Микеланжело: ‘‘Мени тушунмайдилар...’’ | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Илм ва фанСанъатМикеланжело: ‘‘Мени тушунмайдилар…’’\nСанъатдаги даҳолардан ҳисобланмиш Микеланжело Буонаротти ўз дастхатини нафақат Уйғониш даврида, балки бутун инсоният тарихида қолдирган, десак, муболаға бўлмайди. Италиянинг икки йирик шаҳри – Рим ва Флоренцияда ҳали-ҳамон унинг нафаси барҳаёт…\nМикеланжело 1475 йил 6 мартда Тосканодаги Капрезе шаҳарчасида флоренциялик дворян Лодовико Буонаротти оиласида таваллуд топди. Баъзи биографларнинг ёзишича, унинг бобокалонлари итальян графлари авлодидан бўлган. Лекин отаси Лодовиконинг топиш-тутиши ночорлашгани сабаб, Микеланжелони бошқа бир оила ўз боқувига олади. Ҳунарманд эр-хотинлар қўлида тарбия топган бола ўқиш ва ёзишдан ҳам олдин лой қориш ва майда ўйинчоқлар ясашни ўрганади. Кейинчалик дўсти бўлмиш санъатшунос Жоржо Вазарига: “Менинг бахтим – тоза, юмшоқ, соз тупроқли ерда туғилганим. Санъатга бўлган муҳаббат менга асраб олган онамнинг меҳри орқали ўтган”, деб кўп бор таъкидлаган. Ўғлининг интилишларига аввалига қаршилик кўрсатган, сўнг кўнишга мажбур бўлган Лодовико болакайни машҳур рассом Доменико Гирландайо устахонасига шогирдликка беради.\nБир йил давомида Микеланжело устахонада санъат сир-асрорларини ўрганди. Сўнг Флоренция ҳокими Лоренцо Медичи ташаббуси билан ташкил этилган ҳайкалтарош Бертольдо ди Жованни устахонасида таълимни давом эттиради. Ҳоким Микеланжелонинг қобилиятига тан бериб, уни оталиғига олади. Икки йил давомида Буонаротти Медичининг саройида рассом лавозимида фаолият юритади. Шу йилларда “Зина қошидаги Мадонна” ва “Кентаврлар жанги” асарларини яратади.\nМикеланжело 1494-1495 йилларда Болоньяда яшаб ижод қилди ва ўша йиллари Авлиё Доминик аркаси учун ҳайкалтарошлик композицияларини, Флоренцияга қайтгандан сўнг “Авлиё Йоҳаннес” ва “Уйқудаги Купидон” асарларини яратди. 1496 йили кардинал Рафаэль Рирарио унинг мармардан ясалган “Купидон”ини харид қилиб, ўзини Римга таклиф қилди.\n1501 йилда санъаткор Флоренцияга қайтиб келиб, ижодини давом эттиради. Ўша йилларда унинг “Давид”, “Ўн икки ҳаворий”, “Авлиё Матто”, “Мадонна”, “Кашинедаги жанг” каби машҳур асарлари дунёга келади.\nУнинг маҳорати ва иқтидори рангтасвир асарларида ҳам, пластикага бой ҳаракатларда ҳам, ўта мураккаб ҳолатларда ҳам яққол намоён бўлади. Микеланжело Флоренцияда “Давид” ҳайкалини (Уйғониш даври санъатининг нодир дурдонаси) яратган. Бу асар асрлар давомида инсон идеал қиёфасининг мезони сифатида эътироф қилиниб келмоқда. Бироқ ижодкор ўзининг кучли ҳис-туйғу ва ички кечинмаларини айнан рангтасвирда, шакл ва ранг уйғунлигида намоён эта олган. У Рим папаси Юлий II нинг буюртмасига биноан Секстин капелласи шифтини муқаддас Инжил китобидан ҳикоя қилувчи рангтасвир композицияси ила безаган. Ушбу асарда 300 дан ортиқ персонаж маҳорат билан тасвирланган. Муаллифнинг хаёлот дунёси, ғоялари шу қадар мураккаб ва хилма-хилки, кўп бора ўз ички кечинмаларига қарши чиқиб, асарларининг бахридан ўтган пайтлари ҳам бўлган. Ўлимидан олдин-ку жуда кўплаб қоралама расмларини ёндириб йўқ қилган. Сабаби, бой фантазияси ва ғояларини оддий одамлар тушуниб етишга қийналади, деб ўйлаган.\n2007 йили Ватикан архивларидан бирида Микеланжелонинг охирги ишларидан намуналар – Авлиё Пётр ибодатхонаси гумбазини безаш учун тайёрланган қоралама суратлар топилди. Унинг асарлари бошқа бир неча музей ва архивлардан ҳам топилган. Улар ва Микеланжелога тегишли бошқа ижод намуналари унинг ҳозирги кунгача ғоят гўзал ва такрорланмас ҳайкалтарошлик ҳамда рангтасвир асарлари муаллифи сифатида эътироф этилишига сабаб бўлди. Унинг кўпчиликка номаълум қирраларидан яна бири – Микеланжело ажойиб шоир ҳам эди. Шоирлик қобилияти Микеланжело умрининг сўнгги йилларида намоён бўлди. Унинг 300 дан ортиқ шеърлари, сонетлари ҳозирги кунгача сақланиб қолган. Истеъдодли немис ёзувчиси Вильгельм Ланг Микеланжелонинг адабий ижоди бўйича изланишлар олиб бориб, тадқиқот ҳам яратган.\n1536 йилда Римга келган 47 ёшли Маркиза Виттория Колонна 61 ёшли Микеланжелонинг чинакам муҳаббатига сазовор бўлади. Рассом аксарият вақтини севимли аёли билан ўтказар, унга атаб оташин шеърлар ёзар ва унинг гўзал сиймосини мўйқаламда тасвирлар эди. Бироқ Виттория кўп ўтмай буюк санъаткорни ёруғ оламда ёлғиз қолдириб, ҳаётдан кўз юмади. Севимли аёлининг ўлимидан Микеланжело қаттиқ тушкунликка тушади.\nМикеланжело ва Витториянинг бир-бирига ёзган дардчил номаларида битилган изҳорлар нафақат биографик далил-исбот, балки чексиз ўй-хаёл, ўткир ақл, оташин муҳаббатнинг жонли намуналари ҳамдир.\n1564 йил 18 февраль куни ҳаётдан кўз юмган Микеланжело Флоренцияда дафн этилади. “Бу дунёни айнан ҳозир – касбимни энди-энди ҳижжалаб ўргана бошлаганимда тарк этаётганимдан афсусдаман”, деган экан буюк мусаввир ўлими олдидан…\nШаҳноза Қосимова тайёрлади\n← Аввалги Аввалги Хулио Кортасар. Биз Глендани шундай яхши кўрардик (ҳикоя)\nКейинги → Кейинги: Холиёр Сафаров. Оғриқ (ҳикоя)


Франция Россияга ҳарбий кема сотмоқчи\n18 октябр 2021, Тошкент вақти: 10:40\nАгар бу бай жорий йил охирига қадар амалга ошгудек бўлса, Франция НАТО давлатлари орасида Россияга замонавий ҳарбий техника сотган биринчи давлат бўлади.\nФранция "Мистраль" русумидаги вертолет ташувчи ҳарбий кемасини Россияга сотишга рози бўлди. Бу ҳақда душанба куни Франция Мудофаа вазирлиги маълум қилди.\nВазирлик расмийларига кўра, Россия худди шу русумдаги яна учта кемани сотиб олиш истагини билдирган ва Париж расмийлари Россиянинг бу истагини ҳам ўрганиб чиқмоқда.\nАгар бу савдо йил охирига қадар амалга ошгудек бўлса, Франция НАТО давлатлари орасида Россияга замонавий ҳарбий техника сотган биринчи давлат бўлади.\nУзунлиги 200 метр келадиган "Мистраль" ҳарбий кемаси бортида 450 нафар десантчи, танк ва бошқа турдаги зирҳли техника ҳамда 16 та ҳарбий вертолетни олиб юришга қодир.\nБу кемани сотиб олиш борасида Россия Франция билан ўтган йил ёзидан бери сўзлашувлар олиб бораётган эди.\nРоссия генералларига кўра, агар шундай кема 2008 йил август ойидаги Грузия билан ҳарбий можаро пайти Россия ихтиёрида бўлганида эди, рус аскарлари 26 соатда эмас, 40 дақиқада Грузия соҳилларига етиб олган бўлар эди.\nҲарбий таҳлилчилар кеманинг умумий нархи 300-500 миллион евро атрофида бўлишини айтишмоқда.\nРоссиянинг ҳарбий салоҳияти кучайиб бораётгани қўшни давлатларни хавотирга солмоқда. Украина, Грузия ва Болтиқбўйи давлатлари "Мистраль" Россия тарафидан эҳтимолий таҳдид хавфини яна ҳам кучайтириши мумкинлигидан хавотир билдиришган.\nГрузия парламентининг Европа интеграцияси қўмитаси раиси Давид Дарчиашвили Франция ва Россия ўртасидаги ҳарбий кема савдоси минтақадаги вазиятга салбий таъсир қилиши ва бу ҳолат НАТО ҳамда Европа Иттифоқи доирасида муҳокама қилиниши кераклигини таъкидлади.\nРоссия биринчи марта чет давлатдан ҳарбий техника сотиб олаётгани йўқ.\nЎтган йили Россия Исроилдан учувчисиз бошқариладиган учқичларни сотиб олган эди.\nЭкспертлар фикрича, 2008 йил август ойидаги Грузия билан беш кунлик уруш пайти Россия ҳарбий техникаси самаралилигини намоён эта олмаган ва бу ҳол Россияни четдан ҳарбий техника сотиб олишга ундаган.


«Солиқ ва божхона хабарлари» газетасининг 2021 йил 2 ноябрь 44-сони - Gazeta.Norma.uz\n«Солиқ ва божхона хабарлари», №44, 2021й. 2 ноябрь\nПрезидентнинг 27.10.2021 йилдаги ПФ-5268-сон Фармони билан тадбиркорлик субъектларининг хорижий валютадаги кредит мажбуриятларини бажариш билан боғлиқ юкини камайтиришга оид қўшимча чора-тадбирлар белгиланди.\nПрезидентнинг 25.10.2021 йилдаги «Аҳоли ва иқтисодиёт тармоқларини табиий ва суюлтирилган газ билан барқарор таъминлаш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПҚ-5267-сон қарори қабул қилинди.\nДоимий асосда хизматлар кўрсатишда ЭҲФ\nКомпаниямиз Интернет-хизматларни кўрсатади. Биз 100 фоизлик тўловни олдиндан оламиз ва трафикни биринчи санадан беришни бошлаймиз. Ҳисобварақ-фактурани Интернет-трафик бериш бошланган сана билан, яъни ҳар ойнинг биринчи санасида тақдим этишимиз мумкинми?\nЖисмоний шахслар жами даромадининг асосини меҳнатга ҳақ тўлаш тарзидаги даромадлар ташкил этади.\nКомпенсация тўловлари ва меҳнатга ҳақ тўлаш тарзидаги даромадлар\nКомпенсация тўловлари ходимнинг меҳнат мажбуриятларини бажариш билан боғлиқ харажатларини қоплашни ўз ичига олади. Улар Солиқ кодексининг 373-моддасида келтирилган. Компенсация тўловлари ЖШДСга ва ижтимоий солиққа тортилади. Солиқ мақсадлари учун баъзи компенсация тўловлари тўлиқ даромадга киритилади, бошқалари – қисман, яъни белгиланган нормалардан ошиб кетган қисмида.\nХодимга квартирани қандай сотиш мумкин\nКорхонанинг балансида асосий воситалар таркибида хизмат турар жойлари сифатида фойдаланилган квартиралар ҳисобда туради. Уларни ходимларга қолдиқ қиймати бўйича сотиш режалаштирилмоқда. Бундай хўжалик операцияси ҳисобда қандай акс эттирилади ва у битим томонлари учун қандай солиқ оқибатларига эга бўлиши мумкин?\nCovid-19 учун тестларни олиб кириш ва реализация қилишда ҚҚС тўлаш зарурми\nКорхона Covid-19 учун тест-системаларни импорт қилиш, сўнгра маҳаллий бозорда сотишни режалаштирмоқда. Улар тиббий буюмлар ҳисобланадими? Уларни республикага олиб кириш ва маҳаллий бозорда реализация қилиш бўйича айланма ҚҚСдан озод қилинганми?\nДастур ортиқча суммани ҳисобга олган тақдирда, экспортчи қандай йўл тутсин\nАйрим экспортчилар сентябрь ойи учун ҚҚС бўйича Ҳисоб-китобни топширганда ёқимли шокни бошдан кечирдилар. Улар илгари амалда бўлган, ўз ҳисобларига тушмаган валюта суммаларидан ҳисобга олиш мумкин бўлмаган нормага кўра солиқни ҳисобладилар. Дастур эса бу гал уларга ушбу ҳисобга олишни тақдим этди. Бу сафар электрон ҳисобдорлик бўйича ахборот тизими ҳақ бўлиб чиқди. Вазиятни Гулнора ЭРГАШЕВА изоҳлаб берди.\nОилавий корхона иштирокчисининг дивидендларига солиқ солиш\nАйланмадан олинадиган солиқни тўловчи оилавий корхона 2018 йил июлда рўйхатдан ўтган, ходимлар сони 2 нафар. Фаолияти давомида тақсимланмаган фойдага эга. Ҳозирда оилавий корхона иштирокчиларига дивиденд тўламоқчи бўляпти. «Оилавий тадбиркорлик тўғрисида»ги Қонуннинг 26-моддасига мувофиқ оилавий корхона томонидан солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар тўланганидан кейин қолган фойда иштирокчиларнинг тасарруфига ўтади ҳамда унга солиқ солинмайди. Оилавий корхона иштирокчиларининг тасарруфига ўтадиган фойдага солиқ солинадими?\nВаколатхонанинг чет эллик ходимлари даромадига солиқ солиш\nЧет эл компанияси ваколатхонасида чет эл фуқаролари ишлайди, уларнинг меҳнат қилишлари учун рухсат берувчи ҳужжатлар расмийлаштирилган. Агар ходимлар иш ҳақини бош офисда олишса, буни ваколатхонанинг ҳисоботида акс эттирмаса бўладими? Бунда солиқ оқибатлари юзага келадими? Саволларга ДСҚ Солиқ солиш методологияси департаменти Солиқ маъмуриятчилиги методологияси бошқармаси бошлиғи Азиз УМИРЗАКОВ жавоб берди:\nМоддий ёрдам ва ЖШДС қандай ўзгарди 2021 йилда\nЙил давомида МҲЭКМ миқдори бир неча маротаба ўзгарди. 2021 йил бошида у 679 330 сўмни ташкил қилди, 1 февралдан бошлаб 747 300 сўмгача ўсди, 1 сентябрдан эса 822 000 сўмни ташкил этди. Ушбу ўзгаришларни ҳисоботда қандай акс эттиришни «Norma» МЧЖ экспертлари Татьяна ЛИМАРЕВА ва Дилором САИДОВА тушунтиришди:\nТранспорт воситаларини реализация қилишда ЁММ ҳисоби\nКомпаниянинг асосий фаолият тури – транспорт воситалари ва махсус қурилиш техникасини улгуржи сотиш. Етказиб бериш шартлари – Тошкент CIP. Товар етказиб берилгандан кейин компания товарни олиб кириш, шу жумладан божхона тартиб-таомиллари билан боғлиқ тўловлар ва зарур тадбирларни амалга оширади. Божхонада тозалашдан ўтказилгандан кейин техника божхона омборидан хусусий сақлаш омборига ўтказилади. Бунда ЁММ бўйича харажатлар юзага келади. Техника пировард истеъмолчига ҳақиқатда сотилгунига қадар туриб қолганда аккумулятор ўтириб қолмаслиги учун вақти-вақти билан ёқиб туриш, жойидан бошқа жойга қўзғатиб туриш лозим. Шу боисдан ҳар бир транспорт воситасига бензин (20 литрдан) қуйилади. Техника 1 кундан ярим йилгача бўлган муддатда сотилади. Сотилганда бакда ЁММ қолиб кетиши мумкин. Техникани бакда қолган ёқилғини ҳисобга олган ҳолда реализация қлиш тўғри бўладими? Қолган ёқилғини ҳисобдан чиқаришда бундай операция қандай бухгалтерия ҳужжатлари билан расмийлаштирилади? Бунда қандай солиқ оқибатлари юзага келиши мумкин?\nЎзбекистон Республикасининг Солиқ кодексига аҳолини асосий турдаги озиқ-овқат маҳсулотлари билан кафолатли таъминлашга қаратилган қўшимча киритиш тўғрисида.\nЎзбекистон Республикаси Президентининг қарори Мамлакатимизда коррупцияга қарши курашиш тизимини комплекс такомиллаштириш, коррупцияга оид ҳуқуқбузарликларни содир этиш сабаб ва омилларини аниқлаш ҳамда бартараф этиш, жамият ва давлат ҳаётининг барча соҳаларида коррупциянинг олдини олишга,\nТадбиркорлик субъектларининг хорижий валютадаги кредит мажбуриятларини бажариш билан боғлиқ юкини камайтиришга оид қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида.\nҚонунчиликдаги янгиликларнинг ўзига хос жиҳатлари\nБожхона брокерлари уюшмасининг Давлат божхона қўмитаси кўмагида пойтахтнинг «Avalon» бизнес-марказида ўтказилган семинари божхона ва ТИФ соҳасидаги қонун ҳужжатларига киритилган янгиликлар шарҳига бағишланди.\nЎзимизнинг мотоциклларда дунё бўйлаб…\nСамарқанд вилоятида фаолият юритаётган экспортчи корхоналарнинг ишлаб чиқариш жараёни билан яқиндан танишиш ҳамда тадбиркорлик субъектларининг мавжуд муаммоларини жойида бартараф этиш мақсадида вилоят божхона бошқармаси бошлиғи ўринбосари Жасурбек Файзуллаев бошчилигидаги бир гуруҳ божхона ходимлари «Elxolding» корхонасига ташриф буюрди.\nМуаммолар «мижозбай» ўрганилмоқда\nҲар бир муаммо жойига чиқиб ўрганилганда «жонли» кўринади. Божхона хизмати ходимлари ҳам тадбиркорларни қийнаётган масалаларни «мижозбай», жойига чиқиб ўрганишга ҳаракат қилмоқдалар.\nТажриба алмашиш мақсади ила\nКуни кеча Германия ҳамкорлик ташкилотининг (ГИЗ) Савдони соддалаштириш ва рақамлаштириш дастури доирасида Давлат божхона қўмитаси делегациясининг Туркияга ташрифи бўлиб ўтди. Ташриф доирасида делегация аъзолари Анқара шаҳар божхона хизмати ва логистика марказида бўлишди.\nМарказий Осиё: транспорт соҳасидаги ҳамкорлик\n«Мозори Шариф–Қобул–Пешовар» темир йўл тармоғи – тараққиёт сари кўприк Тарихдан маълумки, Марказий ва Жанубий Осиё бир бири билан чамбарчас боғлиқ бўлган минтақалар ҳисобланади. Бугунги кунда ушбу минтақалар ўртасидаги тарихий алоқаларни қайтадан йўлга қўйиш ва ривожлантириш долзарб масалаларга айланган. Бу борада айниқса Марказий ва Жанубий Осиёда замонавий, самарадор ва хавфсиз транспорт-логистика инфратузилмасини яратиш энг муҳим йўналишлардан бўлиб қолмоқда.


06 июл 2022, Тошкент вақти: 03:55\n"Вақф " фонди биноси\nЎзбекистонликлар Рамазон рўзасини тутаëтган айни кунларда¸ расмий диний идоралар¸ масжид имомлари ўз қавмини "закот маблағларини ҳамда фитр ва фидя садақаларини “Вақф” ҳайрия жамоат Фонди ва унинг ҳудудий бўлинмалари ҳисоб рақамларига" ўтказишга даъват қилмоқда.\nАйни шундай¸ ўзбекистонлик мусулмонларга коронавирус эпидемияси пайтида қийналиб қолган муҳтожларга ўз пул эҳсонларини ҳам "Вақф" фондига ўтказиш тавсия этилмоқда.\nОзодлик ихтиëридаги ҳужжатлар ва фонд фаолиятидан бевосита хабардор мулозимлар кўрсатмаларидан¸ "Вақф" хайрия жамоат фондининг тендер ўтказмай туриб¸ миллиардлаб сўм маблағни иқтисодий жиҳатдан зиëнли лойиҳалар учун эгаси шубҳали ширкатларга ўтказиб бергани тушунилади.\nХусусан¸ 2019 йилда Сурхондарëда “қурилган” меҳмонхона фондга катта зарар келтирган. Бу иддаони илгари сурган "Вақф" хайрия жамоат фондини яқиндан билган мулозимга кўра¸ бировлар хайрия тарзида берган тайëр бино "ўзимиз қурдик" деб расмийлаштирилган ва унга яна бир ярим миллиард сўм сарфланган. \n- Тендер ўтказилмади. Лойиҳа қурилиш сметасини ҳеч ким кўргани ҳам йўқ. 20 миллиард сўмга қуриб бераман¸ деб Sharqiy zamona qurulish МЧЖ ишни ўз зиммасига олган. Нега 20 миллиард? Қаердан чиқди бу сумма? Ҳеч қандай асос йўқ. Ҳали иш бошланмасдан туриб 2 миллиард сўмни қурилиш фирмасига ўтказиб беришди. Sharqiy zamona qurulish ширкати жорий муфтий Усмонхон Алимовнинг қариндошига тегишли.\n"Вақф" хайрия жамоат фонди раҳбарининг моливий ишлар бўйича биринчи ўринбосари Зоҳиджон Тўраев Озодлик билан суҳбатда пул ўзлаштириш борасида иддаоларни изоҳламади¸ аммо қурилишларнинг тендерсиз ўтказилганини тасдиқлади:\n-Тендер ўтказилмагани рост гап. Сурхондарё вилоятидаги Ҳаким Термизий зиёратгоҳи яқинида "Вақф" хайрия жамоат фондининг биринчи меҳмонхонаси биноси хусусий шахс тарафидан вақф қилиб¸ фондга берилгани ҳам тўғри. Бинони таъмирлаш ва мебеллар олиш учун бир ярим миллиард сарфланди. Челак туман ҳокими ажратган ерга қурилиши режаланган меҳмонхона буюртмасини тендерсиз тарзда OOO Sharqiy zamona qurulish ширкатига топширилди. Умумий қиймати 20 миллиардлик буюртма юзасидан 2 миллиард сўм қурилиш фирмасига ўтказилди. Ширкат эгасини "Эшон бобо" деб жуда ҳурматлашади. Менимча у фирма подставная, эшон унинг куратори, ўзини кўрмаганмиз, вакили келган фондга. Аммо пул ўзлаштиришни мақсад қилмаганмиз. Бошқалар фақат қонун олдида жавоб берса¸ биз ҳам қонун¸ ҳам Оллоҳ олдида жавоб берамиз.\nФонднинг молиявий масалалар бўйича раҳбар ўринбосари Зоҳиджон Тўраев ўз сўзида давом этиб¸ "20 миллиард деган лойиҳа қиймати ҳужжатлар билан асосланмаганлигини" таъкидлади.\n- Ширкат эгаси умуман номаълум, таништирмаган ҳам. Шартнома тузиш учун Васийлик кенгаши "рухсати" олинган. Ҳеч қанақа тендер қилинмаган, номига маълумот хам йўқ. Муфтийнинг қариндоши, эшитишимча! 20 млрд. қиймат "осмондан" олинган, лойиҳа қилинмаган, умумий ташқи кўриниши расми чизилган холос. Хоналарнинг размери қанақа, нечта эконом, нечта 1 жойли, нечта люкс ва ҳоказо бўлиши муҳокама қилинмаган. "Катталар" хал қилишган бўлса керак, балки улар билишар!?\nСуҳбатдош "катталар" деганда Ўзбекистон мусулмонлар идораси раҳбариятини назарда тутди.\nМусулмонлар идорасида раҳбарий лавозимлардан бирида ишлайдиган ва исломий андиша боис исми эфирда айтилмаслигини сўраган мулозим "Вақф" ташкилотининг фақат тижорату фойдани кўзлайдиган маскан бўлиб қолганидан норозилигини айтди.\nҲакамлар судъяси "Вақф"дан пул олган\nЧелак туман ҳокими ажратган ерга қурилиши режаланган "Вақф" меҳмонхона буюртмасини тендерсиз тарзда қўлга киритган OOO Sharqiy zamona qurulish ширкатининг эгаси¸ Озодлик ихтиëридаги расмий регистрация ҳужжатларига кўра¸ Файзуллаев Шавкат Зубайдуллаевичдир.\nОзодлик кўрган молиявий ҳужжатларда Файзуллаевга оид OOO Sharqiy zamona qurulish ширкати ҳисоб рақамига "Вақф" фонди томонидан 2 миллиард сўм ўтказилгани акс этган.\nОзодлик мухбири OOO Sharqiy zamona qurulish ширкати раҳбари Шавкат Файзуллаев ҳақидаги маълумотларни Фонднинг молиявий масалалар бўйича раҳбар ўринбосари Зоҳиджон Тўраевга билдирди. "Вақф" мулозими Шавкат Файзуллаевнинг Челак туманидаги мехмонхона учун 20 миллиард сўмлик шартнома тузган мулозим эканлигини тасдиқлади.\nОзодлик суҳбатлашган ҳуқуқшуносга кўра¸ Адлия вазирлиги тасдиғидан ўтган ҳакамлик судъясининг айни вазирликда қайд қилинган "Вақф" фонди қурилишини амалга ошириши мавжуд қонунчиликка зид эмас.\nЎзбекистон Адлия вазирлиги матбуот хизмати "Адлия вазирлиги тасдиқлаган ҳакамлар судьясининг айни вазирликда қайддан ўтган фондаги шубҳали қурилишлари борасидаги Озодлик саволини жавобсиз қолдирди.\nОзодлик "Вақф" фонди томонидан ҳисобига 2 миллиард сўм ўтказилган Sharqiy zamona qurulish МЧЖ эгаси Шавкат Файзуллаевнинг Ўзбекистон муфтийсига жиян экани ҳақидаги иддаоларни тасдиқлаш имконига ҳозирча эга эмас.\nОзодлик ўз суриштируви асносида "Вақф" хайрия жамоат фонди “қурган” меҳмонхона¸ тикув ва нон цехларининг кўзбўямачилик учун ташкил қилингани ва шу кунда уларнинг самара бермаëтганлигини аниқлади.\n- Бу схема оддий. Бинони фонд раҳбарининг тўртта куёви ва уларнинг ўртоқларидан ташкил топган қурилиш гуруҳи таъмир қилди. Бино тайëр ва беғараз ўтказиб берилган¸ лекин янгидан қурилган қилиб пул сарфланди. Икки хил услубда пул ўтказилди. Вақфнинг Сурхондарë филиалига пул кўчирилди ва қурилиш ташкилотларига тўғридан-тўғри пул ўтказилди. Филиалга ташланган пулдан қурувчиларга ва қурилиш ташкилотларига хом-aшё учун пул ўтказилган. Ҳеч бир тендер, режа, лойиҳа йўқ. Сурхондарë мисолида битта схема битган. Самарқандда яна битта схема бошланяпти.\nСуҳбатдош "катта рақамлар қандай саналишини ҳам билмайдиган муллаларнинг савиясиз бошқаруви оқибатида фонд маблағларини ноўрин сарфлаш ҳоллари ва камомад" келиб чиққанини иддао қилади.\nОзодликнинг Ўзбекистон Мусулмонлари идорасида ҳамда Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмитада ишлайдиган бир-биридан мустақил икки манбасига кўра¸ ишдан олиниши ортидан Дилшод Ҳошимов "Вақф" хайрия жамоат фонди маблағлари ва кўчмас мулклари билан боғлиқ жиноят иши фигуранти сифатида қўлга олинган.\nОзодлик "Вақф" хайрия жамоат фонди борасидаги ўз суриштирувларини давом эттиради. Давлат ва жамоатчилик маблағи эвазига фаолият юрғизаëтган бу фонди ҳақидаги маълумотларни Озодликнинг +420 724 971 539 рақамидаги @ozodnews Telegram саҳифасига юборинг.


Главная Архив 26-27 марта 2016 Культурология\npdf МАДАНИЯТ ГЛОБАЛЛАШУВИ ВА МИЛЛИЙ ЎЗИГА ХОСЛИК Популярные\nДата публикации 26 марта 2016 Дата последнего изменения 26 марта 2016 Владелец Алина Число скачиваний: 227\nТошбоев Бобомурод Эшбоевич\nҲозирги дунёнинг қиёфаси ўзининг асосий хусусиятларига кўра глобаллашув жараёни билан тавсифланадики, у ижтимоий ҳаётнинг барча томонларини қамраб олган. Глобаллашувнинг авж олиши иқтисоддан бошланди, кейин эса сиёсат ва маданият соҳасига тарқалди.\npdf МАЪНАВИЯТ ВА МИЛЛИЙ ҒОЯСИЙ КЕЛАЖАК ЙЎҚ Популярные\nДата публикации 26 марта 2016 Владелец Алина Число скачиваний: 212\nТерДу Ўзбекистонда демократик жамият\nқуриш назарияси кафедраси\nҲозирги вақтда инсон ва жамият хаётини маънавият ва миллий ғоясиз тасаввур қилиб бўлмайди. Аввлао маънавият ҳақида. Кейинги йилларда маънавият тушунчаси ҳақида олимлар турли таърифлар баён этмоқдалар. Лекин И.А.Каримов маънавиятни фақат “маъни”, “мано” деган сўзларни қайд этиш билан чекланиб қолмаслик керак деб таъкидлайди. Маънавият инсонни инсон қиладиган унинг онги ва руҳияти билан чамрабчак боғланган, ҳар қайси одам, жамият, миллий ва ҳалқ ҳаётида ҳеч нарса билан улчаб бўлмайдиган алоҳида ўрин тутади.\npdf МИЛЛИЙ ҒОЯНИНГ ДУНЁВИЙ ИЛДИЗЛАРИ Популярные\nДата публикации 26 марта 2016 Владелец Алина Число скачиваний: 222\nХудайбердиева Гулнора Хурсандовна\nМиллий ғоянинг дунёвий илдизлари деганда ҳарқандай маърифий, цивилизациялашган дунё, мамлакатларга хос бўлган сиёсий, иқтисодий, ижтимоий, маданий муносабатларнинг йиғиндисига тушунилади. Дунёвий илдизлар тушунчаси инсоният эътироф этган тамойиллар ва қонун устуворлиги, сиёсий плюрализм, миллатлараро тотувлик, динлараро бағрикенглик каби хусусиятлар, дунёвий илдиз, дунёвий давлатнинг асосини ташкил қилади. Бундай жамиятда инсоннинг ҳақ-ҳуқуқлари, эркинликлари, жумладан, виждон эркинлиги ҳам қонун билан кафолатланади. Мана шунга кўра миллий истиқлол ғоясининг ўзига хос хусусияти «дунёвийлик-даҳрийлик эмас» деган тамойил асосида ривожланади.


Сурияликлар нима учун бой Араб давлатларига қочмаяпти? - BBC News O'zbek\nСурияликлар нима учун бой Араб давлатларига қочмаяпти?\nImage caption Суриялик қочқинлар Оврўпага бош урар экан, Араб давлатлари нега жим, деган саволлар пайдо бўлган\nСуриялик қочқинлар Оврўпа давлатларига киришга ҳаракат қиларкан, нима учун улар ўзларига яқин бўлган бой Форс кўрфази давлатларига бош урмаяпти, деган саволлар пайдо бўлган.\nСурия инқирозидан қочаётган одамлар бир неча йил Ливан, Иордания ва Туркия давлатларини кўплаб сонда кесиб ўтган бўлса-да, бошқа араб давлатлари, хусусан Форс кўрфазига жуда оз ўтишди.\nСурияликлар кўрфаз давлатларига сайёҳлик визаси ёки ишлашга руҳсат олган ҳолда расман киришлари мумкин.\nБироқ ушбу жараён кўп ҳарж бўлиши билан бирга кўрфаз давлатларида кўплаб ёзилмаган тўсиқлар борки, улар сурияликларнинг амалда виза олишини мушкул қилиб қўйиши мумкин.\nФорс кўрфази давлатларига киришга улгурган омадли сурияликлар ўзларининг истиқомат муддатини чўздирган. Айримлар оиласи шу ерда бўлгани учун киришга улгурган.\nИмконияти чекланганлар учун Сурия ва Форс кўрфази ўртасидаги йирик масофадек муаммо ҳам бор.\nДеярли барча араб давлатларига виза олиши керак бўладиган кам сонли сурияликларнинг дуч келадиган муаммолардан бири - уларнинг бу ўлкаларда хуш қаршиланмаслиги.\nСурияликлар визасиз Араб давлатлари ичида фақатгина Жазоир, Мавритания, Судан ва Яманга кириши мумкин.\nНисбатан бой ва Сурияга яқин ушбу давлатлар 4 йилдан бери ички низолар ва мамлакатда пайдо бўлган жиҳодий гуруҳлардан азоб чекаётган сурияликлар олдида Оврўпага қараганда кўпроқ масъулият ҳис қилиши керак эмасми?\nБу савол ҳам ижтимоий ҳамда анъанавий матбуотда кўтарилмоқда.\nАраб тилидаги #суриялик_қочқинларни_қабул_қилиш_Форс_кўрфазининг_вазифаси ҳэштагли жумла ўтган ҳафта твиттерда 33 минг марта ишлатилди.\nФойдаланувчилар суриялик қочқинларнинг денгизга чўкаётган, сим тиканли тўсиқлар оша олиб ўтилаётган гўдаклар ва ноқулай шароитларда ухлаётган оилалар каби таъсирли суратларини чоп этишди.\nFacebookда Даниядаги сурияликлар жамоати саҳифаси қочқинларнинг Можаристондан Австрияга қиришга рухсат берилган сониялар акс этган тасвирларни жойлаштирди.\nФойдаланувчилардан бири видео остида қуйидагиларни сўради: "Биз учун кўпроқ масъулиятни зиммасига олиши керак бўлган ўз мусулмон биродарларимиз ҳудудидан, ғайридин деб таърифланадиган бошқа давлатга қочишга қандай мажбур бўлдик?"\nБошқа бир фойдаланувчи: "Яратган Аллоҳ номи билан қасам ичаманки, ғайридин - бу араблардир", - деган.\n"Уларнинг киришига рухсат беринг!"\nУшбу ҳолат минтақадаги матбуот ва сиёсий ўйинчиларнинг ҳам эътиборини тортган.\nҲар куни чоп қилинадиган Саудия Арабистонининг Макка газетаси ижтимоий тармоқларда кенг ёйилган карикатурани чоп қилган. Унда Форс кўрфазига хос анъанавий кийиниб олган эркак уни ўраб турган сим тиканли эшик оша Оврўпа иттифоқи байроғи туширилган эшикка боқаётгани акс этган.\nImage caption Саудия Арабистони газетасида чоп қилинган карикатура\n"Эй бадҳулқ одамлар, нима учун уларнинг киришига изн бермаяпсиз?!" - дейди у.\nМухолифатдаги Озод Сурия Армияси қўмондони Риёд ал Асад Қувайт парламентининг собиқ депутати Файсал ал Муслим томонидан твиттерга қўйилган қочқинларнинг расмини ретвит қилди.\nУнда "Оҳ, Форс кўрфази Ҳамкорлик Кенгаши давлатлари, булар бегуноҳ одамлар ва қасам ичаманки улар миллиардлаб одам ичида кўмак ва хайрияга энг лойиқларидир", - дейилган.\nБироқ ижтимоий тармоқлардаги чақириқларга қарамасдан, Форс кўрфази давлатларининг суриялик қочқинлар масаласида муносабати ижобий томонга ўзгарадиган эмас.\nImage caption Бой араб давлатлари асосан жанубий шарқий Осиёдан малакаси йўқ ишчиларни жалб қилади\nКўрфаздаги Қувайт, Саудия Арабистони, Қатар ва Бирлашган Араб Амирликларининг ишчи ёллаш борасидаги қизиқишлари кўпроқ жанубий шарқий Осиё давлатлари ва Ҳинд субконтинетидаги мутахассислиги йўқ ишчиларга тушмоқда.\nФорс кўрфазилик бўлмаган араблар таълим ва соғлиқ каби ўрта синфдаги мутахассислиги бор ишларни эгаллаши Саудия Арабистони ва Қувайт юритадиган "миллийлаштириш" сиёсатига қарши келади. Бундай ишларга маҳаллий мутахассислар жалб қилинади.\nХорижлик турғунлар ушбу давлатларда барқарор ҳаёт кечиришлари ҳам мушкул, сабаби уларда фуқаролик олиш имкони йўқ.\nҲатто, Қувайт 2012 йили хорижлик ишчилар сонини 10 йил давомида 1 миллионга қисқартириш стратегиясини ишлаб чиққанини эълон қилди.\nСловакия: фақат насроний қочқинларни қабул қиламиз\nСурия инқирози: қочқинлар сони 3 миллиондан ошди


Тошкент аэропортида тез ёрдам машинасига йўл берилмагани оқибатида бемор вафот этди - zarnews.uz\nТошкент аэропортида тез ёрдам машинасига йўл берилмагани оқибатида бемор вафот этди\nҲаёт синов ва тасодифлардан холи эмас. Кутилмаганда рўй берадиган бахтсиз ҳодисалар, фавқулодда ҳолатлар ёки касалликлар хуруж қилганда ҳар қандай инсон шошилинч тиббий ёрдамга муҳтож бўлади.\nТошкент аэропортида ўз вақтида тез ёрдам кўрсатилмагани боис бемор вафот этди. Бу ҳақда Соғлиқни сақлаш вазирлиги хабар қилди.\nҚайд этилишича, жорий йилнинг 11 сентябрь куни эрталаб соат 07:25да Тошкент халқаро аэропортидан Call марказга 60 ёшли кишининг соғлиғи ёмонлашиб, ҳушидан кетгани ҳақида чақириқ тушади. Бу маълумот зудлик билан Яккасарой туманидаги 10-бўлимга етказилган. Орадан 1 дақиқа ўтиб, яъни, соат 07:26 да “Тез ёрдам” бригадаси чақириқ жойига отланади. Бироқ Яккасарой тўйхонаси ёнидаги йўл тиқилинч бўлгани сабабли “Тез ёрдам” 5-6 дақиқа туриб қолади. «Тез ёрдам» машинасининг чироғи ёниб, чақириқ сигнали янграб турса-да, машинага йўл берилмаган.\nТез ёрдам манзилга етиб борганида аэропорт шифокорлари беморга тиббий ёрдам кўрсатаётган экан. Тез ёрдам шифокорлари ҳам дарҳол ишга киришади. Беморда ўпка-юрак реанимацияси муолажалари ўтказилади. Аммо кўрсатилган тиббий муолажаларга қарамасдан бемор вафот этади.\n“Бунга аксарият ҳолатда йўлларда тез тиббий ёрдам машинасига йўл берилмаслик ҳам сабаб бўлмоқда. Тараққий этган хорижий давлатларда тез ёрдамга йўл бўшатиб бериш бўйича ҳайдовчиларда шахсий масъулият жуда юқори. Биз эса йўлларда кўпинча бунинг аксига гувоҳ бўламиз. Машина чақирув сигналини ёқиб турса-да, бунга парво қилмайдиган ҳайдовчилар ҳам йўқ эмас”, дейди шошилинч ва тез тиббий ёрдам масалалари бўйича маҳаллий координатор Обиджон Дилмуродов.\nСоғлиқни сақлаш вазирлиги бу каби ҳолатларнинг олдини олиш учун ҳайдовчиларни тез ёрдам машинасига йўл беришга чақирган.\nТеглар: тиббий ёрдам Тез ёрдам


МДҲ: Кўп қиррали ҳамкорликнинг муҳим механизми\nШу йилнинг 10-11 октябрь кунлари бўлиб ўтган МДҲ саммитида Ҳамдўстлик доирасида ҳамкорлик имкониятлари кенг эканлиги ва бу жараён изчил давом эттирилиши яна бир бор ўз тасдиғини топди. Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг саммитдаги нутқи МДҲга “тамомила янги келажакка таклиф” сифатида янгради. Бинобарин, Ҳамдўстлик доирасида ҳамкорлик алоқалари жадал суръатларда янги босқичга чиқиши лозим.\nШартномадан — амалиётга\nЯқинда Оқдарё туманида банкнинг 1,2 миллион АҚШ долларилик кредити ҳамда таъсисчиларнинг 1 миллиард 200 миллион сўмлик маблағи эвазига “Муштарий Оқдарё” масъулияти чекланган жамияти фаолият бошлади.\nТомчилатиб суғоришнинг афзаллиги кўп\nБугун интенсив усулдаги боғлар даромад манбаи эканини соҳибкору фермерларимиз тушуниб етди. Чунки анъанавий йўл билан яратилган боғ дастлабки ҳосилни бергунига қадар 5-6 йил вақт ўтади. Интенсив боғ иккинчи-учинчи йилдан ҳосилга кира бошлайди.\nИнтенсив боғлар: Илғор технология, юқори ҳосил, кутилган даромад\nПойтахтдан чиқишингиз билан яшилликка бурканган майдонлар, шовуллаган дов-дарахтларга кўзингиз тушади. Уларга боқиб, беихтиёр кўнглингиз кўтарилади. Негаки, табиат таровати, ундаги гўзаллик бир зумда қалбингизни чулғаб олади.\nСифат — жаҳон бозоридаги бош мезон\nАйни пайтда мамлакатимизда Пахта бўйича халқаро маслаҳат қўмитасининг 76-ялпи мажлиси ҳамда XIII Халқаро Ўзбекистон пахта ва тўқимачилик ярмаркасига қизғин тайёргарлик кўрилмоқда. Бундай юқори даражадаги анжуманнинг юртимизда ўтказилиши мамлакатимизнинг жаҳон тола ҳамда тўқимачилик марказларидан бири -эканлигидан далолат беради.\nИқтисодий ва инвестициявий имкониятлар тақдимоти\nЎзбекистон ва Япония ўртасидаги савдо-сотиқ алоқалари тобора мустаҳкамланиб бораётир.


АПЛ. Бугун кумуш медаллар учун жанг бўлади\n10 март, 2018, 12:15\nБугун Англия премьер-лигасида мавсумнинг энг муҳим учрашувларидан бири бўлиб ўтади. Аниқроғи, мусобақа кумуш медаллари учун кураш олиб бораётган “Манчестер Юнайтед” ҳамда “Ливерпуль” ўзаро баҳс юритишади.\nАйтиш лозимки, айни дамда АПЛнинг ўтган 29та тур якунларига кўра 2- ва 3-ўринларда бораётган ушбу жамоалар орасини фақатгина икки очко фарк ажратиб турибди. Шу сабабли ҳам билиш мумкинки мавсум якунига саноқли турлар қолган бир пайтда МЮ ҳам “Ливерпуль” ҳам имкон қадар юқорироқ натижани кўзламоқда.\nҚуйида ушбу жамоаларнинг бугун майдонга тушиши мумкин бўлган таҳминий таркиби билан танишиб олишингиз мумкин:\nБошланиш вақти: 17:30\nБош ҳакам: Крейг Поусон\n“Манчестер Юнайтед”: Де Хеа, Валенсия. Смоллинг, Байи, Янг, Мактоминай, Матич, Погба, Лингард, Санчес, Лукаку\n“Ливерпуль”: Кариус, Александер-Арнольд, Матип, ван Дейк, Робертсон, Окслейд-Чемберлен, Хендерсон, Джан, Салах, Мане, Фирмино


Speedtest Global Index "Ўзбектелеком" ваъдасидан бехабар қолди. Интернет янада сустлашгани қайд этилди\n26 октябр 2020, Тошкент вақти: 11:55\nSpeedtest.net интернет-сервиси эълон қилган Speedtest Global Indexига кўра, Ўзбекистон мобил Интернет тезлиги бўйича 2018 нинг декабрида 3 поғонага пастлаб, 125 мамлакат орасида 111-ўринни эгаллади (тезлик - 9,97 Мбит/с).\nСимли Интернет тезлиги бўйича эса, Ўзбекистон, аксинча, 3 поғона юқорилаб, 121 мамлакат орасида 108-ўринга кўтарилган. (тезлик - 10,11 Мбит/с).\nМобил интернет тезлиги бўйича биринчи ўринда Исландия (72,77 Мбит/с), - симли Интернет бўйича эса, Сингапурдир.(190,94 Мбит/с).\n2018 йил ноябри охирида «Ўзбектелеком» АК томонидан «Халқаро пакетли коммутация марказлари ва маълумотлар узатиш тармоқларини кенгайтириш» лойиҳаси доирасида Халқаро пакетли коммутация маркази комплекслари модернизация қилингани ва шу тариқа ХПКМ комплексларининг умумий ўтказиш қобилияти 10 баравар: ўзгартирилган трафиги 110 Гбит/с.дан 1200 Гбит/с.гача ўсиши ҳақида маълумот берилган эди.


Росгўйлик - Hidoyat.uz\nАсосий саҳифа Мақолалар Росгўйлик\nЧоп этилди Iyul 5, 2019 Росгўйликda fikr bildirishni o'chirish\nБир эркак болаларини олиб, ўйингоҳга келибди. Бу ерда гольф ўйини ўтказилар, у ўғилларини илк бор томоша учун етаклаб олганди. Чипта олиш учун кассага яқинлашиб сўрабди:\n– Чипта неча пул туради?\n– Олти ёшдан катталар учун уч доллар, унгача эса бепул. Хўш, нечта берай?\n– Кичигим уч ёшда, каттам еттида. Демак, 2та чипта оламиз, мана сизга олти доллар.\nЧиптачи кулиб дебди:\n– Тўғри, сиз пайқамасдингиз. Лекин ўғлим биларди-ку? Атиги уч доллар деб уни ёлғонга ўргатишни истамадим…\nҒарб ҳалқлари ҳикояларидан


MAN ва Volkswagen янги юк машинаси ишлаб чиқармоқчи - Автомобильные новости UZ - Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017\nЭслатиб ўтамиз, ҳозирги Volkswagen Crafter русуми Mercedes Sprinter асосида яратилган, аммо иккинчи авлод русуми Мерседес мутахассислари иштирокисиз яратиляпти. Янги юк машинаси оригинал услубда ишлаб чиқарилади. “Фолксваген” корхонасига янги “Крафтер”ни яратишда MAN ёрдамлашади. MAN юк машиналари, автобус ва двигателлар ишлаб чиқаришга ихтисослашган компания бўлиб, асосий акционери (55,9 фоиз) Volkswagen Group ҳисобланади. Volkswagenнинг микроавтобус, фургон ва бортли юк машиналари Daimler концерни заводларида ишлаб чиқарилади Янги Crafter-2 дебюти 2016 йилнинг кузида Ганновердаги IAA автосалонида ўтказилади.


Ўзбекистон 03:04 / 08.08.2020 9744\nМиллий масс-медиани қўллаб-қувватлаш ва ривожлантириш фонди раҳбари Комил Алламжонов Ўзбекистонда блогерларнинг Telegram аккаунтларини бузиб киришга уринишлар бўлаётганини қоралаб чиқди.\nУнинг сўзларига кўра, мазкур ҳаракатларни тўғридан тўғри сўз эркинлигига таҳдид деб баҳолаш мумкин.\n«Куни кеча бир неча блогерларнинг Telegram тармоғидаги аккаунтини бузишга уринишлар бўлгани ҳақида ёзишди. Буни ким, нима мақсадда қилгани ҳозирча аниқ эмас, лекин буни бевосита ОАВ ва блогерларга, сўз эркинлигига таҳдид сифатида баҳолаш мумкин», – деб ёзади Алламжонов Telegram`даги каналида.\nМасс-медиа фонди раҳбарининг таъкидлашича, бу йўл билан ОАВ ва блогернинг «овозини ўчиришга» уриниш билан ҳеч қандай натижага эришиб бўлмайди, ҳозирги технологиялар асрида информацияни сунъий йўл билан тўсишнинг имкони йўқ.\n«Энг маъқул йўл эса, жамиятга кўзгу тутиб турган ОАВ ва блогерлар кўтариб чиқаётган камчилик ва муаммоларни бартараф этиш орқали вазиятни йўлга солишдир. Бунда журналист ва блогерларни душман билмасдан, уларни дўстдек қабул қилишга кўникишимиз керак. Дўстларнинг Telegram аккаунтлари эса «взлом» қилинмайди», – деган Комил Алламжонов.\nУ бу борадаги фикрларини тўлиқроқ баён этган видеони илова қилган.\n«Нега ОАВнинг овозини ўчириш керак ёки булар назоратда бўлиши керак, деган фикр бўлади? Чунки улар одамлар орасидаги муаммоларни кўтариб чиқади. Бизда эса муаммони ҳал қилиш ўрнига, уни кўтариб чиққанларнинг овозини ўчиришга ҳаракат қилинади. Лекин муаммо бор-ку барибир?\n[…] Кўпинча айтишади: «Муаммоларни жуда бўрттириб ёзяпти, яхши маълумотларни жуда кам беришяпти». Битта нарсани инобатга олиш керак: матбуотнинг вазифаси асосан муаммоларни кўтариш, халқ дардини олиб чиқиш. Шундай экан, улар ҳар доим ҳам яхши ёки мақтов материалларни бера олмайди.\nТўғри, журналист ва блогерларда холислик, этика бўлиши муҳим. Бу борада камчиликлар бўлиши мумкин, лекин уларнинг овозини пасайтиришга уринишдан кўра бу билан ишлаган маъқулроқ. Чунки уларнинг овози пасайгани билан муаммолар бор экан, бу муаммолар ҳақидаги хабарлар у ёки бу йўллар билан, аноним шаклда ҳам чиқиб келаверади. Telegram`да ҳозир минглаб ҳар хил каналлар бор. Телефон бор эканки, фуқаролардан информацияни яширишнинг иложи йўқ», – дейди Алламжонов.\nУ бирор бир ижтимоий тармоқни блоклашдан фойда йўқлиги, фойдаланувчилар тармоқдан VPN орқали фойдалана бошлашлари, натижада VPN ўрнатган фойдаланувчиларда блокланган ижтимоий тармоқдан ташқари минглаб тақиқланган сайтлар (террористик, экстремистик, порнографик, қурол-яроғ савдосига алоқадор ресурслар)га кириш имконияти ҳам пайдо бўлишини таъкидлайди.\nКомил Алламжоновнинг фикрича, давлат ОАВ, ижтимоий тармоқлар ва блогерлар билан тўғри ишлашни ўрганиши керак.\n«Қонунларимиз шундоқ ҳам жуда мукаммал, шу қонунлар ишлаши керак. Амалиётда журналистика этикасига пухта риоя этилишига эришиш керак. Энг асосийси, очиқлик бўлиб, журналистлар кўтарган муаммога зудлик билан эътибор қаратилса, масала жуда оддий ҳал бўлади.\nАлбатта, журналист ва блогерлар фаолияти ҳам камчиликлар етарли. Ҳис-ҳаяжонга берилиш, масалага бир томонлама ёндашиш ёки ёлғон маълумотлар бериш... Лекин буларнинг ҳаммаси – агар ишланса, ҳал бўладиган масалалар», – деган функционер.\nТаъкидлаш жоизки, Ўзбекистонда бир ойдан ошиқроқ вақтдан буён Facebook ижтимоий тармоғига киришда сезиларли муаммолар пайдо бўлган. Ҳозирга қадар мутасадди ташкилотлар томонидан бу масала юзасидан расмий изоҳ билан чиқилгани йўқ.\nМаълумот ўрнида, сўнгги ҳафталар давомида Kun.uz сайти жойлашган серверларга турли ҳужумлар одатдагидан кўпайгани кузатилди.


ЎзА - Туркий халқларнинг бобокалон шоири ва мутафаккири\nТуркий халқларнинг бобокалон шоири ва мутафаккири\nМарказий Осиёда яшовчи қондош-жондош ва ёндош туркий халқларнинг илк шоири ва донишманди Юсуф Хос Ҳожибнинг туғилганига бу йил ёхуд келгуси йили 1000 йил тўлади. Унинг Мағрибу Машриққа машҳур «Қутадғу билиг» достони яратилганига 950 йил тўлиши муносабати билан ЮНЕСКОдек нуфузли халқаро ташкилот томонидан жорий 2019 йил – «Қутадғу билиг» йили деб эълон қилингани бутун туркий халқлар учунбирдай шарафли ва ифтихорли воқеа бўлди.\nЗаҳматкаш, забардаст тилшунос олим Қаюм Каримов (охиратлари обод бўлсин!) бундан ярим аср муқаддам ҳозирги қариндош туркий халқлар учун бир хилда муштарак бўлган ушбу нодир ёдномадан барча ўзбек китобхонларини бахраманд этиш мақсадида асарни араб ёзувидаги Наманган нусхаси матни асосида транскрипсия ва ҳозирги ўзбек тилига тавсиф қилди (қ.:Юсуф Хос Ҳожиб. «Қутадғу билиг» – «Саодатга йўлловчи билим».«Фан», Т.,1971:961 саҳифа –40,8 босма табоқ). 1976-йилда эса олим шу ёдгорлик юзасидан «Илк бадиий достон» номли илмий тадқиқотини нашр эттирди. Ана шу икки нашр билан яқиндан танишиб чиққан ўзбек ўқувчиси «Қутадғу билиг» ва унинг муаллифи ҳақидаги ғаройиб маълумотлар билан ошно бўлади.\nДостонда баён этилишича, муаллифнинг асл исми –Юсуф, у Қорахонийлар давлатининг Баласоғун шаҳрида туғилиб, ёшликдан ўз давридаги барча соҳага оид билимларни, туркий, араб, тожик тилларини зўр иштиёқ ва қунт билан ўрганган. Ушбу китобни ҳижрий 462-йили (милодий ҳисобда 1069-70 йилда) 18 ой ичида ёзиб тугаллагани ва ўша пайтда унинг ёши 50дан ўтиб 60 сари бораётганини шундай ифодалаган:\nЙил алтмиш эки эрди тўрт юз била,\nБу сўз сўзладим ман тутуб жан сура,\nТугал ўн сакиз айда айдим бу сўз,\nЎзурдим, азирдим сўз эвдиб тера.\nЭллик ёшим менга қўлини тегизди,\nЭнди олтмиш менга, кел, дея чорлаётур.\nТуркийшунос олимлар ана шу маълумотларнинг таҳлили асосида Юсуф Хос Ҳожибни тахминан милодий 1019-20 йиллар атрофида таваллуд топган деб ҳисоблашади.\nБу даврда Қашғардан тортиб Каспийгача бўлган кенг ҳудуд Бўғрахоннинг тасарруфида бўлган. Ўша даврда Қорахонийлар давлати юксалиб, илм-маърифат, маданият анча ривожланган, араб, форс тилларида турли соҳага оид кўплаб асарлар яратилган эди. Беадад йирик давлатни мустаҳкамлаш, идора қилиш, хон ва беклар орасидаги низоларга барҳам бериш учун шу ҳудудда яшовчи барча туркий қабила, элат ва қавмларга бирдай тушунарли тилда ёзилган низомномага эҳтиёж катта эди. Бутун мазмун-мундарижаси билан тўлиғинча таълим-тарбия, ахлоқ-одоб, маънавият ва илм-маърифат йўл-йўриқларини қамраб олувчи қомусий «Қутадғу билиг» асари ана шундай талаб ва зарурат тақозоси билан майдонга келган.\nЮсуф достонга ўқувчининг бахт-саодатга эришувини ният қилиб, «Қутадғу билиг» деб ном бергани ҳақида шундай ёзади:\nКитаб ати урдум «Қутадғу билиг»\nҚутадсу ўқуғлиқа тусу элик.\nАсарда мазкур худуддаги барча элатлар тили умумий ном билан «Бўғрахон тили» деб аталган. Муаллиф достоннинг уйғур ёзуви билан кўчирилган бир нусхасини қорахоний ҳукмдор Тавғач Бўғрахонга тақдим қилади. Китоб хонга манзур бўлгани боис Юсуфга «Хос Ҳожиблик» («Эшик оғаси» – хоннинг бош хизматкори) лавозимини беради. Шундан бошлаб шоир Юсуф Хос Ҳожиб тахаллуси билан шуҳрат қозонади.\n«Қутадғу билиг» ўз даврида кўплаб мамлакатлар донишмандлари тарафидан энг яхши асар сифатида эътироф этилади ҳамда қуйидаги каби зариф атамалар билан шарафланади: чинликлар уни «Адаб-ул-мулук»(«Ҳукмдорлар одоби»),мочинликлар «Ойин-ул-мамлакат» («Мамлакатнинг тартиб-усули»), машриқликлар «Зийнат-ул-умаро» («Амирлар зийнати»), эронликлар «Шоҳномаи туркий», туронликлар «Қутадғу билиг» ва баъзилар «Пандномаи мулук» («Ҳукмдорлар пандномаси»), деб атайдилар.\nЮсуф Хос Ҳожибнинг фан ва турмушнинг деярли барча сохаларига оид кўпдан-кўп ғаройиб фикрлари, орзу-умидлари ва қарашлари бундан роса 950 йил муқаддам баён этилганига қарамай, ҳозирги глобаллашув замонида ҳам ҳаётийлиги ва долзарблигини йўқотмай келаётгани диққатга сазовордир.\nБаъзи далилларга назар ташлайлик. Аввало, Юсуф Хос Ҳожиб ўз замонасининг йирик донишманди, илм-маърифат жарчиси ва ҳомийси сифатида билимни бахт-саодатга эришишнинг бош калити деб ҳисоблайди. Асарнинг кўплаб бобларида илмни, олимларни юксак даражада улуғлайди. Унинг фикрича, илм – нур, олимлар – машъал:\nУлар илми халққа бўлади чироқ,\nЧироқ ёнса, тунда адашмас оёқ.\nЙўқ эса жаҳонда гар олим, доно,\nЭкиб унмагай эрди ерда дона.\nАдиб одам дунёда билиши мумкин бўлмаган нарса, билим билан ечилмайдиган жумбоқ йўқ. Билим туфайли ҳаттоки кўкка ҳам йўл очилади деб ҳисоблайди:\nҲамма эзгуликлар билим нафидур,\nБилим ҳатто осмон сари йўл очур!\nЮсуф одамларни дунё ишларининг барчасидан огоҳ бўлиш учун билим ва заковат соҳиби бўлишига чақиради:\nЗаковат қайда бўлса, улуғлик бўлур,\nБилим кимда бўлса, буюклик олур.\nҲаётда юз берадиган барча ярамас ишлар жоҳиллик, нодонлик, билимсизлик оқибати эканини алоҳида уқтиради. Билимсиз киши мисоли бир хаста, уни ўз дардини даволашга – билим ўрганишга ундайди:\nБилимсиз кишилар бўлар кўр мисол,\nБилимсиз, билимдин келиб ҳисса ол.\nДавлат раҳбари, бек ва амалдорларни олимларни, уларнинг илмини астойдил севишга, қадрлашга, илм-маърифат аҳлини ҳимоя қилишга, ўз атрофига фозил кишиларни тўплаш ва уларнинг маслаҳатлари асосида иш юритишга даъват этади.\nҚомусий билимлар соҳиби Юсуфҳар жиҳатдан етук, комил инсон бўлиш учун ўз давридаги табобат ва илми нужумдан тортиб барча табиий ва аниқ фанларни чуқур ўрганиш ва пухта ўзлаштириш зарурлигини кайд этади.\n«Қутадғу билиг»нинг «Тил одоби» («Тил ардами») деб номланган 7-бобида муаллиф тилнинг жамият ва маданий ҳаётдаги ўрни, дунёни, унинг сир-синоатларини билиш ва ўрганишдаги аҳамияти, тил илми, нутқ одоби ва нотиқлик санъати каби масалалар ҳақида фикр юритади.\nЮсуф Хос Ҳожибнинг фикрича, тил билимли ва заковатли бўлишнинг асосий воситасидир. Одам тилнинг шарофати билан ўз билими, ақл-идрокига сайқал беради, фикрини ойдинлаштиради. Кишининг қадр-қимматини оширадиган ҳам, туширадиган ҳам тилдир:\nЗаковат, билимга калитдир бу тил,\nЁритгувчи эрни равон тилни бил.\nКишин тил улуғлар, топар қут киши,\nКишин тил тубанлар, ёрилар боши.\nЗеҳн кўрки сўздир, бу тил кўрки сўз,\nОлим одамларни, айниқса ижодкорларни, элчиларни, тилга алоҳида эътибор, масъулият ва эҳтиёткор бўлишга, уни ардоқлашга, айтмоқчи бўлган фикрини обдон ўйлаб, билиб, тўғри ва тушунарли ифодалашга даъват этади. Фикрни мумкин кадар ихчам, қисқа, ҳатто ўн минг сўз мазмунини бир сўз билан баён этишга сай-ҳаракат қилиш лозимлигини алоҳида уқтириб ўтгани диққатга сазовордир:\nТалай сўзлама сўз, бироз сўзла оз,\nТалай сўз чигалин шу оз сўзда ёз.\nСўзни кўпни сўзлама, бироз озроқ сўзла\nТуман сўз тугунин шу бир сўзда ёз.\n«Қутадғу билиг» қўлёзмасининг ҳар учала нусхасини (Ҳирот-Вена, Қоҳира, Наманган) узоқ йиллар давомида синчиклаб тадқиқ этган атоқли рус туркийшунос олими С.Е.Маловнинг хулосасига кўра, мазкур ёднома, гарчи араб ва уйғур ёзувида сақланган бўлса-да, аслида ҳозирги туркий тиллар учун бир хилда муштарак манба ҳисобланади. Матннинг луғат таркиби ва грамматик хусусияти жиҳатидан эса у нисбатан эски ўзбек адабий тили манбаларига яқинроқдир.\nФилология фанлар номзоди, доцент.


Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф. Улкан маънавий мерос (1990) - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотҚайта қуриш даври матбуотиМуҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф. Улкан маънавий мерос (1990)\nЧоп этилган 19.10.2016 МуаллифZiyouz.uz\nБисмиллоҳир роҳманир роҳийм. «Қуръон» сўзи араб тилида «Қироат» маъносини англатади. Қуръон Ислом динининг муқаддас китоби сифатида маълум.\nУламолар бу илоҳий китобни таърифлаб: «Қуръон Оллоҳнинг мўъжиза каломи бўлиб, Муҳаммад алайҳиссаломга ваҳий орқали тушган, тиловати ибодат ҳисобланувчи китобдур», дейдилар.\nМазкур таърифдаги «мўъжиза» сўзини инсонлар бу каби сўзларни айтишга ожиз, деб, «ваҳий»ни эса Оллоҳнинг Жаброил фаришта орқали ўз Пайғамбарига зудлик билан хабар етказиши деб тушунмоқ керак.\nИшончли ислом манбаларида ривоят қилинишича, Муҳаммад алойҳиссалом 40 ёшга етганларида, Макка шаҳри яқинидаги Ҳиро номли ғорда ёлғиз қолиб, ибодат билан машғул лайтида, Жаброил фаришта у кишига биринчи бор Қуръон оятларини келтирган. Одатда фаришта келиб Пайғамбар алайҳиссаломга оятларни ўқиб берар, у киши эса ёдлаб олиб, ўз шерикларига ўқиб етказар, улар ҳам ўз навбатида шундай қилар эдилар.\nЎша даврларда мутлоқ кўпчилик, шу жумладан Муҳаммад алайҳиссалом ҳам ўқиш-ёзишни билмаганликлари учун асосий эътиборни ёдлашга қаратишган. Араблар эса ёд олиш қобилияти ниҳоятда ривож топган халқ сифатида қадимдан машҳур. Ўша пайтда оз сонли кишиларгина ўқиш-ёзишни билганлар. Саводлилар ичидаги мусулмон одамлар Пайғамбар алайҳиссалом кўрсатмаларига биноан ёзиш имкони бўлган нарсаларга Қуръон оятларини ниҳоятда аниқлик билан ёзиб борганлар. Бу иш шу тариқа 23 йил давом этган. Оятлар одамларнинг саволларига жавоб вазифасини ҳам ўтаган, юз берган ҳодисаларга шарҳ ҳам битишган. Бирор ҳукмнинг тўғри ёки нотўғри экани баён қилина борган. Қуръони мажид оятлари кўкдан тушган, ёдланган, ёзилган; бир пайтнинг ўзида амал ҳам қилинган. Пайғамбар алайҳиссалом вафот этганларида саҳобалар, у кишининг кўп сафдошлари Қуръони каримни тўлиқ ёд билганлар.\nХалифа Абу Бакр Сиддиқ даврида муртад (диндан қайтган)ларга қарши ғазавотларда кўплаб қорий саҳобаларнинг шаҳид бўлаётганини кўриб, ҳазрати Умар Ибн Хаттоб халифага Қуръони каримни ёзма равишда жамлаб қўйишни таклиф этди. Ушбу таклиф асосида халифа Абу Бакр буйруғи билан энг зеҳнли, ёш ҳамда Пайғамбар алайҳиссалом охирги марта Қуръонни аввалидан охиригача тиловат қилганларида ҳозир бўлган саҳобий Зайд ибн Собит ва ҳазрати Умар, ўзлари ниҳоятда пухта ёд билишларига қарамай, Пайғамбар ҳузурида ким оятларни ёзиб олган бўлса, ўша ёзувларни ишончли гувоҳлар билан келтиришни сўрадилар. Ниҳоятда аниқлик ва зийраклик билан илмий иш олиб борилди, барча оятлар кийик терисидан қилинган саҳифаларга ёзиб жамланди.\nМазкур саҳифалар халифанинг уйига қўйилди.\nУчинчи халифа Усмон ибн Аффон даврларида араб бўлмаган кўплаб ўлкаларда ислом кенг тарқалди. Турли халқлар мусулмонликии қабул қилдилар. Табиийки, улар ислом таълимотларини, энг аввало Қуръони мажидни ўрганишга киришдилар. Шу жараёнда кишмлар ўртасида Қуръон ўқиш борасида ихтилофлар туғилди. Саҳобалардан Хузайфа Ибн Ямон биринчи бўлиб бу хавфни англаб етдилар ва халифа Усмонга бунинг олдини олишни маслаҳат бердилар.\nЯна Зайд ибн Собит раҳбарлигида гуруҳ тузилди ва унга Абу Бакр замонида жамланган саҳифалардан бир неча нусха кўчириш топширилди. Гуруҳ аъзолари бу масъулиятли ишни муваффақият ила адо этиб, олти нусхани кийик терисига ёзиб, китоб шаклига келтирдилар. Халифа ҳазрати Усмон ўзларига бир нусха олиб, қолган нусхаларни битта-битта машҳур қорийлар билан турли вилоятларга юбордилар ва барчага фақат мазкур нусхалардан кўчириш ҳамда қорийлардан таълим олиш ҳақида фармон бердилар.\nКўплаб ривоятларнинг бирида айтилишича, Қуръони каримни Амир Темур Кўрагоний Шомдан Самарқандга келтирган. Туркистон рус аскарлари томонидан босиб олингач, Қуръон Петербургга олиб кетилган. Октябрь инқилобидан сўнг В. И. Ленин мусулмонларга уларнинг муқаддас китобини қайтариб берилишига қарор қилган.\nҚуръон поезд вагонида кучайтирилган қўриқчилар назоратида Уфага, кейин Тошкентга келтирилган. Бир неча вақт у бизнинг диний бошқармамизда сақланди, кейинчалик Ўзбекистон халқлари тарихи музейига топшириб юборилди.\nЎрта Осиё ва Қозоғистон мусулмонлари IV Қурултойида Диний назорат ихтиёрига қайта топширилган Қуръон нусхаси, халифа Усмон розийаллоҳу анҳу буйруғи билан ёзилган ўша нусхаларнинг биридир.\nБугунги кунда чоп этилаётган кўп сонли Қуръонлар ҳам ушбу нусхаларга мос бўлиши шарт, шу сабабдан ҳар бир нусхага «Ушбу Қуръон халифа Усмон нусхасига мосдур», деган жумла ёзиб қўйилади.\nШу тариқа бу муқаддас китоб бирор ҳарфи ўзгармай авлоддан-авлодга омон етиб келмоқда.\nОдатда бирор китобни қўлга олиб, номини ўқиш биланоқ ўқувчида унинг ичида нималар ҳақида сўз бориши тўғрисида фикр шаклланади. Китоблар бобларга, қисмларга бўлинган бўлиб, ҳар боб ёки қисм сарлавҳасидаги маъно унинг ичида кенгайтирилади.\nҚуръони каримда эса аксинчадир, турли мавзулар аралаш келган, ахлоқ-одоб ҳақидаги оятдан сўнг жаннату дўзах тўғрисида сўз юритилади ёки никоҳга оид оятлардан сўнг иқтисод ҳақидаги оятларга дуч келасиз. Шунингдек, унда ўтган умматлар ҳақидаги қиссалар, тарих, жўғрофия, илми фалак, илми табиат ёки бошқа илмларга тегишли оятлар ҳам учрайди ва ҳоказо.\nБундай ҳол ўқувчида: «Қуръон ўзи қандай китоб?» деган савол туғдиради, албатта. Жавоб шулки, Қуръони шариф — ҳидоят китоби, яъни инсонларни лутф билан тўғри йўлга бошловчи китоб. Ундаги тарих, тиббиёт, кимё каби бошқа илму фанлар ҳақидаги оятлар ҳам инсон ақлига хитоб бўлиб, уни ҳидоятга чорлаш учун хизмат қилади.\nЎқувчи Қуръони мажид сураларидан бирини ўқиётиб, бир оятнинг маъносини тушунгандан сўнг, бу ҳақда охирги ҳукмни чиқаришга шошилмаслиги керак. Чунки худди шу мавзудаги бошқа бир оят ёки оятлар ўзга сураларда ҳам бўлиши ва сиз ўқиган оятга қўшимча аниқлик киритиши мумкин. Шунинг учун бир мавзудаги ҳамма оятларни тўплаб, солиштириб сўнгра хулосага келиш керак. 23 йил давомида нозил бўлган Қуръони каримни бир ўқишда тўла тушуниб етиш мушкул иш.\nXIV асрдан кўпроқ вақтдан буён Қуръони шариф кўпчилик эътиборини ўзига жалб этиб келмоқда. У ҳақда сон-саноқсиз китоблар ёзилган, кўплаб тафсирлар битилган. Ислом, араб оламидаги ҳар бир соҳа Қуръонга боғланмай иложи йўқ.\nҲатто наҳв, сарф каби тил қоидалари соҳасидаги илмлар ҳам Қуръони мажид атрофида вужудга келган ва ривожлантирилган.\nШунингдек тарих, жўғрофия, адабиёт, фалсафа каби илмлар ҳам Қуръон билан чамбарчас боғлиқ.\nУстига устак диёримизнинг улкан маданий мероси ҳам талай жиҳатлари билан мана шу китобга боғлиқдир. Бобокалонларимиз Ибн Сино, Форобий, Беруний, ал-Хоразмий ва бошқаларнинг бизга қолдириб кетган улкан илмий меросларида Қуръони карим оятларидан, унга боғлиқ илмлардан кенг миқёсда фойдаланилган. Қуръонни тушуниш — уларни яхшироқ англашга ёрдам беради, Шоирларимиз Хожа Аҳмад Яссавийдан Абдураҳмон Жомий, Алишер Навоий, Заҳириддин Муҳаммад Бобур, Машраб, Сўфи Оллоёргача, бу ёғи инқилобгача ва ҳатто инқилоб даврида ўтган кўплаб қалам аҳллари ижодида Қуръоннинг катта таъсири бор. Уларнинг барчаси ўз замонасининг илғор фарзанди бўлганлар. Табиийки, улар Қуръондан ва бошқа диний илмлардан яхши хабардор бўлганлар. Шу боисдан асарларида бир-икки сўз билан Қуръони карим оятларию қиссаларига ишора қилиб кетадиларким, Қуръондан бехабар одам уни тушуниб етиши амри маҳол.\nМазкур мулоҳазалардан келиб чиқадиган хулоса шулким, ўзини маданиятли деб билган ҳар бир киши Қуръондан хабардор бўлиши керак.\nҚуръони карим ахлоқ-одоб, инсоний тарбия китоби ҳамдир. Ҳозирги маънавий, руҳий тарбияга катта эътибор бериб турилган бир пайтда бу нарса катта аҳамият касб этади. Ёшларни ота-онага, ўзидан катталарга ҳурмат-эҳтиромли, муҳтож кишиларга меҳр-шафқатли, одоб-ахлоқли, жамиятга фойдали кишилар бўлиш руҳида тарбиялашда ҳам Қуръон муҳим ўрин тутади.\nҚуръон дунёда энг кўп тарқалган китоб ҳисобланади. Турли тилларга таржима, шарҳ қилинган Қуръон билан барча халқлар танишдир.\nЛекин бир вақтлар ўлмас асарлар яратган забардаст уламолар юрти, Қуръонга тафсир ёзган Жоруллоҳ Замаҳшарий, Фахриддин Розий, Абул Баракот Насафий, Абу Мансур ал-Мотурийдий ва бошқа улкан муфассирлар юрти бўлган бизнинг ўлкамизда яшаётган авлодларнинг асосий қисми юз йилдан ошдики, Қуръонни ўқиб-англашдан маҳрум эди, таржима ҳам, тафсир ҳам йўқ эди.\nТўғри, муҳожирликда яшаётган баъзи ватандошларимиз, жумладан Мулло Маҳмуд Тарозий бу ишга қўл урганлар, лекин улар ўз воқеликларидан келиб чиқиб қилинган таржималардир.\nЮртимизга, кишиларимиз қалбига ҳурфикрлик, эркинлик, миллий муносабатларни яхшилаш, ўтмиш маданий меросига ҳурмат, диний таълимотларга янгича эҳтиромли муносабатни олиб келган қайта қуриш ва ошкоралик ўлароқ Қуръонни ўзбек тилига туржима қилиш ҳаракати бошлангани қутлуғ воқеадир.\nШу муносабат билан кишиларимиз орасида Қуръони карим таржимаси ҳақида турли баҳс ва фикрлар борлиги табиийдир. Мазкур фикрлар хилма-хил, мунозарали бўлиши ҳам турган гап. Одатда, бундай ҳолатда мутахассис уламолар фикри ҳал қилувчи ўринни тутади. Шу боисдан қадимда ҳам бундоқ фикр алмашувлар рўй берганини, уламоларимизнинг бу масалада берган фатво ва кўрсатмаларини эслатиб ўтиш мақсадга мувофиқдир.\nҚадимги ва ҳозирги уламолар барчаси, Қуръон оятлари Оллоҳнинг мўъжиза каломи, унга ўхшаш каломни на араб, на бошқа тилда келтириб бўлади, деганлар…\nҚуръони каримни тушуниш кишиларнинг илми, савиясига қараб турлича бўлади. Шунинг учун ҳам кишиларга Оллоҳнинг каломини тушунтиришга хизмат қилувчи «тафсир» илми таърифида уламоларимиз: «Инсоннинг Каломуллоҳни тушуниш учун қўлидан келганича ҳаракат қилиши тафсирдур», деганлар. Шу боисдан тафсирлар ҳам турличадир.\nМазкур фикрларга биноан уламолар, Қуръонни таржима қилиб бўлмайди, деган ҳукмни айтганлар. Яъни, таржима араб тилидаги Қуръон даражасида бўлмайди, мўъжизалик хусусиятини йўқотади, деганлар. Шунинг учун ибодатда Қуръони мажид фақат арабча ўқилади, ҳукм чиқаришда, Қуръонга тегишли барча ишларда ҳам худди шундай қилинади.\nДемак, Қуръоннинг ўзини эмас, балки маъносини таржима қилиш мумкин. Ҳозирги кунда мавжуд барча тиллардаги таржималар ҳам Қуръони карим маънолари таржимаси деб аталади.\nХолисона айтиш керак, аҳли дин қайта қуриш ва ошкоралик сиёсатидан алоҳида фойда олган тоифа бўладилар. Авваллари кўплаб қувғинлар, сиқувларга дучор бўлган бундай кишиларга энди муносабат адолат томон ўзгарди. Бунинг учун шукрона этмак жоиз.\nДиний таълимотлардан инсон манфаати учун фойдаланиш, жамият ҳаётидаги салбий кўринишларни йўқотишда диндорларнинг фаол иштирок этиши кучаймоқда. Қуръон маъноларини ўзбек тилига ўгиришга қарор қилингани беқиёс омил бўлди.\nШубҳасиз, бу иш биринчи тажриба бўлса-да, халқимиз маданий ҳаётида муҳим воқеа бўлиб қолади. Чунки Қуръони карим — улкан муқаддас мерос ва халқимиз тарихида ниҳоятда муҳим ўрин тутган мўътабар китобдир.\nМенимча, бу илмий иш ўзбек тили қудратига шубҳа билан қараётган баъзи гумончиларга зарба бериши, ўз халқимизга эса она — ўзбек тилининг имкониятларига бўлган ишончларини янада мустаҳкамлаши лозим. Шўролар иттифоқида сон жиҳатидан учинчи ўринда турадиган, бир неча миллион фарзандлари чет элларда яшаётган ўзбек халқининг она тили нақадар гўзал эканини ҳам кўз-кўз қилишимиз лозим.\nТаржимонларимиз олдида ниҳоятда машаққатли ва шарафли иш турибди. Қуръондек мўъжиза китоб маънолари таржимаси, албатта, осон бўлмайди. Хусусан узоқ давом этган диний саводсизлик ўзини кўрсатади. Чунки ҳозирги қалам аҳли, таржимонларимиз нафақат араб тилидан таржима қилиш, балки диний истилоҳларни ҳам кам ишлатадиган бўлиб қолишган. Диний илми борлар эса аксинча, фақат оғзаки нутққа эътибор бериб, ёзма ишлардан четда қолганлар. Ўзингиз ўйлаб кўринг, кўп йиллардан бери бу мавзуда ҳатто бирорта кичикроқ мақола ҳам чоп этилмаган.\nЛекин хайрли ишга доимо жонкуярлар топилади, диний, илмий ва адабий ходимлар бирлашиб ҳамкорликда Қуръони карим маъноларини таржима қилиб, халқимизга тақдим этишга бел боғладилар.\nТажриба сўзма-сўз таржима мақсадга мувофиқ эмаслигини кўрсатди. Шунинг учун изоҳли таржима ихтиёр қилинди. Қуръондаги баъзи оятларнинг тушиш сабабларини билгандан кейингина тўлиқ тушуниш мумкинлигини эътиборга олиб, керак бўлганда мазкур сабабларни ҳам зикр қилиб ўтишга келишилди. Шунингдек, баъзи бир сўзлар, истилоҳлар етарлича изоҳ талаб қилади, баъзи жўғрофий номлар, аввалги пайғамбару умматлар ва бошқа шунга ўхшаш нарсалар борки, шарҳсиз, изоҳсиз тушуниш қийин. Изоҳли таржима қилишга сабаб шу.\nЎзбекистон Жумҳурияти Ёзувчилари уюшмасининг ҳайъати Қуръонни ўзбек тилига ўгиришга қарор қилгани, уюшманинг таржима маркази мазкур таржима ҳақида маъқулловчи фикр билдиргани, кўп йиллардан буён халқимиз ҳаётида муҳим ўрин тутиб келаётган «Шарқ юлдузи» журнали таҳрир ҳайъати бу ишга ташаббускор бўлгани ҳаммамизни хурсанд қилди.\nАйрим биродарларимиздан, Қуръон таржимаси чоп этилса қандай бўларкин, ахир бу — муқаддас китоб, журнал саҳифалари ерга тушиб, оёқости бўлиши мумкин, деган фикрларни эшитдик. Бу андишага шундай жавоб қилиш жоиз. Биринчидан, Қуръон «Шарқ юлдузи»да саноқли саҳифаларда шу тарзда босиладики, уларни ажратиб олиб китоб ҳолига келтирса бўлади. Иккинчидан, инсонни эзгуликка ундовчи ҳар қандай калом ёзилган қоғоз оёқости қилинса, бунинг учун журнал, газета ёки китоб айбдор эмас, уларни оёқости қилган одамлар гуноҳкордир. Бинобарин, биз — биродарлар, аввало ўзимиз, хеш-ақраболаримиз бундай хатоликлардан холи бўлишимиз, қолаверса, фарзандларимизни, ёшларни шунга даъват этишимиз айни муддао бўлади, деб ўйлаймиз.\nАввал таъкидлаганимиздек, мазкур таржима Қуръон маъноларини замонавий ўзбек тилига ўгиришда илк тажриба. Унинг ўзига яраша фазилат ва камчиликлари бўлиши мумкин (таржима бизнинг назоратимиз остида чоп этилмоқда). Ҳарқалай бу хайрли иш маданий ҳаётимизда катта воқеа деб ўйлаймиз ва бу билан журналхонларни муборакбод этамиз.\nМуҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф,\nЎрта Осиё ва Қозоғистон мусулмонлари Диний Бошқармасининг раиси, муфтий\n“Шарқ юлдузи” журнали, 1990 йил, 3-сон\n← Аввалги Аввалги Озарбойжон Ташқи ишлар вазири: Исломофобияга қарши курашни кучайтириш лозим\nКейинги → Кейинги: Меҳмет Челик: “Ражаб Тойиб Эрдўғон 15 июлга қадар FETÖга қарши ёлғиз курашган эди”


Янги ўқув йилидан бошлаб «Дунё динлари тарихи» фани ҳам ўқитилади\n2018 йилнинг 27 июлида Халқ таълими вазирининг “Умумий ўрта таълим мактабларининг 1-11-синфлари учун 2018-2019 ўқув йилига мўлжалланган таянч ўқув режани тасдиқлаш тўғрисида”ги 191-сонли буйруғи қабул қилинди. Бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси Халқ таълими вазирлиги матбуот хизмати маълум қилмоқда. Ушбу буйруқ билан умумий ўрта таълим муассасалари учун 2018-2019 ўқув йилига мўлжалланган таянч ўқув режа тасдиқланди.\nХалқ таълими вазирининг буйруғига илова қилинган таянч ўқув режасига мувофиқ, 2018-2019 ўқув йили давомида “Тарих“, “Давлат ва ҳуқуқ асослар“, “Одобнома“, “Ватан туйғуси“, “Миллий истиқлол ғояси ва маънавият асослари“ каби ижтимоий фанлар билан бир қаторда “Дунё динлари тарихи“ фани ҳам ўқитилади. Ушбу фан мактабларнинг 9, 10 ва 11-синф ўқувчилари учун ҳафтада 1 соат давомида ўтилади.\nМазкур буйруқ қабул қилингани муносабати билан Халқ таълими вазирининг 2017 йил 16 майдаги “Умумий ўрта таълим мактаблари учун 2017-2018 ўқув йилига мўлжалланган таянч ўқув режани тасдиқлаш тўғрисида”ги 165-сонли буйруғи ўз кучини йўқотган деб ҳисобланади.\nДругие материалы в этой категории: « Учрашувлар давом этмоқда\tМазҳабимизга доир ноёб китоб нашрдан чиқди »


Тинч-осойишта шаҳарда кутилмаганда бомба портлайди ва бир лаҳзада бари кулга айланади. Бу ҳодиса яшин тезлигида ОАВнинг бош мавзуси — янада аниқроқ қилиб айтганда, «нонига» айланади. Уларнинг хабарлари одатда «яна бир террорчилик акт содир этилди» деб бошланади. Ҳа, бугун Одам болаларининг тилида энг кўп айтилаётган сўзлар «террор», «терроризм», «террорчи» кабилардир.\nБу мақоладан мақсад террорчиларнинг миллати бўлмайди деб томоқ йиртиб, ўзимиздан чиққан балодан воз кечиб қолиш, миллат номидан оқ қилдим, кўк қилдим каби иддаоларини такрорлаш эмасдир. Аксинча, Одам алайҳиссалом авлодларининг нега бу қадар худкушлик, манфурлик, шафқатсизлик ва жоҳиллик йўлини била туриб танлаётгани ҳамда бу танловни вужудга келтиришга сабаб бўлаётган омиллар таҳлилига бағишланади.\nБошидан бир нарсани эслатиб ўтсам: мақоладаги фикрлар тамоман шахсий қарашлардир.\nМамлакатимизда терроризмга қарши кураш борасида давлат хизматлари томонидан кенг кўламли ишлар олиб борилмоқда. Ўз моҳиятига кўра махсус хизматлар, ички ишлар органлари, прокуратура ва бошқа куч ишлатар тизимлар гарданига тушганини аъло даражада бажаришаяпти. Террорчилар аниқланаяпти, террактлар олди олинаяпти, судлар керакли жазо қўллаяпти. Албатта, террор профилактикаси билан хам шуғулланилаяпти. Бир қарашда ҳаммаси аълодек. Аммо! Масаланинг нозик бир нуқтаси бор. Ҳаммаси жойида бўлса, нега террорчилар пайдо бўлаяпти? Радикал кучлар қаердан ўртага чиқаяпти? Бунга махсус ва куч ишлатар тизимлар айбдорми?\nКелинг, чиройли гаплар ва терроризм шаънига тавқи лаънатлар ёғдиришдан, Ватан хоинлари деб ҳукм чиқариш каби умумий гапларни четга суриб қўйсак-да, террорчиларни вужудга келтираетган, террор дарахтининг илдизини сугораетган омилларни таҳлил қилиб кўрсак.\n«Герострат синдроми» ёхуд шамол тегирмонларига қарши кураш\nЎтган йили ўз ишининг профессионаллари ва айни замонда миллатпарвар бўлган Адбукарим Мирзаев, Бахтиёр Каримов, Дилмурод Масаидов, Хуршид Далиевлар билан биргаликда «Оқ ва Қора» телелойиҳасини тайёрлаган эдик. Мавзу ҳудкушликнинг келиб чиқиш моҳиятларига бағишланганди.\nШу кўрсатувда биз ўша машҳур Герострат тарихига тўхталган ва ҳудкушлик, террорни амалга ошираётган ижрочиларга нисбатан «герострат синдроми»га чалинганлар иборасини қўллаган эдик. Бутун дунё Геростратлар яъни террорчиларга қарши курашиб келади. Террорчими, демак, устидан ҳукм ўқилади — ё осилади ёки отилади. Агар у топилмаса, жилла қурса, телеканаллар орқали ота-онаси чиқиб, боласини оқ қилгани ҳақида маълум қилади. Кўзимиз фақат Геростратларни кўрар экан биз бу муаммони енга олмаймиз! Балки фақат унинг сояларига қарши курашамиз холос. Бу Дон Кихотнинг шамол тегирмонларига қарши курашига ўхшайди асли.\nҚиморда ўйнаган эмас, ўйнатган ютади!\nТеррорнинг кўпчиликнинг диққат-марказидан қочган муҳим жиҳати бор. Маълумки, аксарият мамлакатларда биржа савдолари ўша мамлакат иқтисодида энг муҳим ўрин тутади. Худди шунингдек, халқаро биржалардаги савдолар натижалари мамлакатлар иқтисодини ё у ёқли, ёки бу ёқли қилиш кучига эгадир.\nИсталган худуддаги рўй берган террорчиик актлар, дарҳол жаҳон биржаларидаги олди-сотдига таъсир кўрсатади. Ҳаттоки, қайсидир мамлакат давлат раҳбарининг чиқиши ҳам, яхши ёки ёмон таъсири акс этади биржаларда. Триллионлаб сармоялар айланадиган халқаро биржаларда, нархнинг бир тушиб, қайта чиқиши бир неча соат ичида компанияларни (давлат ёки хусусий манфаатларни тамсил этаётган компанияларни) миллиардлаб ишлаб олишига ёки касодга учрашига олиб келиши мумкин.\nБу «холис» биржалар гўёки бир қимор. Унда қайси давлат компаниялари ёки хусусий концернлар ўйнашидан қатъий назар, ютади ҳам, ютқизади ҳам. Аммо ютқизмайдиган ягона тараф бу — биржаларнинг ортида турганлар — трансмилиий корпорациялардир.\nБилишимиз керак бўлган нуқта шуки, агар террорчиик ташкилотлар катта сиёсий манфаатларга хизмат қилмаганида, Покистонда, Афгонистонда, Сурияда ёки Сомалида жанг қилаётган террорчилар қўлида замонавий қуроллар — замонавий автоматлар, ҳаво ҳужумига қарши ишлатиладиган зенит техникалари, юқори технологиялар маҳсули бўлган танклар зирхини тешадиган пулемётлар, сунъий йўлдош орқали ишлайдиган алоқа воситалари, замонавий эпикировкалар, тоғларда юришга мўлжалланган оёқ кийимлар бўлмас эди. Буларнинг барчаси жуда катта маблағ эвазига қўлга киритилади. Тоғу-тош орасидаги террорчи қаердан топсин шунча пулни?\nКимдир, масалан, Афғонистонда террорчилар наркотрафик орқали мўмай даромад топади деб айтар. Эътироз билдираман бу даъвога. Биринчидан наркотрафик сўзидаги асосий сўз «нарко» эмас, балки «трафик» дир. Яъни наркотикларни керакли нуқталарга етказиш трафиги. Ҳар қалай террорчиик ташкилотлар грамлаб ёки килолаб наркотик савдоси билан шуғулланмаслиги аниқ. Тонналаб етказиш учун эса самолётлар, бутун бошли логистика керак. Бу эса катта кучларнинг кичик ёрдамисиз амалга ошмайди.\nИккинчидан, наркотикка бозор керак, мижоз керак. Наркотикларнинг асосий катта бозори ривожланган мамлакатларда эканини ҳисобга олсак, яна керакли хулоса келиб чиқаверади. Хақиқат шуки, катта ёки кичик террор ташкилотларининг ортида, қудратли ёки қудратсиз мамлакат ёхуд коорпорацияларнинг катта ёки кичик манфаатлари ётади.\nТаёқнинг учинчи учи…\nДунёда икки тоифа бор. Бири террорни инсониятга қартилган ёвузлик сифатида баҳолаб унга қарши курашади. Иккинчи тоифа — террорни ўзига касб қилган томон. Уларга кўра, уларнинг бу ҳаракатлари эзгу мақсад ва ғоя учун хизмат қилади. Албатта, таёқнинг иккита учи ёки танганинг икки томони бўлади. Дунё ҳам шунга ўхшайди — бир томонда эзгулик, бир томонда ёвузлик. Улар ўртасидаги жанг қиёматгача давом этади. Буни тан оламиз. Аммо террорчилик муаммосининг моҳиятни англашга ҳаракат қилар эканмиз, қадимгилар айтганидек, қарама-қарши томонлар ўртасидаги зиддиятларни келтириб чиқарувчи — учинчи томонни кўриб лол қоламиз.\nҲаётим давомида террорчи сифатида эълон қилинган, қамалиб чиққан, мамлакатимизда қидирув эълон қилиниб, чет элларда сарсону-саргардон юрган кўп одамлар билан кўришганман (махсус хизматлар ходимлари эртага суҳбатга чақириб қолишмайди деган умиддаман) ва суҳбатлашганман. Ожиз тафаккурим доирасида уларни тушунишга (уларни оқлаш маъносида эмас, балки уларни бу нуқтага келишга сабаб бўлган омилларни), ўрганишга ҳаракат қилганман. Уларнинг орасида содда алданганлари каби бу йўлга ўз хоҳишлари билан кирган мутаассиблари ҳам бор.\nАйниқса, мутаассиблари билан гаплашиш бефойда ва хавфли эканига тан берганман. Агар фиқҳ (ислом ҳуқуқи), тафсир (қуръон оятларининг маъноси), ҳадис ва тасаввуф бўйича етарли билимга эга бўлмасангиз, тўғри йўлга соламан, тушунтираман деб киришган суҳбатингиздан энг камида муваффақият қозонмай чиқасиз. Ҳаттоки ўзингизнинг қарашларингизга нисбатан ўзингизда шубҳа уйғониб қолади.\nМаълум бўладигани шуки, қаршингиздаги одам жуда кучли мафкуравий ишлов берилган, тайёрлантирилган. Яъни унинг келтираётган иқтибослари, «илмий» қарашлари, ўзини тутиши, гапириш оҳанги, кўз билан манипуляция қила олиш қобилиятлари унда пайдо бўлган табиий жиҳатлар эмас. Унга бу «илмлар» ўргатилган, суҳбатдошни манипуляция қилиш йўллари қайта ва қайта шуғуллантирилиб мукаммаллаштирилган.\nЭнди сизга савол. Хўш, биз террорчи деганда одам ўлдирганида ҳам, қўрққанида ҳам, қувонганида ҳам, ўзини портлатаётганида ҳам «Аллоҳу Акбар!» деб бақиришга ўрганган, телевизорда кўрганимиз дала даштлару, тоғларда қурол кўтариб юрган одамларни кўз ўнгимизга келтирганимиз — террорчилар — тоғда, чўлда бу илмларни кашф этишибдими? Мукаммаллаштиришибдими? Асло!\nИслом аҳкомларига асосланган янглиш қарашлар, нигоҳ технологиялари, овоз тембри орқали руҳий таъсир кўрсатиш имкониятлари, террорчилар лагерлари жойлашган тоғу-тошлардан минглаб километрлар узоқликларда, балки уммонлар ортларидаги демократик давлатларнинг илмий тадқиқот институтларида ишлаб чиқилган, синовдан ўтган, мукаммаллаштирилган. Айнан бу «устозлар» таёқнинг кўринмас учинчи учидир. Шундай экан, учинчи томонлар қўллаётган технологияларга қарши биз ҳам ўз методларимизни татбиқ қила олаяпмизми? Афсуски, бу саволга йўқ, дейишдан ўзга чорамиз йўқ.\nАммо булар бир ватандошимизнинг террорчига айланишига сабаб эмас. Ҳар қалай ақлли одам «Кел, пул берамиз, жаннатга тушасан! «Отвечаю!» каби сохта даъватларга учиб, бола-чақасини ташлаб, ота-онасига оқ бўлиб, Ватанига хиёнат қилиш кўчасига кириб кетмайди. Терроризм моҳиятини очиб бераётган шунча тарғибот ишлари (қанчалик самарасиз ёки самаралилиги ҳақида сал кейинроқ тўхталамиз) олиб борилаётган, телевидение орқали кўрсатувлар бериб турилган бугунги кунларда, ватандошимиз факат сохта даъватларга эргашиб кетаётганига шахсан мен ишонмайман. Бунинг бошқа бир сабаблари бор.\nШахсий тажрибамдан ва тан олинган террологлар (терроризмнинг руҳий-ижтимоий келиб чиқишини ўрганувчилар) фикрларидан келиб чиқиб, шуни аниқ айтишим мумкинки, террорчилар сафларига қўшилаетганлар шахс сифатида бахтсиз инсонлардир. Деярли бундай йулни танлаганларнинг барчаси, жамият ижтимоий ҳаётида ўз ўрнини тополмаган ёхуд ўз ички потенциалини рўёбга чиқариш имкониятидан маҳрум бўлганлардир. Қисқаси ўзини бахтли ҳис этиш имкониятидан маҳрум бўлган ёки маҳрум этилган инсонлардир. Экстремистик оқим аъзоси бўлиш учун инсонда, аввало, экстремистик кайфият пайдо бўлиши керак.\nРадикал қарашлар радикал кайфиятдан келиб чиқади. Бу бир онда рўй берадиган ҳодиса эмас. Йиллар давомида шаклланадиган жараёндир. Чуқурроқ айтадиган бўлсак, болангизга ўз вақтида берилмаётган тарбия, эътибор, меҳр, сўраган саволига берилмаган жавоб, кўрсатилмаган руҳий далда, андиша қилиб айтилмаган, тушунтириб берилмаган нозик масалалар, эътиборсиз қолдирилган ахлоқсиз бир қадами, ёнингиздаги ейишга нони бўлмаган қўшнингизнинг ҳолини била туриб, дабдабали ўтказган маъракангиз, давлат маъмури сифатида қилинган таъмагирлик, ўз ишингизга профессионал ёндашмаслик ёки ўз профессионаллигингиз устида ишламаганингиз (кейинчалик хато қилиш эҳтимоли), ўз хаққи булган нафақасини олиш учун кунлаб навбатда туриш, ортиқча бюрократия, диний соҳа вакилларининг ўзи қилган даъватга ўзи амал қилмаслиги каби ҳолатларнинг барчаси терроризмни — экстремистик радикал кайфиятларни келтириб чиқарадиган омиллардир.\nИжтимоий адолатсизлик, ахлоқсизлик терроризм тегирмонига сув қўйишдан ўзга нарса эмас. Чунки болангизнинг саволига Сиз бермаган жавобни берадиганлар, Сиз андиша қилиб тушунтириб бермаган нозик масалаларни тушунтириб берувчилар, Сиз адолатсизлик қилган ватандошингиз кўнглида жамиятга нисбатан нафрат уйғотадиганлар, Сиз кўрсатмаган марҳаматни кўрсатадиганлар, қисқаси, бўш қолган басиратимиз косасини истагани билан тўлдирадиганлар ҳамиша топилади.\nРадикализмга қарши радикализм билан эмас …..\nТеррорнинг миллати бўлмаслиги ҳақ гап. Аммо террорчининг миллати бор. Агар унинг томирларида миллатимиз қони оқаётган бўлса, унинг террорчига айланиш қарорини қабул килишида бизнинг, жамиятнинг ҳам айби бор. Дунёда оқ қилдим, кўк қилдим деб миллатнинг осий фарзандларидан воз кечиш ва ўзимиздан соқит қилишдан осонроқ иш йўқ. Бундай қилиш ўзини алдаш, масъулиятдан ўзини олиб қочишдан бошқа нарса эмас. Ўзини алдамаслик ҳақиқатни қабул қилишдир. Ўз хато ва камчиликларимизни мард бўлиб, тан олиб, уларни тузатсаккина, дарддан халос бўламиз.\nЮқорида биз махсус ва куч ишлатар тизимлар ҳақида савол бердик. Улар айбдорми дея. Улар ўз ишини, ўз бурчини, елкасига тушганини бажараяпти. Террорчиларни аниқлаяпти, аниқланганлари қўлга олиниб жазосини олаяпти. Аммо бу хавфни вужудга келтираётган асл омиллар билан курашиш жамоатчилик, яъни сиз ва бизнинг ишимиздир.\nТерроризмга қарши кураш концепцияси, усули, умуман масалага ендашув ўзгартирилмас экан, ижобий натижага эришиб бўлмайди. Фикримча, терроризмга қарши курашиш ва унинг профилактикаси ишига фуқаролик жамияти институтлари — нодавлат ташкилотлар секторини фаол жалб этиш вақти келди. Албатта, терроризмга қарши курашиш бу мутлақо давлат куч ишлатар тизимларининг иши. Аммо уни профилактика қилиш нодавлат нотижорат ташкилотлар, фуқаролик жамиятлари институтлари, жамоатчилик фаоллари зиммасига юкланиши керак.\nАфсуски, ҳозирги ҳолатда терроризм ғояларига карши кураш кўпкарига ўхшаб қолган. Ҳамма тарғиботчи ташкилотлар, нодавлат ташкилотлар ўз билганича от чоптиради, ҳамма улоқни ўзи илиб кетгиси келади. Надоматки, терроризм ғояларига қарши сифатли ва илмий асосли, уюшган ҳолда курашиш кераклиги вақти аллақачон келган, биз эса кеч қолаяпмиз.\nБиз медиа технологиялар даврида яшаяпмиз. Шундай экан, радикал кайфият уйғотувчи примитив ток шоулардан воз кечиб бугунги кун талабига мос ва сифатли (пиар ва руҳий манипуляция технологиялари усуллари орқали) медиамаҳсулотлар яратишга эътибор қаратишимиз керак. Қолаверса, глобал ахборот воситаси ҳисобланган интернет тармоғи бўйича стратегик фильтр дастурини ишлаб чиқиш ҳам куннинг энг долзарб масаласилигича қолмокда.\nБиргина мисол — бугун интернет тармоғида юқорида тилга олганимиз учинчи томонлар (чет эл хавфсизлик ташкилотлари ёхуд уларга хизмат қиладиган ёпиқ илмий марказлар) томонидан мукаммал ишлаб чиқилган ўзбек тилида фаолият юритадиган сайтлар бор. Улар террорчилик ёки империалистик ғояларни тарғиб-ташвиқ қилмоқда. Бу сайтларни ўрганар эканмиз беихтиёр даҳшатга тушамиз. Уларнинг мақсади инсон, хусусан, ёшлар онгига қандай психологик таъсир кўрсатиб, ёшларни ўз ота-онасига ва Ватанига қарши қурол кўтаришга қодир манқуртлар тайёрлашдан ўзга максади йўқлигига амин бўламиз.\nФикримнинг исботи сифатида бу каби сайтлардан бирида «Онанинг ўғилга мактуби» номли саҳифада она ўз ўғилни жиҳодга чорлаётганини келтиришим мумкин. Мактубда она ўз жигарбандини бегуноҳ инсонлар қонини тўкишга ундамоқда. Қайси она бундай қила олади? Албатта, бу оналарга хос эмас. Аммо сайтнинг ортида турганлар «она» мотиви воситасида ёшларнинг онгига жуда кучли таъсир кўрсатиш йўлидан борганлар.\nШундай экан, асосий фаолияти терроризм ғояларига қарши информацион курашишга қаратилган Ўзбекистон Президенти ҳузурида Республика антитеррор жамоатчилик кенгашини тузиш эҳтиёжи аллақачон бугунги куннинг талабига айланиб улгурди. Бу кенгаш таркибини турли нодавлат нотижорат ташкилотларнинг вакиллари, жамоат арбоблари, фан ва маданият намоёндалари, пиартехнологлар, политтехнологлар, юқори малакали психологлардан шакллантирилишигина кўзланган мақсадга эришиш кафолати бўла олади. Ушбу кенгаш турли усуллар орқали терроризмга қарши олиб борилаётган ахборот курашлари, тарғибот ишларини мувофиқлаштириши керак. Биринчидан, бир-бирини такрорлаётган тадбирларнинг сони камайиб сифати ошади. Иккинчидан, аниқ бир мувофиқлаштирилган ҳаракат давлат маблағларини тежайди, жамоатчилик вақтини сифатсиз, тарғибот номи билан ўтказиладиган мажлисларга сарф этишдан озод этади. Айнан кенгаш тавсияси ва хулосасига кўра терроризм ҳақида фильмлар олинса, машҳур режиссёрларимиз кимўзарга шошқалоқлик билан радикал кайфиятда олинаётган (баъзи ҳолларда нафақат сифатсиз кино олиш, балки қарши курашаман деб реклама қилиб қўяётган) фильмлар пайдо бўлишининг олди олинарди. Энг асосийси, терроризмга қарши курашга жамоатчилик вакилларини ваколатлантириш, жалб этиш, бу балога қарши факат давлат эмас, ҳар бир фуқаро ҳар куни курашиши кераклигини англаш ва ҳаракат қилиш, масъулиятли бўлиш имконини яратади.\nЭнди ваъда килганимдек, икки оғиз бугунги тарғибот ишлари ҳақида.\nИШИД (Ўзбекистонда фаолияти тақиқланган экстремистик ташкилот) бир неча йил аввал тўртта медиа марказга эга эди. «DABIQ» номли глянц қоғозда рангли журналлар чикарарди. Иккита ўзбек тилида роликлар тайёрловчи студияси бўлгани маълум. Сохта даъватлари бир тийинга қиммат бўлса-да, техник жиҳатдан видеомаҳсулотлари юқори савияда эди. Кунда ўнлаб видеороликлар тайёрлаб, интернетга жойлаштириб келишарди.\nАтом бомбаси билан чумчук ови…\nБундай ғояларга қарши курашиш ваколати ва мажбурияти бўлган бир Республика нодавлат нотижорат ташкилотида эса (номини атай келтирмадимки, мен ҳурмат қиладиган ташкилот раҳбарияти гап тегишидан жуда қўрқади) на битта камера, на бирорта чироқ ва на микрофони бор ҳанузгача. Мустақил тарғибот материали тайерлаш учун телевидениедан камера ва чироқларни олиш — деярли имконсиз. Югур-югур ва коғозбозликнинг ўзига тўрт-беш кун вақт кетади. Ахборот асрида эса вақтинг кетди — ҳамма нарсанг кетди дегани аслида. «Ўзбеккино»га мурожаат қилишга уяласан киши, чунки ўзлари сифатли камераларни ижарага олишади… Аммо талаб катта, бажариш керак. Чорасизликдан яна ўша самарсиз мажлисбозлик қолипидаги тарғибот тадбирлари уюштирилаверади.\nТарғиботчига кўмак рукни остида (яна бир худди шундай илмий-амалий марказлардан бири томонидан) давлатнинг миллионлари ҳисобига, илмий асосланган, аммо мураккаб илмий тилда ёзилган рисолалар чоп этилади. Улар тарғиботчиларга тарқатилади. Аксарият маъруза қилувчилар уни очиб ҳам кўрмайди. Кўрганлари тушунмайди, тушунадиганлари эса халқ бу рисолалардаги баландпарвоз гапларга ишонмаслигини, омма бу гапларни «ҳазм қилмаслигини» тушунади.\nБунинг ўрнига халқона тилда, ёшлар ҳам, кексалар ҳам тушунадиган кичкина флаер ёхуд 5 дақиқалик ролик (замонавий онгга таъсир этувчи илмий технологияларга асосланган ҳолда!) тайёрланса, жамиятга анча кучли таъсир этиши мумкинлигини тан олинмайди. Минг афсус!\nҲисоботда эса ҳаммаси зўр: ташкилотлар ўз вазифасини бажарди — ажратилган пулларга рисола ва китоблар чиқарилди, эгасига етказилди, мажлис қилиб гапириб берилди! Шунча (қанчадир сон ёзилади) аҳоли қамраб олинди!\nНатижа-чи? Тадбирда қатнашганларнинг қанчаси моҳиятни англаб етди? Қанчаси изтиробига малҳам топди, саволига жавоб топди? Афсуски, бу мезонларни ўлчайдиган, баҳолайдиган замонавий усуллар ҳали бизда йўқ. Натижа «гап деса қоп-қоп, самарани излаб топ» бўлаяпти. Афсус.\nМТРК томонидан тайёрланаетган — «айтиб қилдирилаётган» ҳужжатли фильмлар эса журналистларнинг уқувсизлигими ёки бошқа сабабми, кутилган натижани бермайди. Зеро, айтиб қилдирилган ишнинг савоби бўлмайди деганлари бежиз бўлмаса керак. Чунки айтиб қилдирилган иш ҳамиша юзаки бўлади. Қўлида шунча имконият бўлган медиатузилмаларимиз гўёки атом куроли билан чумчуқ отаётганга ўхшайди.\nБиз шуни англаб етишимиз керакки, бугун терроризмни келтириб чиқараётган минглаб кўзга кўринмас сабаблар бор. Ўша сабабларни билиб-билмай ўзимиз вужудга келтирмокдамиз.\nБиринчидан, жамоат, нодавлат нотижорат ташкилотлар ва фуаролик жамиятининг бошқа институтларига терроризмга қарши информацион кураш, радикал ва экстремистик ғоялар профилактикаси ишида аниқ ваколатлар берилмас экан (юқоридаги кенгаш таклифи) биз террорнинг аянчли натижалари билан курашишда давом этаверамиз. Асло сабаблар билан эмас.\nИккинчидан, диний соҳа вакилларимиз жамиятимиз аъзоларни мутаассиб бўлиб қолишига қарши сифатли, илмий асосланган тарғибот олиб боришлари, халқни чин маърифат — кайси динга, миллатга оид булишига карамай Одам ато фарзандларини севиш кераклигини, илм ҳам катта ибодат эканини, астойдил меҳнат қилиш, унинг ортидан бойишга ҳаракат қилиш суннат эканини, инсонларимиз тоби қочса, қушночга ёки муллага дам солдиргани эмас, аввал докторга бориши кераклигини айтиши, тушунтириши, ўзлари орасида «сварка» деб айтадиган «соққа» эвазига норасмий иккинчи ёки учинчи никоҳларни ими-жимида ўқиб қўйишдан тийилиши керак (юқоридаги ҳолатларда муҳтарам дин вакилларимизнинг барчаси шундай деган фикрдан йироқдаман. Зотан, виждони пок домлаларимиз бу гаплардан оғринмайдилар, гапимиз тегиб кетадиганларига эса Худодан инсоф тилаб қоламиз!).\nУчинчидан, давлат бюджетидан маърифий-маънавий, тарбиявий ишларга маблағ ажратилаетган бўлса, бу ишларнинг ўтказилганлиги, қанча одам қамраб олингани эмас, эришилган натижасини баҳолаш тизимини яратишгина сарфланган маблағларнинг нечоғлик ўринли ҳамда самарали ишлатилганини билиш имконини яратади (замонавий менежмент тамойили).\nТўртинчидан, бу балолардан нажот фақат илмда, тафаккур ривожида эканини фақатгина англаш эмас, ҳис қилишимиз керак. Ҳар биримиз.\nБешинчидан (бу энг асосийси): терроризм, радикал экстремистик ғояларга қарши курашнинг энг самарали усули бу — инсонларга бахтли бўлишлари учун шароит яратиш (фақатгина севган кизига уйлантириб қўйиш эмас), бахтли бўлишни ўргатиш (оилада, ижтимоий ҳаетда бахтли бўлишни), ҳар бир ватандошимиз нафақат бахтли инсон, балки бахтли фуқаро этиб ўзини ҳис қилиши учун ҳаракат қилишимиз керак. Бунинг учун ижтимоий адолат ва озгина меҳр, ёнимиздагиларга озгина эътиборимиз лозим.\nP.S. Аччиқ ҳақиқат шуки, террорчининг миллати бор. У қайси миллатдан бўлса, террорчилиги маълум бўлса, ўша миллат номига тош отилади. Ҳеч кимга билдирмай террорчилик қилиб, секингина ортига қайтса, барибир орамизга қайтади. У ҳеч қачон биз аввал билган инсон бўлиб қайтмайди, жаллод бўлиб қайтади. Бизни жазолантиради. Дейликки, омади келиб, ҳатто кўрсатган «кароматлари» сирлигича қолди. Ҳеч ким билмади деб хурсанд бўлманг! Хато учун хақиқий жазо тупроққа кирганимиздан сўнг келади. Ундан эса асло қочиб қутулолмаймиз.\n« Қасос\tКўпиксимон уммат »\nМиллатларнинг юксалиши ва таназзули


www.toshkent.uz Www.Toshkent.Uz - «Дориломон Кунлар Шукуҳи» Китобининг Тақдимоти Бўлиб Ўтди\nТақдимот тадбирида қатнашган адабиётимизнинг таниқли вакиллари, ёш китобхонлар М.Рамазонованинг ижодига самимий ва холис баҳо бериш билан бирга бугунги кунда мамлакатимизда ноширлик соҳаси ва китобхонликка берилаётган эътибор, Президентимизнинг жорий йилдаги «Китоб маҳсулотларини чоп этиш ва тарқатиш тизимини ривожлантириш, китоб мутолааси ва китобхонлик маданиятини ошириш ҳамда тарғибот қилиш бўйича комиссия тузиш тўғрисида»ги фармойиши ва «Китоб маҳсулотларини нашр этиш ва тарқатиш тизимини ривожлантириш, китоб мутолааси ва китобхонлик маданиятини ошириш ҳамда тарғиб қилиш бўйича комплекс чора-тадбирлар дастури тўғрисида»ги қарори борасида фикр-мулоҳазаларини билдирди.\n– Бугун ўзбек матбуотига давр руҳини тезкорлик билан ҳис қилиб, жамиятимизда рўй бераётган воқеа-ҳодисалар, янгиланишларни тийрак нигоҳ билан таҳлил қила оладиган ҳозиржавоб публицистлар жуда зарур, – дейди таниқли ижодкор Шарифа Салимова. – Мунира қизимиз шу йўлда қаламини чархлаётган истеъдодлардан. Унинг китобида бадиий публицистик мақолалари, адабий суҳбатлари жамланган. Замонавий ўзбек адабиётининг Анвар Обиджон, Эркин Самандар, Иқбол Мирзо, Исажон Султон, Ҳалима Аҳмедова, Энажон Сиддиқова каби вакиллари, Алишер Мирзаев, Тўра Қурязов, Алишер Алиқулов сингари рассом ва кулоллардан олинган интервьюлар китобнинг маъно-мазмунини оширган. Китобни мутолаа қилатуриб, Ватанимиз бетакрорлиги, йилдан-йилга обод бўлаётган шаҳар ва қишлоқларимиз, гўзал табиат манзаралари кўз ўнгимизда намоён бўлади. Юртимиздаги археологик ёдгорликлар, муқаддас қадамжолар, ҳунармандчилик ва рассомчилик мактаблари, уларнинг тараққиёт босқичлари ҳақида ҳам маълумотларга эга бўламиз.\nПечать 06 Октябрь 2017 Ўқилди: 4044


Суиқасда айбланаётганлар прокурор саволларидан йиғлади\nШвециянинг Остершунд шаҳрида Обидхон қори Назаровга суиқасд қилишда кўмаклашганликда айбланаётган Ўзбекистон фуқаролари устидан суд маҳкамаси сешанба куни ҳам давом этди.\nШвецияда истиқомат қилаëтган ўзбекистонлик имом Муҳаммадсолиҳ Обутов айбланувчилар кўрсатмалари ҳақида суд залида кўрганларини Озодлик тинловчиларига гапириб бермоқда.\nОбутовга кўра, сешанба тушгача суиқасд ижрочиси деб кўрилаётган Юрий Жуковский билан учрашган судланувчи Нодира Аминованинг дугоналари телекўприк тарзида кўрсатма беришган. Лекин улар суд иштирокчиларига юзларини кўрсатишга рози бўлмаган ва залдагилар бу пайт ташқарига чиқиб туришга мажбур бўлган.\nОбутовга кўра, маҳкамада кўрсатма берган Нодира Аминова ва Баҳодир Пўлатов прокурорнинг саволлар ëмғирига дош беролмасдан йиғлаб юборишган.\nМуҳаммадсолҳ Обутов Ўзбекистон фуқароси Баҳодир Пўлатов хотини (Нодира Аминова) берган кўрсатмаларнинг айримларини тасдиқлагани, баъзи кўрсатмалари эса бир-бирига зид бўлганини айтади.\nАбутовга кўра, Нодира Аминова суиқасд ижрочиси деб кўрилаётган шахсни (Озодлик аввалроқ унинг 1978 йилда туғилган Юрий Жукуовский ҳақида хабар берган эди) таниши, у Швециядалиги пайтида уйларида яшагани, унга меҳмонхона топиш, ижарага машина олишда кўмаклашгани ва унга таржимонлик қилганини тан олган.


КИМ ТОШ ОТДИ?\nЎзидаги нуқсонни фазилатга айлантира олиш\nсанъати, айниқса, қадрлидир. Тепакал Цезарь\nбошига доимо дафна дарахти япроғидан\nясалган тож кийиб юрган.\nМана ниҳоят орзиқиб кутган дамларим келди, Ички ишлар вазирлиги академиясини тамомлаб, терговчи бўлдим. Мен, лейтенант Мансур Бекмуратов. Ўзимни бундай таништириш одамга бир олам ифтихор туйғусини бағишларкан. Касбимни ҳалол ва виждонан бажариш ҳақидаги ўйларим бошлиқнинг чақирувидан бўлиниб кетди.\n– Бу иш сенга, Бекмуратов, қасддан енгил тан жароҳати етказилган, жабрланувчининг кўзи ожиз экан, – деб қўлимга жиноят ишини тутқазилди.\nИш билан танишиб чиқарканман, шошиб қолдим. Сабаби жабрланувчининг кўзи ожиз, бир метрдан узоғини кўрмайди. Ёлғиз яшайди, на яқинлари, на қариндошлари бор. Давлат томонидан уни моддий аҳволини яхшилаш ва уй билан таъминлаш мақсадида, кўзи ожизлар жамияти биносининг бир қисми, уй тариқасида берилган. Гувоҳларнинг кўрсатмаларига кўра, у шу идора юраркан, берилган уйга қаноатланмай, бинонинг қолган қисмини ҳам унга беришларини талаб қилган, шикоятлар ёзган. Ўзининг ногиронлигини рўкач қилиб, ҳеч кимга тинчлик бермаган. Ҳодиса бўлган куни бинонинг қолган қисмини ҳам беришни талаб қилиб, бино раҳбари билан жанжаллашган. Экспертиза хулосасида бошининг тепа олд қисмида жароҳат борлиги қайд қилинган. Тош ашёвий далил сифатида ҳодиса жойидан олинган, бироқ унда бармоқ излари йўқ. Жабрланувчи ўз кўрсатмасида эрталаб бинода вақти кўзи ожизлар жамиятининг раҳбари унга бақирганлигини, бино ичида бошқа кўзи ожизлар ҳам бор эканлиги, ташқарига чиққанидан сўнг бошига кимдир тош отганлигини ҳақида қўрсатма берган.\nТошни ким отган ёки у билан ким урган бўлиши мумкин? Бу саволга жавоб топиш осон эмас деб ўйладим. Жабрланувчини яна сўроқ қилдим, у ўзини жиззаки ва жабрдийда қилиб кўрсатишга уринар, бир қарасанг мулойим бўлиб дунёнинг барча мусибатнинг унинг бошига тушгандай ҳасрат қилар, бир оловдай ёниб кетарди.\n– Кимдан гумонингиз бор? – деб сўрадим.\n– Буни ўша жамиятнинг раҳбари қилган, аниқ унинг иши. У мени ўлдирмоқчи бўлган. Чунки мен унинг устидан тинмай шикоят қилардим, нима қилиб бўлса ҳам у менга бинонинг қолган қисмини бермасликка ҳаракат қиляпти!\nМен ҳам шу одамдан гумон қилдим, бироқ гувоҳларнинг кўрсатмалари ва тўпланган далиллар буни тасдиқламади.\n– Кечирасиз, бироқ жамият раҳбари сиз айтган вақтда, яъни сизга тош отилган пайтда, бинонинг иккинчи қаватида кўзи ожизлар ва бошқа одамлар билан суҳбатлашиб турган. Улар сизни бақир-чақирингизни эшитган. Тошнинг овозини ва сизнинг “вой-вой”лаган вақтингиз унинг ёнидаги одамлар билан бирга биринчи қаватга тушиб аҳволингизни кўришган ва тез ёрдам чақиришган.\n– Айнан у келиб тош отиши шартмас-ку, кимгадир айттирган. Шериклари бўлган бўлиши мумкин. Кимгадир “заказ” қилган, хуллас, ўша одам отган, сенларни ишинг ўша жиноятчини топиш, нимага мендан сўрайсизлар, сендан тажрибали терговчи йўқми эзмаланиб, сўрамайдиган – деди ва яна нималарнидир гапириб кетди.\n– Хўп, хўп, кечирасиз, албатта, сизга тош отган одамни топамиз, – деб амаллаб уни тинчлантиргандай бўлдим.\nДемак, жамият раҳбари отмаган бўлса ким отган? Нима сабабдан отган? Менга олдин жўндай туюлган бу ишнинг жумбоққа айланаётганлигини кўриб хавотирлана бошладим. Жабрланувчининг исми Мардон, аммо уни ҳамма “Мардон жанжалкаш” деб чақираракан. Ўша ҳодиса бўлган вақтида пастки қаватга етти киши бўлган, барчасининг кўзи ожиз. Иккинчи қаватда тўққиз киши бўлган, улардан тўрттаси: кўзи ожизлар жамиятининг раҳбари, унинг битта ёрдамчиси ва иккита меҳмон. Пастки қаватдаги кўзи ожиз одамлар, бир хонада мусиқа эшитиб ўтиришган, шу сабабли бундан уларнинг хабари йўқ экан. Мен улардан биттаси, яъни Зафар ака билан суҳбатлашдим, анчайин бамаъни инсон экан.\n– Айтинг-чи, сиз кимдан гумон қиласиз, тошни ким отган бўлиши мумкин?\n– Биласизми, агар мен кўзим ожиз бўлмай ўша тош отган одамни кўрганимда ҳам сизга “кўрмадим” деган бўлардим. Бу одамга ўзим ҳам жон деб тош отардим. У мен билан ҳам жанжаллашган, балки мендан гумон қилгандирсиз, лекин кўзим кўрмайди, қандай унга тош отай? Бироқ бир кун аввал у қоровул билан ҳам жанжаллашган эди, балки қоровул бирор нарса билса керак, – деди Зафар ака.\n– Мардон ака қандай инсон ўзи, бу инсонга ким қасд қилиши мумкин? – дедим.\n– Унинг қалб кўзи ожиз, – деди Зафар ака суҳбатга якун ясаб.\n– Ҳа... – дедим хаёлимдан ўтган фикрларга ошно бўлиб.\nМаълум бўлишича, ўша куни қоровул тушлик олиб келиш учун уйига кетган экан. Қоровулнинг ҳам айби йўққа ўхшайди.\nХуллас, далиллар тўплаш мақсадида кўзи ожизлар жамияти биносининг атрофидаги одамларни йиғдим, улар билан суҳбатлашиб, мазкур ҳолатга алоқадор маълумотларга эга бўлишса, дарҳол хабар беришларини илтимос қилдим. Уларга телефон рақамимни бердим.\nИдорага борган эдим, бошлиқ хизмат хонасига чақирди.\n– Нима қилдинг жиноят ишини тамомладингми? – деди бошлиқ.\nУларга вазиятни тушунтириб бердим.\n– Биласанми, жабрланувчи ёки айбдорнинг қандай одамлиги муҳим эмас. Агар у жанжалкаш бўлса ҳам жабрланган бўлса ҳам, адолатни тиклаши керак. Тергов маҳорат дегани, у оғир машаққат, изланиш ва тажриба талаб қилади. Сен ўзингни чиқарган қароринг билан кимнидир тақдирини ҳал қиласан. Агар адолатли қарор қабул қилсанг, демак, сен ўз касбингни устасисан, агар адолатсиз ва нохолис қарор қабул қилсанг, бунинг орқасидан нафақат бир шахс ва балки унинг оила аъзолари, бутун бир жамият жабр кўради, жамият эса адолатнинг борлигига шубҳа қилади, – деди бошлиқ.\nХизмат хонамда ўтирган пайтим қўнғироқ бўлди. Кўзи ожизлар жамияти биносининг олдида тан жароҳати олган одам билан боғлиқ ҳолат тўғрисидаги хабар бўлди, дарҳол манзилга бордим.\nГувоҳ йигитнинг ёнига бориб у билан суҳбатлашдим.\n– Мен ўша куни ўзимча ҳазиллашиб, телевизорда кўрсатилаётган “Реал хит” кўрсатуви бор-ку, ўшанга юборса бўлади деб телефонимда тасвирга олиб турган эдим ва ёнимда дўстим Бахтиёр ҳам бор эди. Шу вақтда К.О.Ж биносининг олдида бир одам шовқин қилиб бақираётганлигини кўриб уни тасвирга олган эдим. Сўнг кеча ойим менга терговчи келиб маҳалламиздаги одамлар билан гаплашиб кетди, шу ерда бировнинг бошига кимдир тош отган экан, шу ҳақда эшитган ёки кўрган одамлар бўлса хабар берсин деб илтимос қилди деб айтгани учун онамдан рақамингизни олиб қўнғироқ қилган эдим. Бу воқеани дўстим Бахтиёр ҳам кўрди, – деди гувоҳ.\nМен шоша-пиша унинг телефонидаги тасвирни томоша қилдим. Тасвирни кўриб ҳайратда қолдим ва ўзимнинг телефонимга ўтказиб олдим. Жабрланувчи Мардон билан учрашиш учун ёнига бордим. Унга:\n– Сиз нимага бинонинг деразасига қараб тош отдингиз?\n– Мен отмадим...\n– Гувоҳлар ва видеотасвир бор! – дедим овозимни қатъий қилиб,\n– Жаҳлим чиқиб, адолатсизлик бўлаётгани учун, деразанинг шиша ойнасини парча-парча қилмоқчийдим.\n– Сизга ким тош отганлиги маълум, – дедим.\n– Ким экан у, айтинг менга тезроқ?\n– Бу сиз! Ўзингизга ўзингизга тош отгансиз!\nУнинг ёнида кетар эканман, қўлимдаги телефондаги тасвирга яна бир бор қарадим. Унда Мардон бинодан чиқиб, ердан тош топиб олиб, дераза томонга қарата отган, деразага яқинда қўйилган темир панжарага теккан тош эса қайтиб келиб унинг бошига теккан эди.\nШу вақтда ҳазрат Навоийнинг мисралари эсимга тушиб кетди.\nКимки фалак сори отар тошни\nТош ила озурда қилар бошни.\n(Кимки осмонга қараб тош отса, ўша тош бошига тушиб уни ёради)


22:18 / 01.05.2016\n«Манчестер Юнайтед» жамоаси бош мураббий Луи ван Гаал «Лестер»га қарши ўйиндан кейин берган интервьюси давомида рақиблар футболчиси Роберт Ҳут томонидан ўз шогирди Маруан Феллайнининг сочини тортиш орқали қўполлик ишлатилганидан ёзғирди.\n«Ўйин ҳаками бугун қийналди. Ўша вазиятда Ҳутнинг Феллайнига қарши нима қилганини кўрдингизми? Бу ахир пенальтимасмиди? Сочларинги мана бундай қилиб оғритиб тортишганда албатта норози бўласанда», дея мухбирнинг сочларидан тортқилаб ушлаган ўша вазиятни кўрсатиб бериш учун ван Гаал.\nВан Гаал мухбир сочлар Феллайни Ҳут\nМухбир жонли эфирда фалокатни башорат қилди ва у рўй берди (видео)\nВан Гаал фаолиятини якунлади


Женевада икки ўзбекистонлик ҳибсга олинди\n07 май 2021, Тошкент вақти: 15:48\nЎтган ҳафта охирида Швейцарияда Ўзбекистоннинг икки фуқароси ҳибсга олинди. Ўзбекистон махфий хизматларида ўз манбаларига эга бўлган Узметроном нашри тарқатган бу хабар ҳибсга олинганлардан бирининг рафиқаси номидан Озодликка келган мактубда тасдиқланди. Шохрух Собиров ва Алишер Эргашевларнинг Женевадаги Lombard Odier банки биносида ҳибсга олинишлари сабаби номаълум қолмоқда.\nУзметроном нашрининг ёзишича Шохрух Собиров (хабарда унинг исми Фаррух деб келтирилмоқда) ва Алишер Эргашев Coca-Cola-Uzbekistan ширкати ходимлари бўлган. Улар Женевадаги Lombard Odier банкига нима сабабдан боргани ва нима учун ҳибсга оилнгани хабарда очиқланмаган.\nЛекин Lombard Odier банки капиталининг катта қисми МДҲ фуқаролари томонидан назорат қилинадиган оффшор ширкатларга доир эканини ҳам ишонч билан ёзади Узметроном. Мазкур банк кейинги пайтларда МДҲ мамлакатларидан бўлган мижозларига оид маълумотларни мутасадди идораларга тақдим эта бошлагани мижозларни асасбийлаштирмоқда, дейилади Узметроном мақоласида.\nLombard Odier банки жамоатчилик билан алоқа қилиш бўлими вакили Франсуа Муттер Озодлик мухбирининг мазкур ҳодисага аниқлик киритиш илтимосини қондирмади.\nЖаноб Муттер бу ҳақда ёзма тарзда мурожаат қилишимизни сўради.\nLombard Odier банки Озодликнинг ёзма мурожаатига жавобан юборган расмий баёнотида банк биноси ёки ҳудудида ҳеч ким ҳибсга олинмагани таъкидланади. Айни пайтда баёнот банк биноси олдида бунга ўхшаш ҳодиса бўлганми, йўқми деган савол очиқ қолдирди.\nШунингдек, Lombard Odier банки вакили Шохрух Собиров ва Алишер Эргашев банк мижозлари бўлганми, йўқми деган саволни ҳам жавобсиз қолдириди. "Швейцариянинг банк фаолиятига оид қонунчилигига кўра, банкимизнинг бирор шахс билан алоқаларини на тасдиқлай, на инкор қила оламиз", дейилади баёнотда.\nАйни пайитда Озодлик таҳририятига Шохрух Собировнинг турмуш ўртоғи Шоира Собирова номида келган мактубда Шохрух Собировнинг Алишер Эргашевга алоқаси бўлмагани ва у тасодифан Lombard Odier банки биноси олдига келиб қолгани иддао қилинади.\nМактубда айтилишчиа, Шохрух Собиров оиласни боқиш учун Швейцарияга иш излаб борган. Мактубда иддао қилинишича, у Рамазон ойида рўза тутаётган бўлган ва ифторлик учун Женева кўчаларида ҳалол овқат сотадиган жойни қидириб юрган. У тасодифан Lombard Odier банки олдидан ўтиб кетаётган пайтда мазкур банкнинг мижози бўлган Ўзбекистон фуқароси Алишер Эргашев билан бирга қўшиб қамоққа олинган.\nХабар қилинишича, Ўзбекистон фуқаролари бир ой давомида ҳибсда сақланишлари мумкин.\nУзметроном нашрига кўра, Lombard Odier банки вице президенти Александр Кочубей МДҲ мамлакатларидан бўлган банк мижозларига оид маълумотлар очиқланишини идора таъсисчилар таркибининг ўзгариши ортидан мижозлар аудитдан ўтказилаётгани билан изоҳлаган.


"Аёллар можароси": Тошкентда эркак туркиялик фуқарони уриб ўлдирди\nЗафар Раҳмонов 2020 йил 17 июль куни соат 23:30да Чилонзор туманида жойлашган хонадонда вақтинча бирга яшаган таниши Туркия Республикаси фуқароси Мехмет Мустафанинг бегона аёлларни олиб келиб, маишат қилганидан жаҳли чиқади. Хонадонга келиб, у билан даҳанаки жанжаллашиб қолади. Мехмет Мустафани уятли сўзлар билан ҳақоратлаб, зарба беради. Унинг мувозанатни йўқотганидан фойдаланиб, бошига, юзига бир неча маротаба қўли билан уради. Шунингдек, баданининг турли қисмларига оёғи билан тепиб, унинг ўлимига сабабчи бўлган оғир шикаст етказади. Мехмет Мустафа олган тан жароҳатлари оқибатида воқеа жойида вафот этади. Бу ҳақда "Даракчи" ёзмоқда.\n“Менга чойнак ирғитди...”\nСудланувчи Зафар Раҳмонов суд жараёнида айбига қисман иқрорлик билдириб, қуйидагича кўргазма берди:\n– Чилонзор туманидаги хонадонларнинг бирини мен, Туркия фуқаролари Мехмет Мустафа ва Демир Сулаймонлар ижарага олдик. Улар билан бирга “Тошкент Сити”да қурилишда бирга ишлардик. Бизнинг ижара уйимизга дўстим Бобур Рустамов ҳам тез-тез келиб турар, баъзан шу ерда қолиб дам олиб кетарди. 2020 йилнинг 17 июль куни уйда эмасдим, ижара уйимизга Бобурнинг келганини эшитиб, унга қўнғироқ қилдим. Бироқ у гўшакни кўтармагани учун бирга яшовчи Демир Сулаймонга қўнғироқ қилдим. У билан гаплашаётганимда қизларнинг кулган овозлари эшитилди. Уйга бегона қизларни ким олиб келди, бақир-чақир бўлса қўшниларнинг жаҳли чиқади, деб асабийлашдим. Демир менга қизларни Мехмет олиб келганлигини, ҳозир улар дўстим Бобур билан биргаликда спиртли ичимлик истеъмол қилишаётганини айтди. Бу гапни эшитганимда мен ҳам Қибрай туманида жойлашган қурилиши объектига яқин жойдаги дўконда спиртли ичимлик истеъмол қилиб ўтирганим сабабли бироз маст эдим. Ўртоқларимнинг маишат қилиб ўтирганидан жаҳлим чиқиб, йўловчи машинада ижара уй томон йўл олдим. Етиб келиб, уйга кирмасдан Демирга қўнғироқ қилдим, “пастга туш” дедим. У тушгандан кейин гаплашиб олдик ва бирга уйга чиқдик. Хонага кирсам балкондаги стол-стулда Мехмет, Бобур ва икки нафар ёшроқ аёллар спиртли ичимлик ичиб ўтиришарди. Мен Мехметга “Бу ишингни ижара уй эгаси билиб қолса, уйдан чиқариб юборади”, дедим. У эса туркчалаб онадан сўкинди. Унга “Нимага сўкинасан?” дегандим, стол устида турган чойнакни менга ирғитди. Бундан жаҳлим чиқиб, ёқасидан тортдим, юзига бошим билан зарба бердим. Мехмет бу зарбани кутмагани учун бор бўйи билан ошхона полига йиқилди. Унинг йиқилганидан фойдаланиб, танасининг турли қисмларига оёғим билан тепкиладим. Биз жанжаллашганимизда хонада ўтирган Демир, Бобур ва аёллар ташқарига чиқиб кетганди. Мехметни ўлдириш ниятим йўқ эди, агар уни ўлдирмоқчи бўлганимда стол устида пичоқ турганди. Биз у билан ҳар доим яхши муносабатда бўлиб келганмиз, жаҳлим чиққанидан нима қилганимни билмай қолдим...\nЗафар Раҳмонов Жиноят кодексининг 104-моддаси 3-қисмининг “д” бандида назарда тутилган жиноятни содир этганликда айбли, деб топилди ва 7 йил муддатга озодликдан маҳрум қилиш қилиш жазоси тайинланди. Жазони умумий тартибли колонияларда ўташ белгиланди.\nАнваржон Иминов, жиноят ишлари бўйича Чилонзор туман суди судьяси,\nКиритилди: 17:01 07.04.2021. Ўқилди: 5637 марта. Фикрлар сони: 0 та.


Ёшлар биринчилигининг навбатдаги турида Бухорода "Бухоро" жамоаси ёшлари меҳмони бўлган "Навбаҳор" рақибга кичик ҳисобда имкониятни бой берди, деб хабар тарқатмоқда клуб расмий сайти.\nБиринчи бўлим сўнггида Ислом Ҳолиқов томонидан киритилган ягона гол барчасини ҳал қилди. Мағлубиятга учрашган бўлсада ёшларимиз ёмон таассурот қолдиришмади. Футболчиларимиз тўпни назорат қилиш ва ҳужумлар ташкил этиш борасида рақибдан устунликка ҳам эришишди. Вазиятлардан фойдалана олмаслик якунда мағлубиятга олиб келди. Бухороликлар эса кам сонли имкониятлардан биридан самарали фойдаланиб, уч очкони қўлга киритишди. Биринчи бўлим якунланиб бораётган бир паллада Муҳиддинов ўнг қанотда ҳимоячиларни чалғитган ҳолда Ислом Ҳолиқовни тўп билан таъминлади. Ҳолиқов эса чамаси 19 метрлардан аниқ зарба йўллашни уддасидан чиқди.\nУчрашувнинг иккинчи бўлими давомида ҳар икки жамоа аъзоларида гол уриш учун имкониятлар юзага келган бўлсада, ҳеч бир футболчига ҳисобни ўзгартириш насиб этмади. Шу тариқа ёшларимиз Бухоро шаҳридан қуруқ қайтишди. Бу ёшларимизнинг мусобақадаги кетма-кет учинчи мағлубияти бўлди.\nЁшлар лигаси. 10-тур\n"Бухоро" - "Навбаҳор" 1:0\nГол: И. Ҳолиқов (44).\n"Бухоро": 25. Шохжаҳон Насимов, 2. Миржалол Жумаев (21. Элшод Дилмуродов, 32) , 3. Бобур Омонов, 4. Тўлқин Умаров, 5. Саиддостон Фозилов, 6. Сардор Сулаймонов (17. Ислом Усмонов, 89), 7. Ислом Ҳолиқов, 9. Мирфайз Муҳитдинов, 10. Нозим Умуров (8. Шохрух Холматов, 46), 11. Хуршид Олимов (77. Жаҳонгир Ҳайриев, 66), 14. Нодир Давлатов (19. Жамшид Ҳасанов, 46).\n"Навбаҳор": 1. Мирзоҳид Маматхонов, 5. Ҳожиакбар Юнусов, 6. Акбарали Холдоров, 7. Нодир Мавлонов (8. Фарруҳ Умаралиев, 80), 9. Ислом Абдуқодиров (2. Иброҳим Исмоилов, 84), 10. Илҳом Алибоев, 11. Дониёр Иномов (4. Жавоҳир Олимжонов, 64), 14. Азиз Мамазоитов, 15. Равшан Асланов (18. Ислом Йўлдошев, 77), 17. Азиз Турғунбоев (72. Абдурауф Ғуломов, 71), 19. Шохжаҳон Аббосов (20. Хусанхон Ғаниев, 64).\nОгоҳлантиришлар: И.Холиқов (39), Т.Умаров (66) - Н.Мавлонов (77), А.Ғуломов (88).скачать dle 10.4фильмы бесплатно