SIM карта машмашаси ёхуд Ucell’ни севган дўстимнинг бошидан кечирганлари\nЖамият 15:00 / 02.03.2017 29367\nҲозир бир атама тез-тез тилга олиняпти: “Ташқарида XXI аср”. Бу аср шунчалик тез ривожланяптики, бир пайтлар ўта машаққатли бўлган юмушлар энди уйдан туриб, интернет орқали ҳал бўлмоқда. Ҳатто давлат, сиёсат даражасидаги ишлар ҳам виртуал йўллар билан амалга оширилмоқда. Бу жуда қувонарли ҳолат. Аммо афсуски, бу тараққиётнинг энг соддалари ҳам етиб бормаган ҳудудлар бор, десам муболағага йўл қўймаган бўламан.\nБир танишим Ucell алоқа компанияси билан юзага келган воқеа ҳақида гапириб қолди. Унинг айтишича, бундан бир йиллар муқаддам компаниядан SIM карта олади, яъни у компаниянинг мижозига айланади. SIM картали бўлган дўстим унда Telegram мессенжерини фаоллаштиради ва SIM картани ишлатмай бир четга олиб қўяди. Айтганча, у тадбиркор бўлиб, аксари ишларини мана шу мессенжер орқали юритади. Хуллас, кунлардан бир кун Telegram мессенжеридан саҳифасини фаоллаштириш учун қайта код киритиши сўралади. Дўстим Ucell SIM картасини телефонига жойлаштиради ва унинг блок қилинганига гувоҳ бўлади. Шундан кейин нима қиларини билмай, менинг олдимга маслаҳат сўраб келди.\nБунинг йўли оддий эди - компания операторлари билан боғланиш. Ucell.uz сайтига кириб, оператор билан боғланиш учун у ерда кўрсатилган (93) 180-00-00 телефон рақамларига қўнғироқ қилдим. Робот оператор қўнғироғимга 10 дақиқадан кейин жавоб берилишини айтди. 10 дақиқа-я!.. Иложи йўқ, кутдик. Аммо 16-дақиқага бориб ҳам ҳеч ким жавоб бермади. Қайта қўнғироқ қилдим. Яна ўша аҳвол... 11-дақиқага келиб узиб қўйдим... 27 дақиқа, деярли ярим соат компания оператори билан боғланишга кетди. Аммо натижа кутганимиздек бўлмади. Бунинг устига одамнинг устидан кулгандек, ҳар икки дақиқада робот оператор қўнғироғимизга тез орада жавоб берилишини, кутиб турганимиздан хурсанд эканлигини такрорлайди. Тағин ўзбек, рус, инглиз тилларида. Шу ўринда нега уч тилда, деган савол туғилади. Ўзбек ва рус тилларини-ку тушундик, аммо инглиз тили нимага зарур? Менимча, компаниядагилар бирорта чет эллик биздан SIM карта олса, тилимизга тушунмай, қийналиб қолмасин, деб ўйлашган шекилли. Аммо ўша хорижлик 10 дақиқа кутишга рози бўлармикан? Компания оператори билан тезкор боғлана олмаган ўша чет эллик қайтиб бу компаниянинг юзига қарармикан? Узр, мавзудан четлашиб кетдик...\nХуллас, оператор билан боғланишнинг иложи бўлмади. Айни кунларда президент билан виртуал боғланиш мумкин, аммо Ucell билан боғланиш... Яна сайтга мурожаат этдим. Сайтда компания матбуот хизмати билан боғланиш учун на телефон рақам ва на бошқа воситалар бор. Ҳамма ерда ўша сеҳрли рақам – (93) 180-00-00 ва унинг акаси (93) 181-00-00.\nБиргина йўл қолган эди. Компаниянинг Шаҳрисабз шаҳридаги дилерларига мурожаат қилиш. Йўлга тушдик. Тепасида катта этиб Ucell Shahrisabz rasmiy diler деб ёзилган бинога бордик. Не кўз билан кўрайлик-ки, шишали деворларига бўз тортилган, эшикларига катта-катта қулф осилган дилерлик пенсияга чиққан қария сингари ҳомуза тортиб ўтирарди. Сўраб-суриштириб яна бир шунақа дилерлик марказига бордик. У ердаги ходим Франц Кафканинг “Жараён” романи қаҳрамонларига ўхшаш совуқ ва лоқайдлик билан бизни эшитди ва лабини қимирлатар-қимирлатмас “Буни Қаршида ҳал этишади”, деди. Яъни, биз билан ораси 130 км. масофада бўлган шаҳарни назарда тутяпти.\nДўстимнинг бизнес ишлари қолиб кетди. Чунки ҳали айтганимдек, у SIM картасини фаоллаштириши, у орқали Telegram мессенжерини ишлатиши ва сўнгра ўз иши билан шуғулланиши лозим. Хуллас Шаҳрисабздан Қаршига бориш 15 минг сўм, келиш 15 минг сўм. Компаниянинг Қаршидаги расмий дилерлиги бу муаммони текинга ҳал қилиб беришмаса керак, тушлик пули, хуллас битта SIM картани фаоллаштириш учун 50 минг сўм пул, асаблар, вақт сарфланади.\nШу ўринда бир гапни айтиб ўтишни лозим кўрдим. Дўстим Ucell компаниясидан узр сўрайди. У бечора ҳар ҳафта олган SIM картасига 1000 сўм-1000 сўм пул ташлаб туришни, бўлмаса карта блок ҳолатига тушиб қолишини қаердан билсин. Мессенжердан шу рақам орқали фойдаланяпман, узилмаса керак, деб ўйлаган-да бояқиш. Майли, ҳеч қиси йўқ бир бурни ерга ишқаланди, энди қайтиб бу хатога йўл қўймайди.\n11:00 / 22.05.2020 48769


“Биродарим Обама, лутфан Путинни ишонтиринг…” « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n“Биродарим Обама, лутфан Путинни ишонтиринг…”\n07 May 2013 - 9:04\nШу йилнинг 16 май куни Туркия Бош Вазири Тойиб Эрдўғон Вашингтонга расмий ташриф билан боради ва АҚШ Президенти Барак Обама билан учрашади. Уларнинг кун тартибидаги энг муҳим масалалардан бири Сурияда давом этаётган уруш муаммоси бўлади. Ушбу мавзу Туркия матбуотининг ҳам диққат марказида турибди. Шу муносабат билан таниқли ёзувчи Меҳмет Барлоснинг мавзуга оид мақоласини эътиборингизга ҳавола қилмоқдамиз…\nУмумий қаноатга кўра, тарих такрорланишдан иборатдир. Бир маънода бу тўғри нуқтаи назар бўлса ҳам керак. Дунё давлатларининг Суриядаги фожеага нисбатан чорасиз қолиши “совуқ урушнинг” энди Америка ва Русия орасида манфаат кураши сифатида қайта кун тартибига келганини кўрсатмайдими?\nБалки бунга “илиқ уруш”, дейиш тўғри бўлса керак.\nЧунки бу манфаат курашида “Совуқ Уруш”нинг мағзини ташкил қилган “Атом қуролининг даҳшатли мувозанати” ўрин олмаган. Шунингдек, Варшава шартномаси ҳам, Темир Парда иттифоқи ҳам ўртада йўқ. Балки тафсилотдир, аммо “Коммунизм таҳликаси” , дейилган ғоя ҳам бугун ўртада йўқ . Эски коммунистлар Москванинг янги миллиардерлари бўлдилар ёки Европа Иттифоқининг ташаббусчиларига айландилар.\nАммо Сурияда Башар Асад Русиянинг қўллаб қувватлаши билан ҳозиргача ҳокимиятда ўтирибди.\nЛивия ёмон таъсир кўрсатди\nАҚШ Русиянинг Суриядаги манфаатларини қабул қилиб, Москва билан келишишга уринмаётгани учун бу фожеани қоралашдан бошқа чора топа олмаяпти.\nДейлик, Бош Вазир Эрдўғон Вашингтонга борганда Обамага шундай деса:\n-Биродарим Барак… Башар Асаддан кейин ҳам Суриядаги рус ҳарбий базаларини сақлаб қолиш масаласида Путинни ишонтиринг. Чунки Русия Ливиядаги ўзгаришда ўзини четга суриб қўйгани учун ғарбликларга (АҚШ ва ЕИ га) ишонмай қўйган. Франция Қаддофийни ағдариш учун бир ўзи Ливияга ҳужумни бошлатганди. Русия қўллаб қувватламаса Асад бир кун ҳам ҳокимиятда қола олмайди…\nБош Вазир Эрдўғон Обамага шундай ҳам деса:\n-Замоннинг руҳига қараб қадам ташланг. Русия ҳақиқатини ва Русиянинг Ўрта Шарқдаги манфаатларини эътиборга олмаслик, бу минтақани тамоман инқирозга олиб келади. Эроннинг Ироқдаги, Суриядаги, Ливандаги таъсир кучини ортиради. Исроилнинг Сурияга қарши ҳарбий ҳужумлари араб дунёсини Башар Асадга яқинлаштиради. Сурия фожеасининг бу шаклда давом этиши Туркиянинг курд масаласидаги ислоҳотларига ҳам манфий таъсир қилади. Шунингдек, Суриядаги радикал Исломчиларнинг кучайиши Чеченистон масаласи туфайли Русияни ташвишга солмоқда. Биродарим Обама, лутфан замон руҳини тушунинг ва Путин билан келишиб, Сурия фожеасига барҳам беринг.\nАқлнинг хулосаси шундай. Лекин бизнинг Ташқи Ишлар Вазирлигимиз Бош Вазирга бундай таклифларни айта оладими? Аммо ташқи сиёсатда ҳақиқат билан иш кўриш энг кўп натижа берадиган усулдир.\nТуркия қанчалик кучли ва катта давлат бўлмасин барибир “Супер куч” ҳисобланмайди. Шунинг учун яқин тарихда АҚШ ва СССР ўртасида совуқ урушда қандай чорасиз қолган бўлсак, бугун ҳам Америка ва Русия ўртасидаги “илиқ” уруш бизга манфий таъсир қилмоқда.\nБош Вазир Эрдўғон Обамага Сурия масаласида мана шундай ақлли йўлни кўрсата олса, унинг Америка зиёрати муваффақиятли ҳисобланади.\nМеҳмет Барлос (Mehmet Barlas)


“Сўғдиёна”да ўзгаришлар катта\n2 июль, 2018, 11:53\nТеглар:Суперлига | Сўғдиёна\nСергей Лушан ёзги танаффус чоғида таркибда жиддий ўзгаришларга қўл уриши ва тайёргарликни янада кучайтириши олдиндан маълум эди. У ерда барча ишлар режа асосида давом этмоқда. Бир қатор легионерлар билан ҳам музокаралар олиб бориляпти. Масалан, яқинда жамоа ихтиёрига россиялик дарвозабон Илья Гаврилов таклиф қилинди. У мавсум бошида “Навбаҳор”нинг йиғинида ҳам қатнашганди.\nАйтиш керакки, Гаврилов жиззахликлар сафини тарк этган дарвозабон Дилшод Ҳамроевнинг ўрнини эгаллаши кутилмоқда. Шунингдек, “Бунёдкор”дан Нуриддин Ҳасанов ва Шохжаҳон Ҳасанов ҳам жиззахликларнинг йиғинида синовдан ўтказилмоқда. Шу билан бирга қатор назорат учрашувлари ҳам ўтказилмоқда. Дастлаб “Қўқон-1912”га қарши ўйин ўтказилди ва унда 2:2 ҳисоби кузатилди.\n“Сўғдиёна” таркиби: Ширинбой Абдуллаев, Тоҳир Шамсиддинов, Элёр Орипов, Сардор Қулматов, Руслан Мелзиддинов, Нуриддин Ҳасанов, Сардор Азимов, Шохжахон Ҳасанов, Муродхўжа Жабборов, Жавоҳир Соҳибов, Ихтиёр Тошпўлатов.\nЗахирадан майдонга тушганлар: Илья Гаврилов, Жалил Асани, Сирож Мелиев, Санжар Рашидов, Саҳоб Рашидов, Нурилло Тўхтасинов, Иззатилла Абдуллаев.\nМелзиддинов билан Абдуллаев ўз ҳисобига биттадан гол ёзиб қўйишди. “Сўғдиёна”нинг навбатдаги учрашуви Тошкентнинг “Оқ-тепа” жамоаси билан ўтказилди. Голларга бой тарзда ўтган учрашувда Лушан жамоаси 7:3 ҳисобида ғалаба қозонди. Санжар Рашидов билан Шохруз Норхонов дублга эришишган бўлса, Шохжаҳон Ҳасанов, Нурилло Тўхтасинов ва Саҳоб Рашидов биттадан гол уришди.\nАйнан мазкур учрашув арафасида “Сўғдиёна” сафига яна икки нафар легионер қўшилди. Сербиянинг “Напредак” жамоаси шарафини ҳимоя қилган Милош Симонович ва жанубий кореялик ҳужумчи Ким Донг Хи Сергей Лушан ихтиёрида бўлиб туришибди. Кореялик футболчи 29 ёшда бўлиб, у бунгача “Соннам” клубида тўп сурган. Ушбу футболчиларнинг “Нурафшон”га қарши ўртоқлик учрашувида майдонга тушиши кутилганди. Аммо мураббийлар уларга дам беришди.\n“Сўғдиёна” сафида майдонга тушганлар: Ширинбой Абдуллаев, Элёр Орипов, Сардор Қулматов, Тоҳир Шамсиддинов, Сирож Мелиев, Нурилло Тўхтасинов, Сардор Азимов, Шохжаҳон Ҳасанов, Иззатилла Абдуллаев, Ихтиёр Тошпўлатов, Шохруз Норхонов.\nЗахирадан майдонга тушганлар: Илья Гаврилов, Руслан Мелзиддинов, Муродхўжа Жабборов, Шуҳрат Суярқулов, Саҳоб Рашидов. 3:0 ҳисобида “Сўғдиёна”нинг ғалабаси билан тугаган ўйинда Тўхтасинов, Норхонов ва Жабборов гол уришди. Кеча “Нефтчи”га назорат учрашувини ўтказишди.\nДарвоқе, “Сўғдиёна” клуби яна бир легионер – япониялик 32 ёшли ҳужумчи Ацуи Ёнедзава билан ҳам музокара олиб бормоқда. Маълумки, легионерлар лимитида +1 ўрин осиёлик футболчига ажратилган. Лушан эса бу ўринга кореялик ёки япониялик футболчини танлаб олмоқчи.\nАГМК "Сўғдиёна"ни қувишда давом этади\nСуперлига. "Сўғдиёна" голсиз сериясига нуқта қўйди\nLIVE "Сўғдиёна" - Металлург": Матнли трансляция


Теримчиларга қарийб 150 миллиард сўм пул тарқатилди - zarnews.uz\nСамарқанд вилояти далаларида пахта терими давом этмоқда. Шу кунларда терим ишларида 56 минг 682 нафар уюшмаган аҳоли, фермер ва кластер корхонаси ишчиларидан 43 минг 365 нафари теримда катнашмоқда. Уларнинг ёрдами билан ҳозиргача 177 минг 596 тонна пахта хомашёси териб олинди. Пахта йиғим-теримида қатнашаётган теримчиларга 2020 йил 20 октябрь кунигача 149 миллиард 38 миллион 54 минг сўм терим пули тарқатилди.\nЖумладан, Оқдарё туманида 200 дан ортиқ фермер хўжалиги жорий йилда 5761 гектар майдонда ғўза парваришлади. Фермер хўжаликлари етиштирган ҳосилни қисқа фурсатда йиғиб-териб олиш учун 157 та отряд шакллантирилди ва 9800 дан ортиқ теримчиларнинг меҳнати билан 20 октябргача 4360 гектардан ортиқ майдондан 12 минг 48 тоннадан ортиқ ҳосил териб олинди. Теримчиларга кунлик ва беш кунлик тартибда терим пуллари, иссиқ овқат ва чой ташкил этилган. Мавсумда иштирок этаётган отряд раҳбарларига 100 миллион сўм ва 20 октябргача теримчиларга жами 9 миллиард 74 миллион сўм терим пуллари тарқатилди.\nТуманнинг Заҳириддин Муҳаммад Бобур маҳалласидаги 98 нафар хотин-қизлар 41 ва 43 отрядларга бириктирилган. Энг илғор теримчилар эса қимматбаҳо совғалар билан рағбатлантириб борилмоқда.\n- Мавсум бошлангандан буён ҳар куни теримда қатнашаяпман, - дейди илғор теримчи Гуландом Нафасова. – Кунига ўртача 180-190 килограмгача пахта тераман. 4 октябрдан буён 2,5 тоннадан ортиқ пахта тердим ва 2 миллион 500 минг сўм пул олдим. Вилоят ҳокимининг ўринбосари Ф.Абилов илғор теримчилар қатори менга ҳам телевизор совға қилди. Бу янада ғайратимизни оширди.\nШу маҳаллада яшовчи Мушарраф Эргашева яқинда 60 ёшни қаршилайди.\n- 16 йилдан буён теримда қатнашаман, пулга муҳтожликдан эмас уйда зерикмаслик учун ҳам далага ошиқаман, - дейди М. Эргашева. – Энг илғор теримчилар қатори менга ҳам телевизор совға қилишди. Бундай рағбат иштиёқимизни янада оширди. Энди мавсум якунигача пахта теримида қатнашмоқчиман.\nбожхона АҚШ Солиқ Паст Дарғом талабалар ёнғин ноқонуний қурилишлар Шавкат Мирзиёев театр Иштихон иш ҳақи пенсия


Сильвио Берлускони: "Мақсадимиз кейинги 5 мавсумда 2 марта ЕЧЛ финалига чиқиш" » Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017\nСильвио Берлускони: "Мақсадимиз кейинги 5 мавсумда 2 марта ЕЧЛ финалига чиқиш"\nКомментариев: 0 Просмотров: 163 Дата: 19-02-2016, 04:42 Италиянинг «Милан» клуби президенти Сильвио Берлускони жамоанинг яқин келажакдаги режалари билан ўртоқлашди. «Милан»даги 30 йиллик фаолиятимга 10 баллдан юқорироқ баҳо қўйган бўлардим. Бу муддат биз учун сеҳрли даражада ўтди. Биз ҳар қандай клубдан кўпроқ совринларни қўлга киритдик. Ҳозир бутун дунё бўйлаб 363 миллион мухлисимиз бор. Скудетто ва ЕЧЛ ғолиблиги учун курашишимизга одамлар ўйлаганчалик узоқ вақт керак бўлмаслиги мумкин. Мен футболдан ташқари вақтимда жуда кўп вақт банд бўлдим. Энди эса бор эътиборим футбол майдонига қаратилган. Биз келажакда муваффақият келтирадиган жамоа қуришга ҳаракат қилмоқдамиз. Биз саккиз марта Европа чемпионлар Лигаси финалида ўйнаганмиз. Мақсадимиз – яқин беш йил ичида бу рақамни ўнтага етказиш», – дея таъкидлаб ўтди Берлускони La Gazzetta dello Sport нашрига берган интервьюсида. - деб хабар бермоқда Stadion.uz нашри.


Сайловларга қанча халқаро кузатувчи келади? Уларнинг фаолиятида қандай ҳуқуқий асос бор? - zarnews.uz\nВилоят Ёшлар марказида давлат ҳокимияти вакиллик органларига сайловларда халқаро кузатувчилар ва хорижий оммавий оммавий ахборот воситалари билан ишларни мувофиқлаштирувчи ишчи гуруҳи аъзолари учун семинар-тренинг ўтказилди.\nСеминар Марказий сайлов комиссиясининг лойиҳавий фаолияти доирасида ЕХҲТ Ўзбекистондаги лойиҳалар координатори офиси билан ҳамкорликда сайлов соҳасидаги экспертлар иштирокида ташкил қилинди.\nТадбир аввалида Марказий сайлов комиссияси вакили Фарҳод Насриддинов Ўзбекистон Республикаси Сайлов кодексининг асосий тушунчалари, кузатувчиларни рўйхатга олиш тартиби, уларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари, шунингдек, ҳудудий бошқарув органларининг сайловларни ташкил қилиш ва ўтказишдаги ўрни ҳақида атрофлича маълумот берди.\n- Парламент ва маҳаллий кенгашларга бўлиб ўтадиган сайловларга тайёргарлик кўриш ва уларни ўтказиш билан боғлиқ ишларни, овоз бериш жараёнини юртимизда фаолият юритаётган сиёсий партияларнинг, маҳаллий ўзини ўзи бошқариш органларининг, кўплаб халқаро ташкилотлар ва хорижий давлатларнинг вакиллари, журналистлар бевосита кузатиб боради, - дейди Ф.Насриддинов. – Биргина ЕХҲТнинг Демократик институтлар ва инсон ҳуқуқлари бўйича бюросининг 300 нафарга яқин вакили кузатиб бориши кутилмоқда. Дастлабки маълумотларга кўра, миссия асосий гуруҳни, шунингдек, 30 нафар узоқ муддатли ва 250 нафар қисқа муддатли кузатувчини ўз ичига олади. Узоқ муддатли кузатувчиларнинг функциясига сайлов жараёнининг турли босқичларини ҳудудларда кузатиш кирса, қисқа муддатли кузатувчилар сайлов куни бириктирилган туманларда овоз беришни кузатади.\nСеминар давомида ЕХҲТ экспертлари сайловларни ташкил қилиш ва ўтказишнинг халқаро стандартлари, норматив ҳуқуқий база хусусида ҳам тушунчалар беришди.\nКуннинг иккинчи ярмида нима учун сайловлар кузатилиши, халқаро кузатувчиларнинг сайловларни адолатли ўтказилишида халқаро кузатувчиларнинг қандай ўрни борлиги, сайловларни баҳолаш мезонлари ҳақида маърузалар тингланди.\nИштирокчиларни қизиқтирган саволларга Марказий сайлов комиссияси вакиллари ҳамда ЕХҲТ экспертлари томонидан батафсил жавоб берилди.


10 апрел 2020, Тошкент вақти: 12:35\nЖаҳон Банки 2013 йилда Ўзбекистон ялпи ички маҳсулоти 7,5 фоизга ўсишини башорат қилмоқда. Халқаро молия идорасининг башорати Ўзбекистон ҳукуматиникидан фарқ қилмайди. Айни пайтда, Ўзбекистон 2012 йилда ўз иқтисодини 8,2 фоизга ўстиришга муваффақ бўлгани ҳам айтилмоқда. Жаҳон Банки, Халқаро валюта жамғармаси каби ташкилотлар кейинги 5-10 йил давомида Ўзбекистон иқтисоди изчил ўсиб бораётганини тан олиб келади. Лекин мутахассислар бу рақамлар шубҳали экани ҳисобга олинмаганида ҳам, Ўзбекистон мисолида жиддий ютуқ деб кўрилмаслиги керак демоқда.\nЖаҳон Банки эълон қилган “2013 йил глобал иқтисодий истиқболлар” номли ҳисоботда 2013 йилда Ўзбекистон ялпи ички маҳсулоти 7,5 фоизга ўсиши айтилади. Бундан ташқари Жаҳон Банки 2014 ва 2015 йиллар учун ҳам прогнозларни бериб, Ўзбекистон иқтисоди изчил 7 фоиздан ўсишда давом этишини тахмин қилмоқда.\nЖаҳон Банкидан ташқари, Халқаро валюта жамғармаси ҳам бошқа мамлакатларда бўлгани каби, Ўзбекистонда ҳам ўз прогнозларини тайёрлашда расмийлар тақдим қилган рақам ва маълумотларга таянади. Шунинг учун бу каби прогнозлар мустақил иқтисодчилар томонидан шубҳа билан қарши олинади.\nЎзбекистон молия вазирлигининг собиқ мулозими, ҳозирда Остонадаги Евроосиё университети доценти Сапарбой Жубаев ҳам халқаро молиявий идораларнинг Ўзбекистондаги иқтисодий вазиятни мустақил таҳлил қилиш механизмлари йўқлигини айтади. Лекин шу билан биргаликда иқтисодчи Ўзбекистон ЯИМ 7-8 фоизга ўсаётганига оид иддаоларда асос борлигини эътироф этади.\n- Масалан Ўзбекистон газ чиқаради, пахта экспорт қилади, ҳажмлари ҳар йил бир хил туриши мумкин. Лекин пахта баҳоси 20 фоизга халқаро биржада ўсиб кетадиган бўлса, бу албатта Ўзбекистон ялпи ички маҳсулотининг пахтага нисбатан 20 фоиз, умумий ҳажмига 4-5 фоизга ўсганини кўрсатади. Албатта Ўзбекистонда пахта ҳажми кўпайиши деган гап эмас. Агарда баҳоси ҳам ўзгарса, бу ялпи ички маҳсулотнинг кўпайишига олиб келади. Газда ҳам худди шунақа. Газнинг баҳоси ўсаяпти. Шунақа бўлиши мумкин.\nАйни пайтда, дея давом этади мутахассис, сўнгги 5-10 йил давомида бир тарафдан халқаро ташкилотлар Ўзбекистон ЯИМ ўсиб бораётганини эътироф этаётганига қарамай, ўсиш асосан хом ашё экспорти ҳисобидан амалга ошаётгани бу ҳолатнинг аҳоли турмушида деярли экс этмаётганини кўриш мумкин.\n- Жаҳон банки ҳам шуни кўрадида “тўғри, Ўзбекистоннинг ялпи ички маҳсулоти ўсиши бор” дейди. Лекин унинг ижтимоий соҳага, одамларнинг ойликлари ўсишига таъсир қилиши бошқа нарса. Ўзбекистон ҳар йил ойликни кўтарадию 10-15 фоизга. Лекин у ички ялпи маҳсулотнинг ўсишига ëки бунисига таъсир қилмайди. Чунки у биржадаги инфляция билан, кейин баҳоларнинг ўзгариши билан, кейин валютанинг курси билан, ҳалиги дефлятор деган нарса бор макроэкономик кўрсаткичларда, шу дефляторига коррекция қилинадида, йўқ бўлиб кетади,- дейди Сапарбой Жубаев.\nЎзбекистон иқтисоди келаси уч йил давомида ўртача 7 фоиздан ўсиши айтилаётган бўлса, АҚШ, Германия, Франция каби дунёнинг ривожланган давлатларида прогнозлар 0 фоиздан 2 фоизгача деб берилмоқда.\nМасалан, Қўшма Штатларда 2013 йилда ялпи ички маҳсулот 1,8 фоизга ўсиши тахмин қилинмоқда ва бу глобал иқтисодий инқироз давом этаётган шароитда дунёнинг иқтисоди энг қудратли мамлакат учун ижобий кўрсаткич, деб қабул қилинмоқда.\nСапарбой Жубаев, ривожланган мамлакатлардан фарқли ўлароқ, Ўзбекистоннинг 7 фоизлик ўсиши ишлаб чиқариш ёки хизмат кўрсатиш соҳалари ҳисобидан бўлмагани, унинг аҳоли турмушида акс этмаслигини тушунтиради, дейди.\n- Европа 1,5-2 фоиз ўсишига, Япония 1 фоиз ўсишига хурсанд бўлиб турадиган бўлса, Монголия 25 фоиз ўсишига мақтанмаслиги мумкин деган. Озарбайжон охирги 2-3 йилда 18-19 фоиздан ўсиб келаяпти. Улар учун бу ҳали бундай даражага етдик деган масала эмас. Масалан Қозоғистон ҳам бу йил 5,5-6 фоизга ўсиш берди. Ҳамма хурсанд эмас. Биз 8 фоизни кутган эдик дегандек бўлаяптида. Шунинг учун 7 фоиз ҳам Ўзбекистон учун имкониятлардан ҳали жуда кам фойдаланиш деб айтса бўлади,- дейди иқтисодчи Сапарбой Жубаев.\nЎзбекистон Президенти Ислом Каримов ўтган ҳафта 2012 йил якунларига бағишланган ҳукумат йиғинида қилган чиқишида, халқаро ташкилотлар Ўзбекистон ютуқларини тан олаётганини таъкилади. Каримов 2012 йилда Британиянинг Легатум институти ўзининг Фаровонлик ва ривожланиш индексида Ўзбекистонни дунё мамлакатлари орасида 64-ўринга киритганини бунга мисол сифатида келтирди.\nАйни пайтда АҚШдаги Heritage Foundation стратегик тадқиқотлар институти шу ой бошида эълон қилган 2013 йилги Иқтисодий эркинлик индексида 177 мамлакат орасида Ўзбекистонни 162 ўринга қўйди.


Ангилипт-Здоровье – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Ангилипт-Здоровье\nПрепаратнинг савдо номи: Ангилипт-Здоровье\nДори шакли: ингаляция учун спрей.\n1 баллон қуйидагиларни сақлайди:\nфаол моддалар: 0,75 г эрувчи стрептоцид, сувсиз сульфатиазол натрийга қайта ҳисобланганда 0,54 г сульфатиазол натрий, 0,015 г тимол, 0,015 г эвкалипт мойи, 0,015 г қалампир ялпиз мойи;\nёрдамчи моддалар: 96% ли этанол, қанд-рафинад, глицерин, полисорбат-80, тозаланган сув.\nТаърифи: оч-сариқдан тўқ-сариқ ранглигача бўлган, ўзига хос ҳидли, тиниқ суюқлик.\nФармакотерапевтик гуруҳи: Респиратор тизимга таъсир этувчи воситалар. Томоқ касалликларида қўлланадиган препаратлар. Антисептиклар.\nПрепаратнинг фармакологик самаралари унинг таркибиги кирувчи компонентларнинг таъсири билан боғлиқ.\nЭрувчи стрептоцид ва сульфатиазол натрий оғиз бўшлиғи ва ҳалқум касалликларини чақирувчи граммусбат ва грамманфий бактерияларга нисбатан антимикроб таъсир кўрсатади. Тимол антисептик, балғам кўчирувчи ва спазмолитик таъсирга эга. Эвкалипт мойи яллиғланишга қарши ва антисептик фаолликга эга. Шиллиқ қаватларига қўйилганида қалампир ялпиз мойи ўртача маҳаллий оғриқни қолдирувчи самара намоён қилади.\nПрепаратнинг кўрсатилган компонентларининг мажмуаси оғиз бўшлиғи ва юқори нафас йўллари шиллиқ қаватини яллиғланиш касалликларини мажмуавий патогенетик даволашни таъминлайди. Препарат яллиғланишга қарши, микробларга қарши ва замбуруғларга қарши самара кўрсатади; граммусбат ва грамманфий бактериялар, шунингдек Candida оиласи замбуруғларига нисбатан фаолдир.\nЛОР-аъзолари ва оғиз бўшилиғи шиллиқ қаватининг инфекцион-яллиғланиш касалликларини (тонзиллит, фарингит, ларингит, афтоз ва ярали стоматит) маҳаллий даволашда қўлланади.\nКатталар ва 3 ёшдан катта болаларга препарат 1-2 секунд давомида оғиз бўшиғига сепиб, оғиз бўшлиғи ва бурун-ҳалқумининг шиллиқ қаватларига хўллаш йўли билан маҳаллий қўлланади\nКатталарда чайиш суткада 3-4 марта ўтказилади.\nАгар шифокорнинг алоҳида кўрсатмаси бўлмаса, 3 ёшдан катта болаларда чайиш суткада 1-2 марта ўтказилади.\nПрепаратни қўллаш давомийлиги касалликни кечишига боғлиқ ва одатда 3-10 суткани ташкил қилади.\nҚўллаш давомийлиги ва муддати касалликнинг оғирлигига боғлиқ бўлиб, шифокор томонидан индивидуал равишда белгиланади.\nБаллондан фойдаланиш қоидалари.\nБаллондан ҳимоя қопқоқчаси ечилади.\nИлова қилинган учликдан олдиндан тозалигига ишонч ҳосил қилиб, учлик (пуркагич) ни баллон клапанининг штокига ўрнатилади.\n1 минут давомида баллон чайқатилади ва дисперс оқим пайдо бўлгунича кўпи билан 5 марта босилади. Оқим бўлмаганида операция яна бир марта такрорлашга рухсат берилади.\nПуркагичнинг эркин учи оғиз бўшлиғига киритилади, баллонни вертикал ҳолда ушлаб туриб, пуркагичнинг бошчасига босилади. Пуркаш давомийлиги – 1-2 сек.\nЧайишни тугатиб, пуркагич баллон клапанининг штокидан олинади ва унинг ифлосланишини олдини олиш учун баллон ҳимоя қопқоқчаси билан ёпилади.\nПуркагични тоза жойда сақлаш, ҳар куни илиқ сув оқимида ювиб, кейинчалик илиқ жойда қуритиш керак.\nОдатда, препарат яхши ўзлаштирилади, аммо алоҳида ҳолларда:\nИммун тизими томонидан: аллергик реакциялар, шу жумладан ангионевротик шиш, бронхоспазм.\nТери томонидан: тошмалар, қичишиш, эшакеми, препарат тушган жойда шиш.\nОвқат ҳазм қилиш тизими томонидан: кўнгил айниши, қусиш, маҳаллий самаралар (оғизда ачишиш ҳисси, томоқда караш ёки қичишиш).\nБошқалар: умумий ҳолсизлик, нафас олишни қийинлашиши кузатилиши мумкин.\nБирон-бир нохуш кўринишлар ёки ғайри табиий реакциялар ривожланган ҳолларда, препаратни кейинчалик қўллаш юзасидан шифокор билан маслаҳатлашинг.\nПрепаратнинг компонентларига индивидуал юқори сезувчанлик (шу жумладан сульфаниламидлар, эфир мойлари ва препаратнинг бошқа компонентларини ўзлаштираолмаслик), 2 ёшгача бўлган болаларда қўллаш мумкин эмас.\nПрепаратни қўллашдан аввал, айниқса аллергияга мойиллик бўлганида шифокор билан маслаҳатлашинг! Шифокор маслаҳатисиз препаратни узоқ муддат қўлламанг.\nИлгари бу гуруҳ препаратларини қабул қилинганда бўлган реакциялар тўғрисида шифокорга албатта хабар беринг.\nПрепаратни кўзга тушишидан сақланинг.\nПрепаратни қўллашдан олдин оғиз бўшлиғини қайнатилган илиқ сув билан чайиш тавсия этилади. Стерил тампонлар ёрдамида оғиз бўшлиғининг шикастланган соҳаларидан (яралар, эрозиялар) некротик караш олиб ташланади. Препарат билан оғиз бўшлиғи чайилганидан сўнг 15-30 минут давомида овқат истеъмол қилишдан сақланиш керак.\nПрепарат болаларда қўлланганида 1-2 секунд давомида сепиладиган препаратнинг бир марталик дозаси 0,0076-0,0152 мл этанол (96%) сақлайди, бунда бир марта қабул қилинганда этанолнинг миқдори – 2-5 ёшли болалар (тана вазни 12-21 кг) учун 0,0004 – 0,0013 мл/кг, 6-12 ёшли болалар (тана вазни 21-38 кг) учун 0,0002-0,0007 мл/кг ташкил қилишини ҳисобга олиш керак.\nПрепарат қанд сақлайди, буни қандли диабети бўлган беморларда ва фруктозани туғма ўзлаштираолмаслиги бўлган, глюкоза-галактозани сўрилиши бузилган пациентларда ҳисобга олиш лозим.\nҲомиладорлик ёки эмизиш даврида препаратни, фойда/хавф нисбатини баҳолаб, препаратнинг дозалаш тартибига қатъий риоя қилиб, шифокор назорати остида қўллаш мумкин.\nПрепарат транспорт воситалари ва механизмларни бошқариш қобилиятига таъсир қилмайди, бироқ автотранспорт ҳайдовчиларида алкоголга текшириш натижаларида хато кўрсатиши мумкинлигини ҳисобга олиш керак.\n3 ёшгача бўлган болаларда препарат қўлланмасин.\nЭфкалипт мойи ва ялпиз мойларини сақлаганлиги боис келиб чиқадиган рефлектор бронхоспазмни ривожланиши мумкинлиги туфайли, 3 ёшдан катта болаларга эҳтиёткорлик билан қўлланади. Болаларни даволашни шифокор назорати остида ўтказиш лозим.\nДозани ошириб юборилиш ҳоллари таърифланмаган. Препартнинг ножўя самаралари кучайиши мумкин.\nДаволаш. Препаратни бекор қилиш, оғиз бўшлиғини илиқ қайнатилган сув билан ювиш керак. Симптоматик даволаш ўтказилади.\n30 мл 1 баллон пуркагич-мослама ва ҳимоя қопқоғи билан бирга қутида.\nОригинал ўрамда 25°С дан юқори бўлмаган ҳароратда сақлансин.\n«Фармацевтическая компания «Здоровье» МЧЖ\nУкраина, 61013, Харьков ш., Шевченко кўч., 22.\nЎзбекистон Республикаси худудида ушбу дори воситасининг ишлаб чиқарувчи корхонасига кейинчалик юбориш учун эътирозлар ва сифати бўйича таклифларни қабул қилувчи ташкилот номи ва манзили:\n«Dori Darmon Invest» МЧЖ\nПочта манзили: Ўзбекистон 100060, Тошкент ш., Шевченко кўч., 42-А\nтел: (99871) 120-3818


Дунёнинг энг ифлосланган пойтахти қайси?\nБундан 18 йил аввал, 2001 йил 11 сентябрь куни АҚШда 3000 га яқин инсон ҳаётига зомин бўлган фожиа – тарихдаги энг мудҳиш террорчилик ҳужуми рўй берди.\n2001 йил 30 сентябрь ва 5 октябрь кунлари АҚШ Қуролли кучлари Марказий қўмондонлиги қўмондони Томми Фрэнкс ҳамда АҚШ Мудофаа вазири Дональд Рамсфельд Тошкентга келиб, мамлакатнинг ўша вақтдаги Президенти Ислом Каримов билан учрашди.\nЭришилган келишувга кўра, Ўзбекистон жанубидаги Қарши-Хонобод аэродроми АҚШ бошчилигидаги халқаро коалицияга аксилтеррор операция ўтказиладиган муддатга берилди. Аэродром орқали Афғонистон аҳолисига гуманитар ёрдам кўрсатиш, қўшиннинг фронторти таъминоти, шунингдек, қидириш ҳамда қутқариш операциялари каби чора-тадбирлар амалга оширилиши кўзда тутилган эди.\nКиритилди: 14:35 11.09.2019. Ўқилди: 6651 марта. Фикрлар сони: 0 та.\n22:50 Хоразмда 33 яшар қиз 70 ёшли отасини темир билан уриб ўлдирди


Бугун Ўзбекистонда кун жуда иссиқ бўлади - Namanganliklar.uz\nБугун Ўзбекистонда кун жуда иссиқ бўлади\n7 июлда кундуз куни Ўзбекистон бўйича жуда иссиқ об-ҳаво сақланиб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол 7-12 м/с тезликда эсади, баъзи жойларда 15-20 м/с гача кучайиши мумкин. Ҳароратнинг максимал қиймати 40-43° ни, шимолда, жанубда ва чўл ҳудудларида 44-46° гачани ташкил этади.\nПойтахтимизда қуруқ ва иссиқ об-ҳаво бўлиши кутилмоқда. Ҳаво кундузи 41-43° гача исийди.\nРеспубликанинг тоғли ҳудудларида ёғингарчилик кутилмайди Шамол 7-12 м/с тезликда эсади, баъзи жойларда 15-20 м/с гача кучайиши мумкин. Ҳарорат 30-35° бўлади.\n4 654 Ko'rishlar\nЭрон Президенти электр энергияси таъминотидаги узилишлар учун аҳолидан узр сўради\nКоронавирус билан боғлиқ ҳозирги вазият жуда хавфли — ЖССТ\nhow many carbs allowed on keto diet https://ketorecipesnew.com/\nuncensored gay dating https://gaychatrooms.org/\ngay dating site / circa 2004 https://gaychatus.com/\ngay dating twitter https://gaydatingzz.com/\nfree gay dating website https://gaydatingcanada.com/


Туркман расмийлари одамларга узрли сабабсиз мамлакат бўйлаб ҳаракатланишни тақиқлаб қўйишди\nТуркманистон расмийлари фуқароларга 2021 йил 1 январигача узрли сабабсиз мамлакат бўйлаб ҳаракатланишни тақиқлаб қўйишди.\nЧеклов норасмий характерга эга бўлиб, унинг Ашхобод расман тан олмайдиган коронавирус эпидемияси билан боғлиқлиги тахмин қилинмоқда. Сафар учун рухсатнома махсус комиссия томонидан берилади. Бу ҳақда Озодликнинг туркман хизмати хабар қилди.\nТуркманистонда шаҳарлараро сафар қилиш учун турғунлар комиссияга асосли сабаб кўрсатишлари лозим бўлади. Комиссия таркибига минтақа расмийлари, полиция, миграция ва санитария хизматлари, Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳамда Миллий хавфсизлик вазирлиги вакиллари киради.\nБу талаб ортидан пойтахтда ишлайдиган вилоятликлар Ашхободга етиб олиш имкониятидан маҳрум бўлишди, кўпчиликнинг эса авиачипталари куйди, дея хабар қилишди Озодликнинг туркман хизмати мухбирлари.\nМарт ойида ҳам Туркманистон расмийлари мамлакат ичида ҳаракатланиш учун чеклов жорий қилгандилар. Темирйўл ва автобус қатнови тўхтатилиб, минтақалараро автойўллар тўсилганди. Ҳозирда мамлакатнинг бир жойидан иккинчи жойига фақат ҳаво транспорти орқалигина етиб бориш мумкин.\nАйни пайтда Ашхобод мамлакат ҳудудида шу кунгача биронта ҳам коронавирусга чалиниш ҳолати қайд этилмаганини иддао қилишда давом этмоқда.


“Иффат” сўзи луғатда “қабиҳ нарсадан тийилиш” маъносини англатади\nИбн Манзур: «Иффат аслида қолдиқнинг ўрнига ўтадиган нарсани тановул қилиш ила кифояланишдир. Иффат ҳалол ва гўзал бўлмаган нарсадан ўзини тийишдир. Иффат ўта покликдир», деган.\nУламолар иффат ҳақида бир-бирини тўлдирувчи бир неча таърифларни айтишган.\nРоғиб айтади: «Иффат нафсда бир ҳолатнинг ҳосил бўлиши бўлиб, у ила шаҳватнинг ғалабасидан четланади.\nЖоҳиз шундай деган: «Иффат нафсни шаҳватлардан жиловлаш, жасадни тик тутишга ва соғлигини муҳофаза қилишига етадиган нарса билан кифоялашдир. Барча лаззатли нарсалардан четта бўлиб, мўйтадиллик йўлини тутишдир. Кифояланган шаҳватлари ҳам мустаҳаб равишда ва уни қондиришга иттифоқ қилинган ҳамда ҳожат тушган вақтдагина бўлиши керак».\nИмом Мовардий иффат ва унинг турлари ҳақида жумладан қуйидагиларни ёзади: «Иффат, поклик ва сақланиш мурувватнинг шартларидандир. Иффат икки турли бўлади.\nФаржнинг ҳаромдан тиймаслик шариат ман қилган ва ақл зажр қилган бўлиши билан бирга шармандалик ва ору номусдан иборатдир.\nТилни обрўлардан тиймаслик эсипастларнинг иши, ғавғо аҳлининг интиқомидир. Бундан тийилиш осон. Ким нафсига қаҳр кўрсатиб уни кучли қайтарувчи ила жиловламаса ва шиддатла зажр қилмаса, унинг уятига қолади ва зарарларига учрайди.\nОшкора зулм ҳалокатга элтувчи саркашлик ва нобуд қилувчи туғёндир. Агар у давом этаверса, ғолиб ўз эгасини ямлаб ютадиган фитнага бориб тақалади. Ниҳоят уни ағдарилиши билан тугайди.\nМахфий хиёнат пасткашликдан бошқа нарса эмас. Чунки уни қилган одам хиёнати ила хор бўлади. Одамлар унга ишонмай қўяди. Ким хиёнат қилса, хор бўлади, дейилган гап бор» (Адабуд-дунё вад-дин 384-бет).\nИмом Ибн Жавзий «Сойдул Хотир»да ёзади: «Камол азиздир, комил оздир. Камолнинг аввалги сабаби бадан аъзоларининг мутаносиблиги ва ботин суратининг гўзаллигидир.\nБадан сурати халқ деб номланади, ботин сурати хулқ деб номланади. Бадан сурати камоли хушбичимлик ва адабли, феъл-атворнинг гўзаллиги ва ахлоқдир.\nФеъл-атвор иффат, поклик, жоҳилликдан ўзини тортиш ва нафси бузуқликдан узоқда бўлишдир. Ахлоқи карамли бўлиш, бошқаларни ўзидан ортиқ кўриш, маъруф иш қилиш ва ҳалийм бўлишдир.\nКим ушбу нарсалар ила ризқлантирилган бўлса, улар уни камолга эриштиради. Ундан шарафли хислатлар зоҳир бўлади. Агар бир бирор хислат камиб қолса, нуқсонга сабаб бўлади» (284-бет).\n«аз-Зарийъа ила макоримиш-ширийъа» китобида иффат ҳақида жумладан қуйидагилар ёзилган:\n«Билки, иффатли бўлиш ҳаракатидаги одам бир неча шартлар билангина иффатли бўлиши мумкин.\n– Бир нарсадан ифатли бўлиши ундан кўпини кўзлаб қилинаётган ҳаракат бўлмаслиги шарт.\n– Ёки унга тўғри келмагани учун бўлмаслиги шарт.\n– Ёки шаҳвати қўзмайдиган бўлгани учун бўлмаслиги шарт.\n– Ёки оқибати завли бўлиганини сезганлигидан бўлмаслиги шарт.\n– Ёки уни тановул қилиш ман қилинган бўлмаслиги шарт.\n– Ёки камчилиги туфайли уни танимаган бўлмаслиги шарт.\nМазкур нарсаларнинг барчаси иффатдан эмас. Балки улар ўз навбатида фурсатни овлаш, яхшини ахтариш, хас-талик, бўш жой, ожизлик ёки жоҳилликдан иборатдир.\nНафсни шаҳватдан тиймаслик уни ғазабдан тиймаслик-дан кўра ёмондир…\nИнсон токи қўли, тили, қулоғи ва кўзи иффатли бўлмагунича ўзи иффатли бўла олмайди.\nТилнинг иффатсизлиги масхара, айблаш, ғийбат, чақимчилик, лақаб қўйиш кабилар билан бўлади.\nКўзнинг иффатсизлиги ҳаром нарсаларга ҳамда ёмон шаҳватларни қўзитувчи ҳаёти дунё зийнатларига тикилиш билан бўлади.\nҚулоқнинг иффатсизлиги гуноҳ ва ёмон нарсаларни тинглаш билан бўлади.\nБас, ҳар бир аъзонинг иффати эгаси улардан ҳар бирини ўзига хос бўлган нарсада фақат шариат ва ақл рухсат берган шаҳватсиз ҳамда ҳавойи нафссиз нарсаларга ишлатиш ила бўлади.\nИффат ҳақида келган оятлардан намуналар:\nАллоҳ таоло «Бақара» сурасида: «(Садақа ва хайру эҳсонлар) Аллоҳнинг йўлида тутилган, ер юзида касб қилишга қодир бўлмаган, иффатлари туфайли билмаган киши уларни бой деб ўйлайдиган фақирларгадир. Уларни сиймоларидан танийсан, одамлардан хиралик қилиб сўрамаслар. Нафақа қилган яхшиликларингизни, албатта, Аллоҳ билгувчидир», деган (273-оят).\nБу ояти карима зикр қилган тоифадаги одамлар ўзларини Аллоҳ йўлига бағишлаган кишилардир. Уларнинг шу сабабдан касб қилишга ҳам имконлари йўқ. Айни чоқда иффатлари, уятлари кучли бўлганидан ўзларининг ҳожатманд эканликларини яшириб юрадилар. Асл ҳолни билмаган одам уларни сиртларидан кўриб, бой, деб ўйлайди.\n«(Садақа ва хайру эҳсонлар) Аллоҳнинг йўлида ту-тилган, ер юзида касб қилишга қодир бўлмаган, иф-фатлари туфайли билмаган киши уларни бой деб ўйлайдиган фақирларгадир».\nНафақани худди ана ўшаларга қилиш керак. Улар ўзлари асл ҳолларини беркитсалар, одамлардан хиралик билан тиланмасалар, қандай қилиб уларни топиш мумкин?\n«Уларни сиймоларидан танийсан».\nФаросати бор, мулоҳазали кишилар, мазкур фақирларни, агарчи улар ҳожатмандликларини билдирмасдан, кишилар кўзига бой бўлиб кўриниб юрсалар ҳам, таниб, ҳақиқатни билиб оладилар.\nЎзларини иффатли тутганликларининг ўзи нафақани уларга махфий қилишга ундайди. Нафақа бераман, деб бундай кишиларнинг ҳис-туйғуларини оёқ ости қилмаслик керак. Нафақа Аллоҳ учун қилинаётган бўлса, махфий тарзда қилингани маъқул.\n«Нафақа қилган яхшиликларингизни, албатта, Аллоҳ билгувчидир».\nСавобини ҳам Ўзи билиб бераверади. Шунинг учун ҳаммага кўрсатиб, гувоҳларни кўпайтириб садақа қилишга ҳожат йўқ. Сиз ихлос билан, Аллоҳ таолонинг юзини кўзлаб садақа қилаверинг, у ёғини Аллоҳ таолонинг Ўзи билади.\nУшбу ояти карима аҳли суффа – Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг масжидлари яқинидаги суффада яшовчи тўрт юз нафар тақводор, камбағал мусул-мон ҳақида нозил бўлган.\nУлар ўзларини Қуръон ва илм ўрганишга бағишлаган кишилар бўлиб, маошларини касб қилиб топишга имконлари бўлмаган. Ҳеч нарсалари бўлмаса ҳам ўзларини иффатли тутишган, бировнинг молига назар ҳам солишмаган.\nУларнинг асл ҳолини билмаган одам, ўзларини тутишларидан уларни бой, деб ҳисоблайдиган даражада бўлган. Уларнинг сиймоларидан аҳли салоҳ ва тақводорликлари билиниб турган. Ўзлари ўта муҳтож бўлишларига қарамай одамлардан бирор нарсани сўраб олмаганлар.\nКим аҳли суффа даражасига, улар етган улуғ мақомга етмоқчи бўлса, уларнинг ушбу оятдаги васфига қўшилмоқчи бўлса одамлардан бирор нарса сўрамасин, ўзини иффатли тутсин, билмаганлар уларни бойлар, деб ҳисобласин.\nАллоҳ таоло «Нисо» сурасида: «Етимларни то никоҳ(ёши)га етгунларича синаб туринглар. Агар уларнинг эси-ҳуши жойида эканини билсангиз, уларга ўз молларини топширинг. У мол-ларни исроф ила ва эгаларининг катта бўлиб қолишидан қўрқиб шошилиб еманг. Бой бўлганлар иффатли бўлсинлар. Ким камбағал бўлса, тўғрилик билан есин. Уларга ўз молларини топшираётганин-гизда гувоҳлар келтиринг. Ҳисобчиликка Аллоҳнинг Ўзи кифоя қилур», деган (6-оят).\nБу ояти карима етим балғоатга етиб эс-ҳушини таниганда, дарҳол унга молини топшириш зарурлигини, уларнинг молини исроф қилмаслик, оталиқка олганлар томонидан, бу балоғатга етса молини қайтариб беришим керак бўлади, деб шошилиб еб қўймаслик, агар оталиққа олган одам бой бўлса, етимнинг моли масаласида иффатли бўлиш зарурлиги, камбағал бўлса, маълум чегарада ейишига рухсат борлиги ва етимга молини топшираётганда гувоҳлар олдида топшириш каби фиқҳий амалларни баён қилмоқда.\nБаъзи кишилар, мен етимни оталиққа олганимдан кейин молини нима қилсам, ўзим биламан, деб ёки, бу балоғатга етса, молини қайтариб беришим керак экан, ундан кўра у балоғатга етгунча тезроқ молини еб қўяй, дейиши мумкин.\nАллоҳ таоло бу оятда шундай тасарруфлардан қайтариб: «У молларни исроф ила ва эгаларининг катта бўлиб қолишидан қўрқиб, шошилиб еманг», демоқда.\nДемак, етимни оталиққа олганлар учун асосий ҳукм етимларнинг молидан емаслик. Аммо оталиққа олувчилар-нинг ҳоли ҳам ҳар хил бўлади: баъзилари бой, ўзига тўқ, бошқалари камбағал муҳтож. Буни эътиборга олиб, оятда бойга алоҳида, камбағалга алоҳида ҳукм баён қилинган:\nБой одам ўзига етарли моли бўлгани, ҳожати тушмагани учун иффат қилиб, ўзини шубҳали нарсадан узоқ тутгани маъқул. Етимларни оталиққа олгани, уларнинг мол-мулкини сақлагани, парваришлагани учун ажру савобини олади.\nАллоҳ таоло «Нур» сурасида: «Никоҳ(имкон)ни топа олмаганлар, то Аллоҳ улар-ни Ўз фазлидан бой қилгунича иффатларини сақласинлар», деган (33-оят).\nУшбу оятда уриниш ва ҳаракатлар билан ҳам никоҳли бўлиш имконини топа олмаганлар нима қилишлари лозимлиги баён этилмоқда.\nНикоҳга имкон топа олмаяпман, деб ҳаром йўлга юриб кетмасинлар. Иффатларини сақласинлар.\nҲалолга имкон топа олмаганлар учун ҳаромдан иффат-ларини сақлашнинг энг яхши йўлини эса, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам кўрсатиб берганлар.\nИмом Бухорий ва Имом Муслимлар Абдуллоҳ ибн Масъуд розияллоҳу анҳудан ривоят қилган ҳадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам:\n«Эй ёшлар жамоаси, сиздан ким никоҳга қодир бўлса, уйлансин, чунки у (уйланиш) кўзнинг тийилиши ва фаржнинг поклигидир. Ким қодир бўлмаса, унга рўза лозим, чунки у (рўза) унинг учун бичилишдир», деганлар.\nЯъни, рўза тутиб юрса, шаҳвати қўзиши камаяди, иффа-тини сақлаш осонлашади, деганидир.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам никоҳга қодир бўла олмаганларни Аллоҳ таоло Ўз фазлидан бой қилиб қўйишининг йўлларидан бирини ҳам кўрсатиб берганлар.\nИмом Термизий ва бошқа муҳаддислар Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам:\n«Уч кишига Аллоҳ учун ёрдам бермоқлик ҳақдир. Аллоҳнинг йўлида ғазот қилувчига, шартномасини адо этишни истаган мукотабга ва иффатни ирода қилиб никоҳни хоҳлаганга», деганлар.\nАллоҳнинг йўлида жиҳод қилишни истаган мужоҳид ғозийга пул-мол ва бошқа нарсалар ила ёрдам бериш қанчалик савоб иш экани ҳаммага маълум. Уйланиб иффатини сақламоқчи бўлган шахсга ёрдам бериш ҳам шунчалик савобли иш экани ушбу ҳадисдан кўриниб турибди.\nАллоҳ таоло «Нур» сурасида: «Аёллардан (кексайиб) ўтириб қолганлари, никоҳни умид қилмайдиганларига зийнатларини кўз-кўз қилмаган ҳолда кийимларини қўйишларида гуноҳ йўқдир. Иффат талабида бўлсалар, ўзлари учун яхшидир. Аллоҳ ўта эшитгувчи, ўта билгувчи зотдир», деган (60-оят).\nУшбу оятдаги «кийимлари»дан мурод катта ёпинчиқ ва ҳамда устдан кийиладиган ридодир.\nАёл киши қариб, никоҳдан умуман умидсиз бўлиб қолганда паранжи-чиммат қилмасликка рухсат бор. Лекин, шундай бўлса ҳам, иффатларини сақлаганлари ўзлари учун яхшидир.\nЎзида «иффат» сўзи бўлмаса ҳам маъноси иффатга далолат қиладиган оятларга мисол.\nАллоҳ таоло «Юсуф» сурасида: «У уйида бўлган аёл ундан нафсини хоҳлади. Эшикларни беркитиб: «Бу ёққа кел!» деди. У: «Аллоҳ сақласин! Ахир, у жойимни яхшилаб берган хўжам-ку! Албатта, золимлар нажот топмаслар», деди», деган (23-оят).\nЯъни, Юсуф тушган уйдаги аёл – уни карвон эгаларидан сотиб олган кишининг хотини ундан нафсини қондиришини хоҳлади. У билан фаҳш иш қилмоқчи бўлди.\nБу тасарруфотлар хотин Юсуфни жуда ҳам қаттиқ севиб, унга етишишга қарор қилганини кўрсатади. Йўқса, аёл киши ҳеч қачон уйидаги хизматкор йигитга эшикларни беркитиб туриб, бу ёққа кел, деб очиқдан-очиқ айтмайди.\nАммо Юсуф хотин ўйлаган енгилтак йигитлардан эмас. У Аллоҳдан қўрқади, Аллоҳ унга ҳар бир нарсада тўғри ҳукм чиқаришни амр қилган ва илм берган. Ҳар қандай шароитда ҳам ҳаром ишга бормайди.\n«У: «Аллоҳ сақласин! Ахир у жойимни яхшилаб берган хўжам-ку! Албатта, золимлар нажот топмас-лар», деди».\nЯъни, бундай ҳаром ишни қилишдан Аллоҳ сақласин, демоқда. Кейин у яхшиликни унутадиган одам ҳам эмас.\nШунинг учун ҳам, ахир у, яъни, уй эгаси – хотиннинг эри, жойимни яхшилаб берган хўжам-ку, деди. Менга шунча яхшилик қилган инсонга хиёнат этиб, хотинининг гапига кириб, фаҳш иш қиламанми? Агар шундай қиладиган бўлсам, золимлардан бўлиб қоламан.\n«Батаҳқиқ, хотин унга интилди. У ҳам, агар Роб-бининг бурҳон-ҳужжатини кўрмаганида, у (хотин)га интилар эди. Ундан ёмонлик ва фаҳш ишларни узоқлаштириш учун шундай қилдик. Албатта, у Биз-нинг мухлис бандаларимиздандир» (Юсуф, 24).\nЮсуф гапга кирмай, унинг таклифини рад этгандан кей-ин, хотин ниятига етиш учун унга томон интилди. Аслида, бунақа пайтларда эркак киши аёлга интилмасмиди?\nҲолбуки, Юсуф комил эркак инсон эди. Унда ҳам бошқа эркакларда бўлгани каби майл бор эди. У ҳам аёлга интилиши мумкин эди.\nАммо унинг бошқалардан фарқли жойи Роббининг ҳужжатини кўрган эди. Ҳужжатни кўриб туриб ҳам ҳаром ишга юрганида, ҳақиқий мўмин бўлолмас эди. Агар шу ҳужжат бўлмаганида, у ҳам хотинга интилган бўларди.\nБиз қилган тадбир туфайли у ёмонлик ва фаҳш ишлар-дан, жумладан, аёл хоҳлаган бузуқликдан ҳам узоқ бўлди. Унга бунчалик ишларни раво кўрганимиз беҳуда эмас.\nХотин Юсуфга интилди, у эса ундан қочди:\n«Эшик томон чопишди. Хотин унинг кўйлагини орқасидан юлиб олди. Эшик олдида У(хотин)нинг хо-жасига дуч келишди. У(хотин): «Сенинг аҳлингга ёмонлик хоҳлаганнинг жазоси фақатгина қамалмоқ ёки аламли азобдир», деди», (26-оят).\nХотиннинг нафси шу даражага етган эдики, Юсуфга ин-тилибгина қолмай, уни қувишга тушди. Юсуф ҳам фаҳш ишга умуман бормаслигининг таъкиди сифатида эшик томон қочди. Хотин қочаётган Юсуфнинг кўйлагидан ушлаб тортган эди, кўйлакнинг бир парчаси қўлида юлиниб қолди. Шу пайт кутилмаган иш содир бўлди:\nМаккор хотин ўзини йўқотмай, дарҳол ҳужумга ўтди: «Сенинг аҳлингга ёмонлик хоҳлаганнинг жазоси фақатгина қамалмоқ ёки аламли азобдир», деди».\nЯъни, Юсуф менга – сенинг аҳлингга ёмон ният билан ҳамла этди, бузуқлик қилишни хоҳлади. Энди унинг жазоси ёки қамоқ, ёки аламли азоб бўлиши керак, деди.\nНабий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг суннатлари, сийратлари ва ҳадисларида ҳам иффат масаласи кенг жой олган.\n«Ансорийлардан бир қанча одамлар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан (мол) сўрашди. Бас, у зот уларга бердилар. Сўнгра яна сўрашди, яна бер-дилар. Ҳатто ҳузурларидаги нарса қолмади.\nШунда у зот: «Ҳузуримда нима яхшилик бўлса, сизларга бермай олиб қолмасман. Ким иффат талаб бўлса, Аллоҳ уни иффатли қилур. Ким беҳожатлик талаб қилса, Аллоҳ уни беҳожат қилур. Ким сабр та-лаб қилса, Аллоҳ уни сабрли қилур. Ҳеч кимга саб-рдан кўра яхшироқ ва кенгроқ неъмат берилмаган», дедилар».\nИкки Шайх ва Термизийнинг ривоятида: «Ким мусул-мон бўлиб, етарлича ризқлантирилса ва Аллоҳ уни Ўзи берган нарсага қаноатлантирса, батаҳқиқ нажот топган бўлур», дейилган.\nБошқа бир ривоятда эса: «Эй бор Худоё, Оли Муҳаммаднинг ризқини қути лаа ямут қилгин», дей-илган.\nЯна бир ривоятда эса: «Бойлик ориз (мол)нинг кўплигида эмас, лекин бойлик нафснинг беҳожатлигидадир», дейилган.\nТермизий, Насаий ва Ҳоким рвоятларида: «Уч кишига ёрдам бермоқлик Аллоҳ учун ҳақдир: адо этишни ирода қилган мукотабга, иффатни ирода қилиб никоҳга уринганга ва Аллоҳнинг йўлидаги мужоҳидга», дейилган.\nИнсонлар ўз ҳаётлари давомида бир-бирларининг ёрдамларига эҳтиёжлари тушиб туради. Кўпчилик турли ишларда ёрдам сўраши мумкин. Лекин ёрдам берувчи қайси хилдаги ишларга ёрдам бериш кўпроқ матлуб, қайси хил кишиларга ёрдам берса кўпроқ савоб олади?\n«... иффатни ирода қилиб никоҳга уринганга».\nЎз иффатимни сақлайин, жинсий майлимни ҳалол йўл – никоҳ йўли билан қондирайин, деб уринаётган шахсга ёрдам бериш ҳам, худди қулликдан озод бўлишга ҳаракат қилаётган одамга ёки кейин баёни келадиган жиҳодга чиқишга ҳаракат қилаётган одамга ёрдам беришдек керакли ва савобли ишдир.\nУйланиб, никоҳли бўлиб иффатини сақлашга ҳаракат қилиб етиша олмай турган кишига қўлидан келган ёрдамни бериш ҳар бир мўмин-мусулмон учун зарур бир ишдир. Кимдир сўзи билан, кимдир хизмати билан, кимдир мол-дунёси билан ёрдам бермоғи керак. Бу улуғ савобли ишдир.\nМусулмонлар қадимдан бу ишда фаол бўлишиб бошқа халқлардан ажраб туришган. Оила қуришга уринмаганларни оила қуришга ундашган, оила қуришга уринганларга эса қўлларидан келган ёрдамларни беришган.\nБу ишни худди ушбу ҳадисга амал этароқ қилишган. Ҳозирги мусулмонлар ҳам бу ишда ўз ихлослари ва ғайратларини кўрсатмоқлари керак.\nБаъзи юртларда бу иш баъзи мусулмонларнинг шахсий ишлари тарийқасида амалга ошираётган бўлса, бошқаларида оила қурувчиларга ёрдам бериш жамиятлари ҳам тузилган. Нима қилиб бўлса ҳам бу ишни қилган маъқул ва қилмоқ зарур. Ана ўшанда ажру савобга эга бўлинади.\n«Қавмингга салом айт! Мен уларни, албатта, иффатлилар ва сабрлилар деб билурман», дедилар».\n«Одамлар атрофида айланиб бир луқма, икки луқма ёки бир хурмо, икки хурмо олиб қайтадиган мискин эмас. Лекин мискин-иффатини сақлайдигандир. Агар хоҳласангиз «одамлардан хиралик қилиб сўрамаслар»ни қироат қилинглар», дедилар».\n«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Менга жаннатга энг аввал кирадиган учтаси арз қилинди: шаҳид, иффатли бўлиб иффатини сақлаган ва Аллоҳнинг ибодатини яхши қилган ва мавлоларига насиҳат қилган банда», дедилар».\n«Эй Аллоҳим. Албатта, мен Сендан ҳидоятни, тақвони, иффатни ва беҳожатликни сўрайман», дер эдилар».\nИёз ибн Ҳимор ал-Мужошиъий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бир куни ўз хутбаларида шундай дедилар: «Огоҳ бўлинглар! Ушбу кунимда Роббим менга таълим берган нарсалардан сиз билмаган нарсани таълим беришимга амр қилди.\n(У зот): «Бандага берганим барча мол ҳалолдир. Албатта, Мен бандаларимни ҳаммаларини соф табиат ила халқ қилдим. Сўнг уларга шайтонлар келдилар ва уларни динларидан адаштирдилар. Шайтонлар уларга Мен ҳалол қилган нарсаларни ҳаром қилдилар. Уларга Мен ҳужжат нозил қилмаган нарсаларни Менга ширк келтиришга амр қилдилар», (деди).\nАлбатта, Аллоҳ ер аҳлига назар солди ва уларга – арабларига ҳам, ажамларига ҳам ғазаб қилди. Илло аҳли китобдан қолган-қутганларига ғазаб қилмади.\nВа У зот (менга): «Мен сени синаш учун ва сен билан (бошқаларни) синаш учун юбордим. Мен сенга сув ювмайдиган, уйқу ҳолида ҳам, уйғоқ ҳолда ҳам ўқийдиганинг китобни нозил қилдим», деди.\nАлбатта, Аллоҳга менга Қурайшни ёндиришимни амр қилди.\nМен у зотга: «Эй Роббим! Ундоқ бўлса улар менинг бошимни ёриб, синган нонга ўхшатиб қўюрлар», дедим.\n«Улар сени чиқарганларидек, сен ҳам уларни чиқар. Уларга қарши ғазот қил, Биз сенга кўмак берамиз. Нафақа қил, Биз сенга нафақа қиламиз. Сен лашкар юбор, Биз унга бе баробарини юборурмиз. Ўзингга итоат қилганлар билан сенга осий бўлганларга қарши қитол қил», деди.\n«Аҳли жаннат уч тоифадир: одил, садақа қилувчи ва муваффақиятли султон. Ҳар бир қариндош ва му-сулмонга раҳмли, ва қалби юмшоқ киши. Иффатли ва ўзини иффатли қилиб кўрсатувчи аёлманд», деди.\n«Аҳли дўзах беш тоифадир: ичингингиздаги аҳлни ҳам, молни ҳам истамайдиган тобеъ бўлган эси паст заифлар. Тамаси махфий бўлмаган, энг ки-чик нарсада ҳам хиёнат қиладиган хоин. Эртаю кеч сени аҳлинг ва молингда алдайдиган киши», деди ва бахиллик ва ёлғонни зикр қилди ва фошиҳа иш қилиб, фоҳиша гап айтадиган одам», деди».\n«Бир киши бу кеча, албатта, бир садақа қиламан, деди. Бас, у садақасини олиб чиқиб зония аёлнинг қўлига берди. Тонг отганда, кечаси зонияга садақа қилинибди, деган гап тарқалди.\nУ киши «Эй Аллоҳим, зония учун Сенга ҳамд бўлсин. Албатта, яна бир садақа қиламан», деди. У ўз садақасини олиб чиқиб бой одамнинг қўлига берди. Тонг отганда, кечаси бойга садақа қилинибди, деган гап тарқалди.\nУ киши «Эй Аллоҳим, бой учун Сенга ҳамд бўлсин. Албатта, яна бир садақа қиламан», деди. У ўз садақасини олиб чиқиб ўғрининг қўлига берди. Тонг отганда, кечаси ўғрига садақа қилинибди, деган гап тарқалди.\nУ киши «Эй Аллоҳим, зония, бой ва ўғри учун Сенга ҳамд бўлсин», деди.\nБас, унга тушида «Садақанинг, батаҳқиқ қабул қилинди. Эҳтимол, зония у сабабли иффатли бўлиб зинодан сақланар. Эҳтимол, бой ибрат олиб, Аллоҳ унга берган нарсадан инфоқ қилар. Шояд ўғри унинг сабабидан ўғрилигидан қайтар», дейилди».\nИккисини икки Шайх ривоят қилган.\nИбн Умар розияллоҳу анҳуданривоят қилинади:\n«Агар сенда тўрт нарса бўлса, дунёнинг қолгани йўқотсанг ҳам зарар қилмайди. Омонатни муҳофаза қилиш. Ростгўй бўлиш. Ҳусни хулқ бўлиш ва таомда иффатл бўлиш», дедилар».\n«Ота-оналарингизга яхшилик қилинг, болаларин-гиз сизга яхшилик қилади. Ўзингиз иффатли бўлинг, аёлларингиз иффатли бўлади», дедилар».\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳақ эгасига: «Ҳақингни тўла олсанг ҳам, тўла олмасанг ҳам иффат-ла ол», дедилар».\nИбн Можа ва Ибн Ҳиббон ривоят қилган.\nАбу Суфён билан Ҳерақлнинг суҳбатида ҳам Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг иффатлари ҳақида сўз борган.\nҲирақл Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳақларида сўрайди. Абу Суфён у зот ҳақларида жавоб беради.\n– Унинг насаби қандоқ?\n– У ичимизда насаблидир.\n– Ушбу гапни ундан олдин сизлардан бирорта айтганми?\n– Унинг ота-боболаридан подшоҳ ўтган борми?\n– Унга одамларнинг ашрофлари эргашдими, заифлари-ми?\n– Улар кўпаймоқдами ёки озаймоқда?\n– Унинг динига кирган бирорта аччиқ қилиб диндан чиқадими?\n– У айтганини айтишидан олдин уни ёлғончиликда айб-лар эдингларми?\n– Йўқ. Биз ҳозир уни кутиш муддатидамиз. Нима қилишини билмаймиз. (Абу Суфён ушбу гапларни одамларга айтаётиб: «Ҳирақл менга ушбу калимадан бошқа гап қўшишга имкон бермади», деган.)\n– У билан жанг қилдинларми?\n– Унга қарши жангингиз қандоқ бўлди?\n– Гоҳ ундоқ, гоҳ бундоқ. У бизни енгади. Биз уни енгамиз.\n– Сизларга нимани амр қилади?\n– У зот: «Аллоҳнинг Ўзига ибодат қилинглар. Унга ширк келтирманглар. Ота-боболарингиз айтадиган нарсани тарк қилинг», дейди. Бизни намозга, ростгўйликка, иффатга ва силаи раҳмга амр қилади.\nҲирақл таржимонга бундай деди: «Бунга айтгин, мен сендан унинг насаби ҳақида сўраган эдим. Сен у ичингиздан насабдорлигини айтдинг. Пайғамбарлар доимо ўз қавми насаби ила юборилади.\nМен сендан, сиздан биров ундан олдин бу гапни айтган-миди, деб сўрадим. Сен, йўқ дединг. Агар биров ундан олдин бу гапни айтган бўлганида, ўзидан олдин айтилган гапни айтмоқда, дер эдим.\nУнинг ота-боболаридан подшоҳ ўтган борми? деб сўрадим. Сен, йўқ, дединг. Агар ота-боболаридан подшоҳ ўтгани бўлганида ота-боболарининг мулкини талаб қилмоқда, дер эдим.\nУ айтганини айтишидан олдин уни ёлғончиликда айблар эдингларми? деб сўрадим. Сен, йўқ, дединг. Биламанки, одамларга ёлғон гапирмаган одам ҳеч қачон Аллоҳга ёлғон гапирмайди.\nУнга одамларнинг ашрофлари эргашдими, заифларими? деб сўрадим. Сен, заифлари эргашдилар, дединг. Улар пайғамбарларнинг атбоъларидир.\nУлар кўпаймоқдами ёки озаймоқдами, деб сўрадим. Сен, улар кўпаймоқда, дединг. Иймоннинг иши то батамом бўлгунча шундоқ бўлур.\nУнинг динига кирган бирорта аччиқ қилиб диндан чиқадими? деб сўрадим. Сен, йўқ, дединг. Иймоннинг ҳаловати қалбларга кирганда шундоқ бўлади.\nАлдайдими, деб сўрадим. Сен, йўқ, дединг. Ана шундай, пайғамбарлар алдамайдилар.\nСизларга нимани амр қилади, деб сўрадим. Аллоҳнинг Ўзига ибодат қилинглар. Унга ширк келтирманглар. Ота-боболарингиз айтадиган нарсани тарк қилинг, дейди. Бизни намозга, ростгўйликка, иффатга ва силаи раҳмга амр қилади, дединг.\nАгар сен айтган гап ҳақ бўлса, албатта, у менинг ушбу қадамим остини эгаллайди. Мен унинг чиқишини билар эдим. Унинг сизлардан эканини ўйламаган эдим. Агар мен унга холис бўлишимни билганимда у билан учрашишга уринар эдим. Агар унинг ҳузурида бўлганимда оёқларини ювар эдим».\nСалафи солиҳларнинг иффатга бўлган муносабатларидан намуналар.\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан сўраган эдим, бердилар. Яна сўраган эдим, бердилар. Сўнгра яна сўрагандим, яна бердилар ва: «Эй Ҳаким, албатта, бу мол яхшидир, шириндир. Ким уни сахо-ватли нафс ила олса, унга баракали бўлур. Ким уни қизғанчилик нафси ила олса, унга баракали бўлмас. Худди еб тўймайдиган ўхшайди. Устки қўл остки қўлдан яхшидир», дедилар.\nМен: «Эй Аллоҳнинг Расули, сизни ҳақ ила юбор-ган Зотга қасмки, то дунёни тарк этгунимча сиздан кейин ҳеч кимдан ҳеч нарса сўрайман», дедим.\nАбу Бакр ва Умар розияллоҳу анҳулар унга ўлжадан ўз ҳаққини берганда ҳам олмаган. Вафот этгунча шу ҳол давом этган».\nУшбу ривоятдан иффатли бўлиш бировдан келадиган нарса билан эмас, ўзи топган ризққа қаноат қилиб яшаш мисолида Ислом таълимотларига амал қилишни кўриб ту-рибмиз.\nҲаким ибн Ҳизом розияллоҳу анҳу мазкур таълимотлар-дан бехабар бўлган вақтларида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан мол сўраб олишни ўзларига эп кўрганлар.\nЭҳтимол, мендан бошқалар олаётгандан кейин, мен ҳам олсам нима бўлибди, деб ўйлаган бўлсалар керак.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам Ҳаким ибн Ҳизом розияллоҳу анҳуга уч мартагача сўраган нарсасини берганлар ва учинчи мартадан кейин ҳадди битганини, ис-ломий таълимотларни, набавий насиҳатни қилганлар.\nПайғамбар алайҳиссалом молу дунёни худди янги пиш-ган, тотли мевага ўхшатмоқдалар. Уни ҳамма татиб кўргуси келади. Бир татиб кўрган одам яна ва яна ялагиси келади. Ким молни сахийлик ила олса, уни олишда нияти яхши бўлса, дунё унинг учун баракали бўлади. Агар қизғанчилик билан, бировга бермаслик нияти билан олса, у еб-тўймас одамга ўхшаб қанча мол тўпласа ҳам, оз кўринаверади. Де-мак, мусулмон одам сахий бўлиши, қизғанчиқ бўлмаслиги керак.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг: «Устки қўл остки қўлдан яхшидир», деган гаплари садақа бериш ва олиш бўйича энг муҳим ва асосий қоидага айлангандир. Устки қўл садақа, хайр-эҳсон берадиган қўлдир. Остки қўл эса садақа ва хайр-эҳсон олувчи қўлдир. Бу икки қўл орасидаги фарқ жуда ҳам катта. Садақа ва хайри-эҳсон берувчи қўл яхши қўл, баракали қўл, хайр-эҳсонли қўл ҳамманинг ҳавасини келтирадиган, Аллоҳга ва Унинг Расулига хуш келадиган қўлдир.\nСадақа ва эҳсонни бировнинг қўлидан олувчи қўл эса, паст қўл, тиланчи қўл. Аллоҳга ва Унинг Расулига ёқмайдиган қўлдир.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг бу пурҳикмат гаплари Ҳаким ибн Ҳизом розияллоҳу анҳунинг қалбларига ўша заҳоти жо бўлди, бутун вужудларига сингиб кетди. Шу оннинг ўзида дунё кўзларига бошқача кўриниб қолди. Ризқу рўз топиш ҳақидаги тасаввурлари тамоман ўзгарди. Энди бировдан тамаъ билан бир нарса олмаслик, ҳалол меҳнат билан, пешона тери билан нон топиб ейиш кераклигини тўлиқ тушуниб етдилар. Нафақат тушуниб етдилар, балки унга амал қилишни бошладилар. Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламни гувоҳ қилиб, ҳеч қачон, ҳеч кимдан бирор нарса сўрамасликка қасам ичдилар ва умр бўйи қасамларига содиқ қолдилар. Ҳатто икки халифа Абу Бакр Сиддиқ ва Умари Одил розияллоҳу анҳумо ўлжадан ҳақларини беришганда ҳам олмадилар. Чунки, ўлжа осонлик билан тушган ўлжа эди. Ҳаким ибн Ҳизом розияллоҳу анҳу шунинг учун уни олишни эп кўрмадилар. Вафот этгунларича ҳеч кимдан, ҳеч нарса олмадилар.\nХудди шу ҳолни олдинги ривоят соҳиблари Абу Саъид розияллоҳу анҳунинг сийратларида ҳам кўрамиз.\nИбн Жарир Табарий у кишидан келтирган ривоятда Абу Саъид розияллоҳу анҳу қуйидагиларни айтадилар:\n«Ўта шиддатли фақирликка учрадик. Аҳлим мени Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга бориб бир нарса сўрашга амр қилди. Бас, юриб бориб би-ринчи эшитганим у зотнинг: «Ким беҳожат бўлса, Аллоҳ уни бой қилур, ким иффат талаб бўлса, Аллоҳ уни иффатли қилур, ким биздан бир нарса сўраса, топсак, ундан яширмаймиз», деган гаплари бўлди.\nУ зотдан ҳеч нарса сўрамай қайтдим. Сўнг бизга дунё ўз-ўзидан мойил бўлиб келди».\nБу ривоятни Имом Муслим ҳам икки жойда келтирган.\nИбн Жарир Табарий Абу Саъид розияллоҳу анҳудан қилган бошқа бир ривоятда қуйидагилар айтилади:\n«Бир куни у киши очликдан иложсизлик туфайли қорнига тош боғлаб ўтирган экан, хотини: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларига бориб бирор нарса сўра, фалончи бориб сўраган экан, анча нарса берибдилар», дебди.\n«Бас, У зотнинг ҳузурларига борсам хутба қилаётган эканлар, қулоқ солсам: «Ким иффат талаб қилса, Аллоҳ уни иффатли қилур, ким беҳожатлик талаб қилса, Аллоҳ уни беҳожат қилур. Ким биздан сўраса, биз унга ани берурмиз. Ким беҳожат бўлса, бизга унинг сўраганидан кўра яхши»,-деб турган эканлар.\nМен у зотдан бир нарса сўрамай қайтдим. Сўнгра, Аллоҳ бизга доимий равишда ризқ бера бошлади. Ҳаттоки, ансо-рийлар ичида биздан моллари кўпроқ аҳли байт қолмади».\nМадоин фатҳи ҳақидаги ривоятда, жумаладан қуйидагилар келтирилган: «Қамал кучайгандан кейин Форс подшоҳи Яздажир Мадоиннинг ғарбий қисмидан дарё оша шарқий қисмига қочиб ўтди. Саъд ибн Абу Ваққос шериклари билан маслаҳат қилиб, дарё кечиб Мадоиннинг шарқий қисмига ўтишга қарор қилдилар.\nОсим ибн Амр розияллоҳу анҳу бошчилигида олтмиш кишилик Бани тамимликлар гуруҳи олдин ўтиб душманнинг йўлини тўсиб турди. Саъд ибн Абу Ваққос розияллоҳу анҳу ва Салмон Форсий розияллоҳу анҳу дуо қилдилар. Ҳамма ўзича дуо ўқиб дарёдан ўтдилар. Бирор нарсага зарар етмади. Кўпчилик мусулмонларнинг Дажла орқали ушбу ўтишларини катта мўъжиза шаклида кўрадилар.\nШаҳарга биринчи бўлиб Қаъқоъ ибн Амр розияллоҳу анҳу ўз одамлари билан кирди. Саъд ибн Абу Ваққос розияллоҳу анҳу оқ қасрга кириб намоз ўқиди ва қироатига Аллоҳ таолонинг «Улар ортларидан қанчадан-қанча боғу роғларни ва булоқларни. Экинзорларни ва яхши жойларни. Ва ўзлари ичида маза қилаётган нозу неъматларни қолдирдилар. Мана шундай. Биз у (нарса)ларни бошқа қавмларга мерос қилиб бердик», деган оятларини ўқидир.\nЎшанда ҳижрий 16 сананинг сафар ойи эди.\nСаъд ибн Абу Ваққос ўша ерда биринчи бор жума номозини ҳам қоим қилди.\nУмар ибн Хаттоб розияллоҳу анҳуга суюнчи хабар ўлароқ ўлжанинг бешдан бирини юбордилар. У киши ўлжаларга қараб туриб, буни адо қилган қавм, албатта, омонат эгаларидир, дедилар.\nҲазрати Али розияллоҳу анҳу у кишига: «Ўзинг иффатли бўлганинг учун одамларинг ҳам иффатли бўлдилар», деди.\nИбн Ҳажар раҳматуллоҳи алайҳ: «Олим ўта илмли бўлса ҳам иффатли бўлмаса, унинг зарари жоҳилнинг зараридан кўра ёмондир», деган.\n1. Иффат динларнинг самараларидандир.\n2. Иффат иймон мевасидир.\n3. Иффат бу дунёда обрўни муҳафаза қилади.\n4. Иффат охиратда жаннати наъийм лаззатига эриштиради.\n5. Иффат аъзоларни ҳаромдан сақлайди.\n6. Иффат мурувватнинг рукнларидан бир рукндир.\n7. Иффат жамиятни фисқу фасод ва гуноҳдан тозалай-ди.\n8. Иффат нафс баркамоллиги далилидир.\n9. Иффат иззати нафс далилидир.\n10. Иффат ақл тўлалигига далолат қилади.\n11. Иффат нафснинг тозалигига далилдир.\n12. Иффат эгасини хотиржам қилади.


Апрел ойида ижтимоий тармоқларда эълон қилинган видеолавҳа кадрида Қора денгизда шикастланган «Москва» кемасининг ғарқ бўлиш арафасидаги ҳолати акс этган.\nКИЕВ – Чўкиб кетган «Москва» крейсери экипажи аъзоларининг қариндошлари ўтган ой қурбонлар ҳақида шубҳали маълумотлар берган Россия мудофаа вазирлигини ёлғон сўзлашда айбламоқда.\nПентагоннинг юқори мартабали расмийсига кўра, Қора денгиздаги «Москва» кемаси 14 апрел куни Украинанинг иккита ракетаси келиб тушиши ортидан сувга ғарқ бўлган.\nҚора денгиз флотининг байроқдор кемаси Украинада қарийб икки ойдан бери давом этаётган можарода Россия денгиз кучлари ишини мувофиқлаштириб, Мариупол порт шаҳрини қамал қилишда етакчи ролни ўйнаган.\nУкраиналикларнинг улкан ҳарбий ютуғини тан олишни истамаган Россия мудофаа вазирлиги 22 апрел куни «Москва» кемаси ёнғин ва ўқ-дориларнинг портлаши оқибатида чўкиб кетганини маълум қилди.\nРоссиянинг Қора денгиз флоти байроқдорининг чўкиб кетгани ҳақидаги хабар дунё нашрлари сарлавҳаларида пайдо бўлар экан, қурбонларнинг яқинлари Россия мудофаа вазирлигини ёлғончиликда айблаб, фарзандлари ҳақида ҳақиқатни талаб қилмоқдалар. [Карвонсарой]\nРоссия президенти Владимир Путин ва Миср президенти Абдулфаттоҳ ас-Сисий (ўнгда) Миср раҳбарининг Россияга илк расмий ташрифи чоғида Қора денгиз флотининг байроқдор кемаси «Москва»ни тарк этишмоқда, 2014 йил 12 август, Сочи. [Алексей Дружинин/РИА Новости/AFP]\n«Бир ҳарбий хизматчи ҳалок бўлди, яна 27 та экипаж аъзоси бедарак йўқолди», деб баёнот берган вазирлик «қолган 396 нафар аъзо» эвакуация қилинганини қўшимча қилиб.\nУшбу баёнот расмийлар илк марта экипажнинг барча аъзолари эвакуация қилинганини айтганидан сўнг берилган.\nБироқ, Украина расмийларининг ҳисоб-китобларига кўра, кемада ичида бўлганлардан 400 га яқини ҳаётдан кўз юмган бўлиши мумкин.\n«Бизнингча, улар 58 кишини қутқаришган, холос... крейсерда жами 510 киши бўлган», деди Украина миллий хавфсизлик ва мудофаа кенгаши котиби Олексий Данилов 22 апрел куни «Украинска правда» газетасига берган интервьюсида.\n«Аммо одамнинг ўзи бўлмаса, уни дафн қилишга ҳам, ҳеч қандай маросим ўтказишга ҳожат ҳам бўлмайди... Россияликларнинг сиёсати шундай», деди Данилов.\n«Ахборот қаршилиги» сайтининг ҳарбий ва сиёсий таҳлилчиси Александр Коваленкога кўра, «Москва»га келиб тушган иккита ракета, афтидан катта талофатларга сабаб бўлган.\nФотосурат ва видеолавҳаларга кўра, ракеталар ўқ-дорилар сақланадиган омборхоналарга тушган кўринади, деди Коваленко.\n«Ҳалок бўлган ва оғир жароҳатланганлар кўп – бир ёки иккита эмаслиги аниқ», деди у.\nМосква 1930-йилларда содир этган жиноятларини ҳалигача инкор этиб келади, деб ҳисоблайдиган Марказий осиёликлар учун Россия режимининг бундай адаштиришлари янгилик эмас.\n2019 йилда Россия ташқи ишлар вазирлиги 1930-йилларда Қозоғистонда уюштирилган очарчиликда Совет Иттифоқининг айбини рад этувчи баёнот билан чиққан эди.\n«Россияга биродар Марказий Осиё халқлари тарихий фактларни «миллий ўйинлар» ёрдамида бузиб кўрсатиш ҳаракатларига алданмасликларига ишонамиз», деган эди ўшанда мамлакат ташқи ишлар вазирлиги.\nБошқа маълумотларга кўра, «Москва» бортида ҳалок бўлган денгизчилар сони биттадан кўплиги аниқ.\nКема жойлашган Севастополдаги манбанинг Карвонсаройга айтишича, мотамсаро маҳаллий аҳоли бир қанча денгизчилар ҳалок бўлганини билади, аммо бу ҳақда очиқ гапира олмайди.\nШаҳарда оғир муҳит ҳукм сурмоқда, дейди у.\n«Кемага мотам тутиш мумкин, лекин ҳалок бўлган денгизчиларга эмас. Гўёки қурбонлар йўқдек. Мотам йўқ», дейди исмини ошкор қилишни истамаган манба.\n«Қурбонлар берилганини айтадиган бўлсангиз, ёлғон маълумот тарқатиш ёки ҳарбийларни обрўсизлантиришга оид қонунни бузганликда айбланасиз», деб қўшимча қилди у.\nУ маҳаллий касалхоналарга кремация учун олиб кетилаётган қутилар кўпайганини пайқаган.\n«Москва» ҳалокатидан кейин бир қанча оилалар ижтимоий тармоқлар ва мустақил маҳаллий ёки хорижий матбуотга берган интервьюларида кемада хизмат қилган ўғиллари ва қариндошларини топа олмаётганликларини айтганлар.\nЯлталик бедарак йўқолган ҳарбий хизматчи, крейсерда ошпаз бўлиб ишлаган Егор Шкребецнинг отаси Дмитрий Шкребец ҳамон ўғлининг тақдири билан қизиқмоқда.\n«Бугун биз мудофаа вазирлигининг ишонч телефонига шу савол билан қўнғироқ қилдик: Ўғлимиз қаерда? Бизга ўғлимиз Егор Шкребец ҳалок бўлганлар, ярадорлар ва бедарак йўқолганлар рўйхатида йўқлигини айтишди», деб ёзган Шкребец 22 апрел куни ВКонтакте ижтимоий тармоғида.\nАввалроқ Шкребец «Москва»да хизмат қилган камида 15 нафар денгизчини билишини, аммо қариндошлари уларнинг тақдиридан бехабар эканлигини айтган эди.\nҲарбий таҳлилчи Коваленконинг сўзларига кўра, «Москва» бортида ҳарбий хизматга чақирилганлар бўлгани учун бу воқеа шов-шув бўлиб кетган.\nМарт ойида Россия мудофаа вазирлиги Украинада муддатли ҳарбий хизматга чақирилганлар жанг қилаётганини тан олган – аввалроқ президент Владимир Путин бу фактни бир неча бор инкор қилган эди.\n«Тарихан Россияда шундай бўлган – денгиз флоти ва ҳаво кучлари қуруқликдаги қўшинлар билан таққослаганда Россия армиясининг элитаси ҳисобланади. Бу бўлинмаларга кирадиганлар, биринчи навбатда, офицерлар оилалари, [профессионал] ҳарбийлар оила аъзолари бўлиб, улар армия анъаналарини яхши тушунади», дейди Коваленко.\n«Уларнинг энг асосий маҳорати – тилга маҳкам бўлиш», деб қўшимча қилди у.\n«Аммо муддатли ҳарбий хизматга чақирилганларда бошқа муаммо бор... Улар сир сақлашга ўрганмаган. Кейинроқ, шундай оилалардан бўлган денгизчилар ғойиб бўлгач, ваҳима кучайиб кетди», деди Коваленко.\nКоваленконинг сўзларига кўра, куч тузилмалари энди қурбонлар қариндошларининг овозини ўчиришга ҳаракат қилмоқда.\n«Қариндошлари вафот этгани ёки бедарак йўқолганини эълон қилганларнинг ижтимоий тармоқдаги аккаунтлари блокланмоқда. Уларнинг кўпчилиги эълон жойлаган, бироқ ҳозирда уларнинг овозини ўчиришга ҳаракат қилишаётган кўринади», дейди Севастополдаги манба.\nКоваленко «Москва» билан 2000 йилда Баренц денгизида барча экипаж аъзолари билан бирга чўкиб кетган Россиянинг «Курск» атом сув ости кемасининг ҳалокати ўртасидаги ўхшашликларни қайд этган.\nЎшанда 118 нафар денгизчи ҳалок бўлган, бироқ Россия ҳукумати ўз одатига кўра дастлаб ҳалок бўлганлар сонини яширган. Ўша пайтдаги ва ҳозирги ҳолат ўртасидаги фарқ шундаки, президентлигига бор-йўғи бир неча ой бўлган Путин матбуотнинг овозини ўчиришга улгурмаганди.\n«[Кремл тарафидан ҳам] турли рақамлар айтилди. Тахминан бир йил бу ҳақда ҳамма гапирди ва [Кремл] ҳатто қурбонларнинг қариндошлари оғзини пул билан ёпишга ҳам ҳаракат қилди. Лекин охир-оқибат ҳақиқатни яшириб бўлмади ва воқеа шов-шувга айланиб кетди», дейди Коваленко.\n«Москва» ҳалокати оқибатида қурбон бўлганлар ва бедарак йўқолганлар сонини аниқлаш учун бир йилдан кўпроқ вақт кетиши мумкин.\n«Москва кемаси экипажи аъзоларининг рўйхати оммага эълон қилиниши керак. Шунда аниқ рақамларни биламиз ва вақт ўтиши билан ҳар бир экипаж аъзосининг тақдирини аниқлаб оламиз», деди Коваленко.\nҚурбонлар сони аниқ бўлмаса ҳам, «Москвада бу шармандали уруш туфайли уяладиган нарсалар етарли. Россия сўнгги 40 йил ичида ўз байроқдор кемасини йўқотган дунёдаги илк давлат бўлди», деб қўшимча қилди у.\nҲаммаси яхши, хавотир олманглар. Улар балиқларни боқишяпти. Ўз жасадлари билан\nЎзларига муносиб жойга кетишди!\nУруш тугагунича яна қанча баҳсли ҳолатлар бўлади, яна қанча одам бедарак кетади, даҳшат!\nУкраинага қарши курашда Украина бутунлай бошқа мақсадларда қурган ускуналардан фойдаланишгани етмагандек, ўз қўшинлари ҳақидаги барча мумкин бўлган маълумотларни ҳам яширишмоқда. Адашмасам, оила аъзолари ўз қариндошларининг қаерда экани ҳақидаги маълумотни сўрашга ҳақли. Штаб ҳеч бўлмаганда уларнинг мақомини таъминлаши керак.\nСузиб юрувчи докда юз берган авария натижасида Россиянинг ягона авиаташувчи кемасига шикаст етди


Уй-жой муаммолари энди қушнинг ини ҳам бузилмай ҳал этилади - Ishonch.uz\nБош саҳифа Жамият Уй-жой муаммолари энди қушнинг ини ҳам бузилмай ҳал этилади\nУй-жой муаммолари энди қушнинг ини ҳам бузилмай ҳал этилади\nМамлакатимизнинг олис қишлоқлари ёки аҳоли сийрак жойлашган тоғ-ёнбағирларига меҳмон бўлиб борганлар яхши билишади: аксарият уй-жойлар кенг, хонадон эгалари ҳовлисида исталганча деҳқончилик қилиши, кучи етганича чорва боқиши мумкин. Бундай манзарага дуч келган шаҳарликлар баъзан ҳавас ва ҳайратларини яширолмай, мезбонга «Бобонгиз ер ўлчаётганда дўппини жуда қаттиқ отган экан-да!», деб қўйишади.\nАндижонликларнинг эса айни масалада «дўппи отиш»лари деярли имконсиз. Чунки, таъбир жоиз бўлса, чойнакдаги чой совишга улгурмай айланиб чиқиш мумкин бўлган вилоятда аҳоли зич, хонадонлар ниҳоятда ихчам. Хуллас, ҳар қарич ер ҳисобли. Шу боис, ҳудудда уй-жой муаммоси ҳамиша долзарб бўлиб келган.\nМавриди келганда, бир рақамга тўхталсак. 2018 йил ёзида хизмат юзасидан аҳолининг уй-жой билан таъминланиши мавзусида Андижон шаҳри мисолида ўрганиш олиб боришга тўғри келди. Айнан ўша йили давлатимиз раҳбарининг қишлоқ жойларда янгиланган намунавий лойиҳалар бўйича арзон уй-жойлар ва шаҳарларда арзон кўп квартирали уйлар қуриш дастурларини амалга ошириш механизмларини такомиллаштиришга доир қарори қабул қилинган, жойларда унинг ижросига астойдил киришилган эди. Йилнинг биринчи ярмида шаҳар ҳокимлиги ҳузуридаги «Ҳокимлик балансидаги муниципиал турар жой фондлари ва ётоқхоналарини бошқариш хизмати» давлат унитар корхонасига уй-жой харид қилиш умидида 36 минг киши ариза берган экан. Тасаввур қиляпсизми, 36 минг киши?!. Махсус комиссия ўрганишларидан сўнг уларнинг 18 минг 600 нафари тўлов қобилиятига эга экани аниқланган.\nШундан бери орадан, мана, уч йил ўтди. Шаҳарда одамларнинг энг зарурий эҳтиёжларини имкон қадар тезроқ қондириш мақсадида кўп қаватли уйлар қуриш жараёни қизғин давом эттирилмоқда. Аммо масаланинг янги-янги муаммолар юзага келиши билан боғлиқ иккинчи жиҳати ҳам бор. У ҳам бўлса киши бошига тўғри келадиган яшил майдонлар ҳажми барча шаҳарлар учун бир хил меъёрда белгиланган. Кун сайин кўпайиб бораётган кўп қаватли уйлар эса, энг аввало, мана шу халқаро меъёрнинг бузилишига сабабчи бўлади. Қолаверса, янги уйларга тортилажак сув, электр, газ тармоқлари кўпинча мавжуд коммуникация тизимларига ортиқча юклама бўлиб тушади.\nШаҳар инфратузилмаси борасида ҳам худди шундай фикрларни билдириш мумкин. Энг асосий муаммо эса «бузди-бузди»лар билан боғлиқ. Янги турар жойлар иқтисодиётга икки ҳисса қимматга тушиши баробарида айрим ҳолларда уйи «снос» рўйхатига кирган одамларнинг ҳаловати йўқолишига ҳам сабаб бўлаётганди. Ахир, қушнинг ҳам ини бузилмасин, деган нақл бежиз айтилмаган-да!\nПрезидентимиз ўтган ҳафта вилоятга ташрифи чоғида қатор истиқболли лойиҳалар билан танишди. Шу асно Андижон тумани ҳудудидаги адирликларда қурилажак янги шаҳарнинг тамал тошини қўйди. Маҳаллий аҳоли буни жуда катта мамнуният билан қабул қилди. Негаки, бузмасдан қуриш борасидаги мазкур янги тажриба ва ташаббус узоқ келажакни ўйлаб, чуқур мулоҳаза, пухта ҳисоб-китоб асосида юзага келгани, давлатимиз раҳбари андижонликларнинг ўй-хаёлларини, орзу-умидларини, дарду ташвишларини юрак-юракдан ҳис этгани мевасидир.\nУшбу ташаббус амалда фойдаланиб келинаётган зироатгоҳларга тегинмаган ҳолда амалга оширилиши кўзда тутилгани билан янада эътиборлидир. Чунки унумдор қишлоқ хўжалиги майдонлари уй-жой ҳисобига қисқарган тақдирда, озиқ-овқат захираси яратиш билан боғлиқ ишларга салбий таъсир кўрсатади. Шу маънода, барпо этилажак шаҳар учун экин-тикин учун фойдаланилмайдиган адирликлар танланганини ҳар жиҳатдан оқилона қарор, деб баралла айтиш мумкин.\nҚарийб 4 минг гектар майдонда бунёд этиладиган Янги Андижон, Президент таъбири билан айтганда, чинакам афсонавий шаҳарга айланиши шубҳасиз. Унинг 2 минг гектарлик қисмида уй-жойлар, ижтимоий соҳа объектлари, саноат зоналари, хизмат ва сервис нуқталари қад ростлайди, қолган қисмида эса яшил ҳудуд яратилади.\nДавлатимиз раҳбари ушбу ҳудуднинг ўзида фаоллар билан учрашиб, кўнглидаги ниятларини баён этди. Жумладан, «Андижондаги уй-жой муаммосини ҳал қилиш учун икки-уч йилдан бери ўзимни қийнайман. Чунки ер кам, уйларга талаб йиллар давомида тўпланиб қолган эди. Бир хонадонда бир нечта келин қайнонаси билан яшаётган оилалар кўп. Шунинг учун узоқни ўйлаб, янги шаҳар қуришга киришдик. Бу ерда 130 мингдан ортиқ хонадонли кўп қаватли уйлар барпо этилади, 450 мингдан зиёд аҳоли яшайди», деб таъкидлади.\nЯнги шаҳар лойиҳаси 8 босқичдан иборат. Унинг коммуникация тармоқлари қурилишини бошлаш учун жорий йилда Тикланиш ва тараққиёт жамғармасидан 100 миллион доллар ажратилади. Чунончи, 33 километрлик ичимлик сув тармоғи, 52 километрлик автомобиль йўли, 18 километрлик электр ва 27 километрлик газ тармоқлари қурилади. Биринчи босқичда 3 минг 310 та квартирадан иборат 170 та кўп қаватли уй-жой, 1 минг 680 ўринли мактаб, 385 ўринли боғча, 200 та қатновли поликлиника бунёд этилади. Шаҳар қурилиши давомида 10 мингдан ортиқ, кейин эса саноат, савдо, ижтимоий ва хизмат кўрсатиш соҳаларида жами 100 мингтага яқин доимий иш ўрни яратиш назарда тутилмоқда.\nШундай қилиб, андижонликларнинг кўп йиллик орзу-умидларини мужассам этган ҳаётий лойиҳани рўёбга чиқариш учун шиддат билан ишга киришилди.\nАввалги саҳифаСуғурта тизими нега иқтисодиётга ишончли тиргак бўлолмаяпти?\nКейинги мақолаЎзганинг қурилиш материалини бошқа бир фуқарога пуллаб кетган фирибгарга нисбатан жиноят иши қўзғатилди


Kutubxona - Tohir Malik. Ashula bozori qayda? (hajviya) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Tohir Malik. Ashula bozori qayda? (hajviya) / Kiril\nАсар номи Ашула бозори қайда? (ҳажвия)\nАшула бозори қайда? (ҳажвия)\nБўрининг бир юмалаб қўзичоққа айланганига инонасиз-ку, тунда уйқуга берилмиш баққолнинг тонгда ёзғувчи келбатида уйғонмоғига нечун ишонмайсиз, садағанг кетай? Тушимга Жулқунбой ҳазратлари кирсалар, айб кимда бўлур? Баққолликдан топгон-тутғоним «тирикчилик» аталмиш шалоқ аробани юрғизиб турғон эрди. Субҳи козибда уйғониб, ёзғувчиликни касб этарман, деб ўйламағон ҳам эрдим. Гапнинг пўскалласи шулки, аковси жонидан, бир туш кўрдим, тушимда бозорда ўтирғон эмишман. Ул зот келдилар-да: «Мен - Жулқунбойман»,-дедилар. «Ассалому алайкум, тоғажон!»-деб юбормайманми! Ул зот дедиларки: «Тўғри айтдинг, агар бирозғина ўгайлиғим эътиборға олинмаса, мен сенға ўн олтинчи ёки ўн еттинчи бўғинларда тоға бўлурман. Сенинғ томирингда, бола пақир, ёзғувчиларнинғ қони оқадур, билиб қўй. Бу қонни бекорға исроф қилма. Оч, оғзингни!» Мен оғзигинамни очдум, Жулқунбой тоғам тупурдилар. Уйғонсам-ки, нақ ёзғувчининг ўзғинасиман. Аммо нимани ёзаман? Сизға ёлғон, эгасиға чин, ўзбак ёзувидағи ҳарфларнинг ярмидан кўпроғини билурман. Пирингдан акағинанг айлансун, ёзғувчи бўлишға шу етарлидир-а, лаббай?\nШаклу шамойил масъаласида бошқалардан камчилиғимиз йўқ. Онам раҳматли қад-қоматимға қараб, «Сендан бир балогина чиқиши аниқ»,-дердилар. Бўйим Вали қизиқ, эним Шукрулло масхарага яқин. Шуларга қараб каминага кийим бичаверадилар. Ёшимни асти сўраманг. Бошпуртдағиси ғирт ёлғон. Пенсага вохли чиқғайман, деб ёздирганман. Отам раҳматлининг айтишларича, Толиб бедарвозанинг қисир сигирини трамвай уриб кетган йили туғилгон эканман. Ойма-ойига ҳисоблаганда, ўттиз иккинчи апрелга тўғри келаров...\nҚўшнимиз Абдумалик аканинг ўғли у-бу ёзиб юради, дегонлари қулоғимга чалинувди. Шу боланинг бўйи бекорга узунмасдиров, деб маслаҳатга чиқувдим, барака топгур, «билган ҳарфларингиз бирлан дунёни забт этарга қодирсиз»,-деди. Ана! Худойим менга бериб қўйган экан-ку, илмимни хор қилиб юрган эканман-да. «Бўйларингга аканг қарағай, нимани ёзай?»- деб сўровдим, «Ашула бозоридан рипортаж ёзинг»,-деди. «Рипортажинг недир, оковси?»-дедим. «Ашула бозорини узунасига ҳам, кўндалангига ҳам кезиб чиқиб, мақтовини келиштирасиз»,-деди. «Халолидан бўлсин, рипортажинггнинг ҳақига уч-тўрт кило гўшт берадими?»-дедим. «Мақсад гўшт бўлса, ашула ёза қолинг. Ҳозир ашуланинг бозори чаққон»-деди. «Маслаҳатинг дуруст бўлди. Мендай одамга битта рипортаж чикора? Ашуланинг пулига гўшт олсам, рипортажникига пиёз-миёз оларман. Энди...ўзингдан қолар гап йўқ, исмимни биласан, жаранги тайинсизроқ. Бошқа исм қўя қоламизми?»-дедим. «Ёзғувчилар тахаллус қўядилар, сиз энди «Жўрж» бўласиз»,-деди. «Жўржинг нимаси, мен немисманми?»-дедим. «Жўрж» немисча эмас, «Жулқунбойнинг Ўгай Рамақижон Жияни» дегани»,-деди. Буниси менга маъқул бўлди. Баққоллик дўконини ёпиб, ёзғувчилик супермаркетини очдим-у рипортаж ёзмоққа белни маҳкам боғлаб, «Ашула бозори қайда? Эшак аробани ҳайда!»-деб йўлга тушдим.\nАшула бозори бизларнинг бозордан бошқачароқ эркон. Биз бозоримизда сара мева, сара молларни сотамиз. Худойим лақма харидорларни йўлиқтурса, пачоқларини аралаштириб юбормаган - номард. Алдов бўлмаса, бозор - бозорми?! Ашула бозорда-чи, ҳа, болагинангдан айланай, менинг пойи қадамим ёқибдими, нуқул ғўру думбулллар йиғилибди-я! Аммо дабдаба катта:\nКелди ғойибдан бир садо:\n«Ашула бозорига марҳабо!»\nОвозларингдан акагинанг айлансин, бунда битта ҳам пачоқ ашулачи йўқ бўлса-чи! Биттаси Қуёшу, биттаси Зуҳро! Простойлари йўқ ҳисоб. Дилбузорга чиққанда тузук қарамагон эрканман, бир бачо тушмагур саҳнада қора марожний ялаяптими, десам, ёнимдаги уккикўз дакки берди-ки, қўлидаги марожний эмас, микрофун. Фаҳмим етгани шу бўлдики, бу бачолар микрофунни қўлдан қўймас эрканлар. Ўйладим-ки, чақалоқ эрканларида киндиклари кесилгану тўғри ўша микрофунга улангандир. Уларнинг шиорларига беш кетдум: «Жон кетса кетсун, микрофун кетмасун!»\nАна тамоша-ю мана тамоша! Бўйгунангдан аканг қарағай айлансун, дейман. Йигит бўлса шунчалик бўлар. Турган жойидан жилмайди-ю омма орқа томонидаги юмшақ ерини елпуғучдай ўйнатаверади. Отам замонидаги майда қадамлар ҳам бунчалар майин-майиз бўлмаганов. Юришларига ҳам беш кетдум, деяйин, десам, юра қолмаса. Хомкаллам айтдики, бу бачолар юрмайдургон сўртидан, саҳнага чиққану панжаларидан тахтага михлангон. Йўғ-а, хомкаллам алдабди. Маладес-э, михланмагон эркон! Юриб-юриб чиқиб кетди. Сўнгида бир париваш чиқди-ки, кўйлагининг ярмини хаптобус эшиги қисиб, йиртиб қолганов дедим. Ажабтовурким, нозик жойларига хушим кетуб, ашуласи қулоғимга кирмади. Омма чирмандакашига рашким кетди. Кўп қаради ғаркўз. Агар билла кетса, бир нарса бўларов дейман. Паривашлардан яна бириси шим кийиб чиқди-ю кўнглим алағда бўлиб кетди. Куфрингдан кетай! Шим деганнинг болдирни таранг тортиб тургони майли, қалдирғочнинг қанотидай қайрилиб тургон лозимчасининг кўрингони ҳам майли, омма париваш деганларининг киндигига кўзим тушмаганига кўп йиллар бўлдиёв...\nДунёдаги куйганларнинг бариси шу ашула бозорида экан. Бириси «Кетаман»,-деб куйдиради, бириси «Тегаман!» деб қўрқитади, яна бириси «новвот чой қилиб бераман ичсангиз, тиззамдан жой бераман келсангиз»,- деб нолиш қилсами! О, шўргинонг қурғур, тиззага ўлтурадурғон хушторининг совуғи ошуб кетган эканми, новвот чой қилиб, аввал иситиб олса. Шолим беданавоз дердики, «бедананинг эркаги сайрайди!» Ашула бозорига беш кетдим, эркак-мода аралаш сайрайверар экан.\nКўтара савдоси қайда-ю чакана савдо қайда бўларкин, деб бошимни қашиб турганидим, ким ошди савдо бошланиб кетди:\nХаёлимни олди сўлим,\nЭшакка урдим тўқим,\nҚўшним сўйибди сўқим,\nТаралла бедод ялла.\nАна бозору, мана бозор! Ким ошмади, ким тошмади. Ким улоқни олди. Ким пулни чўнтакқа солди. Вей, Жулқунбой ўгай тоғам оғзимга бекор тупурмагандир, деб мен ҳам битта ашулани тўқиб юбормайманми, бозорга солмайманми?\nОфати жон суясиз.\nБемаза қовун уруғини\nЭнди пачўм қиласиз?\nАна савдо-ю мана савдо! Бир шоирнинг рипортажини эшитгандай бўлувдим. Нима эди? Ҳа: «Ашулани сақлабон нетгумдир охир, бозорга чиқориб сотгумдир охир!» Йигирма уч йил баққолликда юруб, бунчалик савдо қилмовдим. Илҳомим жўшуб кетуб: «Ошқозонга ош керак, ашула ёзишга бош керак!»- деб юбормайманми! Ана қарсак, ана дабдаба! Абдумалик аканинг ўғли билиб айтибди, билгон ўн бешта ҳарфим билан шунча мартабага етибман, ҳамма ҳарфларни билсамми!.. Дунёни олмоғим тўғрига ўхшаброқ турибди, кўзгинангдан аканг қарағай!\nБугунча етар дейманов. Ҳозирча ашула бозоридан олгоним рипортаж шугинадир. Газнитдан оладиргоним пулгинадир. Ашулага етмайдиргони - тузгинадир.\nАйтиб турғувчи: ЖЎРЖ\nЖЎРЖ тоғанинг бисотидаги ўн беш ҳарфни ўттиз иккига айлантириб, оққа кўчирувчи: Абдумалик ўғли Тоҳир\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Tohir_Malik._Ashula_bozori_qayda%3F_(hajviya)_/_Kiril&oldid=6555" dan olindi


Шаҳар жазирамаси ёки “шаҳардаги иссиқлик ороли” нима? - Anhor\nAnhor Все посты Шаҳар жазирамаси ёки “шаҳардаги иссиқлик ороли” нима?\nШаҳар жазирамаси ёки “шаҳардаги иссиқлик ороли” нима?\nШаҳарсозлар фойдани кўпроқ олиш мақсадида кўп ҳолларда шаҳарнинг табиий муҳитини эътиборга олишмайди, яъни шаҳардаги дарахт-буталарни кесишади, сув ҳавзаларини кўмиб ташлашади, йўлларни кенгайтиришади ва боғ ҳудудларида янги иншоотлар қуришади. Ҳолбуки, шаҳарларда иссиқ ҳарорат яққол сезила бошланди. Урбанист-архитектор Анвар Мухамеджанов “шаҳардаги иссиқлик ороли” нима экани ва нега шаҳарларда табиий муҳитни асраб қолиш кераклиги ҳақида сўз юритади.\nУшбу материал Anhor.uz таҳририятининг мулки ҳисобланади. Қайта чоп этганда материал матнида Anhor.uz нашрини фаол ҳавола билан биринчи манба сифатида кўрсатиш зарур\n1-Расм. Шаҳардаги иссиқлик оролининг абстракт графиги\nШаҳардаги иссиқлик ороли\n«Шаҳардаги иссиқлик ороли» шаҳарнинг чекка ҳудудларига қараганда шаҳар ичидаги юқори ҳароратдан иборат (1-Расм). Илк бор ушбу феноменни 19-аср бошида Люк Говард аниқлаган, у Лондон ичида ва унинг ташқарисида ҳаво ҳароратидаги фарқни сезади. Ўшандан бери бутун дунё бўйлаб шаҳарларда кўп сонли кузатувлар ўтказилди.\nМаълумки, шаҳардаги иссиқлик ороллари одамлар томонидан ёз ойларида яхши кўтарилмайди. Шунга мос равишда Ўзбекистон шаҳарларининг “барқарорлигига”, уларнинг қулай бўлиши ва гуллаб-яшнашига эришиш учун, ривожланган шаҳарларнинг тажрибасини ўрганган ҳолда, юқори ҳароратни юмшатиш бўйича чораларни олдиндан кўриб қўйишимиз керак. Сайёрамизнинг энг урбанизациялашган шаҳарларида ҳарорат кўтарилишига қуйидаги омиллар таъсир қилиши аниқланган:\nДунёнинг кўплаб урбанизациялашган шаҳарларида шаҳар ҳудудининг катта қисми бинолар ва йўлларга ажратилган; улар, ўз навбатида, асфальт ва бетон каби материаллардан ташкил топган. Шу боис қуёш ёруғлигининг таъсирида уларнинг юзасидаги ҳарорат тушлик пайтида Цельсий бўйича 50-60 даражагача қизиши мумкин (2-Расм). Уйлар ва йўллардан сиқадиган ушбу умумий иссиқлик массаси ҳатто тунда ҳам совушга улгурмайди.\nМасалан, Токиода шаҳар майдонининг 77,7% қурилишга ва йўлларга ажратилган, 8,5% бўш турадиган ерлар ва бошқа қурилмаларга ҳамда 13,8% табиий ландшафтга ажратилган. Шунга мос равишда, вақт ўтиши билан шаҳарни табиий усулда совутиш жуда қийин ва қимматга тушиб боради.\n2-Расм. Термик сурат кўчанинг турли юзаларидаги қизишни кўрсатмоқда\nИнсон фаолиятидан иссиқлик ажралиб чиқиши\nУшбу иссиқлик ажралиб чиқиши инсоннинг шаҳардаги фаолияти натижасида юз беради, иссиқлик бинолардан, транспорт тизимларидан ва саноат корхоналаридан чиқади. Бунда, бинолардан чиқариладиган иссиқлик жиддий ҳисобланади ва у умумий ташланадиган иссиқлик умумий ҳажмининг қарийб ярмини ташкил қилади. Ана шу иссиқлик “шаҳарда иссиқлик ороли” ҳосил бўлишининг асосий сабабчиси ҳисобланади (3-Расм).\n3-Расм. Термик сурат бинолардан чиқадиган иссиқликни кўрсатмоқда\nШаҳар ландшафтининг шакли ва образи шаҳарни совутиш учун муҳим элемент ҳисобланади. Бу ерда зич ва баланд қурилиш, шаҳар оқимини тўсган ҳолда, шаҳар вентиляциясига тўсқинлик қилиши мумкин. Бунинг оқибатида, инсон фаолиятидан, бинолар ва йўллар юзасидан ажралиб чиқадиган иссиқлик шаҳар ичида ушланиб қолади. Шу боис айни пайтда шаҳарни лойиҳалаштиришдан олдин режалаштирувчилар нафақат шамоллар йўналишини ҳисобга олади, балки шаҳарнинг вентиляцияланишини рағбатлантирадиган нарсаларни яратади (4-Расм).\n4-Расм. Шаҳарнинг вентиляцияланишини рағбатлантириш\nУшбу омиллар ҳам салбий оқибатларга эга, ривожланаётган шаҳарлар тўғри режалаштирганда улардан қочиши мумкин. Уларга қуйидагилар киради:\nШаҳарларда энергияга бўлган юқори даражадаги талаб: шаҳардаги ёзги жазирама бинолардаги хоналарни совутиш учун юқори юкламани талаб қилади.\nБинолардаги ҳавони иситиш ва кондиционерлаш зарурати иссиққа таъсирчан бўлган одамларда ҳам ошади. Бу, биринчи навбатда, электр энергиясига бўлган талабни оширади.\nОдамларга таъсири: Иссиқ тунлар (ҳарорат кечаси Цельсий бўйича 20 даражадан пастга тушмайди) ва жазирама кунлар сони ошиши сабабли шаҳарликларнинг ҳайт сифати ёмонлашади, иссиқлик билан боғлиқ касалликлардан (офтоб уриши, озиш ва кардиореспиратор касалликлар) азият чекувчи кишилар сони ортади.\nЭкотизим: Йирик шаҳарларда ҳаво ҳарорати йилдан-йилга кўтарилиб бораётгани учун ҳашоратлар ва бошқа касаллик тарқатувчи организмлар қишда жон сақлаши осон бўлиб бормоқда. Ҳаво ҳароратининг ортиши, ер усти озон даражаси ҳосил бўлиши ва шамолнинг иқлим ўзгаришлари сабабли шаҳарлардаги “микроиқлимга” ҳам зарарли таъсир кўрсатиши мумкин.\nУрбанизациялаштириш ҳақиқатдан ҳам шаҳар аҳолисининг иқтисодий фаровонлигига ижобий таъсир кўрсатади, шунингдек у салбий оқибатларга ҳам эга, “шаҳардаги иссиқлик ороли” ана шулар жумласига киради. Бугунги кунда ривожланган мамлакатларнинг кўпчилиги ушбу салбий оқибатларни турли усуллар билан юмшатишга ҳаракат қилмоқда. Масалан, Японияда асфальтларни қоплаш учун ёруғлик қайтарувчи бўёқдан фойдалана бошлашди, бинолар фасадларида эса оқиш ранглардан фойдаланишмоқда. Бироқ уларнинг самараси унчалик катта бўлиб чиқмади.\nОлиб борилган кўплаб шаҳарсозлик тадқиқотлари шаҳарларни кўкаламзорлаштириш шаҳардаги ҳаво ҳароратини юмшатишнинг самарали усули бўлиб қолаётганини кўрсатмоқда.\nШу сабабларга кўра, иқтисодий фаровонлик ва аҳолининг ҳаёт сифатини яхшилаш мақсадларида Ўзбекистон шаҳарларини урбанизациялаштириш сиёсатини тўғри олиб бориш ва иложи борича сув ҳавзалари ва боғ ҳудудларини асраб қолиш зарур.\nМасалан, шаҳарларнинг термик хариталарини яратиш ва уларнинг асосида қурилиш ишларини тўғри олиб бориш, “шаҳарлаги иссиқлик ороли”нинг оқибатларини юмшатиш мумкин. Шунингдек, амалдаги шаҳарсозлик нормаларини ўзгартирган ва жамоат транспорти тизимини яхшилаган ҳолда, биз шаҳарни режасини ўзгартиришимиз ва уни яшаш учун фойдали ва қулай қилишимиз мумкин. Малакали кадрлар етишмаганида, инвесторлар ва ҳукумат таниқли хорижий экспертларни жалб қилиши ва улар шу ерда ишлаб, бир вақтнинг ўзида маҳаллий кадрларни ўқитиши мумкин бўларди. Бундай шаҳарларда қурилиш ва истироҳат боғлари учун ҳам кўпроқ майдон пайдо бўларди, трнаспорт ва иситиш ишлари учун ёнилғи импортига бўлган талаб камаярди ва шаҳарларнинг ҳаёт сифати яхшиланган бўларди.\nурбанист-архитектор, Осиё Тараққиёт Банкининг стипендиати, Токио Университетининг магистри, халқаро ривожланиў ва минтақавий режалаштириш соҳасининг мутахассиси\nУшбу материал Anhor.uz таҳририятининг мулки ҳисобланади. Қайта чоп этганда материал матнида Anhor.uz нашрини фаол ҳавола билан биринчи манба сифатида кўрсатиш зарур.\nЎзбекистон Президенти жиноятчиликка қарши курашишда Испания билан ҳамкорлик қилиш тўғрисидаги битимни тасдиқлади


⇒ Матилда Димовска: Адвокатлар мустақиллигини таъминлаш ҳам муҳим\nМатилда Димовска: Адвокатлар мустақиллигини таъминлаш ҳам муҳим\nҚуйида тадбирда иштирок этган БМТ Тараққиёт дастурининг Ўзбекистондаги доимий вакили Матилда Димовсканинг фикрлари билан танишишингиз мумкин.\n- БМТнинг Тараққиёт дастури номидан ташкилотимиз Ўзбекистонда ҳозирда суд-ҳуқуқ устуворлигини таъминлашга қаратилган тадбирларни қўллаб-қувватлашга тайёр эканлигини яна бир бор таъкидлаб ўтмоқчиман. Маълумки, Ўзбекистон ҳукумати ва Олий суд билан бир неча йўналишларда судяларнинг мустақиллиги, суд тизимининг шаффофлиги ва суд ваколатлари юзасидан кенг кўламда ишлар олиб бораяпмиз ва USAID ва Европа Иттифоқи билан яқиндан ҳамкорлик қилмоқдамиз. Демак суд тизимининг мустақиллигини таъминлаш ҳам бизнинг ҳамкорлигимиз доирасида ниҳоятда устувор вазифа ҳисобланади.\nАйтишим керакки, тизимда янада такомиллаштирилиши лозим бўлган йўналишлар ҳам мавжуд. Авваламбор, бу инсон ҳуқуқлари бўйича халқаро конвенцияларнинг меъёр ва нормаларини мамлакатда янада тўлақонли амалга оширилиши масаласи, бунда адвокатлар мустақиллигини таъминлаш ҳам жуда муҳим. Бундан ташқари, суд тизимида чекловлар ва мувозанат тизимини амалга тадбиқ этиш ҳам долзарб ҳисобланади.\nМаълумки, БМТнинг судьялар ва адвокатлар мустақиллиги бўйича махсус маърузачиси Диего Гарсия-Саяннинг Ўзбекистонга расмий ташрифи натижалари бўйича махсус ҳисоботи 2020 йилнинг июнь ойларида чоп этилиши кутилмоқда. Ўйлаймизки, ушбу ҳисобот суд органлари мустақиллигини таъминлашга қаратилган чора-тадбирларнинг мустаҳкам замини бўлиб хизмат қилади.


Колбаса маҳсулотлари истеъмол қилишнинг шаръий ҳукми — Sof.uz\nЖАҲОН 13,132,663 7,645,770 573,242\nКолбаса маҳсулотлари истеъмол қилишнинг шаръий ҳукми\nАлишер Султонхўжаев 16.06 16:19 1879 Колумнистлар\nКолбаса, сосиска каби қайта ишлаб тайёрланадиган гўшт маҳсулотларининг ҳукми уларнинг аслининг ҳукми каби бўлади. Агар гўшти ҳаром ҳайвондан тайёрланган бўлса ёхуд асли ҳалол ҳайвон бўлса ҳам шаръий сўйилмаган бўлса ё бўлмаса, таркибида истеъмол қилиш шаръан ҳаром ҳисобланган моддалар топилса, уларни истеъмол қилиш шаръан ҳаром бўлади. Иллоки, очлик зарурати туфайли ўлим хавфи пайдо бўлсагина, мазкур хавф бартараф бўлгунча ейиш жоиз.\nАгар мазкур маҳсулотлар юқоридаги каби маҳзуротлардан холи бўлиш билан бирга инсон соғлиғига кескин зарарли бўлган моддалар қўшилмаган бўлса, яроқлилик муддати чиқиб кетиб, еган одам заҳарланадиган даражага келиб қолмаган бўлса, уларни истеъмол қилишда бирон-бир шаръий маҳзурлик ва зарар йўқ.\nҲолат юқоридагидек экан ортиқ, уларнинг келиб чиқиши ғарб ва номусулмонлар ўлкаларидан эканлиги ёхуд номининг ғалатилиги уларни ҳаром ёки макруҳ дейишга шунингдек, мазкур нарсаларни истеъмол қилувчиларни маломат қилишга шаръий асос бўлолмайди. Балки, бу қайсидир маънода чуқур кетиш ва ифрот ҳисобланади.\nИнсон ҳаммани бир қолипга тиқолмайди. Барчани ўзи каби фикрлашга, нарсаларга ўзининг призмаси орқали назар солишга мажбур қила олмайди. Зеро, бизда ҳалол ва ҳаром масаласида аниқ-тиниқ шаръий мезонлар бор. Уларга тушганни ҳаром деймиз. Тушмаганни тақво юзасидан ҳар қанча ўзимиз сақлансакда аммо, ҳаром деб, ўзгаларни қайтаришга ҳаққимиз йўқ.\nЧунки, бу иш олийжаноб, осон ва енгил бўлган, ҳараж ва машаққат кўтарилган динимизни одамларга қийинлаштириш бўлади.\nЎтган улуғларимиз ҳар қанча қўшимча ибодат, тақво ва вара билан ўзларига юклансаларда ўзгаларга бу нарсаларни юкламаганлар. Айлантириб келса, афзал ва мустаҳаб бўлиши мумкин бўлган мулоҳазаларни деб, мубоҳ ишни қилаётган инсонларга маломат тошларини ёғдирмаганлар.\nЁшлик вақтимда БАА да умримнинг бир қисмини ўтказганман. Ўшанда қўшниларим бошқа давлатдан бўлган айрим инсонлар эди. Улар намоз ўқишмас, ароқ ичишар ҳатто, қизлар билан роса таралла-бедод юришарди. Аммо, бир куни улар билан бирга яшайдиган Ўзбекистоннинг қайсидир вилоятидан бўлган бир инсон супермаркетдан ҳалол колбаса келтириб, уларнинг товаларида пишириб еганда уни ўлдириб қўяй дейишганди.\nЎша киши ошхонада мазкур нарсани қовураётганда тепасига келиб қолиб, ҳамма нарсани ҳаром қилдинг деб, бақир-чақир қилиб, товани ичидаги овқат-повқати билан ахлатга ташлаб, пичоқни ҳам ташлаб, кейин уларнинг бадалини тўлатишган эди унга.\nБундай сохта тақво, нотўғри, бузуқ мезон дин эмас ва бўлолмайди ҳам. Бу шунчаки, бир вақтлар колбасаларга чўчқа гўшти қўшиб тайёрланган даврлардаги ота-боболаримизнинг радди феълидан онгимизга сингиб қолган нарсалар, холос.\nКейин, номлар ҳақида. Бир постда хот-дог сўзининг маъносига урғу берилибди. Мазкур таомнинг келиб-чиқиши айнан ит гўштига бориб тақалган ҳам дейлик. Аслида, бу аниқ эмас. Аммо, ҳозирда ўша таом учун ишлатиладиган сосискалар ҳаром маҳсулотлардан холи бўлса, шунчаки, номдаги «ит» сўзи учун уларни дискредитация қилиш тўғри эмас.\nШакл эмас, мазмун муҳим дейдилар. Биз ҳам айтамиз, ном эмас моҳият муҳим деб. Асъҳоби киромнинг (саҳобаларнинг) қанчаларининг номи ғалати ҳайвонларнинг номи билан бир хил бўлган. Уларнинг ҳаммаси ҳам номини ўзгартирмаган.\nАгар ҳар бир номга эътибор бериб, чуқур кетсак, эҳ-ҳе нималар ғалати туюлмайди.\nФаст-фуд маҳсулотларини уй шароитида узоқ вақт пишириладиган таом бўлмаганлиги учун парҳез юзасидан ва соғлом овқатланиш мақсадида емаслик бошқа нарса. Фаст-фуд ўз номи билан ҳам тез тайёрланадиган таом бўлганлиги туфайли инсон организмига маълум муддат давомида қовуриб, қайнатиб пишириладиган таомлар каби фойдали бўла олмайди. Доимий равишда истеъмол қилиш ортиқча вазн тўпланишига сабаб бўлиши ҳам мумкин.\nЛекин, бу ҳам мазкур таомларда ҳаром модда мавжудлиги аниқ бўлмагунча, ҳаром деб ҳукм қилишга сабаб бўла олмайди. Уйда тайёрланадиган ёғли овқатларни ҳам кўп истеъмол қилиш семиришга олиб келади, зотан.\nфастфуд Ислом дини ҳаром ва ҳалол колбаса\n11.07 15:04 2676\n12.07 13:00 2125\n11.07 15:49 1642\nБугун, 16:17 1294\n11.07 11:35 1221\n11.07 17:44 898 Жаҳон


14:33 / 29.10.2018\n27 октябрь ижтимоий тармоқ фойдаланувчилари блокнот тутган олти кишининг ариқ сувида тургани тасвирланган суратни муҳокама қилишди. Kun.uz мухбирлари суриштируви давомида ушбу ҳолат Тошкент вилояти Оққўрғон тумани, “Абдуносир Ғулом” фермер хўжалиги майдонида юз бергани аниқланди.\nЎзбекистон Республикаси Бош прокуратураси ушбу ҳолат бўйича ўз муносабатини билдирди.\nМаҳкама матбуот хизмати вакили Сурайё Раҳмонованинг Kun.uz’га маълум қилишича, Бош прокуратура ҳозирги пайтда бу ҳолатни текширмоқда.\n«Бош прокуратура бу ҳолатни текширмоқда, қатъий айтишимиз мумкинки, бундай ҳолатнинг юзага келишида айбдор бўлган шахслар, мансаби ва даражасидан қатъи назар, тегишлича жавобгарликка тортилиши таъминланади», - деди Сурайё Раҳмонова.\nМаълум қилинишича, раҳбарлар ғаллани ўз вақтида суғормаган масъул ва фермерларни шу кўринишда жазолаган.


Жорий йил бошидан бугунга қадар Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги, Халқаро меҳнат ташкилоти вакиллари ҳамда ҳуқуқ посбонлари ўртасида қатор учрашувлар бўлиб ўтди. Сентябрь сўнггида ўтказилган охирги учрашувда томонлар пахта далаларида мажбурий меҳнатга йўл қўймаслик бўйича мониторинг натижалари ҳақида ўзаро маълумот алмашишга келишиб олган эди. Ҳамкорликнинг бундай шакли илк бор жорий этилмоқда.\nБандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги Ўзбекистон Республикаси ҳудудида мажбурий меҳнат қонунга зид эканлигини эслатиб ўтади. Ҳар бир пахта теримига жалб қилиш ҳолати бўйича +99871 200-06-01 рақами орқали ишонч тармоғига мурожаат қилишингизни ёки @mehnathuquqbot Телеграм ботида хабар қолдиришингизни сўраймиз.\nВизасиз ташрифлар рейтингида Ўзбекистон нечанчи ўринда?


TIB.UZ / Болалар хонаси қандай бўлиши керак? - TIB.UZ\nTIB.UZ Соғлом болажон Болалар хонаси қандай бўлиши керак?\nИмкон бор ерда болалар учун алоҳида ёруғ, офтоб тушадиган хона ажратилади. Уни болалар ёшига қараб жиҳозланади. Болаларнинг серҳаракатлиги инобатга олиниб, уларнинг ўйинига кенгроқ жой ажратилади. Бу хонада ортиқча нарсалар бўлмагани маъқул. Кундузи йиғиштириб қўйиладиган каравотлар қўйилса, хона яна ҳам кенг бўлиб, болалар бемалол ўйнашига шароит яратилади. Фарзандларнинг ёши, жинсига қараб аксарият оталар болалар хонасига мос икки қаватли каравот ёки ром олдига йиғма стол ясаб ёки бурчакни болаларнинг дарс тайёрлашига мос қилиб учбурчак стол ясаб берадилар. Хонани жиҳозлашда болаларнинг ўзлари иштирок этсалар яна ҳам чиройли бўлади.\nЎсмирларнинг хонаси ўзларига мос қилиб жиҳозланади. Уларнинг дарс тайёрлаши учун ёзув столи, секретерлардан фойдаланса бўлади. Кичик ешдаги мактаб ўқувчилари учун парта шаклидаги кичик столчалар яхши бўлади. Ёзув столи дераза яқинига қўйилса, дарс тайёрлаш, расм чизиш, китоб ўқиш учун қулай.\nБолалар хонаси анъанавий болалар мебели билан жиҳозланиши мумкин. Диван-каравотдан ташқари китоб, кийим-кечак, ўйин-чоқлар сақланадиган шкаф қўйиш лозим. Болалар хонасига кичик ёшдаги болалар учун кичик ҳажмли спорт анжомлари, масалан, деворга нарвонча ўрнатиш мумкин. Болалар хонаси ёрқин, қувноқ кайфият яратадиган бўлиши учун улар ёшига мос рангли плакатлар, географик хариталар, тақвимлар, фотосуратлар билан безалса яна ҳам яхши.\nМанба: Хотин-қизлар энциклопедияси