ГМО НИМА? ФОЙДАЛИМИ ЁКИ ЗАРАРЛИ? / Ўзбекистон янгиликлари, энг сўнгги хабарлар\nМулоҳаза 5 Шархлар 10278 кўрилди\nГМО НИМА? ФОЙДАЛИМИ ЁКИ ЗАРАРЛИ?\nҲозирги одамларни унча-мунча нарса билан ҳайратлантириб бўлмайди. Қўлимиздаги энг сўнгги русумдаги мобиль алоқа воситаcи ёрдамида уйдан чиқмасдан дунёнинг нариги чеккасидаги одам билан боғлана олиш, ҳатто кундалик ҳар хил тўловларни ҳам шу восита орқали амалга ошириш имкони биз учун оддий ҳолга айланиб улгурди.\nШу билан бирга, тамаддун бугун тирик жонзотларда ўз таъсирини синаб кўришни ҳам аллақачон бошлаб юборди. Пластик жарроҳлик амалиёти ёрдамида қиёфани ўзгартиришу сунъий тана аъзоларини организмга қўйиш янгилик эмас. Истеъмол қилинадиган озиқ-овқат маҳсулотлари-чи? Яримфабрикатлар, сунъий озуқалар, таъм берувчилар ва ҳоказолар - гени ўзгартирилган, яъни қисқартма тарзда ГМО (гени модификацияланган организм) деб аталадиган маҳсулотлар истеъмолга кириб келмоқда.\nГМО НИМА ЎЗИ?\nГМОга илмий тарзда шундай таъриф берилади: "Генетик модификацияланган организм (ГМО) - ирсият муҳандислиги усули билан генотипи сунъий ўзгартирилган организм. Бу таърифни ўсимлик, ҳайвон ва микроорганизмларга нисбатан қўллаш мумкин. Қоидага биноан, генетик ўзгартириш илмий ва хўжалик мақсадларида қўлланади. Генетик модификация табиий ва сунъий мутациялашиш жараёнидан аниқ бир мақсадга йўналтирилгани билан фарқ қилади".\nДемак, бу организмлар ўсимлик, жонивор ёки бирор микроорганизм ДНКсига бошқа ўсимлик, жонивор ёки микроорганизм генини "кўчириб ўрнатиш", "пайвандлаш" йўли орқали ҳосил қилинади. Энди бу маҳсулот трансген маҳсулотга айланади, чунки унда бир эмас, бир нечта генлар ўзаро чатишган. Айтайлик, совуқ иқлимга мослашмаган бирор мевани шундай иқлимли ўлкаларда етиштириш учун ген муҳандислари бу ўсимлик гени устида ишлайди. Совуққа чидамли бирор бошқа ўсимлик ё бўлмаса жонивор гени билан чатиштириш орқали мавжуд меванинг янги навини вужудга келтириш мумкин. Бу нав энди ўзининг илгариги табиатидан узоқлашиб, одамлар истаганидай - совуқ урмайдиган, паст ҳароратда ҳам ҳосил бера оладиган хусусиятга эга бўлади. Ёки зараркунандаларга қарши курашиш мақсадида ҳам шу йўл татбиқ қилинади. Яъни ген муҳандислиги қурт-қумурсқа емайдиган, турли ҳашаротлар тегмайдиган янги навли мева-сабзавот, донни турли хил генларни ўзаро уйғунлаштириш орқали ҳосил қилишлари мумкин.\nИнтернет манбаларининг гувоҳлик беришича, ген муҳандислигининг илк намунаси бўлган дастлабки трансген маҳсулотлар ўтган асрнинг 80-йилларида АҚШда етиштирилган. Ҳисоб-китобларга кўра, ҳозирги кунда бутун жаҳонда 100 дан ортиқ генетик модификацияланган ўсимликлар, ўнлаб ҳайвон ва парранда турлари парваришланаяпти. Ўз-ўзидан равшанки, уларнинг ҳаммаси инсон истеъмоли учун...\nБундай маҳсулотларни қидириб, узоққа бориш шарт эмас. Кейинги йилларда бизнинг бозорларга ҳам уруғи йўқ даражада, пўсти юпқа "америкача" тарвузлар кириб келди. Қип-қизил, пўсти юпқа ва силлиқ картошка, уруғини ажратиб олиб бўлмайдиган бодринг, помидор, булғор қалампири ҳам гени ўзгартирилган маҳсулотлар сирасига киради. Генетик ўзгартирилган гуруч ҳам истеъмолга кириб келаяпти. Шунингдек, колбаса, сосиска каби маҳсулотларда гўшт ўрнини ирсий модификацияланган соя бемалол босади. Парранда маҳсулотлари ҳам шундай. Шоколад ва бошқа ширинликлар, кетчуп ва майонез, ҳар хил ичимликлар, ярим тайёр шўрва ва лағмонлар, таомга қўшимча таъм берувчи зираворлар таркиби ҳам ГМОдан холи эмас.\nБу борада бош қотираётган мутахассисларни бугун икки гуруҳга ажратиш мумкин: ГМОни ёқловчилар ва унга қаршилар.\nГМО тарафдорлари бу ихтиро инсониятни келажакда муқаррар очликдан сақлаб қолиши тайинлигини даъво қилишади. Кундан-кунга Ер аҳолисининг сони ошиб бораяпти, уларнинг эҳтиёжини қондиришнинг ўзи бўлмайди. Таъкидланишича, трансген маҳсулотлар қишлоқ хўжалигида муҳим ўринга эга, турли вирус, касалликларга чидамли, турли иқлим шароитларида етиштириш учун қулай тарзда яратилгани боис хўжаликлар бюджетига зарар келтирмайдиган даражада серҳосил ва "жони қаттиқ" бўлади. Бу маҳсулотлар узоқ вақт сақлаш учун ҳам қулай. Демак, экспортнинг гуллаб-яшнашида муҳим. Қолаверса, ГМО инсониятнинг табиат устидан қозонган ғалабаси эмасми? Ахир лаборатория шароитида турли-туман генларни ўзаро чатиштириш йўли билан илгари табиатда учрамаган тур ва навларни яратиш, шу орқали эволюция жараёнини назорат остида сақлаш имконияти туғилаяпти-ку! Хуллас, тарафдорлар трансген маҳсулотлар одамзод учун керак ва зарур деб ҳисоблашади.\nБир гуруҳ мутахассислар эса ГМОни мутлақо ёқлашмайди. Уларнинг фикрига кўра, бундай сунъий маҳсулотлар инсон саломатлигига таъсир кўрсатмаслиги мумкин эмас. Зеро, зараркунанда ҳашаротлар уларга яқинлашмаётган экан, бу бежиз эмас. Ҳашаротлар табиатан жуда сезгир, улар ўзлари учун бир хавф борлигини билиб, бундай маҳсулотларга тегишмайди...\nБу борада ўтказилган текширув амалиётидан маълум бўлганлари эса ўйлантирарли, ҳатто ташвишли.\nБиринчи навбатда, бундай маҳсулотлар одам организмида аллергик таъсирчанликни келтириб чиқариб, иммун тизими фаолиятига зиён етказади. Модда алмашинуви бузилишига ҳам сабаб бўлиши эҳтимолга яқин. Тадқиқотларга кўра, трансген маҳсулотларни истеъмолга чиқариш тақиқланган Швецияда аҳолининг фақат 7 фоизи аллергик хасталикларга чалинар экан. Бундай маҳсулотлар кенг кўламда истеъмол қилинадиган, ҳатто махсус ёрлиқда кўрсатилмайдиган АҚШда эса худди шу хасталик билан оғриганлар мамлакат аҳолисининг 70,5 фоизини ташкил қилади. Бу катта фарқ.\nҚолаверса, генетик модификацияланган маҳсулотлар болалар организмига салбий таъсир ўтказиши аниқланган. Шу боис 2004 йилдан буён Европанинг бир қатор мамлакатларида 4 ёшгача бўлган болаларнинг таом рационига бундай маҳсулотларни киритиш тақиқланган. Бундан ташқари, бу маҳсулотларни доимий истеъмол қилган одам организми антибиотикларга нисбатан таъсирчанлигини йўқотади. Бу эса, равшанки, турли касалликларни даволашда жиддий тўсиқ бўлади. Оддий тумовни ҳам антибиотиклар ёрдамида тузатиб бўлмайди. Натижада ҳар хил суперинфекциялар пайдо бўлиши, улар оқибатида келиб чиққан касалликларни даволаш учун янги дори воситаларини ўйлаб топиш шарт бўлади. Ҳатто олимлар саратоннинг келиб чиқиш омилларидан бири гени ўзгартирилган маҳсулотлар эканини тасдиқлашди. Энг даҳшатлиси, ГМО келажак учун очликдан ҳам ёмонроқ хатар туғдиради: инсоннинг насл қолдириш қобилиятига дахл қилиш эҳтимоли юқори. Бунинг исботи сифатида айнан уруғи йўқ ҳисоби бўлган тарвузлару бодринг-помидорлар келтирилади. Ҳақиқатан ҳам, уларнинг уруғини фақат сотиб олиш мумкин, уй шароитида олиб бўлмайди, чунки пуч ёки жуда мўрт.\nДунёнинг айрим мамлакатларида ГМОга қарши курашиш мақсадида зарур чоралар ишлаб чиқилган. Бу маҳсулотларга муносабат қонунан қатъий тартибга солинган, баъзи давлатларда ГМО умуман тақиқланган, яна айримларида таркибида ГМО мавжуд маҳсулотлар алоҳида махсус ёрлиқлар билан кўрсатилиши мажбурий қилиб белгиланган. Европа Иттифоқига аъзо мамлакатларнинг деярли барчасида "ГМОдан холи ҳудудлар" ташкил этилган ва бу ҳудудларда трансген ўсимликларни экиш қатъиян тақиқланган. Жумладан, Италиянинг 25 та провинциясида трансген экинлар экиш қатъиян ман қилинган. Австрия, Германия, Люксембург, Португалия каби давлатларда генетик модификация қилинган жўхори, Саудия Арабистони ва Мисрда буғдой, Норвегияда антибиотикларга чидамли ГМО маҳсулотларини етиштириш ва сотиш қонунга зид ҳисобланади. Британия парламенти биносидаги барча ошхона ва тамаддихоналарда ГМО тақиқланган.\nБизда-чи? Албатта, Ўзбекистонда ҳам бу масалани ўрганиш мутахассислар олдида кўндаланг турган вазифалардан биридир. Шу йилнинг кузига қадар республика Парламентида ГМО сақловчи озуқа маҳсулотларининг Ўзбекистонга кириб келиши ва истеъмолини тақиқлаш масаласи кўриб чиқилади. “Озиқ-овқат маҳсулотларининг сифати ва хавфсизлиги тўғрисида”ги Қонун ҳужжатига ўзгартиш ва қўшимчалар киритилади.\nМанбалар асосида Хуршида АБДУЛЛАЕВА тайёрлади\nДиректорларнинг ягона мактаб формаси савдосини ташкил этиши тақиқланади — ХТВ\nПойтахт ИИББ: Вояга етмаганларнинг суратини рухсатсиз тарқатиш тақиқланади\nгимони ратишдан максад манимча азик овкат момосида\n10 март 2016, 19:07\nГумо биз узбек мехнаткаш халки унеракмас\nМехмон Азимов Баходир тошмуродович\n04 март 2016, 20:19\nШахрисабз шароитида хам етиштириш йулини айтинг\n01 март 2016, 11:51\nШундай маълумотлар ХАЛКИМИЗ учун, ахоли учун О.А.В. да хам КЕНГ ёритилса МАКСАДга МУВОФИК буларди .\n29 феврал 2016, 21:12\nУз24 таҳририяти сўралаётган маълумотлардан кўпроқ хабардор қилинса яхши бўларди. Бунга албатта ўз муносабатингизни билдирсангиз хурсанд булардим.\n29 феврал 2016, 10:03\nЎзбекистон ҳудудида етиштирилаётган озиқ-овқат маҳсулотларини етиштиришда ГМОдан фойдаланиладими? Бунга муносабат қандай?


10:23 / 16.03.2018 | Jakhongir | 3586\nАссалому алайкум! Мен холаваччам билан ёшликдан бирга катта бўлганман. Аммо катта бўлганимиз сари дунёқарашларимиз турли йўналишларни танлади. Мен ҳаётимни шарият буйруқлари асосида, у эса дунёвий тажрибалар асосида. Аммо ҳаётида доим қоқилади, илми йўқ, доим ота-онасининг ёрдами билан ҳаёт кечиради. Мен унинг ҳаётига мазмун ва барака киритиш мақсадида кўп бора насиҳатлар қилдим аммо фойдаси бўлмади. Кунларнинг бириди юзма-юз ўтириб суҳбатлашдик. Мен унга Қуръони Карим оятлари ва унинг илмий исботлари ҳақида айтиб бердим. Барини инкор қилди. «Бу китобга 1400 йил бўлган. Ҳамма ўз ҳамёнига мос қилиб ўзгартирган» деди. Мен Аллоҳ ушбу Китобни Қиёматгача сақлашини ва шу пайтгача ҳеч ким ўзгартира олмаганини айтдим ва тарихдаги воқеалар билан далиллар келтирдим… У шунчаки кулиб караб ўтирди. Мен оятларда келган башоратларни ҳозирги замонда амалга ошганини далиллар билан исботладим ва «Аллоҳнинг оятларини ёлғон деган инсонлар шунга ўҳшаш оят келтирсинлан! Зинхор келтира олмайдилар» мазмунидаги оятни ўқидим ва ундан ўҳшаш далил айтишини сўрадим. Ҳеч нарса дея олмади. Бу ўз ўрнида Қуръон оятларини исботини ўз кўзим билан кўришимга сабаб бўлди. Эътиқодим жудаям кучайди. Мен унга Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳаётлари, бошларидан ўтказган қийинчиликлари ва умматларини қанчалик севганлари ҳақида айтиб бердим. У эса «Пайғамбарим Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам тадбиркор бўлган. Инсонларга қандай муомала қилишни билгани учун шунча инсонлар эргашган» деди. Жуда хафа бўлиб кетдим. Ҳадисларнинг илмий исботлари ҳақида айтдим, у эса «Ўша даврларда инсонлар фойда кўриш учун Пайғамбаримиз ундай деган, бундай деган деб айтаверган. Қандай қилиб бир инсон айтган гаплар 1400йилда ўзгармай келиши мумкун? Диндорлар оммани ишонтириш учун тузишган. Дунёда хеч бир дин инсонни ёмонликка ундамайди. Дин инсонларни бошқариш ва уларни ҳаётини яхшилаш учун керак. Динсиз ҳам тўғри ва ҳалол яшаса бўлади…Мен Худо борлигига ишонаман бўлди» деди. «…Бунақада ўлсанг инсонлар жаноза ўқимаслигидан қўрқмайсанми?» десам, «Менга қолса ўлсам танамни ёқиб юборишса ҳам майли, барибир ўлганимдан сўнг менга ҳеч қандай фойда ва зарари йўқ. Аммо болаларимга халқ гапирадида» деди. Мен Юртимиздаги ўзгаришлар билан ҳам тушунтиришга ўриндим аммо эшитишни истамади. Хуллас барча панд-насиҳат ва илмий фактларимни тан олмади. Суҳбат якунида «Сен зомби бўлиб қолибсан. Кел, қариндошлик ҳурмати мен ўз фикримда, сен ўз фикрингда қол» деди… Мен унга ачиндим. Саволим қуйидагича: У Қуръонни ўзгартирилган ва Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламни кучли нотиқ, ҳадисларни тўқима дегани учун кофир ҳисобланадими? У билан қариндошлик ришталарини ўзишимга рухсат борми? Кейинчалик фарзандларимга ҳам таъсир қилишидан ва динсиз инсонга ишонч билдиришдан чўчияпман. Қариндошимнинг тақдири не кечади? Қимматли вақтингизни олганим учун сўрайман. Жавобингиз учун раҳмат!\nУ каби фикрда бўлиш куфр ҳисобланади. Агар ўз ҳолига ташлаб қўйсангиз ўшалар каби ўлиб кетади. Унинг ўрнига жуда оз миқдорда тушунча бериш билан алоқаларни давом эттиринг. Бу каби холатга тушиб қолиш кимлардир кофирларнинг хизматчиси бўлиб фарзандларимизни масжиддан тўсгани, Қуръондан узоқлаштиргани ва маънавий таназзулга учраган халқларнинг урф одатларини фарзандларимизга гўзал қилиб кўрсатганлари туфайли бўлди. Фарзандларимиз бедин, бетарбия ва ўзганинг ҳаққидан қўрқмайдиган бўлиб қолишди. Нима учун дунёга келганлари ва оқибатлари нима бўлишни унутишди. Улар бемор ҳисобланишади. Беморни ўз ҳолига ташлаб қўйиб ҳолидан хабар олмаслик гуноҳдир. Сизга илк тушунча:\nБундан тахминан саккиз аср илгари «қаромита» ёки «ботиний фирқа» номли бир фирқа пайдо бўлган эди. Ушбу фирқанинг Убайдуллоҳ ибн Ҳасан Қайравоний деган етакчиси ўз қўл остидагиларга қизиқарли мактуб ёзган. Унда ҳаёт кечириш борасида ўзининг кўрсатмаларини бериб, шундай ёзади:\nБир жинслиларнинг никоҳи ақлга зидми? Сиз «Ҳа», деб жавоб берасиз. Чунки илоҳий ваҳий орқали сизга унинг энг қабиҳ ва расво иш эканлиги баён қилинган. Лекин ақлга суяниб, илоҳий ваҳийни унутган кишилар бир жинслиларнинг никоҳи ҳам фитрий хоҳиш эканини таъкидламоқдалар. Улар фитрий хоҳишни баҳона қилиб, дунёдаги барча ёмонликларни қилишга рухсат беришмоқда. Буларнинг барчаси ақл асосида бўлмоқда. Ҳозир бир жинслилар никоҳи ўзаро инсонлар орасида бўлаётгани оммавий тарзга айланди. Ҳатто баъзи бирлари ит, мушук каби ҳайвонларга никоҳланишга ҳам ўтиб кетдилар ва оммавий ахборот воситалари орқали бу ишларидан фахрланиб сўзламоқдалар.\nТарихчи, файласуф Ибн Халдун ақл ҳақида шундай ёзган: «Аллоҳ таоло инсониятга ақл берди. Бу улуғ неъматдир. Ақл белгиланган доирада ишлатилса, кўплаб фойда келтиради. Агар ўз доирасидан ташқарида ишлатилса, ҳеч қандай наф бермайди. Бунга бир яхши мисолни келтириш мумкин. Ақлнинг мисоли олтинни ўлчайдиган тарози кабидир. Тилла тортиладиган тарозида бир неча грамм тилла тортилса, ундан фойда олинади. Чунки у тиллани тортиш учун ясалгандир. Агар бир киши у тарозида тиллани эмас, бирор тоғни тортишга уринса, албатта, у тарози синиб кетади. Шундан келиб чиқиб, бир киши «Бу тарози бўлмаган нарса экан-да», деса, ҳамма уни аҳмоқ деб айтади. Чунки тилла тарозиси тоғни тортиш учун ясалган эмас-да!\n«Албатта, Зикрни Биз нозил қилдик ва албатта, Биз унга муҳофазачимиз» (Ҳижр сураси, 9-оят).\n“Агар сиз менинг саволимга жавоб берсангиз, динингизга кираман”, деди. Мусо алайҳисслом: «Сўрамоқчи бўлган нарсангни сўра”, дедилар. У: “Камон отгувчи Аллоҳ, мусибатлар камон ўқлари ва инсон нишон бўлса, ундан қандай қутилиш мумкин?”, деди. У зот: “Бу жуда осон. Бунинг учун камончи томонида ва унга якин кишилардан бўлсанг бўлди. Агар Аллоҳга итоат қилсанг ва даргоҳига бош эгсанг, нажот топасан”, дедилар”, дейилган. Валлоҳу аълам!


17:08 / 11.10.2017 | 7777777ww | 4127\n173. Албатта, У Зот сизларга фақат ўлимтикни, қонни, чўчқа гўштини ва Аллоҳдан ўзгага атаб сўйилган нарсаларни ҳаром қилди. Кимки маза талаб қилувчи ва ҳаддан ошувчи бўлмаган ҳолда мажбур бўлиб қолса, унга гуноҳ йўқ. Албатта, Аллоҳ ўта мағфиратлидир, ўта раҳмлидир. Ушбу ояти каримада мусулмонларга ҳаром қилинган нарсалардан тўрт хили зикр этилмоқда. Биринчиси – ўлимтик. Яъни Аллоҳ таоло ҳалол қилган ҳайвонлардан ўзи ўлиб қолганининг гўшти ҳаром бўлади. Соф инсоний табиат ўлимтикни хоҳламаслиги ҳаммага маълум. Ўлимтикни билиб туриб ейиш учун инсонлик табиатидан чиқиш керак. Бунинг устига, ҳайвон оғир касаллик етмаса, ўзидан-ўзи ўлмайди. Касаллик билан ўлган ҳайвондаги турли иллатлар ва микроблар унинг бутун гўштига тарқалиб кетади. Тиб илми бунга ўхшаш ҳикматларни кўплаб кашф этган. Биз билмаган яна қанча ҳикмати бор. Иккинчиси – қон. Яъни ҳайвонни сўйганда оққан қонини тўплаб олиб, истеъмол қилиш ҳам ҳаромдир. Сўйилган ҳайвонларнинг томирларида қолган қонлар ҳаром эмас. Сўйилган ҳайвонларнинг бўғизидан оққан қонни ҳам соф инсоний табиат инкор этади. Тиббий нуқтаи назардан қараганда ҳам, ҳайвон сўйилганда, ундаги мавжуд барча микроблар, касалликлар ва бошқа зарарли иллатлар қон билан чиқиб кетади, уларни тўплаб, тановул қилиш кони зиён. Аллоҳ таоло инсонга зарар келтирадиган нарсаларнинг барчасини ҳаром қилади. Учинчиси – чўчқанинг гўшти. «Гўшти» дейилганидан «ёғи ёки бошқа жойи ҳалол экан-да», деган фикр уйғонмаслиги керак. Чўчқа буткул ҳаром. У ҳам нажас ва ифлос бўлгани учун ўлимтик ва қон каби ҳаромдир. Қолаверса, чўчқа табиати бузуқ, ифлос ҳайвон, нима кўринса, еяверадиган махлуқ. Соф табиат эгалари ундан нафрат қиладилар. Ейилган озуқа инсон вужудига сингиб, ўз таъсирини ўтказади. Масалан, баъзи дориларни ичсангиз, Аллоҳ у моддаларга берган хусусият туфайли танадаги оғриқ қолади, баъзилари истеъмол қилинса, асаб ўрнига тушади ва ҳоказо. Шунингдек, баъзи овқатлар иссиқлигингизни ошириб юборса, бошқаси совуқлигингизни оширади. Хулоса шуки, тановул қилинган озуқалар инсонга ҳар жиҳатдан таъсир ўтказади. Тажрибалиларнинг таъкидлашларича, дунёда эркаги урғочисини қизғанмайдиган бирдан-бир ҳайвон чўчқа экан. Тиб олимлари чўчқа гўштида қон-томир ва юрак касалликларини тарқатувчи моддалар борлигини ҳам аниқладилар. Яна бошқа кўпгина зарарлари ҳам аён бўлди. Бу ҳақда ҳатто ўзлари чўчқа гўштини истеъмол қиладиган халқларнинг вакиллари, Қуръон ва Исломдан бехабар кишилар илмий ишлар қилдилар, алоҳида китоблар ҳам ёздилар. Тўртинчиси – Аллоҳдан бошқанинг номи айтиб сўйилган ҳайвоннинг гўшти. Аввалги айтган ўлимтик, қон ва чўчқа гўштларининг ҳаромлиги улардаги мавжуд нажосат ва моддий зарарлар эътиборидан эди. Аммо Аллоҳдан бошқанинг номи айтиб сўйилган ҳайвон гўштининг ҳаром бўлишида ул эътибор мутлақо йўқ, балки бошқа эътибор бор. Аввало, шуни таъкидлаш керакки, таомларнинг ҳалол-ҳаромлигини белгилашда инсоннинг амалига қараб ҳукм чиқариладиган фақат бир ҳолат бор, у ҳам бўлса, Аллоҳ гўштини ҳалол қилган ҳайвонларни сўйиш чоғидир. Бошқа таомларда бу ҳолат мезон бўлмайди. Мисол учун, нонни ким ёпади, «бисмиллаҳ»ни айтадими-айтмайдими, барибир ҳалол бўлади. Шунингдек, мевалар, сабзавотлар ва бошқа озиқ-овқатларнинг ҳукми ҳам инсоннинг амалига боғлиқ эмас. Ҳайвонни сўяётганда эса сўювчи шахсга, унинг ниятига ва сўйиш услубига қаралади. Сўювчи ҳайвонни Аллоҳдан бошқанинг номини айтиб сўйса, гўшт ҳаромга айланади. Бу ерда моддий эмас, балки маънавий-руҳий ҳолат эътиборга олинган. Инсонни яратиб, унга жон ато этган Зот Аллоҳ таолодир. Худди шунингдек, сўйиладиган ҳайвонни ҳам яратиб, унга ҳам жон ато қилган Аллоҳ таолонинг Ўзидир. У Зот бир махлуқига (инсонга) бошқа баъзи махлуқларини (айрим ҳайвонларни) сўйишга ва гўштга айлантириб фойдаланишга рухсат берди. Бу ишни амалга ошириш пайтида бир неча шартга риоя этишга буюрди. Аввало, ҳайвонни сўйиб, жонини чиқариш пайтида шу жонни берган Зотни эслаш лозим. Агар ўша ҳайвонга жон ато қилган Аллоҳни қўйиб, бошқанинг номи зикр этилса, маънавий жиноят содир бўлган бўлади. Бу эса қалб, руҳ ва виждон поклигига зиддир. Демак, у гўшт маънавий нажосатдир. Шунинг учун маънавий нажосатга айланган бундай гўшт ҳам ҳаром ҳисобланади. Аллоҳ таоло жон ато этган ва мўминларга ҳалол этилган ҳайвонларни сўйганда, гўшти ҳам ҳалол бўлиши учун ҳайвонни Аллоҳнинг исмини айтиб, «Бисмиллаҳи, Аллоҳу акбар», деб сўймоқ лозим. Кейин қассоб эътиқодли одам, яъни Ислом ақийдасидаги ёки аҳли китоб – яҳудий ёки насроний ақийдасидаги киши бўлиши керак. Ва ҳайвонни шариат ҳукмига мувофиқ сўйиш лозим. Ҳайвонни сўйишда Ислом шариатининг ҳукми бундай: томоғидан сўйиб, бўйнидаги йўғон қон томирларининг иккиси ёки биттаси, ҳалқуми ва қизил ўнгачи кесилиши керак. Шу шартларга кўра сўйилган ҳайвон гўшти ҳалол бўлади. Бўлмаса, «Албатта, У Зот сизларга фақат ўлимтикни, қонни, чўчқа гўштини ва Аллоҳдан ўзгага атаб сўйилган нарсаларни ҳаром қилди», деган Аллоҳ таолонинг каломига биноан, ҳаром бўлади. Лекин айрим истисно ҳолларда «ҳаром» саналган мазкур нарсалардан тановул қилишга рухсат берилган. «Кимки маза талаб қилувчи ва ҳаддан ошувчи бўлмаган ҳолда мажбур бўлиб қолса, унга гуноҳ йўқ. Албатта, Аллоҳ ўта мағфиратлидир, ўта раҳмлидир». Масалан, дейлик, бир одам оч қолди, ўлим хавфи туғилди, мазкур ҳаром нарсалардан бошқа ейдиган нарса йўқ. Шундай ҳолдагина ўлмай қолиш учун еса бўлади. Фақат ояти каримада таъкидланганидек, зулм қилмай, ҳаддан ошмай еса, унга гуноҳ бўлмайди. Мутлақо заруратсиз, қийинчилик бўлмаса ҳам еса, ўзига зулм қилган бўлади. Еган пайтида тўйиб, керагидан ортиқ еб юбориши эса ҳаддан ошишга киради. Уламоларимиз: «Ўлим хавфида қолган одамнинг ушбу нарсалардан ўлмай қоладиган даражада ейишига рухсат ушбу оятдан олинган», – дейишади. Аммо «Бу ҳаром нарса, ўлсам ҳам емайман!» дея қайсарлик билан ўлиб кетган инсон гуноҳкори азим бўлади. Ўтган азизлардан Масруқ раҳматуллоҳи алайҳи: «Ким мажбур бўлса-ю, емай-ичмай ўлиб кетса, дўзахга киради», – деганлар. Абдуллоҳ ибн Аббос розияллоҳу анҳудан ривоят қилинадики, Саъд ибн Абу Ваққос розияллоҳу анҳу Набий алайҳиссаломга: – Эй Аллоҳнинг Расули, дуо қилинг, Аллоҳ мени дуоси қабул бўладиганлардан қилсин, – дедилар. Шунда Набий алайҳиссалом: – Эй Саъд, таомингни ҳалол қил, дуоси қабул бўладиган бўласан. Муҳаммаднинг жони қўлида бўлган Зот билан қасамки, бир одам ҳаром луқмани қорнига ташласа, Аллоҳ унинг дуосини қирқ кунгача қабул қилмайди. Қайси банданинг гўшти ҳаромдан ва рибодан ўсса, унга дўзах муносибдир, – дедилар. Аллоҳ таоло ушбу ва бошқа оятларда мусулмонларга ҳалол ва ҳаром нарсалар ҳақида ҳукмлар нозил қилганида, яҳудийлар ўз одатларига биноан, яна турли гаплар тарқатдилар. «Бизда бу ҳалол эди», «Тавротда бу ҳақда бундай дейилган эди», дея мусулмонларни шак-шубҳага тушириб, фитна қўзидилар. ("Тафсири Ҳилол" китобидан). Ушбу ўлимтик қаторига одамнинг ўлимтиги ҳам киради. Валлоҳу аълам!


Муносабат 24.04.2020 12:07\nПропискага оид фармон ҳаётимизга янги мазмун бахш этади\nКуни кеча Президентимиз халқ узоқ йиллар кутган тарихий ҳужжатга имзо чекди. “Доимий прописка қилиш ҳамда турган жойи бўйича ҳисобга олиш тартибини ислоҳ қилиш чора-тадбирлари тўғрисида” фармон қабул қилинди.\nМаълумки, кейинги йилларда Ўзбекистонда барча соҳаларда кенг кўламли ислоҳотлар амалга оширилмоқда. Бу янгиланишлар халқимизнинг қалбидан чуқур жой олмоқда. Прописка бўйича фармон бугунги оғир, синовли кунларда ҳаётий қудратга эгалиги билан барчамизни яна бир бор хурсанд қилди.\nАслида прописка бўйича ислоҳотлар 2020 йилдан бошланмаганини ҳаммамиз яхши биламиз. Президентимизнинг сиёсий иродаси туфайли бу масала Ҳаракатлар стратегияси ҳамда Давлат дастурларида ўз аксини топган бўлиб, стратегик жиҳатдан қабул қилинаёган барча соҳадаги қарорлар ва ислоҳотларнинг мантиқий давоми сифатида майдонга чиқди.\nБу ислоҳот мамлакатдаги мавжуд миграцион ҳолатни жадаллаштиришга қаратилгани билан янада аҳамиятлидир. Янги иш ўринлари ташкил этилиши, таълим, соғлиқни сақлаш муассасалари, турар жой ва тегишли инфратузилмаларни яратиш ва бошқа соҳаларни ривожлантириш билан чамбарчас боғлиқ жараён эканини ҳам унутмаслигимиз керак.\nШу ўринда Ўзбекистонда ўтган уч йилда мазкур соҳада амалга оширилган айрим ислоҳотларни айтиб ўтсак. Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 22 октябрдаги қарорига мувофиқ, вақтинча ёки доимий пропискасиз яшаб турган фуқароларни ишга қабул қилганлик, вояга етмаган шахснинг белгиланган муддатда паспорт олмагани учун маъмурий жавобгарлик бекор қилинди, шунингдек, пойтахтда доимий ёки вақтинчалик пропискасиз бўлган шахсни ишга қабул қилишни рад этиш мумкинлигини назарда тутувчи норма ҳам чиқариб ташланди. Мавсумий иш билан шуғулланиш (қурилиш, қишлоқ хўжалиги ва бошқа ишлар) учун келган фуқароларни ҳисобга қўйишнинг соддалаштирилган тартиби белгиланди. Тошкент шаҳри ва вилоятида доимий пропискага эга бўлмаган жисмоний шахслар янги қурилган кўчмас мулкни банк ҳисобварақлари орқали ҳисоб-китоб қилиш йўли билан сотиб олиши ва давлат рўйхатидан ўтказиши мумкинлиги белгиланди.\nШу ўринда айтиш керакки, прописка соҳасидаги ислоҳотлар коррупцияни келтириб чиқарадиган ҳолатларга барҳам беради.\nФармонга кўра, республиканинг бошқа ҳудудларида доимий яшаш жойи бўйича рўйхатга олинган Ўзбекистон фуқаролари Тошкент шаҳри ва Тошкент вилоятидаги янги қурилган уйларни сотиб олиб, уч йил ичида сотган ҳолатларда давлат божининг алоҳида ставкаларини қўллаш тартиби бекор қилинмоқда.\nЎзбекистон Республикаси фуқаролари учун Тошкент шаҳри ва Тошкент вилоятида ҳар қандай кўчмас мулкни олишда ушбу ҳудудларда доимий рўйхатда бўлиш шартига боғлиқ қоидалар чиқариб ташланмоқда. Олдинги тартибга кўра, бошқа вилоятларда доимий пропискада бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқаролари Тошкент шаҳри ва вилоятида фақат янги қурилган уй-жойни сотиб олиш ҳуқуқига эга эди.\nБундан ташқари Тошкент шаҳри ва Тошкент вилоятида яшаш жойи бўйича доимий рўйхатда туриш тартибини ички ишлар органларига бормасдан туриб, Ягона интерактив давлат хизматлари портали орқали амалга ошириш механизми жорий этилмоқда. Шунингдек, аризачи ўзига қулай ва яқин бўлган ички ишлар органига бориб, шу куннинг ўзида доимий рўйхатни расмийлаштириш имконияти яратилмоқда. Ҳозирги кунга қадар фуқаролар доимий пропискани расмийлаштириш учун шу манзилга хизмат кўрсатувчи ички ишлар органига шахсан бориши ва ҳужжатларни тақдим этиши лозим эди. Шунингдек, доимий пропискани уч иш кунида расмийлаштириш белгиланган бўлиб, фуқароларга тегишли хизматлар тезкорлик билан кўрсатилмасдан келинган. Эндиликда тегишли идораларга бормасдан туриб, масофадан электрон тарзда ҳужжатлар топшириш ва рўйхатдан ўтиш имкониятлари кенгайтирилмоқда.\nФуқароларга яшаш жойи бўйича доимий рўйхатни расмийлаштиришда паспорт, уй дафтари ёки хонадон карточкасига рўйхатга олиш штампини босиш амалиётидан воз кечилмоқда ва доимий рўйхатга эга бўлиш жараёнлари рақамлаштирилмоқда. Доимий прописка фуқаронинг паспортига штам ва гербли муҳр, уй дафтари ёки хонадон карточкасига штамп босиш орқали амалга ошириб келинган, бунинг учун фуқаро уй дафтари сотиб олиши ёки хонадон карточкаси юритиши ва ўзи билан олиб юриши лозим эди. Шу билан бирга, 2021 йилдан бошлаб идентификация ID карталарини ва кўчмас мулк объекти кадастр паспортининг пластик шаклини расмийлаштириш қонунчиликда кўзда тутилганлиги диққатга сазовордир.\nАйтиш мумкинки, Ўзбекистонда прописка тизимидаги муаммолар шубҳасиз барҳам топади. Сабаби биз олдимизга қўйган энг олий мақсад – юрт фуқаролари ҳуқуқларини чеклаш эмас, балки уларнинг юқори даражада мобиллиги ва эркин ҳаракатланишини таъминлаш, шу орқали аҳолининг турмуш даражаси ортишига салмоқли улуш қўшадиган омиллардан бири – урбанизация жараёнларини жадаллаштиришдир.\nТошкент давлат юридик университети профессор-ўқитувчилари


ҚУВАЙТ ДАВЛАТИ ЭЛЧИСИ ТАЛАБАЛАР ДАВРАСИДА\nҚувайт давлатининг Ўзбекистондаги Фавқулодда ва Мухтор Элчиси Аҳмад Холид Ал-Жийрон Ўзбекистон халқаро ислом академияси талабалари билан “Қувайт — ёшлар нигоҳида” мавзусида давра суҳбати ўтказди.\nУнда Ўзбекистон халқаро ислом академияси Халқаро ҳамкорлик бўйича проректор Б.Мамадиев, Ўқув ишлари бўйича проректор И.Усмонов, “Араб тили ва адабиёти Ал-Азҳар” кафедраси мудири А.Казакбоев, Хорижий талабалар билан ишлаш бўлими бошлиғи Б.Хўжаев, профессор-ўқитувчилар, илмий тадқиқотчилар ҳамда талабалар иштирок этди.\nУчрашувда Қувайт давлатининг таълим тизими, ёшларнинг билим олиши учун яратилган шароитлар, давлатлараро халқаро ҳамкорлик муносабатлари хусусида фикр алмашилди. Жумладан, Аҳмад Холид Ал-Жийрон жаноблари талаба-ёшлар билан учрашувга таклиф этилгани учун академия раҳбариятига ўз миннатдорлигини билдирди. Ўзбекистон халқаро ислом академияси Марказий Осиёда ягона таълим муассасаси ҳисобланиши ва Қувайт давлат университетлари билан таълим соҳасидаги дўстона ҳамкорлик муносабатлари ҳар икки давлат ёшлари учун манфаатли эканини таъкидлади.\nМамлакатларимиз олий таълим муассасаларида талабалар алмашинуви йўлга қўйилса, мақсадга мувофиқ бўларди, – деди ўз нутқида элчи жаноблари. — Биз ҳозирда Қувайт давлат бир неча университетлари билан Ўзбекистон халқаро ислом академияси ва Тошкент давлат шарқшунослик институти ўртасида Англашув мемарандумлари имзолашни режалаштирмоқдамиз. Бу мамлакатларимиз ўртасидаги маънавий ва маданий алоқаларнинг ҳам мустаҳкамланишига катта ҳисса қўшишига ишонаман.\nДўстона руҳда ўтган учрашувда Ўзбекистон ва Қувайт халқлари маданияти, яшаш тарзи ва эътиқодидаги ўхшаш ҳамда муштарак жиҳатлар, ҳамкорликда амалга оширилиши режалаштирилган вазифаларга ҳам эътибор қаратилди.\nТадбирда талаба-ёшларнинг Қувайт давлати билан яқиндан танишиши учун видео-фильм намойиш қилинди. Унда мамлакатнинг иқтисодий, илмий, маънавий-маърифий салоҳияти, эришган ютуқлари, ёшларга яратилган шароитлар ҳақида маълумот берилди.\nШунингдек, учрашувда Қувайт давлати тарихи ва бугунги куни билан боғлиқ савол-жавоблар ҳам ўтказилиб, фаол иштирок этган талабалар элчи Аҳмад Холид ал-Жийрон томонидан муносиб тақдирланди.


Австралия клуби Пирлога бир ўйинлик шартнома таклиф қилди\nАвстралиянинг яримпрофессионал «Эйвондэйл» клуби Италия терма жамоасининг собиқ яримҳимоячиси Андреа Пирлога бир ўйинлик шартнома таклиф қилди.\nБир ҳафтадан сўнг, «Эйвондэйл» Австралия Кубоги чоракфиналида «Сидней» билан беллашади. Шу сабаб, Мельбурн шаҳри клуби раҳбарияти 39 ёшли италияликка фаолиятини битта ўйинга давом эттириб туришни таклиф қилган.\nЭслатиб ўтамиз, Пирло ўтган йили футболчилик фаолиятини якунлаган эди. Унинг сўнгги клуби «Нью-Йорк Сити» бўлди. Айни пайтда у мураббийлик лицензиясини олиш учун ўқимоқда.


ПОКИСТОН ва “Толибон” ҳаракати томонидан эришилган келишувга кўра, икки давлат ўртасидаги муҳим аҳамиятга эга бўлган Спин-Булдак чегарадан ўтиш нуқтаси очилди. Аввалроқ, покистонлик ҳарбийлар жангарилар назоратидаги ушбу ҳудудга кириб келган эди.\nНАИТИ президент хавфсизлиги хизмати бошлиғи Жан Лагэл Сивиля давлат раҳбари Жовенел Моизага суиқасд уюштирганликда айбланиб қамоққа олинди. Бундан ташқари, ушбу айблов билан тўрт нафар полиция амалдори ва бир нафар судя ушланган. Қайд этиш керак, мамлакат президенти 7 июл куни ўз резиденциясида қуролланган гуруҳ томонидан ўлдирилган эди.\nТУРКИЯда 14 январда бошланган оммавий эмлашдан буён COVID-19 га қарши 67,5 млн доза вакцина қўлланилди. Айни пайтгача мамлакатда қарийб 39,75 млн одам биринчи доза билан, 23,5 млн дан ортиқ киши эса вакциналарнинг тўлиқ дозасини олган.\nХИТОЙ ва “Толибон” ҳаракати раҳбарияти ўртасида Афғонистонда тинчликни қарор топтириш борасида музокара бўлиб ўтди. Тянцзин шаҳрида ХХР Ташқи ишлар вазири Ван И ҳаракат делегациясини қабул қилди. Хитой дипломатияси раҳбари мулоқотда Пекин Афғонистон мустақиллиги, суверенитети ва ҳудудий яхлитлигини ҳурмат қилишини ҳамда мамлакатнинг ички ишларига аралашмаслигини маълум қилган. Ўз навбатида “Толибон” делегацияси Хитой билан савдо-иқтисодий ва кўплаб йўналишларда ҳамкорлик ўрнатилишига умид қилаётганини билдирган.\nҚИРҒИЗИСТОН АҚШнинг USAID ташкилоти томонидан беғараз ёрдам сифатида тақдим этилган қиймати 1 миллион доллардан ортиқ тиббиёт ускуналарини қабул қилиб олди. COVID-19 га қарши курашга мўлжалланган асбоб-ускуналар Бишкек шаҳри, Суй ва Ўш вилоятларидаги бешта касалхона ва тиббиёт марказларига ўрнатилади. Қайд этиш керак, Қирғизистонда коронавирус пандемияси бошланганидан буён USAID Бишкекка 4 миллион доллардан ортиқ миқдорда ёрдам кўрсатди.\nТОЖИКИСТОНда жорий йилнинг 1 июн ҳолатига кўра иш ҳақидан қарздорлик миқдори 57 миллион 713 минг сомонини ташкил этган. Жами бўлиб 75 та корхона-ташкилот 14 080 нафар ишчи-ходимдан қарздор бўлиб турибди. Йирик қарздорлар рўйхатидан «Таджик Эйр» ҳаво йўллари компанияси (5,5 миллион сомони”, «Роғун ГЭС қурилиши» АЖ (3,2 миллион сомони), «Таджикнакбсоз» АЖ (15,8 млн. сомони) каби йирик корхоналар бор.\nҚОЗОҒИСТОНда коронавирусга чалиниш ҳолати бўйича янги ўсиш қайд этилди: бир кун давомида мамлакат бўйича 7479 кишида коронавирус аниқланган. Шу давр давомида касаллик 97 беморни ҳаётдан олиб кетган.


ТДЮУнинг ёш кафедра мудири юристлар учун ягона имтиҳон ўтказишни таклиф қилди. Президент 90 фоизи ўтолмаслигини айтди – Газета.uz\nТошкент давлат юридик университетининг 31 ёшли кафедра мудири Ҳусейн Ражабов президент билан учрашувда юристлар учун ягона малакаловчи имтиҳон тизимини жорий этишни таклиф қилди. Шавкат Мирзиёев бу имтиҳондан 90 фоиз юристлар ўта олмаслигини маълум қилди, бироқ ушбу ғояни ўрганиб чиқишини айтди. Президент ёш мутахассисга Олий судда ишлашни таклиф қилди, бироқ у кафедра мудири сифатида қолишни сўради.\nLotinchada 26 январ 2021, 10:23 Сиёсат\nАввалроқ Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев 15 январь куни пойтахт туманлари ҳокимлари, Юнусобод туманидаги маҳаллалар раислари ва ёшлар билан учрашгани ҳақида ёзган эдик. Учрашувда давлат раҳбари анъанага кўра маҳаллалар раислари ва ёшларнинг таклифларига қулоқ тутди. «Газета.uz» мухбирининг хабар беришича, тадбирда Тошкент давлат юридик университети «Бизнес ҳуқуқи» кафедрасининг 31 ёшли мудири, Япониянинг Нагоя университети магистранти ҳамда Кобе университети докторанти Ҳусейн Ражабов иккита таклиф билан чиқди.\nЁш мутахассис ўзининг биринчи таклифи билан суд-ҳуқуқ тизими учун юрист кадрларни танлаш ва тайёрлашни такомиллаштиришни хоҳлаётганини маълум қилди.\nШавкат Мирзиёев унинг биографияси, таълими ва таҳсили ҳақида қизиқди. Давлат раҳбари Ҳусейн Ражабовнинг ТДЮУнинг энг ёш кафедра мудири эканини билгач, унга Олий судда ишлашни таклиф қилди. У бўлса президентга миннатдорчилик билдириб, ҳозирги лавозимда қолишни хоҳлашини маълум қилди. Ҳусейн Ражабов Японияда бизнес ҳуқуқи ва рақобат ҳуқуқи йўналишида ўқигани, Ўзбекистонда ушбу соҳаларни ривожлантириш ва кадрлар тайёрлашга кўмаклашмоқчи эканини айтди.\nКафедра мудири президент ўзининг парламентга мурожаатномасида суд-ҳуқуқ тизимидаги муаммоларга тўхталганини эслаб ўтди. Жумладан, суд қарорларининг бекор қилиниши, прокуратура ва бошқа ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларидаги коррупция ҳолатлари, шунингдек, инсон ҳуқуқларининг бузилиши.\nУшбу муаммоларни ҳал этиш учун у Ўзбекистонда юристлар учун ягона малака имтиҳонини жорий этишни таклиф қилди.\n«Бу муаммолар нимадан дарак беради? Малакали ва билимли кадрлар етишмаслигидан ёки тизимга ўз касбига номуносиб одамларнинг келиб қолганидан. Менинг таклифим шундан иборатки, Ўзбекистонда Япония ва Жанубий Кореянинг илғор тажрибалари асосида юристлар учун ягона [малака] имтиҳонини жорий этиш. Бу нима беради? Бу суд-ҳуқуқ тизимига [кадрларни] танлаб олиш ва тайёрлашнинг шаффоф ва очиқ тизимини яратиш, шунингдек, прокурор ёки судья лавозимига энг билимли ва малакали кадрларни саралашга имкон беради», — деди кафедра мудири.\nПрезидент жавоб тариқасида имтиҳон жорий этилган тақдирда 90 фоиз номзодларнинг ўтолмаслигини таъкидлади. Аудитория унинг бу гапларини кулгу ва олқишлар билан қарши олди.\nҲусейн Ражабов Ўзбекистонда 10 фоиз номзодлар ўтса, бу кўрсаткич Японияда бор-йўғи 3 фоизни ташкил этишини маълум қилди.\n«У ҳолда вакант жойларни қандай ёпаман?» — деб сўради президент аудиторияда кулгулар тиниб улгурмаган бир вақтда. У шундай деб давом этди: «Биласизми, улар менга судя лавозимига номзодларни киритишади. Мен авваллари туман судьяларини тайинлашга ҳам имзо чекардим. Ҳозир бу комиссия ваколатига топширилди, ислоҳотлар ўтказилди. Аммо улар барибир олиб келишади. Уч номзод олиб келинади. Президент имзолаши керак. Суд инсон тақдирини ҳал қилади. Судя ҳокимга қараганда кўпроқ ваколатларга эга… Мени қийнайдиган нарса — имзо чекишим керак, аммо мен уларнинг қобилиятини билмайман. Агар биз имтиҳон қиладиган бўлсак, улар ўтолмайди. Бу кулгили эмас», — деди у.\nУнинг сўзларига кўра, Ўзбекистондаги ҳақиқий ҳаётнинг оғирлигини ҳамма ҳам тўғри баҳолай олмайди.\n«Чет элда ўқигандан кейин чет эл тажрибасини билан „ҳаммасини кесиб ташлаш осон“. Мен ҳам кўп нарса ўқийман, мен ҳам буни хоҳлайман, лекин замон буни кўтармайди», — дея тушунтирди президент.\nМактабгача таълим вазири Агриппина Шин, жисмоний тарбия ва спорт вазири Дилмурод Набиев, халқ таълими вазири Шерзод Шерматов ва Олий суд раиси Козимжон Комилов (орқада).\nШавкат Мирзиёев Олий суд раиси Козимжон Комиловга Ҳусейн Ражабов билан учрашишни буюрди.\n«Аммо барибир, биз бунга босқичма-босқич яқинлашишимиз керак. Очиғини айтганда, ўтган тўрт йил ичида мен суд-ҳуқуқ тизимига катта эътибор қаратдим. Чунки судга келган фуқаро президентнинг гаплари билан эмас, судьяларнинг қарорлари билан адолатга ишонади», — дея таъкидлади у.\nДавлат раҳбари Ўзбекистонда афв қилиш тўғрисидаги қарорлар «ноқонуний қамалганлар кўплиги» сабабли қабул қилинишини тушунтирди.\n«Чунки тергов „ақлсиз“ равишда ўтказилган. Тергов жараёнини тартибга солиш жуда қийин. Агар тергов юқори сифатли бўлса ва сиз каби терговчилар томонидан олиб борилса, бу ҳам юриспруденциядаги хатолар сонини камайтиришга ёрдам беради. Терговнинг хатолари судда аксини топади. Агар тергов қонуний, сифатли, билимли, пировардида адолатли бўлганда эди, афв талаб қилинмас эди. Аммо, афсуски, бизда бу бор. Аммо буни дарҳол „кесиб ташлаш“, ҳаммани ҳайдаб юбориш мумкин эмас. Мен ҳам изланаяпман, сизнинг таклифингиз тўғри, аммо биз буни биргаликда кўриб чиқамиз», — деди президент.\nҲусейн Ражабовнинг иккинчи таклифи тадбиркорлик соҳаси билан боғлиқ эди. Унга кўра, 2017 йилдан бери тадбиркорлар сони 200 мингтага кўпайган ва шу сабабли юридик маслаҳатга эҳтиёж ортиб бормоқда. Аммо муаммо шундаки, бундай хизматларни фақат олий маълумотли юристлар кўрсатиши мумкин.\n«Агар биз фақат олий маълумотли юристларга таянсак, тадбиркорларнинг юридик маслаҳатларга бўлган эҳтиёжларини қондира олмаймиз. Бизда ўрта махсус таълим — юридик техникумлар (республика бўйича 14 та) бор. Менимча, ушбу техникумларнинг битирувчиларига юридик маслаҳат кўрсатувчи консалтинг компанияларини очиш ҳуқуқини бериш мақсадга мувофиқ бўлади», — деди у.\nКафедра мудирининг фикрича, ушбу қарор битирувчиларни ўз мутахассисликлари бўйича иш билан таъминлашга кўмаклашади, ҳудудлардаги тадбиркорларнинг юридик маслаҳат олиш имкониятлари кенгайтиради ва тадбиркорлик соҳасидаги қонунбузарликлар сонини камайтиради.\nШавкат Мирзиёев илгари бундай техникумлар сони 2−3 тани ташкил этганини, 98 фоиз ҳолатларда қабул жараёни коррупциявий ва фақат 2 фоизида адолатли ўтганини айтди.\n«Мен қарорни имзоладим, биз [бундай ҳолатларни йўқ қилиш] чораларини кўраяпмиз. Ҳужжатга имзо чекканимда мени ушбу техникумларда ким ўқитади деган савол қийнади. Қайси ўқитувчи? Қаерни тугатган? Адолат қаерда?» — деб сўради ва кейин Ҳусейн Ражабовга юзланиб, исмини сўради ва ёзиб олди.\n«Сен менга ҳали керак бўласан. Чунки менга қоғоз олиб келадиганлар билан кўп курашаман», — деди давлат раҳбари.\nПрезидент Савдо-саноат палатаси раиси Адҳам Икромовга ушбу йигит билан учрашишни ва унинг таклифини ўрганишни буюрди. Савдо-саноат палатаси раҳбари Адлия вазирлиги ва Олий суд билан биргаликда Президент Администрацисига ёзма равишда хулосаларни киритишни маълум қилди.


Бурятиядаги ёнғинда бир ўзбекистонлик нобуд бўлди, иккиси бедарак кетди\nРоссияда ўзбек мардикорлари меҳнат пайтида ҳалок бўлиши биринчи марта учраётгани йўқ.\nБурятиядаги қўлқоп ишлаб чиқарадиган корхонада чиққан ёнғин оқибатида 4 нафар ишчи халок бўлди, икки нафари бедарак йўқолди. Нобуд бўлган меҳнат муҳожирларидан бири Ўзбекистон фуқароси экани аниқланди. Яна икки нафар ўзбекистонлик бедарак йўқолган.\nБурятия Республикасининг Прибайкал туманига қарашли Турунтаево қишлоғида 23-дан 24 сентябрга ўтар кечаси чарм қўлқоп ишлаб чиқарадиган фабриканинг икки қаватли биносида чиққан ёнғин оқибатида 4 нафар меҳнат муҳожири нобуд бўлди, икки нафари бедарак йўқолди.\nБурятия Республикаси Тергов қўмитаси расмийси Евгений Лагацкий Озодлик билан суҳбатда корхона меҳнат муҳожирларини ноқонуний тарзда ишга ёллаган ва фаолияти ҳам қонун доирасида бўлмаган, дейди. Унинг айтишича, топилган тўрт жасаддан бирининг шахси аниқланган.\n- Вафот этган 4 кишининг бири 1985 йилда туғилган Ўзбекистон Республикаси фуқароси экани аниқланди. Ундан ташқари ёнғинда йўқолган яна икки нафар Ўзбекистон ва икки нафар Қирғизистон фуқаролари шахслари аниқланмоқда, ҳозирча менда бу шахсларнинг рўйхати йўқ. Яна бир топилган жасаднинг кимга тегишлилигини аниқлашнинг ҳозирча иложи йўқ, чунки қаттиқ куйиб кетган. Биз уни генетик экспертизага топширамиз. Фабриканинг ўзи бу турдаги ишлаб чиқаришга ҳеч қандай рухсатномаси бўлмаган. Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ходимлари ҳозирча ёнғин жойида суриштирув ишларини давом эттирмоқда,- дейди Бурятия Республикаси Тергов қўмитаси вакили Евгений Лагацкий.\nТергов қўмитаси ахборот маркази бошлиғидан олинган хабарга кўра, Турунтаево қишлоғидаги ноқонуний фабрикада чиққан ёнғин бўйича Россия Жиноят Кодексининг 219 моддаси 3 қисми, яъни ёнғин хавфсизлиги қоидаларига риоя қилмаслик бўйича жиноий иш очилган. Бурятия Ички ишлар вазирлиги томонидан қўзғатилган бу жиноят иши бўйича жавобгар деб топилган фабрика эгаси 7 йилгача қамоқ жазосига маҳкум этилиши мумкин.\nОзодлик Турунтаево фабрикасида бўлган ёнғин тафсилотларини аниқлаш мақсадида ўт ўчириш ва қидирув ишларига раҳбарлик қилган маҳаллий тергов бошқармаси бошлиғи Цирен Циримпилов билан боғланди.\nУнинг сўзларига кўра, олов кечки смена пайтида резина қўлқоп ишлаб чиқарадиган станоклардан бирида чиққан ва ишчилар ўз кучлари билан уни ўчира олмаган. Аланга қисқа вақт ичида бутун иккинчи қаватга ёйилган, одамлар иккинчи қават деразаларидан пастга сакрай бошлаган, улардан бири оёғини синдириб олган, дейди у.\n- Ҳозирга келиб нобуд бўлганлардан фақат бир киши шахси аниқланди. Бу ўзбекистонлик Мирзаев Рустам Оғажонович. Ҳозирча фақат 4 кишининг мурдаси топилди, ёнғин пайтида бинода бўлган яна икки киши бедарак йўқолган. Бино тўлиқ бузилиб кетган. Жасадлар эса Улан-Удэ шаҳридаги Суд тиббий экспертиза бюросига жўнатилди, дея сўнгги маълумотларни берди ёнғин жойини кўздан кечираётган терговчилар гуруҳи раҳбари Ц. Циримпилов.\nТерговчилардан олинган маълумотга кўра, фабрика биносида 100 дан ортиқ асосан Ўзбекистон, Тожикистон ва Қирғизистондан келган меҳнат муҳожирлари ишлаган. Уларнинг аксари шу бинода ишлаб истиқомат ҳам қилган.\nБинода шунингдек лак-бўёқ маҳсулотлари, газ баллонлари бўлган.\nФабрикадаги ёнғин натижасида жароҳат олганларнинг аҳволини билиш мақсадида Прибайкал марказий туман шифохонасига қўнғироқ қилдик.\n- Уларни бизга келтиришган эди. Лекин жароҳатлари оғир бўлмагани туфайли ётқизилмади. Оёғи синган йигитга гипс қўйдик, у ҳам кетворди. Фабрикадан келтирилганлардан бирортаси ҳозир шифохонада йўқ,- деди шифохонанинг терапия бўлими врачи.\nТерговчилар жасадларнинг кимга тегишли эканини аниқлаш учун генетик экспертиза зарур бўлишини таъкидладилар.\nБурятия Республикаси Тергов идораси ходимлари шунингдек Россия Жиноят Кодексининг 143 моддаси (меҳнат мухофазаси қоидаларини бузиш) юзасидан жиноий иш қўзғатиш учун терговолди тафтиш ишларини олиб бормоқда.


"Шайтанат 4-китоб" китоби, Тоҳир Малик\nI б о б\nЛаҳтак булутлар қитмирлиги туфайли яйраб нур тарата олмаётган қуёш шом киришини кутмаёқ бота қолгандай бўлди. Тонгда эса беғубор осмон умидида қайта бош кўтардию яна булутлар шумлигига учради. Олмония қуёшининг тайинсизлигига, файзсиз тонгларига Манзуранинг чидаши оғир кечди. Зотан, унинг қалби шу қуёш каби ожиз ҳолатда эди. Гарчи ўғилларининг тўйидан кўнгли равшанлашган бўлса-да, ҳавотир булутларининг чақинидан бағри куйиб турарди.\nЭри Асадбекнинг, қизи Зайнабнинг аянчли аҳволидан бехабар бўлса-да, ўзига ҳам номаълум бир туйғу кўнглини ғашлик булути билан чирмаб турарди. Асадбекнинг телефонда тўнг оҳангда гаплашиши уни ажаблантирмас, бу ҳолатга йиллар бўйи кўникиб кетган эди. Уни эзаётган нарса бошқа — эри ҳар сафар «уйга қайтишга шошилма»,— деб гапни қисқа қилади. Кудалари эса «Қачон қайтасизлар?» деб очиқ айтишмаса ҳам кўз қарашларидан шу маъно сезилиб турарди. Ўғиллари нигоҳида ҳам шу савол зуҳур эди. Маъсума аёл саволга жавоб қайтаришга қодир бўлсами эди, бу ерда бир он ҳам қолмасди.\nҚанотлари қайрилган эмас, қирқиб олинган қуш ҳолатидаги Манзура тунда қуёш балқишини кутган нотавон каби эридан ҳар дақиқада бир мужда кутарди.\nМанзура қамоқдаги маҳбус ҳолатида эди, дейилса юмшоқроқ айтилган бўлади. Чунки маҳбус озодликка қачон чиқишини билади, шу кунни, соатни, орзиқиб кутади. Кутиш ҳам у учун бир саодат. Ҳар тунда ёстиққа бош қўйиб ҳар тонгда кўз очишининг ўзиёқ бир бахт. Манзура эса яна қанча тунд тонгларни мусофирликда қаршилашини билмайди.\nжуда хам професионал тарзда ёзилган китоб.\nСавдо санъати сирлари


21 январ 2021, Тошкент вақти: 13:33\nПрезидент Шавкат Мирзиёев 8-9 октябрь кунлари Францияга борган ва президент Эммануэль Макрон билан музокаралар ўтказган эди.\nФранция фуқаролари бундан буён Ўзбекистонга визасиз келиб кетиши мумкин. Бу борадаги президент фармони қабул қилингани тўғрисида Адлия вазирлиги "Ҳуқуқий ахборот" телеграм канали орқали хабар берди.\n"Фармонга мувофиқ эндиликда Франция фуқаролари Ўзбекистон ҳудудига тегишли визани расмийлаштирмасдан 30 кунгача киришлари мумкин", - дейилган хабарда.\nБундан аввал туризмни ривожлантириш мақсадида Туркия, Индонезия, Япония, Жанубий Корея давлатлари фуқароларига 30 кунгача визасиз тартибда Ўзбекистонга келишга рухсат берилган эди.\nТуризмни ривожлантириш давлат қўмитасига кўра¸ 50 давлат ватандошлари учун виза тартибини соддалаштириш¸ 101 давлат учун транзит ва электрон виза тизимининг йўлга қўйилиши ортидан Ўзбекистонга жорий йилнинг 9 ойи давомида келган сайëҳлар сони ўтган йилга нисбатан икки баробарга кўпайган ва 4.4 миллионни ташкил этган.


Ота-она ўсмир ёшдаги фарзандига эътиборлироқ бўлгани маъқул - zarnews.uz\nОта-она ўсмир ёшдаги фарзандига эътиборлироқ бўлгани маъқул\nБуни кўриб, баъзи оталар: “энди юмушларни ўғлимга ишониб топширсаммикан”, деган хаёлга боришади. Бироқ бунга ҳали анча эрта. Чунки, ўғлингиз ҳаёт ташвишларини елкасига олишга анча ёшлик қилади. Уни мустақил ҳаётга тайёрлаш учун ота-она зиммасида ҳали кўп вазифалар бор. Уларни тўлақонли бажариш учун аввало, ўсмирлик даврига қадам қўйган ўғлингизнинг организмида қандай руҳий ва жисмоний ўзгаришлар рўй бераётганини билишингиз фойдадан холи бўлмайди.\nБу борадаги саволлар билан ССВ ахборот хизмати Тошкент шаҳар ўсмирлар диспансери шифокори, олий тоифали уролог Радик КАШАПОВга мурожаат қилди.\nБироқ ҳар қандай ҳолатда ҳам ўсмир организмида психологик-физиологик ўзгаришлар шу қадар жадаллик билан кечадики, бундан баъзида болаларнинг дили ҳам, нозик жуссаси ҳам бирдек озор чекишига гувоҳ бўламиз.\nДилбандимиз баъзида вужудидаги оғриқли ўзгаришларга дош беролмай хасталаниб ётиб қолади. Аммо бундай ҳолатга ҳар доим ҳам жиддий касаллик, деб қараш тўғри эмас. Бунга аксарият ҳолатда ўтиш даврида организмда жадал суръатлар билан кечаётган психо-физиологик ўзгаришларга айрим аъзолар мос равишда ривожланишга улгуролмай қолиши сабаб бўлади. Ички аъзоларнинг етилиши меъёрга тушиши билан бундай касалликлар ўз-ўзидан йўқ бўлиб кетиши мумкин.


Ту-154 ҲАЛОКАТИ САБАБИ... 27.12.2016 03:08\nСамолёт бўлаклари Сочи қирғоқларидан 1,5 км масофада, 50-70 метр чуқурликдан топилган. Ҳалок бўлганлар орасида – “Первый канал”, НТВ ва “Звезда” телеканалларининг уч нафардан ходими бўлган. Шунингдек самолёт бортида “Адолатли кўмак” халқаро жамоатчилик ташкилоти раҳбари Елизавета Глинка ҳам бўлган.\nСамолёт шу вақтгача 6689 соатни парвозда ўтказган. Борт рақами RA-85572.\nТу-154 самолёти ҳалокати туфайли 26 декабрни Россия президенти Владимир Путин мамлакатда “мотам куни” деб эълон қилди. Шунингдек, Владимир Путин ҳалок бўлганларнинг яқинларига ўз ҳамдардлигини билдирди.\nТу-154 лайнери ҳалокатига “техник носозлик” сабаб бўлганлиги тахмин қилинмоқда.\nМазкур ҳалокатли воқеа муносабати билан, Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев, Россия Федерацияси Президенти Владимир Владимирович Путинга чуқур таъзия ва ҳамдардлик билдирди.


Мажолиси ҳакимул умма. Девбанд улуғларининг Худодан қўрқиши ва ўз мухолифлари билан тутган йўллари | ukkosha.shosh.uz\nБош саҳифа » Илм » Мажолиси ҳакимул умма. Девбанд улуғларининг Худодан қўрқиши ва ўз мухолифлари билан тутган йўллари\nҲазрат мавлоно Рашид Аҳмад Гангуҳий қуддиса сирруҳу бидъат қаршисига баъзи рисолалар ёзгач, аҳли бидъатлар томонидан сўкишлар ёғилиб кетди. Баъзи машҳур аҳли бидъатлар у кишининг хилофига сўкишлар билан тўла рисолаларни бирин кетин босиб тарқата бошладилар. У вақтда Ҳазрат Гангуҳийнинг кўзлари кўрмай қолган эди. Мавлоно Яҳё Ҳазратнинг хос ва ишончли ходими бўлгани учун почта орқали келган хатларни ўқиб эшиттирар ва хатларга жавоб ёзиш иши ҳам ўша кишига топширилган эди. Уларнинг орасида мазкур мухолифлар томонидан ёзилган хатлар ҳам бўлар эди. Бир неча кун мавлоно Яҳё ўшандай хатларни ўқиб эшиттирмай қўйди.\nШунда ҳазрат Гангуҳий: “Мавлавий Яҳё, “дўстларимиз” бизни эслашни тарк қилдиларми? Анча кундан бери уларнинг хатлари келмади”, дедилар. Мавлоно Яҳё: “Хатлар кеяпти, лекин мен уларни ўқиб беролмайман”, дедилар. Ҳазрат: “Нима учун?” дея сўрадилар. “Унда сўкишлар тўлиб ётибди”, деб арз қилдилар. Ҳазрат аввал: “Эй боламе, ҳеч жаҳонда узоқдаги сўкиш ҳам тегармиди”, дедилар. Кейин: “Уларни ўқиб эшиттир. Биз уларнинг бирор гапи қабул қилинишга лойиқ бўлса, қабул қилиш нияти билан эшитамиз. Бизнинг бирор хатомизга ўринли танбеҳ берган бўлсалар, ўзимизни ислоҳ қиламиз”, дедилар.\nБу зотлар бирор киши билан ихтилоф қилсалар ҳам, холис Ҳақ таолонинг ризосини истаб ихтилоф қиладиган Ҳақпараст ва Художўй олимлар бўлган. Улар мухолифлари айни сўкиб турган пайтда ҳам ўч олиш истаги, ўз нафсини мудофаа қилиш, баҳона излаш ўрнига ўзини ислоҳ қилиш учун йўл топардилар. Мана шу улуғларга туҳмат қилиб, бадном қилганлар ва оммани уларнинг китобларини ўқишдан, ёнларига боришдан тўсганлар қандай ҳам золим экан! Улар ҳақида бадгумонлик қилмай, инсоф билан уларнинг китобларини ўқиган, суҳбатларидан файз топган кишиларнинг эса мушкил саволларига жавоблар ўзидан ўзи чиққан.\nИхтилофли муаммоларда агар мана шу равш ихтиёр қилинса, мусулмонлар орасидаги жангу жадал фитналари барҳам топади ва ихтилоф ихтилофнинг чегарасида туради. Лекин бунинг учун Худодан қўрқиш ва бенафсликка зарурат бор. Бу эса бугун қаҳатга учраган.\nАввалги: Юсуф сураси, 33-оят тафсири (“Гуноҳдан тийилишнинг 2 йўли”)\nКейинги: Жума мавъизалари. Имонимизни асрайлик (видео)