмас. Дадам қирқ йил ўқитувчилик қилдилар. Шу даврда маълум муддат мактаб директори ҳам бўлганлар. Лекин 5 йил ишлар-ишламас, бу лавозимдан ўз хоҳиши ва қатъий талаби билан бўшаганлар. Бунинг сабабини ҳеч кимга изоҳламадилар ҳам. Фақат онам ва биз, фарзандлари билардик. Дадам дам туман, дам вилоят миқёсидаги уззу кун йиғилишлардан, мажлисбозликлардан безор бўлган, айниқса, пахта терими мавсумида ярим тунда туман ҳокимининг дўқ-пўписасию ур-ҳо-урлари билан ўтадиган узлуксиз бошоғриқлардан асабий бўлиб қолган эди. «Ўқитувчининг қадри йўқ-да!», дер эдилар.\nҲа, ўқитувчининг қадри ҳозир ҳам йўқ. Йўқса, мансабнинг юкини кўтара олмаган...лар шу касб эгаларига қўл кўтарармиди?!\nЎқитувчи хор бўлса, шаъни оёқости қилинса, бу — маънавий таназзул демак. Маънавий таназзулга учраган халқни нималар кутади? Наҳот, ундан қутула олмасак?\nЎйлаяпман, зўравон ҳоким жазоланармикан ёки бу воқеани яширин (шубҳасиз!) тасвирга олган, ижтимоий тармоқларимизда шов-шувни келтириб чиқарганлар бошида таёқ синармикан? Буёғини энди кутамиз!!!\nДиплом бўлса бас, билим керак эмас... Бундай қарашдан қачон қутуламиз?\nЖиззахда #XIZMATBEMINNAT лойиҳасига старт берилди


Адабиёт ҳар бир миллатнинг ҳисли кўнгул тарихининг энг қоронғу хоналарида маишат (тирикчилик)нинг кетишига қараб ҳар хил тусда ва рангда етишган, файзли тил бирла тақдир этула олмайдирғон бир гулдир. Ушбу яшадигимиз муҳит доирасинда анинг тўлқуни одамнинг ҳар хил маишатига қараб ўзгарадир.\nҲар синф, халқнинг ўзига махсус оҳанги, ўзига таъсир қиладурғон зори бўлур. Мана шул муҳит бўшлигинда бўлган қатъий тўлқуннинг бир-бирига бирлашмагидан ҳар одамга ҳар хил шодлиқ ва ё кўб аччиқ таъсир этмагиндан одамнинг кўнглида ўзи билмасдан ўрнашуб қолғон ва ҳар вақт, умрининг охирига қадар сақланатурғон қайғуланмак ва ё кўкрак кериб қўб дам олурдай оҳ урмаклар — ҳамаси кўнгилда ҳар хил рангда, ҳар хил кайфиятда тўлуб ётқон адабиёт хосасиндан саналур. Киши баъзи вақтда шодликдан кулур ва баъзи вақтда кўз ёшин тўкуб йиғлар, оҳ тортар. Одамнинг мундоғ ҳар хил кайфиятга кируб турмоғи ўз ихтиёри нла бўлмай, балки маишати йўлида ҳар вақт учраб турадурғон фалокатнинг анга баъзи вақтда зулм кўрсатмоғи ва баъзи вақтда бир яхшилик кўрсатуб суюндирмоғидин келуб — яхши кўрганда суюниб, ёмонлиқ кўрганда йиғлаб — шундоғ бўлуб икки турли ўзгаруб турар, баъзи вақтда фалак бир одамни қайғуга солар, ул ўзи тушуниб, ўйлаб туруб, оҳ тортуб йиғлар. Бу ҳасратларни ўз ичига сиғдиролмас. Бировга айтса, «Вой бечора» деюрмукин, деб ўз қайғусини бировга айтмакка тилар. Тўп тўғри айтганда у қадар таъсир қилмас. Адабиёт ила айтганда албатта таъсир қилар. Менинг бир ошнамнинг ўлдиги хабари келар. Мен ҳеч хафаланмайман. Бир вақтда мактуб келар, мактубда аларнинг кўрган кунлари адабиёт ила бундай ёзилур:\nГуллар била пок қайғули маҳзун боқурди\nКўз ёшларимиз тўхтамай тун-кун оқурди.\nМана шуни ўқуб албатта бир таъсир ила аларнинг қайғусига қўшулурмиз. Бир бола ухламаса алла айтарлар. Бола тез ухлаб кетар. Чунки ул андин бир лаззат ҳис қулур. Эски боболарининг бир маъшуқа учун Қошғар тарафларига яёв борганини ва йўлда ўғрилар тарафидан ўлтурулгани ғоят яхши оҳанг билан айтилур. Ул вақтда бола таъсириндан ухлаб кетар. Шунга ўхшаш ўзининг шавкат ва ғайрати ила замонасида бутун дунёни ҳавор ва даҳшатга солғон жаҳонгирларнинг ўтказган кунларин ва даврларин тарихларда кўрса ва эшитса ҳар киши юрагида бир ботирлиқ ва бир фидокорлик ҳис этар ва қаҳрамонона умидларда бўлинур.\nМана шундай қаҳрамонона умид, қаҳрамонона ҳис ва қаҳрамонона ғайрат —барчалари тарихий адабиётнинг натижасидан бошқа нарса эмасдир. Ҳеч тўхтамасдан ҳаракат қилуб турғон вужудимизга, танимизга сув-ҳаво не қадар зарур бўлса, маишат йўлида ҳар хил қора кирлар ила кирланган руҳимиз учун ҳам шул қадар адабиёт керакдир. Адабиёт яшаса — миллат яшар. Адабиёти ўлмағон ва адабиётининг тараққийсига чалишмаган ва адиблар етишдирмағон миллат охири бир кун ҳиссиётдан, ўйдан, фикрдан маҳрум қолуб, секин-секин инқироз бўлур. Муни инкор қилиб бўлмас. Инкор қилғон миллат ўзини инқирозда эканун билдирур.\nБиздан бошқа миллатларга кўз солсак кўрамизки, аларнинг олти ёшдан олтмиш яшар қариларина қадар адабиётдан бир лаззат олуб охир умрига қадар адабиёт ўқуб эшитмакни вазифаи миллиясидан ҳисоб қилур. Мана шунинг учундирки, Оврўпонинг ҳар шаҳар ва қишлоқларида ҳар кун, ҳар ҳафта адабиёт кечалари қилинур, адабиёт ўқилур, нутқ сўйлануб халқ кўб кируб таъсирланурлар. Мана тотор қардошларимиз йилда бир дафъа бўлса ҳам шаҳар ва қишлоқларида «Адабиёт кечалари» қилуб халқға руҳ беруб кўб олқишлар, офаринлар олдигини ғазеталардан ўқуб турмакдамиз. Бизлар эсак адабиётдан лаззат олмак бир тарафда турсун, ҳатто боболаримиз ва болхоса «Ислом маданияти» замонинда катта рўл ўйнағон ва аларнинг маишатларин кўрсатган таърих умумийларни ўқуб англамоқдин ҳам кўб йироқ турамиз.\nБизни уламо ва эшонларимиз тўн киймакдан, авомларимиз чойхоналарга чиқуб чой ичмакдан ва зиёлиларимиз эса Оврупо кийумликларидан ва қийматлик папирўсларидан лаззат олурларки, «адабиёт нима?» десанг, жавобида юқорида айтилганча «яъни, масалан»дан бошқа жавоблари йўқдир. Мана шунинг учундирки, кундан-кунга руҳимиз тушуб, келадирғон истиқболимизга умидсиз қараб, бошқа миллатлар каби шод ва умидли яшамаймиз ва бизда шодлик ва руҳ бўлмагани учун бир ишни қиламиз деб энди ўйлаганимизда ўй йўқ — фикрлар чочилуб, ақлларимиз паришон бўлуб кетар.\nАдабиёт чин маъноси ила ўлган, сўнган қаралган, ўчган, ярадор кўнгилга руҳ бермак учун, фақат вужудимизга эмас, қонларимизга қадар сингишган қора балчиқларни тозалайдирғон, ўткур юрак кирларини ювадурғон тоза маърифат суви, хиралашган ойналаримизни ёруғ ва равшан қиладирғон, чанг ва тупроғлар тўлган кўзларимизни артуб тозалайдирғон булоқ суви бўлғонликдан бизга ғоят керакдир.\nЭнди, эй, қардошлар! Адабиёт ўқуйлик. Адиблар етишдирайлук, «адабиёт кечалари» ясайлук. Руҳ, ҳис, туйғу, фикр, онг ва ўй олайлук, билайлук. Агарда «баёз» ва бемаъни бир-икки дона китоблар ила қолсак, маҳву инқирозий бўлурмиз. Юрагимиз кундан-кун тошдан ҳам қаттиғ бўлур. Юракни эритайлук, руҳ берайлук, инқироз бўлмайлук. Меним бу ожизона фикрима қўшилатурғонлар бўлса адабиётнинг фойдаси тўғрусинда «Оина» ва «Садо»ларимизга тарихий ва адабий мақола ва шеърлар ёзсунлар, китоблар тартиб берсунлар. Ҳозирда бизга бирдан-бир лозим бўлғон нарса — адабиёт, адабиёт, адабиёт...\nАдабиёт надир? — «Садои Туркистон» газетасининг 1914 йил 4 июнь сонида босилган.\nҲавор — асоратга солмоқ, эзмоқ.\nБолхоса — хусусан.\nБаёз — асримиз бошларида юртимизда кенг тарқалган шеърий мажмуалар назарда тутиляпти. Баёз — бирор шоир томонидан таркиб берилган шеърий тўпламларнинг бир тури. Масалан, «Баёзи Ҳазиний», «Баёзи Камий»...\n«Оина ва садоларимизга» — 1913—1917 йиллар орасида Самарқандда жадидларнинг маънавий отаси Маҳмудхўжа Беҳбудий муҳаррирлигида чиқиб турган «Оина» журнали ва «Садои Туркистон» ҳамда «Садои Фарғона» газеталари назарда тутилмоқда.