ҚОЗОН – РИЗҚ-РЎЗ ВА ВА ҚУТ-БАРАКА РАМЗИ - UzTV New York, Inc.\nҚОЗОН – РИЗҚ-РЎЗ ВА ВА ҚУТ-БАРАКА РАМЗИ\n06/19/2012 | Filed under: UZ TV NEWS | Posted by: "Uzbekny" muxbiri\nЎзбекларда оила ризқ-рўзи рамзи энг асосий уй-рўзғор буюмларидан бири ҳисобланган қозонсиз хонадонни топиш жуда қийин албатта. Ўзбек тилининг изоҳли луғатида қайд этилганидек, “қозон турли таомлар пишириш тайёрлаш ва сув иситиш учун чўяндан қуйиб тайёрланадиган рўзғор буюми”. Қозон шакли ва ҳажмига қараб “декча” (кичик қозон, қозонча), “маърака қозон”, “дошқозон”, “ош қозон”, “маҳалла-гузар қозони”, “кир қозон” каби турларга бўлиш мумкин. Қозон асосан, чўян, шунингдек, мис, алюмин ва қайнатиш ва бошқа мақсадларда фойдаланилади. Қозоннинг қопқоғи метал ва ёғочдан бўлган.\nЎзбекистоннинг йирик шаҳарларидаги (Тошкент, Самарқанд, Бухоро, Хива, Қарши, Шахрисабз, Китоб) қозончи, қозон қуювчи дегрез усталар чўяндан қозон ясаш билан шуғулланишган. Ўзлари асосан шаҳарнинг алоҳида дегрез маҳалла-гузарида қўни-қўшни бўлишиб, биргаликда истиқомат қилишган.\nХалқимиз ўртасида қозон ва у билан боғлиқ кўплаб ибора ва нақллар мавжуд: ”Қозонда бўлса, чўмичга чиқади”, “Ёпиғлиқ қозон ёпиғли қолсин”, “Қозончининг эрки бор, қандай қулоқ чиқарса”, “Қозон ўғирлаган қутулди, чўмич ўғирлаган тутилди”, “Қозон олсанг қоқиб ол, хотин олсанг боқиб ол”, “Яхши келса ҳутни кўр, қозон тўла сутни кўр”, “Қозон ҳам мой, чўмич ҳам мой”, “Қозони бошқанинг қайғуси бошқа”, “Қалин қозон қайнамас, қайнаса ҳам совимас” ва ҳ. к. Кундалик ҳаётда кўпинча “қозон осиш”, “қозон қайнатиш”, “қозонни сувга ташлаш”, “қозонни илиш”, “қозонни тўнтариш” каби иборалар ҳам қўлланилади.\nАрхеологик изланишларга кўра қадимги Ўзбекистонда аждодларимиз сопол, тош (мармар), бронза қозонлардан фойдаланган. ХХ асрнинг 30-йиллари охирида Катта Фарғона канали қазилган милоддан аввалги 1- минг йилликнинг охирига мансуб бронза қозони топилган. Наманган вилояти ўлкашунослик музейида Ахсикатдан топилган милоднинг V-VI асрларига оид сопол қозон сақланмоқда. Шахрисабз шаҳридаги Амир Темур номидаги моддий маданият тарихи музейи кўргазмасида милоддан аввалги III-II асрларга оид сопол қозон жойлашган.\nДегрез – форсча – “қозон қуймоқ” “қозон қуювчи”, умуман чўяндан турли буюмлар қуювчи уста деган маънони билдиради. Ўзбекистонда қадимдан дегрезлар (чўянгарлар) – чўянни эритиб, ундан қозон ва бошқа уй-рўзғор буюмлари ясашган. Россия босқинидан сўнг дегрезлик маҳсулотларининг кўплаб олиб келиниши натижасида бу касб сустлашди. ХХ асрда эса оғир саноатнинг ривожланиши туфайли дегрезлик касби анча барҳам топди.\nҚадимги афсоналарга кўра скифларнинг улкан қозони бўлган. Буюк муаррих Геродотнинг “Тарих” асарида шундай лавҳа келтирилган: ”Бу баҳайбат мис қозон скиф хоқони Аррианнинг фармонига кўра ясалган эмиш. У ўз фуқораларини сонини билиш мақсадида ҳар ким биттадан камон ўқларининг учини олиб келишларини буюрибди. Ҳаш-паш дегунча сарой майдонида камон ўқларининг учлари тоғ бўлиб уюлибди. Ҳоқон бу ўқларининг барини эритиб, каттароқ қозон пайдо бўлган экан. Бу қозонни муққадас билишган ҳамда унда фақат муқаддас маросимлар чоғидагина махсус таомлар тайёрлашган экан.\nУлкан мис қозонлар қадимги саклар учун ҳам муқаддас саналганлигини, тангрилар шарафига бағишлаб ўтказилган қурбонлик марасимларида ана шундай қозонларда махсус таомлар пиширилган. Наврўзни шодиёна сифатида тантана қилган саклар йилбоши куни таом пиширадиган улкан қозонларни серҳосиллик тимсоли деб ишониишган. Бундай қозонларда пишган улкан сумалак тановул қилган кишига йил бўйи одам қут-барака ҳамроҳ бўлади, деб ишонишган. Аждодларимиз баҳорги ва кузги тенг кунлик нишонланадиган байрамларда катта қозонларда қуёш шарафига қурбонлик қилган от гўштини пиширган ва бу таомни биргаликда истеъмол қилишган. Бу удум эл-юрт фаравонлиги, тўкин-сочинлигини таъминлайди, деб билишган.\nТарихий манбаларда Соҳибқирон Амир Темур нуфузли қавмларнинг оқсоқолларини йиғиб, доим Наврўз байрам арафасида пайконлардан (найзага қадаладиган махсус уч) қозонлар қуйдирганлиги қайд этилган. Бу қозонларда асосан сумалак ва ҳалим пиширилган.\nСоҳибқирон Амир Темур ва темурийлар даврида барча қавмлар Наврўзни шод-хуррамлик билан ўтказишган. Тантаналар Самарқандда унинг атрофидаги Конигилда, Кўҳак тепалигида, Кешдаги Оқсарой, Бухородаги Баҳоуддин Нақшбанд мақбараси атрофларида уюштирилиб, “қозон тўлди” маросими таомлари Соҳибқирон ясаттирган қозонларда пиширилган.\nАмир Темур Амир Ҳусайн устидан ғалаба қозонган 1370 йилнинг баҳорида улус бошлиқлари: Амир Шайх Муҳаммад, Баён Сулдуз, Амир Кайхусрав, Ҳутталоний, Амир Ўлжайту Апарди, Муъаййиддин Арлот, Амир Довуд Дуғлат, Амир Сари Буға Жалойир, Амир Жаку Барлос ва Зинда Чашм Апардий ва Муҳаммад Бадахшон Шоҳий Ҳусайн Баҳодир, дин ҳомийси Саййид Барака, Термиз шайхларидан ака-ука Абу Маолий Али Акбар ва бошқа амирларни тўплаган.\nТуркий қавмлар одатига кўра сипоҳийлардан биттадан пайкон йиғиб эритилган ва қозон қуйилган. 1370 йил баҳорида Балхда ясатилган қозондан ҳар йили Наврўз айёмида “қозон тўлди” маросимида фойдаланилган. Ушбу ҳашаматли қозон бирдамлик, якдидлик ва уюшқоқлик рамзи ҳисобланган.\nСоҳибқирон 1435 йилда ҳозирги Туркистон шаҳри (собиқ Ясси қишлоғи) да машҳур шайх Ҳожа Яҳмад Яссавий (XI аср — 1166) қабрига маҳобатли мажмуа қуришга фармон берган ва мақбара ёнига қирқ улкан назир-ниёз дошқозони қуйдирган. Мазкур дошқозонни уста Абдулазиз ибн Шарофуддин ал-Табризий ясаган бўлиб, оғирлиги 2 тоннага, бўйи167 смга, эни247 смга тенгдир. Ушбу қозон 600 челак сув сиғимига эгадир. Ушбу дошқозон жамоатхона ўртасига ўрнатилган. Илгари қозонга қанд қўшилган сув тўлдирилиб, масжид хизматкорлари жума номозидан сўнг шифобахш ва табаррук обиҳаёт сифатида жамоага тарқатилган.\nДошқозон 6 та чироғдон ва эшик тутқичини ясашда турли хил маъдан; олтин, кумуш, қизил мис, руҳ, қўрғошин ва бронза ишлатилган. Бундан ташқари, узум барги шаклида 10 та катта ҳамда 30 та чўзинчоқ кичик қулоқ ясалган. Шу боисдан дошқозон 40 қулоқ қозон деб ҳам юритилган.\nҚозон гардишидан пастда нақш шаклида уч қатор ёзув битилган бўлиб, юқорида: “дошқозон сув қуйиш учун ясалган.Темурдан маҳаботли мақбарага совға деган ёзувлар битилган. Ўрта қатор эса: Бандаи мўминни парвадигорнинг ўзи ёрлақасин. Ёзувлари ва қозон ясалган жой ҳамда устанинг исми-шарифи битилган. Энг сўнггида “Қозонни 801 (ҳижрий) Амир Темурнинг буйруғи билан Аллоҳ-таолоннинг ҳалол қули моҳир уста Абдул Азиз ясади” — дейилган ёзув мавжуд. Бу масканда ҳафтада икки марта камбағалларга ва мусофирларга халим тортилган.\nАмир Темур ташаббуси ва буйруғи билан ясалган ушбу улкан дошқозон 1935 йилда Ленинград (ҳозирги Санк Петрбург шаҳри) да ўтказилган Эрон ҳунармандчилиги ва археология ишларга бағишланган учинчи халқаро анжуманга ҳукумат қарори билан вақтинча олиб кетилиб, Давлат Эрмитажининг қуйи қаватида жойлаштирилган эди. Қозоқ зиёлиларининг жонбозликлари туфайли улкан дошқозон 1989 йил (9 сентябр) Туркистон шаҳрига қайтариб келтирилди.\nБулоқ каби жўшиб турсин, деган у ўйда Темурхон,\nҚирқ қулоқ дошқозонни халққа ҳадя этибди.\nСанъатингга ҳам сеҳрингга офарин!-деб авом халқ,\nШарбат сувдан тортганлар муродига етибди,\nМурод истаб олам кезган ой юзлигинг мубарок!\nТуркий халқлар, жумладан ўзбеклар қозон (ноябрь) ойида –чорвадорлар ёз ойларида қаттиқ сут, пишлоқ, сарёғ каби чорвачилик маҳсулотларини тановул қилишиб, бутун ёз давомида қозон осишмаган. Ноябрь ойида эса буқа, сўқим сўйилгач қозон осилиб, шу баҳорида меҳмондорчилик қилинган. Шу сабабли ноябрь ойи “қозон” атамаси билан юритилган. Шунингдек қозоқ ва қирғизларда қозон ойи 27-28 кун, яъни октябрнинг яримигача давом этган, кишилар сутли овқатдан гўштли овқатга ўтишган.\nXIX асрнинг охири XX асрининг бошларида Ўзбекистоннинг турли минтақаларида, жумладан Қашқадарё воҳасида “қозон”атамаси (“бир қозон катта қозон”) катта оилага нисбатидан ҳам ишлатилган ва ифодалаган. Чунки катта оиланинг барча аъзолари бир қозон (“чон (жон) қозон”) дан овқатланишган (“Бирқозондан ош еган”).\nҚозон билан боғлиқ турли эътиқод ва удумларнинг илдизлари олис даврларга бориб тақалади. Масалан, экинзор, боғзор, қовун, тарвуз пайкалларидаги ҳосилга кўз тегмасин деган мақсадда тескари тарзда қўйилган офтобага қозонкуя суртилган. Азадор хонадонда уч кунгача қозон тўнтариб қўйилган. Майитни ювишда ўлимлик сақлаб қўйилган қозонда сув иситилган. Агар махсус қозон олиб қўйилмаган бўлса, хонадондаги кир ювишда ишлатиладиган қозондан фойдаланилган. Ушбу қозон қартон (қозонни обдон тозалаб ювиш, қиздириш ёки қуйдириб олиш) қилингандан кейин хўжаликда қайтадан фойдаланиш мумкин бўлган.\nМайитни ювиш учун янги қозонда сув иситилгандан сўнг қозон тўнтариб қўйилган ва озгина кул сепилган. Чунки кул енгиллик келтиради, деган тасаввур халқимиз орасида сақланиб қолган. Баъзан мушкуллар осон бўлсин, деб қозон қулоқларига пахта силаб, чироқ ҳам ёқилган. Жанубий Ўзбекистонда бошқа ўлим бўлмасин, бундан кейин ёриғ бўлсин, деган мақсадда учта кесак қўйиб тўнтарилган қозонга ун ҳам сепиб қўйилган.\nҚозоннинг тоза ва покизалигига ҳам катта эътибор берилган. Қозон ўчоқдан олинган заҳоти махсус қопқоқ устига қўйилган ва “шайтон ялаб кетмасин”, деб оғзига қопқоқ бостириб қўйилган. Таом пиширилган қозон ювиб қўйилган ва “ювилган қозон” доимо тилайди”, деган тасаввур мавжуд бўлган. Қозонда паррандаларга овқат ёки дон берилса, хонадондан қут-барака кўтарилади, деб ишонилган. Янги келин ҳар хил бало қазолардан сақлансин деб, чимилдиқнинг бурчагига қозон қўйилган.\nОдатда бирор маросим тугаганда қозон тозалаб ювилади ва озода жойда тўй ўтган хонадонда ёки тўп (тўпори масжидида) сақланади. Ошпаз қозон бошига келмасдан олдин таҳорат (ғусл қилиши) шарт ҳисобланган. Узатиладиган қиз сепига кичик қозон қўшилган. Ота хонадонидан рўзғори ажралиб чиқаётган уйга ҳам қозон берилган. Қозонда димлаб пиширилган гўшт — қозон кабоб, қозонда тайёрланган таом эса “қозонкабо” деб ҳам номланган.\nХалқимизда қозон билан боғлиқ даволаш амаллари ҳам бажарилган. Масалан, гўдак баданига яра тошса қозонкуя билан эмланган. Чақалоқ олиб юрилганда учинмаслиги учун пешонасига қозон куя суртилган. Эмизикли она сут безлари учига рапида ёки сарпиш билан, аввало қозоннинг тўрт қулоғига, кейин ерга ва сўнгра онага уриб эмланган. Қўрққан кишига ҳам дарҳол қозон куя ичирилган. Баданнинг лат еган жойга ҳам қозон куя суртилган. Ой тутилса ёки зилзила пайтида қозон капкир билан уриб чалинган.\nОдатда ҳут ойининг охирларга келиб, яъни 20 мартдан 21 мартга ўтар кечаси оила даврасида “қозон тўлди” маросими уюштирилган. Бунда ҳар бир оила ўз имкониятига қараб бирор бир қозонга таом пиширган ва қозон тўла бўлишига алоҳида эътибор берилган. Бу маросим оилавий удум бўйича ҳар бир оила таом тайёрлаб, аждодлар ҳаққига ис чиқарилган. Шу “ис” ёғи билан ерни шудгорлашга қўшиладиган ҳўкизларни шохи мойланган “(шохмойлар)”. Бу маросимда пиширилган таомлар бўғирсоқ ва сомсалар қўни-қўшниларга ҳам тарқатилган. Барча идишлар сувга тўлдирилган қуйилган. Шу тун мобайнида ҳалим (халиса) сумалак ҳам пиширилган эрталаб маърака қозонда пишган таомлар жамоага тарқатилган.\n“Қозон тўлди” куни махсус қозонлар ун ва буғдойга тўлдирилиб қўйилган. Етти хил таом пиширилган. Бу маросимлардан сўнг экин экиш мавсуми бошланган.\nТарихий маълумотларга қараганда, аждодларимиз турли маросимларда фойдаланиб, эъзозлаган катта қозонлар ниҳоятда муқаддас ҳисобланган. Чунки кенг миқёсдаги оммавий маросимлардаги дош қозонларда тайёрланган таомлар эл-юртни бирлаштиришга ва ҳамиша яхшиликка хизмат қилган.\nҲар бир тўп, маҳаллалар ҳар бир қишлоқнинг тўй-маъракаларида, оммавий сайилларида таом тайёрлайдиган махсус қозонлари бўлиб уларда сумалак, ҳалим (халиса), ёрма ва бошқа таом пиширилган. Бу қозонлар доимо эмас, балки алоҳида муродбахш кунларда тантанали байрам маросимларида ишлатилганлиги учун ҳам муқаддас ҳисобланган. Бир қозондан овқат тановул қилганлар яқин қариндошдек бўлиб кетишган қозон тўлиши бу мўл ҳосил тимсоли, қут-барака рамзи ҳисобланган Қозон тўлса эл-юрт тинч бўлади, қут-барака аримайди. Аждодларимиз “қиш кетди кўклам келди. Қозон тўлди, энди яхши кунларга етишдик, серобликка чиқдик”, деб шукроналик қилганлар.\nХуллас “қозон тўлди” маросимида аждодлармизнинг табиатдан мўл-ҳосил, тани-сиҳатлик, эл-юртга тинчлик, қут-барака тилаш мақсади ётади. Ҳар йили жамоанинг муқаддас маросимларида баҳор, яъни йил даракчиси сифатида ёғоч идишда арпа дони ўстирилган. Дастурхоннинг қоқ ўртасига қўйилган. Байрам арафасида етти хил дон (буғдой, арпа, нўхат, жўхори, гуруч, мош, ловия) дан гўжа тайёрланган. Дарвишона маросимидаги ёрма асосан дошқозонларда пиширилган.\nХалқимизнинг эъзозли удумларидан бири саналган Қашқадарё воҳасидаги “қора қозон” удуми ниҳоятда кулгули ҳисобланади. “Қора қозон” ўзбекларда ўтмишда бир отадан тарқалган бўлса, қариндош оилалар гуруҳи ҳисобланиб, қишлоқда алоҳида тўп (тўпори) тўдани ташкил этган. Катта-кичиклигига қараб ҳар бир қишлоқда 5-6 ёки ундан зиёд тўпори ёки қозон аъзолари гуруҳи бир-бирларига қўни-қўшни бўлишиб, истиқомат қилишган.\nОдатда қора қозон аъзолари ота насаби бўйича белгиланган. Она томон қора қозон ҳисобланмасдан, улар тўй-маъракаларда иккинчи даражали юмушларни бажаришган. Ота томонидан қора қозон аъзоларига тўй маъракалардаги масъул топшириқлар (меҳмон кутилса) совғалар улашиш, тўй омборхонаси (шарбатхона) мутасаддилаш) қозон бошида таомлар сузиш, тарқатиш гўшт тақсимлаш ва ҳ.к. юклатилган. Бу юмушларни улар сидқидилдан уддалашга интилишган. Халқимизда “Қариндошим қора қозоним, уруғим унли чуволим” (чувол капкирим) деб бежизга айтилмаган.\nБир қора қозон аъзолар ўзларининг катта ва кичик қозонига, бошқа турли зарур жиҳозларига эга бўлиб, тўй қора қозон-тўп оқсоқоли раҳбарлигида ҳамжиҳатликда тақсимланган. Ҳар бир қора қозон аъзолари биргаликда ўзаро маблағ тўпланган ва биргаликда қозон (дошқозон ёки маърака қозон) ва кичик қозон ясаттиришган. Бу қозонларни тўпор масжидида сақланган. Баъзан ўзига тўқ саҳоватли кишилар ҳиммат кўрсатишиб, савоб учун ўз маблағлари ҳисобидан маърака қозонини қариндошларига қозонларига сотиб олиб ҳам беришган.\nОдатда тўпор яшаган мавжудот марказида қора қозонларнинг турли тадбирларини, масалан, Наврўз тантаналари дарвишона, худойи каби маросимларни ўтказилган. Жамоа аъзолари тўй маросимларида ўзларига топширилган ўтин ғамлаш (ўтирганлари), дастурхон тузатиш, турли таомлар тарқатиш, меҳмонларни кутиб олиш ва кузатиш (“қўноқ бериш”) каби юмушларни ҳам биргаликда сидқидилдан бажаришган. Одатда тўйдан бир неча кун олдин “ўтин ҳашари йиғиш“ тадбирлари ўтказилган. Агар бу тадбирларда ота қатнаша олмаса-да, оиланинг албатта иштирок этиши шарт бўлган.\nҚора қозонлар қариндошлари қозондан, умуман тўй-тантана маросимларида маълум улушини бўлган. Узрли сабабларга кўра (кўпинча азадор, бемор бўлса) тўйларга чиқиша олмаган қора қозон аъзосининг хонадонига улуши (хаққи) бериб юборилган. Шунингдек, тўпор аъзолари хўжалик ҳаёти билан боғланган табиат талаб юмушларни (деҳқончилик, чорвачилик, ҳунармандчилик соҳалари ҳашар-кўмак, ҳайдор ҳ.к.) ҳамкорликда уддалашган (“қўл солишиш”).\nҚишлоқда оиланинг умумий қабристонида ҳар қайси қора қозонларининг-тўп аъзоларининг кўмилиш жойи-хилхонаси алоҳида ажралиб турган. Қора қозонга кирган кишилар ўртасида ўзига хос бошқа турли ички тартиб-қоидалар ҳам мавжуд бўлган тўпорнинг барча аъзолари сўзсиз бўйсунишган.\nХалқимизда “Қозони бор овқат пиширар“ ибораси бежизга айтилмаган. Тартиб-интизомни бузганлар ҳатто қозон удумидан чиқарилган. Турли сабабларга кўра қора қозон аъзоларидан айрим анъаналари ажралиб чиқиб, қозонини алоҳида қилган ҳолатлар ҳам содир бўлган. Бошқа бир миллий маросимларида қозон бошига бошқа тўпори қора қозондан ёки бошқа бир қозондан бирон қариндош киши ўтирганда низолар чиқиб, ўзаро жанжал хам келиб чиққан.\nКасби туманидаги Қипчоқ қишлоғи қарияларининг маълумотича, 1915 йилларда мазкур қишлоқда. Тўпор-(тўпор) даги суннат тўйи пайтида ош қозони тепасига ўтирган кишининг қўшни она қариндош Қипчоқ тўп (тўпор) лик киши ўзаро жанжаллар пайтида қозонга жиддий зиён етказади. Шу боисдан ўшандан буён 100-йилдан кўпроқ вақт ўтган бўлсада, қишлоқ аҳли бу кишининг қариндошларини киноя билан “қозон синдирганнинг авлодлари” деб таъна қилишади.\n“Қора қозон” удумининг бошқа бир кўринишлари Зарафшон водийси (Самарқанд вилоят) да “қозон шериги” ҳар доим учрайди. Шунингдек, халқимизда “Қозонга яқин юрсанг, қораси юқар” деган мақол ҳам мавжуд. Бу мақсадда ҳамиша ёндашмаслик, улар касофатидан бирор фалокат бўлиши тайинлиги ҳамиша мужассамдир.\nХуллас, халқимиз кундалик турмушида асрлар оша сақланиб келган эзгуликка йўғрилган удум тобора ризқ-рўз ва қут-барака рамзи ҳисобланган қозон билан бошқа турли эътиқодлар жамоани уюштиришда, бунёдкор ишларга сафарбар етишган ўзаро баҳамжиҳат, тинч-тотув яшашда, яхши-ёмон кунларида қариндошларига елкадош камарбаста бўлиши ва бир ёқадан бош чиқариб самарали фаолият юритишда миллий қадрият сифатида ҳозирги даврда ҳам ниҳоятда шарт эканлиги шак-шубҳасиздир.


Яна қуёш электр станциялари ҳақидаги муждалар бошланди » Sangzor.uz - Жиззах янгиликлар портали\nSangzor.uz - биз сизга яқинмиз! » Breaking news » Яна қуёш электр станциялари ҳақидаги муждалар бошланди\nBreaking news / Жамият / Жиззах янгиликлари\nЭслатиб ўтамиз, Ўзбекистонда қуёш электр станцияси қуриш ҳақидаги янгиликлар тез-тез янграб туради. Самарқандда Марказий Осиёдаги илк фотоэлектр станциясининг қурилиши 2014 йилда (!) катта шов-шувлар билан эълон қилинган эди. Бироқ қурилиш 2018 йилга келиб негадир тўхтатилди.\nКейинчалик шундай станция Навоийда қурилиши керак эди.\nСурхондарё вилояти Шеробод туманида ҳам шу йилнинг 1 февраль куни фотоэлектр (қуёш) станциясини қуриш бўйича биринчи пилот лойиҳаси бошлангани эълон қилинганди.\nҚолаверса, энергетика вазирлиги яқинда Ўзбекистон ўн йил давомида умумий қуввати 5000 МВт бўлган фотоэлектрик (қуёш) электр станцияларини (ҚЭС) қуриш ҳақида катта ваъда бериб юборди.


Кореяга ишга борган ўзбекистонликлардан бирида коронавирус аниқланган – Миграция агентлиги\nЮқтирганлар 49761 киши\nСоғайганлар 46092 киши\nВафот этганлар 415 киши\nКорея Республикасининг Квангянг шаҳрида 34 ёшли Ўзбекистон фуқаросида янги турдаги коронавирус инфекциясини юқтириш ҳолати аниқланган. Ташқи меҳнат миграцияси агентлиги хабар бермоқда.\n«2018 йилдан буён Квангянг шаҳридаги «Doowon Corporation» корхонасида ишлаб келган ҳамюртимиз меҳнат таътили вақтида Ўзбекистонга келиб, жорий йилнинг 6 июль куни чартер рейс орқали Корея Республикасига учиб кетган эди.\nЖорий йилнинг 7 июль куни Инчхон халқаро аэропортига учиб борган ҳамюртимиз тест топшириш учун аэропортдан тиббиёт марказига, шундан сўнг ўзини ўзи изоляция қилиш манзилига борган.\nТашқи меҳнат миграцияси агентлигининг Квангжу шаҳридаги ваколатхонаси ва Квангянг шаҳрининг Соғлиқни сақлаш бошқармаси назоратида бўлган Ўзбекистон фуқароси шифохонага ётқизилган. Даволанишнинг тахминий даври 10-14 кунни ташкил этади», дейилади агентлик расмий хабарида.\nКорея Республикасидан таътилга келган 105 нафар ўзбекистонлик учта гуруҳга бўлинган ҳолда чартер рейс орқали ўзлари ишлаётган мамлакатга жўнаб кетишган эди. Корея Республикасидаги эпидемиологик вазият туфайли ишчи визасига эга фуқароларнинг мамлакатга кириб боришида чекловлар ўрнатилган бўлиб, ҳар бир чартер рейсда йўловчилар сони 60 нафардан ошмаслиги белгиланган.\nЎзбекистонликлар Кореяда ўзи ёки иш берувчиси ҳисобидан 14 кунлик мажбурий карантин муддатини ўташади. Шунингдек, Корея Республикасига ишга кетишдан олдин Ўзбекистонда белгиланган тиббий кўрикдан ўтишлари лозим.\nЖанубий Кореянинг Инсон ресурсларини ривожлантириш хизмати томонидан фуқаронинг розилик битимида кўрсатилган ўзини-ўзи яккалаш жойи ўрганилади. Ўрганиш натижасига кўра, фуқаролар томонидан ўзини-ўзи яккалаш жойи карантин қоидаларига тўғри келган тақдирда, уларга Корея Республикасига кириш учун рухсат берилади.\nМаълумот учун, айни пайтда 14 мингдан ортиқ ўзбекистонлик Корея Республикасида ишламоқда.\n14:33 / 19.08.2020\n«Кореяга ишга жўнатишни ташкил этиш бўйича тегишли ташкилотлар билан музокаралар олиб борилмоқда» – Ташқи меҳнат миграцияси агентлиги\nТашқи меҳнат миграцияси агентлиги Кореяда ишлаётган Ўзбекистон фуқароларини огоҳлантирди\n11:28 / 22.07.2020\nТашқи меҳнат миграцияси агентлиги бошлиғи ишдан кетди, унинг ўрнига янги раҳбар тайинланди


Планшетга “боғланган” болалар – "Тасвир" нашриёт уйи\nПланшетга “боғланган” болалар\nКичкинтойнинг жажжи бармоқлари билан худди катталардай смартфонни босиши меҳрни товлантириб юборади. Аммо уни қўлидан туширмаслиги хавотирга солади.\nБугунги кунда болалар йўргакдан чиқмасиданоқ ота-онасининг смартфонлари ва планшетларига қўл чўзишади. Шунчаки қўлларида ушламай, ёқишни ҳам, ўчиришни ҳам билишади. Уларнинг зеҳнли бўлиб ўсишлари яхши, албатта. Ҳозирги кунда янги технологиялар тилини билиш жуда муҳим. Аммо бунинг бошқа томони ҳам бор. Руҳшунослар ва педиатрлар гаджетларга ҳаддан ташқари қизиқишнинг салбий оқибатларга олиб келиши мумкинлиги ҳақида огоҳлантиришади. Ривожланиш ва хавфсизлик ўртасидаги меъёрни қандай аниқлаш мумкин?\nҲамма нарсанинг ўз вақтида бўлгани яхши\nБолада тобелик ривожланмаслиги учун, авваламбор, унинг ёшини эътиборга олган ҳолда, у гаджетлар билан ўтказиши мумкин бўлган вақтнинг давомийлигини аниқлаш зарур.\n3 ёшгача болаларннг ҳаётида гаджетларнинг умуман бўлмагани маъқул. Тўғри, болани планшетга умуман яқинлаштирмасликнинг ҳар доим ҳам иложиси бўлавермайди. Шу сабаб унинг соғлиғига зарар етмаслиги учун 15 дақиқа билан чекланинг. Бу ёшда жисмонан ва руҳан тўлиқ ривожланиши учун болалар атроф-олам билан ушлаб кўриш, эшитиш, кўриш орқали танишишлари лозим.\nКичкинтойнинг “экранли ҳаёти” – бу сезиш спектрининг кичик кўз билан кўриладиган қисми бўлиб, болани беҳаракат вақт ўтказиши ҳисобланади. Бола планшет билан ўтиришга ўрганмай, баркамол ривожланиши учун у билан кўпроқ шуғулланинг, очиқ ҳавода ўйналадиган ва билим берадиган ўйинларни бирга ўйнанг. Китоблар ўқиб беринг, биргаликда расм чизинг, ясанг, сайр қилинг.\n3 ёшдан 6 ёшгача: кунига 30-45 дақиқа. Бола компьютер ўйинлари билан танишган заҳоти, улар уни шу қадар ўзига тортадики, бошқа нарсаларнинг унга қизиғи қолмайди. Болалар ёрқин виртуал оламга шўнғиб, ҳеч кимга қўшилмай, реал ҳаётни унутишади. Бироқ болани ўйинлардан бутунлай чеклашнинг хожати йўқ. Унга хотира, мантиқий фикрлашни ривожлантирувчи, ўқишни ўргатувчи илова ва ўйинларни ўрнатиб беринг. Улардан қандай фойдалнишни кўрсатинг. Бу ўйинлар уни мактабга тайёрлашга ёрдам беради.\n7-11 ёш: кунига 45-60 дақиқа. Интернетдан фойдаланиш ва компьютер ўйинларига рухсат беришдан олдин фарзандингиз билан келишиб, бу ишни “ота-она назорати” функцияси билан амалга оширинг. (Ижтимоий тармоқларга киришига рухсат беришга ҳали эрта). Интернетда фойдали маълумотлардан ташқари, хавфли маълумотларнинг ҳам кўплигини, улардан эҳтиёт бўлиш кераклигини тушунтиринг. Боланинг Тармоқда нима билан шуғулланганидан хабардор бўлиш учун браузернинг сайтларга кириш тарихини кўриб чиқинг. Бу билан сиз фарзандингиз олаётган маълумотларнинг сифатини назорат қилиш билан бирга унинг қизиқишлари билан ҳам танишасиз.\n12 ёшдан катта: кунига 1-1,5 соат. Ўсмирлар Интернетдан фойдаланиши, ижтимоий тармоқларда мулоқот қилиши керак. Бу ёшдаги ўсмирни Тармоқда назорат қилиш қийин, аммо шундай бўлса-да, доимо кўз-қулоқ булинг, қандай суратларни қўйиш мумкин эмаслиги ва бунинг сабабини тушунтиринг. Ундан виртуал ҳаёт ҳақида сўранг, танқид қилманг, аксинча йўналтиришга ҳаракат қилинг. Маълумот қидиришда ёки гаджетдан фойдаланишда ёрдам беришини сўранг. Бу унинг ўзига бўлган баҳосини оширади ва муносабатларингизни мустаҳкамлайди.\nБолани гаджетлардан қандай узоқлаштириш керак?\nТақиқламанг, ўхшаш вариантларни таклиф қилинг. Боланинг атрофидаги гаджетларга бўлган қизиқиши ўз-ўзидан ўтиб кетмайди. Тўғридан-тўғри тақиқлашлар натижасида бу қизиқиш янада тез ортиб бораверади. Шунинг учун боланинг диққатини қизиқарлироқ машғулотларга – спорт билан шуғулланиш, ўйинлар, оилавий сайрларга қаратишга ҳаракат қилинг. Унинг реал ҳаёти қанчалар мазмунли бўлса, виртуал ҳаёт уни шунча кам қизиқтиради.\nАгар ота-оналарнинг ўзлари экрандан узоқлашолмай, телефонлари қўлдан тушмас экан, боладан нимани кутиш мумкин. Бола учун қоидаларни белгилар экансиз, уларга ўзингиз ҳам риоя қилинг. Фарзандингизга овқатланаётганда планшетга қарашни тақиқладингизми, демак, бу сиз учун ҳам мумкин эмас. Дастурхон атрофида фақат оила аъзолари йиғилишини анъанага айлантиринг. Ҳеч қандай гаджетларга ўрин йўқ!


Тариф режалар | АгроОлам.Uz\nБош саҳифа Тариф режалар\nТизимнинг ишлашини бепул синаб кўринг!\n3-кун давомида синовдан ўтқазиб кўринг\nAgro-Olam.Uz веб сайти таркибида ўз дўконингизни очинг\nБош саҳифада доимо харидорларга дўконингиз интерфейси кўрсатилади.\n1 тагача махсулот жойлаштириш имконияти\n@AgroOlamUz (30 000 та обуначилар сони) телеграм канали. Бу тарифда телеграм каналда реклама жойлаштириш хизмати мавжуд емас.\nТадбиркорликни енди бошлаганлар учун!\n1 ойлик абанент тўлови\n3 тагача махсулот жойлаштириш\n7 тагача махсулот жойлаштириш\n@AgroOlamUz (30 000 та обуначилар сони) телеграм каналида 30 кун ичида жами 3 маротаба бепул реклама жойлаштириш имконияти. Кунини ўзингиз белгилайсиз.\n15 тагача махсулот жойлаштириш\n@AgroOlamUz (30 000 та обуначилар сони) телеграм каналида 30 кун ичида жами 7маротаба бепул реклама жойлаштириш имконияти. Кунини ўзингиз белгилайсиз.\nСизнинг баннер рекламангиз Agro-Olam.Uz cайт саҳифасининг устки қисмида 7 кун давомида кўрсатилади\nМахсус телеграм бот орқали 30 кун давомида 1 маротаба рекламангизни телеграм групаларга тарқатиш имконияти. (Эслатиб ўтамиз бу бот 10 сония ичида 100га яқин телеграм групаларга рекламани тарқатиш имкониятини беради). Рекламангизни тарқатиш кунини ўзингиз танлайсиз.\nЎрта бизнес вакиллири учин тавсия қилинади!\n1 ойлик абанент тўлови\n35 тагача махсулот жойлаштириш\n@AgroOlamUz (30 000 та обуначилар сони) телеграм каналида 30 кун ичида жами 15маротаба бепул реклама жойлаштириш имконияти. Кунини ўзингиз белгилайсиз.\nСизнинг баннер рекламангиз Agro-Olam.Uz cайт саҳифасининг устки қисмида 15 кун давомида кўрсатилади\nМахсус телеграм бот орқали 30 кун давомида 2 маротаба рекламангизни телеграм групаларга тарқатиш имконияти. (Эслатиб ўтамиз бу бот 10 сония ичида 100га яқин телеграм групаларга рекламани тарқатиш имкониятини беради). Рекламангизни тарқатиш кунини ўзингиз танлайсиз.\nИшни кўзини биладиган тадбиркорлар учун!\n100 тагача махсулот жойлаштириш\n@AgroOlamUz (30 000 та обуначилар сони) телеграм каналида 30 кун ичида жами 30 маротаба бепул реклама жойлаштириш имконияти. Кунини ўзингиз белгилайсиз.\nСизнинг баннер рекламангиз Agro-Olam.Uz cайт саҳифасининг устки қисмида 30 кун давомида кўрсатилади\nМахсус телеграм бот орқали 30 кун давомида 5 маротаба рекламангизни телеграм групаларга тарқатиш имконияти. (Эслатиб ўтамиз бу бот 10 сония ичида 100га яқин телеграм групаларга рекламани тарқатиш имкониятини беради). Рекламангизни тарқатиш кунини ўзингиз танлайсиз.\nСиз рақибларингиздан ҳар доим 1 қадам олдиндасиз.


МАЪНАВИЯТИМИЗ КЎЗГУСИ - Ўзбекистон овози газетаси\nЎзбекистон ХДП Марказий Кенгаши Тошкент шаҳар партия кенгаши билан ҳамкорликда Алишер Навоий номидаги Тошкент давлат ўзбек тили ва адабиёти университетида «Тил — миллат тараққиёти ва келажагининг пойдевори» мавзусида давра суҳбати ўтказди. Ушбу тадбирда Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутатлари, адабиёт ва санъат намояндалари, ўқитувчи ҳамда талабалар иштирок этишди.\nУниверситетнинг ўқув ишлари бўйича проректори Иброҳим Йўлдошев тадбирни очиб, мустақиллик йилларида она тилимиз янада сайқаллашгани, дунё миқёсида нуфузи ошгани, қатор илмий изланишлар ва тадқиқотлар олиб борилаётгани ҳамда улар тилимизнинг бойишида муҳим манба бўлаётганини таъкидлади.\n— Озод Ватан, эркин халқ тушунчаларини она тилисиз тасаввур этиб бўлмайди, — деди Олий Мажлис Қонунчилик палатаси Мудофаа ва хавфсизлик масалалари қўмитаси раиси, Ўзбекистон ХДП Марказий Кенгаши раиси ўринбосари Рустам Комилов. — Ўзбекистон Республикасининг «Давлат тили тўғрисида»ги Қонуни мамлакатимизнинг бутун ҳудудида ўзбек тили давлат тили сифатида амал қилишининг ҳуқуқий асосларини белгилаб берди, тилимизнинг ривожланиши ва мақоми мустаҳкамланишида муҳим асос бўлди. Шуни ҳам айтиш керакки, тил инсонлар орасида мулоқот воситасигина бўлиб қолмасдан, балки миллатнинг миллийлиги ва тараққиёти белгиси ҳамдир. Бугун жаҳонда кечаётган глобаллашув жараёнларининг салбий оқибатларидан ёш авлодни асраш учун, аввало, уларда она тилимизга ҳурмат туйғусини янада кучайтириш зарур, деб ўйлайман.\n— 1989 йилнинг 21 октябрь куни ўзбек тилига давлат тили мақоми берилиши мустақиллигимиз йўлидаги муҳим қадам бўлган эди, — деди адабиётшунос олим, профессор Омонулла Мадаев. — Шу кундан эътиборан тилимизнинг ривожланиш йўлларидаги барча сунъий тўсиқлар олиб ташланди, у давлат томонидан қонун ҳимоясига олинди. Тилга буюк маънавий-маданий мерос, умуммиллий бойлик, олий қадрият сифатида қараш шаклланди. Она тилимизни илмий тадқиқ этиш ҳаракати кучайди.\nШунингдек, у она тилимиз қоидаларига амал қилмаслик ҳоллари ҳамон учраётгани ҳақида куйиниб гапирди.\nТадбирда, шунингдек, Ўзбекистон халқ артисти Эркин Комилов, «Ўзбекистон овози» ва «Голос Узбекистана» газеталари бош муҳаррири Сафар Остонов, Ўзбекистонда хизмат кўрсатган артист Раъно Ярашева она тилимизнинг нақадар бойлиги, қадимийлиги ва жозибадорлиги ҳақида фикр юритишди. Адабиёт ва санъат асарларидан мисоллар келтирилди.\nОна тилимизни асраб-авайлаш, уни ривожлантириш ва софлигини сақлаб қолишга ҳар биримиз масъулмиз. Зеро, тил бор экан, миллат барҳаёт, истиқболи порлоқдир.


Сирдарёда эркак жанжал сабаб хотинини пичоқлаб қўйди — Sof.uz\nЖАҲОН 114,464,297 90,008,036 2,539,067\n29.01 08:39 601 Ўзбекистон\nСирдарё вилояти Сайхунобод туманида аёли билан ярашиш мақсадида қайнотасининг уйига борган эркак — ўзаро келишмовчилик оқибатида турмуш ўртоғини қасддан пичоқлади. Бу ҳақида «Сирдарё Хабарлари» маълум қилди.\nСирдарё вилоят прокуратурасининг хабарига кўра, 2021 йил 24 январ куни соат соат 16:30ларда Сайхунобод туман ИИБга туман тиббиёт бирлашмаси томонидан тезкор хабар келиб тушган. Унга кўра, 1988 йилда Сайхунобод туманида туғилган фуқаро, 2 нафар фарзанднинг онаси Ш.Р, Сайхунобод тумани «Шодлик» маҳалласида яшовчи отаси Н.С.нинг хонадонида истиқомат қилаётган вақтида 1987 йилда Гулистон шаҳрида туғилган турмуш ўртоғи Н.Э. ярашиш учун келиб, Ш.Р. билан гаплашаётган вақтида ўзаро жанжаллашиб қолган.\nОқибатда Н.Э. ўзи билан олиб келган ошхона пичоғи билан Ш.Р. танасининг турли жойларига уч маротаба қасддан урган. Ушбу жанжални эшитиб қолган қайнотаси Н.С. келиб қолганлигини кўриб, ўзига боғлиқ бўлмаган ҳолда қўлида бўлган ошхона пичоғини ташлаб, ҳодиса содир бўлган жойдан қочиб кетган.\n«Ш.Р. ўнг қовурға ости соҳаси, орқа икки курак ораси соҳаси ҳамда юз соҳаси чап чаккаси лўнж қисми жароҳатлари, пост гематомик шок 1-2 даражаси” ташхиси билан РШТЁИМ Сайхунобод тумани тиббиёт бирлашмаси жонлантириш бўлимига ётқизилган.\nСудга оид тиббиёт экспертизасининг дастлабки маълумотига кўра, фуқаро Н.Расулжановага етказилган тан жарохатининг оғирлик даражаси бўйича “ҳаёт учун хавфли бўлган оғир шикаст» дейилади хабарда.\nМазкур ҳолат юзасидан 24-январ куни Сайхунобод тумани прокуратураси томонидан фуқаро Н.Э.га нисбатан Жиноят кодексининг 25, 97-моддаси 1-қисми билан жиноят иши қўзғатилиб, Н.Э. Жиноят просессуал кодексининг 221-моддаси тартибида ушланган\n26.02 09:51 1834\n26.02 10:09 1026\nБугун, 13:54 972\n27.02 17:11 970\nБугун, 17:24 197 Жамият\nБугун, 16:59 111 Жамият\nБугун, 16:32 117 Жамият\nБугун, 15:37 76 Тиббиёт\nБугун, 14:57 208 Ўзбекистон\nБугун, 13:54 972 Ўзбекистон


18.02.2020 17:05 0 4374\nФото: блогернинг саҳифасидан\nАндижоннинг Асакасида блогер Отабек (Абдупатто) Нуритдинов калтаклаб кетилди. Бу ҳақда блогернинг ўзи «Фейсбук» ижтимоий тармоғи орқали маълум қилмоқда.\nАйтилишича, у бугун Асакадаги «Холид Ибн Волид» масжидининг шундоқ биқинида «Спиртли ичимликлар дўкони» фаолият юритаётгани ҳақида тармоқдаги саҳифасига пост қўяр экан, туман ҳокимлиги матбуот хизматидан муносабат кутажагини ҳам қистириб ўтади.\nФото: блогернинг саҳифасидан скриншот\nОрадан бир неча соат ўтиб, блогернинг уйига бир нафар аёл ва икки нафар йигит келади. Ўзларини ароқ дўкони эгалари эканини айтган меҳмонлар унинг телефон рақами ва манзилини Асака шаҳар ИИБ ходимларидан олганини айтишади. Икки ўртада «суҳбат қўр еб» улгурмай, кутилмаган меҳмонлар О.Нуритдиновни қасддан уриб, тан жароҳати етказишади.\nАйни воқелик ижтимоий тармоқларда кенг муҳокама қилинмоқда.\nЭслатиб ўтамиз, асакалик фаол блогер Отабек Нуритдинов ўтган йилнинг 30 январь куни туҳмат, ҳақорат ва майда безориликка оид ҳуқуқбузарликларни содир этишда айбдор деб топилиб, 15 сутка маъмурий қамоқ жазосига тортилганди. Унинг маъмурий қамоқ жазосига тортилиши анча сирли ва шубҳаларга бой эканига қарамай, суд қарори юқори босқичда ўз кучида қолдирилганди.\nЯна бир эътиборли ҳолатки, яқинда Андижон вилояти ҳокими матбуот котиби М. Ботировнинг ижтимоий тармоқдаги ёзишмалари (скриншоти) тарқалиши кенг жамоатчиликда О. Нуритдиновнинг қамалиши вилоят ҳокимининг буйруғи билан амалга оширилгани ҳақида тасаввурлар пайдо қилди. Бироқ ҳозирча инкор этиб бўлмас факт йўқ. Вилоят ҳокими матбуот котибининг тармоқда тарқалган ёзишмалари бўйича жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари олиб борилаётганидан хабарингиз бор.\nблогер Асака Отабек Нуритдинов\nҲуқуқ 11/03, 16:30\nАсакада кадастр ходими 12 000 АҚШ доллари билан қўлга тушди\nҲуқуқ 04/03, 15:30\nҲибсга олинган блогерга қўйилаётган айблов очиқланди. Бироқ саволлар етарли...


Исроилликлар “Темир нур” деб номланган жанговор лазер тизимини намойиш қилди\n23:52 / 23.10.2015\nЯнги мажмуа ракета ҳужумига қарши мудофаа тизими ва учувчисиз парвоз қурилмаларига қарши курашга қаратилган вариантларда тақдим қилинди. Кўчма мажмуа таркибига радиолокацион қурилма, бошқарув пункти ва”бир неча ўн киловатт” қувватга эга иккита лазер қурилмаси киради. Компания хабарига кўра, уларнинг қувватини “бир неча юз киловаттга” ошириш режалаштирилмоқда.\nҚурилма лазер нурларини “танга сиртига” тенг майдонга йўналтира олади. “Темир нур”нинг нишонга уриш узоқлиги 2 километрга яқинни ташкил қилади. Маълум қилинишича, қурилма муваффақиятли тарзда синовдан ўтказилган. Қурилма буюртмачининг эҳтиёжларига кўра исталган шассига ўрнатилиши мумкин.\nАввалроқ Британияда дронларга қарши “музлатувчи” нур яратилган эди.


Халқ таълими вазирлиги “Даволаш-профилактика муассасаларида стационар шароитда узоқ муддат даволанишга муҳтож болаларга умумий ўрта таълим беришни ташкил этиш тўғрисида”ги Вазирлар Маҳкамасининг қарори лойиҳасини муҳокама учун жойлаштирди.\nМазкур ҳужжат билан даволаш-профилактика муассасаларида стационар шароитда узоқ муддат даволанишга муҳтож болаларга умумий ўрта таълим бериш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш режалаштирилган.\nНизом лойиҳасига кўра, даволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактаблари давлат таълим стандартлари ҳамда улар асосида ишлаб чиқилган махсус таълим (ақли заиф ва руҳий ривожланишда орқада қолган болалар учун) талабларига мувофиқ ҳар бир шахснинг таълим ва тарбия олишдаги конституциявий ҳуқуқини рўёбга чиқариш, уларнинг умумий ўрта таълим олишини ва билиш имкониятларига мувофиқ тарбиялаш мақсадида ташкил этилади.\nДаволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактабларида таълим олиш бепул амалга оширилади ва таълим олиш тилини танлаш қонун ҳужжатларига мувофиқ амалга оширилади.\nДаволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактабларининг асосий вазифалари қуйидагилардан иборат:\n• ўқувчилар томонидан мунтазам билим олинишини таъминлаш, уларнинг билим олиш эҳтиёжини қондириш;\n• ўқувчиларда миллий ҳамда умумбашарий қадриятларни уйғунлаштириш асосида юксак маънавий-ахлоқий фазилатларни тарбиялаш, уларнинг таълим-тарбия олишлари учун шарт-шароит яратиб бериш;\n• ўқувчиларнинг умумий ўрта таълимнинг давлат таълим стандартлари ҳамда улар асосида ишлаб чиқилган (ақли заиф ва руҳий ривожланишда орқада қолган болалар учун) махсус таълим талабларига мувофиқ билим олишларини таъминлаш;\n• таълим бериш жараёнида ўқувчиларнинг соғлиғини ҳимояловчи дарс жадвалига риоя этилишини таъминлаш.\nДаволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактаблари ихтисослашувига мувофиқ қуйидаги турларга бўлинади:\n• I - сил касаллиги ва унинг шаклларига чалинган болалар учун даволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактаблари;\n• II - таянч тизими касалликлари ва уларнинг асоратларига чалинган болалар учун даволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактаблари;\n• III - руҳий асаб касалликларига чалинган болалар учун даволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактаблари.\nДаволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактабларида бошланғич таълим (I — IV синфлар) ҳамда умумий ўрта таълим (I —XI синфлар) босқичларидан иборат бўлиб, кундузги таълим шаклида амалга оширилади.\nЎқувчини даволаш-профилактика муассасасига даволаш учун қабул қилинганлиги, уни даволаш-профилактика муассасаси қошидаги умумий ўрта таълим мактабига қабул қилиш учун асос ҳисобланади.\nЎқувчиларни даволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактабларига қабул қилиш ҳамда уларга таълим бериш белгиланган тартибда вақтинчалик ташкил этилади.\n30 кун ва ундан ортиқ давр мобайнида даволанадиган ўқувчи ёшидаги беморлар даволаш-профилактика муассасаси қошидаги умумий ўрта таълим мактабига қабул қилинаётганда ўзи таълим олаётган умумий ўрта таълим мактабининг раҳбарияти томонидан имзоланган ва муҳр билан тасдиқланган ёзма маълумотнома тақдим этади.\nЎқувчи даволаш-профилактика муассасасига қабул қилингандан бошлаб бир кун муддатда ёши ва умумий ўрта таълим мактаби томонидан тақдим этилган маълумотномага мувофиқ синфга бириктирилади ва даволанишга қадар мактаб раҳбариятига даволаш-профилактика муассасаси қошидаги умумий ўрта таълим мактаби мудири томонидан имзоланган ва муҳр билан тасдиқланган ёзма маълумотнома юборилади.\nДаволаш-профилактика муассасаси қошидаги умумий ўрта таълим мактабида синфлардаги ўқувчилар сони 10-20 нафарни ташкил этади. Синфдаги ўқувчилар сони етарли бўлмаган ҳолларда бошланғич синфларда ўқувчилар (1-3-синф, 2-4-синф, 1-4-синф) комплект синфларга бирлаштирилади. Юқори синфларда ўқувчи сонидан қатъи назар синфлар очишга рухсат берилади. Дарс соатининг давомийлиги 40 дақиқадан иборат бўлади.\nЎқитувчиларни зарур дарсликлар, ўқув-методик қўлланмалар ҳамда синф журналлари билан таъминлаш мақсадида даволаш-профилактика муассасаси ҳудудий жойлашувига кўра туман (шаҳар) халқ таълими бўлимига буюртма беради.\nБуюртмага асосан туман (шаҳар) халқ таълими бўлими ўқувчиларни бепул равишда дарсликлар, ўқитувчиларни ўқув-методик қўлланмалар ҳамда синф журналлари билан таъминлайди.\nОғир ва авж олувчи касалликларга чалинган, шунингдек, жарроҳлик амалиётини бошидан кечирган ўқувчи даволовчи шифокор тавсиясига кўра, соғлиғини ҳимояловчи режимга ўтказилиши, айрим фанлар бўйича дарс машғулотларидан озод этилиши ёки дарс соатларининг давомийлиги қисқартирилиши мумкин. Бунда, албатта, ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар (кейинги ўринларда ота-оналар деб аталади) билан келишилиши шарт.\nДаволаш-профилактика муассасалари қошидаги умумий ўрта таълим мактабларида олиб борилган дарслар ўқитувчи томонидан белгиланган тартибда синф журналида қайд этиб борилади.\nЎқувчи даволаниб, даволаш-профилактика муассасасидан чиқарилаётганда, таълим олган умумий ўрта таълим мактабига тақдим этиш учун унинг ота-онасига синф журналидан кўчирилган баҳолар қайдномаси (маълумотномаси) берилади. Ушбу қайднома даволаш-профилактика муассасаси қошидаги умумий ўрта таълим мактаби мудири томонидан имзоланган ва муҳр билан тасдиқланган булиши зарур.\nДаволаш-профилактика муассасаси қошидаги умумий ўрта таълим мактабларининг филиалларида таълим жараёни ўқув режасига мувофиқ даволаш-профилактика муассасаси яқинидаги умумий ўрта таълим мактабларида фаолият кўрсатаётган ўқитувчилар томонидан амалга оширилади.\nДаволаш-профилактика муассасаси қошидаги умумий ўрта таълим мактаблари ўқитувчиларига қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда қўшимча ҳақ тўланади.


Ҳасад эмас, ҳавас қилайлик - Баҳоуддин Нақшбанд ёдгорлик мажмуаси маркази\nҲасад эмас, ҳавас қилайлик\n25 май 2016 й.\n1686 марта ўқилди.\nМуқаддас динимиз таълимотлари барчани одоб-ахлоқ, ўзаро меҳр-муҳаббат, ҳурмат-эҳтиромга чорлаб, салбий иллат ва ёмонликлардан эҳтиёт бўлишга чақиради. Ҳар бир мўмин киши ким бўлишидан қатъий назар, дунё ҳаётида ички ва ташқи дунёсини ислоҳ этиши ва қалбини турли иллат ва зарарли офатлардан эҳтиёт қилиши лозим бўлади.\nМўмин кишини қалби ва ички қиёфаси қанчалик гўзал ва пок бўлса, унинг ташқи манзараси ҳам шунчалик гўзал ва солиҳ бўлади. Бу тўғрисида Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам қуйидаги ҳадиси шарифларида чиройли баён қилиб берганлар:“Огоҳ бўлинглар! Инсон жасадида бир парча гўшт( яъни эт бор), агар у солиҳ бўлса барча жасад солиҳ бўлади, агар у бузилса жасаднинг ҳаммаси ҳам бузилади. Огоҳ бўлинглар! У қалбдир” – дедилар. (Бухорий ривояти).\nМана шундай инсонни ўзига ҳам, унинг жамиятига ҳам зарар қиладиган қалб хасталикларидан бири бу – ҳасаддир. Агар мўмин киши бундан ўз вақтида сақланмаса, уни ахлоқан бузилишига, маънан тубанлашувига олиб келади.\nАввало “ҳасад” сўзининг маъноси нима?\n- Ҳасадчининг – кишига берилган неъмат, фазилатни зоил-йўқ бўлишини ёки ундан тортиб олинишини исташдир.\nУламоларимиз: “Ҳасад – бировга етган неъматга рашк билан қараш ва ўша неъматнинг ўз соҳибидан кетиб, ҳасадчига (яъни ўзига) етиб келишини қаттиқ хоҳлашдир” – дейдилар.\nАллоҳ таоло ўзининг ҳикмати билан инсонларни моддий ва маънавий жиҳатдан турли хил қилиб яратган. Кимнидир бой, кимнидир камбағал, яна кимнидир қувватли, бошқа бирини заиф ва ҳоказо. Аллоҳ ўз фазли билан бир бандасига кўпроқ насиба берган бўлса, унга нисбатан ҳасад қилиш энг оғир гуноҳлардандир.\nҲасад бошқалардаги фазилатни кўролмаслик. Бу эса Аллоҳнинг раҳматига қарши чиқиш ҳисобланади. Бу ҳақда Аллоҳ таоло Қуръони Каримда шундай марҳамат қилди:“Аллоҳ баъзингизни баъзингиздан афзал этган нарсаларни (ҳасад ила) орзу этманг. Эркакларга ўз касбидан насиба бор. Аёлларга ўз касбидан насиба бор. Аллоҳдан фазлини сўранг. Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсани билувчи Зотдир”. (Нисо сураси, 32 – оят).\nАбу Ҳурайрадан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Ҳасаддан сақланинглар! Чунки олов ўтинни ёндириб тугатгани каби ҳасад ҳасанотни (савоб амални) еб тугатади” – дедилар.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳасадни худди зарарли оловга ўхшатмоқдалар. Ёнғин чиққан жойда олов ҳамма нарсани ёндириб кул қилгандек, ҳасад ҳам кишидаги яхшиликларни еб тугатади.\nАбу Ҳурайрадан ривоят қилинган бошқа бир ҳадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Бир бандада иймон ва ҳасад асло бирга бўлмайди” – дедилар.\nДемак, иймон билан ҳасад худди олов билан сувдек бир-бирига тамоман зид нарсалар экан. Бири бор жойда иккинчиси бўлмас экан. Бундан ҳасад инсон учун нақадар ёмон қалб хасталиги эканлиги, ҳатто иймон нурига ҳам зарар етказиши мумкинлиги ҳақида огоҳлантирилмоқда.\nҲар бир иллатнинг давоси бўлгани каби, ҳасаднинг ҳам давоси бор. Аввало, ҳар бир киши англамоқлиги лозимки, Аллоҳ таоло бир неъматни ўзининг фазли билан бандасига беради ва уни хоҳлаган муддатгача бардавом этади. Бир бандани ҳасади туфайли неъматини кўтармайди. Бу ҳақда Аллоҳ таоло марҳамат қилиб айтди:\nСен: “Эй барча мулкнинг эгаси Роббим! Сен хоҳлаган кишингга мулк берурсан ва хоҳлаган кишингдан мулкни тортиб олурсан, хоҳлаган кишингни азиз қилурсан, хоҳлаган кишингни хор қилурсан. Барча яхшилик Сенинг қўлингда. Албатта, сен ҳар бир нарсага қодирсан” – деб айт. (Оли Имрон сураси – 26 оят).\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва салламдан Абу Ҳурайрарозияллоҳу анҳу ривоят қилган ҳадисда, ул зот марҳамат қилиб айтдилар:“Сизлардан қайси бирингиз мол-дунё ва фарзандлар берилиб, бадавлат бўлган одамга назар солмоқчи бўлса, ўзидан кўра фақирроқ инсонга ҳам ибрат кўзи билан боқсин” (муттафақун алайҳи). Неъматда фазилатли кишини кўрганда, уни ўзидан йўқлигини кўриб унга ҳасад қилмасин, буни ўрнига ўзидан кўра фақирроқ кишига ибрат билан қарасин.\nБошқа бир ҳадисда: “Уч нарса борки, умматим ундан қутулмайди.: ҳасад, бадгумонлик ва шумланиш. Сизларга ундан қутулиш йўлини айтайми? Қачон бир кишидан гумон қилсанг, шу гумонга кўра иш тутма, қачон бировга ҳасад қилсанг, зулмга ўтиб кетма, бирор нарсадан шумлансанг, унга парво қилмай ўтиб кетавер!” – дедилар.(Абу Яъло).\nҲасад дардига мубтало бўлган инсон ҳасади унга қайси амални буюрадиган бўлса, ўшанинг аксини қилиши лозим бўлади. Агар инсон бошқа бир кишига етган неъматдан севиниб, ўша неъматнинг ўз эгасида барқарор бўлишини хоҳлагани ҳолда ўзига ҳам шундай неъмат берилишини тиласа, ҳасад эмас, ҳавас қилган бўлади. Ҳавас қилишда ҳам Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳадисларига биноан “Икки тоифа кишига кучли ҳавас қилса бўлади: бир кишига Аллоҳ таоло Қуръонни берган бўлса, у Қуръонни кечаю-кундуз ўқиб турган бўлса ва яна бир кишига Аллоҳ таоло мол-дунё берган бўлса, у молдан кечаю-кундуз яхшилик йўлида инфоқ қилиб турган бўлса”.\nАллоҳ барчаларимизни ҳадиси шарифда зикр қилинган тоифалардан бўлишимизни насиб айлаб, ҳиқду ҳасаддан Ўзи сақласин.\nШох Ахсавий жомеъ


СЎЛМАГАН ГУЛ » Фаровон юрт\n– Ажрашиш даъвосини сен очгин!- деди эркак.\n– Ҳаммасини сиз бошладингизми, ўзингиз очаверинг ажрашиш даъвосини ҳам!- дея жеркиди аёл.\nБири “Ўн беш кундан кейин ажрашамиз” дея давом этди сўзида, иккинчиси “боланинг имтиҳонлари бор, имтиҳонларига таъсир қилмасин. бир ойдан кейин ажрашамиз!” дея туриб олди. Ҳатто шу ажрашиш борасида ҳам бир-бирларини тушуна олмадилар.\nТурмуш қурган кунлари экиб, ўстирган бирга парвариш қилган гуллари бор эди. Икковлари ҳам бу гулни яхши кўришарди. Тортишаётганларида кўзлари шу гулга қадалди. Турмуш қурганларидан бери илк бор бу гулга маҳзун тикилаётгандилар. Турмушларидек у ҳам қийматини йўқотган эди.\n– Ўз ҳолига қўйямиз. Гулимиз қачон сўлса ўша куни ажрашамиз!- деди аёл. Эркак ҳам худди шу гапларни кутаётгандек “майли” деди…\nОрадан бир кун, уч кун, беш кун, бир ҳафта ўтди ҳам гул негадир сўлай демади. Қандай қилиб суғорилмайдиган, парвариш қилинмайдиган гул сўлмаслиги мумкин? Бир кеча болалари сув ичиш учун уйғонганди, отаси қўлида сув идиши билан гул атрофида куймаланаётганини кўриб:\n– Кечикдингиз, дадажон! Сиздан олдин онам уйғониб гулни суғордилар. Сизлар бир-бирингизни шунчалик яхши кўрар экансизлар, бу гул асло сўлмайди!\nAdmin. Жойлаштирган санаси: 20-04-2021, 09:28\nАсосий сахифа » "Фаровон юрт" газетаси » СЎЛМАГАН ГУЛ


Ҳақиқатан ҳам, ўз бизнес фаолиятини мамлакатимиз билан боғламоқчи бўлган чет эллик сармоядорлар сафи йил сайин кўпаймоқда. Жорий йилнинг тўққиз ойида ўзлаштирилган инвестициялар умумий ҳажмининг 2,4 миллиард АҚШ доллари ёки 21,1 фоизини хорижий инвестиция ва кредитлар, шу жумладан, 1,8 миллиард долларини тўғридан-тўғри хорижий инвестициялар ташкил қилгани бунинг яққол далилидир. Қулай ишбилармонлик ҳамда инвестиция муҳитини яратиш, хорижий инвесторларга имтиёзлар тақдим этиш мақсадида амалга оширилаётган ислоҳотлар мазкур жараёнда кучли рағбатлантирувчи омил бўлди. Натижада чет эл капитали иштирокида кўплаб истиқболли лойиҳалар ҳаётга муваффақиятли татбиқ қилинди.\nИшлаб чиқаришни модернизация қилиш ва технологик янгилаш, ташқи бозорда рақобатдош бўлган маҳсулотлар тайёрланишини ташкил этиш, замонавий корпоратив бошқарув усулларини жорий қилишга қаратилган бундай лойиҳалар кўлами бундан кейин ҳам кенгайиб бораверади. Нега деганда, Президентимизнинг 2015 йил 28 апрелдаги “Иқтисодиётда хусусий мулкнинг улуши ва аҳамиятини ошириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори ижроси юзасидан қилинаётган изчил саъй-ҳаракатлар иқтисодиётимизнинг инвестициявий жозибадорлиги ошиши, жалб этилаётган сармоялар оқими кўпайишида муҳим омил бўлаётир. Яқинда Тошкент шаҳрида бўлиб ўтган Халқаро инвестициявий форум натижалари ҳам бунинг тасдиғидир.\nГап шундаки, дунёнинг 33 мамлакатидан 560 дан зиёд ишбилармонлар ва етакчи экспертлар, нуфузли халқаро ташкилотлар ҳамда молия институтлари раҳбарлари иштирок этган мазкур тадбир доирасида умумий қиймати 12,4 миллиард АҚШ долларилик битим ва меморандумлар имзоланди. Ушбу келишувлар асосида амалий ишларга киришилгани, айниқса, қувонарлидир.\nПойтахтимизда фаолият кўрсатаётган “Foton” акциядорлик жамиятида Германиянинг “Soehnle Industrial Solutions GmbH” компанияси билан ҳамкорликда электрон тарозилар ишлаб чиқаришни йўлга қўйиш бўйича ҳаётга татбиқ қилинаётган инвестициявий лойиҳа — шулардан бири.\n— Айни пайтда германиялик ҳамкорларимиз билан биргаликда тузилган бизнес-режага мувофиқ, ишлаб чиқаришни ташкил этиш бўйича жараён қизғин давом этаяпти, — дейди “Foton” акциядорлик жамиятининг бўлим бошлиғи Ҳотам Тўлаганов. — Хорижий инвестицияларни жалб қилиб, шунинг ҳисобига ажратилган бинони таъмирлаш, энг замонавий технологик линияларни ўрнатиш ана шулар жумласидандир. Бу каби ташкилий ишлар 2016 йилнинг бошида якунланиб, маҳсулот тайёрлаш ўзлаштирилиши кўзда тутилган.\nМутахассисларнинг айтишича, бу ерда савдо, саноат тармоқлари, қишлоқ хўжалиги соҳаси учун кўплаб турдаги электрон тарозилар, жумладан, пахта ҳосилини дала шароитида тез ва аниқ тортиш, пахта толаси тойлари оғирлигини ўлчашга мўлжалланган тарозилар ишлаб чиқарилади. Энг муҳими, уларнинг жаҳон стандартларига тўлиқ жавоб бериши таъминланади. Масалан, савдо шохобчалари учун мўлжалланган тарозиларда маҳсулотнинг нафақат вазни, балки унинг баҳоси ҳам аниқ кўрсатиб берилади. Ёки бўлмаса, бошқа бир йирик ўлчов воситаси ёрдамида соатига 5 километр тезликда ҳаракатланаётган юк машинаси ва унинг юки ҳақида маълумот олиш мумкин.\nТаъкидлаш керакки, хорижлик инвесторлар “Foton” корхонаси билан ҳамкорлик қилиш истагини билдиришгани бежиз эмас. Чунки мазкур хўжалик юритувчи субъект электротехника маҳсулотлари ишлаб чиқариш бўйича бой тажрибага, юксак салоҳиятли кадрларга эга. Ҳозирги кунда бу ерда Маҳаллийлаштириш дастури асосида LED экранли замонавий телевизорлар, назорат-касса машиналарининг янги моделлари, шунингдек, электротехника жиҳозлари қисмлари тайёрланаяпти. Бу нафақат ички бозорни импорт ўрнини босувчи маҳсулотлар билан тўлдириш, балки экспорт ҳажмини ошириш имконини бераяпти. Ўтган йили 17 миллиард 172 миллион сўмлик маҳсулот тайёрлангани, шундан 3 миллион 617 минг АҚШ долларилик қисми экспорт қилингани бунга яққол мисолдир.\nМазкур кўрсаткичлар истиқболда ҳам муттасил ошиб бориши кутилаяпти. Сабаби, ишлаб чиқаришни модернизациялаш, техник ва технологик янгилаш бўйича ишлар кўламини кенгайтириш жадал олиб борилмоқда. Хусусан, 2016 йилда 42 дюймли телевизорлар, назорат-касса машиналарининг замонавий моделини ишлаб чиқариш бўйича инвестициявий лойиҳалар тайёрланиб, уларнинг ижроси юзасидан чоралар кўрилмоқда.\nХулоса ўрнида айтганда, иқтисодиётимизда чуқур таркибий ўзгаришларни амалга ошириш ва уни диверсификациялашга қаратилган бу каби лойиҳалар саноат тармоқларини барқарор ривожлантириш, унинг рақобатдошлигини таъминлашга хизмат қилиши билан ғоятда аҳамиятлидир.\nМазкур рукндаги бошқа мақолалар: « Довруғи дунёга машҳур\tМаҳаллий хом ашёдан бежирим либослар »


ҚАРСАК САРҚИТ ЭМАСМИ? | Маърифат саодати\nPosted in ТАНҚИД ВА ТАҲЛИЛ\nҚАРСАК САРҚИТ ЭМАСМИ?\nИнсон бир нарсадан қаттиқ таъсирланиб кетса, завқу шавқининг тўлиб тошганидан қўллари ўз-ўзидан ҳаракатга тушиб, қарсак чала бошлайди. Масалан, футбол мусобақасида ёқтирган жамоангиз ўйинчиси гол урса, жойингизда ўтира олмай сапчиб кетасиз, ички изҳорингизни қарсак орқали баён этасиз. Яхши қўшиқчиларни қарсак чалиб олқишлайсиз. Бу — юракдан чиққан, дилингизни жўшдирган қарсак!\nБугунги кунда қарсакларнинг тури кўпайган. Айниқса тик туриб, узоқ ҳамда давомли қарсак чалишлар урфда! Аслида нотиқнинг сўзини маъқуллаш учун ўтирган жойда олатасир қарсак чалиб қўйса ҳам бўлади. Аммо таассуфки, ҳар бир жойда, ҳар минтақада «қарсакбозлар гуруҳи ва уларнинг йўлбошчилари» бор. Улар қарсакбозликни бошлаб беради, бошқалар чор-ночор қўшилишади. Шундай «жонбозлик» онларида бу ҳаракатга қўшилмай кўрингчи, ҳамманинг кўзига шумшук кўринасиз. Белингиздаги бод, тирсагингиздаги оғриқ азоб бераётган бўлишига қарамай, қарсак чалаётганларга жўр бўлишга мажбурсиз.\nРуснинг улуғ ёзувчиси Николай Васильевич Гоголнинг таърифича, нотиқлар уч турга бўлинаркан:\n«Булбул нотиқлар» — булар матнга қарамай, булбулдай сайраб, сўзларнинг оҳангжамосини келтириб, керак бўлса минбарни муштлаб, нутқ ирод қиладиган нотиқлар.\n«Чумчуқ нотиқлар» — булар матнга тез-тез кўз югуртириб, тез-тез сўзлаб, мажлис аҳлини ўзига жалб этиш пайидан бўладиган нотиқлар.\n«От нотиқлар» — булар бўйнига ем тўрва осилган отга ўхшашади, яъни матндан бир сония ҳам кўз узмайдилар. Залда ким бор-у, ким йўқ, маъруза йиғилганларга маъқул келяптими-йўқми — бу билан умуман қизиқмайдилар. Мақсад кимдир томонидан ёзиб берилган матнни тезроқ ўқиб тугатиш…\nҲеч эсимдан чиқмайди, Шўро даврида Андижон вилоятининг Хўжаобод туманида биринчи котиб бўлиб ишлаган бир раҳбар Гогол таърифлаган учинчи тоифага мансуб эди. Бир куни катта бир мажлисда кимлардир томонидан ёзиб берилган матнни ўқиётиб,бирдан « Виставка орқасига қаралсин», деб юборса бўладими! Шу гапни айтишга айтди-ю, маъносига ўзиям тушуна олмай залга ҳайрон бўлиб қараган эди, ўтирганлар орасида пичир-пичир, енгил кулги овозлари эшитилди. Шунда ёрдамчиси шошиб келиб, котибнинг қулоғига бир нималарни пичирлагандан сўнггина бояқиш енгил тин олиб, «Виставка эмас, ўртоқлар, «вставка» экан. Падари қусур, шуни ўзбекча ёзсанг ўлармидинг?» дея ёрдамчисига ўдағайлаганди. У вақтларда кўпчилик олдига чиқиб нутқ (сўзлайдиган эмас) ўқийдиган кўп раҳбарлар минбарга чиқишдан олдин қўлидаги вараққа бир сидра кўз югуртириб олишни ҳам лозим топишмас эди. Лекин ўша пайдар-пай нутқларга ҳам узоқ ва давомли қарсак чалишга мажбур эдик. Яқин ўтмишда юз берган бу каби ҳолатларни ҳозир ярим кулги, ярим эзгин кайфиятда эслайман ва ҳали-ҳамон қарсакбозликлар йўқолиш ўрнига баттар авжига чиқаётганини кўриб, дилим хира бўлади. Қайси йиғилишда иштирок этманг қарсакбозлик!..\nЯқинда бир туманга сайланган янги ҳоким фаоллар билан танишиш асносида қатъий қилиб:\n— Эсингларда бўлсин, менинг мажлисбозлик ва қарсакбозликка тоқатим йўқ! Менга амалий иш, жўшқин фаолият, яхши натижа зарур! — деди. Бу гап шу\nерда ҳозир бўлган «қарсакбозлар гуруҳи»га шунақа ёқиб тушдики, бир онда зални гулдурос қарсак босиб кетди. Янги раҳбар қарсак чалаётганларга ҳам ҳайрон бўлиб, ҳам хушламай тикиларкан:\n— Мен нима деяпман ахир, қарсакни йиғиштиринглар! – деди. Қарсак тинди. Аммо йиғилганларнинг аксариятида:\n— Кўрамиз, қачонгача беқарсак юраркансан! — деган киноя йўқ эмасди. Орадан бироз вақт ўтди. Дастлабки йиғилишларда бир-икки олатасир қарсак янгради. Уч-тўрт йиғилишдан сўнг яна ўша давомли қарсаклар авж ола бошлади ва янги раҳбар ҳам охири бунга кўникди…\nПрезидентимиз Шавкат Мирзиёев ҳар бир йиғилишда «Қарсакбозлик даври ўтди. Энди ҳар ким фаол ишга киришсин. Юрт равнақи йўлида фидокорлик кўрсатсин!» дея такрор-такрор айтяптилар. Аммо минг афсуски, «қарсак гуруҳи» бундан хулоса чиқармаяпти. Қаердаки мақтов, ҳамд-сано, мадҳиябозлик авж олса, ўша ерда ҳамма иш чаппасига айланишига барчамизнинг ақлимиз етади.\nБир ҳофизимизнинг «Қарсак чалинг, қарсак чалинг, жононалар ўйнасин!» деган қўшиғи бор. Аммо, йиғилиш рақс майдони эмаски, у ерда қайта-қайта, мадор кетгунча қарсак чалинса!\n«Изм» даҳолари урфга киритган бу иллатдан қачон қутуламиз, билмайман.\nҚарсак сарқит эмасми?..\n«Маърифат саодати» газетасининг 2018 йил 12 ноябр сонидан олинди\nTagged нотиқ, Соҳиб Манзур, чапак, қарсак, қарсакбозлик\n← БИЗНИ ТИНЧ ҚЎЙИНГ, МАДДОҲЛАР!\n«МЕНИ ТАНҚИД ҚИЛИНГ…» (миш-миш ҳажвия) →


ЎзА - Байрам арафасида даҳшатли жиноятни содир этган кимсага умрбод қамоқ жазоси тайинланди\nБайрам арафасида даҳшатли жиноятни содир этган кимсага умрбод қамоқ жазоси тайинланди\n14.06.2018 17:05 Чоп этиш версияси\n2017 йил декабрь ойининг охирлари, аниқроғи, Янги йил байрами арафасида Андижон вилоятининг Хўжаобод тумани "Хидирша" маҳалла фуқаролар йиғинида содир этилган даҳшатли жиноят ҳақида эшитган борки, барча ларзага тушди. Булоқбошилик 27 ёшли Азизбек Абдуқаюмов икки аёл, етти ёшли қизча ва олти ойлик гўдакни ўлдириб, ёқиб юборган эди...\nКелинг, яхшиси воқеа тафсилотларига бироз тўхталсак. Азизбек маҳаллада ўз ўрнига эга оилада тарбия топди, уйланди, икки фарзанднинг отаси бўлди. Фарзандларининг каттаси беш, кичиги уч ёшда. У ўқимади, бирор касб-ҳунарнинг бошини тутмади. Ўзига тегишли “Дамас” автомашинасида киракашлик қилиб, тирикчилик ўтказарди.\nИкки йилча аввал, 1989 йилда туғилган, Хўжаобод туманидаги Хидирша маҳалласида яшовчи турмушидан ажраган, бир нафар қизи бўлган Феруза исмли аёл билан танишиб қолади. Уларнинг муносабати кундан-кун яқинлашиб боради. Ферузанинг ота-онаси ҳам ажрашиб кетган, отаси бошқа рўзғор қилган, онаси эса бир неча йилдан буён Россияда ишлаб юрарди. Феруза қизи Гулчирой билан бирга яшарди. Ундан отаси билан яшаётган акаси, бувиси билан яшайдиган синглиси тез-тез хабар олиб туришарди. Энди Азизбек ҳам бу хонадонга серқатнов бўлиб қолади. Оиласи, гулдай икки фарзанди бўла туриб, Феруза билан шаръий никоҳдан ўтиб, бирга яшай бошлади. Минг афсуски, уларнинг хуфиёна муносабатларидан на Ферузанинг ота-онаси, на Азизбекнинг оиласидагилар хабар топмади, маҳалла-кўй, қўни-қўшни эса у қадар эътибор бермади.\n2017 йилнинг июль ойида улар фарзандли бўлади. Вақт ўтиб, ўрталаридаги муносабатлар совуқлаша бошлади, арзимас нарса учун ҳам тез-тез жанжал чиқадиган бўлиб қолди. Аҳвол шу даражага бориб етдики, Феруза "мендан хабар олмаяпсан, жавобимни бер, сен билан яшашни хоҳламайман", деган қатъий талаб қўйди.\nҲамма Янги йил байрамини кутиб олишга тараддуд кўраётган 30 декабрь куни Азизбек тушдан кейин Ферузанинг уйига келади. Уйда ким борлигини, болалар нима қилаётганини сўрайди. Синглиси Наргиза келгани, ювинаётгани, қизи Гулчирой уйда ўйнаётгани, ўғли Икромжон эса бешикда ухлаётганини айтади. Уларнинг ўртасида яна жанжал бошланади. Феруза “Жавобимни бер”, дейди қатъий овозда. Турмуш ўртоғини шахсиятга тегадиган сўзлар билан "сийлайди". Асаблари дош беролмаган Азизбек шаръий никоҳдаги хотинини “талоқ" қилади. Бешикда ухлаётган фарзандининг олдига кирмоқчи бўлганида хотини йўлини тўсиб, “йўқол, болани кўришга ҳаққинг йўқ, бола сендан эмас”, дея яна жанжал кўтаради. “Қўлингдан келса, сўйиб ташла” деб унинг ёқасидан олади. Жаҳл отига минган Азизбек зинада турган хўжалик пичоғини олиб, Ферузанинг бўйнига тортиб юборади. Йиқилган хотинини ўлди, деб ўйлаб кетиш учун дарвоза томон юрганида Ферузанинг ҳали оила қурмаган 22 ёшли синглиси опасининг аҳволини кўриб, қичқириб юборади. Ўзини тута олмаган Азизбек пичоқни олиб қайнсинглисини ҳам ўлдиради. Ҳали жони узилмаган, лекин қонга беланган Феруза ўрнидан туриб, кўча томон югураётганида уни тўхтатиб, бир неча жойига пичоқ санчади.\nИнсон бу қадар разилликка бориши мумкинми? Бақир-чақирлардан қўрқиб ичкари уйда ўйнаб ўтирган етти ёшли Гулчирой чиқиб онаси ва холасининг қонга беланиб ётган жасади устида дод солади. Азизбек эса унга “қизим, қўрқма” дея ичкарига олиб кириб, гувоҳ сифатида уни ҳам ўлдиради.\nҲамма мурдани битта хонага олиб кириб бўлган Азизбек бешикда чинқириб йиғлаётган ўғли Икромжоннинг овозини эшитади. Аввалига бешикни тебратиб, болани ухлатмоқчи бўлади. Лекин, ҳа деганда чақалоқ йиғидан тўхтамайди. Шунда хотинининг “бола сендан эмас”, деган гапи уни даҳшатга солади ва энди маҳлуқ қиёфасига кирган бу инсон олти ойлик норасида гўдакни ҳам ўлдиради.\nВаҳший қотил кичкина хонадаги мурдалар устига печкага уланган шлангни, сўнгра сигарет қолдиғини ташлаб, эшикни ёпиб ташқарига чиқади. Қиммат нархдаги телефон аппарати, тилла буюм ва тақинчоқларни олиб, девор ошганча воқеа жойидан кетади.\nЯнги йил куни жиянларига совға олиб келган Ферузанинг тоғаси уй қулфланганидан, жиянлари қўнғироқларга жавоб бермаётганидан ҳайрон бўлади, бирон жойга меҳмонга кетишгандир, деган ўй билан қайтиб кетади.\nҲар қандай кишини даҳшатга солувчи бундай қотилликни содир этган Азизбек эса қўшни Қозоғистонга қочиб ўтган ва у ердан Туркияга кетиш учун самолётга чипта олган эди.\n...Опаси ва синглисининг бир неча кундан буён қўнғироқларга жавоб бермаётганидан хавотир олган Ферузанинг укаси унинг уйига келиб, қўни-қўшнилар, маҳалла раиси, ички ишлар профилактика инспекторига учрашади. Уй ёнида йиғилганлар кўчага ўрнатилган газ ҳисоблагич ишлаётганидан шубҳаланиб, дарвозани бузиб ичкарига кирадилар. У ердаги даҳшатли ҳолатни эса ҳеч ким сўз билан таърифлаб беролмас эди.\nШунча ишлар бўлиб ўтсаю, наҳотки қўни-қўшни, маҳалла-кўй билмаса? Наҳотки одамлар бир-бирига шу қадар бепарво, эътиборсиз бўлиб қолган бўлса?\n...Туркияга кетмоқчи бўлган Азизбекнинг виждони қийналдими, қилган қотилликларини ўйлаб пушаймон бўлдими, ҳар тугул Қозоғистонда ички ишлар ходимларига учраб, қилмишлари ҳақида сўзлаб берди. У зудлик билан Ўзбекистон ҳуқуқ-тартибот идоралари вакилларига топширилди.\nСудда Азизбек ўша пайтда ғазабдан нима қилаётганини англамагани, қилган ишидан пушаймон эканини билдирди. Лекин бу пушаймонлик увол кетган тўрт инсон ҳаётини қайтара олардими? Йўқ, албатта. Кўнгил майлига берилиб, нотўғри йўлга кирган бу йигит ҳаётини саробга айлантирди. Оиласи бўла туриб, қинғир йўлни танлади. Оқибати эса мана, ҳаммамизга аён. Не-не умидлар билан вояга етказган ота-онаси, яқинларининг юзини ерга қаратди, ҳали ҳаёт нима эканини англаб етмаган фарзандларини тирик етим қолдирди.\nСудья А.Тўраев раислигида ўтган Жиноят ишлари бўйича Андижон вилояти суди ҳукми билан Азизбек Абдуқаюмовга умрбод қамоқ жазоси тайинланди. Қотил қилмишига яраша жазосини олди. Лекин уни виждон азоби бир умр таъқиб этиши тайин.


Коронавирус иссиқ ҳароратда йўқ бўладими? Вирусолог жавоб берди\nМилан, Рим ва Кьте-Пескара университетлари олимлари ҳам шунга ўхшаш хулосага келдилар. Улар Ухан ва Ломбардия ва Венетода COVID-19га чалинган одамлар сонини солиштиришди ва бу ҳудудларда иқлим шароити ва касалланган сони ўртасида ҳеч қандай боғлиқликни топмадилар.\nКиритилди: 21:39 25.03.2020. Ўқилди: 6672 марта. Фикрлар сони: 0 та.


ЕЧЛ 3-тур баҳслари якунига етди. Натижалар билан танишинг | Qalampir.uz\nЕЧЛ 3-тур баҳслари якунига етди. Натижалар билан танишинг\nСпорт\t05 Ноябрь 2020 13:49 4557\nЕвропа Чемпионлар Лигаси 3-туридан ўрин олган барча баҳслар якунига етди. Қуйида кеча, 4 ноябрь куни ўтказилган ўйинларнинг ҳисоблари билан танишишингиз мумкин.\n“Челси” - “Ренн” 3:0\n“Челси” ўз майдонида “Ренн”ни қабул қилди. Лондондаги ўйин майдон эгаларининг тўлиқ устунлигида ўтди. Шу куни “аристократлар” 3:0 ҳисобида ғалаба қозонди. Голларни Тимо Вернер ва Тэмми Абрахам киритди.\n“Севилья” - “Краснодар” 3:2\n“Севилья” ўз майдонида “Краснодар”ни қабул қилди. Испаниядаги ўйин голларга бой бўлди. Якунда 3:2 ҳисобида майдон эгалари ғолиб чиқди. “Севилья”нинг голларини Иван Ракитич ва Юссеф Эн-Несири киритди, “Краснодар” сафида Магомед-Шапи Сулейманов ва Маркус Берг ўз ҳисобига гол ёздириб қўйди.\n“Зенит” - “Лацио” 1:1\n“Зенит” ўз майдонида “Лацио”ни қабул қилди. “Газпром Арена”да кечган ўйинда кучлар тенг келди – 1:1. Мезбонлар сафида Александр Ерохин, меҳмонлар сафида эса Фелипе Кайседо гол муаллифи бўлди.\n“Боруссия” Дортмунд - “Брюгге” 0:3\n“Боруссия” Дортмунд сафарда “Брюгге” меҳмони бўлди. Торган Азар ва Эрлинг Холанд томонидан киритилган голлар якунда немис грандига 0:3 ҳисобида ғалаба келтирди.\n“Барселона” – “Динамо Киев” 2:1\n“Барселона” Камп Ноуда “Динамо Киев”ни қабул қилди. Учрашувда каталонияликлар украинларни 2:1 ҳисобида мағлуб этди.\nУшбу ғалаба билан “Барса” ҳисобидаги очколар 9 тага етди ва биринчи даврани 100 фоизлик натижа билан якунлаши маълум бўлди.\n“Ференцварош” – “Ювентус” 1:4\nУчинчи турнинг яна бир ўйини “Ференцварош” ва “Ювентус” ўртасида бўлиб ўтди. Ўйинда туринликлар 1:4 ҳисобидаги ишончли ғалабани қўлаг киритди.\nУшбу ғалаба орқали "кекса сеньора" ҳисобидаги очколар сони 6 тага етди ва “Барселона”ни қувишда давом этадиган бўлди.\n“РБ Лейпциг” – ПСЖ 2:1\nФранция грантини қабул қилган “Лейпциг” мураккаб баҳсда 2:1 ҳисобидаги ғалабани қўлга киритди.\n“Истанбул Бешекшехир” – “Манчестер Юнайтед” 2:1\nТуркияда меҳмон бўлган манкунианликлар 2:1 ҳисобида мағлуб бўлишди. Ўйиндаги барча голлар биринчи бўлимда киритилди. Дастлаб Денба Ба ва Вишча мезбонларни олдинга олиб чиққан бўлса, тайм сўнггида Марсьяль ҳисобдаги фарқни қисқартирди. Иккинчи таймда эса жамоалар айтарли хавфли вазият ташкил қилишмади. Мағлубиятга қарамасдан МЮ 3 турдан сўнг олти очко тўплаб гуруҳ пешқадамлигини сақлаб қолмоқда.\n06 Март 15:32 37779\nКаримовнинг ўлимидан кейин Ўзбекистон тўнтариш ёқасида турганмиди? Сафоев изоҳ берди\n05 Март 18:06 33779\n06 Март 21:35 32731\n06 Март 18:51 32419\nБайрамолди Ўзбекистонда кутилаётган об-ҳаво ҳақида маълумот берилди\n05 Март 14:50 31677


Марат Бикмаев: Бундай совуқда қанча югурсангиз ҳам оёқ музлаб қолади\n19 ноябрь, 2020, 23:24\nТеглар:Марат Бикмаев | Локомотив\nУ жамоасига 3 очко келтирди.\nБугун АГМК дарвозасига иккита гол урган "Локомотив" ҳужумчиси Марат Бикмаев ўйиндан сўнг, клуб матбуот хизматига ўз фикрларини билдириб ўтди.\n- Марат, ғалаба билан табриклаймиз. Ўйинни захирадан бошлаш сизнинг кайфиятингизга таъсир қилмадими? Майдонга тушишингиздан олдин мураббийлар сизга нима деди?\n- Нега таъсир қиларкан? Ўйинни асосийда бошлайманми ёки захирада фарқи йўқ, кайфият юқори нуқтада бўлади. Мураббийлар штаби менга алоҳида вазифалар юклади. Биз ҳужумдаги фаолликни ошириб, босим қилишимиз керак эди. Умуман олганда, натижадан мамнунман. Қийин бўлди, бироқ жамоа ўйиннинг боришини ўзгартира олди. Ўйинни фойдамизга якунлашга қаттиқ уриндик ва бунга эришдик.\n- Совуқ қорли ҳаво ўйиннинг боришига таъсир қилдими?\n- Албатта! Бундай совуқда қанча югурсангиз ҳам оёқ музлаб қолади ва чиройли ўйин кўрсатиш қийин бўлади. "Локо"да ҳам АГМКда ҳам шундай бўлди. Бироқ об-ҳаводан нолиб бўлмайди. Қорда ўйнаш қийинми? Қийин! Бироқ профессионал футболчилар барчасини тўғри қабул қилиши керак.\n- Ўйинга отангиз келгани қўшимча мотивасия бердими?\n- Отам кичкиналигимдан ҳар бир қадамимни кузатиб боради. У мени қўллаб-қувватлаган барчадан устун. Отам мен билан нафақат уй ўйинларида, балки бошқа шаҳарларига ҳам боради. Ундан барчасига миннатдорман. Бугунги голларимни унга бағишлайман\nФото Бикмаевнинг қайтиши ва Хайдаровнинг омадсиз дебюти - “Локомотив” – “Сурхон” ўйинидан фотогалерея\nМарат Бикмаев: Наманганда мухлислар тўла стадионда тўп суриш мароқли


Моуриньо қаттиқ афсусланмоқда\n1 апрель, 2017, 06:58\n"Манчестер Юнайтед" бош мураббийи Жозе Моуриньо ушбу клубга келганидан кейин айрим қарорлар борасида хато қилганини тан олди. Хусусан, португалиялик мураббий жамоадаги футболчилар билан муносабатда ҳам хато қилганидан афсусда эканини билдирган.\nЖозе Моуриньо тажрибали ярим ҳимоячи Бастиан Швайнштайгерга нисбатан адолатсизлик қилгани учун футболчидан узр сўради.\n- Швайнштайгер мен узўр сўрашим керак бўлган футболчилар тоифасига киради, - деди Жозе Моуриньо. - Мен унга адолатчизлик қилиб қўйдим. Вақтида ўйнатмадим ва кеитишига йўл қўймади. У ҳақиқий профессионал. Мен унга нотўғри муносабатда бўлганимдан афсусдаман. Уни соғинаман.\nМоуриньо келганидан кейин асосий таркибдан четлатилган Бастиан Швайнштайгер анча муддат сабр билан унга имконият берилиши кутди. Бироқ амалда бундай бўлмади.\nБастиан Швайнштайгер МЛС лигаси вакили – “Чикаго Файр” клубига ўтиб кетди.


ИнтерФУТБОЛ :: Мирзоҳид Ғофуров: «Сенсацияларнинг бўлгани яхши»\nМирзоҳид Ғофуров: «Сенсацияларнинг бўлгани яхши»\nУшбу имкониятдан фойдаланган ҳолда, “Навбаҳор”нинг тажрибали ҳимоячиси Мирзоҳид Ғофуров билан телефон орқали боғланиб, унга ўзимизни қизиқтирган бир неча саволлар билан мурожаат қилдик.\n- Карантин пайтини уйда қандай ўтказяпсиз? Футболни соғиндингизми?\n- Албатта, барча футболчилар сингари карантин даврини уйда, оилам даврасида ўтказяпман. Жамоамиз мураббийлар штабининг машғулотлар жадвали асосида уйда якка тартибда машқларни бажаряпман.\nЮзага келган имкониятдан фойдаланган ҳолда, оилам даврасида кўпроқ бўлиш, суҳбатлашишга интиляпман. Боиси, биз – футболчиларнинг асосий вақтимиз кўпроқ сафарларда кечади ҳамда оила даврасида кам бўламиз.\nМенимча, ҳар қандай футболчи футболни соғинса керак.\nАммо биринчи навбатда соғлиқни асраш керак ва карантин ҳам шу ниятда эълон қилинди.\nХудо хоҳласа, Суперлига баҳслари тез кунлар ичида старт олади, деган умиддаман.\n- Карантиндан сўнг, давом этадиган Суперлига баҳсларида сизнингча, сенсациялар юзага келиши мумкинми?\n- Менимча, сенсациялар юз беришининг эҳтимоли юқори. Боиси, карантиндан сўнг, барча жамоалар бир хил савияда бўлади. Шундай экан, гранд клублар ўзидан кучсизроқ жамоадан мағлубиятга учраши эҳтимолдан холи эмас.\nАммо сенсацияларнинг бўлгани яхши. Боиси, шундай ўйинлар орқали миллий чемпионатимиз баҳсларига қизиқиш янада кучаяди.\n- Сиз “Навбаҳор”даги энг тажрибали футболчилардан бирисиз. Сизнингча, тажриба футболда нечоғлик муҳим роль ўйнайди?\n- Миллионлар ўйинида руҳий ҳамда жисмоний тажрибанинг ўрни катта, албатта. Бу эса машғулотлар жараёни, шунингдек, майдонда тўп билан муомала қилиш, рақибга қарши кураш олиб бориш, аниқ зарба йўллаш каби кўплаб ҳолатларда ўз самарасини бермоқда.\nБир сўз билан айтганда,футболда тажриба катта роль ўйнайди.\n- Тажрибали футболчи сифатида жамоадаги ёш ўйинчиларга ўз маслаҳатларингизни бериб турасизми?\n- Қўлимдан келганича, тажрибам билан ўртоқлашиб, ўз маслаҳатларимни бериб тураман. Ёш футболчиларга кўпроқ ўз устиларида ишлашлари, меҳнат қилишлари ва кибрга берилмасликларини таъкидлайман.\n- Жорий мавсумда “Навбаҳор”нинг олдига Осиё Чемпионлар Лигаси йўлланмасини қўлга киритиш вазифаси қўйилган. Жамоанинг ушбу имкониятини қандай баҳолайсиз?\n- Мазкур мақсадни амалга ошириш учун барча имкониятимизни ишга соламиз. Жамоамизнинг айни пайтдаги таркиби эса бунга қодир.\nСуперлигада чемпионлик унвонига эришиш, шунингдек, Ўзбекистон кубогини қўлга киритишга ҳаракат қиламиз.\nЎзбекистон кубоги финалининг Наманганда, ўзимиз учун қадрдон майдонда ўтказилиши бизга қўшимча куч-қувват бағишлайди ҳамда фидоий ва жонкуяр мухлисларимизнинг қўллаб-қувватлашлари остида биллур совринни қўлга киритамиз, деган умиддаман.\n- Барча ҳамюртларимиз, шунингдек, “Навбаҳор”нинг садоқатли ҳамда жонкуяр мухлисларига айни пайтда юртимизда ҳукм сураётган муборак Рамазон ойида Аллоҳдан куч-қувват, соғлик-саломатлик тилаб қоламан. Тутган рўзалари ва ибодатлари, шунингдек, қилган эҳсонларини Аллоҳ ўз даргоҳида қабул қилсин, илоҳим! Дуолари ижобат бўлсин. Асосийси касал бўлишмасин ҳамда коронавирусдан эҳтиёт бўлган ҳолда, уйда қолишсин.\nМирзоҳид Ғофуров – 1988 йил, 22 августда Наманган вилояти, Чортоқ шаҳрида туғилган.\nФутбол билан 6 ёшидан шуғуллана бошлаган\nБиринчи мураббийи: Абдулло Жўрабоев.\nНамангандаги футбол мактаб-интернатини тамомлаган.\nЎйнаган жамоалари: “Навбаҳор” (Наманган) – 2006 йилнинг 2-давраси – 2007 йиллар, 2009 йил, “УзДонгЖу” (Андижон) – 2008 йил, “NBU- Осиё” (Тошкент) – 2010 йил, “Машъал” (Муборак) – 2011 – 2014 йиллар, 2016 йил, “Бунёдкор” (Тошкент) – 2015 йил.\n2017 йилдан яна “Навбаҳор”да.\nОилали, 2 нафар ўғилнинг отаси.


Ислом Каримов АҚШ Давлат котиби ёрдамчиси Ниша Бисвални қабул қилди\n30 ноябр 2020, Тошкент вақти: 23:02\nAҚШ Дaвлaт котибининг Жaнубий вa Мaркaзий Осиё ишлaри бўйичa ёрдaмчиси Нишa Десaй Бисвaл.\nЎзбекистон Президенти Ислом Кaримов 2 декaбрь куни Оқсaройдa AҚШ Дaвлaт котибининг Жaнубий вa Мaркaзий Осиё ишлaри бўйичa ёрдaмчиси Нишa Десaй Бисвaлни қaбул қилди.\nУчрaшув Ўзбекистон вa AҚШ ўртaсидaги икки томонлaмa сиёсий мaслaҳaтлaшувлaрнинг бешинчи рaунди доирaсидa бўлиб ўтди, дейилaди президент мaтбуот хизмaти тaрқaтгaн мaълумотдa.\nМулоқот чоғидa хaлқaро мaсaлaлaр, жумлaдaн, минтaқa вa унинг тaшқaрисидa ҳaм хaвфсизликкa тaҳдид солaётгaн Aфғонистон муaммосигa aлоҳидa эътибор қaрaтилди.\nДaвлaт котиби ёрдaмчиси AҚШ Ўзбекистоннинг Aфғонистондaги вaзиятни ўнглaш борaсидaги сaъй-ҳaрaкaтлaрини юксaк қaдрлaшини тaъкидлaгани айтилмоқда.\nШунингдек, сўзлaшувлaр дaвомидa мaмлaкaтлaр ўртaсидa олиб борилaётгaн сaвдо вa иқтисодий aлоқaлaр ҳaм муҳокaмa этилгaн.\nAввaлроқ Human Rights Watch хaлқaро инсон ҳуқуқлaри тaшкилоти AҚШ ҳукумaтини Тошкентдa ўтaдигaн сўзлaшувлaрдa Ўзбекистондаги “ҳалокатли инсон ҳуқуқлари вазиятига” диққат қaрaтишгa чaқиргaн эди.


18:10 / 01.04.2019 2634 pdf Ўқиш режими + -\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: «Агар банда бирон нарсани лаънатласа, лаънат осмонга кўтарилади. Бироқ осмон эшиклари унинг қаршисида ёпилади. Сўнг ерга қайтади. Бироқ унинг қаршисида ер эшиклари ҳам ёпилади. Кейин ўнгга-сўлга юради. Агар бирон имкон (қўнимгоҳ) топмаса, мабодо лаънатланган киши муносиб бўлса, унга қайтади. Муносиб бўлмаса, айтган одамга қайтади» (Абу Довуд ривояти).\nИмрон ибн Ҳусайн розияллоҳу анҳу айтадилар:\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам сафарда эдилар. Бир вақт ансорий аёллардан бири аччиқланиб, миниб келаётган туясини лаънатлади. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам буни эшитдилар-да: «Устидаги нарсаларни олиб, ўзини қўйиб юборинглар. Зеро, у малъун-лаънатлангандир», дедилар. Ўша туя одамлар орасида юргани-ю, унга ҳеч ким тегмаганини мен ҳозир ҳам кўриб тургандекман» (Муслим ривояти).\nШунингдек, жонли-ю жонсиз барча мавжудотни лаънатлаш ҳам ножоиз. Айрим уламолар айтганларки: «Кимда-ким лаънатга муносиб бўлмаган кишини лаънатласа, дарҳол сўзини қайтариб олсин...»\n21:00 / 01.04.2019 2048\n1666 17:00 / 24.01.2019\n2964 15:15 / 24.12.2018\n1747 16:00 / 21.01.2019


Аъзам Алиев: "Насиб қилса жамоада қоламан" » Lochinlar.UZ\nLochinlar.UZ » Интервью » Аъзам Алиев: "Насиб қилса жамоада қоламан"\nАъзам Алиев: "Насиб қилса жамоада қоламан"\nНаманганнинг «Навбаҳор» клуби якунига етган мавсумда 14 йиллик танаффусдан кейин яна сов-риндорлар сафидан ўрин олиб, бронза медали соҳибига айланди. Албатта, ушбу муваффақиятда жамоа етакчиларидан бири бўлган ярим ҳимоячи Аъзамжон Алиевнинг ҳам муносиб ҳиссаси бор. Бу йилги Суперлига баҳсларида Алиев «лочинлар» иштирокидаги барча 32та ўйинда майдонга тушиб, 4та голга ассистентлик қилди. Биз якунланган мавсум борасида маҳоратли хавбек билан суҳбат уюштириб, унга ўзимизни қизиқтирган бир нечта саволлар билан мурожаат этдик.\n- Аъзамжон, якунланган мавсум сизда қандай таассурот қолдирди?\n- Умуман олганда, Суперлига баҳс-лари борасидаги таассурот ижобий. Аммо шахсий фикрим бўйича, ортда қолган мавсум ўртача кечди.\n- Жамоангизнинг якунланган мавсумдаги ўйинларидан қониқиш ҳосил қилдингизми?\n- Айрим хатоларни инобатга олмаганда, клубимизнинг якунланган мавсумдаги натижасидан қониқдим. Ҳар ҳолда, кўп йиллик танаффусдан кейин бронза медали соҳибига айландик.\n- Сиз Суперлига баҳсларида барча 32та учрашувда майдонга тушган камсонли футболчилардан бирисиз. «Навбаҳор»да эса бу борада ягонасиз. Бунга қандай эришдингиз?\n- Бу клубимиз мураббийларининг менга билдирган ишончлари ҳосиласи. Шу сабабли ҳам, 32та баҳсда майдонга тушишга муваффақ бўлдим. Фурсатдан фойдаланиб, бунинг учун уларга ўз миннатдорчилигимни билдираман. Менимча, ўзимга билдирилган ишончни оқладим. Акс ҳолда, бундай ижобий натижани қайд этолмасдим.\n- Суперлиганинг бу йилги формати борасида қандай фикрдасиз?\n- Янги формат жамоамиз учун анча фойдали бўлди. Боиси, таъкидлаганимдек, 14 йиллик танаффусдан кейин 3-ўринни қўлга киритдик. Бундан ташқари, Суперлиганинг ҳар бир баҳси курашларга бой тарзда ўтди.\n- Бу йилги Суперлига баҳсларида жамоангиз учун энг қийин баҳс қайси бўлди?\n- 30-тур доирасидаги ўз майдонимизда «Бунёдкор» клубига қарши кечган учрашув бизга қийинчилик туғдирди. Боиси, мазкур ўйин бронза медали тақдирини ҳал қиларди. Шунинг учун ўша учрашувни 6 очколик ўйин деса ҳам бўлаверарди. Хайриятки, якунда 1:0 ҳисобида ғалаба қозониб, 3-ўринни деярли нақд қилдик.\n- Бу йил «Навбаҳор» сафида кўплаб хорижлик футболчилар тўп суришди. Сизнингча, улардан қайси бири легионер номини оқлади?\n- Хорижлик жамоадошларимнинг ҳар бири ўз имконияти даражасида тўп суришди. Шунинг учун уларнинг ўйин-лари борасида бирор фикр билдира олмайман.\n- «Навбаҳор»нинг айни пайтдаги устози Андрей Канчельскис бошқа мутахассислардан машғулотлар олиб бориш, ғалабага руҳлантириш борасида қандай сифатлари билан ажралиб туради?\n- Ҳар бир мураббийнинг ўз услуби бўлади. Шулар қаторида Андрей Антанасович ҳам биз - футболчиларни бўлажак ўйинларга ўзига хос тарзда тайёрлади. Унинг кўпроқ жисмоний тайёргарликка эътибор қаратишини таъкидлаш жоиз.\n- «Навбаҳор» бу йил бронза медали соҳибига айланди. Нима деб ўйлайсиз, мазкур муваффақият қониқарлими ёки жамоа бундан ҳам юқорироқ ўринни эгаллашга қодирмиди? Қодир бўлса, бунинг учун «Навбаҳор»га нима етишмади?\n- Албатта, жамоамизда ўтган мавсумга қараганда анча ўсиш бўлди. Чунки бу йил совринли ўринлар кураш олиб бордик ва якунда 3-ўринни қўлга киритдик. Тўғри, бу ҳам ижобий кўрсаткич. Аммо бундан-да яхшироқ натижани қўлга киритишга ҳам қодир эдик. Менимча, бунинг учун бизга бироз омад етишмади.\n- Клубингиз таркибида ким бу йил яхши ўйин намойиш этди?\n- Жамоадошларимнинг ҳар бири ўз вазифасини сидқидилдан бажарди. Барчамизнинг ягона мақсад йўлида жипслашиб, бир ёқадан бош чиқариб ҳаракат қилганимиз муваффақият омили бўлди. Шунинг учун жамоадошларимдан ҳеч бирини алоҳида ажратиб кўрсата олмайман. Уларнинг барчалари жуда яхши ўйин намойиш этишди.\n- «Навбаҳор»нинг муваффақиятида мухлисларнинг ҳиссаси қанчалик аҳамиятга эга бўлди?\n- Албатта, бронза медалини қўлга киритишимизда мухлисларнинг ҳам муносиб ҳиссалари бор. Ишқибозлар жамоамизнинг ҳар бир учрашувида бизни қўллаб-қувватлаб, ғалабаларимизга ўз ҳиссаларини қўшишди.\n- Келаси мавсум ҳам «Навбаҳор»даги фаолиятингизни давом эттирасизми?\n- Насиб қилса, шундай бўлади.\n«Интерфутбол» газетасидан олиндискачать dle 10.4фильмы бесплатно


Муҳаммаджон Холбеков. Французча “Бобурнома”лар - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Илм ва фанАдабиётМуҳаммаджон Холбеков. Французча “Бобурнома”лар\nЧоп этилган 23.04.2015 МуаллифZiyouz.uz\nФранция илм аҳлига Заҳириддин Муҳаммад Бобур ва “Бобурнома” ҳақида илк бор маълумот берган француз шарқшуноси Бартолеме д’Ербело (1621-1695) ҳисобланади. Д’Ербело ўзининг “Шарқ кутубхонаси” (La Biblioteque orientale. – Paris, 1697) қомусидаги “Бобур ёки Бобар” номли мақоласида Бобурнинг ҳаёти, унинг давлати ва саркардалик маҳорати, адабиёт ва санъатга қизиқувчи илғор фикрли киши бўлгани ҳақида маълумот беради.\nФранцуз шарқшунослигида Бобур ижодини ўрганиш, у ҳақида тадқиқотлар ёзиш XVIII асрнинг иккинчи ярмидан бошланди. 1773 йилда шарқшунос А. Де Лонгперйе ўзининг “Асарлар” (“Oeuvres”) тўпламида “Хатт-и Бобур ҳақинда” мақоласини эълон қилди. Муаллиф ,,Хатт-и Бобурий” хусусида фикр юритаркан, Бобур алифбоси мураккаб араб алифбосидан ўзининг соддалиги ва ёзувга қулайлиги билан фарқ қилишини таъкидлаб ўтади.\nXIX асрга келиб Европа, хусусан, француз шарқшунослигида Бобур меросини ўрганиш, унинг асарларини таржима қилиш борасида янги давр бошланади. Бу йилларда “Бобурнома”ни француз тилига таржима қилиш, унинг матн хусусиятларини ўрганиш, сиёсий-тарихий аҳамиятини баҳолашда француз олимлари эътиборига молик тадқиқотларни яратишди.\n“Бобурнома”ни француз тилига таржима ва тадқиқ қилишга шарқшунос Анри Жюль Клапрот (1783-1835) биринчилардан бўлиб киришади. 1824 йил А. Клапротнинг, ”Султон Бобур ёхуд “Бобурнома” тарихига оид кузатишлар” номли мақоласи босилиб чиқади. Марказий Осиё ва Сибирда яшаган халқлар тарихи, маданияти ва адабиётини яхши билган Клапрот Европа шарқшунослигида “Бобурнома” хусусида илк бор тўлақонли фикр юритган эди. Муаллиф “Бобурнома”нинг айрим бобларини француз тилига ўгириб, ўз таржималарини асл нусха билан қиёсий таҳлил қилади ва асар матнининг лисоний жиҳатлари ҳақида тегишли хулосалар чиқаради.\n1854 йилда Парижда “Ҳозирда ва қадимда яшаган тарихий шахслар ҳаёти” номли катта китоб чоп қилинади. Мазкур китобдан шарқшунос М. Ланглэ (1763-1824)нинг “Заҳириддин Бобур ҳаёти ва ижоди” номли мақоласи ҳам ўрин олган эди. Мақолада Бобур ҳақидаги аввалги манбаларга нисбатан анча бой маълумот берилган бўлиб, ўқувчи ундан адиб ҳаёти ва ижоди тўғрисида чуқурроқ билим олишга муваффақ бўлади.\nXIX асрнинг олтмишинчи йилларида француз лексикографи Пьер Ларусснинг “XIX аср француз қомусий луғати” (“Grand Larousse universal du XIX siecle”)нинг кўп жилдлиги нашр этилади. Луғатнинг иккинчи жиҳатидан ўрин олган “Заҳириддин Муҳаммад Бобур” мақоласи диққатга сазовордир. “Заҳириддин Муҳаммад Бобур Амир Темурнинг набираси бўлиб, 1483 йилда туғилган, – деб бошланади мақола, — 1494 йилда татарлар (бу ерда ўзбеклар маъносида – М. Х.) юртнинг ғарбида, кейинроқ Хуросонда тахтга ўтиради. 1525 йилда ўнг минг отлиқ суворийлари билан Ҳиндистонни эгаллаб, Қандаҳор, Кобул, Деҳли, Агра шаҳарларини ўзига бўйсундиради. Сўнгра Ҳиндистонда Буюк Мўғуллар империясига асос солди.\nXVIII асрнинг охирига қадар Ҳиндистонда бобурийлар сулоласи ҳукмронлик қилди. Бобур 1530 йилда вафот этди”. Ушбу сатрлардан сўнг мақолада “Бобурнома” китоби хусусида фикр юритилади. Мақола муаллифи китобнинг ёзилиши ва бошқа тилларга таржима қилиниши тарихига тўхталиб, “бу асар, дарҳақиқат, жуда қизиқарли бўлиб, ҳали Францияда қарийб маълум эмас. Туркий-чиғатой тилида ёзилган бу китоб дастлаб форсийга таржима қилинди ва Ҳиндистон мусулмонлари орасида шуҳрат топди”, – деб ёзади.\nПьер Ларусс қомусидаги мақола муаллифи “Бобурнома” матни бадиийлиги хусусида мулоҳаза юритаркан, аниқ хулосалар чиқаришга ҳаракат қилади. “Услуби жиҳатдан, – ёзади муаллиф, – асарнинг биринчи ва иккинчи қисмининг бошланиши жуда қизиқарли ёзилган, воқеаларга, деталларга бой, хронологик изчил, ифода соддалиги ва равонлигига катта эътибор берилган”. Шунингдек, мақолада “Бобурнома”га чизилган миниатюралар хусусида ҳам ижобий фикрлар билдирилади, Бобурнинг Афғонистон ва Ҳиндистонга қилган юришлари ҳақидаги ранг тасвирларда жуда жонли ифода этилганлиги ҳам қайд қилинган.\nДарвоқе, венгер шарқшуноси Ҳерман Вамбери 1873 йил Санкт-Петербургда нашр қилинган “Бухоро ва Трансаксония тарихи” асарида “Бобурнома”ни “Шарқ Цезарининг хотиралари” дея баҳолайди. Диққатга молик томони шундаки, Пьер Ларусс қомусидаги мақолада эса бу ҳақда Вамберидан олдинроқ қуйидагича таъриф берилган: “Ўқувчида “Бобурнома”да худди Рим императори Юлий Цезарнинг, ”Хотиралар” китобини эслатади. Ҳа, Цезарь “Хотиралар”и билан бу асар ўртасида кўп ўхшаш жиҳатларни кузатиш мумкин. Иккала муаллиф ҳам воқеалар баёнига, ҳаққонийлигига бир хил тасвирда ёндашадилар, бир географик жойлар тасвирини беришда айрим яқинликлар ҳам мавжуд. Бирок, турк ҳукмдори (Бобур – М.Х.) қаламида қаҳрамонлар кайфиятини, ички ва ташқи дунёсини чизишдаги маҳорат Рим императориникига қараганда бадиий жиҳатдан устунроқ. Яъни, биринчиси ўз китобида турли мароқли ва жозибали саргузаштларини ривоят ва латифалар, халқ юмори, мақол ва маталлар иштирокида бадиий маҳорат билан тасвирлайди. Мақола сўнгида “Бобурнома”нинг форс ва инглиз тилига қилинган таржималари, бу таржималардаги айрим камчиликлар хусусида ҳам фикр билдирилган.\nЗаҳириддин Муҳаммад Бобур меросини ўрганиш, “Бобурнома”ни таржима ва лисоний таржима қилишда француз туркологи Анри Паве де Куртейль (1821-1889)нинг хизматларини алоҳида таъкидлаб ўтмоқ жоиздир. Француз коллежи (College de France) туркий тиллар кафедраси мудири, Француз академияси аъзоси, Санкт-Петербург фанлар академияси мухбир аъзоси бўлган Паве де Куртейль ватани Францияда туркология илмининг ривожланишига салмоқли ҳисса қўшди. Профессор А. Паве де Куртейльнинг олимлик фаолиятида у тузган “Шарқий туркий тиллар луғати” (“Dictionnaire de turc orientale”. – Paris, 1870), ёхуд “Алишер Навойи, Заҳириддин Бобур ва Абулғози Баҳодирхон асарларини ўқиш учун изоҳли луғат” алоҳида аҳамиятга моликдир.\nОлим ўз луғатини тузишда Алишер Навоийнинг “Хазойинул – маоний” девони, “Хамса”си, Заҳириддин Бобурнинг “Бобурнома”си, Абулғози Баҳодирхоннинг “Шажараи турк” асарлари матнидан манба тузишда фойдаланади. Луғатда келтирилган олти мингдан зиёд қадимги ўзбек тилига оид сўзларни француз тилига ўгиришда олим ижодий ёндашиб, ҳар бир сўзнинг маъносини аниқ, атрофлича изоҳлашга ҳаракат қилади. Академик А.Н. Кононов таъкидлаганидек, мазкур луғат эски ўзбек тили ва адабиётини ўрганишда то ҳозирга қадар ўз аҳамиятини йўқотган эмас (Қаранг: Кононов А.Н. Очерк истории изучения турецкого языка. –Л., 1976, с.25.).\nПрофессор А. Паве де Куртейлдаги бу катта тайёргарлик, эски ўзбек тили ва адабиётидан эгаллаган пухта билим уни ,,Бобурнома”ни таржима қилишга ундаган эди. 1871 йилда “Бобурнома”нинг Паве де Куртейль таржимаси икки жилдда нашрдан чиқди (“Memoire de Baber”.Traduit pour la premiere fois sur le texte djagatai par A. Pavet de Courteille. – editions, 1871). Биринчи жилдда таржимоннинг ўн олти саҳифалик сўзбошиси берилган. Сўз бошида “Бобурнома”нинг ёзилиши тарихи, унда тасвир этилган даврлар, Бобуршоҳнинг Афғонистон ва Ҳиндистонда барпо этган қудратли империяси хусусида маълумотлар берилган. “Мен таржима қилган бу асар фақат шарқшунослар учунгина эмас, – ёзади профессор Паве де Куртейль, –балки тарих ва география илми билан шуғулланувчи кишилар учун ҳам фойдалидир. Унда XV асрнинг охири ва XVI асарнинг биринчи ярмида яшаб ўтган арбоблар ва ҳукмдорлар ҳаёти, шарқий турк адабиётининг олтин даври таърифи, шаҳзодалар, беклар ҳамда фуқаронинг турмуши ўз тавсифини олгандир ”. Шунингдек, сўзбошида Бобурнинг тахтга ўтириш давридан то Ҳиндистонни забт этгунига қадар босиб ўтган ҳаётий йўли ҳикоя қилинган, айниқса, “Бобурнома” таърифига кенг ўрин берилган.\nМаълумки, “Бобурнома”нинг тили халқ тилига, қолаверса, ўша даврда ижод қилган йирик шоирлар ва адиблар тилига яқиндир. Бу хусусида Паве де Куртейль шундай ёзади: “Бобур тили усмонли турк тили эмас, балки соф туркий тил (ўзбек тили –М.Х) бўлиб, ҳар қандай араб ва форсий иборалардан холидир. Бу тил шоир Лутфий ва Навоий, Султон Ҳусайн ва Мир Ҳайдар тили бўлиб, жуда содда, бой ҳамда ифодалидир”.\nЮқорида қайд этганимиздек, ғарблик бир қатор олимлар “Бобурнома”нинг яратилишини Бобур Ҳиндистонда ҳукмрон бўлган давр билан боғлайдилар. Француз таржимони бу борада қуйидаги фикрни айтди: “Агар мендан “Бобурнома” қайси даврда ёзилган, деб сўрасалар, мен китоб Бобур Ҳиндистонни забт этгандан сўнг, яъни 1526 йилдан бошлаб ёзилган ва Бобуршоҳ ҳаётининг охиригача давом этган, деб жавоб қилардим”. Профессор Паве де Куртейль бундай хулосага келишда, асарнинг дастлабки боблариданоқ Ҳиндистон даври воқеаларининг учраб туришини кўзда тутган эди.\nШунингдек, сўзбошида профессор ўзига қадар амалга оширилган “Бобурнома”нинг икки машҳур таржимаси хусусида ҳам мулоҳаза юритади. Булар, Акбаршоҳ даврида унинг топшириғи билан қилинган Мирза Абдураҳимхон ибн Байрамхоннинг форсий таржимаси ҳамда шарқшунос олимлар Жон Лейден ва Вильям Эрскиннинг инглизча таржимасидир. “Париждаги Миллий кутубхонада, – ёзади Паве де Куртейль, – Мирзахон, яъни Абдураҳимхон таржимасидан иборат қўлёзманинг икки нусхаси сақланади. Абдураҳимхон Ҳумоюн подшоҳлиги даврида унинг саройидаги энг нуфузли кишиларидан бўлган, унинг обрўйи Акбар ва Жаҳонгир Мирзо даврида ҳам сақланиб қолган (у 1626 йилда вафот этган)”. Олим таъкидлаганидек, Абдураҳимхоннинг форсий таржимаси “Бобурнома”нинг Шарқда кенг тарқалишига йўл очиб беради ва Европа шарқшуносларининг ҳам диққатини ўзига жалб этади. Мазкур таржиманинг миниатюралар билан безатилган нусхалари ҳозир Лондон, Париж, Калькутта кутубхоналарида сақланиб келинади. Профессор Паве де Куртейль Ж.Лейден ва В.Эрскин бажарган инглизча, А.Кайзер ўгирган немисча таржималарига юқори баҳо бериш билан бирга, улардаги нуқсонларга ҳам тўхталиб ўтади.\n“Менинг олдинги таржимонларга бирдан-бир эътирозим, улар асл нусха матни устидан форс тилига қилинган таржимачилик (Мирза Абдураҳимхон таржимаси кўзда тутилмоқда – М.Х.) қунт билан ишлашмаган. Инглизча ва немисча таржималар аслидан бир қадар узоқлашгандир, кўпчилик ҳолларда географик номлар форсийда қандай берилган бўлса, шу ҳолда такрорланган. Айниқса, Шимолий Ҳиндистондан келадиган даромад хусусида гап кетганда, бу нуқсонлар кўзга яққол ташланади”. Паве де Куртейлнинг бу танқиди ўринли эди. Дарҳақиқат, Бобурнинг қўл остида бўлган жойлардан келадиган даромад ҳисоби тўғрисида гап борганда, инглизча таржимада анчагина чалкашликларнинг мавжудлигини шу таржимани таҳлил қилган мунаққидлар ҳам таъкидлаб ўтганлар.\nХуллас, Паве де Куртейль Заҳириддин Муҳаммад Бобурнинг меросини Францияда ўрганиш ва тарғиб қилишда ўзининг юксак хизматлари билан катта ҳисса қўшди, “Бобурнома”нинг таржимони сифатида машҳур бўлди. Олим бошлаган бу хайрли иш сўнгги йилларда унинг ватандошлари томонидан изчил давом эттирилди.\n1888 йил “Осиё журнали” (Journal asiatique)нинг иккинчи жилдида шарқшунос Жюль Дармстетье ўзининг “Кобул ёзувчилари. Бобуршоҳ ва бошқа мўғул шаҳзодаларининг қабртошларидаги битиклар” номли мақоласини эълон қилади. Ушбу мақолада олим Бобур ва бобурийлар мақбарасидаги битиклар ҳақида атрофлича маълумотлар бериш билан бирга, уларнинг француз тилига таржимаси ва талқинини ҳам келтириб ўтади.\nМаълумки, Бобурнинг “Аруз рисоласи” асари ўзбек араб, ва бошқа туркий халқлар шеърияти қонуниятларини ўрганишда муҳим аҳамиятга молик бўлган қўлланма ҳисобланади. Бу асар қўлёзмасининг сақланиб келганлиги илмий жамоатчиликка маълум эмас.\nҚўлёзманинг бир нусхаси Париждаги Миллий кутубхонада сақланиб келинаётгани ҳақида 1923 йил турк олими М.Ф.Кўпрулизода илк бор маълумот беради. Француз шарқшуноси Эдгар Блоше ўзининг Париждаги “Миллий кутубхонада сақланаётган туркий қўлёзмалар каталоги” китобида “Аруз рисоласи” асарининг ушбу қўлёзмасига кенг тавсиф бериб ўтади. Таниқли олим, профессор Ҳамид Сулаймонов 1968 йил Парижда бўладиган Э.Блоше каталогида зикр этилган “Аруз рисоласи” қўлёзмасининг микрофильмини олишга муваффақ бўлган эди. Шунингдек, Э.Блаше каталогида кутубхона фондининг 1230 инвентарь рақами остида Бобур “Девони” қўлёзмаси ҳам сақланаётгани тавсиф қилинади. Блоше таърифича, 1515 йилда Қобулда кўчирилган ушбу “Девон”га Бобур ғазаллари ва рубойилари киритилган бўлиб, чиройли миниатюралар билан безатилган экан.\nXX асрда ҳам француз шарқшунослари тарафидан Заҳириддин Муҳаммад Бобур меросини ўрганиш, “Бобурнома”ни таржима қилиш борасида улкан ишлар амалга оширилди. Француз қомусларида Бобур ҳаёти, ижоди ва “Бобурнома” китоби ҳақида умумий маълумот берувчи мақолалар кўпайди. 1930 йил француз олими Фернанд Гренарднинг “Бобур. Ҳинд империясининг асосчиси” (Baber. Fondateur de 1’Empire des Indes. – Paris: 1930, 179 р.) номли рисоласи нашр этилади. Китоб ўн бобдан иборат бўлиб, унда Бобурнинг болалик вақтидан то умрининг сўнгги даврига қадар бошидан кечирган воқеалар тарихий-бадиий аснода ҳикоя қилинган. Гренарднинг ушбу рисоласи “Бобурнома”га ҳамоҳанг ёзилган бўлиб, ундаги воқеаларга монанд келувчи илмий-оммабоп очерклардан Бобурнинг Самарқандни ташлаб чиққан, Андижонни қўлдан чиқарган пайтдаги ҳолатини қуйидагича тасвирлайди: “Орзу-умидлари чилпарчин бўлган Бобур орқага қайтади. Баҳор фасли эди, у тоғаси юрти (Тошкент – М.Х.) томон йўл олади. У эзилган кўнглига таскин бериш ниятида ўзининг қуйидаги мисра билан бошланувчи ғазалини битади:\nЖонимдан ўзга ёри вафодор топмадим.\nКўнглумдин ўзга марҳами асрор топмадим.”\nБобурнинг Ҳирот ва Қобулдаги ҳаёти Гренард китобида бирмунча жонли тасвирланади. Бу ерда Бобур тахту тож учун жангталаб соҳибқирон эмас, балки нозиктаъб инсон ва дилбар шоир қиёфасида кўринади.\n1983 йил ЮНЕСКО қарори билан Бобур таваллудининг 500 йиллиги кенг нишонланди. Бу қутлуғ санага француз олимлари ҳам ажойиб туҳфа тайёрладилар. Париждаги “Пюбликасион ориеталист де Франс” (РОҒ) нашриёти “Бобурнома”нинг янги французча таржимасини “Бобур китоби” (Le livre de Babour) номи билан чоп этди. Мазкур таржима йирик туркшунос олим, доктор Жан Луи Бакье-Граммон қаламига мансуб бўлиб, у 478 саҳифадан иборатдир. Таржимадаги таниқли француз шарқшуноси, профессор Луи Базен сўзбоши ёзган эди. Сўзбошидаги Бобурнинг Буюк Мўғул империясини барпо қилиш йўлидаги кураши, “Бобурнома”нинг ёзилиш тарихи, бу асарнинг жаҳон адабиётида тутган ўрни хусусида атрофлича маълумот берган. 1981 йил “Бобурнома”нинг доктор Бакье-Граммон таржимаси FIT (Халқаро таржимонлар федерацияси)нинг бош совринини олди.\nДоктор Бакье-Граммон таржимаси “Бобур Мовароуннаҳрда”, “Бобур Афғонистонда”, ”Бобур Ҳиндистонда” деб уч қисмга бўлинган. “Бобур Мовароуннаҳрда” қисмига ўзбекистонлик олима Сабоҳат Азимжонова сўзбоши ёзган. Олима “Бобурнома”ни таҳлил қиларкан, даставвал, Бобурнинг Фарғона вилоятида тахтга ўтиришидан бошлаб, Самарқандни эгаллаши, Шайбонийхон билан тожу тахт учун олиб борган жанги ва, ниҳоят, Афғонистон томон йўл олиши тафсилотларини қизиқарли ёритиб беради. Шунингдек, олима “Бобурнома”ни ўша даврда ёзилган бошқа манбалар билан солиштириб, ўз даври сиёсий, иқтисодий воқеаларни тушунишда, маданий ҳаётини ёритишда асардаги маълумотларнинг аҳамиятини алоҳида таъкидлаб ўтади. Сўзбошининг сўнгида “Бобурнома”нинг мавжуд қўлёзмалари, форсий, инглиз ва француз тилларига қилинган таржималари ҳақида, Ғарб ва Шарқ олимларининг асари устида олиб борган тадқиқотлари хусусида ҳам тўхталиб ўтган.\nТаржиманинг “Бобур Афғонистонда” қисмига кириш сўзининг муаллифи афғонистонлик олим, профессор Абдулҳай Ҳабибий бўлиб, у Бобур фаолияти ва ижодини ўрганиш борасида бир қатор тадқиқотлар яратган. Бобурнинг Афғонистонда ўз давлатини мустаҳкамлаши, бир неча бор Мовароуннаҳрни қайта қўлга олиш учун қилган юришлари ҳақида ҳикоя қиларкан, олим Кобулдаги Бобур ва унинг авлодлари дафн қилинган мақбаралардаги сағаналарга битилган хатлар ҳақида маълумот беради, бу ёзувларни форсийдан француз тилига таржима қилиб келтиради.\n“Бобур Ҳиндистонда” сарлавҳали ўн олти саҳифадан иборат кириш сўзини ҳинд олими, Кашмир университети профессори Муҳиббул Ҳасан ёзган. Кириш сўзида Бобурнинг Ҳиндистонга юришлари, бу ерда унинг давлатни мастаҳкамлаш соҳасига олиб борган тадбирлари, ҳинд халқи билан дўстона муносабати, маърифат ва адабиётни ривожлантиришдаги хизматлари эътироф этилган.\nМуҳиббул Ҳасан “Бобурнома” хусусида тўхталаркан, бу асарнинг Бобуршоҳ шахсияти ва давлат тизимини ўрганишидагина эмас, балки Ҳиндистон тарихи, географияси ва маданияти ўтмишини ўрганишда ҳам қимматбаҳо манба эканини, Ҳиндистонни, унинг халқи ҳаётини тасвирлашда муаллиф идрокининг нақадар ўткирлигини алоҳида таъкидлаб ўтади. “Бобурга қадар биронта мусулмон тарихчиси ёки географи (ал-Берунийдан мустасно) Ҳиндистонни бу қадар жонли ва тўғри тасвирлаган эмас,” – дейди муаллиф. Шунингдек, Шоҳ Бобурнинг ўз фуқароси – ҳинд халқи билан дўстона муомалада бўлганини, ҳиндлар ҳам шоҳ тузумидан мамнун яшаганликларини қайта-қайта таърифлаб ўтади.\n“Бобурнома”нинг доктор Бакье-Граммон таржимаси француз ўқувчисининг дидига яқин савияда амалга оширилди. Унда Бобур ҳукмронлиги даври Мовароуннаҳр, Афғонистон ва Ҳиндистон ерларининг хариталари берилган. Бу эса ўқувчининг юқоридаги ўлкаларнинг географик ўрни билан таништиради. Китоб охирида қирқ саҳифадан ортиқ жой номлари, миллий атамалар ва киши исмларига оид атамалар берилган.\n1985 йил “Бобурнома”нинг французча таржимаси қайта таржима қилинди. Иккинчи нашр биринчисидан ўзининг ҳажми, қоғози ва сифатининг афзаллиги билангина эмас, балки унга киритилган янги илмий манбалар, баъзи тузатишлар, кўп сонли миниатюра безаклари билан ҳам ажралиб туради. Бу нашрга профессор Анри Микэль қисқача кириш сўзи ёзган. Профессор Анри Микэль унда қуйидагича фикрни билдиради: “Жанглар, ғалаба ва мағлубиятлар, келишувлар… булар шубҳадан холи, албатта. Шунингдек, хотиралар, фикрлар, заифликлар, юрак дардлари ҳақида ниҳоятда соддалик билан, ҳеч бир муболағасиз ҳикоя қилинали. Буларнинг ҳаммаси юксак даражада тузилганки, гўё китоб эмас, жозибали бир тасвир дейсиз”.\n1985 йилги французча нашрга Деҳли музейида сақланаётган “Бобурнома” қўлёзмаси учун ишланган элликдан ортиқ миниатюралар ва ўттиздан зиёд замонавий фотосуратлар ҳам киритилган бўлиб, улар асар мазмуни ифодаланган ёки ўша давр миниатюраларида тасвирланган воқеа, манзара, кўринишларнинг нақадар ҳаётийлигини тасдиқлаб туради. Шунингдек, янги нашрга бир қатор иловалар ҳам киритилгандир. Масалан, Бобур аждодларининг шажараси, С. Азимжонова тарафидан ёзилган “Хатти Бобурий” ҳақидаги мақола, шу асарнинг қўлёзмаси фотофаксимилеси ҳам ўрин олган.\nКўринадики, “Бобурнома”нинг А.Ж. Клапрот, А. Лонгперье, М. Ланглэ, А.Паве де Куртейль, Ф.Гренард, Бакье-Граммон каби тадқиқотчи ва таржимонлари Бобур меросининг тарихий-этнографик, библиографик ҳамда лингвистик жиҳатдан тавсиф қилиш билан Европада бобуршуносликнинг ривожига муносиб ҳисса қўшдилар. Қолаверса, Заҳириддин Муҳаммад Бобурнинг илм-фан, адабиёт ва санъатга бахшида бой меросини тўплаш, нашр этиш ҳамда жаҳон миқёсида муносиб баҳоламоқ учун юқоридаги манбаларни эътироф этиш мақсадга мувофиқдир.\nМуҳаммаджон Холбеков, филология фанлар доктори, профессор\n← Аввалги Аввалги Шукур Жаббор. Олтин ғишт (синергетик ҳикоя)\nКейинги → Кейинги: Турсунбой Боймиров. Ошқовоқ (ҳажвия)


Матбуот анжуманида савол бериш нечинчи даражали? - Ўзбекистон Янгиликлари\nБугун миллий матбуот марказида Ўзсаноатқурилишбанк томонидан яшил лойиҳаларни молиялаштириш самарадорлиги ва истиболларига бағишланган матбуот анжумани бўлиб ўтди. Нимагадир бу галги матбот анжумани Узрепорт телеканали орқали тўғридан–тўғри узатилмади.\nАлбатта, тўғридан-тўғри эфир жонли, очиқликка мойиллиги билан ажралиб туради. Бу галги матбуот анжуманида банк раиси ўринбосари Шуҳрат Якубов ва банкнинг “Green banking” бошқармаси бошлиғи Бобур Султонмуродовлар Халқаро молия корпорацияси ҳамда Европа тикланиш ва тарақиёт банки билан ҳамкорликда Ўзбекистонда илк бор ”Green banking” лойиҳаси асосида олиб борилаётган ишлар ҳақида тўхталишди. Мавзу долзарб албатта. Аммо банк раҳбарияти шошмасдан ва “гапни чў-зиб “нақ ярим соатгача маъруза қилди. Аввало залдаги ёши каттароқ журнлистлар зерикиб ва диққат бўла бошлади. Кейинроқ савол бермоқчи бўлганлар ҳам ҳафсаласи совиб жимиб қолишди. Залдагиларнинг савол беришга чоғланганини маърузачилар билиб ва кўриб турсаларда марҳамат савол беринг дейишга, атай ҳеч ҳафсала қилишмади. Охири залдагилардан бири, илтимос бизни ҳам эштинглар,( саволим бор деб эмас) деб айтиб ҳам кўрди. Чунки, маърузачилар матбуот анжуманида эканлигини (журналистлар савол бериш учун келишганини деярли эсдан чивақариб) ярим сотдан кўп вақтни ўтказишди.Ниҳоят, бир-икки киши савол беришди. Жавоблар ҳам берилди. Аммо залдагилар деярли чарчаб бўлган эди. Юқоридаги ҳолатдан сезиладики, раҳбарлар ҳали ҳам ўзбек матбуотини ўлик матбуот деб ҳисоблашади. Қандай қилиб бўлсада вақтни ўтказиш, журналистларни чалғитиш, ҳафсаласини совутиб бўлгач,узундан узун бландпарвоз гаплар билан матбуот анжуманини ўтказиб олишади. Сал муаммоли савол берган журналист эса ёмон кўринади. Бу аслида мабуот хизматларининг ҳаракатдаги журналистларга ишончсизлиги ва беҳурмат қарашидадир. Яна бир муаммо. Хозирда хамма банклар, ва ташкилотлар хам матбуот анжуманларига банкларнинг раҳбарлари ўзлари келмай ўринбосарларини юборишларидадир. Минбарда сўз юритаётган маъсул раҳбарларнинг ОАВ вакилларига ҳурмати йўқлиги, гаплари сунъийлиги уларнинг шундоққина гапларидан сезилиб туради.\nМатбуот анжумани бошланишидан олдин ҳамасбларимиздан бири илтимос, бизнинг савол ва таклифларииз бор, регламент дойрасида қисқа ва лўнда гапирсаларингиз, деб ҳаттоки илтимос ҳам қилди. Аммо, илтимос инобатга олинмади. Ниҳоят, залдан ҳорғин ва чарчаган журъати сўнган ОАВ вакиллари сўлғин чиқиб кетишди.\nЎзсаноатқурилишбанк мамлакатимиз иқтисодиётида ўз салоҳиятига эга молия муассаси ҳисобланди. Аммо, усиз ҳам ривожланишдан орқада қолган бугунги матбуотимизга бу қадар беписандлик қилган банк раҳбарияти келгусида фаолият мезонини замонга мослаб ўзгартирса, нур устига аъло нур бўлур эди.


Билл Гейтс: “ЕИдан чиқиш Британияни бизнес учун камроқ жозибали қилади”\n17:13 / 17.06.2016\nАмериканинг Microsoft Corp. компанияси асосчиси Билл Гейтс The Times нашрига ёзган мактубида, Буюк Британиянинг ЕИ таркибидан чиқишига оид ўз қараши билан ўртоқлашган. Унинг фикрича, Бирлашган қироллик Европа Иттифоқидан чиқишга қарор қилса, мамлакат хорижий инвестициялар ва бизнес учун аввалгидек жозибали бўлмай қолади.\nБритания иқтисодиётига 1 млрд доллар сармоя киритган тадбиркорнинг ишонч билдиришича, мамлакат иттифоқ таркибида «янада кучлироқ, гуллаб-яшнаган ва таъсирлироқ» бўлади.\nУнинг қайд этишича, Британиянинг ЕИда қолиши ва ягона Европа бозоридан фойдаланиши, унинг компаниясининг илмий-тадқиқот марказларини Кембрижда жойлаштириш қарорини қабул қилишда муҳим аҳамият касб этган.\nГейтс, шунингдек, Британия ЕИдан чиқса, иқтидорли мутахассисларни топиш ва уларни ёллашда сезиларли қийинчиликларга дуч келади, деган фикрни ҳам илгари сурган.