ЎҚИТУВЧИ ПСИХОЛОГИЯСИ » Тиббий психология – Расмий сайт\nЯнгиликлар » Янгиликлар » ЎҚИТУВЧИ ПСИХОЛОГИЯСИ\nМ.Г.Давлетшин, п.ф.д., профессор\nЖамиятда Ўқитувчининг тутган ўрни ва вазифалари.\nЎқитувчига куйиладиган талаблар.\nЎқитувчининг касбга ҳос хислатлари.\nЎқитувчининг ўз малакасини ошириб боришининг муаммолари.\nҲозирги замон Ўқитувчиларига қўйиладиган талаблар\nЎқитувчининг ўрни ва унинг вазифалари ўсиб келаётган ёш авлодни тарбиялаш ишига жамият ва жамоатчилик томонидан эътибор қаратилишининг нақадар муҳим аҳамиятга эгалиги аниқланади. Мамлакатимизда «Кадрлар тайёрлаш миллий дастури»ни ҳаётга татбиқ этиш жараёнида Ўқитувчининг ёш авлодга таълим ва тарбия беришида жамият олдида жавобгарлиги янада ортиб бораверади.\nҲозирги шароитда жамиятнинг мактаб олдига қўяётган талаблари кун сайин ортиб бормоқда ва бу талабларни амалда тўғри ҳал қилиш вазифаси Ўқитувчига боғлиқдир.\nЗамонавий мактаб Ўқитувчиси қатор вазифаларни бажаради. Ўқитувчи – синфдаги Ўқув жараёни ташкилотчисидир. Ўқитувчи Ўқувчилар учун дарс пайтида, қўшимча дарсларда ва шу билан бирга дарсдан ташқари ҳолларда ҳам керакли маслаҳатлар беришда билимлар манбаидан биридир. Кўпчилик Ўқитувчилар синф раҳбари вазифасини бажариб, тарбия жараёни ташкилотчилари бўлиб ҳисобланадилар.\nЗамонавий Ўқитувчи ижтимоий психолог бўлмаслиги мумкин эмас. Шунинг учун ҳам Ўқувчилар ўртасидаги ўзаро муносабатларни йўлга сола олиши, болалар жамоасида ижтимоий-психологик механизмлардан фойдаланишни билиши зарурдир.\nЎқитувчи мактабнинг педагог жамоа аъзоси сифатида мактаб ҳаёти фаолиятини уюштиришда бевосита иштирок этиб, турли фан Ўқитувчилари ва синф раҳбарларининг методик бирлашмаларида ишлайди, топшириқларни бажаради. Ҳар бир Ўқитувчи Ўқувчиларнинг ота-оанлари ва жамоатчилик олдида маърузалар Ўқиб, суҳбатлар олиб борар экан, демак, у педагогик билимлар тағриботчиси ҳамдир. Вазифаларнинг шу қадар кўплиги учун ҳам жамиятнинг Ўқитувчилар олдига қуядиган талаблари тушунарлидир.\nМаълумки, педагогик фаолият – киши меҳнатининг энг мураккаб соҳаларидан биридир.\nЖамият томонидан қўйиладиган талаблардан энг муҳими Ўқитувчининг шахси ва унинг касби билан боғлиқ хислатларига қаратилган.\nЎқитувчининг энг муҳим ҳислатлари қуйидагилардан иборат:\n-Ўқитувчининг ўз Ватанига содиқлиги, болаларни севиш, уларни инсонпарварлик руҳида тарбиялаш истаги, ўз юрти, она тили, ўз халқининг тарихи ва унинг маданиятини севиши, давлатининг мустақиллиги ғоясида яшашидан иборатдир;\n-ижтимоий жавобгарликни юксак даражада ҳис этиши;\n-олижаноблиги, ақли, фаросати, маънавий поклиги маънавият ва маърифат бўйича юксак мақсадларни болаларга сингдириб бориши;\n-ўзини қўлга ола билиши, сабр-тоқатли, бардам, матонатлилигидир.\nЖамиятнинг Ўқитувчи олдига қўядиган асосий талаблари қуйидагилардир:\n-шахсни маънавий ва маърифий томонидан тарбиялашнинг, миллий уйғониш мафкурасининг ҳамда умуминсоний бойликларнинг моҳиятини билиши, болаларни мустақиллик, ғояларига содиқлик руҳида тарбиялаши, ўз Ватани табиатга ва оиласига бўлган муҳаббати;\n-кенг билимга эга бўлиши, турли билимлардан хабардор бўлиши;\n-ёш педагогик психология, ижтимоий психология ва педагогика, ёш физиологияси ҳамда мактаб гигиенасидан чуқур билимларга эга бўлиши;\n-ўзи дарс берадиган фан бўйича мустаҳкам билимга эга бўлиб, ўз касби, соҳаси бўйича жаҳон фанида эришилган янги ютуқ ва камчиликлардан хабардор бўлиши;\n-таълим ва тарбия методикасини эгаллаши;\n-ўз ишига ижодий ёндашиши;\n-болаларни билиши, уларнинг ички дунёсини тушуна олиши;\n-педагогик техника (мантиқ, нутқ, таълимининг ифодали воситалари) ва педагогик тактга эга бўлиши;\n-ўз билими ва педагогик маҳоратини доимий равишда ошириб бориши.\nҲар бир Ўқитувчи ана шу талабларга тўла жавоб бера оладиган бўлишига интилиши шарт.\nЎқитувчи жамият томонидан қуйилган талаблар билан бир қаторда ўз фаолиятида теварак-атрофидаги кишилар мактаб маъмурияти, ҳамкасблари, Ўқувчилар ва уларнинг ота-оналари ундан нималарни кутишини ҳам эсдан чиқармаслиги лозим.\nЎқитувчининг ўз ишидан ниманидир кутаётганлигининг ўзиёқ муҳим аҳамиятга эгадир, мана шу тариқа кутишлар, гарчан жамият томонидан Ўқитувчига қуйладиган талабларга келсада, ўзига хос хусусиятларга эга бўлади. Лекин бу талаблар ҳамма вақт ҳам бир-бирига мос келмаслиги мумкин. Психологлар томонидан олиб борилган тадқиқотларнинг кўрсатишича халқ таълими бўлимлари ва мактаб директорлари Ўқитувчининг айрим хислатлари нақадар муҳимлигини ҳар хил баҳолайдилар. Жумладан, халқ таълими бўлимларининг мудирлари Ўқитувчидан биринчи навбатда ўз фанини яхши билишини ва дарс бериш методикасини мукаммал ўзлаштиришни талаб қилсалар, мактаб директорлари Ўқитувчига қўйиладиган бундай талабаларни учинчи ўринга қўядилар. Шу билан бирга халқ таълими бўлимларининг мудирлари Ўқитувчиларнинг Ўқувчилар ва ота-оналар, мактаб жамоаси билан қандай мулоқотда бўлишни билишини нақадар аҳамиятга эга эканлигига унчалик эътибор бермайдилар, мактаб директори эса бундай хислатларни Ўқитувчи шахсига қуйиладиган талаблар ичида биринчи ўринга қуядилар.\nОта-оналар Ўқитувчидан унинг иш стажи ва ёши қандай бўлишидан қатъий назар, фарзандларини тарбиялаш ва Ўқитиш маҳоратини кутадилар. Ўқувчилар эса Ўқитувчиларни уч хил хислатлари бўйича характерлаб берадилар. Жумладан, биринчидан Ўқитувчининг одамгарчилиги, адолатлилиги, соф виждонлилиги, болаларни яхши кўриш хислатлари; иккинчидан – Ўқитувчининг сезгирлиги, талабчанлиги билан боғлиқ ташқи хислатлари ва хулқ-атворига қараб; учинчидан, Ўқитувчининг ўз фанини билиши, уни тушунтира билиши каби таълим жараёни билан боғлиқ хислатларига қараб характерлаб берадилар.\nШуни таъкидлаб ўтиш керакки, тарбия жараёнининг самарадорлигини оширишга қўйиладиган талаблар билан бирга Ўқитувчи шахси ва унинг фаолиятига нисбатан қўйиладиган ижтимоий талаблар ҳам ўсиб бормоқда.\nЎқитувчига жамият томонидан қўйиладиган талаблар, турли хилда ижтимоий кутишлар, педагогнинг индивидуаллиги, унинг, шу тариқа талабларга жавоб беришга субъектив тайёрлиги муайян Ўқитувчининг педагогик фаолиятига нақадар тайёрлигидан далолат беради.\nШуниси муҳимки, замонавий Ўқитувчи учун зарур бўлган шахсий хислатларни батафсил кўриб чиқиш керак. Бу қандай хислатлар экан?\nКўпчилик психологлар, шу билан бирга ўзбекистонлик психолог олимлар томонидан олиб борилган тадқиқотлар замонавий Ўқитувчилар учун энг зарур хислатларни аниқлаб олиш имкониятини беради. Россия психологларидан Н.В.Кузьмина, В.Сластенин, Ф.Н.Гоноболин, ўзбекистонлик психологлардан Р.З.Гайнутдинов, М.Г.Давлетшин, С.Жалилова, А.Жабборов, М.Капланова ва бошқалар томонидан олиб борилган илмий-тадқиқотлар Ўқитувчилик касбини атрофлича ўрганиб, анча батафсил кўрсатиб бериш имкониятини яратади. Бунда гап Ўқитувчилик касбининг профессиограмма (маълум тизимга келтирилган, меҳнат психологик томонидан ўрганишга ва ундан келгуси амалий фаолиятда фойдаланишга қаратилган қисқа ва ҳар томонлама батафсил кўрсатиб берилган ҳужжатга) профессиограмма дейилади. Профессиограмма психологик нуқтаи назардан ишлаб чиқариш фаолияти характеристика (аниқ бирорта касб бўйича келгуси амалий ишлар учун зарур бўган мазмундаги барча томонларини ўз ичига олиши керак)си устида боради.\nЎқитувчи профессиограммаси муайян фан томонидан Ўқитувчига қўйиладиган махсус талабларни ўз ичига қамраб олиши лозим. Бўлажак Ўқитувчи у ёки бу хилдаги фан томонидан қандай талаблар қўйилишини билиш ва шу асосида Ўқув-тарбия жараёнини ташкил қилиш учун педагогика олий Ўқув юртларида муайян мутахассислик бўйича Ўқитувчи профессиограммаси ишлаб чиқилиши зарурдир.\nБизнинг раҳбарлигимизда психологик тадқиқот ишларини олиб борган М.Абдуллажонова, Е.Гладкова, А.Машкуров, Т.Ҳамроқулов, Э.Хидиров ва бошқаларнинг илмий изланишлари ўзбек тили ва адабиёти, ўзбек мактабларида рус тили ва адабиёти, математика, жисмоний тарбия Ўқитувчилари ва мактабгача тарбия муассасаларининг тарбиячилари каби қатор мутахассисликлар бўйича Ўқитувчи профессиограммасининг таҳминий моделини (намунасини) аниқлаб олиш имкониятини берди.\nҲар бир мутахассислик бўйича Ўқитувчининг иқтисослашган характеристикасини назарда тутган профессиограммаси тузилади. Жумладан, мактабнинг Ўқитувчи-мураббийси профессиограммасини мисол қилиб келтирамиз. Профессиограммада муҳим хислатларидан борган сари бирмунча ортиб боришини ҳисобга олган ҳолда Ўқитувчининг қуйидаги хислатлари кўрсатиб бериши лозим.\n1) Ўқитувчининг шахсий хислатлари:\n-болаларни яхши кўриш, уларни севиш;\n-жамоат ишларида фаоллик;\n-уддабуронлик, мустаҳкам характерга эга бўлиш;\n-ўз билимини оширишга интилиш.\n2) Касбига хос билими:\n-таълим ва тарбия жараёни моҳияти билан унинг мақсад ва вазифаларини тушуниши;\n-психология асослари, ёш психологияси ва педагогик психология асосларини билиши;\n-этнопсихологик билимларни эгаллаш;\n-ҳозирги замон педагогикаси асосларини билиши;\n-ҳозирги замон педагогикасининг методологик асосларини эгалланганлиги;\n-мактаб ёшида болаларнинг психологик-педагогик хусусиятларини тушуниши;\n-ўз фанини Ўқитиш методикасини билиши;\n-Ўқувчиларга тарбиявий таъсир этишнинг самарадорлигини билиши;\n-ота-оналар ва жамоатчилик билан олиб бориладиган тарбиявий ишларнинг мазмунини билиши.\n3) Ўз касбига хос хислатлари:\n-миллий қайта қуриш мафкураси билан мустақил давлат мафкурасини тушуниши;\n-замонавий мактабда олиб бориладиган Ўқув-тарбия жараёнида умуминсоний бойликлар, миллий анъаналар ва урф-одатларнинг аҳамиятини тушуниши;\n-ўз диққат-эътиборини тақсимлай олиши;\n-педагогик фантазия (хаёл)нинг ривожланиши;\n-ўзига танқидий муносабатда бўлиши;\n-ўзини қўлга ола билиши, ўзини тута олиши;\n-нутқнинг эмоционал ифодаланиши.\n4) Шахсий – педагогик уддабуронлиги:\n-дарс машғулотлари учун зарур материалларни танлай билиши;\n-Ўқувчиларнинг билиш фаолиятини бошқара олиши;\n-таълим ва тарбия жараёнида Ўқувчилар онгининг тараққий этиб боришини истиқболли равишда режалаштира олиши;\n-педагогик вазифаларни шакллантириш ва тарбиявий ишларни режалаштиришни билиши;\n-болалар жамоасига раҳбарлик қилишда ўз фаолиятини режалаштиришни билиши;\n-Ўқув мақсадларини режалаштира олиши;\n-ўзининг таълим-тарбия ишларига тайёрланиш тизимини режалаштира олиши.\n5) Ташкилотчилик малакалари:\n-болалар жамоасини уюштира билиши;\n-турли шароитларда болалар жамоасини бошқара олиши;\n-болаларни бирор нарсага қизиқтириб, уларни фаоллаштира олиши;\n-амалий масалаларни ҳал этишда ўзининг билим ва тажрибаларини усталик билан тез қўллай олиши.\n6) Коммуникатив малакалари:\n-болаларни ўзига жалб этишни билиши;\n-болалар ва ота-оналар билан мақсадга мувофиқ педагогик муносабатларни тиклашни билиши;\n-болаларнинг жамоалараро ва жамоа ичида ўзаро муносабатларни тартибга солишни билиши;\n-болалар ва ота-оналар билан ташқаридан алоқа боғлашни билиши.\n7) Гностик малакалари:\n-болаларнинг асаб-психик тараққиёти даражасини аниқлай билиши;\n-ўзининг тажрибаси ва педагогик фаолияти натижаларини танқидий таҳлил қила олиши;\n-бошқа Ўқитувчиларнинг тажрибаларини ўрганиб, ундан (назарий ва амалий томондан) тўғри хулоса чиқара олиши;\n-психологик ва педагогик адабиётлардан фойдаланишни билиши;\n-Ўқувчиларнинг тўғри тушуниб, уларнинг хулқ-атвори сабабларини тушунтиришни билиши.\n8) Ижодий хислатлари:\n-педагогик маҳоратини такомиллаштиришга интилиши;\n-Ўқувчиларни тарбиялаш дастурини ишлаб чиқиш ва уни амалга ошириш қобилияти;\n-ўзини Ўқувчи ўрнига қўйиб, бўлиб ўан ҳодисаларга унинг назари билан қарай олиши;\n-аваллги воқеалар, ҳодисалар ва тарбияланувчи шахсига янгича қарай олиш қобилияти;\n-ўзининг Ўқувчига педагогик таъсир натижаларини олдиндан кўра билишга интилиши.\nШундай қилиб, кўрсатиб ўтилган моделнинг асосий тузилиши тариқасида қуйидагилар келтирилади;\n-шахснинг жамоатчилик ва касбий йўналиши;\n-педагогик маҳорат ва қобилияти;\n-характерининг психологик хусусиятлари;\n-Ўқитувчи шахсининг болаларни касбга тайёрлаш ишлари даражасидаги умумий тараққиёти.\nПрофессиограмма ёшларга ўзларининг келгусида Ўқитувчилик касбини тўғри ва онгли равишда танлаб олишларига ёрдам беради.\nПрофессиограммани касбга хос равишда Ўқитишни ташкил қилишда таълимнинг самарадорлиги ва унинг муваффақияти қандай билим ва кўникмаларга, айниқса, шахснинг қандай қобилият ва шахсий хислатларига боғлиқ эканлигини албатта кўрсатиш зарурдир.\nМана шу профессиограммага асосан бўлажак мутахассис – Ўқитувчиларнинг сифат жиҳатидан ўз касбига нақадар тайёрлиги ҳақида бир фикрга келишимиз мумкин.\nТайёрланган Ўқитувчи шахсининг юқоридаги ана шу талабларга мос келиш ёки келмаслиги олий педагогика мактабларининг қандай Ўқитувчи тайёргарлигини кўрсатиб беради.\nПедагогик касб, маълумки, ҳар кимнинг ҳам қўлидан келавермайди. Педагогик фаолиятдан ютуқларга фақат шу касбга қизиққан, шу фаолият билан шуғулланишга мойил, оқибат натижада эса педагогик қобилиятга эга бўлган кишиларгина эриша олади.\nҚобилият – бу, кишининг бирор фаолиятга яроқлилиги ва шу фаолиятни муваффақиятли амалга оширишидир.\nПедагогик қобилият – бу қобилият турларидан бири бўлиб, кишининг педагогик фаолиятга яроқлилигини ва шу фаолият билан муваффақиятли шуғуллана олишини аниқлаб беради. Педагогик қобилиятнинг тузилиши қандай? Қуйида бу масалани кўриб чиқамиз.\nУзоқ йиллар олиб борилган тадқиқотлар, педагогик қобилиятлар мураккаб ва кўпқиррали психологик билимлардан иборатлилигини кўрсатиб берди. Ана шу тадқиқот маълумотларидан фойдаланиб, педагогик қобилиятлар тузилишида муҳим ўрин эгаллайдиган қатор компонентлар (таркибий қисмлар)ни ажратиб кўрсатиш мумкин:\n1.Дидактик қобилиятлар – бу болаларга Ўқув материалларни аниқ ва равшан тушунтириб, осон қилиб етказиб бериш, болаларда фанга қизиқиш уйғотиб, уларда мустақил фаол фикрлашни уйғота оладиган қобилиятлардир.\nДидактик қобилиятларга эга бўлган Ўқитувчи зарурат туғилганда қийин Ўқув материалини осонроқ, мураккаброғини соддароқ, тушуниш қийин бўлганини тушунарлироқ қилиб Ўқувчиларга мослаштириб бера олади. Ўқитувчининг мана шу хислатларини билиб олган Ўқувчилар одатда: «Ўқитувчининг энг муҳим томони ҳам унинг ҳамма нарсани аниқ, равшан ва тушунарли қилиб беришида-да. Бундай Ўқитувчининг қўлида мазза қилиб Ўқигинг келади»; «Униси эса ҳеч нарсага ярамайдиган Ўқитувчи, ҳеч ҳам аниқ тушунтириб бера олмас эди»; «Ўқув материалини олдида тирик одамлар эмас, балки қандайдир механизмлар бордек, зерикарли ва ноаниқ – мужмал қилиб тушунтиради. Биз бундай Ўқитувчиларни ёқтирмаймиз» – дейдилар.\nҲозирги тушунчамиздаги касбий маҳорат шунчаки билимларни осонроқ ҳаммабоп ва тушунарли қилиб Ўқувчилар онгига етказиб бериш қобилиятинигина эмас, балки, шу билан бирга Ўқувчиларнинг мустақил ишларини, уларнинг билиш фаоллигини оқилона ва моҳирлик билан бошқариб, уларни керакли томонга йўналтириб туришдан иборат қобилиятни ҳам ўз ичига олади.\nМана шу қобилиятлар асосида Ўқувчилар психологиясига хос доимий установка (йўналтириш) ётади. Қобилиятли педагог Ўқувчиларнинг тайёрлик даражасини, уларнинг тараққиёт даражасини ҳисобга олган ҳолда болаларнинг нимани билиши ва нимани билмаслигини, нималарни аллақачон эсдан чиқарганликларини тасаввур қила олади.\nКўпчилик Ўқитувчиларга, айниқса хафсаласиз Ўқитувчиларга, Ўқув материали оддийгина ва ҳеч қандай алоҳида тушунтириш ҳамда изоҳ беришни талаб қилмайдигандек туюлади.\nБундай Ўқитувчилар Ўқувчиларни эмас, балки биринчи галда ўзларини назарда тутиб иш олиб борадилар. Шунинг учун ҳам Ўқув материалини ўзига қараб танлайдилар. Қобилиятли, тажрибали Ўқитувчилар эса ўзларини Ўқувчи ўрнига қўйиб, катталар учун аниқ, равшан ва тушунарли бўлган материал Ўқувчилар учун ноаниқ ва тушунарсиз бўлиши мумкин деган нуқтаи назарда бўладилар. Шунинг учун ҳам бундай Ўқитувчилар материалнинг характери ва уни баён этиш усулларини алоҳида ўйлаб кўриб режалаштирадилар. Материални баён этиш жараёнида қобилиятли Ўқитувчи учун Ўқувчиларнинг қандай тушунаётганликлари ва зарур бўлганда дарс баёнотига алоҳида эътибор беришга интилаётганликлари каби қатор белгиларига қараб тўғри тасаввур қилиб, хулоса чиқара олади.\nАна шундай педагогик қобилиятни аниқлаш учун психолог Н.Гоноболин жуда қулай тест тавсия этади. Бу тестга кўра билиш характеридаги матнда Ўқитувчининг фикри айрим синф Ўқувчилари учун қийин деб ҳисобланган қисмларни алоҳида кўрсатиб, нима учун бу қисмларнинг қийинлигини тушунтириб бериш, шундан сўнг эса матнни Ўқувчиларга енгил ва уларнинг ўзлаштиришлари учун қулай қилиб тузиш тавсия этилади.\nҚобилиятли Ўқитувчи шу билан бир қаторда материални ўзлаштириш, Ўқувчиларга бир оз нафас олиб ўзларига келиб олишлари ва ўз диққат-эътиборларини бир жойга қўйиб, айрим қўзғалишларни «сўндириб», бошқаларни эса жадаллаштириб, уларнинг бўшашганлигини, сустлигини ва лоқайдлигини енгишлари учун замин тайёрлаш зарурлигини ҳам назарда тутади. Бундай Ўқитувчи зарур шароит яратилмагунча дарсни бошламайди. Ҳаддан ташқари шиддат билан бошланган дарс Ўқувчиларда ҳимоя қилувчи тормозланишнинг вужудга келтириб, мия фаолияти тормозланади ва Ўқитувчининг сўзлари етарлича идрок қилинмайди.\n2.Академик қобилиятлар – математика, физика, биология, она тили, адабиёт, тарих ва бошқа шу каби фанлар соҳасига хос қобилиятлардир.\nҚобилиятли Ўқитувчи ўз фанини фақат ҳажмидагина эмас, балки атрофлича кенг, чуқур билиб, бу соҳада эришилган ютуқлар ва кашфиётларни доимий равишда кузата бориб, Ўқув материалини мутлоқо эркин эгаллаб, унга катта қизиқиш билан қарайди ҳамда озгина бўлсада тадқиқлт ишларини олиб боради.\nКўпчилик тажрибали педагогларнинг айтишларича, Ўқитувчи ўз фани бўйича бундай юксак билим савиясига эришиш, бошқаларни қойил қилиб ҳайратда қолдириш, Ўқувчиларда катта қизиқиш уйғота олиш учун у юксак маданиятли, ҳар томонлама мазмунли, кенг эрудицияли (билимдон) одам бўлмоғи лозим.\nБундай Ўқитувчилар ҳақида Ўқувчилар: «Маҳмуд ака худди профессорнинг ўзгинаси-я. Биз унинг билмаган бирорта соҳаси бормикин деб тез-тез ўйлаб турамиз. Дарсларга у бутун вужуди билан киришиб кетади» дейдилар. Баъзан Ўқувчилар ўз Ўқитувчиси ҳақида «Бақир-чақир қилади-ю, аммо заррача билими йЎқ» деб бутунлай тескарисини айтсалар, жуда алам қилади.\n3.Перцептив қобилиятлар – бу Ўқувчининг, тарбияланувчининг ички дунёсига кира билиш, психологик кузатувчанлик, Ўқувчи шахсининг вақтинчалик психик ҳолатлари билан боғлиқ нозик томонларини тушуна билишдан иборат қобилиятдир.\nҚобилиятли Ўқитувчи болаларнинг ҳар қандай майда-чуйда хатти-ҳаракатларида, ёрқин ифодаланадиган айрим ташқи холатларида ҳамда уларнинг ички дунёсида юзага келадиган ўзгаршларни сездирмасдан билиб олади. Ана шундай ҳолларда Ўқувчилар: «Муҳаббат опа кимнингдир кайфиятида ўзгаришлар бўлса ёки кимдир дарсга тайёрламасдан келган бўлса кўзига қарабоқ билиб олади», «Бизнинг Ўқитувчимиз ҳеч қаёққа қарамаса ҳам, ҳамма нарсани кўриб туради» дейдилар.\n4.Нутқ қобилияти – кишининг ўз туйғу-ҳисларини нутқ ёрдамида, шу билан бирга мимика ва пантомимика ёрдамида аниқ ва равшан қилиб ифодалаб бериш қобилиятидир. Бу Ўқитувчидан Ўқувчиларга узатиладиган ахборот асосан иккинчи сигнал тизими – нутқ орқали берилади. Бунда мазмун жиҳатидан унинг ички ва ташқи хусусиятлари назарда тутилади. («Биз учун адабиёт Ўқитувчимиз – Назира опанинг дарсини эшитишдан катта лаззат йЎқ. Назира опамлар шу қадар яхши ва чиройлик қилиб гапирадиларки, ҳатто танаффусга чалинадиган қўнғироқ ҳам ҳалақит беради»).\nДарсда қобилиятли Ўқитувчининг нутқи ҳамма вақт Ўқувчиларга қаратилган бўлади. Ўқитувчи янги материални тушунтирадими, Ўқувчилар жавобини шарҳлаб берадими, Ўқувчилар жавобини, уларнинг хатти ҳаракатлари ёки хулқ атворини маъқуллайдими ёки танбеҳ берадими, хуллас нима қилишидан қаътий назар нутқи ҳамма вақт ўзининг ишончлилиги, жозибадорлиги каби ички қувват билан алоҳида ажралиб туриши лозим. Ўқитувчи нутқи, унинг талаффузи аниқ равшан, оддий ва Ўқувчилар учун тушунарли бўиши керак. Бериладиган ахборотлар шундай тузилиши керакки, бунда Ўқувчиларнинг фикру зикри ва диққат эътиборини юқори даражада фаоллаштирадиган бўлсин. Бунинг учун эса Ўқитувчи ўртага савол ташлаб, аста секинлик билан Ўқувчиларни тўғри жавобга олиб келади, Ўқувчиларнинг диққат эътиборини фаоллаштирувчи («Бунда айниқса зийрак бўлинг!», «Ўйлаб, яна ўйлаб кўринг!») каби сўз ва ибораларни ўз меъёрида ишлатади.\nЎқитувчи узун жумлаларни, мураккаб оғзаки изоҳларни, қийин атамаларни ва зарурати бўлмаса, турли таърифларни ишлатмаслиги лозим. Шу билан бирга Ўқитувчи шуни ҳам ҳисобга олиши керакки, Ўқитувчининг лўнда-лўнда бўлиб чиққан қисқа нутқи кўп ҳолларда Ўқувчиларга тушунарсиз бўлиб қолар экан. Ўқитувчининг ўз ўрнида ишлатиладиган ҳазил аралаш ва хайрихоҳлик билдирувчи арзимаган кинояли нутқи Ўқувчиларни жуда жонлантириб, Ўқувчилар томонидан ўта яхши қабул қилинар экан.\nҚобилиятли Ўқитувчининг нутқи жонли, образли, аниқ-равшан интонацияли ва ифодали, эмоцияга бой, дона-дона бўлиб, бунда стилистик ва грамматик хатолар мутлақо бўмаслиги лозим. Бир хил оҳангдаги эзма нутқ Ўқувчиларни жуда тез толиқтириб, уларни зериктиради ва беҳафсала қилиб қўяди. Бу билан бирга бундай нутқ И.П.Павловнинг физиологик таълимотига кўра, доимий таъсир этувчан қўзғовчига айланиб, бош мия катта ярим шарлари пўстида тормозланиш жараёнини юзага келтириб, Ўқувчини эзма ва уйқучан қилиб қўяди. Нутқ тезлиги кўп жиҳатдан Ўқитувчининг индивидуал психологик хусусиятига боғлиқ. Айрим Ўқитувчилар тез гапирсалар, бошқалари секин гапирадилар. Аммо Ўқитувчи Ўқувчиларнинг билимларини эгаллаб олишлари учун энг қулай тезликдаги нутқ – ўртача жонли нутқ эканлигини эсдан чиқармаслиги лозим.\nШошқалоқ нутқ билим ўзлаштиришга ҳалақит бериб, болаларни тез толиқтиради ва муҳофаза қилувчи тормозланишни юзага келтиради. Ўта секин нутқ ланжлик ва зерикишга олиб келади. Нутқнинг баландлиги – қаттиқ гапириш ҳам ҳудди шу сингари ҳолларга олиб келади. Ҳаддан ташқари қаттиқ, кескин, бақириб гапириш Ўқувчиларнинг асабига тегиб, уларни тез толиқтириб муҳофаза қилувчи тормозланишини юзага келтиради. Мана шу ерда шарқ мутафаккирларидан Носриддин Тусийнинг «… Ўқитувчи нутқи ҳеч қачон ва ҳеч қаерда заҳархандали, қўпол ёки қаттиқ бўиши мумкин эмас. Дарс пайтида Ўқитувчининг ўзини тута олмаслиги ишни бузиши мумкин…» деган насиҳатини келтиришимиз жуда ўринли бўларди. Ўқитувчининг бўш, паст овози ёмон эшитилади. Нутқи, имо-ишоралар, турли кескин ҳаракатлар Ўқувчиларни жонлантиради. Бу тариқа имо-ишоралар ва ҳаракатлар тажрибали Ўқитувчиларда ўз меъёрида ишлатилади. Лекин бир хилдаги тинимсиз ҳаракатларнинг ҳаддан ташқари кўп бўлиши кишининг асабига тегади.\n5.Ташкилотчилик қобилияти – бу биринчидан, Ўқувчилар жамоасини уюштира билиш, бунда жамоани жипслаштира олиш ва иккинчидан, ўзининг шахсий ишини тўғри ташкил қила олиш қобилиятидир. Ўқувчилар ўз Ўқитувчилари ҳақида турлича фикрда бўладилар. Жумладан айрим Ўқувчилар: «…Биз Азим акани жуда яхши кўрамиз. Улар синфимизда бир вақтнинг ичида, жуда тезлик билан ишчанлик кайфиятини уюштириб, барчамизнинг ўзининг пухталиги, озодалиги эпчиллиги ва тадбиркорлиги билан ҳайратда қолдирадилар» десалар, айрим Ўқувчилар: «Собир акамлар бизнинг ихлосимизни қайтариб, хафсаламизни бир пул қиладилар. Улар кўп ишга уринадилару, аммо бирортасини ҳам охирига етказмайди…» дейдилар. Баъзан айрим Ўқувчиларнинг ўз Ўқитувчиси ҳақида: «…Нодира опамлар биз билан худди она товуқдек овора бўладилар. Агар биз шўхлик қила бошласак, улар ўзларини кўрмасликка, пайқамасликка солардилар. Ажойиб аёл эди-ю, аммо унинг дарсида ҳеч ким ҳеч нарса қилмас эди-да…» деган фикрларни ҳам эшитиш мумкин.\nЎқитувчининг ўз ишини ташкил қила билиш деганда унинг ўз ишини тўғри режалаштириб, уни назорат қила олиши назарда тутилади. Тажрибали Ўқитувчиларда вақтга нисбатан ўзига хос сезувчанлик – ишни вақт бўйича тўғри тақсимлаб, мўлжалланган вақтдан тўғри фойдалана олиш кўникмаси пайдо бўлади. Дарс давомида, албатта, кўп ҳолларда вақтни беҳуда йЎқотиш ҳам мумкин. Лекин бу йЎқолган дарс режасини тузатиш зарурияти тузилган ҳоларда бўлиши мумкин. Тажрибали Ўқитувчилар вақтни сеза билишни ўрганиш учун дарс режасини ёки матнда вақтни назорат қилиш учун белгилар олиб боришни тавсия этадилар. Жумладан: дарснинг 10, 20, 30 ва бошқа дақиқалари давомида мабодо кўзда тутилмаган вақт ортиб қолган тақдирда фойдаланиш учун қандай қўшимча материалларн тайёрлаш ёки вақт етмай қолган тақдирда қандай материални кейинги дарсга қолдириш мумкинлиги ҳақида маслаҳат берадилар.\n6.Авторитар қобилияти – бу Ўқувчиларга бевосита эмоционал – иродавий таъсир этиб, уларда обрў орттира билишдан иборат қобилиятдир. (Гарчан Ўқитувчининг ўз фанини мукаммал билиши, сезгирли ва хушмуомалалиги асосида қозонилади).\nАвторитар қобилият Ўқитувчининг ростгўйлиги, иродавий уддабуронлиги, ўзини тута билиши, фаросатлилиги, талабчанлиги каби иродавий хислатлари ҳамда қатор шахсий хислатларга, шу билан бирга Ўқувчиларни таълим тарбиясида жавобгарликни ҳис этиш, унинг эътиқоди, ўкувчиларга маънавий ва маърифий эътиқодни сингдира олганлигига ишончи каби хислатларга ҳам боғлиқдир.\nЎқувчилар (айниқса ўғил болалар, ўспиринлар – буни алоҳида таъкидлаб ўтиши керак) талаб қилишни биладиган, Ўқувчиларни мажбур қилмаган ва дЎқ пўписа қилмаган, шу билан бирга беҳуда расмиятчиликка йўл қўймаган ҳолда ўз айтганини қилдира оладиган Ўқитувчиларни жуда ҳурмат қиладилар. Шу мунлосабат билан Ўқувчиларнинг Ўқитувчилар ҳақида айрим фикрларини мисол қилиб келтирамиз:\n«Унинг ажойиб ҳислати бор – у хеч қандай зарда ва бақириқ, чақириқсиз ишлай олади»; «Биз уни жиддийлиги, вазминлиги ва талабчанлиги учун жуда яхши кўрамиз. У ҳамма вақт шунчаки мулойимгина сипогина талаб қилади, аммо унинг талаби шу қадар таъсирчанки, унга қулоқ солмаслик мумкин эмас»; «Бизнинг математика Ўқитувчимиз ҳамма вақт ювош, осойишта, ўзини тутган ва шу билан бир қаторда бутун синфга ажойиб таъсир эта олади»; «Кимё Ўқитувчимизнинг обрўсига эътибор этмай кўрингчи, у ҳар қандай шароитда ҳам ўз айтганига эришади»; «Ниғмат ака бизга устунлик билан таъсир этади. У ҳадеб талаб қилавермайди агар талаб қиладиган бўсалар унда бўйин товлаб бўлмайди», ёки Ўқувчиларнинг ў Ўқитувчилари ҳақидаги мана бундай фикрлари: «Полвон ака мактабимиздан кетганига биз хурсанд бўлдик. У бизни дЎқ пўписа, бақириқ-қичқириқ, буйруқбозлик билан қўлга оламан деб ўйларди-ю, аммо бизни бардош беришгагина мажбур этарди, холос».\nБунда Ўзбекистон Республикаси Президенти И.А.Каримовнинг мактаб таълими жараёнида олиб борилаётган ишларнинг аҳволи тўғрисида жуда ачиниб айтган фикрларини келтириш ўринли бўлур эди: «Мабодо бирор Ўқувчи Ўқитувчига эътироз билдирса, эртага у ҳеч ким ҳавас қилмайдиган аҳволга тушиб қолади. Мактаблардаги жараёнда Ўқитувчи ҳукумрон. У боладан фақат ўзи тушунтираётган нарсани тушуниб олишни талаб қилади, принцип ҳам тайёр: «менинг айтганим – айтган, деганим – деган».\nШу билан бир қаторда Ўқувчилар Ўқитувчининг бўшлиги, ландавурлиги, лақмалиги, соддаларча ишонувчанлиги, сусткашлиги ортиқча риёгарчилиги, иродасизлиги каби хислатларни баралла қоралайдилар: «яхши одаму, лекин ўта бўш: уни алдаб кетиш ҳеч гап эмас»; «Тушуниб бўмайди: бирда жуда қаттиққўл, талабчан, баъзан ҳеч қандай талаб деган нарса йЎқ»; «Жуда бўшанг, ланж: уни кўришинг билан уйқинг келади»…\n7.Коммуникатив қобилияти – бу болалар билан мулоқотда бўлишга, Ўқувчиларга ёндашиш учун тўғри йўл топа билишга, улар билан педагогик нуқтаи-назардан мақсадга мувофиқ ўзаро алоқа боғлашга педагогик тактнинг мавжудлигига қаратилган қобилиятдир.\nПедагогик такт психологиясини ўрганишда психолог И.В.Страхов бениҳоят катта ҳисса қўшган. Унинг фикрича бунда муҳими – Ўқувчиларга таъсир этишнинг энг қулай усулларини топа билиш, тарбиявий таъсирни қўллашда мақсадга мувофиқ педагогик чораларга эътибор бериш, аниқ педагогик вазифаларни ҳисобга олиш, Ўқувчи шахсининг психологик хусусиятлари ва унинг имкониятлари ҳамда мазкур педагогик ҳолатларини ҳисобга олиш зарурдир.\nПедагогик тактнинг яққол ифодаларидан бири – ҳар қандай педагогик таъсирга нисбатан қўлланиладиган чора-тадбирларни (рағбатлантириш, жазолаш, панд-насиҳат) ҳис эта билишдан иборатдир. Фаросатли Ўқитувчи болаларга эътибор бериб зийраклик билан қарайди, уларнинг индивидуал психологик хусусиятлари билан ҳисоблашади. «У биз билан ҳайрон қоларли даражада ажойиб яқин дўстларча яқин муносабатда бўлади»; «Бизнинг тарих Ўқитувчимизнинг кучли томони – ҳар кимга қандай ёндошишини билар эди»; «Энг ёмони – Ўқитувчининг Ўқувчилар олдида хушомадгўйлик қилишидир. Бизнинг зоология Ўқитувчимиз Фарида опамлар шундайлардан эди: улар нимаики қилиб бўлса-да, у болаларни ўзига қаратиш учун хушомадгўйлик қиларди! Нега улар ўзларини шунчалик камситиб ерга уради? деб ўйлар эдим. Ахир улар ўз фанини яхши билардику»; «Иброхим ака эса, қарабсанки, ҳеч нарсадан – ҳеч нарса йЎқ, киши дилига озор берар, тушириб қолар ёки беҳудага уришиб, койиб берар эди».\nПедагогик тактнинг йЎқлиги кўпинча оғир оқибатларга олиб келади. Тошкент мактабларидан бирида она тили ва адабиёт Ўқитувчиси Ўқувчиларга жуда кўп талабларни қўйгану, аммо ҳеч қандай изчилик билмаган: бир вазифа бериб туриб, шу заҳотиёқ бошқа талабларни қўя бошлаган. Арзимаган хатолар, тартиб бузишлар рўй берса, шу заҳотиёқ мазмунан ва шакл жиҳатидан ўта қўпол ва алам қиладиган кескин гапларни қилиб, «2» қўярди. Масалан, дафтарнинг четида қолдирилган жойнинг хатолиги ёки интизом бузганлик каби ва арзимаган нарсалар учун ёпишгани-ёпишган эди. Ўқитувчининг бу ҳатти ҳаракатлари учун Ўқувчиларда дард, алам тўлиб тошганди. Кўп ўтмай Ўқувчиларнинг норозилиги ва қатъий эътирози очиқдан-очиқ намойишкорона билдирилиб, Ўқитувчига қулоқ солмайдиган, атайлаб интизом бузадиган ва Ўқитувчини кескин танқид қиладиган бўлиб қолдилар. Бундай ачинарли аҳвол фақат ана ўша Ўқитувчи мактабдан кетгандан кейингина тузатилди.\nЎқитувчининг педагогик такти масаласи муносабати билан шуни ҳам айтиш жойизки, қачон Ўқувчилар Ўқитувчининг ижобий хислатлари тўғрисида гапирар эканлар, улар ҳамиша Ўқитувчининг адолатлилиги каби хислатларини биринчи ўринга қўядилар.\n«Кўп ҳолларда ноҳақ иш қиладилар – бирор масалани яхшилаб текшириб кўрмасдан иш тутадилар». Ўқитувчининг бундай хислатига Ўқувчилар нечукдир ачинишли талабчанлик муносабатида бўладилар. Ўқитувчининг адолатсизлиги ёмон оқибатларга олиб келиши мумкин. Бу тўғрида ҳар қайсимиз мактаб амалиётидан қандайдир тасаввурга эгамиз.\n8.Педагогик ҳаёл – бу кишининг Ўқувчилар шахсини тарбиявий томондан лойиҳалаштиришда ўз иш-ҳаракатларининг натижасини олдиндан кўра билишда намоён бўладиган қобилиятдир. Бу қобилият Ўқитувчи маълум Ўқувчидан келгусида ким чиқишини кўз олдига келтиришда, тарбияланувчиларда у ёки бу хилдаги хислатларни ўсиб ривожланиши олдиндан кўра билишида намоён бўлади. Бу қобилият педагогик оптимизм, тарбиянинг кучига, Ўқувчиларга бўлган ишонч билан боғлиқдир. Шунинг учун ҳам Ўқувчилар айрим Ўқитувчилар тўғрисида: «Аҳмад акамлар, чамаси ичимиздаги энг ярамасларга ҳам ишончларини йЎқотмасдилар, шунинг учун ҳам биз уларни ҳурмат қилардик» деган фикрларни изҳор қиладилар.\n9.Диққатни тақсимлай олиш қобилияти – бу қобилият бир вақтнинг ўзида диққатни бир қанча фаолиятга қарата олишда намоён бўлиб, Ўқитувчи ишида ғоят муҳим аҳамиятга эгадир.\nҚобилиятли, тажрибали Ўқитувчи ўзининг диққат-эътборини Ўқув материалини қандай баён этилишига, унинг мазмунига, ўз фикрларини атрофлича қилиб қандай очиб беришга ёки Ўқувчи фикрига баралла қаратади ва шу билан бирга бир вақтнинг ўзида барча Ўқувчиларни кузатиб, уларни толиққан-толиқмаганлигига, эътиборли ёки эътиборсизлигига, дарсни тушуниш-тушунмаслигига аҳамият бериб, Ўқувчиларнинг интизомини кузатади ҳамда оқибат натижада ўзининг шахсий хулқ-атворига (юриш-туришига, ўзини тутишига, мимика ва понтамимикасига) эътибор беради. Тажрибасиз Ўқитувчи, кўпинча Ўқув материалини баён этишга берилиб кетиб, Ўқувчиларнинг нима қилаётганликларини сезмай қолади ва назоратдан чиқариб қўяди, агар, бордию, Ўқувчиларни диққат эътибор билан кузатишга ҳаракат қилса, бундай ҳолларда ўз баёнотининг изчиллигини йЎқотиб қўяди.\nЮқорида кўрсатиб ўтилган қобилиятлардан ташқари, Ўқитувчи инсон шахсининг мақсад сари интилиши, уддабуронлик, меҳнатсеварлик, камтарлик каби қатор ижобий хислатларига эга бўлиши лозим.\nУ Ўқувчиларни тарбиялар экан, ўзининг хулқ-атвори, юриш-туриши, хуллас, бутун Ўқитувчилик шахси билан Ўқувчиларга ўрнак бўлиши керак.\nЎқитувчининг ўзини қўлга ола билиши муҳим аҳамиятга эгадир.\nХулоса қилиб, шуни айтиш жойизки, Ўқитувининг барча ижобий, умуминсоний ахлоқ меъёрларига мос келувчи хислатлари катта аҳамиятга эга. Агар биз қуйидаги хислатларини олиб қарайдиган бўлсак, буларнинг барчаси ҳам ўта муҳим омиллардир. Жумладан, Ўқитувчининг ташқи қиёфаси унинг обрўси шаклланишига таъсир этади. Ўқитувчининг озодалиги, ихчамлиги, унинг покизалиги, саришта-сарамжонлиги, сипогарчилиги, унинг қилиқлари, ўзининг чиройлик тутиши, қадди-қомати ва юриш-туришлари Ўқувчиларда жуда яхши таассурот қолдиради. Жумладан, Ўқувчиларнинг «Фарида опани нечук яхши кўрмайсан, улар ҳар доим шу қадар хушчақчақ, озода, саришта-саранжомлар-ку!?» ёки «Ноила опа мактабда эмас, балки театрда ишлаб, томоша кўрсатиши керак – чунки уларнинг турқи-қиёфаси, юриш-туриши ясама, сохта» деган фикрларни олишимиз мумкин.\nМуҳим давлат вазифасини – «Кадрлар тайёрлаш Миллий дастури»ни амалга ошираётган замонавий мактаб Ўқитувчисининг хислатлари, унинг ижодий фаолияти ХХI асрда шаклланиб, асосан амалий ишда, педагогик тажрибаларни эгаллаш жараёнида ўсиб-ривожлана боради.\nҲозирги жамиятимизда Ўқитувчининг мустақил равишда билимларни эгаллаб, ўз малакасини ошириб бориши – бир томондан Ўқитувчилик фаолиятининг борган сари нақадар муваффақиятли бораётганлигини кўрсатса, иккинчи томондан муҳим вазифа эканлигидан далолат беради – чунки бу кечиктириб бўлмас жараён шахсни интеллектуал қашшоқликдан қутқариб қолади\nПсихологик нуқтаи назардан Ўқитувчи доимий равишда ўз билимларини ошириш билан шуғулланиши зарурдир. Чунки Ўқитувчилик меҳнатининг асосий хусусияти ҳам шудир. Педагог ҳамма вақт одамлар орасида бўларкан, у биринчидан, одамларни кўпдан бери қизиқтириб келаётган ҳақиқатни ўз қарашлари бўйича тўғри тушунтириб бериши лозим. Албатта, Ўқитувчидаги бу тариқа қарашлар кўп йиллар давомидаги меҳнат ва ҳаёт фаолияти жараёнида шаклланади; иккинчидан, Ўқитувчининг ўзи ахборотлар олиш учун Ўқувчиларга нисбатан чекланган вақт имкониятига эга: учинчидан, у ўта тор доирадаги тенгқурлари билангина мулоқотда бўлиш имкониятига эга бўлиб, кўпинча ўз касбига хос қизиқишлар билангина чекланиб қолади.\nЎқитувчининг мустақил билим эгаллаши деганда унинг ўз билимларини доимий равишда касбий ва умуммаданий ахборотлар билан тўлдириб, ўзининг индивидуал ижтимоий тажрибасини кенг миқиёсда доимо янгилаб бориши тушунилади.\nОдатда аксарият Ўқитувчилар мустақил билим эгаллаш зарурлигини тушунган ҳолда, ундан муваффақиятли фойдаланадилар.\nБунинг мотивлари одатда педагогик фаолият жараёнида Ўқитувчи олдида юзага келадиган муаммоларни англаб олиш натижасида шаклланади. Кўп ҳолларда бундай мотивлар Ўқитувчиларни қандай Ўқитиб ва қандай тарбиялаш керак деган хоҳиш-истаклар тариқасида, фаннинг охирги ютуқлари, ўзининг педагогик маҳоратини такомиллаштириш эҳтиёжи туғилиши муносабати билан шакллана боради.\nШу билан бирга яққол кўзга ташланиб турган айрим ҳоллардан кўз юма олмаймиз. Масалан Ўқитувчилар оммасининг маълум қисми мустақил изланишда бўлиб, ўз билим савиясини ошириш билан фаол шуғулланмайди, малакасини оширишга интилмайди, баъзилар муайян билимлар соҳасида тараққиётдан бутунлай ортда қолмоқдалар. Бундай Ўқитувчилар ўсиб келаётган ёш авлоднинг таълим ва тарбия тараққиётига жиддий зарар келтирадилар.\nБу муаммони ҳал этишда асосий вазифа малака ошириш тизими зиммасига тушади. Республикамизда халқ таълими ходимларининг малакасини ошириш институтларининг тармоқлари жорий этилган. Булар вилоятлардаги халқ таълими ходимларининг малакасини ошириш институтлари, Тошкент халқ таълими ходимларининг малакасини ошириш инстиути ва Авлоний номидаги халқ таълими ходимларининг малакасини ошириш Марказий институтидир.\nХалқ таълимидаги бу тизимнинг асосий вазифаси доимий равишда Ўқитувчи кадрларнинг малакасини ошириш, Ўқитувчи кадрларни ўзларининг касбига хос билим савиясини, кўникма, малакаларини, маънавият ва маърифатини, шу билан бир қаторда иқтисодий экологик ва ҳуқуқий маълумотни оширишга даъват этувчи ижтимоий психологик соҳаларни ривожлантириб боришдан иборатдир.\nЎқитувчининг мустақил билим эгаллаши ва малакасини ошириш педагогик фаолиятнинг самарадорлигини оширишда зарурий шартлардандир.\nШарқ мутафаккирлари Ўқитувчи ўзи Ўқиб турсагина – Ўқитувчи бўла олади, агар у Ўқишни тўхтатиб қўяр экан, унда Ўқитувчилик ҳам ўлади, деб жуда ҳаққоний айтганлар.\nБу ҳақиқатни ёши қанча бўлишидан, педагогик маҳоратидан, қандай дарс беришидан қатъий назар барча Ўқитувчилар яхшилаб билиб олишлари лозим.\nТакрорлаш учун саволлар:\nЖамиятда Ўқитувчининг тутган ўрни ва вазифаларини ёритиб беринг.\nЗамонавий Ўқитувчига қўйиладиган талабларни эслатинг.\nЎқитувчи ва Ўқувчилар орасидаги ўзаро муносабатларини асослаб беринг.\nЎқитувчининг педагогик қобилиятлари ҳақида тушунча беринг.\nЎқитувчининг ўз малакасини ошириб боришнинг психологик муаммоларига изоҳ беринг.\nҚўшилган: 23:30 / 13-04-2021 Ўқилди: 67\nКадрлар салохиятининг амалий рўёби\nЭпилепсия, тутқаноқ ва абсанс 1-2 қисмлар


Шарқий Европада совуқдан 110 одам ўлди\n25 январ 2021, Тошкент вақти: 08:23\nШарқий Европада совуқдан ўлганлар сони 110 нафарга етди.\nУкраина расмийлари хабарига кўра, сўнгги икки ҳафтада совуқ ҳаво туфайли ўлганлар 63 кишини ташкил қилади. Улардан 13 нафари сўнгги кунларга тўғри келади. Қурбон бўлганларнинг аксари бошпанасиз одамлар бўлган.\nПолшада кучли қор ва совуқ туфайли 29 киши, Сербияда камида олти одам ўлган.\nҲаво ҳарорати Польшада - 26 даража, Грецияда -16 даражагача пасайган.


Халққа сичқон аралаштирилган ун едирилмоқда\nБу гапни Жиззахдаги ун комбинатларидан биридаги кўнгилни оздирар манзарани видеотасвирга олиб¸ халққа ҳаром ун едираëтганларни жавобгарликка торттишга уринаëтган Ҳусниддин Қаршиев айтади.\nСичқон гўштига қорилган ун\n29 ноябр куни “Эркин микрофон”га мурожаат қилганлардан бири Жиззах вилояти, Дўстлик туманида яшайдиган вақтинча ишсиз¸ 42 яшар Қаршиев Ҳусниддин бўлди.\nҲусниддин ўзи яшаб турган тумандаги корхоналардан бирининг ғайриқонуний фаолияти тўғрисида айта бошлади. Суҳбатдош конкрет корхона ҳақида гапирар экан, унинг номини ҳам келтирди. Лекин биз корхона номини эшиттирмасликка қарор қилдик. Чунки Ҳусниддиннинг корхона устидан шикояти мутасадди ташкилотлар томонидан ҳанузгача кўриб чиқилмаган.\nҲусниддиннинг арзини эшиттирар эканмиз, эътиборингизни масаланинг айнан шу жиҳатига - фуқаронинг ариза ва шикоятларига давлат идораларининг эътиборсизлигига қаратишдир.\n- Мана шу корхонада ҳар йили йилнинг биринчи ярмида корхона тайëр маҳсулотлари омборида сақланган. Намлик миқдори кўплигидан қотиб, ҳидланиб қолган. Ейишга умуман яроқсиз бўлган, ўта сифатсиз ун маҳсулотларини қайта тегирмон цехидан ўтказиб, халққа тарқатиб юборилаяпти.\nОзодлик: Айтаëтганингиз корхонада ишлайсизми?\n- Йўқ, мен ишламайман. Атрофимдагилар, укам ишлайди.\nОзодлик: Демак, сиз айтаëтган ишларингизни укангиз орқали биласиз-а?\nҲусниддиннинг гапини эшитаверсангиз, дўстликлик бўлмасангиз ҳам, нон егингиз келмай қолади. Чунки у айтаётган тегирмондан чиқаётган ун таркибида сичқон ўликлари ҳам бор бўлиб чиқади.\n- Сифатсиз ун маҳсулотини қайта ишлаш жараëнида видеолавҳага олинган. Шу ерда ўша таниш йигитлар телефоннинг видеокамерасида видеосуратга олинган. Мен ана шу телефонга олинган видеолавҳадан дискка кўчиртириб, Президент девонига юбордим ариза билан. Ҳеч қандай натижа бўлмаяпти.\nОзодлик: Яна кимларга мурожаат қилдингиз? Газетага ҳам¸ деяëтувдингиз боя.\n- Биринчи “Дўстлик ҳаëти” газетасига, “Жиззах ҳақиқати” газетасига мурожаат қилдим шу масала бўйича. Вилоят прокуратурасига, туман прокуратурасига аризани текшириб ўрганиб чиқиш учун тақдим этди. Прокуратура бу иш билан фақат бир томонлама ëндашдида. Уларнинг текширув ишларидан, текширув хулосасидан мен норози бўлган ҳолда Президент девонига, шахсан президент номига ариза йўлладим. Ўша аризага бояги видеолавҳани ҳам илова қилдим. Негадир Президент девонидагилар яна туман прокуратурасига юборибди аризани. Кейин мени чақирди прокуратура. Бордим 7 ноябр куни. Шу куни тушунтириш хати ëзиб бердим. “Видеолавҳани ким олган? Видеолавҳада туширилган ишчилардан кимларни танийсиз?” деди. Мен саволларга тўлиқ жавоб бериб кўрсатма бердим. Видеони суратга олган йигитни, шу видеода мен таниган одамларни чақириб тушунтириш хати олган. Лекин бирдан тўхтаб қолди. Уларнинг ҳаммаси менинг фикрларимни тасдиқлаган.\nОзодлик: Демак, мана 20 кундан ортибди. Прокуратура яна сиз айтаëтган корхонага нисбатан ҳеч қндай чора кўрмаяпти демоқчисиз-а?\n- Ҳа. Улар менга “10 кун давомида сизга текширув хулосасини берамиз” деган эди. Мана 20 кун бўлди ҳалигача хулоса йўқ. Мен прокуратурага бордим шу хат юзасидан. Прокурор йўқ экан. Бир терговчи бор экан. Исми Комил. Холмуродов менимча.\nГапнинг давомига яхшироқ эътибор қилинг.\n- Унинг айтишича, мен президентга юборган хатни вилоят ҳокимиятига юборибди. У ерда “текширувчи кенгаш хатни ўрганиб чиқиб текширишга рухсат берса, текширамиз, рухсат бермаса, текширмаймиз” деган фикрларни тушунтирди.\nОзодлик: Сиз айтаëтган аҳволдан сиз яшаëтган ҳудуддаги бошқа одамлар ҳам хабардорми?\n- Ҳамма билади, лекин индамайди.\nОзодлик: Ҳамма билади, бошқа ҳеч ким индамаяпти. Шундан келиб чиқиб савол бермоқчиман. Сизга нима зарил?\n- Сарвар ака, бу нарсани эшитиб, билиб, аҳолига шундай сифатсиз унларни, умуман қўланса ҳиди келадиган унларда, ейишга бутунлай яроқсиз унларни аралаштириб халққа тарқатиб юбораëтганини билиб, энди сичқон аралаштирилган унларни едиргандан кейин менинг томоғимда турибдида шу нарса. Ҳалигача кўнглим айнийди шу нарсани эсласам, дейди дўстликлик Ҳусниддин.\nНопок унни еб қўйиб ҳануз кўнгли айниётган дўстликлик Ҳусниддиннинг аризасига ҳеч ким жавоб берай демаяпти. Афтидан устидан у арз қилган корхонани текширишга тепадан – Кенгашдан рухсат беришмаган кўринади.\nСаудийга бош олиб кетмоқчиман...\nСаудияда танишингиз бўлса, илтимос, телефонини беринг. Мен Саудияга кетиб яшамоқчиман.\nБу - эндигина 20 га кирганини суҳбат асносида билганимиз андижонлик йигитнинг илтимосидир.\nХўш, шу кунда Россияда яшаётган бу йигитча нима учун бошқа юртларни кўзлаяпти?\nНима учун бу йигит Ўзбекистонга қайтишни истамаяпти?\nБу саволлар жавобини билгимиз келди ва йигитни суҳбатга тортдик.\nОзодлик: Андижонда туғилиб ўсганмисиз?\nОзодлик: Қачондан бери Россиядасиз?\n- 3 ой бўлди Россияга кириб келганимга.\nОзодлик: Унгача Ўзбекистондан чиқмай яшагансиз-а?\nОзодлик: Мана микрофонни ëққунимча энди Россиядан бошқа мамлакатга кетиб яшамоқчи эканлигингизни айтдингиз. Нима учун Андижонга қайтмоқчи эмассиз?\n- Мен мусулмон боламанда. Мусулмон оилада катта бўлганман. Исломий тарбиялар кўрганман мен. Ўзбекистонда, яшириб айтиб бўлмайдида буни, очиқ айтиб ишни пишиқ қилган яхши, ҳозир Ўзбекистондаги қонунлар, Ўзбекистондаги бўлаëтган ишлар ҳамамси ислом динига қарши.\nОзодлик: Исломий йигитман деяпсиз. Ҳужжат билан гапиринг. Сиз нималарга асосланиб айтаяпсиз?\n- Ўзбекистонда кўп бузуқ йўлларга масалан фаҳш, дискотека, ароқ шунақа ҳар хил ëмон ишларга тўсиқ йўқ. Бемалол, очиқ, лекин исломий йўлларга тўсиқлар етарлича бор. Масалан¸ биз томонда самоварда, чойхона деймиз, ароқ сотмай қўйди рўза кунида. СНБ бир нималар келиб “Нимага ароқ сотмаяпсан? Ароқ сот¸ бўлмаса самоварингни сот” дейишибди. Тушунаяпсизми?\nОзодлик: Бу миш-миш гапдир.\n- Йўқ, йўқ, кўрдим. Кўрганман мен. Энди мен Ҳайит намозида мачитга қора дўппида ўқигани кириб борган эдим. Ҳалигилар менинг дўппимни олишди.\n- Милициялар турадида. Буни ҳамма кўрган. Ҳамма билади буни. Ëш болаларни, мактаб ўқувчиларини мачитга намоз ўқигани киришдан қайтаради. Лекин дискотека, ëмон йўллар, фаҳш, ëмон ишлардан қайтармайди очиқ-ойдин. Тушунаяпсизми шуни? Лекин намоз ўқишдан, яхши инсон бўлишдан қайтаради. Унақа вазиятлар, мен сизга айтсам ҳеч ëқмайдида. Шунинг учун ҳақиқий исломий давлат, исломий қонун, Қуръон билан ҳужжат нима қилиб халқни олиб борадиган давлати ҳам, халқи ҳам исломий давлат бўлса, ўша ëқларга кўчиб кетсам деган нимам бор эди.\nОзодлик: Инсон танлаши мумкин бўлган йўллар кўп. Сиз ҳозир бошқа давлатни кўзламасдан Ўзбекистоннинг ўзидаëқ яшаб, сизни ҳеч ким масалан тунги клубларга, ўзингиз айтаëтган дискотекаларга бор¸ деб ҳеч ким мажбурламайдику. Ўшаларга бормасдан тинчгина ўзингизнинг ибодатингизни қилиб яшайверсангиз бўладику. Биров халақит бермайдику. Ë халақит бераяптими?\n- Қараб туринг. Кўчадан шамол ўтсаю, сизнинг уйингизга шамол кирмасдан нариëқдан ўтиб кетиб қолса. Ëмғир ëғсаю сизнинг уйингизга ëғмаса. Кўчада бузуқчилик бўлиб тургандан кейин сизнинг уйингизга ҳам ўша нарса кириб борадида. Бунга қарши чиқмоғимиз керакда биз, дейди 20 яшар андижонлик суҳбатдош.


1 октябрдан бошлаб синф раҳбарлари учун қўшимча тўлов миқдори бир ярим баробар оширилади - UzNews.uz\nМазкур мақсадлар учун йиллик 400 миллиард сўмдан зиёд қўшимча маблағ йўналтирилади.\nЖорий йил 1 октябрдан бошлаб 242 минг нафар синф раҳбари учун қўшимча тўлов миқдори бир ярим баробар оширилади. Бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев ўзининг Ўқитувчи ва мураббийлар кунига бағишланган тантанали маросимдаги нутқида маълум қилди.\nДавлат раҳбари синф раҳбарларининг машаққатли ва масъулиятли меҳнатини муносиб рағбатлантириш чораси кўрилаётганини, хусусан, 2020 йил 1 октябрдан бошлаб 242 минг нафар синф раҳбари учун қўшимча тўлов миқдори бир ярим баробар оширилишини айтиб ўтди. Таъкидланишича, мазкур мақсадлар учун йиллик 400 миллиард сўмдан зиёд қўшимча маблағ йўналтирилади.\n– Жамиятда устоз ва мураббийларга қаратилаётган эътибор туфайли қарийб 15 минг нафар эркак ўқитувчи мактабларга қайтди. Аммо, шуни таъкидлаш керакки, ҳали бу борада кўзланган натижага эришганимиз йўқ. Ҳозирги кунда ҳам халқ таълимидаги педагогларнинг қарийб 70 фоизини аёл ўқитувчилар ташкил этмоқда.\n— Фарзандларимиз мактабдан қанчалик билимли бўлиб чиқса, юқори технологияларга асосланган иқтисодиёт тармоқлари шунча тез ривожланади, кўплаб ижтимоий муаммоларни ечиш имкони туғилади. Шундай экан, Янги Ўзбекистон остонаси мактабдан бошланади десам, ўйлайманки, бутун халқимиз бу фикрни қўллаб-қувватлайди, - деди Шавкат Мирзиёев ўз нутқида.


Миллий ғоя тарғиботи ва таьлим- тарбия узвийлиги » Арнасой тумани ҳокимлиги расмий сайти\nАрнасой тумани ҳокимлиги » Янгиликлар » Миллий ғоя тарғиботи ва таьлим- тарбия узвийлиги\nМустақиллик туфайли Ўзбекистонда ҳуқуқий демократик давлат ва фуқаролик жамияти қурилмоқда. Таълим- тарбия тизими ҳам тубдан ислоҳ этилмоқда.\nТаълимни тарбиядан, тарбияни эса таълимдан ажратиб бўлмайди- бу шарқона ҳаёт фалсафаси... келажагимиз пойдевори билим даргоҳларида яратилади, бошқача айтганда, халқимизнинг эртанги куни қандай бўлиши фарзандларимизнинг бугун қандай таълим ва тарбия олишига боғлиқ.\nДарҳақиқат, глобал ўзгаришлар даврида миллий ғоя тарғиботи ва таълим-тарбияга эҳтиёж ортиб боради. Чунки ҳаёт ўзгариш суръатлари тезлашади. Бу бир томондан, турли халқлар ҳаёт соҳаларида имконият доирасида умумий жиҳатларни, қулайликларни яратиб берса, иккинчи томондан ахборот макони кенгаяди. Турли мақсад ва манфаатларга йўналтирилган ҳар хил ғоя, қарашлар, уни тарғибот қилиш технологиялари, ижтимоий онг ва тафаккурига таъсир кўрсатиш мақсадида “жозибадор”лигини оширган ҳолда самарадорликка эришиш учун ҳаракат қилади.\nГлобаллашув шароитида миллий ғоя негизларига тўғри келмайдиган “оммавий маданият” ва “ахборот ҳуружлари”, “маънавий таҳдид” кўринишидаги турли хил ёт ва зарарли ғояларнинг олдини олиш, айрим ёшларда миллий-маданий мерос ва қадриятларга нисбатан писандсизлик билан қараш кайфиятини уйғотишга уринишлар, “ёшларни ва ёши улуғларни бир-бирига қарши қўйиш”, зарарли ғоявий мафкуравий мақсадларнинг олдини олишда миллий ғоя негизларига таянган ҳолда таълим-тарбиявий ишларни олиб бориш амалий аҳамиятга эга бўлади.\nШунинг учун ҳам ҳозирги даврда миллий ғоя тарғиботида таълим-тарбиянинг узвий алоқадорлигини ҳисобга олиш ва унга алоҳида эътибор қаратиш муҳим аҳамиятга эга бўлган долзарб масаладир. Бугун, мамлакатимизда миллий ғоя Ўзбекистон жамияти мафкураси сифатида, унинг асосий тушунча ва тамойилларига асослангани ҳолда таълим-тарбия амалга оширилмоқда.\nЯнги таҳрирдаги “Таълим тўғрисида”ги Қонун, 2020 йил 23 сентиябр куни қабул қилинди, янгича дунёқараш, ғоя ва мафкуралар хилма-хиллигига асослангани шахснинг таълим даражаси ва салоҳиятини оширишга, мустақил фикрлайдиган, ижодий ёндошув маданиятига эга бўлган, янги авлод кадрларини тайёрлаш таълим-тарбия соҳасида муҳим ўрин тутади.\nУни амалга ошириш, аввало, миллий ғоя негизларига таянишни тақозо этади. Бунда миллий-маънавий мерос ва қадриятлар ҳамда ҳозирги пайтда дунёда эришилаётган таълим соҳасидаги илғор ютуқларни билиш, ундан самарали фойдаланиш орқали, тегишли кўникма ва малакани эгаллаш масъулияти ва маданиятини янги авлод вакилларида қарор топиб бораётганлиги ўзининг самарасини бериши табиий.\nУлар, биринчидан, янги педагогик технологияларни таълим-тарбияга жорий этиш, унинг моддий-техник базасини янгилаш, модернизациялаш орқали амалга оширилмоқда;\nиккинчидан, компютер, ахборот технологиялари имкониятларидан кенг фойдаланилмоқда. Бу, интернет тизими, компютер, электрон доска, электрон дарсликлар яратиш ва ундан фойдаланиш имкониятини бермоқда. Инглиз тилини ўрганиш ва билишга давлат сиёсати даражасида аҳамият берила бошланди;\nучинчидан, таълим соҳасида амал қилиб келган эскича (анъанавий) усуллардан воз кечилди. Билимни баҳолашнинг тест тизимига ўтилди. Бу таълим соҳасида мавжуд бўлган айрим салбий ҳолатларнинг ҳам олдини олиш имкониятини бермоқда. Бу соҳада айрим эскича қараш ва ёшдошувлар сақланиб қолаётган бўлса-да, бу тизимнинг афзаллигини, таълим тизимини янада янгилашга хизмат қилаётганлигини таъкидлаш лозим;\nтўртинчидан, олий таълим тизимида кадрлар тайёрлашда икки босқичли тизимга ўтилганлиги, олий малакали илмий педагогик кадрлар тайёрлашда бир босқичли тизими жорий этилиб, докторантура институтининг амал қилиши меъёрлари ишлаб чиқилиб, ҳаётга тадбиқ этила бошланганлигини ҳам бу соҳада дунё мамлакатларининг эришган ютуқлари, тажрибаларини ҳаётга жорий этиш билан боғлиқ. Бу таълим соҳасини янада модернизациялашга хизмат қилади.\nМиллий ғоя тарғиботи ва таълим-тарбия тизимида айрим муаммолар мавжудлиги ҳисобга олиниши лозим. Булар, биринчидан, миллий ғоянинг асосий тушунча ва тамойилларини таълим тизимига самарали қўйиш, миллий ғоя, унинг ишонч ва эътиқодини чуқурроқ англаши орқали, уни ҳар бир ёшнинг ишонч-эътиқодига айланиб боришига эришиш билан боғлиқ. Чунки миллий ғоянинг негизларини таълим-тарбия тизимидан ажралган ҳолда тасаввур этиб бўлмайди. Аммо ҳамма ёшларда ҳам миллий-маданий мерос ва илм-фан ютуқларига, унинг сирларини билишга интилиш бир хилда юқори эмас;\nиккинчидан, таълимни тарбиядан айри ҳолда тушунишлар мавжуд. Бугун тарбия мамлакатимизнинг мустақил тараққиётини таъминлашдаги муҳим омил экани глобаллашув даврида турли мафкуралар кураши давом этаётган шароитда янада яққолроқ намоён бўлмоқда. Бу, тегишли таълим-тарбия муассасалари ва бошқа ижтимоий институтларнинг, миллий ғоя ва мафкура илмий-амалий маркази, маънавият тарғибот маркази фаолиятида миллий ғоя тарғиботи самарадорлигини оширишга қаратилган тадбирларда янги замонавий технологияларни қўллашга, замон билан ҳамнафас бўлишга алоҳида аҳамият берилиши муҳим;\nучинчидан, миллий ғоя мақсадлари ва вазифаларини таълим- тарбиянинг муҳим ажралмас қисми эканлигини, унинг мустақил демократик тараққиётнинг, фуқаролик жамиятини ривожлантиришнинг муҳим шарти эканлигини таъкидлаш лозим.\nГлобаллашув даврида таълим соҳасида дунё фан ютуқлари, технологиялардан фойдаланиш қанчалик зарур бўлса, тарбия соҳаси эса миллий-маданий қадриятларга таянган ҳолда олиб боришни тақозо этади. Таълимда – дунёвийлик, тарбияда эса миллий маънавий қадриятларни ҳисобга олиш, ўзлигимизни янада бойиб, янгиланиб боришига хизмат қилади. Бу таълимда янги педагогик технологияларни қўллашда ҳам ҳисобга олиниши муҳим, деб ўйлаймиз.\nШунингдек, глобаллашув шароитида таълим-тарбия соҳасида айрим муаммолар мавжудлигини ҳам ҳисобга олиш лозим. Жумладан, глобаллашув туфайли замонавий интернет тармоқлари орқали турли хил сайтларда ёшларнинг ўзаро мулоқотидаги тарбияга зид бўлган носоғлом кўринишдаги муносабатларнинг шаклланаётганлиги тарбиянинг миллий маънавий негизларига тўғри келмайди.\nЁшларнинг мустақил фикр ва дунёқарашга эга бўлишлари уларда зарарли ва ёт ғояларга қарши мафкуравий иммунитетни ҳосил қилишда ҳамда ғояга қарши ғоя билан жавоб бера олиш маданиятининг шаклланиб боришида муҳим аҳамиятга эга бўлади.\nХулоса қилиб айтганда, миллий ғоя тарғиботи жараёни таълим-тарбия билан ўзаро муносабатда бўлади, бевосита ёки билвосита таъсир кўрсатади.\nИккинчидан, мамлакатимизда демократик жамият қуриш вазифаларини амалга ошришда таълим-тарбияни тубдан ислоҳ этиш ва уни модернизациялаштириш муҳим роль ўйнайди.\nУчинчидан, глобаллашув даврида ўқитувчининг педагогик жараёндаги асосий вазифалари ўзгаради. Унинг бошқарувчанлик фаолиятига янгича талаблар қўйилади. Бошқариш – бу йўналтириш, вазифа қўйиш, ўргатиш, ёрдам бериш ва қўллаб-қувватлашни ҳамда маслаҳат бериш, раҳбарлик қилиш, кузатиш, талаб қилиш, кўрсатма беришларни ўз ичига олади. Миллий ғоя тарғиботи ва таълим-тарбияда донишманд ва мутафаккирларнинг фикрлари, халқимизнинг миллий маънавий қадриятларига таяниш муҳим аҳамияига эга.\nТўртинчидан, таълим-тарбия жараёнидаги ўзгаришлар талаба ёшлар олдига ҳам муҳим вазифа қўяди. Улар излаш, керакли билимларни мустақил қидириб топиш, ахборот тўплаш ва уларни ишлата билишлари билан боғлиқ.\nУмуман олганда глобаллашув даврида миллий ғоя тарғиботи ва таълим-тарбия узвийлиги жараёни замон қўяётган талабларга жавоб бериши, ундан орқада қолмаслиги муҳим аҳамиятга эга. Бу мамлакатимизда белгиланган ҳуқуқий демократик давлат ва фуқаролик жамияти қуриш вазифаларини амалга оширишда ҳал қилувчи аҳамият касб этади. Миллий ғоя тарғиботида таълим соҳасидаги ютуқлар тараққиётнинг калити бўлса, тарбия соҳасидаги ўзига хослик Ўзбекистоннинг мустақил тараққиёт йўлидан ривожланишини кафолатлаб беради.\nФалсафа, тарбия ва ҳуқуқ таълими\nМаънавий-маърифий ишлар тизимини тубдан такомиллаштириш


20:20 / 18.06.2019 6399\nЖумладан, «Навоий» чегара божхона пости ходимлари томонидан, қўшни давлатга ўтаётган фуқаро Д.Г. белгиланган тартибда божхона кўригидан ўтказилди. Натижада, ушбу шахснинг қўл юклари орасида божхона назоратидан яширилган 500 000 қозоқ тенгеси борлиги аниқланди.\n«Ойбек» чегара божхона пости ходимлари томонидан ҳам божхона қонунбузилиши ҳолати ўз вақтида бартараф қилинди. Яъни қўшни давлатга ўтиш учун ушбу постга кириб келган фуқаролар Б.З. ва М.А. холислар иштирокида текширилди. Натижада, уларнинг чўнтакларида божхоначиларга маълум қилинмаган ва декларациясида кўрсатилмаган 1,2 миллион Россия рубли борлиги маълум бўлди.\nШунингдек, «Ғишткўприк» чегара божхона пости ходимлари томонидан ҳам қонунбузар фуқаронинг қинғир режаси чиппакка чиқарилди. Мамлакатимиздан қўшни давлатга чиқиб кетаётган фуқаро Ю.О. белгиланган тартибда текширилганида, унинг эгнидаги кийимлари орасида 8100 АҚШ доллари ва 11500 қозоқ тенгеси борлиги аниқланди.\n«Мазкур постнинг ўзида яна бир фуқаронинг найранги иш бермади. Қўшни мамлакатга чиқиб кетаётган фуқаро И.Ж. нинг номуносиб хатти-ҳаракатлари божхоначилар эътиборини тортди. Белгиланган тартибда текширувдан ўтказилган фуқаронинг оёқ кийимлари ичида нақ 10 805 АҚШ доллари ва 51 000 қозоқ тенгелари яширилгани фош этилди», дейилади Божхона қўмитаси матбуот хизмати хабарида.


"Қўқон-1912" - "Металлург". Таркиблар маълум\n30 сентябрь, 2019, 15:34 126\nБугун Суперлига 21-турдан ўрин олган "Қўқон-1912" - "Металлург" учрашуви бўлиб ўтади.\nАйни пайтда ушбу баҳс учун жамоаларнинг бошланғич таркиблари маълум:\n16:00. "Қўқон-1912" - "Металлург"\n“Қўқон-1912”: 1. Исломжон Абдуллаев, 5. Ҳожимат Эркинов, 7. Жамшид Ҳасанов, 10. Қувондиқ Рўзиев, 11. Тимур Ҳакимов, 14. Авазхон Маматхўжаев, 15. Ойбек Рустамов, 17. Жаҳонгир Аҳмадов, 65. Марко Милич, 70. Мурод Холмуҳаммедов, 91. Отабек Ҳайдаров.\nЗахира: 33. Музаффар Абдуллаев, 9. Зафар Тўраев, 16. Жасур Ҳасанов, 19. Суҳроб Бердиев, 20. Иқболжон Маликжонов, 22.Шаҳбоз Эркинов, 23. Александр Мерзляков, 27. Жасурбек Ёқубов, 72. Алишер Саматов.\n“Металлург”: 12. Александр Лобанов, 7. Суҳроб Нуруллоев, 10. Исломбек Исоқжонов, 11. Баҳром Абдураҳимов, 17. Музаффаржон Музаффаров, 18. Шавкатжон Муллажонов, 19. Дониёр Усмонов, 21. Камолиддин Тожиев, 28. Станислав Андреев, 30. Андрей Шипилов, 55. Акбаржон Исматуллаев,\nЗахира: 1. Зафар Сафаев, 6. Иброҳим Йўлдошев, 14. Аброрбек Тошқўзиев, 15. Зоҳид Абдуллаев, 20. Худойшукур Сатторов, 22. Шаҳзодбек Ғофурбеков, 70. Сергей Тумасян, 77. Муҳаммад Исаев, 85. Баҳодир Пардаев.\n"Металлург" биринчи марта Қўқонда ғалаба қозонди


Қорачиқ > Маҳаллий хабарлар > Чўрноқ тартибсизликларидаги 4 нафар фитначи қўлга олинди\nТуркистон вилояти ҳокими ўринбосари Сакен Қалқамонов Чўрноқ қишлоғида ноқонуний ҳатти-ҳаракатларга чақирган 4 нафар ватандошнинг қўлга олинганини хабар берди.\nҚалқамонов “Кеча Умирзақ Шукеев Чўрноқ аҳолисига ваъда берганидек, ижтимоий тармоқ ва мессенджерлар орқали одамларни ноқонуний ҳаракатларга чақирган олти нафар фитначидан тўрт нафари полиция томонидан ҳибсга олинди. Қолганларни ҳам аниқлаш ва қидирув ишлари давом этмоқда” деб маълум қилди.\nЭслатиб ўтамиз, 21 июлга ўтар кечаси Туркистон вилоятининг Чўрноқ қишлоғида маҳаллий аҳоли орасида тўқнашув юз бериб, зиддият муштлашувга айланганди. Зиддиятни бартараф қилиш учун келган участка инспектори билан бирга яна уч нафар муштлашув иштирокчиси турли даражадаги тан жароҳати олишди.\nИчки ишлар вазирлиги фитначилар қишлоқдаги тўқнашувдан фойдаланиб, вилоятда тартибсизликлар келтириб чиқаришга уринганлигини хабар қилганди.


Манзура: "Фахш диққатида бўла олмайман, ақлим кирди!" - 2 Октября 2017 - Sayyod.com\nВсего ответов: 8086\nБош сахифа » 2017 » Октябрь » 2 » Манзура: "Фахш диққатида бўла олмайман, ақлим кирди!"\nМанзура: "Фахш диққатида бўла олмайман, ақлим кирди!"\nКузги фотосессияни тақдим этган хонанда Манзурани инстаграм сахифасида кузатадиганлар аллақачон унинг кийиниш услуби ўзгарганини сезиб изохларда буни эътироф этишмоқда.\nҚай тарафга ўзгаргани эса суратларда намоён.\nМанзуранинг ўзи бу борада нима дейди?\nSayyod: Мухлисларингиз сезган ва эътироф этган бир нарса: "Манзура ёпиқроқ кийина бошлабди"\nМанзура:- Ақл кирипти-да 40 ёшимда. Шундаям ақл кирмаганида ёмон бўларди. Биласизми, бу ёшимда хам шахват диққатида бўла олмайман. Ёшга монанд улғайиш керак ва сенга фарзанддек келадиган ёшлар кўзида шу ёшдаям шахват қўзғовчи тарзда кўриниб туриш яхшимас. Бундан ноқулайлик сезаман ва демакки бу мени айбим бўлиб ўзимни нотўғри намойиш этганим дегани. Ёшни борича қабул қилиш керак, қариш керак деганимасу лекин донороқ бўлиш керак.\nБизда тушунчалар нотўғрироқ кечади, гўёки модами демак ечиниш керакдек. Натижада фахш ва уятсиз кўриниш юзага келади. Камига уёғи осилган, бу ери осилган...\nЁш ўтган сайин ёпиқроқ кийиниш бу салобатли, савлатлироқ ва қайтанига ёшартиради. Либосларни қоматга мос тўғри танланса бўлгани.\nТаниқли актер Валентин Гафт бу борада ғарб шоу-бизнеси жуда бузуқ ва уятсиз деб жуда ўринли фикр билдиргани видеосини кўргандим. Афсуски шоу-бизнес бутун дунёда шу қадар бузулганки модани ўзи уни бошқармоқда. Фохишами ё қўшиқчими ўзи, фарқи қолмай шоу-бизнес фахш-бизнесга айлангандек. Буни бари хориждан эсмоқда, уларда на маънавият бор ва на қадрият, хаммаси танасини сотиш бўлиб ётибди.\nУни таъсири афсуски бизгаям бор , бизда эса маънавият ва маданият бор хамда у бирламчи!\nменга ёққан сурат.\nСуратлар муаллифлари ёш иқтидорлар Диёр ва Дониёр Қаюмовлар.\nСтилистлар Февзи Ягьяев ва Бека Абду.\nЛибослар ва тайёр (Девушка с рюгзачком) look образ Манзура ўз дидига монанд ўзи танлаган, Casual стиль.\n1 azalawyer (02-Окт-2017 19:39)\nБуни бари хориждан эсмоқда, уларда на маънавият бор ва на қадрият, хаммаси танасини сотиш бўлиб ётибди.\nУни таъсири афсуски бизгаям бор , бизда эса маънавият ва маданият бор хамда у бирламчи!/// АНА ШУНИ ЭСДАН ЧИҚАРМАНГЛАР АЁЛЛАР!\n2 Isa (02-Окт-2017 23:56)\nTuff tufff. Ko‘z tegmasiney\n3 8287147 (03-Окт-2017 09:12)\nBunaqa kiyimlar yuzi kichkinalaga mos keladi. Uni yuzi kotta, bunaqa kichkina kiyimlar uni yoshini yashiromiydi. Taklifim: uziga mos boshqa stil tanlasin!\n4 muussii (03-Окт-2017 10:02)\nTurmushga ham chiqish payti kelib qolar-a balki 40-50 orasida


Қирғизистон Ўзбекистонга ўтаëтган сув миқдорини кескин камайтирди\n23 январ 2021, Тошкент вақти: 13:29\nҚорасувдаги Савай канали.\nЯрим расмий ўзбек нашрларига кўра¸ Қирғизистон жанубидаги Жалолобод вилояти Олабуқа райони Актам қишлоғидан Наманганнинг Янгиқўрғон тумани Оқтом посëлкасига сув узатиш 20 мартага камайган.\nЎтмишда ягона қишлоқ бўлган бу иккала аҳоли пунктидан бугун ўзбек-қирғиз давлат чегараси ўтади¸ аммо ҳар иккала томон ўз ерини Қирғизистондан бошланадиган Қўштерак каналидан суғоради.\nЯнгиқўрғон туман ҳокимлигининг билдиришича¸ қирғиз томони сув оқимининг тўсиб қўйилганини ўз ерларининг сувга муҳтожлиги билан изоҳлаган.\nАммо ўзбек расмийлари бу иддаони қўшниларни шантаж қилиш ва ўз устунлигини кўрсатиш учун тўқилган баҳона деб баҳоламоқда.\nТрансчегаравий дарëларнинг қуйи қисмида жойлашган Ўзбекистон дарëлар бошидаги қўшнилари билан сув масаласида кўпдан тортишиб келмоқда ва уларни сув заҳираларини Ўзбекистон билан мунозарали масалалар юзасидан музокараларда босим усулига айлантирганликда айблайди.


АҚШ суди Apple’нинг патентлари иши бўйича Samsung’га солинган жаримани бекор қилди\n09:11 / 27.02.2016\nАҚШ апелляция суди Samsung компанияси Apple’нинг бир нечта патентларини бузганлиги учун тўлаши керак бўлган 119,6 млн долларлик жаримани бекор қилишга қарор қилди. Бу ҳақда The Wall Street Journal нашри хабар бермоқда.\nТаъкидланишича, суд Apple патентлаштирган "slide-to-unlock " ва "тез ҳаволалар" технологиясини "аёний" деб атади ва уларга олинган патентларни кучга эга эмас деб топди.\nШу билан бирга суд Apple’нинг ўзидан Samsung’нинг рақамли фотосуратлар ва видеоёзувларни сиқиш технологиясидан фойдаланганлик учун 158 минг доллар жарима ундириш ҳақидаги қарорни кучда қолдирди. Samsung вакили суднинг бу қарорини "тантанали ғалаба" деб атади.\nАввалроқ Калифорния суди Samsung компаниясига иккита патентга ҳуқуқни бузганлик учун Apple’га 119,6 млн доллар тўлаш мажбуриятини қўйганди. Даъво аризасига кўра, Apple Samsung’дан 2 млрд доллар талаб қилган.


Қирғизистон ҳукумати: Хўжай Ало-Ворух йўлининг қурилиши тожик томонига йўлак берилишини англатмайди\n7 май куни Қирғизистон Вазирлар Маҳкамаси расмий веб-сайтида 1 май куни Боткен шаҳрида имзоланган қирғиз-тожик давлат чегарасини делимитация ва демаркация қилиш бўйича ҳукумат делегацияларининг қўшма баёнотига оид тушунтиришни эълон қилди.\nХусусан, Қирғизистон расмийлари “Қапчайғай аҳоли пунктининг шарқий қисмида Хожай Ало — Ворух автомагистралини айланиб ўтиш қурилиши Боткен вилояти амалда фойдаланиладиган ерларда биргаликда амалга оширилади» деб таъкидладилар. «Ушбу автомагистрални қуриш ва фойдаланишга топшириш икки давлат ўртасида алоҳида давлатлараро битим имзолангандан кейингина амалга оширилади», — дейилади хабарда.\nШунингдек, бу ерда ушбу автомагистралнинг қурилиши «Тожикистон томонига Боткен вилояти ҳудуди орқали йўлак берилишини назарда тутмайди» дейилган.\nШунингдек, томонларнинг келишувларига биноан, «1924-1927 йиллардаги миллий-ҳудудий демаркация ва 1989 йилги паритет комиссиясининг материаллари фақат 43-сонли чегара пунктидан чегарагача бўлган қисмларни тавсифлаш учун ишлатилиши маълум бўлди. Лейкек вилояти ҳудудида жойлашган ва Боткен вилоятининг Қора-Бақ овул вилояти ҳудудида жойлашган 135-сонли чегара пунктидан 141-сонли чегара пунктигача жойлашган.»\nЭслатиб ўтамиз, 6 май куни Қирғизистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси Қирғизистон ва Тожикистон ҳукумат делегацияларининг чегараларни делимитация ва демаркация қилиш тўғрисида қўшма баёноти матни нашр этилди, унга кўра топографик ишчи гуруҳларга лойиҳа чегарасини тавсифлаш топширилди 5 дан 9 майгача юқорида кўрсатилган жойларда чизиқ. Бир кун олдин — 5 май — ушбу баёнотни тожик томони эълон қилди.\nҚирғизистон ва Тожикистон ўртасидаги чегара узунлиги 970 километрни ташкил этади, бугунги кунда унинг атиги 519 километри делимитация ва демаркация қилинган, қолганлари баҳсли бўлиб қолмоқда.\n28-30 апрель кунлари Қирғизистон ва Тожикистон чегараларида қуролли тўқнашув юз берди, натижада расмий маълумотларга кўра Қирғизистон Республикасининг 189 фуқароси жароҳат олди, улардан 36 нафари вафот этди (шу жумладан икки бола). Тожикистон расмийлари 19 киши ўлган ва 87 киши яраланганини расман эълон қилди.


Саҳифа: Наср / 7-09-2020, 09:42 / 170\nКимдир сиздан дўстингизни сўраганми? Дўстингизга озор берган дўстингизни ким дейиш мумкин?\nОнамнин олтин даврини чинданда қимматли қилган китобларни кўриш, мутолаа қилиш илинжида ҳар гал сандиқ очилишини муштоқлик билан кутар эдим. Ҳар гал ўқиб бўлган китобимни сандиққа солиб ўрнига бошқасини олар эдим. Ҳақиқий дўстим бор эди ўшанда. Худди телепат каби оламлараро кезиб юрардим. Токи дугонам уйимга келмагунича.\n–Илтимос… Уйингда китоб кўп бўлса, нима фақат шуни ўқишинг шартми? –дея ҳоли жонимга қўймай олиб кетди. Шу бўлдию бир ой на китоб, на дугонамнинг юзини кўрдим. Бир куни ўзим бордим унинг уйига. Ҳовлида куймаланиб юрган дугонамнинг онасидан дугонам уйда, укасини ўйнатиб ўтиргани, мени эса кираверишимни айтиб ўз ишда давом этди. Уйга кирдим, бошим узра парвоз этаётган самалёт оёқларим остида ҳалокатга учради. Бу ўша мен дугонамга берган китобнинг бағридан юлиб олинган самалёт. Бу ҳолатдан на мен бир сўз дея олдим, на дугонам. биргина увол бўлган вақт, увол бўлган меҳнат, дўстлик ва ишончни увол қилди.\nТеглар: Сайёра Абдураҳмонова ТАНЛОВ наср\nМануел Алехандро шеърлари


МАҲАЛЛАЛАP ФУТБОЛ ЖАМОАЛАPИ ҲОКИМ КУБОГИ УЧУН КУЧ СИНАШДИЛАP - AmuNews.uz - энг сўнгги янгиликлар\nМАҲАЛЛАЛАP ФУТБОЛ ЖАМОАЛАPИ ҲОКИМ КУБОГИ УЧУН КУЧ СИНАШДИЛАP\nЎзбекистон Pеспубликаси Президенти Ш.М.Мирзиёев рахбарлигида 2019 йил 19 мартда ўтказилган видеоселектор йиғилишида ёшларни маданият ва санъат, спорт соҳаларига кенг жалб этиш, ахборот технологиялари ва китоб ўқишга бўлган кизикишини ҳар томонлама кўллаб-қувватлашга каратилган 5 та ташаббусни амалга ошириш бўйича топшириқлар берилган эди. Ушбу топшириқ ижросини таъминлаш ва туманимиз ёшларининг спорт соҳасига бўлган қизиқишларини рағбатлантириш мақсадида туман Жисмоний тарбия ва спорт бўлими томонидан кенг қамровли ишлар амалга оширилмоқда.\nЯқинда маҳаллалар ўртасида спортнинг футбол тури бўйича туман ҳокими кубоги мусобақалари уюшқоқлик билан ўтказилди. Бундан кўзланган асосий мақсад ёшларни оммавий равишда спорт мусобақаларига кенг жалб қилиш орқали уларнинг бўш вақтини мазмунли ташкил этиш, ўзаро маданий-спорт алоқаларни йўлга қўйиш ҳамда жисмоний тарбия ва спортни ёшларнинг кундалик ҳаётига муҳим вазифа сифатида киритиш, соғлом турмуш тарзига риоя қиладиган ватанпарвар, масъуллиятли, баркамол авлодни тарбиялашдан иборатдир.\nҲоким кубоги мусобақалари туман ҳокимлиги, туман Жисмоний тарбия ва спорт бўлими ҳамда фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари фоалиятини мувофиқлаштириш бўйича туман Кенгаши ва бир қатор ҳамкор ташкилотлар томонидан ташкил этилди.\nҲоким кубоги мусобақалари Манғит шахридаги Болалар спорт мажмуасида (Вахум стадионида) ўтказилди. Унда туманимизнинг 30 та махалла жамоаларидан 510 нафар иштирокчи қатнашди. Мусобақа 15 июнь ва 13 август оралиғида, белгиланган жадвал асосида ўтказилди. Дўстона ва қизғин беллашувлар асосида ўтган мусобақаларда 1-ўринни Куюк кўпир ОФЙ жамоаси, 2-ўринни Беруний МФЙ жамоаси, 3-ўринни Беш овул МФЙ жамоалари эгаллашди. Ўтказилган мусобақалар доимий равишда Амударё телевединиеси орқали ёритилиб борилди.\nМусобақанинг юқори савияда ўтишига хисса қўшган ҳакамлар, яхши натижаларга эришган иштирокчилар ҳамда жамоалар 12 та номинация бўйича фахрий ёрлиқ ва қимматбаҳо совғалар билан тақдирланишди.\nМусобақада 1-,2-,3-ўринни эгаллаган жамоалар Мустақиллик байрами тантанаси куни туман хокими томонидан муносиб тақдирланади.\nЖ.ЯХШИМОВ, туман Жисмоний тарбия\nва спорт бўлими бошлиғи.\nҲОКИМ КУБОГИ УЧУН ФУТБОЛ МУСОБАҚАЛАPИ БОШЛАНДИ\n“ҲОКИМ КУБОГИ”НИ 17-СОНЛИ МАКТАБ ЎҚУВЧИЛАPИ ҚЎЛГА КИPИТИШДИ\nАМУДАPЁ ТУМАНИДА ҲОКИМ КУБОГИ УЧУН ФУТБОЛ МУСОБАҚАЛАPИ ЎТКАЗИЛДИ


Амир Темур ҳақида фильм, дарахт ва фильм кесувчилар, тонна-тонналик ош ва ўзбек маданияти. Бугунги Ўзбекистон Зулфиқор Мусоқов объективида\nЖамият 11:00 / 19.02.2019 25884\nРежиссёр дарахтларнинг ноқонуний кесилиши ҳақида сўзларкан, шундай дейди: «Маданият тозалик ва тартибдан бошланади. Кўчада юз метрлар чамаси юриб, дарахт кесувчилар билан тортишиб қолдим. Тўхтатдим. Ички ишлар ходимларини чақиргунимча қочиб кетишди. Иқлим ўзгариб боряпти. Бунинг бари ўз-ўзидан содир бўлаётгани йўқ. Улар ҳеч нарсадан қўрқмаяпти. Шохини кесишса ҳам майли, юз йиллик чинорларни кесиш, менимча, бу мусулмончиликка ҳам тўғри келмайди. Бизда айтишади-ку, «Дарахт эккан савоб иш қилади» деб».\nЗулфиқор Мусоқов аҳоли орасида оммавий маданиятсизликка айланиб кетаётган тадбирлар тўғрисида ҳам ўз фикрларини билдириб ўтди: «Яхши ният билан қилинаётган тадбирлар ўзининг тескари натижасини кўрсатяпти. Мана яққол мисол, «Гиннес палови» бутун дунёга шарманда бўлди. Интернетда тарқалиб кетди-ку.\nМен уялиб кетдим. Наҳотки бир коса ошга пулинг йўқ. Кўриниб турибди, оғзи тўла тилла тиш эркаклар ва аёллар тоғора кўтариб келишган. Текин ошга».\nТаниқли режиссёр сўзларида давом этаркан, ўзбек кинематографиясида вақт синовидан ўтолмайдиган фильмлар кўпайиб кетаётгани ҳақида танқидий фикрларини билдириб ўтди.\nШундан сўнг у Амир Темур тўғрисида фильм ишлаш борасида бўлган таклиф ҳақида сўзлади: «Икки йил олдин гап чиққанди. Оғзаки бир таклиф бўлганди. Мен эса жавобимни айтгандим, Амир Темур ҳақида фильм яратиш учун, биринчидан, Амир Темур ҳақидаги барча маълумотлар ва материалларни йиғишим керак. Бунинг учун мен Британия музейига боришим керак, у ерда оригинал манбаларни ўрганишим зарур. Амир Темур ҳақида катта-катта илмий ишлар қилган олимларимиз бор. Улар билан мулоқот қилишимиз керак. Улар билан фикрлашиб, бир йилдан кейин янги сценарий ёзиш керак деган эдим.\nМана, масалан, Комил Ёрматов режиссёрлигида олинган «Алишер Навоий» фильмига 70 йил бўлди. Ҳанузгача уни томоша қилишади, чунки фильмда жуда пухта сценарий ва пухта режиссура бўлган».\nЗулфиқор Мусоқов телевидение «фильтрлари»га тўхталиб ўтаркан, унинг «Ватан», «Бомба» каби фильмлари кесиб берилгани ҳақида сўзлайди: «Нафақат менинг фильмларимни, балки бошқаларникини ҳам кесишади. Икки-уч муҳаррир ўтириб олган. Мен Ўзбекистон миллий телерадиокомпанияси директори жаноб Ходжаевга ҳам кесиб ташлашлар ҳақида айтдим. Раис ваъда берганди. Уларнинг давлат мулкини кесишга нима ҳақи бор?\nЎша кесилган жойининг ичига реклама қўшишади. «Ватан» фильми кетяпти, ўртасига реклама чиқиб кетади. Пул қилишади».\nЎзбекистон санъат арбоби, таниқли режиссёр Зулфиқор Мусоқов билан суҳбатнинг тўлиқ талқинини Kun.uz нинг YouTube ва Mover’даги саҳифаларида томоша қилишингиз мумкин.


Ранг-баранг формалар ва майдон. “Қизилқум” – “Aндижон” ўйини ҳақида / CHAMPIONAT.asia\n21:16"Реал" Искодан қутулмоқчи 0 20:55Дембеле "Барселона" билан янги келишувга эришишга яқин 0 20:33Роналду 400 минг евролик машинасини кўз-кўз қилди 7 20:12"Челси" форварди "Удинезе"га ўтиши мумкин 0 19:55Элдор Шомуродов "Рома"даги дастлабки машғулотини ўтказди 25 19:38Шомуродов Осиёнинг энг қиммат футболчиларидан бирига айланди 16 19:19Халқаро турнирда 3-ўринни олган футзал терма жамоамиз Ўзбекистонга қайтиб келди 5 19:15Суннатилла Абдуллажонов: "Дебют ўйинда гол уриш ёқимли" 1 19:04Токио-2020. Иккинчи финалчи маълум! 8 18:57Роналду "Ювентус"дан кетмоқчи 17 18:45Барча йўллар Римга олиб боради: Шомуродовни "Рома"да нималар кутяпти? 4 18:34ПСЖ Кулибали билан шартнома имзоламоқчи 0 18:11Азмун "Байер" билан шартнома бўйича келишувга эришди 17 17:48"Интер" Лукакуни камида 130 млн евро таклиф қилинса, қўйиб юбориши мумкин 4 17:40Мавсум олдидан "Интер"да нима гап? 1\nРанг-баранг формалар ва майдон. “Қизилқум” – “Aндижон” ўйини ҳақида\n12 мар 08:19\nТеглар : Қизилқум Андижон\n9 март куни старт олган Ўзбекистон Суперлигасининг 1-тури якунланишга ҳам улгурди.\nТурнинг сўнгги учрашуви Навоийда “Қизилқум” – “Aндижон” жамоалари ўртасида бўлиб ўтди. Қизиқарли кечга учрашувда навоийликлар пеналтидан урилган гол эвазига 3 очкони қўлга киритишди.\nЎйин бошидаги фокус-мокус:\nЭътиборга молик жиҳат: янги формалар\nЎйин ҳақида гапиришдан аввал унга боғлиқ жиҳатларни ҳам айтиб кетамиз. Ҳар икки жамоа ҳам янги мавсум олдидан ўз спорт формаларини янгилаган. Aйниқса, “Aндижон” жамоаси нафақат спорт формаси, балки клуб логотипи-ю, стадионнинг номигача ўзгартирди. Aвваллари ҳаворанг логотип ва форма билан ёдимда қолиб кетган жамоани бугун қизил-кўк аралаш формада кўрдим. “Қизилқум”нинг формаси менга негадир бир вақтлар “Бунёдкор” жамоаси кийган сафар либосларини эсга солди. Хотирам панд бермаётган бўлса футболчиларнинг исми, рақамининг ёзилиш ранги ва шрифт ҳам бир хил.\n1-турнинг ҳаяжонсиз 1-бўлими ҳақида\nУшбу учрашувни 1-турнинг сўнгги ўйини дея атадик. Шу кунгача бўлган ўйинлардан сўнг футболчилар ҳам, мураббийлар ҳам ўз интервюларида бу ҳали дастлабки ўйинлигини, шу боис уларда бироз бўлса-да ҳаяжон бўлганлигини айтиб ўтишди. Aммо мазкур баҳсда бундай ҳаяжонни шахсан ўзим сезмадим. Жамоалар дадил ҳаракат қилишди. Ҳужумкорлик билан бошланган ўйин, кейинчалик икки жамоанинг навбатма-навбат ҳужумга ўтиши ҳамда тартибли ўйини билан ёдда қолди. Лекин бир жиҳат бор: ўйинда қўполликлар кўп бўлди. Шу билан бир қаторда сариқ карточкалар ҳам. Учрашув тақдирини ҳал қилган ягона гол ҳам айнан ўйиндаги қўполлик ортидан юзага келди. “Қизилқум” футболчиси Жамшид Ҳасанов рақиб ҳимоячиларидан ҳам ўтиб кетиб олдинга борди, бироқ уни рақиб посбони Низомиддин Зивутдинов йиқитди. Натижада юзага келган пеналтидан Ойбек Қиличев унумли фойдаланди ва ҳисобни очди. Голдан сўнг навоийликларга қараганда меҳмонлар кўпроқ олдинга боришни бошлашди. Aйниқса, Дониёр Исмоилов бир неча бор олдинга юриш қилиб, узоқ масофалардан зарбалар берди. Aммо ҳеч бири голга айланиш уёқда турсин, дарвозабонни ҳам безовта қилмади. 38-дақиқада Жасур Жалолиддинов ҳам зарба берди, лекин у ҳам ноаниқ. Бўлим сўнггига қадар айтарли хавфли ҳужум кўрмадик.\n11 март куни кундузи Aндижон томонлардан хабар чиқди. "Бобур арена" ўйингоҳида жамоамиз юксалиши ва ривожи учун қилинаётган ишларнинг ҳар бири хайрли бўлишлигини ва жамоамизнинг мавсумдаги кўрсаткичлари яхши бўлишлигини ният қилган ҳолда Қуръон тиловат қилиниб, қўй сўйилди ва эҳсон қилинибди. Aлбатта, бу вилоят бош жамоасининг ўйинлари яхши бўлиши учун қилинди. 2-бўлимда ҳақиқатан ҳам жамоа яхши ўйнади. Ҳужумларда фаол ҳаракат қилди. Бироқ уларнинг бир камчилиги ярим ҳимоячи ва ҳужумчи ўртасида яхши кўприк қўя олишмагани бўлди. Ўша куни “Қизилқум” ҳимояси ҳам зўр ўйнади, шу сабаб меҳмонларни ўтказишмади, деб бўлмайди. Ҳатто бир вазиятда Мартин Боаки Нестеров билан бирга-бир вазиятга чиқиб кетди, лекин дарвозабон бу вазиятда ўзининг тажрибасини кўрсатди. Қисқаси, аниқ зарба бўлганида ҳисоб тенглашиши ҳам мумкин эди. 2-бўлимда “Қизилқум” асосан қарши ҳужумда ўйнади. Мате Ватсадзе бир нечта вазиятлардан унумли фойдалана олмади. Ўйиндаги натижа икки томон учун ҳам оғиб кетиши мумкин эди, агар вазиятлардан унумли фойдалана олишганида.\nНавоийдаги стадионнинг майдони ҳолатини фақат расмлар орқали ифода этишга қарор қилдик:\nҲамиджон Актамов: "Футбол шуниси билан қизиқ"\nКейинги тур олдидан\n2-тур 14 март куни старт олади. “Қизилқум” жамоаси бу турда “Қўқон-1912” меҳмони бўлади. Қўқонликлар ҳисобида ҳам 3 очко мавжуд. Ушбу баҳс чиндан қизиқарли кечиши аниқ. Бунинг устига ўйин Қўқонда бўлиб ўтади ва бу жамоа учун мавсумдаги илк уй учрашуви.\n“Aндижон” эса ўз уйида “Сурхон”ни қабул қилади. “Қизилқум” – “Aндижон” баҳсидан аввал якунига етган “Сурхон” – “Металлург” ўйинида мезбонлар 3 очкони қўлга киритишган эди. Келаси турда эса ўз майдонида ушбу мавсумдаги биринчи ўйинини ўтказадиган жамоа 1-турда ғалабага эришган клуб билан ўзаро ҳисоб-китоб қилади.\nОйбек Қиличев - 31'\n23' Шерали Жўраев\n31' Ойбек Қиличев\n32' Жасур Азимов\n55' Жасур Азимов (Жаҳонгир Эргашев)\n78' Жамшид Ҳасанов (Беҳруз Садиллоев)\n87' Ойбек Қиличев (Миржалол Қосимов)\n46' Муҳаммад Исаев (Диёр Раҳимқулов)\n48' Диёр Раҳимқулов\n63' Эдгар Бернхардт (Дониёр Абдуманнопов)\n74' Камрон Саидазимов (Фарҳод Соҳибжонов)\nЎзбекистон Суперлигаси ўйинлари ҳақида таҳлиллар, интервюлар ва матнли трансляцияларни “Championat.asia”да кузатиб боринг!\nМате Ватсадзе: "Мавсум якунида "Қизилқум"ни қайси ўринда кўрамиз? Бу хақида гапиришга ҳали эрта" 1\nЖасур Азимов: "Мураббийларимиз берган кўрсатмаларни аниқ бажарганимиз туфайли ғалабага эришдик" 3\nҲамиджон Актамов: "Металлург" ўйинни ҳужумчисиз бошлагани бизни ажаблантиргани йўқ" 7\nСупер голлар урилган баҳсда "Қизилқум" "Металлург"ни мағлуб этди 18\nВиктор Кумиков: "Биринчи бўлимда ўзимиз истаган ўйинни кўрсата олмадик" 3\nИгорь Шквирин: "Ғалабага ҳақлироқ эдик" 20


Туркманистон Қуролли кучлари иккинчи автоматдан айрилди\n05 март 2021, Тошкент вақти: 05:39\n28 февраль куни Хоразм вилояти Шовот тумани Махтумқули номидаги ширкат хўжалигининг 1-бўлимида яшовчи Фарҳод Султонов Туркманистон чегарачисининг автоматини тортиб олиб қўйди.\n“Озодлик” мухбири воқеа тафсилотини ўрганиш мақсадида қишлоқда бўлганида бу ерлик одамлар Ф.Султоновни ҳуқуқ-тартибот органлари ходимлари олиб кетгани, айни пайтда у тергов жараёнида иштирок этаётганини билдирди.\nУларнинг айтишича, бир неча ой муқаддам Ф.Султоновнинг иккита сигирини туркман аскарлари ҳайдаб кетган. Туркманистондаги ҳарбий қисмлардан бирида сақланаётган сигирларнинг иккиси ҳам ҳозир болалаган. Ф.Султоновнинг сигирларини қайтариб олишга бўлган кўплаб уринишлари бесамар кетган. Шундан сўнг у туркман чегарачисининг автоматини тортиб олиб қўйган.\nШовот тумани ички ишлар бўлимидан олинган маълумотга кўра, Ф.Султонов туркман аскарининг автоматини 28 февраль куни тортиб олган. Ҳозир ундан автомат олиб қўйилган бўлиб, тергов жараёни ўтказилмоқда.\n“Эзгулик” инсон ҳуқуқлари жамиятининг вилоят бўлими раҳбари Қаландар Самандаровнинг билдиришича, туркман аскарлари молини ҳайдаб кетган фуқаролар сони Хоразмда кўпайиб боряпти. Бу фуқароларнинг ҳуқуқларини ҳеч ким ҳимоя қилмагандан кейин баъзилари туркман аскарларидан қуролини тортиб олиб қўймоқда.\nЭслатиб ўтамиз, худди шу хўжаликнинг 6-бўлимида яшовчи Тўйли Нурматов ҳам бундан бир қанча вақт муқаддам 4 та молини ҳайдаб кетгани учун туркман аскарининг қуролини тортиб олган эди.


Пенс: Болқон ярим ороли келажаги Ғарб биландир\n23 апрел 2021, Тошкент вақти: 00:14\nАҚШ вице президенти Майк Пенс, Шарқий Европа малакатларига қилган сафарида давомида, Болқон ярим оролининг ғарбий қисмида жойлашган давлатлар келажаги Ғарб билан эканини таъкидлади.\n2 август куни Подгорицада бўлиб ўтган саммитдан олдин Пенс: "Ғарбий Болқонлар келажаги Ғарб билан эканлигига чиндан ишонамиз", деди.\n"Биз Қўшма Штатлар Европа ҳамжамияти, Ғарбий Болқонлар ҳамда Америка Қўшма Штатлари ўртасидаги ришталарни мустаҳкамлайдиган алоқаларни ўрнатишга содиқ эканлигини яна бир бор тасдиқлашни интиқиб кутяпмиз", дея сўзини давом эттирди вице президент.\nПенс яна Черногориянинг июнь ойида НАТОга қўшилганини тарихий ҳодиса ўлароқ баҳолади.\nЧерногория бош вазири Душко Маркович ўз мамлакати НАТОга қўшилиб, ўзини Ғарб билан “боғлаганини” таъкидлади.\nПенс кейинроқ Албания, Босния ва Герцеговина, Хорватия, Косово, Македония, Сербия ҳамда Словения етакчилари иштирок этадиган йиғинда қатнашади.\nКуни кеча Черногория расмийлари билан бўлиб ўтган учрашув давомида Пенс: "Сизнинг жосаратингиз, айниқса, Россия босимига қарамай кўрсатган жасоратингиз дунёни илҳомлантарида ва мен сизларни бу учун олқишлайман", деди.\nПенс Черногорияга Грузияга қилган ташрифидан кейин борди.\nПенс Россиянинг Украина ва Грузиядаги агрессияси ортидан хавотирга тушган АҚШ ҳамкорларини тинчлантиришни истайди. Июнь ойида Москва Черногориянинг НАТОга аъзо бўлишига тўсқинлик қилишга уринган эди.\nЎтган йилда Черногория расмийлари Россияни мамлакатда давлат тўнтарилиши уюштиришга уринишда айблади. Москва эса бу айбловларни рад этиб келади.\nПенс Грузияда бу мамлакат бош вазири Георгий Квирикашвили билан учрашди ва АҚШ Грузияни қўллаб-қувватлаяжагини билдирди.\nГрузия 2008 йил августида айримачи Жанубий Осетия масаласида Россия билан 5 кунлик урушни бошидан ўтказган. Шундан сўнг Россия Грузиянинг айримачи Абхазия ва Жанубий Осетия минтақаларини мустақил давлат сифатида тан олган.\nАҚШ вице президенти Тбилисида: "Биз Грузияни стратегик шерик, деб биламиз, сизнинг ҳудудий яхлитлигингизни ҳамда НАТОга аъзо бўлишга интилишингизни қўллаб-қувватлаймиз", деди.\nГрузия бош вазири Георгий Квирикашвили Пенс билан Тбилиси яқинидаги ҳарбий базага қилган хизмат сафари давомида Абхазия ва Жанубий Осетияни Россия ҳарбийлар оккупация қилиб турганини таъкидлади.\n"Бир неча ўн киломтер нарида мамалакатимиз фуқароларининг эркин ҳаракатланишини чеклаш учун тиканли симлар тортилган, - деди Квирикашвили. - Мана шу ердан бир неча километр нарида одамлар грузин бўлганлари учунгина тазийқларга учраб келадилар".


04.07.2018 — ОЛТИН ВОДИЙ\n«Футбол ҳамма учун» ёҳуд ФФА Сўх ва Шоҳимардонда!\nМамлакатимизда 30 июнь — Ёшлар куни муносабати билан Фарғона футбол ассоциацияси вилоятнинг энг чекка ҳудудлари бўйлаб футбол мусобақалари ташкил этди.\n«Андижон» Тошкентда йиғин ўтказади\nПРО-Лига қатнашчиси “Андижон” жамоаси аъзолари айни дамда таътилга чиққан. “Бургутлар” 9 июль кунидан давралар оралиғидаги ўқув-йиғин машғулотига киришади. Йиғин ўтказиш учун Чирчиқ шаҳридаги сўлим гўшалардан бири танланган. Мураббийлар штабининг режасига кўра, Чирчиқда икки маҳал машғулот ўтказиш билан бирга, айрим жамоалар...\n“CAFA U-16 Championship“: Бош мураббийлар иштирокида матбуот анжумани ўтказилди\nАсад Дўрмоновнинг кейинги тақдири қандай кечади?\nТаниқли мураббийларидан бири Асад Дўрмонов ўз фаолиятини “Нефтчи” жамоасида давом эттириши мумкин. Маълумотларга кўра, ушбу мутахассисга “Нефтчи” жамоаси ўринбосарларини бошқариш таклифи билан чиқишган.\nЎз даврининг машҳур ва иқтидорли футболчиси, бугунга келиб эса «Сурхон-Термиз» жамоаси мураббийи Игорь Шквирин Тошкент шаҳридаги MySoccerAcademy Америка-Испания Футбол Академияси очилишида қатнашиб, хорижлик мураббийлар ва ўзбекистонлик юниорларга оқ йўл тилади.\nТрансферлар оламида нима гаплар?\nЎзаро келишувга асосан «Насаф» жамоасини Драган Черан, Игорь Голбан, Славко Лукич, Жаҳонгир Алиев, Жасур Ҳасанов ва Санжар Рашидовлар тарк этишди. * * * «Нефтчи» ўйинчиси Аббос Махсталиев жамоа билан хайрлашди. Футболчига Суперлига клубидан таклиф бор. * * * Мавсумнинг биринчи...\nЎзбекистон олимпия терма жамоасининг Осиё ўйинларига тайёргарлиги давом этмоқда\nБугун матбуот анжумани ўтказилади\nЎзбекистон футбол ассоциацияси 1-вице Президенти ва Марказий Осиё футбол ассоциацияси Президенти Умид Аҳмаджоновнинг ташаббуси билан жорий йилнинг 3-10 июль кунлари пойтахтимиз минтақа чемпионатига мезбонлик қилиши ҳақида хабар бериб ўтган эдик.


18 январь, 2020, 10:50 2836\nТеглар:2020-Осиё чемпионати U-23 | БАА | Ўзбекистон ОТЖ | Любинко Друлович\nСкорзанинг ўйиндан олдинги фикрлари\nХабарингиз бор, Таиландда 23 ёшгача футболчилар ўртасида Осиё чемпионати ўтказилмоқда. Мусобақада иштирок этаётган Ўзбекистон олимпия терма жамоаси чорак финалда БАА билан куч синашади.\nМазкур беллашувдан бир кун олдин жамоалар бош мураббийлари ўртасида матбуот анжумани ўтказилди. Унда рақиб жамоа устози Скорза қуйидаги фикрларни билдириб ўтди:\n- Биз учун Ўзбекистонга қарши ўйин бу топ даражадаги баҳс. Рақибимиз кучини биламиз. Лекин биз тайёрмиз. Тайёргарлик яхши кетяпти. Ўзбекистон биздан бир кун кўп дам олиш имкониятига эга бўлди. Ўзбекистон фаворит.\nБизда ҳам таркибда катта турнирлар тажрибасига эга ўйинчилар бор. Уларнинг фойдаси катта. Эртанги ўйин масаласини битта гол ҳал қилиш мумкин. Омадга ҳам кўп нарса боғлиқ.\nМенинг фикримча, бу чемпионатда жамоалар даражаси бир бирига яқин. Гуруҳнинг ўзида кучли ўйинлар бўлди. Япония чиқиб кетди масалан. Ёки Қатар бўш ўйнади. Ўзбекистонга қарши ўйнашимиз мумкинлигини тахмин қилиш мумкин эди. Кореяни ҳам кузатдик. Бу гуруҳда шу икки жамоа чиқишини олдиндан башорат қилгандим, - деди мураббий.\nЭслатиб ўтамиз, БАА - Ўзбекистон учрашуви 19 январь куни "Ражамангала" стадионида ўтказилади. Беллашув Тошкент вақти билан 18:15да старт олади.\nМанба: ЎФА матбуот хизмати\nЎзбекистон ОТЖ футболчиси Ойбек Бозоров номинант бўлган ОФКнинг энг чиройли голи аниқланди. Унга кўра...


Кеча бир одам менга қўнғироқ қилди | TURONZAMIN\nPosted on 04/18/2019 by TURONZAMIN\nЖуда кўп одамлар биров ҳақида фикр билдиришганида, шахсан ўзларининг манфаатлари, ўзаро муаммолари ёки шахсий муносабатларига кўра (албатта, ўз айб ва хатоларини яширган ҳолда) фикр билдирадилар ва атрофларидагиларнинг ҳам айни одам ҳақида худди ўзларидек хулоса қилишларини исташади. Оқибатда, жуда кўпчилик ўзи умуман танимаган, билмаган одами ҳақида ёмон гумонда бўлиб, гуноҳга ботади.\nБир одамнинг шахсий қарашларига тобе бўлиб, бошқа бир нотаниш бандани ёмонга чиқариш – Аллоҳнинг: «Эй, иймон келтирганлар! Кўп гумонлардан четда бўлинглар, чунки баъзи гумонлар гуноҳдир» (Ҳужурот сураси, 12-оят) деган огоҳлантиришини писанд қилмасликдек гап…\nКеча бир одам менга қўнғироқ қилди.\n– Мен сизга бир пайтлар ёмонлик қилганман, ноҳақ жабр тортишингизга сабабчи бўлганлардан бириман. Мени кечира оласизми? – деди.\nИсмини айтгач, эсладим – зиёли ва машҳур одам.\n– Мен сизни яхши билмай туриб, бировларнинг гапи билан адолатсизлик қилганман ўшанда, – деди. – Мана энди, сиртдан бўлса ҳам танияпман, биляпман. Асл ҳақиқатларни дўстларимдан эшитяпман… Жуда қаттиқ виждон азобида қолдим…\n…Мен бу одамни умрим бино бўлиб кўрган эмасман, сиртдан билардим. Чиндан ҳам, бир вақтлар бир танқидий мақолам юзасидан шу одамнинг катта бир йиғинда билдирган «илмий асосланган» фикрлари туфайли тузуккина жабр тортганман. Бизни хонавайрон қилиш «лойиҳаси» учун айни шу (бақир-чақирли) мулоҳазалар айрим ваколатли идораларга жуда қўл келганди… Мен у кўргуликларни ортиқ эсламоқчи эмасман. Мени ўшанда бир нарса қаттиқ ранжитган: ўзи умрида кўрмаган, билмаган, ақалли бир марта бўлса ҳам ҳамсуҳбат бўлмаган киши ҳақида (кимларнингдир гапи билан) хулоса қилиш, уни ёмонга чиқариш учун одамга қанчалик катта виждонсизлик керак бўлади! Одам дегани бунинг учун одамийликнинг диний ва дунёвий қоидаларига тупуриб қўйиши керак!..\nМен у одамни ва унинг шерикларини аллақачон кечирганман. Буни ўзига айтдим кеча.\n– Худога шукр-ей, виждоним роҳат қиладиган бўлди. Раҳмат сизга! – деди. Ундан кўра кўпроқ ўзим қувондим…\nҲаётимда менга ёмонлик қилганларнинг барчасини кечирганман. Худодан бандалари билан шу дунёнинг ўзида ҳисоб-китоб қилиб олиш учун имкон сўраганман. Чунки мен Қиёматда – Яратганнинг олдида – ҳеч ким билан қарама-қарши турмоқчи эмасман!\n« Бошқача бўлиши мумкин эмас ОҚ-ҚОРА СУРАТЛАР БИЛАН СУҲБАТ »


21 июня, 2021, 23:04\nТеги:Дилшод Нуралиев | Вадим Абрамов | Ўзбекистон МТЖ\nМутахассис ўз фикрлари билан ўртоқлашди.\nЎз вақтида ўсмирлар терма жамоамизни Осиё чемпиони қилган жаҳон чемпионатига олиб чиққан Дилшод Нуралиевнинг ҳам футболда ўз қараши ва имзоси бор. Яъни, унинг ҳам ўзига яраша фикри ҳамда муносабати шаклланган. Шуни инобатга олган ҳолда мутахассис миллий терма жамоамиз ва унинг атрофидаги вазиятга баҳо берди.\nМиллий термамизнинг муваффақиятсизлиги хусусида\n- Терма жамоамизнинг бундай натижаси кеча бошланиб қолган эмас. Балки Купер пайтида ёки ундан аввал бошланди, дейиш мумкин ва ҳозирги ҳолатга бориб тақалди. Олдинги интервьюларимдан бирида ҳам айтгандим, Равшан Ҳайдаров 2018 йили олимпиячиларимиз билан Осиё чемпиони бўлганди. Финалда Вьетнамни 2:1 ҳисобида ютганмиз. Ўшанда биз учун катта қўнғироқ бўлган. Чунки финалда ўта кучли жамоа эмас, балки Вьетнам билан ўйнаганмиз. Демоқчиманки, бошқа мамлакатларда ҳам футбол ривожланиб бораётганди. Аммо яхши хулоса чиқарилмади. Ўша чемпион бўлган таркибдан кўпчилиги ҳозир миллий термада ўйнашяпти-да. Достон Ҳамдамов, Акром Комилов, Одил Ҳамробеков, Рустам Ашурматов, Ислом Қобилов, Санжар Қодирқулов ва яна бошқалар.\nХуллас, миллий терма жамоамизнинг муваффақиятсизлигидаги барча айбни биргина бош мураббийга юклаб қўйиш нотўғри. Ахир ўша мураббийни кимдир тавсия қилган-ку! Вадим Абрамов ўзидан-ўзи бош мураббий бўлиб қолмаган. Муваффақиятсизлик илдизини чуқурроқ кўриб чиқиш керак. Агар жиддий ўзгариш бўлмаса, кейинги йилларда ҳам бизга қийин бўлаверади. Ҳамма нарсани болалар футболидан бошлашимиз керак. Уларни ёшлигидан ҳар томонлама тайёрлаб борилмаса, миллий терма жамоага қачон ўйинчи етишиб чиқади?\nБитта нарсага ишонч ҳосил қилдимки, бизнинг чемпионатда ўйнаган кучли ўйинчи Жалолиддин Машарипов бўлди. Саудия Арабистонида эса Машариповлар жуда кўп. Керак бўлса, ундан ҳам кучли футболчилари бор. Бизда эса Машарипов ёки Шомуродов битта. Саудияликларда эса аксинча. Захирадан майдонга тушган футболчиси ҳам ўйинни кучайтиряпти. Яна ҳам уларнинг энг кучли ҳужумчиси ўйнагани йўқ. Демак, Саудия Арабистонининг миллий чемпионати ҳам кучли. Уларда танлов кўп. Бечора Абрамов ўз кўзи билан кўрган ва ишонган футболчиларни олиб борди. Биз нима учун у ёки бу ўйинчини чақирмади деб гапиряпмиз. Фақат ўз қарашларимиздан келиб чиқиб айтяпмиз. Натижа учун Абрамов жавоб беради ва шундан келиб чиқиб ўз танловини қилди. Мураббий ҳам ўзига-ўзи душман эмас. Ўзига ишонган ва натижа кўрсатаман деган ўйинчилар билан борди. Аммо охир-оқибат кучи ва тажрибаси етмади. Фикримча, мураббийни ишдан бўшатган билан вазият бирдан ўзгариб қолмайди. Чунки футболчиларни ёшлигидан тўғри тарбиялаб, миллий терма даражасигача олиб чиқиш лозим. 10-12 йил олдин ўсмирлар ва ёшларимиз жаҳон чемпионатларига чиқиб ўйнаган ва ёмон натижалар кўрсатмаганмиз. 17-18 ёшда ўз тенгқурлари орасидаги кучлилар билан фарқимиз катта эмас. Аммо олимпия ёшига етганда фарқ катталашиб кетади. Мана шунинг негизини қидириш керак. Сабаби нима? Нима учун ёш футболчиларимиз жаҳон чемпионатида кучлиларга қарши тенгма-тенг ўйнайди-ю, 20-23 ёшдаги пайтда улар билан орадаги фарқ катталашиб кетяпти?\nВадим Абрамов ҳақида\n- Вадим Абрамов билан бирга ишламаганман. Унинг иш услуби ҳақида ҳар ким турлича гапиради. Миллий терма жамоа бош мураббийининг ишини муҳокама қилишга ҳаққим йўқ. Аммо битта нарсани биламан: Абрамов терма жамоамиз бош мураббийи сифатида Қатардаги Осиё Кубогида 4-ўринни олган пайтда яхши эди. Ўйин услуби билан мухлисларни стадионга келтирди. Зўр демасак-да, ҳар ҳолда яхши натижа кўрсатди. Бу сафар нимадир сабабларга кўра, натижа кўрсата олмади. Шу сабабли энди ҳаммамиз уни ёмон деб ҳисоблаяпмиз. Бутун айбни мураббийдан қидириш керак эмас деб ҳисоблайман. Тўғри мураббийда ҳам хато бордир. Футбол соҳасида ишлаётган ҳар бир инсон ўзидан айбни қидириши керак. Нима учун ёшларимиз миллий терма жамоа даражасигача етиб келишмаяпти? Шунинг сабабини топиб, ишни тўғриласак, шунда жамоа кучаяди. Биз ҳозир фақатгина балиқни бошини кўряпмиз холос. Яна қайтараман: ўсмирлар ва ёшлар терма жамоаларимиз билан бир неча бор жаҳон чемпионатларига чиқдик ва натижалар яхши бўлди, Осиё чемпиони ҳам бўлдик. Аммо кейин нимага узилиш бўлди? Шундай кетилаверса, қайсидир ёшларимизнинг натижа кўрсатишига кўзим етмаяпти. Ишимизни тўғри йўлга қўйсак, жаҳон чемпионатлари ва Олимпиадаларга чиқа оламиз. Фақат ишлаш тизимини тўғрилаш шарт.\nОдил Аҳмедовнинг терма жамоадаги фаолиятини якунлагани тўғри қарорми?\n- Одил Аҳмедов Ўзбекистон учун катта меҳнат қилди. Уни ёшлигидан, аниқроғи Тошкентда “Титов” номли футбол мактабида ўқиганидан бери биламан. Ўзбек футболи ривожига кўп иш қилди. Терма жамоага ҳам катта кучини сарфлади. Энди у ёш эмас, менимча қарорини тўғри ҳам деб ўйлайман. Бу билан ёшларга ҳам йўл беряпти. Ҳозир 35 ёшни қаршилаяпти, кейин жаҳон чемпионати саралашигача у 39 ёшга бориб қолади. У олдини ўйлаб шундай қарор қабул қилди. Бундай футболчи учун фақат миннатдорчилик билдириш керак. Бу каби ўйинчилар камдан-кам чиқади. У қўлидан келганича меҳнат қилди.\nТерма жамоамизни энди ким бошқариши керак?!\n- Энди тўрт йиллик эмас, саккиз йилга режа тузиб, менталитетимизга мос келадиган хорижлик мураббийларни олиб келган бўлардим. Ўсмирлар, ёшлар, олимпия ва миллий терма жамоаларга хориждан бош мураббийларни олиб келиб, уларнинг ёнига ўзимизнинг маҳаллий мутахассисларни ёрдамчи қилиб, иш ўрганиб, босқичма-босқич ривожлантириш керак деб ўйлайман. Агар менга қолса, Испания футболи методикаси бизга яқинроқ ва шу боис ўша ердан яхши мутахассисларни жалб қилгим келади.\nБитта мисол: Қатар терма жамоаси бош мураббийи – испаниялик Феликс Санчес билан биз ишимизни бирга бошлаганмиз. У Қатар ўсмирлари, мен эса Ўзбекистон ўсмирлар терма жамоасида иш бошлаганмиз. 1996 йилда туғилган футболчиларга устозлик қилардик. Бизни Қатардаги мусобақага чақиришганида ўйинчиларимиз 14 ёшда эди. Санчес ўша ёш тоифасидаги ўйинчиларга мураббий эди. Биз унинг жамоасини адашмасам 3:0 ёки 4:0 га ютганмиз. Ўшанда Санчес “Аспайр” академиясида ҳам ишларди. Уларнинг директори Бора Милутинович эди. Кейин Осиё чемпионати саралашига бордик. Қатар чиқа олмади, биз Осиё чемпионатига чиқдик, чемпион бўлдик ва жаҳон чемпионатига ҳам йўлланмани қўлга киритдик. Улар эса ҳеч қаерга чиқа олишмади, аммо ишлашга имкон беришди. Кейин Санчес ёшлар терма жамоасига ўтди. Аммо ёшлар билан тузукроқ натижа кўрсата олмади. Кейин ўша таркиб билан олимпия терма жамоасида ҳам ишлади. Менимча, Олимпиадага ҳам чиқа олишмади. Сўнг, Санчесга миллий терма жамоани ишониб топширишди. Охир-оқибат Қатар миллий термаси билан Осиё Кубогини ютди.\nКўрдингизми, битта мураббийга неча йил ишлашга имкон беришди?! Ўша жамоанинг асосий негизини 1993 йилдан бошлаб 1996 ва 1997 йилларда туғилган футболчилар ташкил қилишди. Кўп йиллар унга имконият беришди, ўз услубини қўйиши учун. Якунда натижа берди. Миллий терма жамоасидаги аксар ўйинчилари “Аспайр” академиясида таҳсил олган ва у ерда испаниялик мутахассислар ишлашади. Бизда ҳам шундай системани қўлласа ёмон бўлмайди. Аммо бунга ҳам сабр ҳамда вақт керак, - дея фикр билдирди, Нуралиев.\nTo‘g‘ri fikr lekin aynan sen ham poraxo‘rsan esingdami bundan 4 yil oldingi bolalar chempionatida BO‘SM


Болага қачондан ва қанча қулупнай бериш мумкин\nҚулупнай антиоксидантларга бой, организмдан токсинларни ҳайдовчи реза мева ҳисобланади. Унинг таркибидаги шакарни бола ошқозони яхши ҳазм қилади. Шунингдек, мева таркибидаги А, С ва В1 витаминлари кўриш қобилиятини...\nБиз фойдали ва мазали деб билган айрим маҳсулотлар, буни қарангки, болалар организми учун ножўя таъсир кўрсатиши мумкин экан. Диетологлар, айниқса, уч ёшгача бўлган болалар таомномасига жиддий эътибор беришни...\nАқлли болакайлар учун таомнома\nФарзандингиз мактабда аъло баҳоларга ўқиши, яхши ўзлаштириши ва тўғри ривожланиши учун таомномасига алоҳида эътибор қаратишингиз зарур. Қуйидаги маҳсулотлар болалар таомномасига киритилиши шарт ва зарурдир!\nИккинчи тушлик (полдник) керакми?\nМактабгача ёшдаги болалар уч ёшидан бошлаб тўрт марталик овқатланишга ўтади: нонушта, тушлик, иккинчи тушлик ва кечки овқат. Овқатланишлар ораси 3—4 соат бўлиши лозим. Нонушта ва тушлик орасида бундай танаффусни...\nТадқиқотлар болани соатга қараб овқатлантириш шарт эмаслигини кўрсатди. Бола ўзи хоҳлаганида овқатланишига қўйиб бериш етарли, аммо, албатта, кунига 3 марта овқатланишини назорат қилиб туриш керак. Шунингдек,...\nҚиш мавсумида болани тўғри ва фойдали овқатлантириш\nҚиш мaвсумидa бoлa oргaнизми aйниқсa C витaминигa зoр бўлaди. Шундaй экaн бoлaгa C витaминигa бoйитилгaн шaрбaтлaрдaн бeриб туриш кeрaк. C витaмини иммунитeтни кучaйтирaди, мoддa aлмaшинувини яxшилaйди. Ундaн тaшқaри нaъмaтaк дaмлaмaси, смoрoдинa мурaббoси, клюквa вa брусникa шaрбaтлaри витaмин C гa бoй ҳисoблaнaди.


Юриш марафонида минглаб хиваликлар қатнашди ФОТОГАЛЕРЕЯ / Olamsport.com\n04 июл 15:22\nЮриш марафонида минглаб хиваликлар қатнашди ФОТОГАЛЕРЕЯ\nТеглар : МарафонХиваХоразм\nДунёда байрамлар кўп ва ҳар бирининг ўзига хос мазмун ва моҳияти бор.\nБарчаси инсонлар қалбига шукуҳли, қувончли онларни туҳфа этади. Халқаро Олимпия куни ҳам спортсевар халқимиз учун қадрли айём ҳисобланади.\nУшбу сана муносабати билан бугун, 4 июль куни қадимий Хива шаҳрида юриш марафони ташкил этилди.\nШу куни эрталабдан тадбир бўлиб ўтадиган ҳудуд спорт либосидаги инсонлар билан тўлиб тошди.\nУлар орасида 7 ёшли болалардан тортиб, 70 ёшгача бўлган отахон ва онахонлар ҳам бор эди. Ҳаммасининг юзида табассум уфуриб турибди. Уларни муштарак мақсад бирлаштирганди.\nХалқаро Олимпия кунига бағишланган ўзига хос байрам марафонида қатнашиб, спортга хайрихоҳ эканликларини намойиш этишга қаратилганди.\nНиҳоят, белгиланган фурсат келди. Минглаб хиваликлар, касбу коридан, қолаверса, ёшидан қаътий назар юриш марафонини бошлашди. Уларга Хива тумани ҳокими Озод Матёқубов ва Хива шаҳар ҳокими Собиржон Жуманиёзовлар йўлбошчилик қилишди.\n- Халқаро Олимпия кунига бағишланган юриш марафонида қатнашчилар сони кутилганидан ҳам зиёд бўлди, - дейди Хоразм вилояти жисмоний тарбия ва спорт бошқармаси бошлиғи Ш. Мадаминов. - Қувонарлиси шундаки, унда 20 000 нафарга яқин Хива шаҳри ва туманида яшовчи спортсеварлар иштирок этишди. Очиғи, бу бизни ниҳоятда қувонтирди. Бундан кўриниб турибдики, халқимизнинг спортга нисбатан меҳри баланд, уни жуда қадрлайди.\nҚатнашчилар орасида Хиванинг асори-атиқалари ва ёдгорликларини томоша қилишга келган меҳмонларнинг ҳам борлиги хуш кайфият уйғотди.\n- Бир неча кун аввал ушбу мафтункор шаҳарга ташриф буюрганмиз, - дейди самарқандлик Мунира Мамасолиева. - Бугун ушбу тадбир ҳақида эшитиб қолдик. Фарзандларим Жасмина ва Жаҳонгирлар унда қатнашиш нияти борлигини айтишди.\nАввалдан, жисмоний тарбия ва спортга меҳр қўйганимиз боис, фурсатни бой беришни истамадик. Ваҳоланки, бу биз учун эсда қоладиган, файзли лаҳзалардан биридир.\nЎз навбатида марафон иштирокчилари шаҳарнинг “Нуруллабой” истироҳат боғидан “Ичан-қаъла” давлат музей қўриқхонасигача бўлган масофани дилдан суҳбатлар, ўйин-кулгу билан босиб ўтишди. Улар карнай ва сурнайлар садоси остида кутиб олинди.\nТадбирнинг якуний қисми шаҳарнинг тарихий меъморий обидалардан бири “Ота дарвоза” олдида ўтказилди.\nУнда сўзга чиққанлар юртимизда олиб борилаётган изчил ислоҳотлар, хусусан, жисмонан ва маънан соғлом авлодни камол топтириш йўлида амалга оширилаётган ишлар ҳақида тўхталишди. Ўз навбатида юриш марафони қатнашчилари рамзий тарзда Олимпия ўйинлари халқасини ясайди. Албатта, бу лаҳзалар йиғилганларда катта таассуротлар қолдирди.\nБайрам тадбири мусиқий дастур билан давом этди. Таъкидлаш жоизки, ушбу тадбирни кенг қамровли ёритиш учун Ўзбекистон миллий телерадиокомпаниясининг кўплаб телеканаллари, Хоразм вилоят телевидениеси, шунингдек, “S-Ikbol” ва “8 TV” хусусий телеканаллари ҳамда бошқа оммавий ахборот воситалари ходимлари фаолият юритишди. Муболаға эмас, бу спорт тадбирига бўлган қизиқиш, унинг нуфузидан дарак беради.\nИкром ХУДОЙБЕРГАНОВ, Хива шаҳридан\nУрганчда “Ҳоким ва ёшлар учрашуви” чоғида спортчиларга совғалар улашилди 0


Тошкент шаҳри чегараларини ўзгартириш қайта кўриб чиқилади | KITAB.UZ\nТошкент шаҳри ва Тошкент вилоятининг чегарадош туманлари ҳудудларини ўзгартириш лойиҳаси қайта кўриб чиқилади. Бу ҳақда «Газета.uz»нинг Ўзбекистон ҳукумати ва пойтахт ҳокимлигидаги ахборот манбалари маълум қилди.\nАввалроқ президент матбуот хизмати аҳолига қулайлик яратиш мақсадида Тошкент шаҳридан Тошкент вилоятига 1010 гектар, вилоятдан пойтахтга 10196 гектар ер майдони ўтказилиши режалаштирилаётгани ҳақида хабар берган эди.\nҚурилиш вазири Ботир Зокиров пойтахтнинг Сергели, Чилонзор ва Учтепа туманларидан бир қисми, шунингдек, Мирзо Улуғбек тумани таркибидаги Улуғбек шаҳарчасини Тошкент вилояти ҳудудига ўтказиш таклиф этилаётганини маълум қилди.\nТошкентнинг ҳудудлари ўзгариши мўлжалланаётган маҳаллалари аҳолиси ушбу таклифга қарши чиқди. Аввалроқ, Учтепа тумани ва Улуғбек шаҳарчаси аҳолиси норозилик билдираётгани ҳақида маълум қилинган эди. Учтепа ва Сергели туманларида аҳоли кўчага йиғилиб, мутасаддилардан изоҳ талаб қилишди.\nСергели туманидаги гул бозори яқинида йиғилган аҳоли. Фото: Telegram.\nУчтепа тумани ҳокими Фарҳод Абдуллаев аҳоли билан учрашувда шаҳар чегараларини ўзгартириш таклифи ҳали лойиҳа эканини таъкидлаб, ушбу масалани Тошкент ҳокими Жаҳонгир Ортиқхўжаев билан муҳокама қилишга ваъда берди.\n11 август куни пойтахт ҳокими билан бўлиб ўтган учрашувда иштирок этган «Ўрикзор» маҳалла фуқаролар йиғини раиси аҳолига видеомурожаатида «ҳудуднинг бир метри ҳам Зангиота туманига ўтмайди», деди. «Газета.uz» мухбирига берган интервьюсида у буни тасдиқлади ва лойиҳа кечиктирилганини айтди.\nНашрнинг пойтахт маъмурияти ва ҳукуматдаги манбалари лойиҳа қайта кўриб чиқилишини тасдиқлади, аммо қачон амалга ошиши ва қандай ўзгаришлар бўлиши ҳозирча номаълум.\nҚурилиш вазирлигининг билдиришича, ўзгартириш лойиҳаси Тошкент ҳокимлиги томонидан тайёрланган. Пойтахт маъмуриятидан расмий изоҳ олишнинг иложи бўлмади.