Фарғонада бўлиб ўтадиган «Универсиада – 2016»ни ОАВда ёритиш масалаларига бағишланган матбуот анжумани ўтказилди\n21:54 / 25.05.2016\nФарғона шаҳрида олий ўқув юртлари талабалари ўртасида бўлиб ўтадиган «Универсиада – 2016» спорт ўйинларининг финал босқичига тайёргарлик ва тадбир жараёнларини оммавий ахборот воситаларида ёритиш масаласига бағишланган матбуот анжумани ўтказилди. Бу ҳақда ЎзА хабар бермоқда.\nТадбирда маданият ва спорт ишлари вазирининг биринчи ўринбосари М. Алиев, мусобақаларни ўтказувчи штаб бошлиғи Ш. Шарипов ва бошқалар ушбу мусобақага кўрилаётган тайёргарлик ҳақида маълумот берди.\nТаъкидланишича, вилоятда мусобақага катта тайёргарлик кўрилди. Жумладан, Фарғона, Маърифат, Мураббийлар каби марказий кўчалар тубдан таъмирланиб, қарийб 5 километрлик йўл реконструкция қилинди. Беллашувлар ўтказиладиган 29 объектда кенг кўламли бунёдкорлик ишлари амалга оширилди. Спорт заллари жаҳон андозалари даражасида жиҳозланмоқда.\nФарғона давлат университети, Фарғона политехника институти ва бошқа спорт масканлари иштирокчилар учун шай ҳолатда. «Универсиада – 2016» финали қатнашчиларининг яшаши, овқатланиши ва мазмунли дам олиши учун барча шароит яратилган.\nУниверсиада ўйинларига тайёргарлик кўриш жараёни ва мусобақалар давомида уни ёритиб борадиган матбуот маркази ва веб-сайт гуруҳи ташкил этилган. Универсиадага тайёргарлик, унинг иштирокчилари, мусобақалар ўтадиган манзиллар ва бошқа маълумотлар билан «Universiada-2016.uz» веб-сайт орқали танишиш мумкин. Мусобақа кундалиги ва натижалари 4 хорижий тилда бутун дунёга тарқатиб борилади.\nЖорий йилда ушбу спорт байрами еттинчи бор ўтказилмоқда. Финал босқичида Қорақалпоғистон Республикаси, барча вилоятлар ва Тошкент шаҳридан 14 терма жамоа волейбол, қўл тўпи, футбол, енгил атлетика, сузиш, шахмат, оғир атлетика, дзюдо, баскетбол, юнон-рум кураши, эркин кураш, бокс, таэквондо, теннис, стол тенниси бўйича ўзаро баҳс олиб боради.


Apple Watch савдолари 71,6 фоизга тушиб кетди » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nTerabayt.uz нашри ёзишича, 2016 йил 3 чорагида жаҳон бўйлаб жами 2,7 млн дона смарт-соат сотувга чиқарилган. Мазкур кўрсаткич ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 51,6 фоизга камдир (2015 йилнинг 3 чорагида жами 5,6 млн дона смарт-соат сотувга чиқарилган эди).\nУшбу сегментда ҳалигача АҚШнинг Apple компанияси яққол етакчилик қилиб келмоқда. Шунга қарамасдан унинг бу йилги савдо кўрсаткичлари 71,6 фоизга тушиб кетган (савдолар 3,9 миллиондан 1,1 миллионгача камайган). Таҳлилчиларнинг фикрича, сўнгги чоракда тақдим этилган янги қурилмалар ҳисобига 2016 йилнинг 4 чорагида смарт-соатларнинг сотувлари ўсиши мумкин.\nСмарт-соатлар ишлаб чиқариш ва сотиш бўйича Garmin, Samsung, Lenovo ва Pebble рўйхатнинг юқори поғоналаридан жой олган. Энг қизиғи, Garmin компанияси кескин ўсиш кўрсаткичларини қайд қилиб, Жанубий Кореянинг Samsung фирмасидан ўтиб кетишга муваффақ бўлган.\nТеглар: йил Apple Жанубий ўтиб савдолар қурилмалар\n14:29 Samsung даромади 2016 йил IV чорагида 50 фоизга ортди\n00:12 Huawei икки йилда Apple’дан ўтиб кетмоқчи\n22:22 Android дастурининг cмартфонлар бозоридаги улуши рекорд даражада ўсди\n11:38 Юрак пульсини қайси смарт-соат аниқ ўлчайди?


Қозоғистонда муҳожир ови бормоқда\nҚозоғистоннинг аксар шаҳар ва қишлоқларидаги қурилишларда асосан ўзбекистонлик мардикорлар ишлаëтганига гувоҳ бўласиз.\nҚозоғистонлик ҳуқуқ ҳимоячилари меҳнат муҳожирларини юртига ҳайдаш келажакда мамлакат иқтисодида салбий акс этишидан огоҳлантирмоқдалар.\nЖаҳон бўйлаб молиявий бўҳроннинг авж олаётгани чет элга иш излаб кетаётган ўзбекистонликларни йўлдан қайтариб қололмаяпти. Улар пул топиш илинжида ҳамон яқин ва узоқ хорижга жўнаб кетмоқдалар. Қозоғистонда ишлаётган андижонлик суҳбатдошимиз Зафаржон ўзбекистонликларни хорижга етаклаётган сабабларга тўхталди:\n- Иш билан таъминланмаганлик, ойликларнинг вақтида берилмаслиги сабаб бўлиб қолди ватандан кетишга. Ҳозир ўзбек халқига ҳавас бўлиб қолди четга чиқиб ишлаб келиш. Ўзимизда иш йўқ, шароит чатоқ - ўзингиз кўраяпсиз. Шунга бу ерларда қийналса ҳам, бирор иш қилиб, озроқ пул ишлаб, кейин боришадида ватанга, - дейди Зафаржон.\nКузатувчиларга кўра, чет эллик меҳнат муҳожирлари Қозоғистонда асосан қора ишлар, жумладан, қурилиш объектларидаги ишларга жалб қилинади. Бироқ жаҳондаги молиявий бўҳрон ва Қозоғистон иқтисодида кузатилаётган инқироз аксар муҳожирларнинг иш жойларини йўқотишларига сабаб бўлмоқда.\nИшсиз муҳожирларни “қулбозор”дан изланг\nШу боис ҳозир Қозоғистонда иш жойларидан айрилган чет эллик меҳнат муҳожирлари Олмаота шаҳри чеккасида жойлашган, кўпчилик орасида “қулбозор” деб юритиладиган мардикор бозорига келишга мажбур бўлмоқда.\nАйтишларича, меҳнат муҳожирининг мардикор бозорида топадиган кунлик даромади минг танга ёки тахминан 8,5 АҚШ долларига тенг.\nАммо Қозоғистонга пул ишлаш мақсадида келган мардикорларнинг мазкур бозор орқали кўраётган кунлари ҳам узоққа чўзилмайдиган кўринади.\nМуҳожир “ов”и жадаллашди\nОлмаота шаҳар полицияси ноябр давомида мамлакат ҳудудида юрган ноқонуний муҳожирларни овлаб, юртига қайтариш рейдларини фаоллаштириб юборди.\nЎтган бир ҳафта давомида 360 меҳнат муҳожири юртига бадарға қилинди. Олмаота ички ишлар департаментининг келтиришича, уларнинг 90 фоизи ўзбекистонликлардир.\nМаҳаллий ҳуқуқ-тартибот идоралари Қозоғистондаги меҳнат муҳожирларига қарши рейдларнинг ўтказилишига чет эллик фуқаролар томонидан мамлакат ҳудудида содир этилаётган жиноятлар миқдори кўпайгани ҳам сабаб бўлаётганини қайд этадилар.\nЖорий йилнинг 11 ойи давомида Олмаота вилоятида чет эллик меҳнат муҳожирлари томонидан жами 92 та жиноят содир этилган.\n“Муҳожирларнинг ҳаммасини ҳайдаш керак”\nҚозоғистондаги айрим жамоатчилик ташкилоти вакиллари ҳам ҳукуматнинг мамлакат ҳудудидаги чет эллик ишчилар сонини камайтириш талабни илгари сурмоқдалар. “Шанирақ” жамоатчилик ташкилоти раҳбари Асилбек Хўжахметов ҳам ана шундай фикрда.\n- Полиция тезкорлик билан уларни аниқлаб, Қозоғистондан бадарға қилиши керак. Миграция ҳақидаги қонунда келтирилган талабларни эса кучайтириш зарур. Бизнинг полиция муҳожирларни тутиб, уларни 15 суткага қамайди-да, сўнг улар мамлакатда яна тартиб бузиб юраверишади. Ҳозир уларнинг сони жўда кўп. Бизнинг Қозоғистонга Қирғизистон, Тожикистон ва Ўзбекистондан келган муҳожирлар керак эмас. Уларнинг аксари қурилиш ишларига жалб қилинади. Бироқ қурилиш ишларини қозоғистонлик ишчиларимиз ҳам бажаришлари мумкин, - дейди Асилбек Хўжахметов.\n“Бу кунлар ўтар-кетар...”\nАйни пайтда, халқаро инсон ҳуқуқлари Ҳелсинки қўмитасининг Олмаота ваколатхонаси раисаси Нинел Фокинага кўра, Қозоғистон ҳукумати мамлакат иқтисодида кузатилаётган инқирозга қарамай, меҳнат муҳожирларини ўйламай-нетмай мамлакат ҳудудидан қувиб чиқармаслиги лозим.\n- Ҳукумат обдон ўйлаб, кейин қарор қабул қилиши керак. Чунки молиявий бўҳрон якун топгач, тахминан икки йиллардан сўнг¸ меҳнат муҳожирлари Қозоғистонга яна асқотиб қолиши мумкин, - деди Фокина.


Россия президенти Владимир Путин ўзбекистонлик ҳамкасби Шавкат Мирзиёев билан, 2018 йилда Путиннинг Ўзбекистонга давлат ташрифи чоғида олинган сурат. [Кремль]\nТОШКЕНТ – Ўзбекистоннинг дунё учун ўз эшикларини очиш йўлидаги саъй-ҳаракатлари, Россия бошчилигидаги Евросиё иқтисодий иттифоқига (ЕОИИ) қўшилишдан бош тортиши билан бирга, бу мамлакат янада мустақил бўлиш ва Москвага қарамлигини камайтириш ниятида эканлигидан дарак бермоқда, дейди экспертлар.\nЎзбекистоннинг собиқ адлия вазири Муҳаммадбобур Маликовнинг фикрича, ҳукумат Россия таъсиридан узоқлашаётганини кўрсатиш учун халқаро ҳамжамиятдаги мавқеини мустаҳкамлашга интилмоқда.\n«Ўзбекистон президенти кўп қиррали ташқи сиёсат юритишга ҳаракат қилаётгани яққол кўриниб турибди. Унинг яқинда Туркияга сафар қилиб, президент Ражаб Тоййиб Эрдўғон билан учрашгани ҳам буни исботлайди», деди у.\nАҚШ Давлат котиби Майк Помпеонинг яқинда Ўзбекистонга қилган сафари халқаро майдонда мамлакат нуфузи ошиб бораётганининг яна бир белгиси бўлди, деди Ўзбекистоннинг Вашингтондаги собиқ элчиси бўлган Маликов.\nПомпеонинг ташрифи Қўшма Штатлар Марказий Осиё мамлакатлари учун тобора жозибадор шерикка айланаётганлигини кўрсатди, деб қўшимча қилди у.\n3 феврал куни Ўзбекистонда бўлган Помпео «президент Мирзиёевга Америка Қўшма Штатлари ва Ўзбекистон ўртасидаги яқин стратегик шериклик алоқаларини йўлга қўйишда бош-қош бўлгани ва Афғонистондаги сиёсий вазиятни музокаралар йўли билан тартибга солиш саъй-ҳаракатлари учун миннатдорчилик билдирди», дейилади АҚШ Давлат департаменти баёнотида.\nРоссия билан ёки Россиясиз\nАйни вақтда Ўзбекистон Россияга қарамликни жиловлашга тайёр эканлигини намойиш этмоқда. Мамлакатларнинг чегарадош эмаслиги «Россия олдида Ўзбекистонни Грузия, Беларусь ва Украина каби мамлакатларчалик заиф қилиб қўймаган», деди Маликов.\nШубҳасиз, Ўзбекистон ҳанузгача Россияга, биринчи навбатда газ соҳасида қарам бўлиб қолмоқда, деди у ушбу соҳа Россия президенти Владимир Путинга салкам «отамерос мулк» бўлиб қолганини таъкидлаб.\nЎзбекистон Россияга қарам эканига қарамай, Россия Украинанинг Донбасс минтақасидаги низо, Грузиядан ажралиб чиққан Жанубий Осетия ва Абхазия муаммоси, шунингдек Суриядаги каби узоқ муддатли можароларга аралашиб бораётганини Мирзиёев яхши тушунади, деди Маликов.\nБундан ташқари, «Россиянинг Беларусь каби яқин иттифоқчилари билан [Кремль томонидан қўзғатилган] янги можароларнинг пайдо бўлиши» ҳам хавотирли, деди у.\nУнинг сўзларига кўра, Москванинг бундай хатти-ҳаракатлари туфайли у билан тузиладиган иттифоқ хавф остида қолади.\nЎзбекистонлик собиқ дипломат ва иқтисодчи Алишер Таксанов бу борада Маликов билан ҳамфикр эканлигини айтди.\n«Сўнгги ҳодисалар Ўзбекистоннинг кўп векторли ва мувозанатлашган ташқи сиёсат олиб бориш истагида эканини кўрсатмоқда», деди у.\n«Тўғри, Ўзбекистон Россияга жуда қарам бўлиб қолган, аммо Россия ҳам Ўзбекистонга муҳтож», деди Таксанов.\nУнинг таъкидлашича, иқтисодий йўналишда Ўзбекистон Россияга қарамлигича қолмоқда. Россия мамлакатнинг энг йирик савдо ҳамкори ва бу мамлакатда 5 миллионга яқин ўзбекистонлик мигрант меҳнат қилади.\nШундай бўлса-да, Таксановнинг айтишича, Мирзиёев Москвага кучли қарамликнинг давом этишини хавфли деб ҳисоблайди.\n«Айни пайтда Путин деярли ёлғиз қолган», деди у. «Ташқи майдонда унинг иттифоқчилари йўқ, шу боис ҳам у собиқ СССР аъзоларига таянади ва бу борада Ўзбекистон жуда керакли ҳамкор.»\n«Аммо, Путин Ўзбекистон президенти унинг йўлдоши бўлишини кутган эди», деб қўшимча қилди у.\nСуверенитет ва мустақиллик намойиши\n20 январь куни Ўзбекистон Россия раҳбарлигидаги ЕОИИга аъзо бўлмаслигини айтиш билан Ўзбекистон раҳбари Москвага ўз мустақиллигини мустаҳкамлаш ниятида эканлигини билдириб мужда юборди. Ўзбекистон ташкилотда кузатувчи мақомини танлади.\n«Биз бу иттифоққа аъзо бўлиб кирмаймиз», деб айтган Мирзиёев яқинда бўлиб ўтган сайловлардан сўнг парламент юқори палатасига қилган мурожаатида.\n«Битта нарсани билиб қўйинглар. Ҳеч ким мустақилликни ҳеч кимга бериб қўймайди. Мустақиллик халқ ишонган президентнинг қўлида», деди у.\nЎзбекистоннинг ЕОИИ қўшилишидан бош тортиши кўпроқ «президент Мирзиёевнинг дунё ҳамжамияти ва ўз халқига суверенитет ва мустақиллик йўлига содиқлигини намойиш қилишидир», деди Ўзбекистоннинг собиқ адлия вазири Маликов.\n2016 йил вафот этган собиқ президент Ислом Каримов бундан-да аниқроқ чоралар кўрган эди.\nКаримов Иккинчи жаҳон урушининг Ўзбекистонга нисбатан қўлланилишида «Улуғ ватан уруши» тушунчасидан воз кечди ва (9 май) Ғалаба кунини Хотира куни деб номлади, деди Маликов.\nШу билан бирга, Каримов мамлакатни Россия бошчилигидаги Коллектив хавфсизлик шартномаси ташкилоти (КХШТ) таъсиридан олиб чиққан ва Ўзбекистоннинг кирилл имлосидан лотин имлосига ўтишига сабабчи бўлган.\nЎзбекистон-Москва алоқаларида юзага келган яна бир танглик – Москва фойдасига жосуслик қилишда айбланган сиёсий таҳлилчи ва бир қатор ҳарбий хизматчиларнинг Тошкентдаги суд жараёни бўлди.\n10 февраль куни Тошкентнинг жиноят ишлари бўйича Юнусобод туман судида сиёсий таҳлилчи, Ўзбекистон республикаси президенти қошидаги стратегик тадқиқотлар институтининг собиқ раҳбари – 61 яшар Рафик Сайфулин ва 10 нафар ҳарбий устидан ўтказилаётган ёпиқ суд жараёнининг иккинчи мажлиси бўлиб ўтди.\nПрокуратурага кўра, давлатга хиёнатда гумон қилинаётган судланувчилар Москва фойдасига жосуслик, давлат сирларини ошкор қилиш ва бошқа жиноятлар содир этишган.\nАммо, Сайфулиннинг иши «айсбергнинг учигина холос, унинг ортида эса Россия манфаатларини ҳимоя қилаётган ва президент Мирзиёевнинг Ғарб билан яқин муносабатлар ўрнатишига тўсқинлик қилаётган янада муҳим шахслар турибди», деди Таксанов.\n«Россия жосуслиги фош бўлганига қарамай, мамлакатдаги Давлат хавфсизлик хизмати мутахассисларининг деярли ярми Россияда таълим олган ва бу мамлакат билан яқин алоқаларга эга. Уларнинг яқин қариндошлари Россия фуқаролигига эга. Шу билан бирга, Россия Федерациясида уларнинг кўчмас мулклари ва инвестициялари бор», деди у.\nЎзбекистонда Путин учун яна бир муҳим актив – бу рус озчиликлари, деди Таксанов.\n«Кўпчилик россияликлар Путиннинг сиёсатидан норози бўлаётган ва унинг хатти-ҳаракатларини танқид қилаётган бир вақтда, Ўзбекистондаги рус аҳолиси унга нисбатан жуда ижобий муносабатда ва уни ўзлари учун ҳимоячи ва ҳомий деб билади», деди у.\nАмерика Англия ё Рассия колиб кетган фикрларим. Биз евроиктисодий зонага кушилишимиз кк эди. Ман деярли мустакиллик фарзандиман, собик саюз даалатининг 70 мустабит замонини эшитганман, киноларда курганса ва укиганман холос. Шу мустабит замон хали давом этяпти назаримда. Урток Президент кушилинг шу ташкилотга узбек халки хам яшасин маза килиб 2 мингли мошинни 12 мингга олмасдан, бу ойликни келаси ойликки учма-уч килиб етказмасдан. Етар манаполяни шунча давру даврон сургани. Хуллас куйи катлам у ёда турсин урта катлам хам кийинчиликда ящаяпти. Бу туришла хали анча шу аснода яшаймиз. Яна бир бор таькидлайман бу мани шахсий фикрим.\nКайси давлат билан якин аоокалар килиш давлатни ривожлантириши бу кучли дипломатияга боглик. Ман бу давлат билан якин плокалар килиш кк, буниси билан еса йук дея олмайман. Чунки хеч кайси давлат йукки уз фойдасини кузламаса. Ман АКШни ё Англяни ёки Рассияни тарафдори емасман мустакил Узбекистонни бир фукаросиман, ишонч билан бир нарса айтиш мумкинки Рассия бу ёнимиздаги давлат зеро узбек халк маколларида "узокдаги бугдойдан якиндаги самон яхши" дейилган.\nKishan kiyma,böyin egma Ki sen ham hur tuğilğonsen\nРоссия билан бирга бўлган биронта давлат йўқки ривожланиб зўр бўпкетган. Қайтага Англия ёки Америка билан яқин бўлган давлатлар жуда ривожланиб кетди бунга мисоллар жуда кўп.\nРоссияга хам гарбга хам Америкага хам карам булишга каршиман.У ким булмасин биздан устун эмас биз хам улардан устун эмасмиз шурдай экан хамма билан тенг алокалар урнатиб Ислом Каримов олиб борган мустакиллик сиёсатини олиб бориш тарафдориман.\nBiz xammassidan ustunmiz chunki olloh taolo biz bn faqst buni qalban xis qiliwimiz zarur momin odam xech qachon yutqazmedi òlsa waxid òlmasa ĝolib\nMustaqillik eng oliy ne'mat! Men prezident Shavkat Mirziyoyevning tanlagan yo'lini to'liq qo'llab quvvatlayman.\nMeni davlatni ichki xoinlari un qarwi guruxga raxbar qilsa edi men un na oilani na boylikni qiziĝi bolardi davlatimiz ichidagi xoinlarni xalqimiz kelajsgi un ortga qadam bosmasdan wijoat bn qirib tozalab qoyardim in wa Olloh\nSòng poraxorlarni sòng....\nBularni umr tugaguncha qirardm olloh yordamida\nЎзбекистон Россия билан 1863 йилдан бери яшаб келмоқда, аммо нима муваффақиятга эришганига қараш керак. Бу йиллар давомида биз нималарга эришдик? Ҳеч нарсага. Бир жойда депсиниб турдик. Буёғига Россиядан ҳеч қандай яхшилик кутмаймиз !!! Биз ҳеч бўлмаганда Туркиядагидек ўз иқтисодий ва сиёсий ривожланиш йўлимизни топишимиз керак! Россия 157 йил давомида Ўзбекистоннинг ривожланиши учун тузук иш қилмади, аксинча олтин ва бойликларимизни ўғирлади! Ривожланишимиз учун ҳеч нима қилгани йўқ!!!\nМасалан, кушни мусулмон давлати Афгонистон Россия карамида булмаган, лекин кандай ривожланишга эришди шу 100йиллик даврида- таълим, медицина ва вх.к.?\nБиз мустамлака замонларни эмас, тараккиёт хакида фик юритсак уртоклар. Мустамлакани бирдан бир нияти у давлатни талаш. Хозирги даврда дипломатик аьлокалар хакида фикрлашсак. Давлат узини позоциясида собит кадам булиб турса ким уни адаштиради? Ислохотлар, халкаро шартномалар инсон хаётини яхшилаши кк, енгиллаштириши кк.\nЎзи Мирзиёев айнан шундай деганини ҳеч ким эшитмаган.\nКаримов ҳам Катта оғадан мустақил бўлишни истади ва қарийб 30 йилда бунга эришди. Лекин ниманинг эвазига? Неча миллион ўзбекистонликлар иш излаб мамлакатни тарк этишга мажбур бўлишди. Мирзиёев Каримов режимини қораламагунича, демократик ва иқтисодий ислоҳотларни амалга оширмагунича, Европа бизни қўллаб-қувватламайди, Каримов даврида бўлганидек: «оч, лекин ҳаммадан мустақил» бўлиб қолаверамиз, деб қўрқаман. Чегарадош эмаслигимиз учун Ўзбекистон Россия таъсиридан осонликча халос бўла олади, деб ўйламаслик керак. Бу кулгили. Биз демократик ва ривожланган давлатлар билан ҳам чегарадош эмасмиз ва уларнинг ҳам бу ерда таъсири кам. Ва ниҳоят, Ўзбекистон ҳозирча [Россия таклиф қилган] атом электр станцияси қурилиши лойиҳасини расман рад этгани йўқ. Шундай экан, Москванинг қўллари ҳали Тошкентда.\nU atomni òrsdan arzonga va sifatli qilib yapon bn qursek xam boladi\nKelajakda esa òzimiz in wa Olloh\nAtomda ikita qurvosek òrsdan gazga qaramligimiz yechilardi\nҚолган жосусларни топиб, қатъий равишда жазолаш керак. Давлат хавфсизлик хизмати янада ислоҳ қилиниши керак. Бизга руслар керак эмас. Руслар туфайли бизнинг халқимиз етарлича азоб чекди. Ўзимиз учун яшайдиган вақт келди.\nБиратўла Россиядан ҳам ўз одамларингизни олиб кетинглар\nMilliy gvardiya òrsni jallodlariga qarwida wep xam biladi dxx xavsiz emasligini ichida barbr xoin lar borligini fakt yoq\nИқтисодий мустақилликсиз давлат сиёсий мустақил бўла олмайди. Ўзбекистон – келажаги буюк давлат.\nOrtiqxojaga òxwagan vallomatlar narxxi aaaarzon qip beriw kereda birgina u emas\nXamma iwlab chiqaruvchi lar xqlq un arzonlawtiriw kerek xalq topgan pulini yawaw iwlataveriwi kerek emas topgan puli owiwi kerek zaruratlaridan xozi zaruratga yetmayaoti pulimiz ewwak kalla òtirvoganlar chala xom awyo va tayyor xom awyo ikkilamchi xom awyolarga rastamowkani ochiw kere ittan tarqangan òrsti qullari powwo aytgan va chiqargan qaror larini joylarda amalga owiriwmayapti pul undiradigan qarorlarni xali tasdiqlanmasdan amalga joriy qiliwyapti va natijada powwo siyotini xallqa buzib korsatib xalqni powwodan norozi qilib qoyiwyapti xalqqi powwo ga qarwi qayrawyapti powwo bilyapti bilmaya0ti bilmimanu lekin tinchlik bop tursin bu xarromi muttaxamlar xalqdi ichidan nafrat uygotiw un jiddi jaxdlari bn xarakat qiliwmoqda ertaga qarwizdan chiqib qachongacha baliqqa òxwab jim yuramiz aytelik dangal tòplanelik iye bubrazolat qachongacha deb bir rasvo chiqsa bilinki dòstlarim XAQIQIY D U W M A N I M I Z. OWADUR\npolitsa chaqirib òtirmasdan osib òldirsek xam boloradi chunki u xoindur ifl9slar nonkorlar\nXullas doslarim ogox bolelik ziyrak bolelik kim nima desa xaaaa powwo òzi wunaqa ekanda deb ketmelik powwo tarafdorlaridan anti powwo òrsparat qulvacchchalar kòproq exxxx qanidi powwo di qòlidegi odam bolganimda òzm bilardm xoinlardi qandek ittek imi jimida yòq qilib bilmadim deb turiwdi\nТўғри йўлимиздан адашмаслигимиз лозим\nOlloh hohlagini eng toĝrisi deb amal qilsez oĝiwmimiz\nЎзбекистон ЕОИИга қўшилмаслигини очиқчасига айтиш билан Мирзиёев Путиннинг юзига оёқларини артди.\nÒzbegim seni sen bilmagan mard òglonlari bor xali ularga davr keladi dunyo jiimmm turadi xozi rcha karillasin davr ularniki biz xam qarab turme xam jixat boliwimiz kerek bir birimizi ewwak kalla deb kochada sokme tabaqalawme axill bolowimiz kerek òwan da men aytgan davrlar keladi dunyo sukutga chomadi chechen gapurganda òris jim òtirgandek


Вазир, таклиф этилаётган қонун лойиҳасида тезликни оширганлик учун жаримани камайтириш бўйича таклифлар мавжуд эмас - Ўзбекистон Янгиликлари\nДомой Жамоатчилик Вазир, таклиф этилаётган қонун лойиҳасида тезликни оширганлик учун жаримани камайтириш бўйича таклифлар...\nВазир, таклиф этилаётган қонун лойиҳасида тезликни оширганлик учун жаримани камайтириш бўйича таклифлар мавжуд эмас\n24 сентябрь куни Олий Мажлис Қонунчилик палатасининг навбатдаги мажлиси бўлиб ўтди.\nМажлисда Адлия вазирлиги томонидан ишлаб чиқилган “Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида”ги Қонуни лойиҳаси биринчи ўқишда кўриб чиқилди.\nУнда адлия вазири Р. Давлетов мазкур Қонун лойиҳаси бўйича сўзга чиқиб, лойиҳада йўл ҳаракати соҳасидаги айрим ҳуқуқбузарликлар учун жавобгарликни бекор қилиш ва маъмурий жавобгарликка тортишда янги механизмларни жорий этиш таклиф этилаётганлигини таъкидлади.\nАйтиш керакки, мазкур Қонун лойиҳаси бўйича ижтимоий тармоқлар орқали турли хил фикр ва мулоҳазалар билдирилмоқда. Жумладан, лойиҳада “ҳайдовчиларни тезликни оширганлик учун жаримани камайтириш таклиф этилмоқда” ёки “учар” ҳайдовчиларга жарима камайтирилади” ва бошқа турли хил фикрлар.\nАдлия вазири Р. Давлетов ўз маърузасида ижтимоий тармоқлар ва ахборот сайтларида кенг тарқалган тезликни оширганлик учун жаримани камайтириш бўйича таклиф мазкур Қонун лойиҳасида мавжуд эмаслигини қайд этди.\nШунингдек, мамлакатимизда ҳайдовчиларнинг йўл ҳаракати қоидаларига риоя этиш ҳолати ва ҳайдовчилик маданияти ҳам етарли даражада эмаслигини алоҳида таъкидлади.\nЛойиҳада қатор таклифлар мавжудлиги айтилди. Хусусан, транспорт воситалари ҳайдовчиларининг белгиланган ҳаракат тезлигини ошириб юборганда тезликни ўлчайдиган махсус ускуналар қайд этган тезликдан соатига 5 километр айириб ташлаб ҳисоблаш механизми жорий этилиши кутилмоқда. Мазкур таклиф йўл ҳаракати соҳасидаги қонунчиликни ислоҳ қилишдаги дастлабки қадамлардан биридир.\nБироқ, Адлия вазири шу ўринда йўл-транспорт ҳодисасининг сабаблари бўйича статистик маълумотларни ҳам инобатга олиш кераклигига эътибор қаратди.\nШу билан бирга ўз маърузасида йўл-транспорт ҳодисалари бўйича статистик маълумотларга ҳам тўхталиб, жорий йилнинг ўтган саккиз ойида республикада 5 746 та йўл-транспорт ҳодисаси содир бўлиб, уларда 1 484 одам халок бўлгани ва 5 098 одам жарохат олгани, ушбу йўл-транспорт ҳодисаларининг 2026 таси, яъни 35 фоизи тезликни ошириш оқибатида юз бергани, уларда халок бўлганлар сони 599 тани (40%) ва жарохат олганлар сони 1660 тани (32%) ташкил этгани жуда ачинарли ҳолатлигини билдирди.\nШунингдек, Қонун лойиҳасида транспорт воситасини бошқариш вақтида ҳайдовчиларга bluetooth, қулоқчин ва бошқа қўлни банд қилмайдиган гарнитуралар фойдаланишга рухсат бериш таклиф этилмоқда. Мазкур таклиф, замонавий автоиндустриянинг ривожланишидан ҳолатидан ҳамда ҳайдовчиларга кулайлик яратиш мақсадида киритилмоқда. Бироқ транспорт воситасини бошқариш вақтида ҳайдовчиларнинг телефондан фойдаланганлиги учун жавобгарлик сақланиб қолинмоқда.\nБундан ташқари, лойиҳада транспорт воситаси салонининг олд қисмига ўзбошимчалик билан монитор (дисплей) ўрнатиш учун жавобгарликни бекор қилиш таклиф қилинмоқда. Ушбу таклиф ахборот технологияларнинг ривожланиши натижасида яратилаётган кулайликлардан, мазала GPS навигатордан фойдаланиш мақсадида қўшилмоқда. Шу ўринда таъкидлаш лозимки, транспорт воситасини бошқариш пайтида монитордан теле-, видеодастурларни томоша қилиш учун фойдаланганлик учун жавобгарлик сақланиб қолинади.\nУшбу Қонун лойиҳасининг қабул қилиниши маъмурий жазолар миқдорининг инсонпарварлик, одиллик тамойилларига мувофиқ равишда камайтирилишига ҳамда айрим ҳаракатлар учун жавобгарлик бекор қилиниши транспорт воситалари ҳайдовчилари учун эса енгилликлар яратилишига олиб келади.\nҚонун лойиҳаси депутатлар томонидан кўриб чиқилиб, биринчи ўқишда маъқулланди.\nБензин нархларини барқарорлаштириш бўйича айтилган ваъдалар босқичма – босқич амалга оширилмоқда\nҚуйи Чирчиқ бугун диққат марказда!\nТошкент вилояти ҳокимлиги ҳамда Қуйи Чирчиқ туман ҳокимлиги ташаббуси билан жорий йилнинг ноябрь ойида Қуйи Чирчиқ тумани иқтисодий салоҳиятини ўрганиш мақсадида ОАВ вакиллари учун...


Эрдўған: Венада Суриядаги сайловларни Асадсиз ўтказишга келишилди\n11:12 / 19.11.2015\nТуркия президенти Ражаб Тойиб Эрдўған Сурияда ўтажак сайловларда мамлакатнинг барча фуқаролари, шу жумладан, қочқинлар ҳам иштирок этиши зарурлигини таъкидлаб ўтди. Бу ҳақда у ATV телеканалига берган интервьюсида айтиб ўтди.\n“Венадаги музокаралар шунга олиб келди. У ерда сурияликлар овоз бериши зарурлиги ҳамда сайловда Башар Асаднинг иштирок этмаслиги борасида келишувга эришилди. Биз барча сурияликлар, шу жумладан, мамлакатдан ташқаридагилари ҳам овозларини бера олишини истаймиз. Биз асосан Туркия, Ливан ва Иорданиядаги қочқинлар ҳақида гапирмоқдамиз”, - деди Эрдўған.\nТуркиянинг АҚШ билан ҳамкорликда ИШИДга қарши амалиётлар ўтказиши мумкинлигин ҳақидаги саволга жавоб бераркан, Эрдўған таклиф ҳамон кучда қолаётганини таъкидлаб ўтди.\n“ИШИД мамлакатимиз учун таҳдиддир. Кун тартибида коалиция билан қўшилиб гуруҳга қарши ҳарбий амалиётлар ўтказиш масаласи турибди”, - маълум қилди Туркия етакчиси.


Анбара Отамуродова, Олланазар Абдураҳимов. «Айшу ишрат эрмастур бу олам...» (2009) - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотҲозирги давр матбуотиАнбара Отамуродова, Олланазар Абдураҳимов. «Айшу ишрат эрмастур бу олам…» (2009)\nАнбара Отамуродова, Олланазар Абдураҳимов. «Айшу ишрат эрмастур бу олам…» (2009)\nБугунги кунда Хива Огаҳий орзу қилгандек обод, гўзал масканга айланди. Истиқлол йилларида шаҳардаги мадраса ва миноралар янгидан сайқал топиб, улуғ боболаримиз руҳи покларини феруза гумбазлар узра кўкларга кўтариб, ардоқлаб турибди.\nХиванинг Дешон қалъаси дарвозасидан чиқиб, эски Қўшкўприк йўлига қараб 7-8 чақирим юрсангиз, чап томонда ястаниб ётган Қиёт қишлоғини кўрасиз. Қишлоқ йўлидан сал узоқлашсангиз кўз олдингизда ўз ўрнида қайтадан тикланган Огаҳий ҳовлиси намоён бўлади. Унинг олдида 200 йилга яқинроқ умр кўрган, Огаҳий суйиб ғазалларида куйлаган бобокалон тут дарахти яшнаб турибди.\nОгаҳий ана шу масканда 1809 йил 17 декабрда туғилди. Унинг отаси Эрниёзбек Хива хонлигида нуфузли Авазбий миробнинг ўғли эди. Авазбий миробнинг Шермуҳаммад шоир Мунис, Иброҳимбек мироб деган ўғиллари ҳам бор эди. Огаҳийнинг ота-боболари, амакилари ва амакиваччалари мана шу тут атрофидаги улкан боғда, ёнма-ён қурилган ҳовлиларда яшаб, ҳаммалари мироблик қилганлар. Бу мироблар сулоласининг энг сўнгги вакили Собир мироб бўлган. У 1900 йили туғилиб, жуда ёш, 1936 йили шўролар ҳукумати тазйиқларига чидолмай оламдан ўтган.\nҲозир Собир миробнинг авлодлари Хивада истиқомат қиладилар. Унинг ўғли саксон ёшдан ошган Қодирберган ота Собировнинг Огаҳий ҳовлиси, унинг кенг саҳнидаги боғ, ундаги ғарқ пишган мевалар, атиргуллар, сайроқи булбуллар, мироб боболари тўғрисидаги дилкаш ҳикоялари бизни ушбу мақолани ёзишга илҳомлантирди.\nОтаси Абдуқодир мироб, бобоси Тоғай мироб обрў-эътиборли инсонлар бўлишгани туфайли Собир мироб болалигидаёқ Муҳаммад Раҳим иккинчи Феруз саройига бориб турган. Саройдаги олтин, кумуш тангалар тайёрлайдиган зарбхона санъатига жуда қизиққан ва бу ҳунарни ўрганган.\nҚодирберган отанинг боболари Абдуқодир мироб, Тоғай мироблар шоир Огаҳийнинг амакиваччалари бўлиб, ниҳоятда бақувват, баҳодир кишилар бўлишган. Улар ҳақида тарихшунос олим М.Йўлдошев «Хива хонлигида феодал ер эгалиги ва давлат тузилиши» номли китобида шундай ёзади: «Бошқа мансабдорлар сингари мироблар ҳам хон томонидан айрим вазифаларни бажариб келганлар. Чунончи, Мунис ва ундан кейин Огаҳий мироблар орасида бўлганлар… улар сарой тарихчилари ҳисобланганлар. 1848-1850 йилларда Тоғай ва Муҳаммад Карим мироб 100 тиллодан, Муҳаммад Ризо мироб Огаҳий 40 тиллодан маош олганлар».\nАвазбий миробнинг кенжа ўғилларидан яна бири Иброҳимбек бўлиб, у ҳам тўхтовсиз давом этган ҳарбий юришларда ҳалок бўлган. Унинг ўрнига невараси Нуруллобек мироб этиб тайинланган. Бу ҳақда Баёний «Шажараи Хоразмшоҳий» асарида ёзади: «Нуриллобек ибни Бобожонбек ибни Иброҳимбек Авазбий иноқ мағфурни мироб этдилар…».\nЁшлигидаёқ отасидан, амакиларидан ажралиб қолган Огаҳий ижодида ёлғизлик изтироби аниқ сезилади. У «Таъвизул ошиқин» («Ошиқлар тумори») девони дебочасида ёзади:\nКичикликдан тушуб бошимға кулфат,\nЗамоне бўлмадим беранжу меҳнат.\nҚолуб ёлғуз туман андуҳ ичида,\nМиҳандин лашкари анбуҳ ичида.\nОгаҳий ота ўрнида тарбия берган амакиси шоир Мунис билан доимо фахрланган.\nТонг эрмас, Огаҳий, файзи илоҳиға анис ўлса,\nКи, ул бордур насаб ичра буродарзодаи Мунис.\nАфсуски, Огаҳий авлоди — мироблар шажараси ҳақида етарли маълумотларга эга эмасмиз. Чунки ҳанузгача унинг тарихий асарлари тўлалигича чоп этилмаган.\nОгаҳийшунос олим Субутой Долимов 20 йилдан ортиқ умрини Огаҳий ҳаёти ва ижодини ўрганишга бағишлади. Бироқ шўролар даври ҳукмрон мафкураси унга Огаҳий тарихий асарларини тўлалигича чоп этиш имконини бермади. Натижада, устозлар Субутой Долимов ва Ғулом Каримов Огаҳийнинг тарихий асарларидан намуналар киритиб, шоирнинг 6 жилдли асарлар тўпламини нашрга тайёрладилар. Бу мустабид мафкура ҳукмронлиги даврида ҳақиқий жасорат эди.\n1829 йили, Огаҳий энди 20 ёшга тўлганида Оллоқулихон уни амакиси шоир Мунис ўрнига миробликка тайинлайди. Бироқ 1845 йили отдан йиқилиб, оёғи сингач, у ўз ихтиёри билан бу мансабдан истеъфо беради.\nОрадан тўрт йил ўтгач, 1855-1856 йилларда Огаҳийни ўз ҳолига қўймай, яна мироблик мансабига қайтаришади. Орадан кўп ўтмай, 1857 йили у миробликдан кетади ва ўзини ижодга бағишлайди.\nОгаҳий поэзияси билан танишар эканмиз, шоир ёшлигидаёқ ўз олдига жуда катта мақсад — сўз мулкининг соҳибқирони бўлиш орзусини қўйганини кўрамиз. У «Соқийга хитоб» маснавийсида бу ҳақда шундай ёзади:\nМанга ул жомни айлаб, карам тут,\nЛаболаб они дам-бадам тут…\nДумоғим наъша бирла айлабон маст,\nСухан аҳли аро бўлиб забардаст.\nМаоний арсаси ичра уруб ком,\nЧекиб тил тийғини кўргузмай ором.\nАён айлай русуми паҳлавонлиғ,\nҚилай сўз мулкида соҳибқиронлиғ.\n«Маоний арсаси» — бу сўз саҳнаси, нотиқлар минбари, шоирлар мушоираси, тафаккурлар жангидир. Огаҳий талқинидаги маоний арсаси маънолар дунёси, осмон гумбазида, олам бепоёнлигида сўзнинг тутган боқий ўрнидир.\nШоир ҳаётбахш ғоя ва жонфизо мазмун ўз ижодининг пойдевори эканлигини такрор ва такрор айтади. Унинг «Сўз», «Қаламга хитоб», «Қоғоз», «Гавҳар сўз», «Огаҳий, ол маони мулкини» каби ғазаллари шеъриятида маъно ва мазмун устуворлигини кўрсатади. Шоир каломининг теранлиги беқиёслигини, унинг илғор дунёқараш соҳиби эканлигини намоён этади. Ғазалларидан бирида у: “Мен шундай бир нурафшон, саодатли сўз айтайки, у дилларни безасин, кўнгилларга ором нурини олиб кирсин. Буни кўриб ҳайрат юзидан ниқобини олиб ҳайрон боқсин, сухандонлар шоҳи эса, лол қолсин”, дейди.\nТахайюл узоридин олиб ниқоб,\nСухан шоҳидин айлайин беҳижоб.\nДейин аҳли сўз ичра мастона сўз,\nТабиат писанду дилорона сўз.\nМуҳаммад Ризо Эрниёзбек ўғли ўзига Огаҳий тахаллусини танлар экан, унга умрбод содиқ қолди. У жуда кўп ғазаллари, қасидалари, мухаммас ва мусаддасларида эл тинчлиги, обод ва фаровонлиги шоҳларнинг ақл-заковати, олий ҳимматига боғлиқ, деб қаради, аркони давлатни, шоҳни доимо яхшиликка, эзгуликка, даъват этиб, жаҳолат ва мазаллат ботқоғига ботишдан огоҳ этиб турди.\nМулку миллатга эмин ўлса агар огоҳлар,\nИкки олам обрўйин ҳосил эткай шоҳлар.\nДарҳақиқат, Огаҳий ижодининг мундарижасини ҳаётбахш ўн саккиз минг олам гўзалликлари тараннуми, шу олам бағрида яшаётган инсонларнинг шод ва озод тақдири, ота макон тинчлигини куйлашдек юксак маънавий ғоялар ташкил этади:\nЖаҳд этиб эмди ҳавас бандидин озод ўлоли,\nДайр пириға бориб толиби иршод ўлоли.\nОгаҳий асарларида гўзал ва бепоён оламда инсоннинг тутган ўрни, унинг зиммасига Оллоҳ томонидан юкланган бурч, вазифа, уни адо этиш жараёнидаги аччиқ қисмат ҳақида фикр юритади. Бу олам айшу ишрат майдони эмаслиги, фозил инсонлар, илму ҳунар соҳиблари, меҳнат аҳли эл ардоғида бўлиши лозимлигидан огоҳ этади:\nҚадни ҳар тун қилиб тангри руқуиға эгил,\nОч саҳарлар оҳ уруб, афғон чекиб зикрига тил,\nАйшу ишрат эрмастур бу олам, онглагил.\nДевонига ошиқлар тумори, яъни «Таъвизул ошиқин», деб ном қўяр экан, шоир оила муҳаббатнинг олтин пойдевори эканлигини, ишқ кўчаларининг чароғон ва ҳаётбахш нурларини ошиқона тарзда куйлайди. Ҳаётнинг олмосдай ўткир тиғли ва чигал чорраҳаларидан ўз севгисини авайлаб, ардоқлаб олиб ўтиш лозимлигини уқтиради. Садоқатли инсонлар доимо севгининг вафо боғларида вафо камарини белига маҳкам боғлаб, умр сўқмоқларини имон нурлари билан нурафшон этадилар, дейди.\nСубутой Долимов суҳбатларида «Таъвизул ошиқин» девонини Огаҳий ҳаётлигида биринчи бўлиб Муҳаммад Шариф Таррох кўчирганини айтган эди. Ўша биринчи нусха чор Россияси қўшинлари Хивани босиб олганда Англияга олиб кетилган. «Таъвизул ошиқин»да она-юртнинг нақадар соз, гўзал маскан эканлигини шоир бир туркум шеърида шундай тасвирлайдики, ўқиб ҳайратга тушамиз. Бундан 200 йил илгари мавжуд бўлган дарёлар, қалъалар, қавмлар, ўрмонлар, қишлоқлар, шўролар даврида қириб битирилган турли-туман қушлар, ҳайвонот дунёси, йўқотиб юборилган боғлар, мадраса ва масжидлар ҳақида ўқиб хаёлга чўмамиз. Айниқса, халқнинг аллақачон унутиб юборилган рамазон айтиш, турли маросимлар, пойга, саёҳат ва қизиқарли ўйинлари, қадимий қўшиқлари, антиқа созлар туркуми ҳақида ўқиб аждодларимиз ҳаёти, ақлу заковати билан фахрланамиз.\nОгаҳий тинимсиз ижодий меҳнат қилиб, ўз замонасида талантли шоир, уста таржимон, йирик муаррих (тарихчи) олим сифатида шуҳрат қозонди. У бизга 20 минг мисрадан зиёд шеърни ўз ичига олган улкан мерос қолдирди, шарқ мумтоз адабиёти ва маданиятининг йигирмага яқин намуналарини ўзбек тилига насрда ва назмда таржима қилиб, адабиётимизни жаҳон адабиёти дурдоналари билан бойитди.\nАфсуски, Огаҳийнинг бу олтин мероси ҳануз ўз тадқиқотчилари, ноширларини кутмоқда. Унинг тарихий асарлари ҳозиргача тўлалигича нашр этилмаган. Ўрта Осиё халқлари тарихига доир бу асарлардан атиги бир неча парчалар чоп этилган, холос.\nОгаҳий тарихий асарларида 1859-йиллардаёқ Орол денгизида пайдо бўлган чор ҳукумати айғоқчиларининг учта параходи (ўт учон) ҳақида ёзиб, юртдошларини мустамлакачилардан огоҳ этган эди. Ўша машъум 1873 йилнинг 26-28 май кунлари генерал Кауфман армияси Хивани ўққа тутганда, Қодирберган отанинг ҳикоя қилишича, Огаҳий Ичон қалъанинг боғча дарвозаси, амакиваччалари Абдуқодир мироблар Дешон қалъанинг Урганч дарвозаси ҳимоясида турганлар. Огаҳий 29 май куни эрталаб чор қўшинларининг Хивага ғолибона кириб келаётганини ўз кўзи билан кўрган. Жасадлар қалашиб кетган Хива кўчаларини, бомбардимон этилган ота қишлоғи Қиёт ва вайрон бўлган бошқа қишлоқларни кўриб, шоир қаттиқ изтироб чекади, хасталаниб ётиб қолади. Орадан бир йил ўтар-ўтмас вафот этади. Бу ҳақда Баёний «Шажараи Хоразмшоҳий» асарида шундай ёзади: «Мундин саҳал замон ўтгандан сўнг, сана бир минг икки юз тўқсонда товуқ йили ва жавзонинг охири эрди, Кавпомон (Кауфман) отлиғ губурнатур рус лашкари билан келиб Хоразмни сулҳ била олди… Бу воқеотдин бир йил миқдори ўтгандан сўнг, Огаҳий ҳам раҳмли олами бақо бўлди».\nОгаҳий 1874 йилда олтмиш беш ёшида вафот этган. Абдуқодир мироб бошчилигида қишлоқ аҳли унинг майитини махсус сандиққа жойлаштирган. Бунинг учун шоирнинг ўзи эккан катта балх тути кесилиб, ундан жуда узоқ муддат сақланиш хусусиятига эга бўлган сандиқ ясатилиб, унга майит қўйилган. Ҳозир Огаҳий ҳовлисида яшнаб турган тут ўша кесилган тутнинг шеригидир.\nОгаҳийнинг майити Қиётдаги Шайх Мавлон бобо қабристонига — мироб ота-боболари гумбазига қўйилган.\nАсрларни етаклаб асрлар ўтаверади. Сўз мулкининг соҳибқирони Огаҳий ғазаллари Хоразм мақомлари шўъбаларига кўчиб, мустақил Ватанимиз осмонида баралла янграйверади.\n«Ўзбекистон адабиёти ва санъати» газетасининг 2009 йил 34-сонидан олинди.\n← Аввалги Аввалги Наим Каримов. Серқирра ижодкор (2009)\nКейинги → Кейинги: Наим Каримов. Бобокалон шоирлар (2009)


Озиш учун нима қилиш керак » Tush tabiri, tushlar tabiri, тушлар таъбири\nҲеч ўйлaб кўpгaнмисиз, нимa учун бaъзи инсoнлap кўп есa ҳaм семиpиб кетмaйди, бaъзилap эсa кaм есa ҳaм семиpиб кетишгa мoйил бўлaди? Янги тaдқиқoтлap бу сaвoлнинг жaвoбини тoпди. Бунгa сaбaб ичaкдaги бaктеpиялap туpи экaнлиги aниқлaнди! Демaк, сaмapaли oзиш кaлити aйнaн ичaклapингиздaги бaктеpиялap туpидa экaн!\nЯнги тaдқиқoтлapгa кўpa ичaклap инсoннинг иккинчи мияси ҳисoблaнaди. Негa дейсизми? Ичaклap иммунитетнинг 70%дaн opтиқ қисми учун жaвoб беpaди.\nНoсoғлoм ичaклap инсoндa қуйидaги муaммoлapни ҳaм юзaгa келтиpиши мумкинлиги aниқлaнгaн: aутизм, семиpиб кетиш, диaбет, aллеpгиялap, aутoиммун кaсaлликлap, депpессия, сapaтoн (paк), юpaк кaсaлликлapи, экземa, aстмa, вa бoшқaлap.\nУшбу мaқoлaдa aйнaн ичaк ҳoлaтини тapтибгa сoлиш opқaли сифaтли вa сaмapaли oзиш ҳaқидaги мaълумoтлap билaн бўлишaмиз.\nИчaклapдaги бaктеpиялapни тapтибгa сoлмaсдaн сaмapaли oзишнинг илoжи йўқ\nТaдқиқoтлapдaн биpидa биp гуpуҳ сичқoнлapнинг ичaклapигa семизликдaн aзият чекувчи aёллap ичaклapидaн aжpaтилгaн бaктеpиялap жoйлaнгaн, бoшқa гуpуҳ сичқoнлapгa эсa oзғин aёллap ичaклapидaн aжpaтилгaн бaктеpиялap жoйлaнгaн.\nИкки гуpуҳдaги сичқoнлap ҳaм тaмoмaн биp-ҳил вa тенг миқдopдaги oзуқaлap билaн бoқилгaнигa қapaмaсдaн, семиз aёллap ичaклapидaги бaктеpиялap жoйлaнгaн сичқoнлap ҳaжми кaттaлaшиб кетaвеpгaн вa улapдa ёғ қaтлaми ҳaм кўпpoқ пaйдo бўлгaн.\nСўнг тaдқиқoтчилap вaзни нopмaл сичқoнлapдaн aжpaтилгaн 54 ҳил ичaк бaктеpиялapини вaзни oғиpлaшгaн сичқoнлapгa ўткaздилap. Бунинг нaтижaси вaзни oғиp сичқoнлapнинг вaзни нopмaллaшишигa, яъни oзишигa oлиб келгaн.\nИчaклapдaги бaктеpиялap туpи ўзгapишидa oзиқ-oвқaтлap вa муҳитнинг ўpни\nНoсoғлoм oзиқ-oвқaтлap ичaклapдa нoсoғлoм бaктеpиялap кўпaйишигa oлиб келaди.\nAнтибиoтиклapни ҳaм ўpинсиз қўллaйвеpиш ичaкдaги фoйдaли бaктеpиялapни нoбуд қилaди вa зapapли бaктеpиялapнинг кўпaйишигa oлиб келaди. Ичaкдaги бaктеpиялapни ўpмoнгa қиёс қилсaк, aнтибиoтиклap ҳудди ўpмoнгa тушгaн ёнғиндек тaъсиpгa эгa бўлaди.\nСифaтли oзиш учун энг сaмapaли усуллap\nСaмapaли oзиш учун ушбу мaслaҳaтлapгa aмaл қилинг:\n1.Пpoбиoтик вa Пpебиoтиккa бoй oзуқaлapни дoим биpгa истеъмoл қилинг.\nПpoбиoтик бу фoйдaли бaктеpиялap бўлиб, пpебиoтик бу фoйдaли бaктеpиялapнинг oзуқaсидиp.\nПpoбиoтиккa (фoйдaли бaктеpиялapгa) бoй oзуқaлapгa aйpим мисoллap:\nУксуссиз феpментлaнгaн кapaм (квaшенaя кaпустa без уксусa);\nПpебиoтиккa (фoйдaли бaктеpиялap учун oзуқaгa) бoй мaҳсулoтлapгa aйpим мисoллap:\nПишиpилмaгaн цикopий илдизи. Уни oвқaтлapгa ёки кимчи тaйёpлaётгaндa қўшиш мумкин. Цикopий илдизи opгaнизмни тoзaлaшдa вa чиpoйли oзишдa ёpдaм беpaди.\nAкaция кукуни. Aкaция кукунини сувгa apaлaштиpиб ичсaнгиз бўлaди. 1 oш қoшиқ aкaция кукуни opгaнизмни 6 гpaмм эpимaйдигaн тoлaлap билaн тaъминлaйди. Бундaй эpимaйдигaн тoлaлap ичaклapнинг яхши юpишигa вa ичaклap тoзaлaнишигa ёpдaм беpaди. Ичaклap тoзaлaниши эсa oзиш сapи илк қaдaмдиp.\nПишиpилмaгaн apтишoк. Бу aжoйиб пpебиoтиккa бoй мaҳсулoт кaлий вa темиpгa ҳaм жудa бoй. Уни сaлaтлapгa қўшиб ейишингиз мумкин.\nПишиpилмaгaн мoмaқaймoқ кўкaти. Уни сaлaтлapгa қўшиб ейишингиз мумкин.\nПишиpилмaгaн сapимсoқ ҳaм aжoйиб пpебиoтик мaнбaсидиp. Сapимсoқнинг сaлoмaтлик учун фoйдaлapи чексиз.\nПишиpилгaн вa пишиpилмaгaн пиёз.\nПишиpилмaгaн aспapaгус. Aспapaгусни пишиpилмaгaн ҳoлдa сoуслapгa бoтиpиб ейишингиз ёки феpментлaб истеъмoл қилишингиз мумкин.\n2. Шaкap вa бўш углевoдлapдaн вoз кечинг.\nСaмapaли oзиш учун paфинaдлaнгaн шaкap вa бўш углевoдлapдaн тaмoмaн вoз кечинг. Шaкap мaнбaси сифaтидa кунигa 1-2 дoнa тaбиий мевa ейишингиз мумкин.\nҚуйидaги шaкap вa бўш углевoдгa тўлa мaҳсулoтлapдaн вoз кечинг:\nШиpин ҳoлвa. Кўп ҳoлвa туpлapининг 70%и шaкapдaн ибopaт.\nҚуюлтиpилгaн сут. Қуюлтиpилгaн сутлap aсoсaн шaкapдaн тapкиб тoпaди. Кaттa миқдopдaги шaкapсиз сутдaн қуюлтиpилгaн сут ҳoсил қилиб бўлмaйди.\nКoнфет вa шиpин шoкoлaдлap\nМевa сувлapи (сoклap). Мевa сувлapидa шaкap жудa кўп бўлaди, ўpнигa тaбиий мевa истеъмoл қилинг.\n3. Фoйдaли ёғлapни етapличa истеъмoл қилинг вa зapapли ёғлapдaн вoз кечинг.\nФoйдaли ёғлap oзишгa ёpдaм беpишидaн ҳaбapингиз бopми? Фoйдaли ёғлap мияни oзиқлaнтиpaди вa бaдaндa opтиқчa ёғлap ҳoсил қилмaйди.\nOвқaтлaниш paциoнингиздa фoйдaли ёғлap бўлмaсa, oзишингиз жудa қийин бўлaди. Миянинг 60%и ёғдaн ибopaт. Мияни oзиқлaнтиpмaсaнгиз, мия бaдaндaги жapaёнлapни тўғpи бoшқapa oлмaйди.\nЗapapли ёғлap эсa сифaтсиз семиpтиpaди вa юpaк кaсaлликлapини келтиpиб чиқapaди.\nДемaк, зapapли ёғлapдaн вoз кечиб, фoйдaли ёғлapдaн етapличa истеъмoл қилинг.\nФoйдaли ёғлap вa фoйдaли ёғлapгa бoй мaҳсулoтлapгa мисoллap:\nPaфинaдлaнмaгaн вa сoвуқ услубдa сиқилгaн Зaйтун ёғи\nУй тoвуғи тухуми (тухум сapиғи тўқ oлoв paнгдa бўлгaн тухумлap)\nЁввoйи муҳитдa тутилгaн бaлиқ\nЯйлoвлapдa бoқилгaн ҳaйвoн гўштлapи\nЗapapли ёғлapдaн вoз кечинг: мapгapин, paфинaдлaнгaн ёғлap, пaхтa ёғи, ёғли мapгapинли спpедлap.\n4. Мaгнийгa бoй oзуқaлapни дoим истеъмoл қилинг.\nБaдaндa Мaгний тaнқислиги мaвжуд бўлсa, инсoн семиpиб кетишгa мoйил бўлaди. Мaгний тaнқислиги бел сoҳaсидa ёғ қaтлaмининг қaлинлaшишигa вa бел сoҳaсидa ёғлap йиғилишигa oлиб келaди.\nМaгнийгa энг бoй тaбиий oзуқaлap:\nЛaминapия – денгиз кapaми\nПишиpилмaгaн қoвoқ уpуғи\nБутун дoнлap: мapжумaк (гpечкa), сули (oвсянкa), тapиқ вa кинoa (quinoa)\nЕнгил пишиpилгaн исмaлoқ (шпинaт)\nТўқ яшил paнгли бapгли сaбзaвoтлap: яшил кapaм, туpп яшили вa б.\nЁнғoқ вa уpуғлap: кунжут, бoдoм, ҳинд ёнғoғи, ёнғoқ, еpёнғoқ.\nДуккaклилap: лoвия, ясмиқ, нўхoт.\nPaфинaдлaнмaгaн денгиз тузи (кул paнг ёки пушти paнгдa бўлaди)\n5. Енгил жисмoний тapбия билaн шуғуллaниб туpинг.\nOзишнинг ўзи бaдaнни гўзaл қилмaйди. Мускуллap ишлaб туpмaсa, теpи oсилиб қoлгaндек кўpинишгa келaди вa бaдaн чиpoйли вa сoғлoм кўpинмaйди.\nOpтиқчa вaзнни тaшлaш билaн биpгa мaҳсус мaшқлap ёpдaмидa тaнaни чиpoйли шaклгa келтиpишингиз мумкин.\nAлбaттa, тўғpи oвқaтлaниш бу биpинчи шapтдиp. Жисмoний тapбия эсa кейинги муҳим шapтдиp.\n« Ozish uchun mashqlar video\nOzish uchun dorilar »


ЎЗБЕКИСТОН ТИНЧЛИГИ ЙЎЛИДА - Ўзбекистон овози газетаси\nЎЗБЕКИСТОН ТИНЧЛИГИ ЙЎЛИДА\nбутун халқимиз бир ёқадан бош чиқариб ҳаракат қилиши лозим\nПрезидентимизнинг Олий Мажлис палаталари қўшма мажлисидаги нутқида билдирилган фикрлар халқимиз томонидан мамнуният билан кутиб олинди. Учрашувлар, давра суҳбатлари, мулоқотларда мазкур нутқнинг мазмун-моҳияти чуқур ўрганилмоқда. Таҳририятимизга мурожаатлар бЎлаяпти. Президент нутқига партиямиз фаоллари, депутатларимиз, кенг жамоатчилик вакиллари ўз муносабатларини билдиришмоқда.\n— Президентимиз нутқини эшитиб, биз депутатлар зиммасида ҳам қанчалик долзарб вазифалар турганини, қандай муҳим ишларни амалга оширишимиз лозимлигини янада чуқур ҳис этдим. Биз танлаган ва «ўзбек модели» деб ном олган ривожланиш йўли — бу Ўзбекистон халқининг энг катта ютуғи, десам муболаға бўлмайди. Дунёнинг аксарият мамлакатларида ҳамон давом этаётган молиявий инқироз, ижтимоий кескинликлар, нохуш воқеалардан келиб чиқиб фикрлайдиган бўлсак, биз нақадар тўғри йўлдан кетаётганимизга яна бир бор ишонч ҳосил қиламиз.\n«Ўзбек модели»нинг асосий моҳияти миллий-инновацион иқтисодиётни яратиш, миллий ишлаб чиқаришни йўлга қўйиш, иқтисодиётнинг ҳар бир йўналишида имкон даражада ташқи бозорга қарамликни чеклаш ва уларнинг таъсир доирасини камайтириш ҳисобланади. Бу соҳада амалга оширилган ислоҳотлар дунё ҳамжамиятида давлатлар ўртасидаги ўзаро муносабатларнинг кескинлашуви жараёнида энг тўғри йўл эканини кўрсатиб турибди.\nБу эса мамлакатимиз раҳбарининг келажакда юзага келиши мумкин бўлган ҳолатларни олдиндан ҳам илмий, ҳам назарий, ҳам амалий жиҳатдан кўра олганлигини англатади. 2008 йилда бошланиб, бутун дунё иқтисодиётини ўз домига тортган молиявий-иқтисодий инқирознинг Ўзбекистон иқтисодиётига сезиларли таъсир этмагани, аксинча, миллий иқтисодиётимизни ривожлантиришнинг янги йўналишлари очилганлигини бугун нафақат биз, балки, бутун дунё мутахассис-экспертлари эътироф этмоқда.\nБарно САНАҚУЛОВА, иқтисод фанлари номзоди, ЎзХДП Марказий Кенгаши эксперти:\n— Мамлакатимиз раҳбари ўз нутқида муҳим масала сифатида корпоратив ёки акциядорлик бирлашмалари фаолиятига хорижий фирма ва компаниялар тажрибасини олиб кириш, Ўзбекистонда маҳаллий акциядорлар билан бирга, чет эллик инвесторларнинг ҳам акцияларга эга бўлишига шароит яратиш лозимлигини таъкидлади.\nСавол туғилади, нега айнан бугун ушбу масала кун тартибига чиқди? Амалга оширилган иқтисодий, сиёсий, ижтимоий ислоҳотларни таҳлил қиладиган бўлсак, дарҳақиқат бугун биз янгиликка, янгича ёндашувга ҳам маънавий, ҳам иқтисодий, ҳам сиёсий жиҳатдан тайёрмиз. Чунки, бу соҳада босқичма-босқич ислоҳотлар амалга оширилиб, юзага келиши мумкин бўлган ҳолатлар ҳуқуқий-иқтисодий жиҳатдан мустаҳкамланмоқда. Таъкидлаш жоизки, ҳар қандай амалиётга жорий этиладиган янгича ёндашув тезда ўзининг самарасини бермаслиги, инновациялар жорий этилишининг биринчи босқичларида иқтисодий танглик кузатилиши мумкинлигини инобатга олсак, бундай ҳолатга фақат мустаҳкам пойдевор бўлгандагина дош бериб, инновацион даврнинг фойда босқичига етиб келиниши ҳамда ривожланишга эришиш мумкин бўлади.\nБугунги кунда акциядорлик жамиятлари бошқарувида янгича ёндашувга зарурият сезилаётгани уларнинг жаҳон бозорларига ўз маҳсулотлари билан чиқиш жараёнида яққол кўринмоқда. Бизнингча, акциядорлик жамиятлари бугунги кунда ривожланган хорижий компанияларда кенг қўлланилиб келинаётган молиявий ва солиқ менежменти тадбирларидан кенг фойдаланиши, хусусан, солиқларни режалаштириш ва молиявий режалаштиришларни амалга ошириш орқали ўз фаолиятини қайта кўриб чиқиши мақсадга мувофиқдир.\nАйни пайтда уларга нисбатан амалдаги қонунчилик ҳам шуни тақозо этиб, нисбатан самарали бўлган ривожланишнинг «махсус стратегик схемалари»дан фойдаланишни талаб этмоқда. Бизнингча, маҳаллий акциядорлар билан бирга, чет эллик инвесторларнинг ҳам акцияларга эга бўлиши мулкчилик муносабатларини ривожлантиришдан ташқари, компаниялар бошқарув тизимига ҳам янгича ёндашувни, бошқарувнинг инновацион усулларини нисбатан тезроқ ва арзонроқ жорий этишга замин яратади.\nЧунки, хорижий инвесторлар инвестициянинг ҳар бир сўми кейинги бир сўмнинг туғилишига олиб келмаса, бу фаолият билан шуғулланиш мақсадсиз сарф сифатида қараш тезисига амал қилади. Демак, хорижий инвесторнинг иштироки маҳаллий компанияда ҳар бир сўмнинг туғилишини назорат қилинишига, ишлаб чиқариш жараёнидаги барча сарф-харажатларнинг асосли бўлиш тамойилига амал қилинишига, ишлаб чиқариш жараёнидан максимал фойдаланишга эришилишига, маҳсулотлар таннархини турли янги усуллар орқали камайтириб бориш сиёсатига амал қилинишининг муҳим воситаси ҳисобланади.\nПрезидентимиз айнан шу ҳолатларни кўра билган ҳолда, мазкур масалани кечиктириб бўлмайдиган долзарб вазифа сифатида илгари сурмоқда.\n— Президентимиз нутқида мамлакатимизни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш, аҳоли турмуш даражасини ошириш, ҳаётимизни янада яхшилашга қаратилган қатор долзарб масалалар ўртага ташланди. Қачон давлат тараққий этади, халқ тўқ яшайди, маъмурчилик бўлади, энг аввало, тинчлик бўлса. Бугун барча соҳаларда эришаётган ютуқларимиз, қўлга киритаётган марраларимиз замирида тинчлик-осойишталик мужассамлашган. Буни бугун барчамиз янада чуқурроқ англаяпмиз.\nАлбатта, тинчлик бўлмаган, одамлар эркин нафас олмаган жамият ҳеч қачон ривожланмайди, аҳоли қўрқув ва хавотирда яшайди. Тинч-тотув юртдагина бунёдкорлик бўлади, оламшумул ютуқларга эришилади.\nМустақиллик йилларида нафақат пойтахтимиз, балки, вилоят марказлари ва туманларимиз ҳам бутунлай янгидан бунёд этилди. Таъбир жоиз бўлса, бутун мамлакат қайтадан қурилди. Бугун юртимиз гўшаларини таниб бўлмайди, қишлоқларимиз қиёфаси эса бутунлай ўзгариб кетди. Буни биргина Қашқадарё вилояти мисолида ҳам кўриш мумкин.\nБунинг асосий омили нима? Биринчидан, юртимиздаги тинчлик, иккинчидан халқимизнинг ҳамжиҳатлиги, якдиллиги, деб ўйлайман.\nЮртимиздаги тинчлик-осойишталикни мустаҳкамлаш, ёшларимизни янги марралар сари сафарбар этиш, юксак чўққилар томон руҳлантириш долзарб аҳамиятга эгадир. Бу борада оила ва маҳалла ҳамкорлигини мустаҳкамлаш зарур.\nАфсус ва надоматлар бўлсинки, ёшларимиз орасида узоқни кўра олмайдиган, айрим ёт ғоялар, қарашлар таъсирига берилиб кетаётганлари ҳам учраб турибди. Агар оилада, маҳаллада соғлом муҳит қарор топса, одамлар бири биридан хабардор, кексалар ёшларга ибрат бўлса, болалар билимли, дунёқараши кенг бўлиб улғаяди.\nБугун биз юртимиз тинчлигига раҳна солиши мумкин бўлган барча катта-кичик таҳдидларга, иллатларга қарши муросасиз курашишимиз керак. Ўзбекистон тинчлиги, эл фаровонлиги, мамлакатимиз тараққиёти йўлида бутун халқимиз бир ёқадан бош чиқариши лозим.\nПрезидентимиз билдирган фикрлар, ўртага ташлаган мулоҳазалардан ҳар биримиз тўғри хулоса чиқариб олишимиз, фарзандларимизнинг ёруғ келажаги масъулиятини чуқур ҳис этишимиз, зиммамиздаги вазифаларни сидқидилдан адо этишимиз керак бўлади.


Туркманистон шарқида абонентларга бутун 2021 йил учун электр энергияси учун тўловларни тўлаш мажбурияти қўйилди\nЛебап вилоятидаги электр тармоқлари корхоналари ходимлари фуқаролардан 2021 йил учун, шу жумладан қолган ойлар учун ҳам электр энергияси учун тўлиқ тўлашни сўрашмоқда.\n«Бугун электр тармоқлари корхоналари ходимлари уйма-уй ташриф буюришни бошладилар ва электр энергияси нархи 2022 йилдан 130 фоизга ошишини огоҳлантирдилар. Улар, шунингдек, агар бу йилги қарз тўланмаса, келаси йили 2021 йилда ишлатилган электр энергияси учун тўлов янги юқори нархларда тўланиши кераклиги ҳақида огоҳлантирмоқда», — деди Лебап шаҳрида яшовчи аноним суҳбатдош.\nЛебап электр тармоқлари ходими 18 октябрь куни аноним суҳбатда айтганидек, бу вақтда ҳар 100 киловатт электр энергияси 2,5 манатдан, 2022 йилдан эса тўловни 4 манатга етказиш режалаштирилган.\n2019 йилда Туркманистон ҳукумати чорак аср давомида амалда бўлган бепул электр энергияси, табиий газ ва сув учун имтиёзларни бекор қилди. Туркманистон аҳолисининг турмуш даражаси ниҳоятда юксалди, дейилган қарор 2018 йил сентябрь ойида бўлиб ўтган «Халқ маслаҳати» йиғилишида қабул қилинди.\nАммо сўнгги бир неча йил давомида Озодлик мухбирлари мамлакат аҳолисининг иқтисодий аҳволи ёмонлашгани ҳақида мунтазам равишда хабар бериб туришибди. Туркманистон ҳукумати электр энергияси нархини оширишни режалаштираётган бўлса, аҳоли кўп йиллардан буён электр энергияси танқислиги шароитида яшамоқда.\nМухбирларимиз билан суҳбатлашган Лебапликларнинг сўзларига кўра, расмийлар бу муаммога умуман эътибор бермайдилар. “Фарап этрапининг Битги, Фрунзе, Фарак ва Махтумқули қишлоқларида электр энергияси фақат 19:00 дан кейин берилади», деди маҳаллий аҳоли 20 октябрдаги аноним суҳбатида.\nБундан ташқари, бир ойдан кўпроқ вақт мобайнида Фарап, Данев, Дарганат ва Чарджев трапларида электр узилишлари мунтазам бўлиб қолди. Бу этрапларда, кундузи, аҳоли кўпинча электрсиз қолади.\nЭлектр тармоқлари корхоналари ходимлари бундай узилишларни электр узатиш линияларидаги муаммолар ва таъмирлаш ишлари билан изоҳлайдилар.\n«Бу мактаб ва болалар боғчаларида иситиш тизимларида муаммоларга олиб келади. Синфдаги болалар қишки кийимда ўтиришга мажбур. Ижтимоий аҳамиятга эга объектларда қўшимча генераторлар йўқ. Одамлар сурункали муаммоларга дуч келишади, — дейди маҳаллий аҳоли.\nАйни пайтда, 15 октябрь куни ҳукумат йиғилишида Туркманистон расмийлари қўшни давлатларга электр энергияси экспортини ошириш масаласини яна бир бор муҳокама қилишди.


Озон қатламининг eмирилиши — инсоният ҳаётига таҳдидми? — ekolog\nОзон қатламининг eмирилиши — инсоният ҳаётига таҳдидми?\nЭътибор бераётган бўлсангиз, ижтимоий тармоқлар, телевидение ҳамда радио орқали берилаётган хабарларда озон қатламининг бора — бора емирилиб бораётгани ҳамда қуёшдан бевосита тушаётган ультрабинафша нурлари инсоният саломатлиги учун улкан тахдид солаётганлиги ҳақида маълум қилиб борилмоқда. Нега айнан шу муаммога эътибор қаратишимиз керак, ҳали ҳал қилиниши, ўрганилиши керак булган глобал муаммолар талайгинаку, деган савол барчада пайдо булиши турган гап. Тўғри, бундан ҳам салбий глобал муаммолар кўп. Аммо, инсоният учун энг биринчида соғлом турмуш тарзи муҳим эмасми?!\nБугунги кунда аввалги даврларга нисбатан инсонларда кўплаб турли хил, яъни ҳали фанга даволаш методикалари номаълум булган касалликлар кескин купайиб бормоқда. Нега савдо шахобчаларидан, катта-кичик савдо дуконларига нисбатан дорихоналар сони ортиб бормоқда? Эҳтимол, инсонларни шу дорихоналардаги дори — дармонларга эҳтиёжи савдо дўконларидаги озиқ- овқат маҳсулотларига нисбатан юқори эканлиги сабабдир. Дорихоналардаги турнақатор булиб навбат кутаётган инсонлар барчани эътиборини тортиши турган гап. Қизиқ, улар кўпроқ қандай касаллик тури билан даволанаётган экан? Қандай дори — дармонларнинг бозори чаққон?\nНаманган шаҳар тиббиёт бирлашмаси олий тоифали шифокори, профессор Абдулла Маҳмудовнинг фикрича, бугунги кунда кўплаб касалликларни пайдо бўлиши, тобора сони ортиб боришига сабаб- атроф — муҳит, ҳавонинг ифлосланишидир. Бунга қисман озон қатламининг емирилиши ҳам туртки бўлаётир.\nОзон қатламининг емирилиши натижасида қуёшдан келаётган зарарли ультрабинафша нурлари инсоният саломатлиги учун улкан таҳдид солмоқда. Бу жараён натижасида инсонларда турли хил касалликлар жумладан, юрак касалликлари, бронхиал астма, нафас қисиши, кўз нурининг заифлашиши, ошқозон — ичак фаолиятининг издан чиқиши, инсон суякларида калий, кальций, фторнинг камайиб кетиши, инфаркт, инсульт, қонда гемоглабин миқдорининг ҳаддан ортиқ камайиб кетиши ва камқонлик, рахит ва шу каби бир қатор касалликлар вужудга келади.\nХабарингиз бор, яна бир бутун дунёни огоҳликка чорлаётган глобал муаммо «COVID 2019» пандемияси булиб турибди.\nҲар нимада бир ҳикмат бор, деган нақлга тухталиб ўтмоқчиман. Эҳтимол, бу пандемия экологиямизни атроф — муҳитни ўз ўрнига қайтиши учун улкан имконият ярататаётгандир. Пандемия сабабли кучаларда автомобиллар ҳаракати кескин камайди. Завод — фабрикалар фаолояти чекланди. Ҳаво ҳам анча тозалангандек. Балки, шу сабаб ҳайвонот оламида ҳам кескин ижобий ўзгаришлар кузатилмоқда. Сони камайиб кетган ва «Қизил китоб» га киритилган айрим ноёб ҳайвонлар, қушлар яна табиатда кўзга ташлана бошлади.\nХусусан, Ҳиндистоннинг соҳил бўйларида камёб турдаги айрим ноёб қушлар галаси кузатилган. Буларнинг барчаси она табиат ўзини қайта тиклаётганлигидан дарак бераётгандек.\nМана шу муҳитда яшаётган бир инсон сифатида айта оламанки, табиатни севиш, у бизга инъом этаётган неъматларини қадрлаш керак, унга ниҳоятда эҳтиёткорона муносабатда бўлиш зарур. Қанча биз табиатни севиб уни қадрласак, табиат ҳам шу қадар чиройини кўрсатаверади. Табиат тезроқ ўзини тикласагина, ер юзидан табиий офатлар, турли хил касалликлар ва бошқа бало-қазолар ҳам даф бўлади.\nЧИҚИНДИЛАРНИ ЁҚИШ МУМКИНМИ?


Республика Гидрометеорология маркази 26-29 май кунлари бўйича об-ҳаво маълумотини эълон қилди.\nҚорақалпоғистон Республикаси ва Хоразм. Ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7–12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат 26 майда кечаси 12–17 даража илиқ, кундузи 30–35 даража иссиқ; 27 майда кечаси 15–20 даража илиқ, кундузи 34–39 даража иссиқ; 28 майда кечаси 17–22 даража илиқ, кундузи 34–39 даража иссиқ; 29 майда кечаси 17–22 даража илиқ, кундузи 30–35 даража иссиқ бўлади.\nБухоро ва Навоий вилояти. Ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7–12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат 26 майда кечаси 12–17 даража илиқ, кундузи 30–35 даража иссиқ; 27 майда кечаси 15–20 даража илиқ, кундузи 34–39 даража иссиқ; 28–29 майда кечаси 17–22 даража илиқ, кундузи 34–39 даража иссиқ бўлади.\nТошкент, Самарқанд, Жиззах ва Сирдарё вилоятлари. Ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7–12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат 26 майда кечаси 10–15 даража илиқ, кундузи 25–30 даража иссиқ; 27 майда кечаси 12–17 даража илиқ, кундузи 28–33 даража иссиқ; 28–29 майда кечаси 15–20 даража илиқ, кундузи 31–36 даража иссиқ бўлади.\nҚашқадарё ва Сурхондарё вилояти. Ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7–12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат 26 майда кечаси 13–18 даража илиқ, кундузи 30–35 даража иссиқ; 27–29 майда кечаси 17–22 даража илиқ, кундузи 34–39 даража иссиқ бўлади.\nАндижон, Наманган ва Фарғона вилоятлари. Ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 5–10 м/с тезликда эсади. Ҳарорат 26 майда кечаси 10–15 даража илиқ, кундузи 25–30 даража иссиқ; 27 майда кечаси 12–17 даража илиқ, кундузи 27–32 даража иссиқ; 28–29 майда кечаси 12–17 даража илиқ, кундузи 32–37 даража иссиқ бўлади.\nРеспубликанинг тоғли ҳудудлари. Ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7–12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 26–27 майда 3–8 даража, 28–29 майда 5–10 даража, кундузи 26 майда 13–18 даража илиқ, 27–29 майда 18–23 даража иссиқ бўлади.


Медведев Туркия сафарини давом эттирмоқда\n29 май 2022, Тошкент вақти: 08:07\nРоссия президенти Дмитрий Медведев Анқарада Туркия президенти Абдуллоҳ Гул билан музокара ўтказди.\nХабарларга кўра, музокаралар чоғида икки давлат ўртасидаги алоқалар ривожига оид масалалар муҳокама қилинган.\n- Сўнгги йиллар давомида ўзаро алоқаларимиз кескин даражада ўзгарди. Бугун биз ушбу алоқалар стратегик, кўп жиҳатли ва бугунги ҳаётимиз воқелигини акс эттиради, дея олишимиз мумкин, деди Дмитрий Медведев Анқарадаги матбуот анжумани чоғида.\nДмитрий Медведевнинг Россия-Туркия ҳамкорлик кенгаши йиғинида ҳам иштирок этиши кутилмоқда.\nТуркия расмийларига кўра, Россия раҳбарининг Анқара сафари чоғида икки давлат ўртасидаги алоқаларни ривожлантиришга қаратилган 20дан зиёд ҳамкорлик шартномаларини имзолаш режаланган.


Абдулла Қодирий. Таржимаи ҳолим (1924) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотЖадид матбуотиАбдулла Қодирий. Таржимаи ҳолим (1924)\nАбдулла Қодирий. Таржимаи ҳолим (1924)\nЧоп этилган 31.01.2018 31.01.2019 МуаллифZiyouz.uz\nПадари марҳумимиз Шош шаҳрининг забардаст уламоларидан мулла Мирзасалимсоқ Охунд домлаи ҳожиул-ҳарамайн аш-шарифайндирлар. Марҳум падари бузруквор алломаи замон ва машҳури жаҳон бўлуб, ул жанобнинг ҳалқаи тадрисларидан беҳисоб уламо ва фузалолар етишуб, баъзилари қозилиқ мансабига ва баъзилари мударрислик мартабасига ва кўблари имомат ва мактабдорлиқ вазифасига ҳам энг аднолари азайимхонлиқ касбига мушарраф бўлубдирлар. Алҳол бўлса, ул жанобнинг шогирдларининг кўблари пири бадавлат бўлуб, уйга кириб қолғандирлар.\nМарҳум бузруквор Бухородан хатми кутуб қилуб келганларидан сўнг Қамбар ясовулбоши деган бир амалдор ўзининг Маҳинабону отлиғ хушрўй қизини тўю тамошолар билан падарга назр тортибдир. Бағдазон ул покдомон бирлан нечанд фурсат умргузаронлиқ қилсалар ҳам, аммо фарзандлари бўлмабдур.\nПадар бул боисдин бениҳоят маълули хотир бўлуб, дойим зори ва тазарруъ айлаб, Худойи таолодан бир фарзанди солиҳ талаб қилур эрканлар. Шул аҳволда неча фурсатлар ўтуб ва яна бузруквор кўб мозоротларни тунаб ва яна жонлиқлар сўйиб, ниҳоят хомталаш айлар эканлар, падар қирқ беш ёшға борғанларида Худойи таолонинг раҳми келиб, фақир волидаи марҳуманинг раҳмларида қарор топибдирман.\nАло хозал-қиёс тўққуз ой, тўққуз кун ва тўққуз соат ўтуб, рўзи душанба ярим кеча вақти ойнинг ўн тўртинчи куни моҳитобоннинг айни тўлишкан замонида ёруғ дунёға барқ уруб, қадам ранжида қилинубдирман. Дўстлар шод, душманлар ғамкин бўлуб, падари бузруквор дарҳол ҳазрат Баҳоваддин йўллариға етти нон худойи қилубдирлар. Доя бўлмиш хотун фақирни ердан олуб, йўргакламакчи бўлғанида камина чирқираб, гиря оғоз қилуб, асло йиғидан тўхтамағанимдан, падар сезибдирларки, фарзандлари бечиз эмасдир. Чунки ул доя бўлмиш даллаи маккора ва нопок бир хотун бўлуб, фақир бул нопокни ёқтирмабдирман. Бағдазон ул жаноб фақирни ўз қўллариға олған эрканлар, дарҳол гирядан тўхтаб, падарга табассум қилубдирман…\nБағдазон фақирнинг тарбиятига кўпгуш айлаб, етти кечамни эсон-омон ўткузуб, саккизинчи куни бешикка солубдирлар. Аммо ўн биринчи кечамда бир оз чалиғлаб ўтубдирким, алҳол бул маънининг асорати каминада боқийдир, яъни такаллум қилғанимда «қиҳ-қиҳ» қилуб ва яна «мош» дейиш ўрнига «бош» деб, «мим»ни айта олмайдирман. Бамисоли ҳазрати Мусо алайҳиссаломнинг «син» ўрнига «шин» этканларидек ва яна фақир волидаи марҳумага осойиш бермай, доим-ул авқот фиғон ва зори қилур эрканман. Бул боисдин сабаби вужудлар бениҳоят паришонхотир бўлуб, ҳукамо ва кексалардан чора сўрағанларида фақирға кўкнори бермакка кенгаш берибдирлар. Бағдазон бирмунча кўкноридан ҳалво пишириб, каминага истеъмол қилдирғанларида фақир қум босқандек фароғат қилуб, зори ва фиғондан тўхтабдирман. Аммо ўпкам амиркон маҳсидек ғижирлайтурған бўлубдир.\nФақир шу йўсун икки йил комил бешикда сирилиб ёта-ёта «Атта жий, анна оппоқ», дейтурган такаллумга тилим гўё бўлғани ҳолда бошқалардек бешикдан қутулиб, эркка чиқибдурман. Аммо назир бошим кесак қисқан қовундак қийшиқ бўлуб ва яна жовдирлаған кўзим қассобдан эт олуб, боққол бирлан муомала қилатурған даражага етубдир.\nЭркка чиқған кунимдан бошлаб эмчакдан чиқуб, нон кавшашни таълим олубдирман. Фурсати келганда волидаи марҳума: «Боламнинг чайний-чайний жағи узулди», деб ҳолимга тараҳҳум айлаб, лўмба-лўмба нон чайнаб, оғзимга солур ва фақир ҳам ғилққа-ғилққа ютар эрканман. Ул замонда падари бузрукворнинг давлатлари кўланкасида нон важҳидан беармон бўлуб ва яна эртадан-кечгача нон бирлан ҳамнишин эрканман. Аммо фақирнинг қорни кундан-кунга ғовлаған тарбуздек ўсиб, бул маънидан падар бирлан волида «Боламиз қорин сола бошлади», деб бениҳоят хушнуд бўлар эрканлар.\nАлқисса, фақирни томоқ босқанлиғиданми, ҳайтовур, беш ёшғача оёқим чиқмабдир. Бул боисдин волидайин муҳтарамайин паришон ва дилгир бўлуб, чорасига киришиб, фақирга ғалтакарава муҳайё қилубдирлар. Аммо фақир ғалтакка тутунғаним замон гурс этиб ортим билан ерга йиқилур ва ғалтакарава ҳам фақирга табиъатсозлик қилғандек иккинчи томонға ағнар эркан. Бундан сўнг каминани бир саватга солуб етти эшикка олуб кириб, «Оёқсизға оёқ борми?» деб сўрабдирлар, «Оёқ бор!» деганлари билан ҳам мақсад ҳосил бўлмай, қимирламасдан фароғатда ўлтура берибдирман.\n«Муштум», 1924 йил, 10 январ, 19-сон.\nОлти ёшқа кирганимда (буниси эсимда бор) ўлтура-ўлтура ўзим ҳам зериккан бўлсам керак: ниҳоятда эҳтиёт бирлан деворларни ушлаб, андак-андак сайр ва саёҳат қилишқа бошладим. Бул маънидин волидайин муҳтарамайин бисёр хушнуд бўлуб, дарҳол бир эчкуйи бод рафторни бўғузлаб ва унинг қонидан бир сопол табоққа солуб, фақирнинг оёқимға сурдилар. Бағдазон мазкур эчкунинг барча сўнгак-саёғини бир қозонға солуб, фақирнинг «Оёқ тўйим» учун ҳамма қариндош-уруғларимизни чақирибдирлар.\nҚудрати илоҳий бирлан ўшал кун иттифоқо оёқимға ғойибдан бир қуввати кириб, ҳатто ўчоқ бошиғача саёҳат қилуб ва яна қозонда пишиб турган этка кўнглум кетубдир. Волидаи марҳума дарҳол бир устихоники сергўштни олуб, фақирнинг қўлумға тутқазғанларида ўшал ўчоқ бошидаёқ, жойимдан силжимай пок-покиза тановул қилубдирман. Ва яна иштаҳом айни жунбушқа кирган экан, яна қозондағи бир устухонни кўрсатиб, олуб беришка ишорат айлабдирман.\nХудо волидани раҳмат қилсунки, фақирга бениҳоят меҳрибон эрдилар. Дар он раъйимни қайтармай уни ҳам қўлимға тутқазғанларида иштаҳойи тамом бирлан буни ҳам тановул айлаб ва яна қуруқ суякини қайтадан қозонға ташлабдирман. Аммо бул вақт ўз оёқим бирлан қайтуб кетишга қудратим етмай, тўйға келган бир заифанинг муованати бирлан базўр манзилга етуб олубдирман. Аммо оёқ тўйимға йиғилған хотунлар фақирнинг кўнглумни олмоқ учун қўюнларида, чўнчакларида нок, қурт, туршак ва шуларга ўхшаш анвоъи турлук неъматлардан келтирган эрканлар: этагимни, қўлимни ва тўппимни мазкур нозу неъматлар бирлан тўлдирғанларида бориға бозор қилуб ва яна ниҳоят саросималик бирлан шошуб-пишуб борчасидан андак хўрак қилубдурман.\nБағдазон меҳмонларга айни шўрба тортилған фурсатда фақирға сассиғ меъдалик юз бериб ва яна юрагимда бир боди пайдо бўлуб ва яна қулдир-қулдир деган овозлар эшитилуб, бул ҳодиса бора-бора кўнгулни беҳузур қилишғача етуб ва яна кўзларим олайиб беҳуд бўлуб қолубдирман. Бул замон тўйимиз азаға айланиб, шўрба-шўрбада, эт-этда қолуб, ким кинначига, ким домлама югуруб, аммо фақирнинг ҳам оғзимдан, ҳам ортимдан хилт ва сафролар кета бошлаб, бош ёстиққа етуб, ўзим беморлик даражасига борибдирман.\nБул ҳодисани ҳар ким ҳар нарсага йўйиб, бирав кинна кирди, деса, бирав ҳасан урди, деб ва яна учинчиси нарса тегди, деганда, тамин бириси кўзикди, деб. Аммо ўша тўрт эҳтимолларнинг барчасининг чоралари кўрилганда, яъни кинна солдирилиб, чиллаёсин қилдирилиб, кўзтумор тақдирилғанда ҳам, бир фойдаси кўрилмай, фақир шу касалим билан олти ой чамаси кўб қаттиқ риёзат чекиб ётиб қолдим. Бул касалим асносида чўб-устихон бўлуб, озиб, самоворнинг ичидан кўринатурган ажива аксдек бўлуб, кишилар ҳазар қилатурған даражаларга етуб, меъдам хазимадан қолуб, таом ботмай, аммо эндиликда волидайин муҳтарамайин фақирни юрмасданоқ тинчкина егулигимни еб ўлтуришимгагина рози бўлған эдилар.\nАммо бул касали хавфнокдан андаккина соғлана бошлағанимдан сўнг табиъатим ниҳоятда нозиклашиб, ундай-бундай гаплар қулоғимга ёқмай, эгри деган ҳам, тўғри деган ҳам гуноҳкор бўлуб, аммо бул феълим падарга ниҳоят хуш келиб, фақирни «Инжиқ махзум» деб хитоб қилур эрдилар. Ва лекин волида бул маънидин рози бўлмай, фақирга жинлардан хабар бериб, гоҳо ажиналар ҳикоясидан сўзлаб хархаша қила бошлаған замонимда «Ана келди!» билан товшимни ўчурар эдилар. Аммо камина жинлардан бисёр кўрқар эрдим, қорайиб турған девор ва ёғоч кавакларининг ичига ҳам шу жинлар ваҳмаси билан боқолмас эрдим. Бир кун эмаклаб бориб, кийизнинг тегидан нимадир олмоқчи бўлған эрдим, «лоп» этуб бир ажина чиқуб қолмасунми, ўтакам ёрилуб, биғиллаб йиқилдим. Бир вақт юзимга сепилган совуқ сув билан ўзимга келиб кўзимни очсам, ажина ҳамон менга қараб турубдир. Дарҳол ўзимни волиданинг бағирлариға олуб қолдим.\n— Ҳа, нима бўлди?\nФақир ажинага ишорат қилған эрдим, волида қаҳқаҳа бирлан кулиб, ажинани қўллариға олдилар. Фақир диққат билан қараған эрдим, волиданинг тароқдан чиқған сочлари эркан. Аммо фақирнинг алҳол ёшим элликдан ошқан бўлса ҳам ажиналардан бисёр қўрқадирман. Бул боисдин кечалари ёлғиз юролмай ва яна бир ўзим ҳам ётолмайдирман. Ва лекин ҳар кимга ҳам инсу жиндан ҳазар қилмоқ лозим ва лобуддир.\nАлқисса, каминага бирмунча қувват кириб, оҳиста-оҳиста ҳожатимга бориб келатурган бўлдим: бора-бора йўлакларга чиқуб касб-ҳаво қилар даражага етдим, гоҳи остонада ўлтуриб, кўчадаги болаларнинг ўюнларига тамошо ҳам қилур эрдим.\nАммо болалар орасида бирар турлук жанжал ва тўполон чиқса, орада мушлаш бошланса фақир чирқираб йиғлағанимча уйга қараб чопар эрдим. Гарчи болалар ўзаро ўйнаб, ўзаро ёқалашсалар-да, бунда фақирнинг фойда ва ё зарарим бўлмаса-да, аммо камина бисёр сулҳпарвар ва жанжалларға тобим йўқлиғидан бул ишни қилур эрдим, деб ўйлайман.\nФақирнинг ёшим саккизга кириб, андаккина қаддимни ростлаб олған эрдим, сабаби вужудлар ҳам «Боламиз ўсиб-унди» деб қувонған эрдилар. Бул орада фалокат босиб, фақирға иситма арз бўлуб, бир неча кун ғингшиб ётқанимдан сўнг ҳар бириси туршакдек-туршакдек бўлуб чечак тошуб кетмасунми…\nКамина беҳуд бўлуб ўзимдан кетибдирман, волидайин муҳтарамайин ҳам «Боламизнинг тағи қандай кўргулуги бор экан!» деб, ҳўнгур-ҳўнгур йиғлашибдирлар. Кундан-кунга ҳолим оғирлашур эркан. Ул жаноблар фақирдан умидларини узиб, қўлларини ювиб, қўлтиқлариға уриб, халтаи кафанларимгача ҳозирлаб, ҳар бир ишка муҳайё бўлуб турубдирлар. Аммо ўн биринчи кун, Худойи таолонинг қудрати бирлан фақирға атса келиб, кўзимни очибдирман. Руҳсиз таналарга жон кириб, суюнч-қувонч бошланибдир. Дарҳол етти қадоқ буғдойдан қўғурмоч қўғуруб, ажиб бир хурсандликлар қилубдирлар. Ба тадриж-ба тадриж фақирнинг гулларим тўкулуб, ўн еттинчи кунда салимул-аъзо бўлуб, туруб ўлтуратурған бўлдим.\nЛекин бул чечак деган нимарсанинг ажаб бир ҳусн бузатурған хоссаси бўлур эркан. Агарда ўзингизга ҳам чечак чиқған бўлса, сезарсиз: мисоли юзингиз ғалвирак бодом… Аммо фақирнинг юзимда баъзи чандиқлар ҳам зуҳурга келгани учун гўёки ҳусни Юсуф бизда хотима топди… Агар сиз бир ҳовуч тариқни юзимизга қаратиб сепсангиз-да, бир дона ерга тушса биз минават…\n«Муштум», 1924 йил, 20 январ, 20-сон.\nВақтики, фақир кўз кўриб, қулоқ эшитмаган анвоъи турлук амрозлар бирлан тўққуз-ўн ёшларға етдим ва андак ўзимни бул бевафо дунёнинг иситма ва безгакларидан, сассиқ кекирдак ва юрак буруғларидан фориғбол ва холи кўрдим. Бағдазон Худойи таолоға шукурлар айтиб, доимо волиданинг олдиларида камари хизматни берк боғлаб, дасти алиф лом турар эрдим.\nПадарнинг муҳаббатлари каминага бисёр эрди. Фақирнинг одоб ва заковатимдан ниҳоятда хушнуд ва ҳар замон муборак қўллари билан орқамға уриб навозиш бисёр қилур эрдилар. Ва яна гоҳо ул жаноб рўйимоллари бирлан оғзимға оқуб тушаёзған бурнимнинг обиятини покиза айлаб ва бул маънига бирмунча панд ва насиҳат ҳам қилур эрдилар.\nШул аҳволда волидаи меҳрибонимизнинг бағриларида қоғозда асралган қантдек парвариш топар эрдим. Кунлардан бир кун, фақир волидаи марҳума бирлан «чорий чамбар» ўйнаб ўлтурған эрдим, падар бул маънидан ранжийда хотир бўлуб меҳрибончилиқ қилдиларким: «Махдумнинг бўйи чўзулиб қолди, эмди андак-андак сабақ бошласунлар», деб. Бағдазон фақир волидадин сабақ олуб, бениҳоят файзиёб бўла бошладим.\nБул миёнада падари бузруквор фақирнинг қўлимни ҳалолламоққа ҳаракат айлаб ва яна қўлларида дунё важҳи каминанинг кори хайримга кофий бўлмағани учун боғимиздан қирқ беш туп дарахт сотуб ва яна бу маблағ ҳам озлиқ қилуб, боз боғимиздан бир андак ер ҳам фурўхт айлаб, бағдазон кори хайрни бошладилар.\nФақирнинг тўйимға жамиъи оламдин уламо ва фузалолар, давлатманд ва зукколар чақирилған эрдилар. Бир неча кунгача юртдаги жамиъи хотунларға бир пут зиғир мойидан ош берилиб, аларни жамиъи таом важҳидин сероб ва мамнун қилинди.\nБағдазон тўрт дона ғунон қўйни забиҳ айлаб ва яна ботмон биринч ва шул миқдор сабзи бирлан уч қозон ош дамлаб, жамиъи қурту қурмисқаларға табақ-табақ ош берила бошланди. Кўча бошидан тортиб то манзилимизгача шаҳарнинг казо-казолари саф боғлаб, асо ушлаб келган-кетканни кузатиб турар эрдилар. Тўй бисёр шукуҳлик эрди. Ош ҳам фақирдек беҳад ширин бўлған ва мойи ҳам шилқиллама эрди. (Аммо бул замондаги тўй қилаётқанлар ушбу тўйимиздин ибрат олсалар кўб яхши бўлур эрди.) Камина кимхоб ва духоба саруполарға ўралуб ясанған эрдим, бошимға ажаб бир нафис салла ўраған эрдим, ҳар ким каминага тамошо қилур эрди.\nАлқисса, тўй асносида баъзи бир бехирадлар фақирға дағал муомала бирлан ҳазил-мутояба қилур эрдилар ва яна айтар эрдиларким: «Махдумга бир ароба қайроқ буюрилди. Болта бирлан кесамизми, арра бирлан…» Агарчандики бул гапларга бовар қилмас эрдим ва илло кўнглимга кўб хавотир ўрнашқан эрди ва яна аснойи забиҳ, яъни хатна замонида атрофимга йиғилған гўдакларнинг башарти тиғнинг заҳрига чидолмай гиря оғоз қилсам, қаҳқаҳа қилишларидан беҳад хавотирда эрдим.\nБағдазон ош хитомиға етуб, фақирни чекка ўринга олуб бордилар. Фақирнинг атрофимга кўб бемаъни йигитлар йиғилган эрдилар, яккаш мазкур бир ароба қайроқ бирлан бир қанча аррадан дам урар эрдилар, фақир бўлсам бениҳоят хавф-ҳаросга тушар эрдим. Бағдазон ул ҳаромзодалар бир чилимга банг (дар истилоҳ фиръавннинг тезаги) тўлдириб чекишдилар ва яна фақирга ҳам таклиф қилдилар, камина бул манига ризолиқ бермаганимда ҳаромзодалардан бириси айдиким: «Эй Махдум, агар бул таклифга рози бўлмасангиз, аснойи суннатда шарманда бўлурсиз», деб. Аммо фақир қабул қилмадим, зўрлаб эрдилар, гиря оғоз қилдим.\nАммо бир ҳаромзода бангнинг тутунидан оғзиға йиғуб бағдазон фақирга дамида қилур эрди. Фақир, аснойи суннатни кўб мулоҳаза қилур эрдим. Ҳаромзодалар айткандек, гаплар вуқуъга келса, кўб ёмон бўлур эди. Бул хавф-ҳарос бирлан агарчандики фиръавннинг тезаги бўлса ҳам бангдан бир андакни истеъмол айлаб кўрмоқчи бўлдим. Бениҳоят аччиғ эрди, андак-андак қақир-қуқир қилиб тортдим. Бул фурсатда йигитлардан бири қўлимға муштумдек набот тутқузди ва яна «Бекор ўлтурманг, тақсир», деб меҳрибончилиқ қилған эрди, беандоза хурсанд бўлуб мазкурни эрмак қилуб ўлтурдим. Ва яна бириси бирмунча магиз инъом қилди. Ул таррорлар фақирни бениҳоят сийлар эрдилар.\nИштаҳойи тамом бирлан набот ва магизларни тановул қилуб тугаткан эрдим, фақирга ажаб бир ҳоле юз берди. Нафасим оғзимға тиқилиб келгандек бўлур эрди, кўзимга ажаб бир нимарсалар кўринур эрди. Бул фурсатда ул таррорлардан бири фақирга табассум қилуб ва яна бармоқларини кўрсатиб: «Бул нечта, Махдум?» деб майнабозлиқ оғоз қилуб эрди. Фақир бул замон ул набот ва магизларнинг банг билан олуда қилинған бўлғанини онглар эрдим. Зиёда маст бўлған эрдим, кўзим одамларни илғамас, ҳушим бошимдан учкан эрди. Аранг-аранг қулоғимга чилдирманинг дангир-дунгир қилған нағмаси кирар эрди, ул таррорлар фақирни бул аҳволга солуб, ўзлари ажаб бир хурсандлиқ қилуб рақс айлар эрдилар. Бағдазон фақир, бангнинг асорати билан беҳуд бўлуб қолубдирман…\nБир замон кўзимни очсам, бошимда волида бирлан падар пиқ-пиқ йиғлаб ўлтурибдилар. Фақир улардан аҳвол сўрадимки, бул йиғининг боиси нимадир ва яна тўйлар тинчлик бирлан ўтдими, деб. Ул жанобларнинг сўзларидан маълум бўлдики, фақирнинг суннатим бажо келтирилибди, аммо камина ўшал банг асорати бирлан беҳуд бўлуб йиқилғанимдан буён тўрт кеча-кундуз миёнасида беҳушона ётар эрканман, бул беҳушлик ўшал фиръавннинг тезагининг хосияти эркан. Бо ин ҳама фақир зиёда хурсанд эрдим, зероки, ул бангнинг асорати бирлан гўдакларнинг таънасидин қутулиб ва яна аснойи хатнада гиря қилиш бу ёнда турсун андак бетоқатлик ҳам вужудга келмабдир. Аммо ул икки меҳрибон бениҳоят андуҳ тортибдирлар. Ва яна тўйлари азага айланибдир.\nБағдазон фақирнинг аҳволимдан хотиржамълик айлаб, падари бузруквор фаройиз1 машқ қилуб кори хайрга масруф2 бўлған маблағни ҳисоблаб кўрган эрдилар, йиғилған тўёналар бирлан жамъул-жамъи тўрт юз сўлкавой Никалай ақчаси чиқим бўлубдир.\n«Муштум», 1924 йил, 7 феврал, 21-сон.\n Шош — Тошкент.\n Ҳожиул-ҳарамайн аш-шарифайн — икки ҳарами шарифни (Макка ва Мадинани) зиёрат қилган киши.\n Халқаи тадрис — бирор муаллимда сабоқ олган талабалар доираси.\n Адно — паст, қуйи.\n Маълули хотир — ғамгинлик, хафалик.\n Хомталаш қилиш — бепул улашиш.\n Ало хозал-қиёс — шунга ўхшаш.\n Гиря оғоз қилмоқ — йиғи бошламоқ.\n Далла — қўшмачи.\n Чалиғламоқ — кўзикиш.\n Такаллум қилмоқ — гапирмоқ.\n Зори — зорланиш.\n Ҳукамо — ҳакимлар, табиблар.\n Тараҳҳум — раҳм қилиш.\n Волидайин муҳтарамайин — муҳтарам ота-она.\n Муованат — ёрдамлашиш.\n Риёзат — азоб, машаққат.\n Ба тадриж — аста-секинлик билан.\n Салимул-аъзо — соғлом тан; соғаймоқ.\n Минават — виноват, айбдор.\n Амроз — касалликлар.\n Фориғбол — озод, тинч.\n Навозиш — сийлаш, марҳамат.\n Файзиёб — баҳраманд.\n Дунё важҳи — маблағ.\n Кофий — етарли.\n Фурўхт — сотиш.\n Домланинг «жамиъи оламдин» деб юборишлари муболағаи сухандир. Буни аҳли донишлар онгласалар керак. (Муал.)\n Забиҳ — сўйиш, бўғизлаш.\n Дар истилоҳ Фиръавннинг тезаги — халқда нашани Фиръавннинг тезаги деб аталади. Ривоят қилишларича, Миср подшоҳи Фиръавн ўзини «Мен Худоман» деб эълон қилган экан. Бир куни Фиръавн ўз душманини енгмоқчи бўлиб аскарларига айтибдики, «Сизлар шу адирнинг у томонидан, мен бу томонидан бориб душманни қуршаб енгамиз», деб жангга киришибдилар. Аскарлар мўлжалдаги жойга етиб борибдилар, лекин подшоҳдан дарак бўлмабди. Хавотир олиб адирнинг у томонига ўтсалар Фиръавн ёзилиб ўтирган эмиш. Ёзилган жойидан наша ўсиб чиққан эмиш. Шунда аскарлари «Худо бундай иш қилмайди-ку, сен Худо эмас экансан», деб ундан юз ўгирган эканлар. Шундан бери халқ нашани Фиръавннинг нашаси, тезаги деяр экан.\nҲақиқатда эса қадимги Миср фиръавнлари ўта зулмкор бўлгани ҳатто Тавротда, Инжилда ва Қуръонда, шунингдек, ислом диний тарихларида қайд этилган. Шунинг учун турмушдаги ёмон нарсалар, ёмон феъл-атворлар халқ орасида фиръавнларга нисбатан айтиб келинган. Масалан, ким айёрлик ёки такаббурлик қилса, фиръавнмисан, дейишади.\n Дамида — димоғга пуфлаш.\n Вуқуъ — юз бериш воқе бўлиш.\n Таррор — кисавур, ўғри; фирибгар.\n← Аввалги Аввалги Боб Дилан. Китоб бўйинга осилган тумордай азиз… (Нобель маърузаси)\nКейинги → Кейинги: Омонгўзал Шоқулиева (1940)


Гўшти ейиладиган ҳайвонлар бавлининг ҳукми – oliymahad.uz\nГўшти ейиладиган ҳайвонлар бавлининг ҳукми\nБисмиллаҳир роҳманир роҳийм. Алҳамдулиллаҳи роббил ъаламийн. Валъақибатулил муттақийн. Вассолату вассаламу ъала росулиҳи Муҳаммадин ва ъала алиҳи ва асҳобиҳи ажмаъийн.\nИслом динида ҳайвонлар икки турга бўлинади: гўшти ейиладиган ва гўшти ейилмайдиган.\nГўшти ейилмайдиган ҳайвонлар ваҳший бўлгани учун уларнинг бавли нажосати ғализадир. Гўшти ейиладиган ҳайвонларда еса, Пайғамбар алайҳиссалом тарафларидан зикр қилинган ҳадисларга таяниб, турли хил фикрлар баён қилинган. Бир тараф уламолар гўшти ейиладиган ҳайвонларнинг бавли нажосат дейишган, бир тараф уламолар еса, гўшти ейиладиган ҳайвонларнинг бавли пок эканини баён қилиб, ҳудди гўштининг ҳукми каби покдир, деб баён қилишган. Улар қуйидаги ҳадисни далил қилишди:\n“Анас розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Мадинага Урайна деган жойдан одамлар Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг олдиларига келишди. У ернинг ҳавоси уларга ёқмади. Пайғамбар алайҳиссалом айтдилар: «Агар сизлар бизнинг подаларимизнинг олдига борсангиз, уларнинг сутларидан ичардингиз». Яна Анас розияллоҳу анҳудан: «Бавлидан ва сутидан» деган ривоят ҳам келган.\nИбн Аббос розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: «Туянинг сутлари ва бавлларида қориндаги касалликларга шифо бор».\nДемак, шундан келиб чиқадики, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ана шулардан бўлган, яъни гўшти ейиладиган ҳайвонларнинг бавли даво бўлиши учун деб тавсия қилдими, у ҳалолдир.\nБошқа бир уламолар бу фикрларга зид келадиган Пайғамбаримиз алайҳиссаломдан ривоят қилинган бошқа бир ҳадисларни далил қилиб келтирди. Шулардан:\nТориқ ибн Хазрамийдан ривоят қилинади: У киши айтди: «Ё Расулуллоҳ, бизнинг ерларимизда узумзорлар бор, биз улардаги узумларни сиқиб, сувини ичамиз дедим. У киши мумкин емас, деди. Мен яна қайтардим. Мен: “Ё Расулуллоҳ, биз ундан касалларимизга шифо мақсадида ишлатамиз. Расулуллоҳ: “У касалликдир, шифо эмас», дедилар.\nАбдуллоҳ ибн Масъуд розияллоҳу анҳу ҳам бу тўғрисида: «Аллоҳ таоло ҳаром ва жирканч нарсаларни шифо қилиб қўйган эмас», деган ривоят келган.\nМана бу осорларда собит бўлдики, Аллоҳ таоло бандаларига ҳаром қилган нарсаларида шифо йуқдир. Олдинги осорларда эса, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам туянинг бавлини шифо, деб айтдилар. У нарса ҳаром эмас, пок, деди.\nЮқоридаги ҳадисларда келганидек, туянинг бавли зарурат юзасидан, яъни касалликка шифо бўлиши мақсадида ишлатса бўлади. Сабаби туя гўшти ейиладиган ҳайвонлар туркумига киради. Шунга кўра, гўшти ейиладиган ҳайвонлардан чиққан бавл ва улардан ортган сувлар пок ҳисобланади.\nЛекин хамр, яъни ароқ бўлса, бундай емас. Сабаби унинг асли нажас ҳисобланади. Бундан келиб чиқадики, Аллоҳ ҳаром қилган нарсаларда шифо йўқдир. Демак, бундан келиб чиқадики, асли ҳалол бўлган нарсалардан ортган нарсалардан шифо сифатида фойдаланиш дуруст экан.\nТуянинг бавлини зарур пайтида касалликка шифо бўлиш мақсадида ичса бўлмайди, деган олимларнинг гапига мутақаддим олимларлар ҳам бавл ҳақида ихтилоф қилишган. Муҳаммад ибн Али айтади: “Туя, сигир, қўйнинг бавлидан даво сифатида ишлатса, зарари йўқдир”, дедилар.\nМуҳаммад ибн Ҳасан айтганларидек, ҳар бир ҳолатда уни ишлатиш ҳалол-покдир. Ато розияллоҳу анҳудан ҳам ривоят қилинади: “Ҳар бир гўшти ейиладиган ҳайвоннинг бавлида ҳеч нарса, яъни зарар йўқдир”.\nХулоса шуки, ҳозирги пайтда, ҳаттоки, Саудияда туянинг бавлини қуритиб, уни капсула қилиб, шифо мақсадида тақдим этилаётгани бунга яққол мисол. Шулардан келиб чиқадики, туя ва шунга ўхшаш гўшти ейиладиган ҳайвонларнинг бавли зарурат юзасидан шифо мақсадида ишлатса, мубоҳдир. Валлоҳу аълам.\n908100cookie-checkГўшти ейиладиган ҳайвонлар бавлининг ҳукмиno\nОлдингиҚУРЪОНИ КАРИМНИ ТЕЗ ВА ОСОН ЁДЛАШДА ЗАМОНАВИЙ ИННОВАЦИОН ЁНДАШУВЛАРКейингиИмом Шотибийнинг “Ҳирз ал-Амоний ва Важҳ ат-Таҳоний” асарига ёзилган шарҳлар


Қирғизистон президентлиги учун номзодлар сони 18 нафарга етди\n12:10 / 10.07.2017\nҚирғизистон президентлиги учун Марказий Сайлов комиссиясига ариза топширган номзодлар сони 18 нафаарги етди. Бу ҳақда ТАСС агентлиги хабар қилмоқда.\n"Навбатдаги ариза "Адам укугу" сиёсий партиясидан олинди. Партия съезд вақтида Турсунбек Акун номзодини илгари суришга қарор қилди", - дейилади МСК хабарида. Унга кўра, республиканинг инсон ҳуқуқлари бўйича ваколатли вакили бўлган Акун ва унинг партиядошлари Комиссияга барча керакли ҳужжатларни топширган.\nУмумий ҳисобда, МСКнинг маълум қилишича, 15 киши мустақил номзодлар бўлиб, қолган 3 киши партиялар қурултойларида илгари сурилган.\nШунга қарамай, Қирғизистон Социал-демократик партияси ўз номзодини аниқлаб олганича йўқ. Бу масала партиянинг 15 июлда бўлиб ўтажак съездида ҳал этилади. Аввалроқ, партия сиёсий кенгаши амалдаги ҳукумат раҳбари Сооронбой Жээнбеков номзодини илгари суриш таклифини билдирган эди.\nПрезидентликка номзодларни рўйхатга олиш август ойида бошланади. Даъвогарлар бунгача 30 минг сайловчининг имзосини тўплаши талаб этилади. Бундан ташқари, қирғиз тилини билиши бўйича имтиҳон топширади ҳамда 1 млн сом (15 минг АҚШ долларига яқин) миқдорида гаров пули киритади. Мамлакатнинг ҳозирги президенти Алмазбек Атамбоев иккинчи муддатга сайлана олмайди. Чунки, сайлов қонунчилигига мувофиқ, фуқаро бир марта 6 йиллик президентликдан сўнг, иккинчи муддатга сайлана олмайди.\nҚирғизистон президентлик сайлови


3 та телефон аппаратини ўғирлаган шахс Метрополитенда ХТБ ходимлари томонидан қўлга олинди\n26 март 2021 399\n2021 йилнинг 23 март куни Метрополитенда ХТБга 1997 й.т. фуқаро Р.Н. ариза билан мурожаат қилиб, ўз аризасида, шу куни соат 19:00ларда Тошкент метрополитенининг “Мирзо Улуғбек” бекатида ёнида бўлган “Samsung-А70” русумли уяли телефон аппаратини устки кийимининг ўнг чўнтагидан номаълум шахс томонидан ўғирлаб кетилганлигини айтган.\nМазкур аризага асосан, Метрополитенда ХТБ тезкор ходимлари томонидан Тошкент метрополитенининг “Буюк ипак йўли” бекатида олиб борилган тезкор тадбирлар давомида, ушбу жиноятни 1979 й.т. Тошкент вилояти Паркент тумани “Сўқоқ” ҚФЙда яшовчи, фуқаро Б.Б. томонидан содир этилганлигида гумонланиб, қўлга олинди.\nОлиб борилган тезкор суриштирув ишлари натижасида, шу куни Б.Б. яна 2 маротаба ўғирилик содир этганлиги, яъни соат 14:00 ларда Тошкент метрополитенининг “Халқлар Дўстлиги” бекатида вояга етмаган фуқаро 2005 й.т. З.Мнинг “Redmi 6” телефон аппаратини ҳамда, соат 19:00ларда “Пахтакор” бекатида фуқаро 2002 й.т. Г.Днинг “Samsung-6 Grand Prime+” телефон аппаратини ўғирлаб олганлиги аниқланди.\nИИВ Транспортда ХТББ


ТАНЛОВ ҒОЛИБЛАРИ АНИҚЛАНДИ - Ўзбекистон овози газетаси\nАҳоли ўртасида соғлом турмуш тарзини тарғиб этиш, маҳаллаларда жиноятчилик ва ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш ҳамда бу борада профилактика инспекторларининг масъулиятини ошириш, уларни ҳар жиҳатдан қўллаб-қувватлаш мақсадида ўтказилаётган кўрик-танловда барча туман ва шаҳарлардаги энг намунали милиция таянч пунктлари иштирок этди.\n— Президентимиз таклифи билан 2001 йилдан буён ўтказиб келинаётган мазкур танловнинг самараси катта бўлмоқда, — дейди Навоий вилоят ИИБ ҲООБ бошлиғи Отабек Шамсиев. — Вилоятимиз ҳудудларида фаолият кўрсатаётган профилактика инспекторлари республика босқичида ҳам муваффақиятли иштирок этиб, совриндорлар сафидан жой олиб келаяпти.\nНавбатдаги танловнинг вилоят босқичида биринчи ўрин Кармана туманидаги 53-милиция таянч пунктига берилди. Иккинчи ўринга Навбаҳор туманидаги 68-милиция таянч пункти лойиқ деб топилди. Учинчи ўрин эса Зарафшон шаҳридаги 18-милиция таянч пунктига насиб этди.\nШунингдек, турли наминациялар бўйича ғолиблар аниқланди. Уларга диплом ҳамда қимматбаҳо совғалар топширилди.


Мусиқий анъанага айланган Dance Music Fest халқаро фестивали яна бир бор Тошкентда бўлиб ўтди. Тадбир пойтахтимизда тўртинчи, лекин илк маротаба қишки форматда ўтказилди. Бу сафар фестивалнинг бош диджейлари туркиялик продюсер Mahmut Orhan ва белгиялик DJ Romeo Blanco бўлдилар.\nТаниқли хитлар садоси остида рақс тушиш ниятида минглаб электрон ва сифатли мусиқа ихлосмандлари ташриф буюрдилар. Янги йил кайфияти яратиш мақсадиди барча меҳмонларга Қор бобо қалпоғи тарқатилди.\nФестиваль Roger Gunn тахаллуси билан ҳам танилган DJ Flextra'нинг сетлари билан бошланди.\nRoger Gunn'нинг жўшқин мусиқасидан сўнг Taker, Cayote, KMRN ва Trace каби пойтахтимизнинг таниқли диджейлари ўз сетларини тақдим этдилар.\nАртистларининг рақсбоп треклари махсус чироқ эффектлари жўрлигида янгради.\nТошкентга илк маротаба ташриф буюрган, таклиф қилинган диджей қозоғистонлик Cyber Mode меҳмонларни кеча хедлайнерлари чиқишига тайёрлади.\nКечанинг энг кутилган диджейларидан бири бельгиялик Romeo Blanco бўлди. У Tomorrowland фестивалларидаги чиқишлари ва Turn Up The Love треки билан машҳурлик қозонган.\nКечанинг бош хедлайнери эса туркиялик диджей ва продюсер Mahmut Orhan эди. У хонанда Сена Шенер билан ҳамкорликда яратилган Feel сингли билан машҳур бўлиб, мазкур трек Itunes'да биринчи поғона ва Shazam топ-чартида Ўзбекистонда биринчи ўринни эгаллаган.\nDJ Mahmut Orhan, Dance Music Fest Winter хэдлайнери:\n«Ўзбекистон менга жуда ёқди, бу ерда инсонлар жуда бағрикенг ва менда мутлақо яхши таассуротлар қолди. Мен ўзбек диджейлари тўғри йўлдан кетаяпти деб ҳисоблайман ва келажакда улар билан ҳамкорликда треклар ёзиш режаси туғилди».\nDJ Romeo Blanco, Dance Music Fest Winter хэдлайнери:\n«Бу менинг Ўзбекистонга илк ташрифим. Тошкент менга жуда ёқди, жуда чиройли шаҳар. Бугун мен поп, хаус, тек-хаус услубидаги трекларимни тақдим этдим. Публика ҳам менинг мусиқамни ҳис этди. Ажойиб кеча бўлди».\nDJ Trace, оқшом диджейи:\n«Саҳнада ўз трекларимни тақдим этиш ажойиб эди. Ўтган сафарги фестиваль билан унчалик катта фарқ сезмадим, барчаси ўшандагидей юқори даражада ташкил қилинган. Энг қувонарлиси одамларнинг кўплиги ва улар қувнаш учун келгани. Қаерда чиқишнинг аҳамияти йўқ, асосийси одамлар мусиқа учун келгани».\nDJ Cyber Mode:\n«Менга публика ёқди, улар қаерга ва нима учун келганини билади. Бугун улар менга жўрлик ҳам қилишди ва бу жуда зўр, мен мамнунман. Товушни айтиб ўтишим керак - бу ерда у жуда зўр! Мен бу ерга қайта ва қайта келишни хоҳлайман ».\n«Мақсад» ижодкорлари фильм ҳақида


Тошкентда дори воситалари нархи ошдими? | Ўзбекистон Халқ демократик партияси\n2020-07-28 19:07:58 401\nАйниқса, ижтимоий ҳимояга муҳтож бўлган пенсионерлар, имконияти чекланганлар, ёлғиз яшовчи ва кўп болалари оилалар оғир шароитга тушиб қолишининг олдини олиш зарур.\nАгар Тошкент шаҳар миқёсида пандемияга қарши олиб борилаётган чораларни кўрадиган бўлсак, сўнгги кунларда гарчи касалликларнинг сони ошиб борса-да, уларга ёрдам кўрсатиш борасида ишлар тизимлаштирилди. Хусусан, давлатимиз раҳбарининг кўрсатмаси билан аҳоли саломатлигини ҳимоя қилиш мақсадида пойтахтимизнинг барча тиббиёт бўлимлари 24 соатлик иш режимига ўтказилди. Унда аҳолига қулайлик яратиш ва тезкор чораларни кўриш мақсадида қисқа рақамли Call-марказлар ишга туширилиб, касалланганларга ҳамда уй шароитида даволанаётганларга маслаҳатлар бермоқда. Буни биргина Юнусобод туманидаги 50-оилавий поликилиника мисолида кўрсак, кунлик телефон рақамлар орқали 1000 дан ортиқ, фуқаролар билан суҳбатлар ташкил этилмоқда. Уларга амалий ёрдам берилмоқда. Ҳар бир тиббиёт муассасасида уй шароитида даволанаётганлар учун зарур бўлган ўнга яқин турдаги дорилар бепул тарқатилмоқда. Шунингдек, тиббиёт муассасаларида биринчи тиббиёт ёрдам кўрсатиш марказлари ишга туширилган бўлиб, ўзининг натижасини бермоқда.\nЯна таҳлилларни давом эттирадиган бўлсак, пойтахтимиз дорихонларида Витамин Д, Цинк, Арбидол каби дорилар бўйича ҳам тақчиллик мавжуд, бу ҳолатнинг ҳам олдини олиш лозим.\nхалқ депутатлари шаҳар Кенгашидаги депутатлик гуруҳи раҳбари


Ўзбекистон ва Саудия Арабистони ҳамкорлиги. Истиқболда яна қандай йўналишлар бор?\nЎтган бир неча ўн йиллар мобайнида Саудия Арабистонининг миллий, маданий ва иқтисодий куч асоси фақатгина нефть экспорти ва энергетика соҳаси бўлиб келди. Углеводород экспорти умумий экспортнинг 85 фоизигача бўлган қисмини ҳамда давлат даромадларининг катта қисмини ташкил қилар эди. Ҳозирги вақтда нефть ЯИМнинг атиги 30-40 фоизини ташкил қилса-да, давлат иқтисодий тармоқларининг катта қисми нефтга боғлиқ, мамлакат ҳаётида нефтнинг таъсири ҳамон юқоридир.\n2019 йил маълумотларига кўра, мамлакат аҳолиси 33,4 миллион бўлиб, аҳолининг ўртача ёши 25га тенг ва бу жиҳатдан Саудия «бугунги кун» ҳақида эмас, кўпроқ келажак ҳақида ўйлашга мажбур. Шу боис, подшоҳлик оиласи келажакда барқарор иқтисодиётни шакллантириш, узоқ муддатли даромад манбаларини яратиш, замонавий инновацион технологияларни татбиқ қилиш, иқтисодий парадигмаларни ўзгартириш, маҳаллий ишлаб чиқаришни кучайтириш йўлидаги зарур чора-тадбирларни бошлаган. 2016 йили шаҳзода Муҳаммад ибн Салмон Абдулазиз Ол Сауд жаҳон иқтисодиётида янги тармоқлар ривожланиб, тараққиётнинг анъанавий усуллари ўз кучини йўқотиб бораётганини ҳисобга олиб, Саудия Арабистони учун янги тараққиёт йўналишини белгилади.\n«Vision 2030» (Нигоҳ 2030) номи билан маълум бўлган мазкур дастурда 2030 йилгача Саудия Арабистонини мисли кўрилмаган даражада ривожлантириш, уни Яқин Шарқнинг мустаҳкам ва мутлақ биринчи молиявий марказига айлантириш, араб-мусулмон дунёсида етакчилик мақомини мустаҳкамлаш ва шу орқали жаҳонда етакчи иқтисодий куч марказларидан бири мақомига эришиш бўйича аниқ вазифалар белгиланган. «Vision 2030»нинг асосий мақсадлари қуйидагилардан иборат:\n2030 йилга бориб, ҳарбий техник харажатларнинг 50 фоизидан ортиғини маҳаллийлаштириш;\nСаудия подшоҳлик оиласи, хусусан, валиаҳд шаҳзода Муҳаммад ибн Салмон ўз мамлакати 2030 йилга бориб, жаҳондаги етакчи куч марказларидан бирига айланишида уч асосий устуворлик мавжуд деб ҳисоблайди, улар: араб-мусулмон дунёсининг маркази сифатидаги етакчилик мақоми, инвестицион салоҳияти ҳамда стратегик қулай ўрнидан фойдаланиб, халқаро савдонинг бошқарувчиларидан бири бўлиш ва шу орқали ўзини Африка, Осиё ҳамда Европани бирлаштирувчи куч сифатида намоён қилиш.\nМазкур дастурда ички иқтисодий ва ижтимоий ислоҳотлар билан бирга минтақавий ҳамда халқаро миқёсдаги ташқи сиёсатга ҳам алоҳида урғу берилган. Сўнгги йилларда мамлакат ташқи сиёсат борасида фаоллик кўрсатиб, ўзининг анъанавий ҳамкор давлатлари географиясини кенгайтиришга ҳаракат қилмоқда. Шунга кўра, Саудия Арабистони мусулмон дунёсидаги етакчилик мақомини мустаҳкамлаш, ривожланаётган мусулмон давлатларни ҳар томонлама қўллаб-қувватлаш, шу билан бирга, истиқболли бозорларни излаб топиш мақсадида Марказий Осиё минтақасига эътибор қаратмоқда. У минтақадаги истиқболли мамлакатлар сифатида Ўзбекистон ва Қозоғистонни эътироф этади. Сўнгги уч йилда Саудия минтақага йўналтирган сармояларининг энг катта қисмини Ўзбекистон иқтисодиётидаги турли тармоқлар, хусусан, энергетика соҳасига йўналтирди. Шунга кўра, айтиш мумкинки, янгиланаётган Саудия Арабистонининг иқтисодий келажаги учун пойдевор вазифасини ўтаётган «Vision 2030» янгиланаётган Ўзбекистоннинг ҳам иқтисодий жиҳатдан ривожланишига таъсир кўрсатиши мумкин. Қуйида буни бир неча рақамлар таҳлили билан кўрсатиб беришга ҳаракат қиламиз.\nАраб-ўзбек муносабатларидаги ҳозирги илиқлик янги ҳодиса эмас. Зеро, Саудия Арабистони ва Ўзбекистон ўртасидаги муносабатлар ўтган асрнинг 90-йилларида ҳам мавжуд эди. Ҳозирги ҳолат кўпроқ 90-йилларда араб олами билан кўзда тутилган ўзаро манфаатли ва прагматик муносабатларни янги шароитларда қуришни давом эттириш ва жараённинг тезлашишидир. 2017 йилгача бўлган босқичда томонлар бир-бирининг имкониятлари ва салоҳиятини чуқур ўрганган. Энг аввало, сиёсий режимлардаги тафовутлар ва Арабистон ҳудудларидан радикал ғоялар кириб келиши билан боғлиқ таҳдид ушбу муносабатлар тўлақонли ривожланишига тўсиқ бўлди.\n2016 йилдан Ўзбекистонда бошланган очиқ ва конструктив ташқи сиёсат шароитида араб давлатларига нисбатан қарашлар ўзгарди. Ўзбекистоннинг араб давлатларидаги ташқи сиёсати минтақа атрофида барқарорлик ҳамда хавфсизлик белбоғини барпо этиш масалаларини ўз ичига олган 2017-2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясида кўзда тутилган асосий вазифалардан келиб чиқади. Араб давлатларидаги етакчи нашрлардан бири – «Riyadhpost» нашри «сўнгги йилларда Форс кўрфази Араб давлатлари Марказий Осиё минтақасига ўз эътиборини қаратмоқда» деб ёзади. Нашр хулосасига кўра, кўрфаздаги араб давлатларининг бу ҳамкорлиги иқтисодий манфаатларни кўзлаган бўлиб, минтақа давлатлари иқтисодиёти ривожланишига кўмаклашиш ҳамда истиқболли йўналишларда ҳамкорлик қилишдан иборатдир.\nЕвропанинг Марказий Осиёга оид тадқиқотларни эълон қилиб борувчи «Novastan» нашри ҳам Форс кўрфазидаги араб давлатларининг минтақадаги фаоллашувини янги бир ҳодиса сифатида баҳоламайди. Унда ёзилишича, «улар (Саудия Арабистони ва БАА) бу фаоллик орқали ўзларини янги минтақавий куч сифатида намоён этишларини яна бир бор тасдиқламоқда. «Гарчи, асосий мотивлардан бири иқтисодий манфаатдорлик бўлса-да, барибир геосиёсий масала муҳим аҳамиятга эга», – деб ёзади нашр.\nТаъкидлаганимиздек, 2017 йилда халқаро ва ички вазият ўзгариши шароитида мамлакат президенти Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан араб давлатларига, хусусан, Форс кўрфазидаги араб давлатларига нисбатан муносабат ҳам ўзгарди. Буни Саудия Арабистони ва БАА каби давлатларнинг республика иқтисодиётига сармоялар киритиш борасидаги фаоллигида кўриш мумкин. Саудия Арабистонининг Ўзбекистон иқтисодиётидаги турли тармоқларга сармоялар киритиши 2018-2021 йилларда жадал тус олди ва у ўзаро муносабатларнинг бутун тарихи давомидаги кўрсаткичлардан ҳам ошиб кетди. Шунингдек, «Vision 2030» дастури доирасида Саудия Арабистони Ўзбекистонга янгича нигоҳ билан қараётгани ҳамкорлик алоқаларига фаоллик тусини бермоқда. Ҳамкорликни ривожлантириш йўлида ўндан ортиқ истиқболли режалар тайёрланаётгани ҳисобга олинса, Саудия – Ўзбекистон муносабатлари сифат жиҳатидан янги босқичга чиқди, деб айтиш мумкин.\n2021 йилнинг 25 январь куни Ўзбекистонга ташрифи асносида Саудия Арабистони Подшоҳлиги инвестициялар вазири Холид ал-Фалиҳ энергетика соҳасидаги шартномаларни назарда тутиб, «бу шартномалар икки томонлама сармоявий ҳамкорликнинг янги босқичини бошлаб беради», деб таъкидлаган эди. Дарҳақиқат, сўнгги йилларда Саудия Арабистонининг асосий сармоялари мамлакат энергетика тармоқларига йўналтирилмоқда. Энг кўп сармоялар биринчи ўринда энергетика соҳасига, ундан сўнг эса қишлоқ хўжалиги, соғлиқни сақлаш, фан ва таълим соҳаларига йўналтирилганини кўришимиз мумкин.\n2020 йилдан эътиборан, Саудия Арабистонидаги етакчи компаниялардан бири «ACWA Power» Ўзбекистон энергетика бозорига энг кўп сармоя киритаётган хорижий инвесторлардан бири бўлиб турибди. Яқин Шарқ минтақасида йирик компания ҳисобланадиган «ACWA Power» электр станцияларини, шунингдек, сувни чучуклаштиришга мўлжалланган саноат иншоотларини қуриш, лойиҳалаш, молиялаштириш ва улардан фойдаланишга ихтисослашган. Компания халқаро майдондаги фаолиятини Яқин Шарқ, Африка, Марказий ва Жануби-Шарқий Осиёдаги 12 мамлакатда амалга оширади. Сўнгги йилларда у Марказий Осиё, хусусан, Ўзбекистонда катта лойиҳаларни амалга оширишга киришган.\n2019 йилнинг 20 сентябрида Тошкент шаҳрида бўлиб ўтган Энергетика Инвестицион форуми доирасида Энергетика вазирлиги ва «ACWA Power» компанияси ўртасида қуввати 500 МВтдан 1000 МВтгача бўлган шамол электр станциясини қуриш бўйича келишувга эришилди. 2020 йилнинг 5 мартида эса «ACWA Power» компанияси раҳбарияти билан Сирдарё вилоятида қиймати 1,2 млрд долларга тенг иссиқлик электр станциясини қуриш тўғрисидаги келишув имзоланди. Бундай келишувлар «ACWA Power» компаниясининг кенг кўламли инвестиция лойиҳаларини амалга ошириш ҳисобига Ўзбекистон сармоявий бозорида иштирокни кенгайтириш ниятида эканини билдирмоқда. Сирдарё ИЭС қурилишига старт берилгач, Навоий ва Бухоро вилоятларида мос равишда умумий қуввати 1000 МВтлик «Баш» ва «Жонкелди» шамол электр станциялари қурилиши бўйича имзоланган инвестиция шартномалари бунинг тасдиғидир. 2024 йилда ишга туширилиши мўлжалланган мазкур электр станциялари йилига 3,6 млрд кВтс миқдорида арзон электр энергияси ишлаб чиқаришни таъминлайди. Лойиҳаларнинг умумий қиймати 1,3 млрд долларни ташкил этади.\n«ACWA Power» президенти Paddy Padmanathan «Стратегик даражада ушбу лойиҳа Саудия Арабистонининг бутун жаҳон бўйлаб ҳукуматлар билан арзон энергия ва сув таъминотига бўлган талаби ортиб боришини таъминлашга содиқлигининг яна бир мисолидир. Саудия Ўзбекистоннинг муқобил электр энергиясидан фойдаланишга ўтиш ҳаракатларини қўллаб-қувватлашдан ғурурланади», дея таъкидлайди. Компания бошқаруви раиси Муҳаммад Абунайян эса «Сирдарё ИЭС қурилишига старт берилиши, ЭСК ва Ўзбекистоннинг паст даражали углеводород чиқиндили ресурслардан фойдаланишга ўтишида муҳим омил саналадиган Бухоро ва Навоий вилоятларидаги «Баш» ҳамда «Жонкелди» шамол электр станциялари бўйича Инвестиция келишувлари имзоланиши бизнинг энергетика тармоғини ислоҳ қилиш ва мамлакат ижтимоий-иқтисодий жиҳатдан ривожлантирилишини рағбатлантириш жараёнидан илгарилаб кетишга бўлган интилишимизни ифодалайди. Бу, шунингдек, иқтисодиётни диверсификациялаш, Саудия Арабистони подшоҳлиги ташқарисида хорижий инвестициялар ҳажмини янада ошириш ҳисобига бизнинг «Vision–2030» лойиҳасига риоя қилаётганимизни тасдиқлайди», деди.\n2021 йилнинг 25 январида Саудия Арабистони инвестициялар вазири Холид ал-Фалиҳ Ўзбекистон республикасига ташрифи жараёнида президент Шавкат Мирзиёев билан ўзаро ҳамкорлик алоқаларининг жорий ҳолати ва истиқболларини муҳокама қилди. Музокараларда муқобил энергия манбалари асосида ишловчи электр станцияларини қуриш бўйича янги лойиҳаларни ишлаб чиқиш, қолаверса, Ўзбекистон миллий электр энергияси тизимини давлат-хусусий сектор ҳамкорлиги асосида модернизация қилиш орқали энергетика соҳасидаги Ўзбекистон-Саудия Арабистони алоқаларини янада кенгайтиришга келишиб олинди. Шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлиги ва «Dr. Sulaiman Al-Habib Medical Group» компанияси ўртасида ҳамда Ўзбекистон Республикаси Капитал бозорини ривожлантириш агентлиги билан «DirectFN Ltd.» компанияси ўртасида ҳамкорлик меморандумлари имзоланди.\n2021 йилнинг 23 январида Бухоро шаҳрида бўлиб ўтган Ўзбекистон-Саудия Арабистони бизнес-форуми ва Ўзбекистон-Саудия Арабистони ишбилармонлар кенгашининг биринчи йиғилишида ҳам ҳамкорлик алоқаларини кучайтириш бўйича ўнлаб келишувларга эришилди. Жумладан, Саудия Арабистони Савдо-саноат палаталари Кенгаши ва Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси ўртасида Қўшма тадбиркорлик кенгашини ташкил этиш бўйича ҳамкорлик қилиш тўғрисидаги битим, «Uzbekistan airways» АЖ ва «Flynas» компанияси ўртасида туризмни ривожлантириш тўғрисидаги ўзаро англашув меморандуми ҳамда Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази ва подшоҳ Файсал номидаги Ислом тадқиқотлари маркази ўртасида ўзаро англашув меморандуми имзоланди. Бу лойиҳалар Ўзбекистон ҳукуматининг 2030 йилга бориб, шамол электр станциялари ишлаб чиқарган электр энергияси миқдорини 3 ГВт.га етказишга қаратилган мамлакат энергия балансини диверсификациялаш дастурига киради. Лойиҳаларнинг амалга оширилиши углерод чиқиндиларини ҳам йилига 1,6 млн тоннага камайтириши ва шу билан Ўзбекистон ҳукумати томонидан 2031 йилгача энергия қувватларининг 40 фоизини қайта тикланувчи энергия манбаларига ўтказиш бўйича мақсадларга эришишга кўмаклашиши кутилмоқда.\nКузатувларимиз шуни кўрсатмоқдаки, Саудия Арабистони ҳақиқатан ҳам, сўнгги йилларда Ўзбекистон ишбилармонлик муҳитидаги иштирокини кенгайтиришга уринмоқда. Аммо бу кўп ҳолатларда айрим соҳаларнигина қамраб оляпти. Яъни юқорида таҳлил қилинганидек, ҳамкорлик энергетика соҳаси билангина чекланиб қоляпти.\nСаудия Арабистонининг улкан сармоявий салоҳияти «Visiоn 2030» дастурида назарда тутилган янги ва истиқболли сармоявий бозорларни топишда муҳим аҳамиятга эга. Шунингдек, ҳамкорлик географиясини кенгайтириш ҳамда ривожланаётган мусулмон давлатларни қўллаб-қувватлаш тамойилларига содиқликни ҳисобга олган ҳолда Саудия билан нафақат энергетика соҳасидаги ҳамкорликни кучайтиришга, балки унинг улкан салоҳиятидан бошқа бир қатор тармоқларни ривожлантиришда ҳам фойдаланиш самарали натижаларга олиб келади.\nМанба: «Vision 2030»: Саудия Арабистонининг Ўзбекистонга янгича назари