ТЕМИРЙЎЛ – ДАВЛАТ ИЧИДАГИ ДАВЛАТ – Казимов В.А. "Смысл жизни"\nТЕМИРЙЎЛ – ДАВЛАТ ИЧИДАГИ ДАВЛАТ\nШундай қилиб, обкомга ишга ўтмай қолдим. Мени обкомга олишларини бизнинг раҳбарлар билишган экан. «Бу бизга зарур кадр, Тошкентга олиб кетишимиз керак, бўлмаса булар уни ўзларига олиб қўйишади деб, мени чақиртиришди. Менга: «Сизни Тошкентга, политотделга инструктор қилиб ишга оламиз, оилангиз ҳам бор экан», – дейишди. У пайтда, яъни 1952 йили уйланган эдим. Шундай қилиб мен Тошкентда ишлай бошладим.\nБу лавозимнинг масъулияти жуда катта эди. Ўрта Осиё темирйўлининг ўз прокурори, ўзининг суди, милицияси, политотдели бор эди. Мен у ерда 1956 йилгача ишладим.\nТошкент вокзалидаги «Военторг» магазинининг тепасидан 2 хонали квартира беришди. Ўша вақтлари Тошкентнинг энг чиройли қурилган уйларидан бири эди, уни москваликлар қуриб берганди. Ҳозир ҳам вокзал майдонида ўша уй бор. Бир куни политотделнинг раҳбари олдига бир иш билан келганимда, қарасам, бир аёл раҳбар кабинетида «кўчада қолдим», деб, сабабларни кўрсатиб йиғлаб ўтирибди. Менинг шу аёлга раҳмим келди: «Мана ордер, мана калит», – деб унга тутқаздим. Сабаби аёлим ҳали талаба, бизнинг фарзандимиз ҳам йўқ эди, қайнота-қайнонам билан яшардик. Бунинг устига мен ҳали у ерга, ҳали бу ерга сафарга кетардим. Шунинг учун ҳам шундай илтифот кўрсатгандим. Бошлиғимиз ҳайрон бўлиб қолди. Политотдел бошлиғи рус киши эди. Бир дақиқадан кейин ўзига келгач: «Мендан ўзинг учун квартира қайта сўрамайсан», – дея, калитни ҳалиги аёлга берди. Мен кейин бир-икки йил хотинимнинг ота-онаси уйида яшадим, орада қизим туғилди. Шундан сўнг Ўрта Осиё темирйўли раҳбари Азиз Мавлонович Қодировнинг олдига кирдим ва: «Калитни ўз ҳоҳишим билан бергандим» – десам, «Чатоқ қилгансиз», – деган жавобни олдим. Ўша кезда менинг қилган ишим темирйўл раҳбарлари орасида овоза бўлиб кетди. Менинг шу қилган ишим инобатга олиниб, кейин Невский кўчасида, темирйўлчиларга тегишли жойда, оиламиз учун 3 хонали уй қурилди. У ерга кўчиб ўтдик. Орада ўғлим Эркин туғилди. Ишхонадан менга муҳандис-майор унвони берилди. Юқоридагилардан темирйўл технологик жараёнлардан орқада қолган, политотдел эса ҳеч нарса қилмаяпти, деган хабар келди. 1956 йили политотделни тугатиб юборишди. Шундан сўнг мени «Тошкент товарний» станцияси бошлиғи этиб тайинлашди.\nОила йиғилганда. Тошкент, 1961 йил.\nБу катта станция эди: 1200 нафар ишчи, контейнер майдони ҳамда катта юк ҳовлиси бор эди. Кўмир, ўтин, цемент туширадиган машиналар… Бошқа товар станциялар Тошкентда сўнгра пайдо бўлди. Менга ишхонадан «Москвич» русумли машина берилган эди. Унда кечалари ишга бориб, у ерни назорат қилардим. У пайтлар қоида бўйича станция бошлиғи ишчиларни бир ҳафтада бир маротаба кечаси назорат қиларди. Бундан ташқари, ишга ярим соат олдин бориларди. Иш бошлашдан аввал бугунги қилинадиган ишлар юзасидан вазифалар бериларди. Мен ҳали ёшман, оз-моз тажрибам бўлгани билан барибир камчиликларим ҳам бўлиши турган гап. Бир аёл ишга доим кеч келарди. Унинг устидан бошқа ходимлар менга арз қилишди. Бир куни ўша аёлдан нега ишга кеч келаётганини сўрадим. Конституцияда 8 соатдан ортиқ ишлансин дейилмаган, мен қонунларга риоя қиламан, деди. Шу жойда ўзим тажрибасизлик қилдим. Бу аёлни ишдан бўшатинглар, ўзига мос бошқа иш топсин, дедим. Бироз вақт ўтгач билсам у мени судга берибди. Судга бордим. Судья нотўғри иш қилибсиз, бундай қилиб ишдан бўшатиш керак эмасди, бу жанжалкаш хотин, деди. Аёл ишига суд қарори билан қайта тикланди. Раҳбариятимиз мени у аёл билан бирга чақиртириб, бўлган ишлар учун менга ҳайфсан, аёлга бир оклад мукофот\nберишди. Мен Азиз Мавлоновичдан бироз хафа бўлгандай бўлдим. У аёл чиқиб кетгач, Азиз Мавлонович менга: «Энди б\nёғига ўйлаб иш қилинг, ишларни бунақа йўл билан ҳал қилиб бўлмайди, ундан кўра буни юқорироқ лавозимга ўтказиб юборсангиз, шундагина қутуласиз. Сизга ҳайфсанни берганимнинг сабаби ҳам шу эди», – дедилар. Кейинчалик бу ҳайфсан олиб ташланди, бироқ ушбу воқеа мен учун катта сабоқ бўлди.\nСтанцияда ишлар жуда оғир кечди. Ботир Ғуломович Ҳалилов механика депосининг бошлиғи (кейинчалик Тошкент шаҳар партия қўмитаси секретари бўлиб ишлаган) эди. Мен эса станция бошлиғиман. Хизмат юзасидан бир-биримизга бўйсунмасдик. У паровозларни, мен эса поездларни назорат қиламан. Мен поездларни вақтида тайёрлаб қўйдим-у, бироқ паровозларни нега ўз вақтида юбормаяпсан, деб унга шикоят қилдим. У ҳам нима қилибди денг: бир куни поездни тайёрлашга улгуролмаган пайтимизни пойлаб, иккита паровозни назорат постига келтирган. Узоқдан кўриниши учун ичига олов ёқиб, тутунини ҳам чиқартиб қўйибди. Паровоз турибди, поезд эса кечикмоқда, деган маънода шу ҳазилни қилган экан. Кейинчалик анча вақтгача\nдўстим билан бу воқеаларни эслашиб, кулишиб юрдик. У ерда уч йил ишлаган бўлсам-да, катта тажрибага эга бўлдим.\n1954–55 йилларда армиядан катта демобилизация бўлди. Ўрта Осиё темирйўлида ўз ҳарбийлаштирилган қўриқлаш хизмати бор эди. Унинг вазифасига кўприклар, тоннеллар, состав ва махсус юкларни қўриқлаш кирар эди. Марказий Қўмитадан Козимовни Ўрта Осиё бўйича Ҳарбий Қўриқлаш хизмати раҳбарига сиёсий ўринбосар лавозимига ишга олсак, чунки у аввал темирйўл сиёсий бўлимида иш тажрибасига эга. Демобилизация қилинган ҳарбийларни ишга жойлаштира олади, деган мазмунда хабар келди.\nА.М. Қодиров мени чақириб: «Бўлди энди, товарний станцияда яхши ишладингиз, ҳарбий ишга ўтасиз», – деб таклиф қилдилар. Мен ўзим жуда чарчаган эдим. Иш оғир, темирйўл хизматида кеча-кундузнинг фарқи йуқ. Невский кўчадаги уйимда ҳам станциянинг барча ташвишидан бўшамасдим. Иккита телефон, рация, кеча-кундуз тинимсиз тинчлик бермасди. «Агар партияга шу лозим экан, мен тайёрман», – деб розилик бердим.\nМайор ҳарбий унвони беришди. Ҳарбийларнинг ойлиги каттароқ, уст-бош кийим ҳам бериларди. Келиб ишлар билан танишдим. Объектларга бориб келдим. Сирдарёнинг кўпригини ҳам биз қўриқлар эдик. 50% фоиз таркиб, армияда хизмат қилаётган аскарлар, автомат билан таъминланган. Ашхобод йўлида бўлган кўприклар, Тожикистондаги тонеллар, Попдаги кўприк, Чоржўйдаги иншоотлар… шуларнинг ҳаммасини бориб кўриб келдим. Мақсадим — келаётган офицерлар билан ўша объектларни қўриқлашни бошқаришни қай тариқа амалга оширишни чамалаб олиш эди. Объектлардаги ҳарбийлар ёш, тажрибасиз лейтенантлар эди. Мен улар билан суҳбат ўтказиб, турли темирйўл объектларига ишга жўнатдим, шу тариқа тажрибали офицерлар учун жой ўринлари очилди. Бизда энди взводлар, янги бўлимлар ҳам ташкил этилган эди. Полковникларга взвод командири бўлиб борасиз, сизга уй-жой берамиз, десам, бечораларнинг кўзларидан ёш чиқиб кетарди. Чунки улар катта ҳарбий қисмларда ишлаган инсонлар. Бу ерда эса улар взводга раҳбар бўлиши керак, яна иш жойлари, турар жойлари ҳам ўзига яраша бечораҳол…\nШундай қилиб, жамланма қилдик. Мен ўша ерда икки ярим йил ишладим. Ҳар йили бежирим офицерлар этиги бериларди (ҳозир ҳам ўша этиклардан бири менда бор). Костюм, плашч, ички кийимлар, шапкалар, қишки фуражкалар, шинеллар берилар эди. Армиянинг обрўси баланд эди ўша кезларда.\nБир куни мени Азиз Мавлонович чақириб қолдилар. Кабинетларига кирсам, муовинлари билан бирга ўтирибдилар.\n– Сизга масъулиятли иш бор, ҳозиргача жуда осон жойларда ишладингиз. Энди Ўрта Осиё темирйўли Фарғона бўлинмасига раҳбар бўлиб ишга борасиз! – дедилар.\nЎрта Осиё темирйўли 1960 йилда тўрт йўналишдаги: Қирғизистон, Тожикистон, Туркманистон, Ўзбекистон йўналишларини бир жойга бирлаштирганди. 50 дан ортиқ станция, 2 та депо, 125 минг нафар ишчидан ташкил топган катта жамоага эга бўлди. Қўқонда шаҳар партия қўмитасига бюро аъзоси бўлдим.\nҚўқонга ишга келган пайтларим турмуш ўртоғим Кимёхон Тошкент медицина институтида ишлардилар. Мен у кишига вазиятни тушунтирдим. Маслаҳатлашиб, аввал Қўқонга бориб, у ерда 5–6 ой ишлаб, кейин уларни кўчириб олиб келишимга, аёлим фарзандлар билан оталариникида, укалари эса бола-чақаси билан бизникида вақтинча яшаб туришига келишдик. Қўқон темирйўли жамоаси мени танигани учун яхши кутиб олди.\nЎрта Осиё темирйўли Фарғона бўлими раҳбарлигининг йиғилиши. Қўқон 1962 йил.\nТемирйўлдаги иш шундан иборат эдики, бир кунда 24 соат бўлса, шунча вақт ҳаракатда бўласан. Бир кунда 30 та поезд бу томонга кетса, 30 та поезд у томонга кетади. Шундай қилиб, иш фаолиятимни бошладим. Темирйўлда катта қурилишлар бошланди, яъни иккинчи йўллар қурилди. Бу жараён 1960 йилларда бошланди. Тўғри, ҳамма станцияларда ҳам бирданига қўшимча йўллар қурилмади. Аввало энг тор йўлларга ёрдамчи йўллар қурилди. Бундан ташқари, ўша пайтлари темирйўлни электрлаштириш деган гаплар бошланди. Темирйўлда асосан паровозлар бўларди. Бу паровозларни электрлаштириш учун аста-секин электр манбаларини кўпайтириш керак эди. Бу олдимизда турган жиддий масалалардан бўлган.\nЯнги тепловозлар келганди. Паровозлар ҳам бор, аммо улар асосан чекка-чекка ҳудудларда юрарди. Бироз вақтдан сўнг мени\nМосквага тасдиққа юборишди. Кетишдан аввал менга бирмунча кўрсатмалар ҳам беришди.\nЙўл бўлими раҳбарларини Москва тасдиқларди. Улар КПСС МҚнинг транспорт бўлинмасида рўйҳатда турарди. У ерда министр Бешчев биз билан суҳбат ўтказди. КПСС МҚнинг транспорт бўлинмасига кирдим. Марказий Қўмита котиби Сусловнинг олдига кириб унинг суҳбатидан ўтдим. Шундан кейингина Иттифоқ темирйўллари вазирлиги тасдиғидан ўтдим. У маҳалда кийим-бош жуда чиройли эди. Менга генерал-директор унвони берилди, шинелимнинг погонида битта катта юлдуз бор эди. Тошкентга қайтиб келиб, ишга киришиб кетдим.\nЎрта Осиё темирйўли Фарғона бўлими\nраҳбари, генерал-директор Воҳид\nОхунович Козимов. Қўқон, 1962 йил.\nБаҳор пайтлари эди. Фарғона водийсининг Ленинобод ва Бекобод йўли ўртасида икки-уч нозик жойлар бор эди. Ленинобод ҳудуди тепасидан тушаётган сувлар темир йўлларни ювиб ташларди.\nБиттаси Қайроққумдаги, иккинчиси Исфарадаги «Нефтобод» станцияси эди. Ўша\nерга ҳам тоғдан сув келиб темирйўлни ювиб\nкетарди. Қанчалик мустаҳкам бўлмасин, ҳар йили аҳвол шу эди. Айниқса, бу баҳор фаслида сел келадиган вақтларга тўғри келарди. Поп ва Чуст ўртасидаги йўлларни ҳам худди шундай сел ювиб кетарди.\nАндижондаги Қантарободда ҳам шу воқеа. Бундай жойлар кўпку-я, аммо асосан ҳар йили такрорланувчи ташвишлар ана шулар эди. Бир куни Фарғона вилояти партия қўмитасининг биринчи котиби Г.А. Габриельянц тунгги бирларда менга қўнғироқ қилиб, Поп билан Чуст ўртасидаги темирйўлни сув олиб кетибди, деди. Сув тепадаги қишлоқ аҳоли пунктини ҳам ювиб кетибди. У ерга борадиган йўл ҳам йўқ эди. Қўқондан паровоз билан ўша ерга етиб бордик. Попдан ўтгач, аста-секин сув аралаш лой бўлиб кетган темирйўл орқали манзилга етиб келдик.\nСел кечаси келган. Биз борган пайтда айни тонг ёришиб қолган маҳал эди. Қарасак, ҳамма ер остин-устун бўлган, атрофда қўй-қўзиларнинг қонга беланган танаси, ўша атрофнинг қишлоқ аҳолиси ҳам шу ерда\nтўпланган. Кейин бизга, Шароф Рашидович\nРашидов келар экан, деган хабар келди. Бироз вақт ўтиб, биз уларни кутиб олдик.\nШ. Рашидов воқеа жойига келиб, у ердаги аҳвол билан танишдилар, халқни тинчлантириб, уларга ёрдам беришни уқтирдилар. Унгача армиядан ҳарбийлар, темирйўлдаги\nёрдамчи поездда қутқарувчилар келиб, йўлчиларга ёрдам кўрсатишди. Шундай қилиб уч кун деганда темирйўлни қайта тузатдик. Кейин мен орқага қайтдим.\nБу воқеани айтишимдан мақсад шуки, бундай ҳодисалар фақат у ерда эмас, бошқа жойларда ҳам бўлиб турарди. Табиий офатлар қачон, қаерда бўлади, буни ҳеч ким билмас эди. Бир куни, сув оқими темирйўлни оқизиб кетди деб, Бекободдан шошилинч\nхабар келди (Бекобод ва Нов ўртасидаги йўлда). Тошкент – Фарғона ўртасидаги телефон алоқаси ёмонлашиб, узилиб қолган. Биз 4–5 кун ишлаб, алоқани тиклаб, темирйўлни қайта тузатдик. Ўша ерда, нариги қирғоқдаги чодирдалигимда, ўн дақиқадан сўнг катта сел келишини маълум қилишди. Дарров, ишлаётган одамларга эҳтиёт чораларини кўришлиги ҳақида радиокарнай орқали хабар бердик. Ҳалиги чодир ёнидан 6 метр баландликда сув шиддат билан келди-да, тўрт кун давомида қилган меҳнатимизни ювиб кетди. Ўшанда умримда биринчи марта бундай катта фалокатни кўришим эди. Қўрқиб кетдим, моллар, отлар, дарахтлар, ёнимиздан ўша сел ичида ағдар-тўнтар бўлиб ўтиб кетди. Шундай қилиб, йўлни яна қайтадан таъмирлаб қуришга тўғри келди…\n1-май байрам тадбирлари. Колонна бошида генерал-директор В.О. Козимов, Қўқон, 1962 йил.\nБизнинг бўлинма ўз ичига уч республикани қамраб олганди. Тегишли маҳаллий вакиллар билан муомала қилиш, улар билан яхши муносабатда бўлиш, албатта, муҳим. Маҳаллий вакилларнинг ўзига яраша алоҳида хусусияти бор эди. Мисол учун, Қорасувдан Жалолободгача Қирғизистон ҳудуди. Ўша ердаги меҳнат қаҳрамонлари – колхоз раислари Қирғизистон ҳукуматига юкларни туширишга ёрдам берсангиз, деб илтимос қилишибди. Бизнинг қоида бўйича вагонлар катта-катта станцияларга бориб тушади. Юк эгалари молларини кичик машиналар орқали олиб кетиши керак бўлган. Бир куни мени Қирғизистон ҳукумати бошлиғи, маслаҳатли иш бор, келинг, деб чақиртирди. Шундай имконият бор эдики, ишхонам олдидаги тупикда турадиган алоҳида паровоз билан проводниклар, навбатчилар ёрдамида қачон қаерга чакиртирилсам, ўша ерга дарҳол етиб борардим. Шундай қилиб мен Ўшга етиб келдим. Борсам колхоз раиси шу ерга олиб келинган бор юкларни разъездга туширишга руҳсат берсангиз, деб илтимос қиляпти. Мен уларга руҳсат беравераман, лекин ўзлари қийналишини тушунтирдим. Чунки барибир вагонларни тушириш учун механизация керак эди. Уларга ҳар қанча тушунтирмай, барибир қайсарлиқ қилиб руҳсат беришимни илтимос қилишди. Мен рози бўлдим. Улар ёши мендан анча катта оқсоқоллар эди, мен эса ҳали 33 ёшда эдим. Шунинг учун ҳам уларга йўқ деёлмадим. Шу билан бирга переездларни очиб берсангиз, деган илтимос ҳам бўлди. Агар шаҳарлар переезд навбатчилигини таъминласа, қарши эмасман дедим. Ўйлаб кўришса, бу ишларга анча ҳаражат кетади. Шундан кейин улар илтимосларининг ноўринлигини тушунишди.\nФарғона темирйўли бўлимида уч йил ишладим. Бу вақт орасида янги йўллар кўп қурилмаган бўлса-да, темирўл қурилишидаги Қўқон-3 станцияси жуда катта аҳамиятга эга бўлган. Асосийдан ташқари 7–8 та қўшимча йўл, тупиклар қурилди. Чунки Қўқонда саноат корхоналари жуда ҳам ривожланаётган давр эди ўша пайт.\nБиз илгари марказлаштирилган тизим ичида бўлганимиз учун ҳар йили темир йўл сарф-ҳаражатлар бюджети тасдиқланар эди. Бюджет ҳамма темирйўлларга тақсимланган, харажатлар олдиндан қатъий режалаштирилган бўларди. Ривожлантириш учун қанча темирйўл, янги вагон, тепловоз, қанча симёғоч, қанча шағал, яна қандай зарур материаллар кераклиги йилнинг бошида ҳал қилинарди. Буларнинг ҳаммаси темирйўл\nбўлинмаларининг талабига қараб имкон борича таъминланган. Бирон марта кўрсатган таклифларимиз, талабларимиз эътиборсиз қолдирилганини эслолмайман. Аксинча, фонддаги пуллар ортиб ҳам қоларди. Буларнинг ҳаммаси темирйўлни ривожлантириш учун эди. Бунга муҳим масала сифатида қараларди ва унинг бажарилиши жуда қаттиқ назорат қилинарди. Режадаги ҳар бир бажарилган ёки бажарилмай қолган иш учун жавоб берилган.\nҲар бир саноат корхонаси ўз ҳудудидаги йўллар қурилиши учун ўзлари рельс сотиб олиб, уни темирйўл ташкилотлари орқали ўрнатарди. Темирйўл ҳам маълум белгиланган масофаларга қуриладиган йўлларни ўз ҳисобидан молиялаштирган, режадан, ортиқ харажатларни эса ташкилотларнинг ўзи тўлаган. Масалан, Ангренда маълум бир жойни темирйўлчилар қурса, ундан ичкарисини корхона–хўжаликнинг ўзи қуриб битказарди.\nРақобат, албатта, ҳамма ерда бўлган. Илгари Ашхобод темирйўл бўлинмаси бўларди. Тожикистонда Душанбе темирйўл бўлинмаси бор эди. Қирғизистонда эса бундай бўлинма бўлмаган. Умумий ўтказиладиган мажлисларда кўпинча: «Бизда мана шунақа ёки бундай нарсалар режалаштирилмаяпти, шу нарса бўлса, яхши бўларди», – деган гаплар бўларди. Азиз Мавлонович ўз ишининг мутахассиси бўлгани учун мана шундай муаммоларни жойида ҳал қиларди. Шунинг учун орада ҳеч қандай низолар бўлмасди. Фарғона бўлинмаси қирғизистонликлар билан бирга ишларди. Аввало райисполком, райком котиблари билан алоқалар яхши бўлгани учун ҳар сафар борганимда мени алоҳида ҳурмат билан кутиб олишарди. Исфара, Конибодом, Ленинобод билан ҳам алоқалар жуда яхши ўрнатилган эди.\nУлар менга вазиятни тушунтириб, маслаҳатлашардилар. (Уларга ҳам темирйўлнинг ривожланиши керак эди-да!). Шундай гап бор-ки, темирйўлдаги ҳамма соҳа бараварига ривожланмаса, керакли натижага эришилмайди. Дейлик, Ашхобод темирйўли ривожлантирилмаса, бу ҳолат қолган йўналишларга ҳам у ўз таъсирини ўтказган. Чунки йўллар бир-бирига боғлиқ. Темирйўл ривожланиши комплекс тарзда олиб борилган. Шунинг учун унча катта кўринишдаги рақобат бўлмасди. Мажлисларда темирйўл боғчалари, мактабларидаги муаммолар, ижтимоий масалалар ҳам кўтариларди.\nТарихни инкор этиб бўлмайди. Маълумки, коммунистик партия бошқарувни ўз қўлига олган эди. Темирйўлдаги ишчилар ва уларнинг раҳбарлари орасида партия аъзолари анчагина бўлган. Темирйўл тизимида худди давлат ичидаги давлатдек ўзининг сиёсий бўлимлари, суди, прокурори, милицияси бор эди. 1956 йилга келиб бу тизим бекор бўлди. Бутун партия раҳбарлиги маҳаллий партия ташкилотларига топширилди. Темирйўл соҳаси бошқарувида ҳам партиянинг аралашуви қисқара борди. Уларда фақат темирйўлни кесиб ўтадиган йўлларни очиб\nбериш, темирйўлда билетлар сотиш масалалари муҳокама қилинарди. Муаммоларни станция бўлимлари орқали ҳал қилишарди. Бизни режаларнинг бажарилиши, юкларни тушириш масалалари бўйича обком бюросига вақти-вақтида чақиртиришар эди.\nЎзбек халқимиз шу ғала-ғовур даврларда ҳам фидокорона меҳнат қилди. Биз шу давр одамларимиз, шу даврда яшадик, меҳнат қилдик. Оддий коммунистларнинг кўпчилиги соф, тоза, виждонли, партиянинг қатъий интизом-қоидаларига амал қилиб, жамиятда ўз ўрнини топган одамлар эди. Москвадаги партия арбобларининг айби шуки, партия низомларини ўзлари бузишди. Шунинг оқибатида коммунистик партия йўқ бўлиб кетди. Мен ҳозир ҳам баъзи пайтларда телевизорни кўриб, ачинаман, парокандаликка ҳудди коммунистлар айбдорлардек қаралмокда. Мен неча йил партия сафида бўсам, унинг оддий аъзоси сифатида қоидаларига риоя қилганман. Унинг низомида умуман ёмон бўлгин деган жойи йўқ эди. Виждонли, ҳаққоний бўл, халққа хизмат қилгин, ҳақиқат учун кураш, деган ғоялар бор эди.\nМаълумки, Ўзбекистон коммунистик партиясига 650 минг киши аъзо эди. Буларнинг орасида ҳам юлғичлар бўлгандир. Лекин аксарият қисми бўҳронларда ҳам ўз халки манфаатларини ҳимоя қилиб, фидокорона хизмат қилганлар эди. Биз буларни ёмон дейишга ҳаққимиз йўқ. Кўпчилиги партияга ишониб, биз халқ учун хизмат қиляпмиз, деган инсонлар бўлишган. Улар эл ҳалқ дарди, халқ учун яшашган. Уларнинг руҳи-покини оёқ ости қилмаслигимиз керак.


2020-2021 ўқув йили учун бакалавриат ва магистратура босқичида ўқишни онлайн ёки анъанавий тарзда бошлаш бўйича қарор қабул қилиш ваколати олий таълим муассасаларининг ўзида қолдирилиши мумкин. Бу ҳақда Олий ва ўрта махсус таълим вазирлигидаги манбага асосланиб, Kun.uz мухбири хабар бермоқда.\n«Ҳозирги вазият мутасаддилардан ўта эҳтиёткорликни талаб қилади. Аввало қабул қилинадиган қарор қандай натижаларни келтириб чиқаришини турли талқинларда кўриб чиқиш керак. Ҳозир ўйламасдан қарор қабул қилиб юборилса-ю, бу одамлар орасида касаллик кўпайиб кетишига олиб келса, кейин буни ҳеч ким тўхтата олмайди.\nУмуман, олий таълим соҳасини мактабгача таълим ёки умумий ўрта таълим тизими билан солиштириб бўлмайди. Бизда вазият хавфлироқ.\nБилишимча, бакалавриат ва магистратура босқичида ўқишни онлайн ёки анъанавий тарзда бошлаш бўйича қарор қабул қилиш ваколати олий таълим муассасаларининг ўзида қолдирилиши ҳам мумкин. Бунда ОТМ қайси таълим йўналишида ўқишни онлайн давом эттириш ёки анъанавий тарзда бошлаш қарорини қабул қилади. Масалан, талабаларга тарих фани бўйича мавзуларни масофавий ҳам ўқитса бўлади ёки тиббиёт йўналишида анъанавийга қайтиш керак, дегандек.\nИккинчидан, ота-оналар ва талабалар ўртасида ўтказилган сўровнома натижалари ҳам тайёр бўлган. Кўрган бўлсангиз, у ерда иштирокчилар анъанавий дарсларни кўпроқ хоҳлашяпти. Бу борада шу ҳафта якуний қарор қабул қилинади», деди Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги вакили.\nВазирлик ахборот хизмати ходими Баҳриддин Шайвалиев эса 2 ноябрдан бошлаб барча олий таълим муассасаларида анъанавий дарслар бошланиши бўйича ижтимоий тармоқларда тарқалаётган хабарларга ўз муносабатини билдирди.\n«Ўқишни қайси шаклда бошлаш бўйича ўтказилган сўровнома ўз якунига етди ва якуний қарор тез орада эълон қилинади.\nОлий таълим муассасаларида 2 ноябрдан бошлаб анъанавий дарслар бошланиши бўйича тарқалаётган хабарлар расмий асосга эга эмас. Ҳозир истаган одам Telegram мессенжерида канал очяпти ва уни оммалаштириш учун истаган хабарини эълон қиляпти.\nҚандай қарор қабул қилинганда ҳам талабаларга тайёргарлик учун маълум вақт берилади», – деди у.\n11:25 / 17.11.2020\nЎзбекистон мусулмонлари идораси тасарруфидаги таълим муассасаларида ҳам анъанавий таълим бошланди


ЎзА - Мобил қурилмалардан ҳаддан ташқари кўп фойдаланиш , техноген ахлоқ ва қарамлик...\nМобил қурилмалардан ҳаддан ташқари кўп фойдаланиш , техноген ахлоқ ва қарамлик...\nМавзумизни жамиятимизнинг кичик бўғини бўлмиш оиламиздан бошласак. Фарзандларимизга планшет ёки телефонни четга суриб қўйиши ҳақида кун давомида бир неча бор огоҳлантирамиз. Хўш, улар бу каби буйруқ ва огоҳлантиришларга дарҳол амал қилишадими? Йўқ албатта, чунки оҳанрабодек ўзига жалб этаётган смартфонлару, планшетлар бунга йўл қўймайди. Мобил қурилмалардан ҳаддан ташқари кўп фойдаланиш болалар саломатлигига зарар етказиши мумкин, чунки улар мобил қурилмалардан қанчалик кўп фойдаланса, жисмоний ҳаракатлар шунчалик кам бўлади. Бундан ташқари, уларда ўйинлар таъсири остида кўпинча онгсиз равишда ҳаракатлар, овқатланиш рационининг бузилиши ва бошқа зарарли одатлар орттириб олиниши мумкин. Болалар ушбу экранлар олдида кўпроқ вақт сарфлашар экан, ташқарида ўйнаш, югуриш ва қабул қилинган калорияларни ёқиш учун камроқ вақт сарфлайди. Вақт ўтиши билан бу одатлар жиддий вазн ортишига ва соғлиқ билан боғлиқ бошқа муаммоларга олиб келиши мумкин.


ЎФФ логоси: даъвогарлар 20га яқинлашмоқда\n15.02.2011 17:23 | ЎФА\nЎзбекистон футбол Федерацияси ташкилотнинг янги логотипини ишлаб чиқиш учун профессионал ва ҳаваскор дизайнер, компьютер усталари ўртасида танлов эълон қилади. Танловда ғолиб чиққан ижодкор Ўзбекистон футбол Федерацияси томонидан 2 000 000 (икки миллион) сўм билан тақдирланади.\nШу кунгача Ўзбекистон футбол Федерацияси офисига 15 нафардан ортиқ ижодкорнинг 50га яқин эскизлари келиб тушди. Эътиборлиси, улар орасида қўшни Қозоғистондан ҳам қатнашчилар бор.\nИштирокчиларга танловда эркинлик берилган бўлиб, фақатгина айрим чекловларни четлаб ўтиш керак бўлади. Логотипни ишлаб чиқиш чоғида ҳар қандай кўринишдаги график файллардан фойдаланиш мумкин. Бироқ, Ўзбекистонда рўйҳатдан ўтган, қолаверса, халқаро миқёсдаги логотиплар ва стилистик кўринишдаги ҳарфлардан иборат брендлар, бошқа логотиплар ва белгилардан фойдаланиш қатъиян ман этилади.\nЛоготипда Ўзбекистон Республикаси қонунчилигига зид бўлган унсурлардан фойдаланиш ҳам таъқиқланади. Танловда истаган юридик ва жисмоний шахс иштирок этиши, бир иштирокчи бир нечта логотип билан қатнашиш ҳуқуқига эга.\nЛоготипда Ўзбекистон Республикасининг миллий рамзларидан бирининг элементлари, миллий меросимиз намуналари, маҳаллий анъаналарга хос бўлган унсурлардан фойдаланиш шарт қилиб қўйилган. Ижодкор ўз услубига кўра, унда “Ўзбекистон” ёки “Ўзбекистон футбол Федерацияси” ёзувларидан фойдаланиши мумкин. Федерациянинг номи давлат ёки инглиз тилида, қисқартирилган ҳолда UFF ёки ЎФФ кўринишида бўлиши ҳам мумкин.\nКомпьютерда ишлаш имкониятига эга бўлмаган ижодкорлар эса, сифатли қоғозга логотип тасвирини туширишлари ва уни фотосуратга олиб, электрон кўринишдаги файл билан танловда иштирок этишлари мумкин. Мабодо, қўлда чизилган логотип танловда ғолиб бўлса, Федерация раҳбарияти график дастурда мазкур логотипнинг электрон кўринишини ишлаб чиқади.\nИжод намуналари оригинал ва такрорланмас бўлиши, шу билан бир қаторда ўта мураккаб бўлмаслиги, ўзбек миллатига хос рамзларни ўзида акс эттириши ва керагидан ортиқ даражада жимжимадор бўлмаслиги талаб этилади. Логотипда шунингдек, ўзбек футболига алоқадор турли унсурларда масалан, терма жамоа либосининг ранггига ўҳшаш жиҳатлардан фойдаланиш мумкин.\nБу танлов комиссиясининг тавсиялари ва кўрсатмалари холос. Сўнгги сўзни барибир ижодкорнинг ўзи айтиши мумкин. Агарда ижодкорда ўзига хос буюк ғоя бўлиб, у электрон дастурда ўз аксини топса, ўзига хос бўлган мазкур логотип танлов ғолиби деб топилиши ҳам мумкин.\nМазкур танловда иштирок этиш учун ўз ишини топширганлар автоматик равишда танлов шартларига рози бўладилар. Танловда ғолиб чиққан логотипдан фойдаланиш бўйича барча ҳақ-ҳуқуқлар Ўзбекистон футбол Федерациясига ўтади.\nИштирокчилар ўзлари ишлаб чиққан логотипларни jpg; png; psd форматидаги файлларда топширишлари керак. Логотипнинг ўлчами 1900х1200 пикселни ташкил этиши, кичик ўлчамда бўлмасалиги, максимал даражада катта бўлиши керак.\nТайёр бўлган логотиплар Adobe Photoshop ёки шунга ўхшаш дастурда, юқорида белгилаб қўйилган ўлчамда иккита, электрон ва босма кўринишда Ўзбекистон футбол Федерациясига конверт ичида тақдим этилиши талаб этилади. Диск билан бирга конверт ичида иштирокчининг паспорт нусхаси ҳам жойлаштирилиши зарур. Конверт устига муаллифнинг исми ва фамилияси, телефон рақами ва электрон почта манзили ёзилган бўлиши керак.\nБундан ташқари, логотипларни sanjar.rizaev@gmail.com электрон почта манзилига муаллифнинг тўлиқ исм шарифи ва у билан боғланиш мумкин бўлган маълумотлар билан бирга жўнатиши ҳам мумкин.\nТанлов 2011 йилнинг 8 февралидан эътиборан очиқ деб эълон қилинади. Логотипларни қабул қилиш 2011 йилнинг 26 февралига қадар давом этади.\nТанловга тақдим этилган логотиплар танлов натижаларидан қатъий назар ўз эгаларига қайтариб берилмайди ва Федерация мулки сифатида архивда сақланади.\nТанлов ғолиби 2011 йилнинг 1 март куни Ўзбекистон футбол Федерациясининг расмий веб-сайтида эълон қилинади. Танлов эълон қилинган давр мобайнида иштирокчилар сони кескин камайиб кетса ёки топширилган ишлар қандайдир талабларга жавоб бермай танловда иштирок этмаса, ташкилотчилар танлов муддатини узайтиришлари ёки танлов бўлиб ўтмаган деб ҳисоблаган ҳолда уни ёпиқ деб эълон қилиш ҳуқуқига эга.


Давлат божхона қўмитасининг “Тошкент-Аэро” ихтисослаштирилган божхона -комплексида Тошкент авиация транспорт прокуратураси билан ҳамкорликда ташқи иқтисодий фаолият иштирокчилари учун ташкил этилган очиқ мулоқотда шулар хусусида сўз юритилди.\nТаъкидланганидек, давлатимиз раҳбарининг 2016 йил 5 октябрдаги “Тадбиркорлик фаолиятининг жадал ривожланишини таъминлашга, хусусий мулкни ҳар томонлама ҳимоя қилишга ва ишбилармонлик муҳитини сифат жиҳатидан яхшилашга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги Фармони бизнес вакилларига божхона соҳасида янги қулайлик ҳамда имкониятлар яратди. Буни маҳаллий ишлаб чиқаришни янада кенгайтириш мақсадида тадбиркорларга имтиёзлар берилаётгани мисолида ҳам кўриш мумкин.\nБундан ташқари, бугунги кунда ишбилармонлар экспорт шартномалари тўғрисидаги маълумотларни электрон шаклда Ягона интерактив давлат хизматлари портали орқали киритмоқдалар. Бунинг учун электрон рақамли имзодан фойдаланиб, ташқи савдо операциялари ягона электрон ахборот тизимига уланиш кифоя. Жорий йилнинг 10 февралигача тадбиркорларнинг 16 та экспорт шартномаси ҳамда битта қўшимча битими электрон шаклда рўйхатдан ўтказилди.\nМулоқотда бизнес соҳаси вакилларига янада кенг қулайлик яратиш учун “Тошкент-Аэро” ихтисослаштирилган божхона комплекси томонидан бошқармаларда фуқаролар қабулхоналари ташкил этилгани ҳам айтиб ўтилди.\nТадбир доирасида иштирокчилар божхона имтиёзларидан самарали фойдаланиб -келаётган “Dentafill Plyus” фармацевтика корхонаси фаолияти билан танишди. Қайд этилганидек, Президентимизнинг 2016 йил 31 октябрдаги “Аҳолини дори-дармон воситалари ва тиббиёт буюмлари билан таъминлашни янада яхшилашга доир чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарори соҳани бугунги кун талаби даражасида ривожлантиришда дастуриламал бўлмоқда. Ҳозирги пайтда уч юз нафардан зиёд ходимлар меҳнат қилаётган корхонада 150 турдан ортиқ дори воситалари ҳамда тиббиёт буюмлари замонавий технологиялар асосида ишлаб чиқарилиб, экспорт қилинаётгани ҳам ана шундан далолатдир.\nМазкур рукндаги бошқа мақолалар: « Журналистика соҳасида «Олтин қалам» XII Миллий мукофоти\t«Олтин қалам»: Ижодий изланиш ва рағбат »


рейтингини чоп этди. Рўйхатни «Барселона» ҳужумчиси Лионель Месси бошқармоқда. Аргентиналикнинг 2019 йилги даромади 127 миллион долларга ... учинчи ўринни ПСЖ форварди Неймар (105 миллион доллар) эгаллади. Месси тарихда илк бор мазкур рейтингга етакчилик қилмоқда. Кўрсатилган ...\nетакчиси Лионель Месси France Football томонидан ўтказилган 2019 йилги «Олтин тўп» совринини қўлга киритди. Парижда бўлиб ўтган маросимда Лионель Мессига фаолиятидаги ... FC Barcelona (@FCBarcelona_es) December 2, 2019 Мессига бу нуфузли соврин учун «Ливерпуль» футболчилари - Виржил ван Дейк ...\nDeportivo» нашрининг таъкидлашича, «Барселона» сардори Лионель Месси декабрда навбатдаги «Олтин тўп»ни олади. Нашрнинг ёзишича, француз ... навбатдаги «Олтин тўп»ни олади. Нашрнинг ёзишича, француз журнали Мессига ўзларининг бу қарорини маълум қилган. Устига-устак, аргентиналикдан ...\nбомбардирга айланди ва янги рекорд ўрнатди. Аввалги рекорд Лионель Мессига тегишли эди (21 йил ва 288 кун). Бу кўрсаткич бўйича учинчи ўринда ...\nЛионель Месси йилнинг энг яхши футболчиси деб топилди\nсоврини «Барселона» ва Аргентина миллий жамоаси ҳужумчиси Лионель Мессига насиб этди. Месси ўтган мавсумда Каталония клуби билан Испания ...\nэнг яхшилари аниқланди. Унда "Барселона" ҳужумчиси Лионель Месси мавсумнинг энг яхши ҳужумчиси деб топилди. Энг яхши дарвозабон Алисон ...\nбош мураббийи Хосе Антонио Камачо «Барселона» ҳужумчиси Лионель Мессини дунёдаги энг яхши футболчи ҳисобламаслигини маълум қилди. Мутахассис ... миллионлар ўйини тарихидаги энг яхши футболчи бўлолмайди. «Месси жаҳон кубогисиз энг яхшиси бўлолмайди. Соврин — муҳим, асл футболчи ...\nномини эълон қилди. Фахрий шорт-листга «Барселона» сардори Лионель Месси, «Ювентус» етакчиси Криштиану Роналду ҳамда «Ливерпуль» мудофаа устуни ... UEFA Champions League (@ChampionsLeague) 15 августа 2019 г. Месси ўтган мавсумда ЧЛнинг энг яхши тўпурурари ва «Олтин бутса» соҳиби ...\nҳужумчиси Лионель Месси Аргентина терма жамоаси ўйинларидан 3 ой муддатга четлаштирилди. Энди Месси 2019 йил ноябрь ойининг бошигача Аргентина миллий жамоаси ...


Бувижоним кийган либослар - zarnews.uz\nСамарқанд давлат университетининг педагогика факультетида ана шу номдаги кўрик-танлов ўтказилди.\nЁшларни оилага тайёрлаш, уларни турли ёт ғоялар ва “оммавий маданият” таъсиридан асраш мақсадида ташкил этилган тадбир аввалида “Оила“ илмий-амалий тадқиқот маркази вилоят бошқармаси, университет ректорати масъул ходимлари мустаҳкам ва соғлом оилани барпо этишда эътибор қаратиш лозим бўлган жиҳатлар ҳақида сўз юритди.\nШундан сўнг талабалар танлов шартлари асосида оила билан боғлиқ анъана ва қадриятлар, кийиниш маданияти, рўзғор тутуми юзасидан билим ва маҳоратларини намойиш этди.\n– Ушбу ташаббус талабаларимизнинг ўзидан чиқди, – дейди университет хотин-қизлар қўмитаси раиси Ш.Тўхлиева. – Номни ҳам ўзлари топди. Эътиборлиси, бугун талаба-қизларимиз момолари кийган либослар намойишини ўтказиб, бундай кийимлар ўзларига ҳам ярашишини кўрсатиб беришди.


Императив-29. Ширин тил билан рўзғор тебратганлар ҳақида\n(Шоир ва сиёсатчи Муҳаммад Солиҳнинг “Императив” аудиокитобининг 29-қисми. Матнни муаллифнинг ўзи ўқиган. Давоми бор.)\nХалқ шоирлари миллат ҳақида қайғурар экан, ТВлардан чиқиб, Шароф Рашидов “иккинчи она тилимиз” деб эълон қилгани рус тилининг шаҳарларда ўзбек тилини сиқиб чиқараётгани ҳақида эмас, балки Ўзбекистонда ширин тил билан суҳбатлашиш кераклиги ҳақида ваъз ўқир эди. Ўзбек тилининг нақадар ширин тил эканини бутун дунёга намойиш этайлик, дея ҳайқирарди бу ширинлик шайдолари:\nМенда ёмон сўзнинг ўзи йўқ,\nМен дунёда энг мамнун зотман.\nҲар бир сўзим гулдай сокин ўқ,\nГулдай табассумда озодман.\nКун кўраман, боқаман рўзғор,\nЎз тилимдан томган бол билан.\nТил масаласи мустақиллик эълон қилинганидан кейин автоматик равишда кун тартибидан тушади, деб ўйлагандик, бундан амин ҳам эдик ҳатто. Акси бўлиб чиқди: махсус қонун қабул этилганига қарамай, диктатор даврининг гизли тўсиқлари сабаб ўзбек тили давлат тили кўтарилиши керак бўлган биринчи мавқега кўтарила олмади…\nДиктатор ўлиб, ўрнига ҳокимиятга келган унинг шогирди даврида эса баттар пастга тушиб кета бошлади. Бугун мамлакатда рус тилининг мавқеини янада кучайтириш ҳаракати бошланиб, Москвага яхши кўринишнинг жирканч бир усули топилди.\nЭски шеърларимиз бугун ҳам ўта долзарб бўлишда давом этяпти, демак:\nЎзга тилда бераман мен ўз саломимни,\nЎзга тилда нонуштага қилишар таклиф.\nБу шаҳарнинг кўчасида кўр мисол мени\nЎзга тилнинг уч-тўрт сўзи юрар етаклаб.\nЎша тилда кўрсатарлар менга юлдузни,\nЎша тилда уйғoтурлар мени саҳарда,\nЎз тилимни эмас,\nУнутмоқдан қўрқаман бу улкан шаҳарда!..\nВатан бўлса-менинг тушим,\nЎз тилимда гапираман фақат тушимда…\nТилимизни хўрлаб келаётган бу диктаторлар ҳокимиятини оёқда мустаҳакам тутиб турган муҳим омиллардан бири яна ўша ҳол – ҳақсизлик қаршисида мум тишлаган зиёли қатламининг қўрқоқлиги.\nБу қатлам ўз жасоратсизликларини демагогик «ҳикмат»лар билан моҳирона ўрта билади.\nБир мисол. Фэйсбук саҳифасида биттаси рус ёзувчиси Фозил Искандарнинг «ҳикмат»ли сўзини қўйибди: «Инсон ахлоқли бўлиши керак. Бу ҳар қандай шартда ва ҳар қандай ҳокимият даврида мумкин. Ахлоқлилик қаҳрамонлик талаб қилмайди. У аблаҳликка шерик бўлмасликни тақозо қилади, холос». Яхши гап.\nБиз диктатура (1989-2016) даврида режимнинг бизга қилган аблаҳликларини кузатиб турган, аммо аблаҳликка шерик бўлмаган дўстлардан «шерик бўлмаганлари учун» миннатдор қолдик.\nБошқа тарафдан, кўчадаги итлар ҳам инсон қилган аблаҳликка шериклик бўлмайди. Демак, аблаҳликка шериклик қилмасликнинг ўзигина етмайди. Инсон аблаҳликни тўхтатишга ҳаракат қилиши керак: кучи етса, қўли билан, етмаса, тили билан, уни ҳам қилолмаса, ичида қарши чиқиши керак аблаҳликка.\nБизнинг аxлоқимиз шуни тақозо этади.\nУлар шонли ўзбек адабиётининг ўгай фарзандларидир. Бундайлар жуда озчиликни ташкил этади, афсус.\nБу шеър шу кичик синф кайфиятини белгилайдиган матн:\nШОИРНИНГ СЕВГИЛИСИГА ЁЗГАН ОЧИҚ ХАТИ\nМунисим, пахтадан бошингни кўтар,\nКун ботди, келди бош кўтармоққа пайт!\nЧўлни қувавериб, ўзинг ҳам, дилбар,\nЧўлга қувғин бўлдинг, етар, уйга қайт.\nПахтани терасан… ватанга бериб,\nДонг қотиб ухлайсан, фақат ухлайсан,\nУйқунгда ётасан қучоғинг кериб,\nҚайси саодатни бундай йўқлайсан?!\nБулар кесак эмас, эмасдир харсанг,\nБулар – ўғилларинг, айтаяпман-ку.\nҲар бири, сен агар кўзингни очсанг,\nКўзларин юммоққа тайёрдир мангу!..\nБундан ҳам соддароқ, бундан ҳам баттар,\nНаҳот, ўз жигарим, тушунмасанг сен,\nДушманлар ҳам мени тушунган пайтда?..\nТун ташбеҳлари» (1988)\nБизнинг «антисовет» кайфиятимизни 80-йиллар бошига келиб душманлар тушуниб етган эди, аммо ўз халқимизга бу кайфиятни ҳали ҳам тушунтира олмадик.\nЧунки халқимиз рус оғаси 70 йил миясига суққан «кичик халқ» комплекси гирдобидан ҳали ҳам чиқмаган:\nОдам ичидаги махлуқ\nАллақачон маймун эмас.\nКўксини ўқларга тутмаган\nАвлод шажараси дунёга келди.\nТасаввур қилингки, уларнинг\nБирортаси маймунмас энди.\nАммо отам елкасига теккан ўқ\nМенинг кўкрагимда битмоқда.\nБалким у кичикдир,\nДурбинни тескари қилиб қарасанг,\nНаинки, яра, ҳатто халқ кичик!\nТўпиққа ҳам чиқмайди мазмун.\nРусия ҳукмдори Ўрта Осиёга, унинг ҳамиша маркази бўлган Ўзбекистонга ТЕРС ДУРБИНдан қараб турaрди. Рус шовинистлари учун нуфузимиз 100 миллионга етса ҳам биз «кичик халқ» бўлиб қолаверамиз. Ва бизнинг бошимизда бу номга лойиқ бир лилипут доим топилади. Лилипут диктатор, тўғрироғи.\nБаъзан бу қуллик кайфияти радикал хаёлларни тугдирарди. Сиёсий режимга қарши қуролли кураш хаёлларини масалан:\nШУНДАЙ ВАТАНИНГ БЎЛА ТУРИБ\nЁзасан юлдузлар ҳақида,\nСен гуллар ҳақида куйлайсан.\nОнангнинг ҳам кўзёшини сен\nКоинот ҳақида сўйлайсан.\nТошга уриш керак бўлган бошни\nҚурол йўқ қўлингда*,\n*Бу сатр китобда нашриёт тарафидан «Фақат қалам бор қўлингда», деб ўзгартилган.\n«Тунги ташбеҳлар» (1988)\nҲақиқатан ҳам, шеърда ифодалангани каби дардимиз чуқур эди, аммо у мазмунсиз, монотон бир дард эди. Балки бу Шайбоний қурган сўнгги марказлашган давлат йиқилгандан кейин бошланган вайроналик дарди эди.\nДушманга қарши жиҳод руҳининг ўлиши дарди. Ҳеч қутула олмаганимиз бир неча юз йиллик жаҳолат дарди эди.\ndata-title="Императив-29. Ширин тил билан рўзғор тебратганлар ҳақида" data-description="
(Шоир ва сиёсатчи Муҳаммад Солиҳнинг “Императив” аудиокитобининг 29-қисми. Матнни муаллифнинг ўзи ўқиган. Давоми бор.)


Рамазон суҳбатлари: Исрофгарчилик – Аллоҳ таоло хуш кўрмайдиган амаллардан бири | Qalampir.uz\nРамазон суҳбатлари: Исрофгарчилик – Аллоҳ таоло хуш кўрмайдиган амаллардан бири\nФойдали\t02 Май 19:05 1845\nИслом динида исроф ҳаром қилинган. Ундан сақланишлигимиз вожиб. Исрофга йўл қўйиш Аллоҳ таолонинг неъматларини зое қилишлик. Шу сабаб Аллоҳ ва унинг Расули бандаларини қайтарган.\nТошкент шаҳридаги “Хўжа Аламбардор” жоме масжиди имом хатиби Раҳимберди домла Раҳмонов билан навбатдаги суҳбатимиз мавзуси инсонга берилган неъматлар ва унинг исроф этилиши ҳақида бўлди.\n“Аллоҳ таоло Қуръони Каримда мараҳамат қилади: “Енглар, ичинглар, лекин исроф қилманглар. Аллоҳ исрофгарларни хуш кўрмайди”. Банда хоҳлаганича еб-ичсин. Истаган кийимини кийсин. Лекин шарти шу-ки, банда исрофга йўқ қўймасин. Аллоҳ таоло Қуръони Каримда Фираъвн алайҳи лаънани маломат қилиб шундай дейди: “У исрофгарлардан эди”. Туғёнга кетган, неъматнинг хаддини билмаган одам бўлганлиги учун Аллоҳ таоло уни ана шундай сифатлаяпти.\nТарихда шундай қавмлар бўлган-ки, айнан исрофгарлигининг сабабидан уларнинг бошларига бало келган. Неъматни исроф қилиш, албатта, бу ақлсизлик, Аллоҳ таолога туғён қилишлик, осий бўлишлик. Чунки банда берилган неъматларга ҳисоб қилинади. Моддий ёки номоддий бўлишидан қатъи назар банда бу неъматларнинг қадрига етиш керак”, деди суҳбатдошимиз.\nСаъд ибн Аббос розияллоҳу анҳу таҳоратга сувни кўп ишлатаётганларини кўрган Пайғамбаримиз алайҳиссалом: “Нима бу исроф, эй Саъд. Гарчи оқар сувнинг бўйида ўтирган бўлсанг-да, керагидан ошиғини ишлатишинг исроф”, дедилар.\nНеъмат деганда қўлимиз ушлайдиган ноз-неъмат эмас, балки номоддий неъматлар ҳам тушунилади. Буларни ҳам исроф қилмаслик лозим. Масалан, умр неъмати. Инсон ўз умрини нимага сарф қилганлиги борасида, албатта, ҳисобга тутилади. Баъзи бир одамлар зерикиш баҳонасида вақтини беҳуда нарсаларга, суҳбатларга, машғулотларга сарфлайди. Илмнинг исрофи ҳам оғирдир. Бу неъматни олса-ю, уни тарқатмаса, шогирд чиқармаса, билганидан бировни манфаатдор қилмаса, бу илм ҳам исроф.\n“Хонадонларда электр энергияси, сув ва газларнинг исрофига ҳам йўл қўйиляпти. Баъзи бир жойларда “гугурт чақиб ўтираманми, барибир кейин ёқаман-ку” қабилида газни кун давомида паст этиб ёқиб қўйиш. Кераксиз жойларда чироқларни ёқиб қўйишимиз, музлаб қолмаслиги учун сувларни томчилатиб оқизиб қўйиш исрофдир. Дунёда ҳозир 2 млрд га яқин одам сувсизликдан қийналяпти. Ёки шундай давлатлар борки, тоза сув ичимлигини атроф мамлакатлардан сотиб олади. Масалан, Саудия Арабистони Филиппиндан сотиб олади. Голландия эса Даниядан, Сингапур эса Малайзиядан сотиб олади. Аллоҳгу шукр, Ўзбекистон серсув давлат. Ер остидан чиқаётган тоза сувларни исроф этмаслигимиз лозим.\nФарзандларимизни, шогирдларимизни неъматни қадрлашга, улуғлашга, уни исроф қилмасликка ўргатишимиз лозим. Неъматга зориқиш билан унинг қадри билинади. Рамазонда банданинг кўнгли кўп нарсаларни тусайди, турли ноз-неъматларни истайди. Аммо сабр этади. Мана шу муқаддас ой мобайнида, неъматларга зориқиш асносида унинг қадрига етиш ўрганилади”, деди Раҳимберди домла Раҳмонов.\n25 Май 16:12 34867\n25 Май 23:18 32171\n26 Май 14:40 24861\n26 Май 09:01 20754\n25 Май 11:09 20047


06 июл 2022, Тошкент вақти: 18:07\nЛола Каримова-Тиллаева бир ой аввал ЮНЕСКОдаги элчи лавозимидан ҳам кетган эди.\nЛола Каримова-Тиллаева Instagram’даги саҳифасида: “... ушбу пост орқали, мана 13 йиллик фаолиятимдан сўнг Ўзбекистон гимнастика федерацияси Президентлиги лавозимини тарк этишга мажбур эканлигимни эълон қилмоқчиман. Мен барча спортчиларимиз, федерациянинг бутун мураббийлар жамоаси ҳамда барча ишчи ходимларига аъло бажарилган фаолиятлари, ушбу спорт турини юқори даражага кўтаришдаги ҳиссалари, унинг ривожланиш йўлида тинимсиз меҳнатлари ҳамда ғайратлари учун чин дилимдан ташаккур билдирмоқчиман”, деб ёзган.\nМаълумотда айтилишича, Лола Каримова-Тиллаева Осиё гимнастика иттифоқининг фахрий президенти лавозимини сақлаб қолмоқда. У гимнастика федерацияси раҳбари лавозимидан кетишга мажбур қилган сабаблар ҳақида билдирмади.\nЛола Каримова-Тиллаева шу йилнинг 2 февраль куни ўзининг Facebook саҳифасида Ўзбекистоннинг ЮНЕСКОдаги элчиси лавозимидан кетганини билдирган эди. У бу лавозимни 2008 йилдан бери эгаллаб келаётганди.\nЛола Каримова-Тиллаева 2017 йилнинг август ойида Ўзбекистоннинг ЮНЕСКОдаги элчиси лавозимни тарк этиши ҳақида биринчи марта билдирган эди. Ўшанда 39 яшар Каримова-Тиллаева бундан сўнг асосий вақтини отаси номи берилган хайрия ташкилоти фаолиятига ëрдам беришга сарфлашини айтган.\nСўнгги пайтларда, Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги сайтида марҳум президент кенжасининг ўзини Лола Каримова-Тиллаева эмас, балки Лола Тиллаева сифатида тақдим қилгани кузатилган.\nЛола Каримова-Тиллаева ҳозирда «Sen Yolg’iz Emassan» республика жамоатчилик жамғармасининг васийлар кенгаши раиси ва Осиё гимнастика иттифоқининг фахрий президенти мақомини сақлаб қолмоқда.\nКейинги йилларда у номи Швейцарияда яшовчи пулдорлар рўйхатидан ўрин олган шахс сифатида ҳам бот-бот тилга олинмоқда.\nКаримовнинг тўнғич қизи Гулнора Каримова эса¸ Ўзбекистон Бош прокуратураси расмий баëнотига кўра¸ оғир иқтисодий жиноятларда айбланиб¸ қамоқда сақланмоқда.


14:43 06 Июл 2020\n12:18 22.06.2020 Ҳавола олиш\nЎзбекистондаги туман ва шаҳарларнинг тоифаларига ўзгартиришлар киритилди. Янги рўйхатда “қизил” ҳудудлар сони асосан Сурхондарёда кўпайган\nТОШКЕНТ, 22 июн — Sputnik. 2020 йил 20 июнь ҳолатига кўра, коронавирус инфекциясининг тарқалиши билан боғлиқ эпидемиологик вазиятдан келиб чиққан ҳолда “қизил”, “сариқ” ва “яшил” ҳудудларга ажратилган туман (шаҳар)лар рўйхати янгиланди.\nАндижон, Фарғона ва Жиззах вилоятлари “яшиллигича” қолган.\nСанитария-эпидемиологик осойишталик агентлиги янгилаган рўйхатга кўра:\n“Қизил” ҳудуд: Вобкент тумани, Ғиждувон тумани, Шофиркон тумани .\n“Яшил” ҳудуд: Бухоро шаҳар, Бухоро тумани, Олот тумани, Когон шаҳар, Қоракўл тумани, Пешку тумани, Ромитан тумани, Когон тумани, Жондор тумани, Қоровулбозор тумани.\nҚашқадарё вилояти: Муборак тумани тоифаси "сариқ"дан "қизил"га ўзгарди\nНавоий вилояти: Хатирчи тумани "яшил" бўлди\nНаманган вилояти: Учқўрғон ва Янгиқўрғон туманлари "қизил" ҳудудда\nСирдарё вилояти: Янгиер шаҳри "яшил" бўлди\n“Яшил” ҳудуд: Ширин шаҳар, Боёвут тумани, Гулистон тумани, Сайхунобод тумани, Сирдарё тумани, Гулистон шаҳар, Мирзаобод тумани, Оқолтин тумани, Янгиер шаҳар, Сардоба тумани.\nСамарқанд вилояти: Каттақўрғон шаҳри ва Тайлоқ тумани энди "сариқ" ҳудудда\nСурхондарё вилояти: “қизил”лар сони ортди.\n“Қизил” ҳудуд: Чирчиқ шаҳар, Бекобод тумани, Зангиота тумани, Қибрай тумани,Пискент тумани, Ўрта Чирчиқ тумани, Янгийўл тумани, Тошкент тумани.


Бугун 3 нафар полвонимиз татамига чиқади\n24 сентябрь, 2018, 09:30\nБоку шаҳрида давом этаётган дзюдо бўйича жаҳон чемпионатида бугунги кунида 3 нафар полвонимиз баҳсларга қўшилади\nБоку шаҳрида давом этаётган дзюдо бўйича жаҳон чемпионатида бугун бешинчи кун беллашувлари бўлиб ўтади. Ушбу кун дастурида эркаклар ўртасида -90 ва аёллар тоифасида -70 кг вазнларда баҳслар бўлиб ўтади.\nУшбу вазн тоифаларида терма жамоамиз шарафини 3 нафар спортчи ҳимоя қилишади. Эркаклар баҳсида Давлат Бобонов биринчи даврадан эркин ўтган ва иккинчи босқичдан курашга қўшилади.\n-70 кг вазн тоифасида дастлаб Шоҳиста Назарова польшалик Дарья Погорзелеч билан рўбаро келади. Ушбу вазн тоифасида баҳс олиб борадиган бошқа бир вакиламиз Гулноза Матниязова эса биринчи даврада япониялик Йоко Оно тўсиғидан ўтиши талаб этилади. Бўлажак беллашувларда вакилларимиз омад тилаб қоламиз.


Назарбоев Хавсизлик кенгашини йиғди » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nБугун, 18 июль куни Қозоғистоннинг Олма-ота шаҳрида бўлган отишмалар натижасида уч полициячи ва тинч аҳоли вакилларидан бир киши ҳалок бўлди. Шаҳарда террористик хавфнинг “қизил” даражаси эълон қилинди.\nОлма-ота шаҳридаги воқеалар муносабати билан мамлакат президенти Нурсултон Назарбоев Хавфсизлик кенгашини йиғди. Бу ҳақда “Tengrinews.kz”га асосланиб “Qalampir.uz” хабар берди.\nҚозоғистон бош вазири Карим Масимов Twitter’даги саҳифасида Хавфсизлик кенгашида қатнашаётгани ҳақида ёзиб қолдирган. “Хавфсизлик кенгашининг тезкор мажлисида Олма-отадаги вазият юзасидан қарор қабул қилинади”, деб ёзади у.\nАввалроқ, Олма-отадаги отишмаларни уюштирган икки шахснинг қўлга олингани ҳақида хабар бериб ўтган эдик. Мазкур отишмада 14 киши жароҳатланган.\n11:48 Путин Назарбоев билан тоғли ҳудудларда дам олди\n11:44 Олма-Ота метросида “Москва” ва “Сайрон” номли икки янги бекат очилди


Айни чоғда электр энергияси сарфини камайтириш борасида ҳам бир қатор технологик янгиланишлар амалга оширилди. Хусусан, жорий йилда 4 та сув узатиш станциясидаги насос двигателлари замонавийсига алмаштирилди.\n— Шунингдек, барча насос станциясини кам энергия талаб этадиган светодиодли лампочкалар билан ёритиш йўлга қўйилди, — дейди бошқарма бош муҳандиси Қобилжон Ҳалимов. — Диспетчерлик пунктимизга эса қуёш батареялари ўрнатдик. Эндиликда насос станцияларини ҳам ана шундай муқобил энергия манбаи билан таъминлашга ҳозирлик кўрилмоқда.\nМазкур бошқарма жамоаси ўз тасарруфидаги 40 та сув узатиш иншоотидан ташқари, вилоятдаги 600 дан зиёд ички хўжалик насосларига ҳам техник хизмат кўрсатиб келаяпти. Жумладан, улар жорий йилнинг ўтган даврида сув истеъмолчилари уюшмалари ва фермер хўжаликларига қарашли 140 та насос агрегатини таъмирлаб бердилар.\nМазкур рукндаги бошқа мақолалар: « Саноатчилар форуми давом этмоқда\tОлис туманда янги корхоналар »


Отажон, менга 10 доллар бериб туринг… - Hidoyat.uz\nАсосий саҳифа Жамият Оила Отажон, менга 10 доллар бериб туринг…\nЧоп этилди Aprel 15, 2020 Отажон, менга 10 доллар бериб туринг…da fikr bildirishni o'chirish\nБир киши ишдан ҳориб, жиғибийрони чиққан ҳолда ярим кечаси уйига келди. Эшик остонасида 5 яшарлик ўғли уни кутиб турарди.\n— Ота, сиздан бир нарсани сўрасам майлими? — савол берди бола.\n— Майли, нимани сўрамоқчисан?\n— Отажон, бир соатда қанча пул топасиз?\n— Бу сенинг ишинг эмас. Нимага буни сўраяпсан?\n— Шунчаки билгим келяпти. Илтимос, айтақолинг! Бир соатда қанча пул топасиз?\n— Шунчалик билгинг келаётган экан, майли, айтақолай. 20 доллар топаман.\n— Эҳ, — деди бола бошини хам қилиб ва бир зум ўтмай яна сўрай бошлади:\n— Отажон, менга 10 доллар қарз бериб тура оласизми?\nОтанинг қоши уйилди.\n— Мендан қанча пул топишимни сўрашдан мақсадинг бирор бир аҳмоқона ўйинчоқ ёки шунга ўхшаш бемаъни нарсаларни сотиб олиш бўлса, овора бўлма. Тур, хонангга бориб ухла! Мен кун бўйи узоқ ва қаттиқ меҳнат қиламан. Бунақа беҳуда майнавозчиликларга вақтим ҳам, тоқатим ҳам йўқ.\nБолакай хонаси томон оҳиста қадам ташлади ва эшикни секингина ёпди.\nБоласининг қилиғи отанинг энсасини қотира бошлади.\n“Пул ундириш учун бундай саволлар беришга қандай ҳадди сиғди экан?” — ўйларди у. Бирор соатлардан сўнг ҳовуридан тушди.\n“Ўз боламга бироз қаттиққўллик қилиб юбормадиммикан?” — дея ўйга тола бошлади. “Эҳтимол ўғлим ўша 10 долларга чинакамига муҳтож бўлиб қолгандир. Ахир бунчалик тез-тез пул сўраб турмасди-ку!”\nОта ўғлининг хонаси тарафга юрди ва эшикни очиб паст овозда сўради:\n— Уйғоқмисан, ўғлим?\n— Ҳа, уйғоқман — жавоб берди бола.\n— Ўйлаб қарасам, боя сенга бироз ноҳақлик қилган эканман, — деди ота, — Кун бўйи тўплаб юрган аламимни сендан олибман. Мана сенга 10 доллар.\nБоланинг чеҳраси ёришди ва отасининг қаршисига ўтириб хурсандлигидан қичқирди: «Вой, отажон, раҳмат сизга!»\nБола ёстиғининг тагига қўлини тиқиб озроқ майда пулларни чиқариб олди. Ўғлида пул борлигини кўриб, отанинг янада жаҳли чиқа бошлади. Бола пулларни жамлаб санади-да, отасига назар солди.\n— Шунча пулинг бор экан, нега яна мендан сўрайсан? — овозини кўтарди ота.\n— Чунки ўзимдаги етарли эмас эди. Ҳозир эса тўппа-тўғри бўлди, — жавоб берди бола, — Ота, мана менда 20 доллар пул бор. Бир соатингизни сотиб ола қолай. Бу вақтни мен билан ўтказинг!..\nМуслим Бухорий тайёрлади.\nНафсни тарбиялаш тўрт хилдир


Eтти авлодига eтадиганни “босиб” қўйганлар ёки “музлаган” иқтисодиёт - blog.xabar.uz\nEтти авлодига eтадиганни “босиб” қўйганлар ёки “музлаган” иқтисодиёт\nТадбиркорлик ҳалқимизнинг қон-қонида мавжуд. Лекин, замонавий тадбиркор замонавий билимларга эга бўлиши, албатта, зарур. Ватанимизда замонавий тадбиркорликнинг муаммо ва ечимлари тўғрисида мақола.\nОхунжонов Махамадумар Носиржонович\nБиз бозор иқтисодиётидан ҳам илгарилаб кетдик…\nБиз бозор иқтисодиётига ўтдик, қоғозда ва ғалаба рапортларида бозор иқтисодиётидан ҳам илгарилаб кетдик (матбуотнинг кучи-да, бу!). Аслини олганда, бозор иқтисодиёти ўз қонунларига кўра мустақиллик йилларида юртимизда миллионлаб тадбиркорларни етиштириши керак эди, лекин, биз кўплаб гастарбайтерларни, “ноилож” давлат хизматчиларини ва ишсизлик важиданми ёки бошқа сабабдан ҳаракатдан тақа-тақ тўхтаб қолган, мияси музлаб қолган, ҳатто ўз томорқасидан ҳам фойдалана олмайдиган боқимандаларни, “пастдан олиб, тепага узата олмагани” ва қадр топмагани учун бахтини чет элдан излаганларни ва нозик қатлам ҳисобланган “йиға-йиғ-боса-бос” форматидаги амалдорларни етиштирдик.\nНабирамга уй солдим…\nФалончиев Тошкентнинг бир тарафида бир набирасига, иккинчи томонида иккинчи набирасига уй кўтарди. Омадини берсин!\nБаъзида Тошкентнинг айрим ҳудудларига адашиб кириб қоламиз. Айримлар бу уйларга қараб, “булар бева-бечораларнинг уйи” деб ҳазиллашиб қўйишади. Афсуски, бу уйларнинг аксариятида ҳеч ким яшамайди. Набиралар катта бўлиб, уй-жой қилишига ҳали 10-15 йил бор. Ҳарқалай, фойдаланилмай ётган бу ҳайҳот уйлар тадбиркорга тегишли эмас, деган таҳмин тўғрироқ.\nНегаки, тадбиркор ҳеч қачон маблағларнинг “музлаб” қолишини ўзига эп кўрмайди. Ё ўзи яшайди, ё сотиб пулини “айлантиради”, масалан, ўша ерда меҳмонхона ёки битта цех очади. Фалончиев бу биноларни ижарага берадими? Иси чиқишидан қўрқар ёки эҳтиёж сезмас...\nФалончиевлардан ҳам тадбиркорлар бор, ахир…\nАслида ўша фалончиевларнинг баъзилари ҳам қайсидир маънода тадбиркор. Яъни, битта ҳаракат билан ҳамма ҳайдовчиларни “аптечка” сотиб олишга “руҳлантириб” юборишади, яна битта ҳаракат билан шунга ўхшаш, охир-оқибат нафлилиги жуда паст яна алламбало матоҳларни сотиб олишга мажбур қилиб юборадиган ажойиб “маркетинг ўйинлари” ўйлаб топишади (“ўзингникини тунайсанми, номард, бўқоқ, сол уни!” (“Шум бола” филмидан)).\nКуни кеча бир даврада қизғин суҳбат бўлиб ўтди. Бир ҳикоя айтишди. Анча йил нефт-газ компаниясининг молиявий бўлимида ишлаган бир инсон даб-дурустдан ички ишлар органига ўтиб кетибди. Нега бундай қилганини сўрашганда, “у ердаги бўлаётган ишларни кўрсанг” қўрқасан, “миллион туда, миллион сюда – катта ишлар”, дебди.\nБаъзи “катта иш”лар…\nКонденсант ўтувчи қувурлар таъмирлаш дастурига тушар экан. Нечадир километр қисми икки тарафдан тўсилиб, алмаштирилар экан. Бу «қувур ўғирлаш операцияси» эмас. Йўқ! Қувур ҳеч кимга керак эмас, ичидаги қолган-қутган конденсант турган битгани пул экан.\nОббо шоввоз “тадбиркорлар”-ей!\nБошлиқ комиссия келаяпти, уларни қандай қилиб кузатамиз деб ўйлай-ўйлай, завод ичидаги кўчувчи краннинг поезд изи йўли “яроқсиз” эканини ва таъмирланиши кераклигини аниқлабди. Ҳамма иш қоғозда ҳал қилинибди. Бир неча миллионлик “таъмир”дан сўнг поезд ҳали-ҳамон эски йўлакчасида тиқ этмай ишлаётган эмиш.\nХитойликларни нима бой қилди?\nКамина ХХРда таълим олганман, кўп марта бизнес сафарлари билан у ерда бўлганман. Мендан Хитой иқтисодиётининг бугунги кундаги муваффақияти калити нима, деб сўранг! Арзон иш кучи дейсизми – йўқ, бу бирламчи эмас! Мўл табиий заҳиралар, дейсизми, бу ҳам эмас! Арзон денгиз йўли, дейсизми – бу ҳам асосий омил эмас! Киритилган миллион-миллион доллар чет эл сармояси, дейсизми – бу ҳам бирламчи эмас.\nХитой иқтисодиёти ривожидаги омилларнинг энг каттаси – одамларнинг тадбиркорлик салоҳияти! Хитойнинг “очиқ иқтисодиёт” сиёсати Тайван, Макао, Гонг-Конгдан миллион-миллион тадбиркорларни ХХР иқтисодиётига жалб қилди.\nАрзон денгиз йўли ва арзон иш кучи важидан Шотландия ўз соҳиллари атрофида тутилган балиқни Хитойга юбориб, консерва қилдириб, қайта олиб келиши мамлакатнинг ўзида қайта ишлашдан арзонроқ тушар экан. Ўша балиқни маромига келтириб, “шотландча” стандартда пишириб бериш Тайван, Макао, Гонг-Конг тадбиркорлари тажрибаси негизида ўзлаштирилган.\nВатаним ҳақида ўйлар… бизда нима бор?\nЭнди ўйлайлик, Ўзбекистонда нима бор? Денгиз йўли борми? Чет эл сармояси-чи? Асосийси, Ўзбекистонимизда тадбиркорлик салоҳияти борми?\nБозордаги чайқовчини олибсотарни тадбиркор деб бўлмайди. Тадбиркор деб Phatek Philip бренди остида энг арзони 20 минг долларда қўл соатини сота олган одамга, тадбиркор деб таннархи 200 долларлик iPhoneни 1200 долларга сота олган одамга айтилади. Буларнинг барчаси билимлардан ҳосил қилинган қўшимча қийматдан келиб чиқади.\nХитойдан мол олиб келиб, тўрт-беш сўм устамасига сотган одам тадбиркор эмас. Ўзбекистоннинг “очиқ иқтисодиёт” сиёсати даврида рақобатда тезгина жон таслим қиладиган ишлаб чиқарувчи ҳам ҳақиқий тадбиркор эмас! Энди бу соҳада “нон” қолмади деб, барча сармоясини ўзи учун мутлақо янги бўлган соҳага бурадиган одам тадбиркор эмас! Юртимизда бирни минг қила оладиган тадбиркорлар неча донани ташкил этади?\nХитойдан Ўзбекистонга қайтиб…\nБир йил олдинги аэропорт. У пайтлар аэропорт ходимлари ичида “тадбир”корлар анчагина эди. 100 килолик стюардессалар, инглиз тилини умуман билмайдиган божхона ходимлари (дипломинг борми, фалончиевларданмисан, ҳеч бўлмаса қўшнисининг жиянимисан, имтихондан ўтдинг!) ва шу ходимларни қабул қилган аэропортнинг кўплаб содиқ “тадбир”корлари… Хуллас, вазиятнинг илдизини англаган сари Ватан тақдиридан ҳавотирда қалб қулайди.\nТадбиркор бўлиш қийинми?\nЖУДА ОСОН! Банкдан “имтиёзли” кредит олинади, сўнг ушбу маблағ ҳамма ўзини ураётган бирор турдаги бизнесга тикилади. Мисол учун, товуқ боқиш ёки жўжа очириш бизнеси. Бозорда таклиф ортиб кетиб, тухум ёки жўжа нархи тушиб кетгани ва дон-дун баҳоси кескин ошиб кетгани учун бизнес банкрот, деб эълон қилиниб, банк қарзини узиш учун Россияга кетилади. Бир таваккал қилиб кўрдик-да, ўхшамади, шунга…. Тадбиркорлик деганда “sustainability” – яъни узоқ вақт ва давр ўзгаришларига туриб бера олиш тушунилади! Тадбиркор бу ҳамма ухлаганда фикрлайдиган, фикрлари уйқусини бузадиган одам.\nАЛБАТТА, ҚИЙИН! Бунинг учун зарур ингредиентлар - иш кучи, маблағ, зарур хомашё ва албатта, замонавий маркетинг ва менежмент кўникмалари даркор.\nМамлакатимизда арзон иш кучи жуда ҳам кўп! Ҳудудларда хусусий секторда 150-200 минг сўмга (фақат тушлик текин) ишлаётганлар талайгина.\nМамлакатимизда хомашё ресурслари етарли! Пахта уюм-уюм, тоғ-кон ресурслари беҳисоб, қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари “сув-текин”.\nНима йўқ унда?\nЙўқ деган сўз анча ёқимсиз. Ўзбекнинг мақоли бор; “йўқ-йўқ деяверма, бутунлай йўқолиб кетмасин!” Йўқ демаймиз.\nМамлакатимизда данғиллама дала-ҳовли, чет элда қад кўтарган вилла, сейфда тоза ҳавони кутиб димиқиб ётган пул ва қанча-қанча “музлаб қолган” капиталлар бор.\nЯна нима етишмаяпти?\nЯгона етишмаётган ингредиент бу – тадбиркорлик билимлари (салоҳиятли кадрлар)! Ўз бизнесини ҳақиқий замонавий тадбиркорлик билимлари асосида ташкил этган уч-тўрт “Кorzinka”, “Аrtel”, “Аkfa”, “Мurad Buildings” каби номдор брендларни айтмаганда, бошқа пичоққа илинадигани йўқ.\n“Ғалаба рапортлари» бўйича унча-мунча экспортимиз бор-ку?\nБир бор экан, бир йўқ экан… GM машиналари экспорт деб расмийлаштирилиб, сўнг “бағрикенг” ўзбекка қайта сотилган экан…\nЭкспорт бор, лекин унда қўшимча қийматнинг салмоғи, афсуски, кам. Аксарият маҳсулотларимиз россиялик тадбиркорлар қўлига шундоқ топшириб келинади.\nҚўрқитиб юбордингку, алвастижон… Гапир тез-тез, муддаоинг не?\n“Қашқирлар макони” филмида “рўпарангдан икки нарса чиқса, албатта, ўлдир - бири илон, иккинчиси ҳақиқатгўй” бўлади, дейилади.\nКамина инновацион менежмент фанлари билимларига эгаман. Иқтисодиётда барча ресурслар чекланган, асосий масала улардан оқилона фойдаланишнинг самарали йўлларини қидириш деган эски назарияга қўшилмайман. Иқтисодиётда чекланмаган ресурс бор – бу ҳам бўлса инсоннинг интеллектуал салоҳияти шаклидаги ресурс!\nВатанимиз жуда ҳам ноёб ва “бахтли”. “Бахтли”лиги шундаки, у “double land-locked” мақоми эга бўлган дунёдаги икки мамлакатнинг бири (иккинчиси Лихтенштейн). Дунё бозорига биз исталган тарафдан икки давлатнинг чегараларини босмай чиқа олмаймиз.\n“Бунда сизга Ўзбекистонда ЯГОНА “АБУ-САҲИЙ” карго ёрдам бера олади”!\nҲа айтганча, реклама ҳақида бир гап: “Ўзбекистон касаллар (руҳий зўриқиш, ким очликдан, ким тўқликдан) мамлакати, шунинг учун биз эртадан кечгача ҳамма жойда дори воситаларини тарғиб қилмоқдамиз”!\nСериалинг чўзилиб кетди, охири борми, таклифларга ўт…\nТадбиркорлик салоҳиятини қаердан оламиз?\n- Бир вақтлар Хитой чет элдаги кадрларини қайтариш учун Жонггуанcун билим ва технологиялар зонасини (“Силикон водийси”) очган эди. Ўзбекистонда ҳам хориждаги ватандошлар учун эркин-иқтисодий технологик зона ташкил этиш лозим;\n- Олий таълим қамровини кенгайтириш, албатта, шарт. Лицей ва коллеж битирувчиларининг 10 фоизинигина олий маълумотли қилишга чекловни бартараф этиш зарур. Давлат маблағлари етмас экан, бу вазифани хусусий секторга топшириб, кўплаб бизнес ва аниқ фанлар соҳаларига йўналтирилган олий таълим муассасалари очилишига шароит яратиш орқали 100 фоизлик қамровга эришиш керак. Олий таълимни хусусий секторга берсак, террористлар кўпайиб кетади деган фобиядан воз кечиш вақти келди;\n- “Тадбиркорлик асослари” деб номланган ўта зерикарли мактаб программасини тубдан қайта ишлаб чиқиш зарур. Голливуд фильмларида муваффақиятга ўз кучи, билими ва меҳнатсеварлиги билан эришган америкаликлар тақдири маҳорат билан тасвир этилади (“Муз қироличаси” – “Ice Princess”, “Бахт ортидан” – “Pursuit of Happyness” ваҳаказо). Албатта, бундай фильмларни кўрган ёшлар муваффақиятга осон етиб бўлмаслигини ўрганади, ҳаётда муваффақиятга эришишга анча рағбатланади.\nБизнинг кинолар ўзгача. Бойиш учун бойнинг қизини севиб қолиш керак (асосий воқеалар данғиллама уй, касалхона, қабристон ва “спецназ” билан рўй беради; фарзандларимизни харбий бўлиш ва севги муносабатларига иштиёқи шундан бўлаётган бўлса, ажабмас). Ҳаёт машаққатлари акс этган бирорта фильм йўқ. Олди—қочди маиший мавзулар, енгил ҳаёт тарғиб қилинади. Қисқаси, мактабларда ўтиладиган “Тадбиркорлик асослари” фанини қизиқарли ва мазмунга бой шаклини шакллантириш ва ушбу машғулотлар соатини кўпайтириш лозим;\n- “Халқни тадбиркор қилиш” шиори остида амалга оширилаётган ишлар таркибига маблағ бериш билан бирга, оддий халқни босланғич бизнес билимларига ўқитишни ташкил этиш ва айни важдан бизнес-тренинглар соҳасига алоҳида рағбатлантириш усулларини ишлаб чиқиш лозим. Ушбу хайрли ишлар ҳар бир ҳудудларда “бизнес инкубаторлар” ташкил этиш орқали ҳам амалга оширилиши мумкин.\nМаблағни қаердан оламиз?\n- Набирасига уй солаётганлар қандини урсин, эплабди. Лекин энди уларни ҳам Ватан тараққиётига ҳисса қўшишга чақириш керак! “Ўтган ишга саловат”, “қайси бармоғингни тишласанг оғрийди”, “ўзбекнинг боласини ёмони йўқ” (фақат вазият уни айнитган, холос). Музлаган капиталларни фаоллаштириш учун Қозоғистон каби бундай мулк эгаларига молиявий амнистия эълон қилиш керак, токи улар ўз капиталини сармояга айлантирсин. Ёки маълум механизмлар орқали улардан “ангел инвесторлар”ни шакллантириш лозим.\n- Айни даврда пенсия ёшини қисқартириш масаласини ҳам қайта кўриб чиқиш лозим. Ҳарқалай, 55 ёшдаги одам (кўпроқ давлат ташкилотлари ходимлари назарда тутилади) анча-мунча сармоя, унча-мунча билим ва ҳаёт тажрибасига эга, бир мотивация бўлса, туппа-тузик тадбиркорга айланадиган шахс ва кадр. Қўполроқ айтганда, давлатнинг фаол инновацион ривожланишини таъминлаш учун “уч конверт” усулида ишловчи давлат раҳбарларини билимли, ёш ва ватанпарвар кадрларга алмаштириб, собиқ раҳбарларнинг фаол тадбиркорликка ўтишига замин яратиб бериш лозим. Қўйиб берайлик, боғ яратсин, китоб ёзсин, тренинглар ташкил қилсин, оилавий тадбиркорликка бош-қош бўлсин. Ёшликда ғайрат бор, вақт бор, маблағ етишмайди, ўрта ёшда ғайрат бор, маблағ бор, вақт етишмайди, пенсиядан кейин маблағ бор, вақт бор, ғайрат етишмайди, дейишадику. Хуллас, шу пенсия ёши чегараси чапга қараб тортилса, ана шу етишмаган ғайрат ишга тушармиди?\nЯна бир қанча таклифлар\n- Давлат корхоналари ишчи-ходимлари вақтини оптималлаштириш эвазига уларни ҳам фаол тадбиркорликка жалб этиш мумкин (мисол учун, университет муаллими, агар у қоғозга кўмиб ташланмаса, бўш вақтида оилавий бизнес сифатида репетиторлик қилишга имкони бор, ҳарқалай, узоқ муддатли даврда кўчадаги олибсотардан кўра, олий маълумотли тадбиркор афзалроқ);\n- Технологиялар жуда ҳам тез эскираётган бир даврда бор пулимизни технологияларга қайта-қайта тиккандан кўра, айни технологияларни ўз кадрларимиз орқали яратишнинг пишиқ узоқ йиллик режасини тузиб чиқмоғимиз лозим.\n- …хуллас, мен ҳам 15 кунни кутаяпман…\nБир пайтда АҚШ президенти Б.Обама “Wе need more Jobs” деб бонг урган эди. Бунинг маъноси (job – ишчи ўринлари) фақатгина оддий иш ўринлари мазмунида бўлмаган, балки президент бу ерда Стив Жобс (Steve Jobs) каби креатив инсонларни назарда тутган эди.\n“Double land-locked” мақомидаги Ватанимизнинг порлоқ келажаги учун билимлар иқтисодиётини яратишдан бошқа ечим йўқ. Шу билан бирга, Ўзбекистонни бир пайтларда Мовароуннаҳрнинг билимлар маркази бўлгани каби бугун ҳеч бўлмаганда, Ўрта Осиёнинг билимлар марказига айлантирмас эканмиз, менимча, бошқа узоқ даврга мўлжалланган ҳаракатларимиз охир-оқибат самара бермайди.\nТўғриси, мен бу босқичда ғолиб бўлиш учун ёзмадим, шунчаки, кимдир шу фикрларимни ўқиб хулосалар чиқарса, кенгроқ стратегик фикрласа, деган мақсадда қалам тебратдим. Алалхусус, мақсадим чемпион бўлишдан кўра буюкроқ.\nКелинг, ўзимиздан чиройли тарих қолдирайлик, ҳали биз қураётган уйларда невараларимиз яшайдими, йўқми?\nКайфиятингизни тушириб юбордим, узр…\n- Эшмат, нега вазифани бажармадинг?\n- Ёшлар Иттифоқи билан тадбир қиляпмиз. Тайёргарликда эдим. Тавсия қилишса, Худо хоҳласа, талаба бўламан.\n- Тушунарли, ўтир. Тошматова, вазифани бажардингизми?\n- Нашриётга боргандим. Шеърий китобим чиқяпти. Зулфиячиларга имтиёз бор экан. Худо хоҳласа, талаба бўламан.\n- Яхши, ўтир. Ҳа, Абдурайим, кеч қолибсан? Вазифаниям бажармагандирсан?\n- Энди тергашингиз керакмас. Дадам ҳарбий. Биз талабамиз.\n- Кир, жойинга ўтир. Солиев?\n- Устоз, бошида айтганман. Битириб олсам, дадам билан Россияга бораман.\n- Домла мен IELTS ўқияпман. Чет элга кетаман.\n- Ҳеч ким вазифани бажармадими?\n- Домла, талаба бўлишга жой қолмади. Ўқисанг одам бўласан, дейсиз. Ишониш қийин-да. Биз сиздан ўрнак оламиз. Сизнинг аҳволингиз эса маълум. Ойлигингиз, 100-200 доллардир? Бола-чақадан орттириб янги кийим ололасизми, йўқми? Бизга шуни раво кўряпсизми?! Қўлимдаги телефонни олиш учун 1 йил ишласангиз керак?! Бизга шундай келажакни раво кўряпсизми? Сиз яхшиси журналингизни тўлдиринг. Аслида дарсга келмасак ҳам бўлаверадию, йўқлама деб ойлигизни қирқишмасин деймиз-да.\n- Келишдик, шовқин қилмай ўтиринглар. Комиссия келаркан. Мана бу ҳужжатларни тўлдириб қўяй... (анекдотга муаллифлик ҳуқуқи даъво қилмайман).\nМуҳими, мана шу кайфият, шу ёндашувни ўзгартириш керак. “Ўқиб нима бўлардим” деган ёшларни тўғри йўлга сола олсаккина, интеллектуал давлатга айланамиз. Мамлакат ривожи эса бевосита ёшларнинг интеллектуал салоҳиятига боғлиқ.\n4.55 / 7\n1 Уйғун Ғафуров 31/05/2018\nSizniki amerikaliklar aytgandek "short and sweet" emas, "long and sweet" bo'libdi)))\n2 Нигора Умарова 31/05/2018\n0.5 Саид-Абдулазиз Юсупов 31/05/2018\nБу блогпостни исм-шарифи кўрсатилган инсон эмас, бошқа шахс томонидан ёзилгани ҳақида далилни етказишди. Муаллиф ташкилотчилар шу саволга ойдинлик кирита олса, баҳо ўзгартирилади. Акс ҳолда йўқ.\n3.5 Расул Кушербаев 31/05/2018\n2 Беҳзод Қобулов 01/06/2018\n2 Мубашшир Аҳмад 01/06/2018\n2 Умид Гафуров 01/06/2018\n2 Тўлқин Юсупов 01/06/2018\n3 Шерзод Шерматов 02/06/2018\nPlagiat ekan, afsus.\n3 Мансур Тангишов 02/06/2018


Коронавирус пандемиясидан кейин инсониятга янги эпидемия хавф солиши мумкинлиги айтилди\n21:35 / 12.05.2020\nБутун дунёда коронавирус пандемияси сабабли киритилган чекловлар сил эпидемияси бошланишига олиб келиши мумкин.\nБу ҳақда Stop TB Partnership’нинг (Силни тўхтатамиз ҳамкорлиги) янги тадқиқотига таяниб CNBC телеканали хабар берди.\nТашкилотнинг Лондон империя коллежи олимлари, Avenir Health, Жон Хопкинс университети ва АҚШнинг халқаро ривожланиш агентлиги иштирокида тузилган маърузасига кўра, коронавирусга қарши кураш ортида силни ташхислаш ва даволашга бепарво муносабатда бўлиш сабабли 2020 йилдан 2025 йилгача бу касаллик 6,3 млн кишини қамраб олиши мумкин.\nШу билан бирга, кўрсатилган даврда прогнозларга кўра, ушбу касалликдан ўлимлар сони 1,4 млн.тани ташкил қилиши мумкин.\n“Сил – юқумли касаллик бўлиб, ҳаво орқали ўтади. Шу сабабли ушбу касаллик аниқланмай ва даволанмай қолган ҳар бир бемор уни бошқаларга юқтиради”, деб таъкидлаб ўтган Stop TB Partnership директори Лучика Дитиу.\nОлимлар олиб борган тадқиқотга 3 ойлик изоляция ва 10 ойлик тикланиш даврини кўзда тутувчи сценарий асос қилиб олинган. Таҳлиллар силга чалиниш кўрсаткичлари энг юқори бўлган давлатлардан (Ҳиндистон, Кения ва Украина) олинган маълумотларга асосланган ва бутун дунёга татбиқ қилинган.\nМутахассисларнинг эслатиб ўтишича, сил антибиотиклар ёрдамида даволанади, бироқ унга қарши асосий усул тестлаш ҳисобланади ва бунда иложи борича кўпроқ одамларни қамраб олиш лозим.


Зидан: «Франция миллий жамоасини бошқаришни истайман»\nФранциялик собиқ футболчи ва «Реал» собиқ бош мураббийи Зинедин Зидан мураббийлик фаолияти масаласида гапирди.\n«Мен мураббийлик қилишда давом этишни истайман. Албатта, Франция миллий жамоасини бошқаришни истайман. Умид қиламанки, бир кун келиб ушбу жамоа бош мураббийига айланаман. Қачон? Бу менга боғлиқ ҳолат эмас. Лекин Франция миллий жамоаси билан бутун бошли циклни ўтказишни истайман. Мен Франция миллий жамоасида ўйнаганман ва бу ҳаётимда юз берган энг бахтли воқеалардан бири.\nШундай бўлиши керак, лекин қачонлигини билмайман. Франция миллий жамоасида ишлашни хоҳлайман дедимми, демак бунинг учун ҳаракат қиламан. Ҳозир улар жуда яхши жамоа, ўз олдига катта мақсадларни қўйган. Лекин қачондир имконият бўлса, албатта, ҳаракат қиламан.\nБундан ташқари, нега энди ўзим бирор бир лойиҳада етакчи сифатида қатнашмаслигим керак? Мисол учун, жамоа менежери ёки президенти сифатида», — деди Зидан.\nАввалроқ, «ПСЖ» Зидан билан шартнома имзолаш бўйича келиша олмагани ҳақида хабарлар пайдо бўлганди.\nКиритилди: 22:06 23.06.2022. Ўқилди: 1593 марта. Фикрлар сони: 0 та.


Венесуэлада гвардиячилар қўллаган газдан болалар ва қариялар жабр кўрди\n09:52 / 09.05.2017\n8 май куни Венесуэла миллий гвардияси Маракайбо шаҳрида намойишчиларга қарши кўзни ёшлатувчи газни қўллаган вақтда мактаблар, уйлар ва шифохоналар ҳам газ таъсирига учради.\nМаълум қилинишича, шундай ҳолатлардан бирида газ қўллангандан кейин аксилҳукумат намойиши иштирокчилари болалар ва кексалар учун мўлжалланган "Менинг уйим" приюти ичига беркиниб олишга уринишган. Гвардиячилар эса приют биносига кираверишни газли гранаталар билан ўққа тутишган. Натижада газдан приютдаги кўплаб болалар ва кексалар жабр кўрган.\nABC телеканалининг маълум қилишича, кўнгиллилар ва қутқарувчилар бинолардан одамларни шошилинч эвакуация қилишларига тўғри келган. Болалар қўлларда, касаллар ва қариялар аравачаларда олиб чиқилганлар.\nШунингдек, маълум қилинишича, 8 майда Каракасда ўтган намойишларда камида 116 киши жароҳат олган.\nВенесуэла болалар қариялар гвардиячилар


Серхио Агуэро 20 дақиқа ичида 5 та гол уриб, АПЛ рекордини ўрнатди\n23:13 / 03.10.2015\nАнглия Премьер-лигаси 8-туридан ўрин олган “Манчестер Сити”-“Ньюкасл” учрашувида “шаҳарликлар” ҳужумчиси Серхио Агуэро премьер-лиганинг янги рекордини ўрнатди. Футболчи рақиб дарвозасига 20 дақиқа ичида, яъни 42, 49, 50, 60 ва 62-дақиқаларда 5 та гол уришга муваффақ бўлди. Футболчи охирги голини ургандан кейин Вильфрид Бони билан алмаштирилди\nУчрашув “Сити”нинг 6:1 ҳисобидаги йирик ғалабаси билан якунланди.\nАргентиналик футболчи АПЛ тарихида бир учрашувда 5 та тўп киритишга муваффақ бўлган 5-ўйинчи бўлди. Унгача пента-трикка Жермейн Дефо (36 дақиқа ичида), Алан Ширер (54), Энди Коул (65) ва Димитар Бербатов (68) эриша олган.\nАгуэронинг рекордигача айнан Жермейн Дефонинг пента-трики энг тез амалга оширилган пента-трик ҳисобланарди. Футболчи бундай натижага 2009 йилнинг ноябрида “Уиган”га қарши учрашувда (9:1) эришиб, буни 36 дақиқа ичида амалга оширганди.\n27 ёшли Агуэро “Манчестер Сити” таркибида 2011 йил июлдан бери тўп суриб келади. У шу кунгача клуб таркибида 128 та ўйинда майдонга тушиб, ўз ҳисобига 84 та гол ёзиб қўйган.


Куба президенти Фидел Кастро ўзини яхши ҳис қилаётгани ва давомли хасталикдан сўнг энди тузалиб бораётганини билдирди.\n24 январ 2021, Тошкент вақти: 13:57\nУ Венесуэла президенти Уго Чавес иштирокида бораётган радиошоуда телефон орқали чиқиш қилди:\n“Мен инсониятни сабр қилишга чақираман. Кундан кун ўзимни яхши ҳис қилиб бораяпман. Мамлакат илгарилашда давом этаяпти — энг муҳими шу. Ва, мен ўз миссиямни хотиржам якунлаб олишимга имкон беришингизни сўрайман”, - деди Куба президенти Кастро.\nЎтган йил июл ойида 80 ёшли Кастро мураккаб жарроҳлик амалиётидан ўтди. Унинг соғлиги ҳақида ахборот бериш мамлакатда таъқиқланган. Сўнгги олти ой давомида мамлакат президенти вазифасини Фидел Кастронинг укаси Раул Кастро бажармоқда.


Миш-мишларни рад этган "Локо" / CHAMPIONAT.asia\n05:32Лобановнинг янги жамоаси маълум 2 02:03Бугун намойиш этиладиган футболга оид кўрсатувлар жадвали (Спорт ТВ, Матч ТВ, Футбол ТВ) 20 01:13Расман: Пентек "Милан" клуби билан келишиб олди 20 01:00Olamsport: Хабиб жанг ўтказиш истагида бўлган уч рақиб номини ошкор қилди, Жокович Тошкентга келадими? 3 00:30"Тоттенхэм" клуби Алли март ойига қадар сафдан чиққанини тасдиқлади 27 23:51Сурат биздан, изоҳ сиздан! 95 23:10"Реал" мухлисларини хурсанд қиладиган хабар 126 23:00Назорат учрашуви . “Қизилқум” – “Бунёдкор” 3:1 23 22:55Роналду мухлисасининг бурнини синдирди 16 22:55Осиё Кубоги - 2019. Қатар чорак финалда! 111 22:15Спортчилар ижтимоий тармоқларда 26 22:09Термага катта раҳмат, энди ЖЧ саралашини ўйлайлик 151 21:49Саланинг отаси: "Умид қиламанки, барчаси яхши бўлади" 17 21:36Паулу Бенту: "Сон Хён Минда иштиёқ кучли, бироқ..." 29 21:19Фелипе Луис: "Мессига "Олтин тўп"ни беришмаяпти. Демак мен футболни тушунмайман" 42\nМиш-мишларни рад этган "Локо"\nТеглар : ЛокомотивОЧЛ\n"Локомотив" янги мавсумда нафақат Суперлигада, балки ОЧЛда ҳам рақобатбардош жамоага айланиши мумкин.\nҲар ҳолда "темирйўлчилар"нинг бу галги иштирокидан кўпчиликнинг умиди катта. Ўтган мавсумдаги муваффақиятсиз иштирокдан кейин мураббийлар штаби тегишли хулосаларни чиқаришганига ишонгимиз келади.\nТаркиб ва рақобат\n"Локомотив"нинг бу йилги энг катта ютуғи аввало жамоа ўзаги сақлаб қолинди. Ўтган йили гуруҳдан чиқолмаганига асосий сабаблардан бири сифатида айнан етакчилар жамоани тарк этганини айтиб ўтиш мумкин эди. Бу сафар эса бу ҳолат кузатилмади. Аксинча, таркиб янада кучайтирилди. Ҳар ҳолда жамоадаги ички рақобат кескин ошгани ҳақиқат.\nЯна бир муҳим жиҳатларидан бири шуки, бу сафар жамоа легионер танлашда обдон ўйлади. Ўтган йилларда бўлгани каби шунчаки номига легионер олиб келинмаган. Тўғри, ҳозирча легионерларнинг ўйинига баҳо бериб бўлмайди ва улар ҳақида гапиришга эрта. Лекин шунга қарамай, бу сафарги олиб келинган легионерларнинг баъзилари ўзимизда синовдан ўтган бўлса, қолганлари бошқа жамоаларда илиқ таассурот қолдиришган.\nКўпчиликда илиқ таассурот қолдирган ва трансфер бозоридаги энг кутилмаган харид сифатида сўзсиз Сардор Рашидовни "Локомотив"га ўтганини айтиш мумкин. Бу трансфер албатта жамоа учун фойдали бўлди. Бу харид нафақат жамоадаги рақобатни ёки таркибни кучайтиришга, балки клуб имижини оширишда ҳам яхшигина хизмати қилади.\nМуҳими, мураббий ундан керакли пайтда жамоа фойдасига ишлата олишида гап катта.\nСардор Рашидов нафақат жамоадаги рақобатни ёки таркибни кучайтиришга, балки клуб имижини оширишда ҳам яхшигина хизмати қилади.\n"Локомотив"нинг ҳар бир чизиғида яхшигина рақобат вужудга келган. Фақатгина марказий ҳимоя чизиғи вакиллари нисбатан камроқдек туюлмоқда. Лекин кечаги матбуот анжуманида Мирко Йеличич жамоанинг мудофаа чизиғидан кўнгли тўқлигини таъкидлади. Махарадзе гарчи таянч ярим ҳимоячиси бўлсада, мураббий уни икки мавсумдан буён марказий ҳимояда ўйнатиб келди. АГМКдан таклиф этилган Игорь Йелични ҳам марказий ҳимоя ҳамда таянч нуқтасида ўйнатишни режалаштирганини айтиб ўтди. Демак "Локо"нинг ҳимоя қўрғони Ислом Тўхтахўжаевга баъзида Махарадзе, баъзан эса Йелич ҳамрохлик қилади.\nҚанот ҳимоячилари Муҳаммадиев ҳамда Зотеевни исталган вақтда Салим Мустафоев алмаштириши мумкин. Мустафоев "Локомотив" қанот ҳимоясининг универсал захираси бўлади.\nМарказдаги рақобат ҳам анчагина "қайноқ". Махарадзе ҳамда Йелични асосан ҳимоядаги ишлар билан банд бўлишларини инобатга олсак, таянч зонасида Садриддин Абдуллаев ва Икром Алибоевни асосий номзод сифатида кўрсатиш мумкин. Абдуллаев кўпроқ ҳимоявий услубда ўйнайди. Алибоев эса нисбатан ҳужумкорликка мойил футболчи. Бу чизиқдаги рақобатда барибир Махарадзе ва Йелич исталган пайтда қўшилиб қолиши мумкин. "Локо"да янги мавсумда ҳужумкор вингерлар кўпайганини инобатга оладиган бўлсак, Сардор Мирзаев ҳам марказга кўчиб ўйнаш эҳтимоли юқори. Чунки қанотлардаги танлов янада ошди. Сардор Мирзаев учун эса марказда, яъни ҳужумчи ортида ўйнаш бегона нуқта эмас. Бу позицияда Мирзаев ўтган мавсумда ҳам ҳаракат қилган. Ҳужумкор вингерларнинг кўпайиши ва бу позициядаги рақобатни кучайгани Мирзаевни марказга кўчирадиган бўлса, Шоаҳмедовга қўшимча рақобатни тақдим этади. Бразилиялик Нивалдони мураббий айнан қайси нуқтада ўйнатиши ҳозирча номаълум. Нивалдо ҳужумкор футболчи. Уни ҳужумнинг исталган нуқтасида ўйнатиш мумкин. Мирко Йеличичнинг танлови қандай бўлишини эса мавсум бошланганидан кейин билиб оламиз.\nҚувонарлиси, йилдан-йилга "Локомотив"да мотивация кучайиб бормоқда. Кўпчилик тахмин қилганидек, жамоа чемпионликка эришганидан сўнг иштиёқ ўлади, мотивация қолмайди, эътибор камаяди, деган гаплар, миш-мишлар асоссиз бўлиб чиқди. Аксинча, "Локомотив" ғалабалар ва чемпионликлардан руҳланиб бормоқда. Бу эса янги мавсумда ОЧЛда ҳам ўз аксини топса, бундан аввало футболимиз ютади. Муҳими, ғалабалар, ютуқлар кетма-кетлиги "Локо"ни юқори чўққи сари етакламоқда.\nБу эса "Локомотив" лойиҳаси вақтинча чанқоқ бостириш учун эмас, балки босқичма-босқич жамоани топ даражага чиқаришни мақсад қилиб қўл урилган ишга ўхшамоқда.\nҲар ҳолда жамоа чинакамига суперклуб бўлиш учун ўз манзили томон қараб кетмоқда.\n"Ал Ваҳда" қўрқинчли рақибми?\nАсло йўқ! БААнинг ушбу клуби Ўзбекистон чемпионини қўрқита олмайди. "Локомотив" бу жамоага қарши қандайдир тактика ишлаб чиқишига зарурат йўқ. Бу тўқнашувда "темирйўлчилар" "Ал Ваҳда"га ўз ўйинларини таклиф қилишади. Айни пайтда "Ал Ваҳда" ички чемпионатида жуда қизғин рақобатда ўйнамоқда. Ҳар йили кузатиладиган ҳолат, яъни БАА клублари ОЧЛнинг биринчи даврасига жуда катта эътибор қаратишмайди. Сабаби, бу пайтда уларда ички чемпионат қизғин паллага кирган бўлади. Ал Ваҳда" Тошкентга учта легионерисиз келганига ҳам айнан мана шу жиҳат энг катта сабаб. Бу каби ҳолатлар ҳар йили кузатилади.\nШунингдек, ОЧЛда меҳмонда ўйнайдиган жамоа дуранг қайд этишга рози бўлиб келади. Охирги 4-5 мавсумдан буён Тошкентга ёки Қаршига араблар тўлиқ "қуролланган" ҳолда келишганини кўрмадим. Фақатгина иккинчи даврада гуруҳдаги ҳолатдан келиб чиқиб, рақибга ғалаба зарур бўлса, фақат шундагина араблар барча етакчиларини сафардаги ўйинга олиб боришади. Араблар учун ОЧЛ чинакамига плей-офф босқичидан кейин старт олади. Худди европада ҳақиқий ЕЧЛ қишдан кейин бошланиши каби.\nБу билан "Ваҳда" Тошкентга мағлубият ёки аҳамиятсиз ўйинга ташриф буюрган демоқчи эмасман. Шунчаки улар мавжуд таркиб билан меҳмонда бир очко билан қайтишга рози. Эртанги ўйинда эса уларни асосий "қуроллари" бу Исмоил Матар ҳамда Джуджак бўлади.\nНега катта ишонч билан "Ал Ваҳда"ни "Локомотив" учун қўрқинчли рақиб эмас дедим? Юқоридаги сабабларга қўшимча сифатида шуни айтиш мумкинки, "Ал Ваҳда" учун ўзбек клублари доим қўрқинчли бўлиб келган. Аксинча эмас. Статистика бўйича улар ўзбек жамоаларига қарши ўтказилган 4 учрашувнинг бирортасида ғалаба нашидасини суришмаган. Фақатгина бир маротаба дуранг қайд этишган. Қолган учта беллашувда эса "Бунёдкор" турли йилларда "Ал Ваҳда"ни ортиқча қийинчиликсиз мағлуб этишни уддалаган.\nЯна шуни қўшимча қилиш керакки, "Ал Ваҳда" охирги маротаба ОЧЛ доирасида сафардаги беллашувда 2010 йил Суриянинг "Ал Карама" жамоасини мағлуб этган. Жамоа шундан сўнг тўққиз ўйиндан буён ОЧЛда меҳмонда ғалаба нималагини билмай келмоқда.\nЖамоалар қайси тактик схемадан фойдаланишади?\nЭртага "Локо" ўзининг доимий фойдаланиб келадиган тактик схемасидан воз кечмаса керак. Мирко Йеличич эртанги баҳсда ҳам 4-2-3-1 тактик схемада футболчиларни жойлаштириб чиқиш эҳтимоли юқори. "Ал Ваҳда"нинг руминиялик устози Лауренциу Регекампф эса жамоасининг охирги ўйинларида асосан 4-3-3 тактик схемасини қўлламоқда. Себастьян Талябу, Мурод Батна ва Рим Чанг Вунинг Тошкентга келмагани жамоанинг тактик схемасига қай даражада таъсир кўрсатади, бу ҳақда бир нима дейиш мушкул.\n"Локомотив"нинг тахминий таркиби (4-2-3-1): Игнатий Нестеров - Шуҳрат Муҳаммадиев, Игорь Йелич, Ислом Тўхтахўжаев, Олег Зотеев - Кахи Махарадзе, Икром Алибоев - Сардор Рашидов, Нивалдо, Марат Бикмаев - Чо Сук Жаэ.\n"Ал Ваҳда"нинг тахминий таркиби (4-3-3): Ал Шамси - Муҳаммад Салем, Салем Султан, Мажед Абдулла, Иброҳим Халид - Муҳаммед Басит, Нассер Абдуллхади, Исмоил Матар - Джуджак, Иброҳим Ҳалил, Тариқ Аҳмед.\n"Локомотив"га 12-футболчи зарур!\n"Локомотив" учун эртанги баҳсда биргина тўсиқ бу - янги мавсумдаги дастлабки расмий баҳс. Яъни, "Локо"да ўйин амалиёти йўқ. Жамоа эртага тезда ўйин темпини ҳис этиб, учрашувни ўз бошқарувига олса бўлгани. Дастлабки гол жуда муҳим. Мирко Йеличич айнан шу жиҳатга алоҳида эътибор қаратиши лозим.\n"Локомотив"нинг ўйин амалиёти йўқлигини биргина жиҳат билан тўлдириш мумкин. У ҳам бўлса мухлислар олқиши. "Локо" эртага айнан ишқибозлар қўллаб-қувватлашига чанқоқ. Бу чанқоқни қондириш эса мухлислар зиммасида. ТТЗдаги стадионда ажойиб футбол муҳити яратишга бизнинг мухлислар қодир.\nСиздан угина, биздан бугина...


ГУЛИСТОННИНГ ПОЙТАХТЛИК ШИФОКОРИ\nЯқинда Гулистон туманидаги Улуғбек номли сув истеъмолчилари уюшмаси ҳудудида жойлашган 9-оилавий поликлиникада 50 йилдан бери эл соғлиги йўлида хизмат қилаётган фидойи шифокор борлиги ҳақида эшитиб қолдик. Музраф Алимуҳамедовга қўнғироқ қилдик, лекин бир неча кундан бери мактабда ўтаётган тиббий кўрик билан банд эканлигини айтди. Ниҳоят шифокор билан учрашдик. У эндигина мактабдан қайтган экан.\n— Тошкентдай шаҳри азимдан биз томонларга қандай қилиб келиб қолгансиз? Шунча йил бир жойда ишлаш осон эмас, қолаверса, нега пойтахтга қайтиб кетмагансиз? — деган саволлар билан юзландик суҳбатдошимизга.\n— Ҳа, тўғри айтдингиз. Умримнинг энг жўшқин дамлари, навқирон ёшлигим, куч-қувватга тўлган йилларим шу ерда ўтди. Тошкентда туғилиб, ўсганман. Орзуим шифокор бўлиш эди. 1970 йили Тошкент тиббиёт институтининг стоматология факультетини тамомлаб, йўлланма билан Сирдарё вилоятига ишга келдим. Ниятим бу ерда бир муддат ишлаб, пойтахтга қайтиб кетиш эди. Оиламиздагилар ҳам шундай деб ўйлашганди. Вилоят соғлиқни сақлаш бошқармасидан мени Гулистон туманидаги Киров қишлоқ участка касалхонасига юборишди. Ўша пайтда Гулистон тумани соғлиқни сақлаш бўлими бош шифокори бўлиб ишлаётган Лазиз Носиров ва ушбу касалхона бош ҳакими Мақбул Тожи-боев мени илиқ кутиб олишди.\nИлк кунларданоқ ҳамкасблар ва қишлоқ аҳли билан қадрдонлашиб кетдик. Кунлар, ойлар ва йиллар ўтган сайин она шаҳримга қайтиш фикри хаёлимдан кўтарила бошлади. Кўп ўтмай тизимда анча ўзгаришлар рўй берди. Қишлоқ участка касалхоналари ёпилиб, туман марказий шифохонаси ташкил этилди. Мен аввалги Ленин номли хўжаликдаги қишлоқ амбулаториясида бош шифокор бўлиб ишимни давом эттирдим. Ўша даврда касалхонада ишлаган Мақбул Тожибоев, Маҳаматжон Зокиров, Эркин Бегалиев, Раимжон Ирисбоев, Муборак Рўзиева, Муниса Ниёзова, Насиба Исмоилова каби ҳамкасбларимдан жуда кўп нарса ўргандим, тажриба орттирдим. Сирдарёда бутун умр қолиб кетишимда ва гулистонликлар билан эл бўлиб кетишимда ҳам ана шу фидойи инсонлар сабабчи бўлишган, дея айта оламан.\nМузраф ака суҳбат давомида 70-80-йилларда қишлоқ аҳолисига тиббий хизмат кўрсатишнинг аҳволи, сифати, ишдаги қийинчиликлар ҳа-қида гапираркан, кўз ўнгидан, хаёлидан ўша даврлар бир-бир ўтаётганлигини англаб олиш қийин эмасди. Шифокор ўшанда қишлоқ шифокорларига ишлаш осон кечмагани, шифокорлар етишмагани боис бир ўзи шу амбулаторияга бириктирилган 5 та ҳудуд аҳолисига хизмат кўрсатиши, беморларни қабул қилишдан таш-қари узоқ жойларга чақирувларга бориб, тонгга қадар қолиб кетишлари ҳақида сўзлади. Дарвоқе, юқорида М.Алимуҳамедов стоматолог-шифокор дегандик. Лекин ўтган йиллар давомида шифокор пойтахтда ва Самарқандда бир неча марта малакасини ошириб, терапевт (айни пайт-да ҚОПда умумий амалиёт шифокори) сифатида хизмат кўрсатди.\n— Чиндан ҳам у пайтда ишлаш қийин эди, — дейди Музраф ака суҳбатни давом эттириб. — Кўпинча “тез ёрдам” машинаси етишмагани учун чақирувларга пиёда борардик. Қишлоқларнинг ораси узоқ, йўллар носоз, кўчалар қоронғу эди. Фонар билан юришга тўғри келарди. Ярим тунда деразамни тақиллатиб, “доктор, фалон участкада бемор бор”, деб чақириб кетишарди. Боз устига дори-дармонлар ва тиббий воситалар тақчил эди. Қишлоқ амбулаторияларида иш қийинлиги туфайли кўпчилик шифокорлар шаҳарга кетиб қолишарди. Мен эса аксинча, шу ерда қўним топдим, йил сайин касбимга, қишлоқнинг самимий одамларига меҳрим ортиб борарди. Улар ҳам ҳурматимни жойига қўйишади. Агар ёшлик даврим қайтиб келса, умримни яна шу ерда ўтказган бўлардим.\nМузраф ака 1974 йили ушбу тиббиёт маскани (собиқ амбулатория)нинг замонавий биноси қурилишида шахсан ўзи бош-қош бўлди. Шифокордан 79 ёшни қоралаётган бўлса-да, ҳамон тетик ва бардам кўриниши сабабини сўраганимизда, “бунинг ҳаммаси бир умр соғлом турмуш тарзига амал қилганим, доим ҳаракатда бўлганим, жисмоний тарбия билан шуғулланганим ва тўғри овқатланишга эътибор берганим”, дея жавоб берди. Шунингдек, шифокор бугунги кунда Юртбошимиз ва ҳукуматимиз томонидан тиббиётга берилаётган катта эътибор, эл саломатлигини мустаҳкамлаш йўлида қабул қилинаётган қатор ҳужжатларнинг самараси, вилоятимиз, қолаверса, тумандаги янги қурилган тиббиёт муассасаларидаги шарт-шароитлар, шогирдлари ҳақида тўлиб-тошиб сўзлади.\nДарвоқе, Музраф акадан шунча йилдан бери қишлоқда қандай шароитда яшаётгани, уй-жойи борлиги ҳақида сўрадик.\nСуҳбатдошимизнинг айтишича, аввал бир муддат давлат томонидан тегишли қонунга кўра расмийлаштириб берилган кичик уйда истиқомат қилар экан. Бир неча йил олдин янги қурилган намунавий уйлардан бирига кўчиб ўтибди, ҳовлисида боғ яратибди. Энди пойтахтдан меҳмонга келадиган оиласи, фарзандлари ва яқинлари отахон ҳазиллашиб айтганидек, мевазори бор “дала ҳовли”да дам олиб кетишар экан.\nМузраф Алимуҳамедов касби ҳамшира бўлган умр йўлдоши Саодат ая билан уч нафар ўғилнинг ота-онаси, 15 нафар невара ва бир нафар чеваранинг бахтиёр бобо ва бувиси бўлди. Ҳамма фарзандлари олий маълумотли. Шифокор бундан бир неча йил аввал меҳнат таътилини Америка Қўшма штатларида яшайдиган ўғлиникида ўтказиб, юртимизга қайтаркан, Ўзбекистон, айниқса, Сирдарёни, унинг содда ва самимий одамларини, дилкаш суҳбатларини жуда соғингани, уларсиз ҳаёт жуда зерикарли эканлигини чин юракдан ҳис этди.\n— Музраф ака, нафақат устозимиз, балки меҳрибон, ғамхўр, ҳамиша яхшиликларга ундовчи, ибратли ва хайрли юмушларда барчамизга ибрат бўлгувчи дуогўй отамиз ҳам, — деди қишлоқ оилавий поликлиникасининг мудираси Раъно Ҳасанова. — Шу ёшга кирган бўлсалар-да, ғайрати ёшларникидан қолишмайди. Поликлиникада, маҳаллада, мактаб ва мактабгача таълим ташкилотида ўтадиган тиббий кўриклар ва бошқа тадбирларда бош-қош бўлади. У кишидан фидойиликни, масъулиятлиликни ўргансак арзийди.\nКатта ҳамшира Муборак Алибоева ва бошқа тиббиёт ходимлари ҳам Гулистоннинг пойтахтлик шифокори ҳақида илиқ фикрлар айтишди.\nЯрим асрдан бери Сирдарёда яшаб, эл соғлиги йўлида хизмат қилиб келаётган Музраф Алимуҳамедовга биз ҳам узоқ умр, тани сиҳатлик, бардамлик тиладик.


Тадбирда Ўзбекистон ва Хитойнинг инвестиция, савдо-саноат, иқтисодиёт, энергетика, нефть-газ, озиқ-овқат, қурилиш материаллари, электротехника, кимё саноати каби соҳалар учун масъул вазирлик ҳамда идоралари, компания ва концернлари раҳбарлари иштирок этди.\nАнжуманда Ўзбекистон Республикаси Бош вазири, Ўзбекистон — Хитой ҳукуматлараро ҳамкорлик қўмитаси ҳамраиси Абдулла Арипов, Хитой Коммунистик партияси Марказий қўмитаси сиёсий-ҳуқуқий комиссияси котиби, Ўзбекистон — Хитой ҳукуматлараро ҳамкорлик қўмитаси ҳамраиси Мэн Цзяньчжу ва бошқалар Ўзбекистонда Хитойнинг етакчи саноат компаниялари билан узоқ муддатли ва манфаатли алоқалар йўлга қўйилгани, бунда икки давлат раҳбарларининг учрашувларида эришилган келишувлар муҳим ҳуқуқий асос бўлиб хизмат қилаётганини таъкидлади.\nЎзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг 2017 йил май ойида Хитой Халқ Республикасига давлат ташрифи якунлари ўзаро муносабатларни янги мазмун билан бойитиб, барча соҳадаги ҳамкорликни янада ривожлантиришда муҳим омил бўлмоқда.\nБугунги кунда Хитой компаниялари билан ҳамкорликда мамлакатимизда электр ва гидроэнергетика, нефть-газ, кимё саноати, транспорт инфратузилмасини модернизация қилиш каби йўналишларда 60 дан зиёд лойиҳалар амалга оширилган. Ўзбекистонда Хитой сармояси иштирокидаги 700 дан ортиқ компания ва корхоналар фаолият юритмоқда. Шундан 88 таси тўлиқ Хитой сармояси асосида ташкил этилган. Юртимизда Хитойнинг 73 компанияси ўз ваколатхонасига эга.\nТадбир доирасида Ўзбекистон Республикаси Инвестициялар бўйича давлат қўмитаси ҳамда Хитой Халқ Республикаси Тижорат вазирлиги ҳамкорлигида бизнес-форум бўлиб ўтди. Унда қўшма лойиҳаларни ишлаб чиқиш ва амалга ошириш, сармоявий, молиявий ҳамда техникавий ҳамкорлик, тадбиркорлик субъектларининг бевосита алоқаларини рағбатлантиришга оид масалалар кўриб чиқилди.\nМазкур рукндаги бошқа мақолалар: « Мэн Цзяньчжу: Хитой ва Ўзбекистон раҳбарлари учрашувида эришилган келишувлар муваффақиятли амалга оширилмоқда\tЎзбекистон Президенти Хитой ҳукумати делегациясини қабул қилди »


Ўзбекистон Республикаси Халқ таълими вазирлиги - Таълим мазмуни яратувчан ва масъулиятли фуқаро портретини мўлжалга олган\nТаълим мазмуни яратувчан ва масъулиятли фуқаро портретини мўлжалга олган\nСўнгги ўн йилликларда инсон интеллектининг аҳамияти ошиб, иқтисодиёт билимга асосланган саноатлар ихтиёрига ўтмоқда. Янги технологиялар ва рақамли тармоқда ахборот оқимининг тезлашиши ва таҳлил қилиниши, билимнинг кенг ҳажмда ишлаб чиқарилиши, тезкор ёйилиши кузатилмоқда. Жаҳоннинг аксар мактаблари ўқувчиларни саноат даври учун тайёрлашаётган бир пайтда, жамият аллақачон ахборот технологиялари даврида яшамоқда. Бу даврга мос кадрларни етиштириш таълим тизимини қуйидан ислоҳ қилишни талаб қилади. Вақт, ресурс ҳамда саъй-ҳаракат ҳисобга олинса, юқори малакали кадрни вояга етказиш ҳар бир давлатга қимматга тушмоқда. Ақлий меҳнат соҳаларида ахборотни англаш ва ўзлаштириш жуда муҳимлиги, бундай кўникмаларни болаликданоқ шакллантириш зарурати мактаб таълимини мамлакатнинг ҳаёт-мамот масаласига айлантирди.\nЎзбекистон Республикасининг таълим соҳасидаги бугунги ислоҳотлари натижасида яқиндагина халқ таълими тизимига "Президент мактаби", "Ижод мактаби", "Замонавий мактаб" тушунчалари кириб келмоқда, янги мактаблар қурилиши учун тарихда кузатилмаган миқдорда маблағлар ажратилмоқда. Албатта, замонавий таълим масканларидаги ўқувчиларнинг тақдирини таълим мазмуни, ўқитувчининг педагогик маҳорати белгилаб беради.\nЎзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг Олий Мажлисга Мурожаатномасида мактаб ўқув дастурларини илғор хорижий тажриба асосида такомиллаштириш, ўқув юкламалари ва фанларни қайта кўриб чиқиш, уларни халқаро стандартларга мослаштириш, дарслик ва адабиётлар сифатини ошириш зарурлиги таъкидланди.\nКасблар сони чегараланган, инсон қобилиятининг бугун эгалланган сарҳадлари ҳали номаълум бўлган даврларда, мактабнинг вазифаси одамларни саводли қилишдан, уларга билим беришдан иборат бўлган. Бугун эса ҳар биримиз ҳаёт тарзимиз, ишлашимиз ва ўзаро муносабатимизни тубдан ўзгартирган технологик инқилоб жараёнига гувоҳ бўляпмиз. Бу жараён кўлами, мақсади ва мураккаблигига кўра, инсоният шу вақтгача бошидан ўтказган ўзгаришларга ўхшамайди. Натижада, бугунги ўзгаришларга мослашиш, ўзгаришларни бошлаб бериш учун саводли бўлишнинг ўзи кифоя қилмайди.\nБугун таълим концепциясини ишлаб чиқишда мактабни саводли инсон тайёрловчи институтдан, кўникма шакллантирувчи институтга айлантириш тамойилига таянилмоқда. Натижада, мактаб жамият XXI аср мутахассисидан талаб қилаётган кўникмалар шаклланадиган ҳал қилувчи масканга айланди.\nЎтган йиллар мобайнида халқ таълими тизимида йўл қўйилган камчиликлардан бири – мактаб таълимини қамраб олувчи ва мазмунини яққол ифодалайдиган яхлит дастур ишлаб чиқилмаган. Ўқувчи мактабни битиргунига қадар эгаллайдиган кўникмалари, билимлари билан бирга, ўқитувчиларга ўқувчиларнинг ўзлаштиришини кузатишлари ва ёрдамлашишлари учун меъёрлар жам қилинган ягона таълим дастурининг самарадорлиги қатор мамлакатлар тажрибасида ўзини оқлаган.\nШуни ҳисобга олиб, айни пайтда Ўзбекистон Республикаси Халқ таълими вазирлиги бошчилигида Миллий ўқув дастурининг лойиҳаси ишлаб чиқилмоқда. Мазкур ҳужжат замонавий ўқувчи эгаллаши керак бўлган тўрт муҳим жиҳатнинг ривожланишини таъминлайди. Булар – танқидий фикрлаш, ижодий ёндашиш, ҳамкорлик ўрнатиш ва мулоқот қилиш кўникмалари. Миллий ўқув дастурида мактаб битирувчисига талаблар, ўқув юкламалари, ўқитиш методикаси ва баҳолаш тизими белгилаб берилади.\nБугунгача мактаб ўқувчиси ўзлаштираётган 21 та фанларга оид 51 та компетенцияни эгаллаши лозим бўлган. Уларнинг аксарияти бир-бирини такрорлаган, аниқ ифодаланмаган эди. Халқаро тажрибани ҳисобга олиб, хусусан Буюк Британиянинг Кембриж университети мутахассислари иштирокида бу талаб қайта кўрилди. Миллий ўқув дастурида фанларнинг мақсадидан келиб чиқиб, ўқувчига бешта: филология, ижтимоий-гуманитар, аниқ, табиий ва иқтисодий ва амалий фанлар йўналишлари бўйича ягона талаб қўйилади.\nМиллий ўқув дастурини тайёрлашда яна бир муҳим жиҳат ҳисобга олинди – энди ҳар бир синф бўйича ўқувчининг ўқув фаолияти натижаларига қўйиладиган талаблар, яъни ўқув йили якунида ўқувчи қандай кўникмага эга бўлиши белгиланади. Амалдаги таълим стандартларида бу кўзда тутилмаган бўлиб, битирувчига нисбатан умумий талаб қўйилган. Бу эса ўқувчидаги ривожланишни баҳолашда қийинчилик туғдирган.\nҲар бир синф кесимида мавзуларнинг аниқ-тиниқ белгилаб берилиши ўқитувчида ўқувчининг ўзлаштиришини баҳолашга, янги мавзуга ўтганда аввалги мавзуни тушунмаганлик эҳтимолини камайтиришга ёки бир хил мавзуни бир неча маротаба такрорламасликка хизмат қилади. Бу йўналишда хорижий тажриба ўрганилганида, ривожланган давлатлар таълим стандартларида фанга оид дарсликнинг муайян қисмида ўқувчининг нима ўрганиши ҳам тасвирлангани маълум бўлди. Келгусида бу тажрибани ҳам фаолиятимизда татбиқ этиш режаси мавжуд.\nТадқиқотлар мактаб ўқувчиси уйга вазифа учун икки соатдан ортиқ сарфламаслиги зарурлигини кўрсатмоқда. Ўқув юкламаларининг кўпайиши ўқувчида тушкунлик, зўриқиш, жисмоний носоғломлик ҳамда ўзлаштиришида мувозанатнинг бузилишига, дарс сифатининг пасайишига сабаб бўлади.\nЎқув юкламаларининг мақбуллаштирилиши ўқувчининг фанни яхши ўзлаштиришига хизмат қилади. Амалиётда 5-синф ўқувчиларига 17 тагача фаннинг ўқитилгани кузатилган. Бугун мактабларимиздаги фанлар сони ҳам қайта кўриб чиқилмоқда. Аксарият ривожланган давлатларда ўқувчилар ўртача 12 та фанни ўзлаштирадилар. Шуни ҳисобга олиб, 2019-2020 ўқув йилининг 3-чорагидан бошлаб, 10-11-синфларда вариатив ўқув режа тажриба-синови бошланди. Бунда ўқувчи мажбурий фанларни режали ўқишдан воз кечиб, қизиқишларига кўра танлов йўналишига киритилган фанларни ўқийди. Натижада, ўқувчилар яхши кўрган, қизиққан фанларни ўқийди, ўқишга мотивацияси ошади ва шу билан бирга битирувчиларнинг олий ўқув юртига кириш имтиҳонлари учун тайёргарлик кўришларига имконият яратилади.\nМактабни тамомлаётган боланинг хотирасида бу ерда олган билимларининг бир қисмигина қолади. Аммо ўн бир йиллик таълим мобайнида орттирилган кўникмалардан ҳар бир инсон умри давомида фойдаланади. Альберт Эйнштейн айтгани каби, таълим – мактабда ўрганганларимизни унутгач, ёдимизда қоладиган кўникмадир. Янгилик ва кашфиётлар энг кўп қилинаётган давлат фуқаролари "яратувчан ноу-ҳау кўникмалари"га эга, яъни улар инновацион фикрлаб, янгилик киритиш иштиёқи билан яшашади.\nБугун кўпчилик давлатлар шахсда ҳаёт учун зарур кўникмаларни шакллантиришни мўлжалга олган мактаб таълимини жорий қилишмоқда. Бундай таълимнинг битирувчиси турли вазиятларда масъулиятни қўрқмай зиммасига олишига, ғайрат ва ирода билан муаммога ечим топишига ёрдам берадиган билим ва кўникмаларни эгаллаши керак. Билишга оид кўникмалар сирасига танқидий фикрлаш, муаммоларни ечиш, билимларни қўллаш, яратувчанлик ва тадбиркорлик, шунингдек шахсий кўникмалар сирасига мулоқот қилиш ва ҳамкорлик ўрнатиш, етакчилик, мустақил ўрганишга бўлган иштиёқ каби кўникмаларни келтириш мумкин. Айни пайтда ривожланган давлатлардан Канада, Германия, Швейцария, шунингдек ривожланаётган давлатлардан Вьетнам шундай таълим тизимига ўтган.\nБолаларда бундай кўникмаларни шакллантиришда ҳар хил усуллардан фойдаланилмоқда. Хусусан, Хитойда дарсликларга PISA (Ўқувчиларни баҳолашнинг халқаро дастури) тестларини жорий қилиш, Австралияда онлайн платформалар орқали ўқувчиларнинг танқидий фикрлаш кўникмаларини баҳолаш, Сингапурда бу кўникмаларни ўргатишни таълим дастурларига киритиш маъқул кўрилган. Сингапур тажрибасига кўра, аввал ўқувчида замон талаб қилаётган кўникмаларни шакллантирувчи дарслик яратилади, шундан сўнг педагогларнинг билим ва малакаси оширилади.\nХалқ таълими вазирлиги томонидан дарсликларни яратишнинг мақбул механизмлари синовдан ўтказилмоқда. Янгидан тузилаётган дарсликларда ўқувчининг технологик ва медиа кўникмаларга эга бўлиши, яратувчанлик ва тадбиркорлик руҳида камол топиши, ахборотни таҳлил қилиши, янги ечимларни илгари суриши, ўзгаришларга тез мослашишига ёрдам берадиган билим ва кўникмалар киритилмоқда. Бунда STEAM фанларини ўқитиш такомиллаштирилаётганини муҳим стратегия дейиш мумкин.\nСўнгги 50 йилдирки илм ва технология турмуш тарзимизни ўзгартираётган, жамиятни ривожлантираётган драйвер вазифасини ўтаб келмоқда. Жаҳондаги йирик компанияларнинг фаолияти ҳам илмий фанлар, хусусан физика, технология, муҳандислик, математикага асосланган. Шу билан бирга, билимларни ижодий ёндашиш орқали ҳаётда қўллашда санъатнинг ўрни юқори. Дунё миқёсида мамлакатлар таълими шу фанларни -- STEAM таълимини ўқитишга ихтисослашмоқда. Бутун жаҳонда STEAM таълими ишсизлик ва қашшоқликнинг олдини оладиган ечим сифатида кўрилмоқда. Сабаби мазкур фанлар билан боғлиқ иш ўринлари сўнгги ўн йилда ўртача 14% га ортган, яъни бошқа меҳнат соҳаларига қараганда ўсиш суръати 5-8% га юқори. Шуни ҳисобга олиб, мамлакатимизда ҳам ушбу фанларни ўқитишда янгича ёндашувлар жорий қилинмоқда.\nТадқиқотлар бугунги ўқувчиларда кўриб тушуниш қобилияти ривожланиб бораётганини кўрсатмоқда. Янги дарсликларда тузувчилардан билимларни визуал маълумот орқали етказишга эътибор бериш сўралмоқда. 2019 йилдан бошлаб дарсликларга "QR-код" функцияси жорий қилинди. Бу орқали ўқувчи мавзу батафсил ёритилган интернет манбаларга йўналтирилади. Шунингдек, янги авлод дарсликларида "тўлдирилган борлиқ" технологиясидан фойдаланиш кўзда тутилган. Энди смартфон ёки бошқа девайслардан таълим олишда самарали фойдаланиш мумкин бўлади. Интерактив рақамли дарсликлар ўқувчининг диққатини сақлашга, кўриб тушунишга ёрдам беради.\nБугун мамлакатимиз таълим тизими олдига яратувчан ва ижодий фикрлайдиган инсонни вояга етказиш, унда тадбиркорлик кўникмасини, шунингдек зарур пайтда масъулиятни зиммасига олиш фазилатини шакллантириш талаби қўйилмоқда. Бу фуқаро янги ғояларни олға суради, янги хизмат ва маҳсулотларни яратади, шунинг баробарида, одамларни иш билан таъминлаб, ўзига ва жамиятга наф келтиради. Халқ таълими тизимида замонавий таълим мазмунини ишлаб чиқишда айнан ана шу фуқаро портрети мўлжалга олинган, назарда тутилган.\n"Янги Ўзбекистон" газетасининг 2020 йил, 14 февраль сонида чоп этилган


Қуйи бўғин раҳбарига ишонч билдирилди | O'zLiDeP\nO‘zLiDeP Фарғона шаҳар Кенгаши таркибидаги 2-оилавий поликлиникада фаолият юритиб келаётган қуйи бўғиннинг навбатдаги ҳисобот- сайлов йиғилиши ўтказилди.\nЙиғилишда ташкилот раиси Наргиза Носированинг 2019 йилги фаолияти юзасидан ахбороти эшитилди. Қайд этилганидек, ўтган йилда мазкур бошланғич партия ташкилоти самарали фаолият юритиб, мамлакатимизда амалга оширилаётган ислоҳотлар жараёнида фаол иштирок этган. Натижада партияга аъзолар сони сезиларли даражада ошган.\nЙиғилишда сўз олган партия вакиллари “Илм, маърифат ва рақамли иқтисодиётни ривожлантириш йили” давлат дастурида белгиланган вазифалар ижросини таъминлаш масаласига эътибор қаратди. Давлат дастуридан келиб чиқиб, жорий йилги аниқ режалари белгилаб олинди.\nҲисобот-сайлов йиғилишида Наргиза Носированинг фаолияти қониқарли деб топилди ва қайта бошланғич партия ташкилоти раиси этиб сайланди.\nБугун Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев раислигида ўтказилган видеоселектор ...\nКоронавирус пандемияси даврида томорқа ерларидан самарали фойдаланиш, «Томорқа хизмати» ...


hidoyat.uz – “Мовароуннаҳр” нашриётининг сайти - Нажот топувчи бандалар\nАллоҳ таоло бундай марҳамат қилади: «Мўминлар нажот топдилар» (Муъминун, 1).\nБу оят шубҳасиз мўминларнинг икки дунёда ҳам нажот топишларига далолат қилади. Чунки оятдаги «нажот топдилар» ояти ўтган замон шаклида бўлиб, у келаси замондаги «нажот топадилар» маъносидан ҳам кучлидир. Шу боис, таъкид билан айтилган «нажот топдилар» ояти мўмин банда бор-ки, унинг албатта, нажот топиши ҳақлигини билдиради. Нажот топадиган мўминларнинг сифатлари бу оятларда баён қилинган.\n– «Улар намозларида ўзларини камтар тутувчидирлар» (Муъминун, 2).\nАбу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): “Кишининг беҳуда нарсаларни тарк этиши хулқининг гўзаллигидандир”, дедилар (Имом Термизий, Ибн Можа ривояти).\nДунё ҳамжамиятига жиддий хавф солаётган ОИТС касаллигини келтириб чиқарувчи асосий омил зинодир. Бу бедаво дардга чалинган беморлар сонининг йил сайин ортиб боришига, асосан, зинодан сақланмаслик сабаб бўлмоқда. Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг ОИВ/ОИТС бўйича дастури маълумотларига кўра, дунё бўйича ОИВга чалинганлар сони йилдан-йилга ортиб бормоқда.\n– «Улар (мўминлар) (одамларнинг берган) омонатларига ва (ўзаро боғлаган) аҳд-паймонларига риоя этувчидирлар» (Муъминун,8).\nОмонатга риоя, унга хиёнат қилмаслик, ваъдага вафо қилиш ҳам мўминларнинг сифатларидан, имон белгиларидандир.\nИбн Масъуд (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)дан: “Аллоҳга қайси амал маҳбуброқ?” деб сўрадим. “Ўз вақтида ўқилган намоз”, дедилар.\nРасулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг вафотларидан кейин саҳобалар: «Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг хулқлари қандай эди?” деб сўраганларида, Ойша онамиз (розияллоҳу анҳо) Муъминун сурасининг дастлабки тўққиз оятини ўқиб, “Хулқлари худди шу оятларда айтилгандек эди”, деганлар».\nҚарши туманидаги "Жумабозор" жоме масжиди имом-хатиби\n400 марта ўқилган.