Esdalik.uz - ёшлик илҳомлари » Наср » Ҳаёлимда асраганим\n— Ҳазилни ҳам олар экансиз-да.\n— Бу ҳазил эмас. Ростдан ҳам шундай. Мана, истаган одамингиздан сўрашингиз мумкин. Бу бир тасодиф, холос.\nБир куни Фарҳод унга севгисини билдирди. Бедор тунларнинг бирида дилидагини бир дунё қилиб СМСга жойлаб жўнатди. У тарафдан аниқ жавоб бўлмади. Лекин Фарҳод қиз ўзига мойиллигини яхши англарди. Жавобсиз СМС уларнинг яна ҳам тез-тез кўришишига сабаб бўлди. Борар манзил эса шаҳар марказидаги боғ, у ердаги ўриндиқлардан бири. Улар ҳар куни дарсдан кейин метро бекатидан чиққан жойда учрашишар, боғни айланишарди.\nФарҳод севгилисининг жавобини интиқ кутиб, ўзидан сўраб розини ололмай юрган кунларнинг бирида Ширин қўлига буклоғлик қоғоз тутди. Фақат ётоққа боргач очишини тайинлади. Фарҳод сўз берди-ю ётоқхонага боришга сабри етмай таксидаёқ очди. Илк жумлалар уни ширин ҳислар қарига улоқтирди. Хурсандлигидан бақириб юборди. Шофёр жинними бу дегандек бир-икки бор унга қараб қўйди. Хат эҳтирос билан бошланганди:\n“Фарҳод ака, юрагимдаги бир дунё орзу-умидларимни сизга ишондим. Яна ишонганим сиздан бошқа мени бахтли қила олмайди... Севгингизни изҳор қилган кечадан буён қалбимда бир сўз, бир гап: хўп, хўп, хўп...\nРости, ўзим ҳам бахтиёрман, чунки оппоқ, пок орзуларимни, ўзимни яхши бир инсоннинг қўлига, кўнглига топшираяпман. Ўйлайманки, йиллар бўйи бир-биримизни ардоқлаб, асраб яшаймиз. Ўртадаги ишончимиз, самимиятимиз, муҳаббатимиз умримиз охиригача шундайлигича қолади. Бу қарорга келишим осон бўлмаганига ўзингиз ҳам гувоҳсиз. Лекин, мен энди танладим, танлаганда ҳам ўзимга муносиб, хаёлларимда асраган, йиллар бўйи кутган инсонимни танладим. Бу танловдан аввало, ўзим бахтиёрман...\nМениям сизники каби орзуларим кўп, бахтли бўлишни, бўлганда ҳеч кимникига ўхшамайдиган бахтим бўлишини, севикли ёрим билан ҳамиша ҳамдам, ёнма-ён, сирдош, дўст бўлишни истайман. Бу йўлда неки қийинчилик бор, барчасини енгиб ўта оламан, бунга иродам етади. Биласиз, бироз ўзига ишонган, ҳатто бино қўйган қизман. Мабодо сизнинг ёнингизда ҳам шу қилиғимни қилиб қўйсам, мени кечиринг, тўғри тушунинг. Зеро, бу инжиқ кўнгилнинг нозлари, тантиқликлари менман, мен шу туйғулар билан борман. Менам романтикман, романтик бўлганда ҳам унча-бунчамас. Фақат ҳаёт менга ҳамиша бешавқат муносабатда бўлади, лекин мен унга жавобан ҳаммага, ҳамиша бахтлиман, дея уқтириб яшайман...\nОила муқаддас даргоҳ, мен у ерга ёлғон ёки хиёнат билан кириб боришни истамайман. Мени жонимни, иймонимни бутун қиладиган инсоннинг юзини ерга қаратишни истамайман. Шунинг учун қалбимни, тизгинсиз, осмонвор орзуларимни ҳеч кимга бермай келдим, юрагимни ўзгалардан, айниқса, йигитлардан қизғониб яшадим. Сизга туҳфа этаётганим, энг нафис чиннидан ҳам шаффофроқ, нафисроқ бўлган қалбимни асранг (ўзим уни ҳар доим ҳам асрай олмайман)... Шунда мен ҳам сизнинг кўнглингизни, орзуларингизни асрай оламан, ўзим истаган оиланинг бахтли бекаси бўла оламан. Сизни эса шу оиланинг шодумон беги бўлишингиз учун неки қийинчилик бор, барчасини енгиб ўтишга ҳаракат қиламан. Фақат сиздан бир илтимос, мени ҳеч қачон ёлғиз қолдирманг. Ёлғизликдан қўрқаман, ундан нафратланаман!\nШу дамда Фарҳод осмонларга учди. Атрофдаги ҳамма, йўлида учраган ким бўлсин барчасига бахтиёрлигини айтмоқчи бўлар, Ширин рози бўлди, деб баланд овозда ҳайқиргиси келарди. Ўзига келганда қандайдир нотаниш жойда эди. Таксидан ярим йўлда тушиб қолган экан. Бошқа машина тўхтатишга тўғри келди.\nШундан сўнг ҳақиқий севги, ҳақиқий учрашувлар бошланди. Адоғи йўқ СМС ёзишлар тунни тонгга уларди. Нима бўлганда ҳам йигит қизни ёлғиз қолдирмасликка интилди.\n— Бунақа қиладиган бўлсангиз бошқа келмайман, — деди.\n— Хўп, хўп, кечир...\nУлар қўл ушлашиб узоқ сайр қилишди. Бу каби учрашувлар ҳар куни канда бўлмай давом этар, қуёш ботай деганда Фарҳод Ширинни гоҳ автобусга чиқариб, гоҳ ўзи таксида уйига ташлаб ортига қайтарди.\nТунлари СМСлар ёмғири икки қалбнинг туб-тубида ётган сўзларни бир-бири томон олиб учар, алангали муҳаббат тобора авж оларди:\n“Шириним, мен сенга жуда-жуда муштоқман, мен сенга интиқман. Ҳозирда сени, кулиб турган нигоҳингни, борлиғингни хонамдаги ҳар бир нуқтадан излаяпман. Девордаги сурат, стол устидаги чироқ, ўқиётган китобимдаги ҳар бир варақ... Қайда бўлмай сен кўринасан. Тутиб олай дейман-у қўл узатсам қўлим фақат ўша совуқ жисмларга тегиб, хаёлларим чувалашади. Ҳозир ёнимда бўлиб қолсанг-у кўзларингга узоқ тикилсам... ”\n“Фарҳод ака, мен-да орзунинг покиза деворларига ҳар куни, ҳар лаҳза шаклсиз суратлар битаман, исмсиз лавҳалар ёзаман ва уларнинг барча-барчасини Сизга атайман. Биласизми, Сиз Ширинни эмас, унинг кўнглини, руҳини изланг, девонавор туйғуларини топинг, маҳкам ушлаб олинг. Шундагина саркаш бу қизнинг бори, борлиғи сизники бўлади”.\nКундузлари эса дарслардан сўнг уларни ўша қадрдон ўриндиқ қарши оларди. Уйқусизлик, дарслардаги чарчоқ билиниб турса-да, бир-бирини кўрганда барчаси ортга чекинарди. Шундай бахтли кунларнинг бирида ҳудди шу жойда ўтиришарди. Бу пайтда баҳор ёзга ўрнини бўшатганди. Боғда асосан Европа дарахтлари бўй чўзган. Шундай дарахт бўлган ўрикнинг ҳар-ҳар жойда кўринаётган меваси пишган улар узиб олиб еб, унинг бошқача тахир таъми борлигини бир-бирига айтишарди. Елкалар бир-бирига тегиб турар, иккиси ҳам шодумон эди. Фарҳод гап жиловини бутунлай бошқа томонга бурди:\n— Ширин, фарзандимиз кўп бўлади-а?\n— Нега фарзанд ҳақида гап очиб қолдингиз?\n— Яхши ният, ҳаётим.\n— Буёғини вақт кўрсатади.\n— Биринчиси қиз бўлади. Ширингина қизалоқ. Ўзингга ўхшаган, Ширин.\n— Йўқ, биринчиси ўғил бўлади.\n— Йўқ, қиз.\n— Майли, сен енгдинг. Ўғил бўлса исмини нима деб қўямиз.\n— Сизга ёққан исмни қўямиз. Ўзи сизга қайси исм ёқади?\n— Исм... Исм. Зафар бўлақолсин. Муҳаббатимизнинг зафар қучгани ва ўзи ҳам ҳамиша зафар қучиб юриши учун исми шундай бўлади. Аслида менга шу исм ёқади. Тўхта, қиз бўлса-чи?\n— Раъно. Буни кўпдан ният қилганман. Қизим бўлса исмини Раъно қўяман деб.\n— Раъно, жуда чиройли исм. Келишдик, қиз бўлса Раъно, ўғил бўлса Зафар. Билиб қўй, биринчиси албатта қиз бўлади.\n— Қиз ё ўғил бўлсин Худойим аввало берсин. Умри билан берсин. Ниятимизга етайлик.\n— Айтганинг келсин.\nШирин диплом олганда Фарҳод қип-қизил гулдаста ва иккита каттакон оппоқ ўйинчоқ айиқ сотиб олиб, бирини кўтариб борди. Мўъжазгина кафеда нишонлашди. Иккисининг ҳам шодлиги чексиз эди...\nФарҳод ҳам дипломини олди. Соҳаси бўйича пойтахтда ишга жойлашди. Ширинга совчи қўйди. Совчилар унинг амакисиникига гоҳ поезда, гоҳ енгил машинада икки-уч боришди. Шириннинг ота-онаси у ёшлигидаёқ автоҳалокатда вафот этган, шу амакисиникида ўсганди. Етимнинг эгаси кўп бўлади, дерди отаси. Бу гапнинг мағзини Ширинга совчи қўйганда чақди. Чаққанда ҳам яхшигина чақди. Қизнинг уруғи мўл, эгалари кўп топилиб қолди. Бу қариндоши рози бўлса, буниси ўйлаб кўрамиз деди, буниси рози бўлса, учинчиси узоқ деди. Хуллас, ора йўлда қолишди. Совчилар ҳар сафар аниқ бир жавоб ололмасдан қайтишарди. Ширин агар ота-онам бўлганда бундай бўлмасди, деб йиғлаб ҳам олди. Фарҳод ҳаммаси яхши бўлади деб уни юпатди. Лекин...\n— Келажакдаги режаларингиз қандай, ука?\n— Танлаган соҳам бўйича кетаман. Мана ишни ҳам бошладим.\n— Яшаш қаерда, қандай бўлади?\n— Бу йил отам уй олиб бермоқчи.\n— Мабодо Тошкентдан кетар бўлиб қолсангиз нима бўлади?\n— Дипломим бор. Борган жойимда ишимни топаман. Ҳеч бўлмаса қишлоғимга борсам, иш тайин.\n— Энди, ука, насиб деб гапириш керак. Ҳаракат қилса ҳамма нарса бўлади. Худо насиб қилса шу ерда ўз ўрнимни топаман деб ният қилиб, шунга интилиш керак.\n— Амаки, бор гапни айтдим-да, ҳеч ким келажагини олдиндан кўролмайди-ку.\n— Ният қилинса, ҳаммаси бўлади.\n— Тўғри айтасиз. Менинг ҳам ниятим шу ерда қолиб ишлаш. Шундай ҳам бўлаяпти.\nУлар хайрлашишди. Амаки нима қарорга келди кўришишганда Ширин бу ҳақда индамади. Ўзи ҳам аввалгидек эмасди. Кўп ўйланарди. Сўраса ҳаммаси жойида деб ўзини кулишга мажбур қиларди. Фарҳод буни сезар, бир кун яхшилаб гаплашиб олишни кўнглига тукканди.\nКуз ҳукмини ўтказиб бўлган шундай кунларнинг бирида улар боғдан чиқиб, автобус бекати томон юришди. Йўлда кўп гапларни гаплашиб, бекатга келиб қолишганини билмай қолишди. Таниш рақамли автобус кўринди. Бу рақам Фарҳодга ёқмасди. Сабаби, ҳам бу рақамни асли ҳаётда ўзи ёқтирмасди, ҳам севиклисини олиб кетиб қоларди-да бу рақам эгаси. Автобус тўхтади. Қизнинг меҳри ийиб кетди. Айни дамда Фарҳодга шундай туюлди. Бу етти ухлаб тушига ҳам кирмас, чунки Ширин ҳеч қачон бундай қилмасди. Бу сафар шундай бўлди. Юзини чўзиб, йигитнинг юзига секингина лаб босиб, автобусга чопиб чиқиб кетди. Кетди. Сонияларда юз берган бу ҳолат Фарҳодни гангитди. Ҳозиргина севиклисининг лаблари теккан жойни бармоқлари билан сийпалаганча жилмайиб, автобус кўринмай кетгунча ортидан қараб қолди. Ичдан шодланди. У айни пайтда бу бўса, бу шодланиш охиргиси эканини билмасди. Ўзига келганда бу рақамли автобусдан яна бир нечаси ёнидан ўтиб улгурган, у эса кафти юзида ҳамон бекатда турарди. Кеча кечаси қариндошлари ё бизни де, ё ўшани, деган шартидан сўнг ора йўлда қолган Ширин бу гапни учрашувда севиклисига айта олмаган, бекатга етгач бўса ҳадя этиш билан чекланган, ўриндиққа ўтиргандан кейингина юм-юм йиғлаб кетганди. Унинг ҳолатини Фарҳод билган-да қай ҳолга тушарди. Буни тасвирлаш қийин. Жуда қийин. Ёзувчи учун ҳам жуда оғир. Шу орада...\nҲаммаси телефон компаниясининг тугатилиши билан бошланди. Аксига олиб Фарҳод ҳам шу компания мижози эди. Телефони ишламай қолди. Бошқа компанияга уланишига эса вақти бўлмади. Уч кунча Ширинга телефон қилмади. Сонияда эслаб турадиган севгилисини уч кун йўқламади. Ҳар он хаёлида бўлса-да ўзига сим қоқмади. Учрашишни таклиф қилмади. Битта бўлсин СМС ёзмади. Қани Ширинсиз қанча яшар эканман, деб ўзини синаб кўрмоқчи бўлди. Бу синов уч кундан ошмади. Охири ишхонасидаги телефондан сим қоқди. Шундан сўнг, улар учрашадиган бўлишди. Ўша боғда. Фарҳод юриб эмас, учиб борди. Шу жойда ҳаммаси аксига олди.\nШириннинг кайфияти бутунлай тескари эди. Фарҳод қўлидан тутмоқчи бўлди. Туни билан йиғлаб чиққанми кўзлари шишиб кетган Ширин рўйхушлик бермади. Аксинча, ҳафа бўлганини баралла ошкор қилди.\n— Нега телефон қилмайсиз?\n— Номерим ишламаяпти, биласан-ку.\n— Унақамас. Янги номер олай.\n— Яхши кўрсангиз бундай қилмасдингиз. Гаплашишнинг иложини қилардингиз.\n— Бу нима деганинг.\n— Аввалги эътиборингиз йўқ. Мендан совугандексиз?\n— Ундай дема.\n— Ҳудди шундай.\n— Инжиқлик қилма.\n— Ким инжиқлик қилаяпти.\n— Сен, ҳарқалай мен эмас.\n— Шунақами? Ҳали мен инжиқ бўлдимми?\n— Шунақага ўхшаяпти.\n— Унда мени унутинг.\n— Унутинг, вассалом.\n— Бунақа дема.\n— Нима дейин?!\nШу-шу бири-бирини кўришмади. Фарҳод кўп бор телефон қилди тушолмади. Номерини алмаштирибди. Уйига, ишхонасига қидириб борди. Тополмади. Кейин билди... Билганда кеч бўлган Ширин асли ўзлари томондан бўлса-да, ушбу шаҳарда яшайдиган ўзга бир инсоннинг ёрига айланганди.\nШириннинг қариндошлари устун келди. Танловда Ширин уларни танлади. Шунга мажбур эди. Оқ сут бермаган эса-да, туз берган, тарбиялаган, ўқитган. Ширин буни асло унутадиган қизлардан эмасди. Уларни ҳам тушуниш керак, жигарларидан қолган битта-ю битта омонатни узоққа ирғитгиси келмаяпти, деган хаёлга ҳам борди. Ўйлай-ўйлай охири шундай қилишга, яъни Фарҳоднинг олдига келаётганда бир қарорга келган, уни ортиқ умидвор қилгиси келмай, ранжитиб, ўзидан совутишни мақсад қилганди. Телефон қилмагани тайёр сабаб вазифасини ўтаб берганди. Йиғлаб ортига қайтиб севиклисининг кўксига бош қўйишга бир баҳя қолган, бу жойда яна озгина турса, аниқ шундай қилишини билиб ўзини мажбурлаган ҳолда илгарилаган таксига ўтиргачгина кўз ёшларига эрк берганди. Кейин... Кейин... Қанча-қанча кўз ёшлар дастрўмолини ивитди. Барчаси фойдасиз бўлди. Ўшандаёқ бошқа сабаблар қаторида Фарҳоднинг жавоби амакига ёқмаган, у киши бир қарорга келганди.\nЙиллар ўтди. Фарҳод уйланди. Фарзандли бўлди. Ўғил. Исмини ўзи қўйди: Зафар. Бу исм Ширинни ҳар қадамда эслатиб туришини, зафар қучмаган муҳаббат азоби янгиланишини билса-да нима бўлди билмайди, тилида шу исм айланаверди. Охири Зафар исми тилида жаранг сочди. Бу исм ҳаммага, келинга ҳам ёқди. Зафар улғайиб, бешга кирди. Бир куни...\nЮртга яна нечанчидир баҳор меҳмон бўлган, атроф яшилликка бурканган, ҳовлиларда олчалар оппоқ гулга кирган пайт. Дам олиш кунларидан бири. Фарҳоднинг иккинчи фарзанди дунёга келадиган. Хотини УЗИга тушганда дўхтирлар қиз дейишибди. Келибоқ эркаланиб исмини ким деб қўямиз, деди эрига. Раъно жавобини олгач жуда чиройли исм, мен ҳам шу исмни айтмоқчи эдим, қизимизнинг исми албатта Раъно бўлади, деб хурсанд бўлиб кетди.\nҲозир у шифохонада. Шифокорнинг айтишича, бир-икки кун бор кўзи ёришига. Фарҳод ҳар куни бориб, хабар олади. Бугун ҳам бориб, ҳар эҳтимолга ёнида қайнсинглисини қолдириб келди. Сўнг Зафарни етаклаб кўчага чиқди. Чиқди-ю боғ томон юрганини билмай қолди. Авваллари оёғи тортмасди. Хотини бир-икки бор айтганда у-бу нарсани баҳона қилиб унамади. Бугун эса...\nНима бўлди, билмайди, оёқлари ўзига бўйсунмаган ҳолда шу томон судради. Борди. Таниш жойлар. Хаёли минг бир кўчага ўрмалади. Ўша чинор. Ширин унинг панасига яшириниб, бошини чиқариб кулиб турган ҳолати. Илк бўса. Бу ҳамон кўз олдида. Унутмайди. Унутолмайди. Ёнида Зафар чинорнинг пўстлоқларини сийпалаб, биж-бижлаб ниманидир сўзларди. Ёлғизоёқ сўқмоқ. Ўрик ҳа, ўша тахир таъмли ўрик гулга кирибди. Юрди, тўхтади. Юрди. Олдинда... Юраги беихтиёр дук-дук ура бошлади. Эътибор берди. Қаради. Қаради-ю қотиб қолди.\nБир пайтлардаги қадрдон ўриндиқда Ширин ўтирарди. Ҳа, ҳа адашмаяпти у Ширин. Ширин ҳам ўрнидан туриб кетди. Бир-бирига қараганча қотиб қолишди. Узоқ туришди. Ўша нигоҳ, ўша ёндирувчи кўзлар. Фақат юзи озгина сўлғин. Ёнида ширингина қизалоқ. Кўзлар намланди. Ёш томчилади. Орадаги масофа икки одим. Икки одим-а. Икки одим ташлашса, бир бирига етади. Бир пайтлар етишарди. Энди-чи? Бу икки одим улар учун жуда узоқ манзил. Етиб бўлмас манзил. Минг уринишса-да бунинг иложи йўқ.\n— Ассалом, опа.\n— Раъно. Сеники-чи?\n— Зафар. Дада, қаранг исми Раъно экан. Ойинг сенга Раъно деган сингил олиб келишга кетди дегандингиз. Бу ўша Раноми, дада? Унда ойим қани?\n— Йўқ, у-у...\n— Менинг исмимни дадам қўйган.\n— Меникини ойим. Менинг ҳам Зафар деган акам бор.\n— Ростданми? Дада, Раънонинг Зафар деган акаси бор экан. Менга ҳам ойим Раъно деган ука олиб келади-а?\nЗафар дадасидан жавоб бўлмагач Раънога ўгирилди.\n— Нечи ёшга кирдинг?\n— Тўртга. Ўзинг-чи?\n— Бешга. Дада, дадажон, Раъно мендан бир ёш кичкина экан.\n— И-е, нимага йиғлайсиз, опа. Ким сизни хафа қилди.\n— Ҳеч ким, ўғлим, ҳеч ким.\n— Унда нега йиғлаяпсиз?\n— Ўзим, ўзим.\n— Оналар йиғламайди, дейди, ойим, сиз ҳам Раънонинг ойисиз-а. Йиғламанг. Хўпми?\nШирин кўзидан оқаётган ёшни чўнтагидан дастрўмол олиб шоша-пиша сидирди. Сўнг Зафарга қараб жилмайишга ҳаракат қилди.\n— Мана, йиғламаяпман.\n— Зафар, менинг котта, ўзимдек келадиган оппоқ айиғим бор, — дея Раъно Зафарга мақтанишга тушди.\n— Меники ҳам бор. Истасанг сенга бераман. Иккиси дўст бўлади.\n— Дада, айиқни Раънога берсам бўладими?\n— Ҳа, ҳа-а. Бўлади-бўлади, ўғлим...\n— Ана, дадам ҳам рози бўлди. Бизникига борсанг уни сенга албатта бераман. Борасан-а?\n— Ойим розилик бермайди. Ўзинг бизникига борақол.\nБолалар бидиллашиб гаплашар, иккиси эса тош қотганча турар, ортга қадам ташлашнинг ҳам, бири бири томон юришнинг ҳам имкони йўқ эди...\n— Дада, Раъноларникига олиб борасиз-а, айиқчамни унга бермоқчиман. Эшитаяпсизми, дада? Сизга айтаяпман, — дея Зафар бармоқларидан тортиб бир неча бор эркаланиб сўрагандан кейингина Фарҳод ўзига келди. Бу пайтда Ширин Раънони етаклаб катта кўчага чиқиб бўлганди. Фарҳод унинг такси тўхтатиб, кўздан пана бўлганча ортидан қараб қоларкан:\n— Олиб бораман, ўғлим, айиқчангни албатта унга берасан, — дея Зафарни даст кўтариб, маҳкам бағрига босаркан ғўлдирарди:\n“Ширин, мен сени асрай олмадим, пок севгингни асрай олмадим. Илк хатингда битганингдек, оппоқ орзуларингни, ўзингни менга, хаёлларингда асраган инсонингга топширгандинг. Мен эса иродасизлик қилдим, севгим ва бахтим учун интилишим, ҳаракат қилишим, охиригача курашишим керак эди. Тақдир экан, дея қўл силкиб қўя қолмаслигим керак эди. Нима бўлганда ҳам энди ғишт қолипдан кўчиб бўлди, Ширин. Сен билан ўзинг битганингдек ҳозирда ҳамдам, ёнма-ён, сирдош бўлмасак-да, мендан узоқларда, жуда-жуда узоқ туман ичида бўлсанг-да ҳаёт бу сафар иккимизга ҳам бешавқат муносабатда бўлган эса-да, сен ҳамон қалбимда, хаёлимдасан. Сенинг бахтли бўлишингни истайман. Қай ерда бўлма, ким билан яшама ҳамиша бахтли бўл. Бугун билдим: мен каби фарзандларинг бор, Зафаринг, Раънонг бор. Демак, оиланг тинч. Бундан хурсандман. Жуда-жуда хурсандман. Эринг билан фақат ва фақат бахтли бўл, фарзандларингнинг бахтини кўр, мен сенга чин дилдан шуни тилайман. Яна бир бор айтаман: ёнимда бўлмасанг-да сен ҳамиша қалбимда, хаёлларимда асраганимсан, Ширин, Шириним!”\nФарҳоднинг армонли ўйини телефоннинг овози бузди. Чўнтагидан олиб, қаради. Аёлидан СМС келибди. Шошиб тугмани босди:\n— Дадаси, қаерлардасиз? Суюнчи билан келинг! Раънонгиз туғилди! Қизингиз шашқалоқ экан. Вақтини кутиб ўтирмади...


Олий лига-2013 якунлари. "Навбаҳор" футболчилари ҳақида / CHAMPIONAT.asia\nОлий лига-2013 якунлари. "Навбаҳор" футболчилари ҳақида\n25 ноя 15:05\nҲар куни битта клубга аталган статистик кўрсаткчилар сайтимизда бериб борилмоқда. "Бунёдкор", "Локомотив", "Насаф", "Пахтакор", "Олмалиқ", "Бухоро", “Металлург”, "Динамо", "Нефтчи" ва "Сўғдиёна" клублари ҳақида маълумотлар берилганди. Бугунги кун "Навбаҳор" клубига аталади.\nНаманган клуби сафида 34 нафар футболчини майдонда туширди. "Навбаҳор" сафида иккита легионер майдонга тушди, қизиғи уларнинг иккиси легионер - Денис Романенко ва Павел Леус. Жамоа сафида энг кўп майдонга тушган Жаҳонгир Меҳмонов ва Тимур Султонов 23тадан учрашувда ҳаракат қилишди. Рўзим Аҳмедов 9та гол билан клуб тўпурари бўлди. Сариқ карточкалар борасида 7 марта огоҳлантирилган Қаҳрамон Маҳамаджонов биринчи бўлди. "Навбаҳор" таркибида Жаҳонгир Меҳмоно ва Рўзим Аҳмедов майдондан четлатилишди.\nБугун "Навбаҳор" ҳақида яна мақолалар кутинг.\nАъзамов Рустам М**


Название: Сабзи саратонни олдини олади\nАгар сабзини тўғрамасдан, бутунлигича қайнатилса, саратон хасталиги олдини оладиган моддалар унинг ичида кўп қолади, дейишмоқда Англия шимолидаги Ньюкасл университети олимлари.\nТўғрамасдан қайнатилганида сабзи таркибидаги фойдали моддалар сақланиб қолади. Олимлар бундай хулосага каламушлар ва инсонларда ўтказган синовлари асосида келганларини айтмоқдалар.Тадқиқотчилар каламушларда ўтказган синовларида жониворлар емишига фалкаринол моддасини қўшиб берганлар. Фалкаринол саратон тарқалиши олдини оладиган моддадир.\nСабзи таркибидаги фалкаринол ҳақида ньюкасллик ва даниялик олимлар 4 йил илгари бохабар бўлганлар ва каламушлардаги синовда фалкаринол едирилган кемирувчиларда саратонга чалиниш бошқаларига нисбатан камлиги аён бўлганидан кейин тўғралган ва тўғралмаган сабзи хусусиятларини ўрганишга киришганлар.\nЭксперимент раҳбари доктора Кирстен Брандт сабзини тўғраб қайнатилганида унинг ширасини тутиб турадиган ҳужайралар ўлиши ва шираси чиқиб кетишини айтади."Агар сиз сабзини қайнатилганидан кейин кессангиз, у ҳам тўйимли ва ҳам мазали бўлади. Бу ҳамма томондан яхши", дейди Брандт хоним.\nТўғралмаганида эса шира сабзи ичида қолади. Юқори ҳарорат ҳужайраларни юмшатганда сабзи таркибидаги шакар, С витамини ва фалкаринол ҳам чиқиб кетади. Доктор Брандт инсонларнинг кўзини боғлаб, бутунлигича қайнатилган ва тўғраб қайнатилган сабзи бўлакларини татиб кўришларини таклиф этган. Ҳар ўн кишидан саккизтаси тўғралмаган сабзининг таъми наригисига қараганда яхшилигини айтишган.\nНьюкасл университети олимлари тадқиқотининг тўла натижалари яқинда Францияда бўлиб ўтиши режалаштирилган овқатланиш ва саломатликка бағишланган анжуманда эълон этилиши кутилмоқда.


15 декабрь, 2016, 10:31\n2011 йилги Осиё кубогининг илк учрашувида Қатар дарвозасига шедевр гол киритган Одил Аҳмедов учун хориж чемпионатига эшик очилди. Ўшанда ярим ҳимоячи “Анжи” билан шартнома имзолаганида, кўпчилик норози бўлган эди. Аҳмедов Қатар майдонларида фантастик ўйин кўрсатганидан кейин, кўпчилик уни кучлироқ жамоага ўтишини кутаётганди. Бу пайтда эса ҳали “Анжи” эртаги бошланмаган эди. Кейин Махачқалъалаиклар ўз сафларига Роберто Карлос, Юрий Жирков, Виллиан каби кучли футболчиларни қўшиб олгач, Одил адашмганини англашганди. У Россия чемпионатига тезда мослашиб кетди ва илк мавсумдаёқ жамоанинг энг яхши футболчиси бўлди. Энди Одилни Европанинг кучли бешлик чемпионатларига ўтишини кута бошлашди. Унга ҳаттоки “Арсенал” жамоаси қизиқиш билдираётгани ҳақида хабарлар тарқалди. Футболчини Лондон клубига ўтишини кўпчилик интизорлик билан кутди. Худди терма жамоамизнинг жаҳон чемпионатига чиқишини кутганидек. Бироқ бу амалга ошмади. 2 йилдан кейин Сулаймон Керимовнинг “Анжи”си пастга шўнгъий бошлади. Натижада клуб етакчиларини “распродажа”га қўйди. Аҳмедов ўзига “Краснодар”ни танлади. Бу жамоа охирги пайтларда Россияда 3-4-ўринлар курашаётганини инобатга олганда, бу танлов ёмон эмас эди.\nХуллас Одилни Европа кучли чемпионатларидан бирига ўтишини кутаётганлар яна сабр қилишларига тўгъри келди. Футболчи “Краснодар”да ҳам дастлабки мавсумдаёқ йил футболчиси бўлди. Ана энди уни Европага ўтади деб кута бошладик. Лекин Европа қурғурдан дарак бўлмади. 3 йилдан буён Краснодар клубида асосий таркибдан ўрин эгаллаб келаётган Аҳмедов, кутилмаганда Хитойга йўл олиши ҳақида хабарлар пайдо бўлди. Ҳа, буни деярли ҳеч ким кутмаган эди. Ҳамма Одилни Европа йўл олишини кутаётганида, у Осиёга қайтиши ортга ташланган қадам деб ҳисобловчилар талайгина. Менимчя ҳам бу ортга йўл ҳисобланади. Нима учун?\nБиринчидан, Россия чемпионатида Аҳмедов ҳар ҳафта кучли жамоаларга қарши майдонга тушарди. Клуб билан Европа лигасида ҳам ката тажриба тўплади. Тўғри, Хитойда ҳам кучли легионерлар бор. Бироқ у ерда ҳар жамоада 1-2 та кучли легионер бўлса, Россияда бу рақам 2-3 баробар кўпни ташкил этади. Дейлик ЦСКА, “Зенит”, “Спартак”, “Локомотив”, “Ростов”га қарши ўйнаш билан “Бейжинг Гоан” каби клубларга қарши ўйнашнинг тафовути анча ката.\nИккинчидан, Хитой чемпионатига йўл олган бирор футболчимиз юқори даражага чиқди дейиш қийин. Анзур Исмоилов ва Егор Кримец ўз жамоаларида асосий таркиб ўйинчиси бўлганликлари билан, улар Осиё Чемпионлар лигасида иштирок этишмайди. Тўғри уларнинг савияси пасайиб кетмагандир, бироқ анча ортди дейиш ҳам хато. Игор Сергеев Хитойга мослашолмай, термада “яроқсиз” ҳужумчига айланиб қолганини ҳам эслатиб ўтиш шарт эмас.\nУчинидан, биз Одилнинг “Краснодар”и иштирокидаги ўйинларни рус телеканаллари орқали иложи борича кузатиб бориш имкониятига эга эдик. Агар у Хитойга йўл олса, унинг ўйинларини доимий тарзда кузатиб бориш анча қийин. Ҳар ҳолда, уйидаги телевизорида Хитой чемпионатини намойиш этадиган телеканаллар бор инсонлар кўп эмас, балки жудаям камдир.\nФикримча, Аҳмедов Хитой чемпионатига йўл олганидан кўра, Россия чемпионатида қолгани яхши. Бироқ “Краснодар” уни сотиб юборишга қарор қилган бўлса, унда қийин. Ҳар ҳолда Одил Аҳмедовнинг Россиядан Осиё футболига қайтиши термамиз учун ҳам, футболимиз учун ҳам ютуқ эмас!


Тошкент вилоятида COVID-19га қарши вакцина олмаган минглаб киши ишдан четлатилди\nВакцина олмаганларнинг 5035 нафари бюджет ташкилотлари ходими экани айтилди.\nТошкент вилояти Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги бошқармаси ўтказган текширувлар давомида белгиланган тартибга асосан коронавирусга қарши эмланиши мажбурий бўлган 6526 киши вакцина олмагани аниқланди.\nСанитария-эпидемиология хизматининг 18 ноябрда расман билдиришича, вакцина олмаганларнинг 5035 нафари бюджет ташкилотлари ходими, 1402 нафари эса тадбиркордир.\nТошкент вилоятида коронавирусга қарши эмланмагани учун 3229 киши вақтинча ишдан четлаштирилган, 374 нафари тегишли тартибда жаримага тортилган, Бундан ташқари бешта тадбиркорлик объектининг фаолияти тўхтатилди.\nЖорий йилнинг 2 августида президент Меҳнат кодексига ўзгартишлар киритиш тўғрисидаги қонунни имзолаган эди. Мазкур ўзгартишларга мувофиқ ходим эмланишдан бош тортган ҳолда иш берувчи уни вақтинча ишдан четлатиши мумкин.


Арманистон ва Озарбайжон бир-бирини оташкесим шартларини бузишда айблади\nРоссиялик тинчликпарвар кучлар Ҳадрутда оташкесим бузилганини тасдиқлади, аммо муайян тарафни айбламади.\nАрманистон Озарбайжонни Тоғли Қорабоғ минтақасида сулҳ битими шартларини бузишда айблади.\nХусусан, Арманистон Мудофаа вазирлиги Озарбайжон кучлари 12 декабрь куни жанубий Ҳадрут туманида этник арман кучлари позицияларига ҳужум қилганини маълум қилди.\nОзарбайжон Мудофаа вазирлиги эса Арманистон ҳарбийларини «провокацияда» айблаб, сулҳ битимига амал қилинаётганини билдирди.\nАйирмачи Тоғли Қорабоғ мудофааси расмийларининг айтишича, 11 декабрь куни содир бўлган тўқнашувларда уч нафар арман жангчиси яраланган.\nСулҳ битимини кузатаётган россиялик тинчликпарвар кучлар Ҳадрутда оташкесим бузилганини тасдиқлади, аммо муайян тарафни айбламади.\nЖорий йилнинг 27 сентябрида Тоғли Қорабоғда Арманистон ва Озарбайжон ўртасида бошланган уруш 10 ноябрда Россия воситачилигида тўхтатилган эди.


Донишмандни ҳам кўр қиладиган иллат – ТАФСИЛОТ\nТаҳлил 303 марта кўрилган\nДонишмандни ҳам кўр қиладиган иллат\nБугунги кунда жаҳонда терроризм, экстремизм ва уюшган жиноятчиликка қарши кураш қандай долзарб аҳамият касб этаётган бўлса, порахўрликка қарши кураш ҳам шу даражада долзарб бўлиб қолди. Оммавий ахборот воситалари деярли ҳар куни қўлга тушган катта порахўрлар ҳақида хабар беради. Пора ижтимоий ҳаётдаги шундай мараз иллатки, кўпинча уни кўз билан кўриб, қулоқ билан эшитиб, қўл билан ушлаб бўлмайди. Кўрган, эшитган, уюшган тақдирда ҳам уни исботлаш жуда мушкул иш. Айниқса, олди-берди икки томоннинг келишуви билан амалга оширилса, уни исботлаб бўлмайди. Чунки қарз, ёрдам, ҳадя, совға каби далиллар ҳар қандай исботни инкор этади. Айтмоқчиманки, пора олишнинг минг хил махфий йўллари бор, исботлашнинг эса ҳеч иккиланмай аниқ бир қарорга келадиган ишончли йўллари йўқ. Бу порахўр учун турли ҳийлаларни ишлатиш имконини беради.\nПорахўр билан уни фош этувчи ўртасидаги ўта мураккаб тугун эҳтимол одамзод пайдо бўлганидан бери ўз ечимини топмай келаётгандир. Бу иллат минг йиллар мобайнида яшаб келаётган экан, демак, бундан кейин ҳам унинг сеҳри кучайиб, ҳийла-найранглари ортиб бораверади.\nЖаҳонда шундай халқаро ташкилотлар борки, порахўрлик қайси давлатда қай даражада эканлигини аниқлаш учун турли сўровлар ўтказишади, маълумотлар йиғишади, ҳисоботлар тайёрлашади ва бу борада ким қайси ўринда эканлигини белгилаш билан ҳакамлик қилишади. Менимча, буни мутлақо ҳақиқат сифатида қабул қилиб бўлмайди. Бу тахминий хулоса, холос. Чунки порахўрликдай мураккаб ва оғир жиноятни сўров ўтказиш йўли билан аниқлаб бўлмайди. Оддий аҳоли баъзан хизмат ҳақини ёки қандайдир қонуний тўловни ҳам пора ўрнида талқин қилиш мумкин. Умуман, махфий тарзда амалга оширилган олди-бердидан сўров ўтказувчилар ёки ҳисобот тайёрловчилар қандай қилиб хабардор бўлишлари мумкин?! Ахир битта порахўрни аниқлашнинг ўзи баъзан ойлар, йиллар ҳатто бир қанча йилларгача чўзилиб кетади-ку?!\nАслида давлатга, миллатга, тузумга қараб порахўрликнинг даражасини аниқлаб бўлмайди. Порахўрлик капиталистик дунёда қандай бўлса, социалистик дунёда ҳам шундай. Импичмент билан жазодан қутилиб қолинаётган мамлакатда порахўрлик даражаси қандай бўлса, ўлимга ҳукм қилинаётган мамлакатда ҳам шундай. Бу иллат қашшоқликдан азоб тортаётган мамлакатда қандай бўлса, тараққий этган бой мамлакатда ҳам шундай аҳволда. Чунки, очкўзлик иллати давлат, миллат, диний эътиқод, йўқчилик ёки тўқчилик танламайди.\nБиласизлар, бир пайтлар бизга «ўзбеклар порахўр» деган тамға босишган эди. Ҳозир ўшаларнинг ўзлари порахўрликда жаҳонга таниляпти. Бирон кун, ҳафта, ой йўқки, турли даражадаги мансабдор шахслар порахўрликда айбланиб қамоққа олинмаётган бўлсин.\nКейинги бир ярим йил мобайнида Украинадаги воқеалар муносабати билан жаҳон оммавий ахборот воситаларида билдирилган фикр-мулоҳазаларни кузатиб бордим. Кўплаб таниқли экспертлар давлат бошқаруви тизимларидаги порахўрлик мамлакатни шундай аҳволга олиб келди, деган хулосаларни билдирдилар. Менимча, очкўзлар томонидан талон-тарож қилинган украин халқи ҳам шундай фикрда. Бунда еб тўймаслар миллатчилик ниқобидан усталик билан фойдаланишмоқда. Аслида Украинадан бошқа жойларда юз бераётган турли низолар ва қарама-қаршиликнинг сабабини ҳам коррупциядан излаш лозим. Жумладан, мусулмон оламининг айрим мамлакатларида оддий халқ тортаётган жабр-ситамларнинг бош сабабларидан бири – бойликка тўймаётганларнинг хиёнаткорона очкўзлигидир.\nҲозир жаҳонда порахўрлик тугатилганлиги билан мақтана оладиган давлат йўқ. Ҳатто порахўрлик учун ўлим жазоси белгиланган, пора олган қўллар чопиб ташланадиган, бундай ҳолат учун давлат ва ҳукумат раҳбарига нисбатан ишончсизлик билдирилаётган мамлакатларда ҳам бу иллат ўз сеҳрини кўрсатяпти. Масалан, кейинги ўн йилда Хитой, Жанубий Корея, Япония ва бошқа бир қанча мамлакатларда шундай ҳолатлар кузатилди. Хитойда аниқланган порахўрлик тугул оддий тамагирлик ҳам жазосиз қолмайди. Аввало, тамагирни ўша жойнинг ўзида одамлар дўппослаб кетишади. Шунда ҳам бу иллат чекинай демайди. Жанубий Кореяда 2004 йилда мансабдорларнинг пора олишлари билан боғлиқ можаролар туфайли парламент президентга импичмент эълон қилди. Саудия Арабистонида тамагир одам пора олган қўлидан ажраб қолиши ҳеч гап эмас. Пора донишмандни кўр қилади, дейишганича бор.\nСпорт – порахўрлик авж олган соҳа. Футбол ва спортнинг бошқа турларида ҳакамларнинг сотилиши, олди-берди йўли билан ўзаро келишиб ўйин ўтказишлар, спорт мутасаддиларининг порахўрликлари ҳақидаги гаплар кўпдан бери оғиздан тушмай келарди. Бугун ФИФАда юзага келган аҳвол барча миш-мишлар тагида ҳақиқат борлигини исботлаб турибди. Энди бундай доғни ювиш осонмас. Жаҳон миқёсида катта шов-шувга сабаб бўлаётган бундай шармандали ҳолатлар спортнинг бошқа турларида ҳам бўлиши мумкин. Умуман, ҳаётнинг тамагирлик дардига йўлиқмаган бирорта жабҳаси бормикан?!\nОчиғи, бу иллатдан биз ҳам ҳоли эмасмиз. Буни яширмаймиз ҳам. Очкўзлик йўлдан оздираётганлар бизнинг одамлар орасида ҳам бор. Порахўрлар ва тамагирлар ҳақида оммавий ахборот воситаларида маълумотлар бериляпти, минбарларда гапириляпти, суднинг қарорлари ўқиляпти, одамлар инсоф-диёнатга чақириляпти. Қонунларимиз ишлаб турибди. Суд-тергов идораларида кўрилаётган ишлар оз эмас, айбдорлар қилмишларига яраша жазога тортиляпти. Шунга қарамасдан порахўрлик барҳам топмаяпти. Аксинча, ишингиз тушиб бирон-бир идорага борсангиз баъзан тамагирларга дуч келасиз. Бермасангиз ишингиз битмайди. Шикоят қилсангиз сарсон бўласиз.\nАгар мансабдор одам очкўзлик дардига йўлиқса иш чатоқ. Унинг тезроқ ўмариб қолиш хумори тутганда тўсиқ бўлсангиз белингизни синдиради, кўриб кўрмаганга олсангиз ишончини қозонасиз, борди-ю «дарди»га дармон бўлсангиз мансабингизни оширади. Ҳаётда шундай пасткаш ўмарувчилар борки, ҳеч қандай ҳожати бўлмаса ҳам ўзи раҳбарлик қилаётган идора биносини қайта-қайта таъмирлаш баҳонасида шахсий томорқасида шоҳона уй-жой қуриб олади, иш жойида дам олиш хонаси қуриш ниқобида дала ҳовлисини созлаб олади. Хуллас, ўмаришнинг йўли кўп. Энг ҳайратланарлиси шундаки, кечагина қўй оғзидан чўп олмаган мулойим одам мансаб курсисига ўтирган заҳоти дарахтларга қирон келтирадиган сувсардек топганини уйига ташмалай бошлайди. Мен ҳаётда бундай одамларни кўп кузатдим. Улар узоқ вақт раҳбарлик курсисида ўтиришга ишончлари йўқлигиданми тезроқ улгуриб қолиш пайида бўлишади. Айнан шундай одамлар мансаб курсисидан ажралгандан кейин ҳаётдан норози бўлиб юришади. Аксинча, ҳалол ва пок одамлар ҳаётдан завқланиб, борига шукур қилиб яшашади.\nАлбатта, ходимнинг раҳбарга пора бериши кўп учраб тургани ҳолда раҳбарнинг ходимга мурувват кўрсатиши кам учрайдиган ҳолат. Раҳбар мурувват кўрсатган тақдирда ҳам ўз ҳисобидан эмас, балки корхона ёки ташкилот ҳисобидан кўрсатади. Пора эса ходимнинг ўз ҳисобидан берилади. Сўзсиз, пора бериш ҳам, уни олиш ҳам гуноҳ, жиноят. Бироқ баъзан ходим беришга мажбур бўлади ёки мажбур қилинади. Раҳбар эса ихтиёрий равишда олади. Агар раҳбар виждонли одам бўлса барибир олмайди. Эсингизда бўлса, совет даврида порахўрликка қарши бир кампания бошланиб, берганга ҳам, олганга ҳам бирдай жазо берилганди. Амалда бу тескари натижа берди, яъни берган одам билан олган одам ўртасидаги муносабатларда махфийлик кўпайди ва порахўрлик яширин ҳолатда оммавий тус олди.\nМенинг назаримда, пора йўлидаги биринчи ғов, аввало, инсоннинг ўзи. Тарбия кўрган, виждонли, инсоф-диёнатли, пок эътиқодли, борида шукур ва йўғида сабр-қаноат қиладиган, ҳалол луқмага ўрганган одам порадан ҳазар қилади. Инсондаги бундай хислатлар ҳар қандай қонундан ва жазодан устун туради. Порахўрликка қарши курашиш учун, шубҳасиз, мукаммал қонунлар ҳам, қаттиқ жазолар ҳам, ҳукуматнинг қарорлари-ю тадбирлари ҳам керак. Бироқ инсоннинг маънавий тарбиясини унутишга ҳаққимиз йўқ. Пок эътиқод ҳам маънавий камолотнинг таркибий қисми. Эҳтимол қонундан, жазодан қўрқмаган одам Оллоҳдан, охиратдан, ҳаромнинг касофатидан қўрқар.\nШу ўринда бир гап: мен диндорларнинг, аввало, домла-имомларнинг ҳаммаси ҳам покиза, ҳалол-пок, шариат қонунларидан ва бировнинг ҳақидан қўрқадиган тақводор дейиш фикридан йироқман. Ҳаётда етим-есирлар ва бева-бечораларга аталган хайр-эҳсон ва садақаларни ўзлаштириб олаётган диндорлар, ҳадяга ҳирс қўйган, закотга умидвор ва оддий фуқароларнинг диний тадбирларига савдолашиб бораётган домла-имомлар борлигини ҳам яхши биламиз. Биз маънавий поклик ва ҳалоллик деганда фақат покиза инсонларни назарда тутаяпмиз. Бундай инсонлар орамизда оз эмас. Улардан ибрат олсак, ўзимизни ўзимиз тарбиялаган бўламиз.\n«Пора берувчи ҳам, уни олувчи ҳам дўзахга маҳкумдир» дейилади Ҳадисда. Демак, донишмандни ҳам кўр қиладиган иллатдан ҳазар қилайлик. Қалби пок инсон ҳалол луқма еб, икки дунё саодатига эришишни ният қилиб яшайди. Илоё, шундай яшаш ҳар биримизга насиб этсин!


Ўзбекистон U-23 терма жамоаси Хитойни енгди (Видео) » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nЎзбекистон U-23 терма жамоаси Хитойни енгди (Видео)\nЎзбекистон олимпия терма жамоаси Хитойда бўлиб ўтаётган U-23 Осиё чемпионатидаги иккинчи учрашувини ўтказди.\nРавшан Ҳайдаров жамоаси мезбон Хитой билан куч синашиб, 1:0 ҳисобида зафар қучди.\nУчрашувни фаол бошлаган Ўзбекистон терма жамоаси 14-дақиқада ҳисобни очишга муваффақ бўлди. Рақиб жарима майдони ичидаги бир нечта хавфли уринишлардан сўнг, ҳимоячимиз Хожиакбар Алижонов юмшоқ зарба билан дарвзани аниқ нишонга олди ва жамоамизнинг илк голига муаллифлик қилди.\nИккинчи бўлимда ҳамюрларимиз қарши ҳужум тактикасида тўп суришди ва ҳимояда рақибга ҳеч қандай имкон қолдирмадилар. Учрашувнинг сўнгги сонияларида хитойликларда жуда қулай вазият юзага келди, бироқ рақиб футболчисининг зарбаси дарвоза тўсинига тегиб майдон ташқарисига чиқиб кетди.\nШу тариқа, дастлабки ўйинда Қатардан 0:1 ҳисобида енгилган Ўзбекистон олимпия термаси бугун Хитойни енгиб, 3 очкога эга бўлди ва гуруҳдан чиқиш имкониятини сақлаб қолди.\nЭслатиб ўтамиз, Ўзбекистон терма жамоаси 15 январь куни 3-тур доирасида Уммонга қарши баҳс олиб боради.\nЎзбекистон - Хитой 1:0 (1:0, 0:0)\nГол: 1:0 - 14 Алижонов.\nЎзбекистон: Ботирали Эргашев, Аббосхон Отахонов, Рустам Ашурматов, Ҳожиакбар Алижонов, Азизжон Ғаниев, Одилбек Ҳамробеков, Достонбек Турсунов, Дониёр Нарзуллаев (Бобир Абдуҳолиқов 90+2), Достон Ҳамдамов (Ойбек Рустамов, 73), Жавоҳир Сиддиқов (Жасурбек Яхшибоев, 66), Забиҳилло Ўринбоев.\nХитой: Жоу Ючен, Ли Циаоминг, Гао Жунйи, Яо Жуншенг (Танг Ши, 46), Веи Шиҳао, Ҳе Чао, Ли Ҳаилонг, Ли Шуаи, Янг Ли-Ю, Лиу Йиминг (Хуанг Женгю, 71), Ба Дун (Жан Юнинг, 77).\nОгоҳлантиришлар: Ашурматов (54), Отахонов (68), Женгю (86)


Москвада Наврўз байрами Лужники стадионидаги “Россия” концерт залида 3 кун давомида “Халқлар Дўстлиги” II Халқаро фестивал доирасида тантана ва концертлар билан нишонлашини эълон қилинган эди. Байрам намойишларини ташкиллаштиришда Россия Мигрантлари Федерацияси бошчилигида Москванинг 11 миллий жамоатчилик уюшмалари, Россия жамоатчилик Палатаси ва шаҳарнинг Минтақавий муносабатлар ва миллий сиёсати бўйича Департаменти иштирок этаётгани эълон қилинди.\nАммо номаълум сабабларга кўра, тантаналар 20 март куни қисқартирилган шаклда ўтказилди.\nБу ўзгариш сабабларини аниқлаш мақсадида Минтақавий муносабатлар ва миллий сиёсати бўйича Департаментига мурожаат қилдик. Гўшакни кўтарган Департамент расмийси Елена Штукатур Наврўз байрами бир кунда нишонланиши ҳақида 15 март куни маълум бўлганини айтди.\n- Ҳаммага хабар беришлари керак эди. Ташкилотчилар биз эмас, Россия Мигрантлар Федерацияси. Бугун тадбир бўлмайди, кеча ўтказилди ҳаммаси. Улар байрамнинг икки кунидан воз кечиб бир кунда ўтказиб юборди. Лекин нима сабабдан байрам тадбирлари қолдирилгани ҳақидаги хабар тарқатилмаганини мен билмайман, деди Москва ҳукумати вакили Елена Штукатур.\nТадбир иштирокчиларининг тахминларига кўра, Москванинг энг йирик стадиони ҳисобланмиш Лужникида 30 мингга яқин одамнинг тшпланиши кутилган.\nУнда Ўзбекистондан таклиф этилган Насиба Абдуллаева, Шаҳзода, Сўғдиёна, Тожикистондан Шабнами Сурайё, “Шамс” гуруҳи ва бошқа санъаткорлар иштирок этиши айтилаётган эди.\nИсми сир қолишини истаган манбанинг Озодликка айтишича, Лужникидаги тадбир ташкилотига кўплаб миллий-маданий марказлар жалб этилмагани, улардан айримлари ҳатто таклиф этилмагани боис тадбир ҳақида кўпчиликнинг хабари бўлмаган. Суҳбатдошимизга кўра, Наврўз концертларига билет нархи 600 рублдан 1800 рублгача бўлгани оддий мигрантлар учун ўта қимматлик қилгани сабабли ташкилотчилар режалари амалга ошмасдан қолган: билетларнинг ҳатто ярмиси сотилмаган.\nМосквадаги Наврўз байрамини ўтказишни ўз зиммасига олган Россия Мигрантлар Федерацияси расмий сайтида “техник сабабларга кўра Лужникида 19 ва 20 мартда ўтказилиши режалаштирилган концертлар май охирларига кўчирилди, мазкур концертларнинг ўтказилишининг аниқ муддати яқин кунларда эълон қилинади”, деган изоҳ эълон қилинди.\nОзодлик мухбири тадбирнинг қолдирилиши сабабларини аниқлаш мақсадида Россия Мигрантлар Федерацияси президенти Муҳаммад Амин Маъжумдорга мурожаат қилди.\n- Келинг, тафсилотларга берилмайлик. Айрим қийинчиликлар бўлган эди... Кимда-ким билет сотиб олган бўлса, бизга мурожаат қилсин – пулини қайтариб берамиз. Хоҳлаганлар май ойида бўладиган концертимизда иштирок этиши мумкин,- дея гапни қисқа қилид Муҳаммад Амин Маъжумдор.\n20 март куни, ниҳоят эълон қилинган концерт ўтказилди. Лекин олинган маълумотларга кўра, Наврўзни нишонлаш истагида бўлган бир қатор миллий диаспоралар вакиллари, жумладан туркман, қозоқ, курд, араб, лазгинлар бу байрам тантаналарида қатнашишдан бош тортган.\nМосквада 2006 йилдан буён умумшаҳар мақомига эга бўлган Наврўз байрами бу сафар анчайин камтарона ўтказилиши сабабларини “Қозоқ бирлиги” Москва жамғармаси президенти Пўлат Жамоловдан сўрадик. Асли Тошкентда туғилган Москвадаги қозоқлар етакчиси Пўлат Жамолов Россия Мигрантлар Федерацияси уюштирган бир кунлик тадбир нисбатан яхши таасурот қолдирганига қарамасдан, уни ташкиллаштиришда шаҳарнинг кўплаб миллий маданий бирлашмалари манфаатлари ҳисобга олинмаганини айтади.\n- Гап шундаки, 20 мартдан ўтказиш ҳақидаги қарор 3 кун олдин, яъни чоршанба куни кечқуруни қабул қилинди. Шу сабабли Москвадаги бир қатор ташкилотлар бу тадбирда иштирок этмасликка қарор қилди, чунки 21 март – душанба, иш куни. Россияда кўпчилик ишини ташлаб байрамга кела олмайди. Ахир байрам "Хўжа кўрсинга" бўлмаслиги керак! Наврўзни оддий одамлар нишонламаса, ким учун унда?!- деди Пўлат Жамолов.\nҚозоқ миллий маркази раҳбари бу йилги Наврўз тантаналарининг бундай кичрайтирилган форматда ўтказилишига қисман Москванинг янги мэри Собянин шаҳар ҳокимиятида амалга ошираётган ўзгартиришлар сабаб бўлди, деб ҳисоблайди. Унинг фикрича, одатда Москвада умумшаҳар ҳисобланган Наврўз байрамини молиявий таъминлаш Собянин тарқатиб юборган пойтахтнинг миллий масалалар бўйича Департаментига юкланган. Янги ҳукумат таркибида эса бундай тузилма ҳозиргача юридик мақомга эга бўлганича йўқ.\nЛекин бу масалани ҳал этишга барча миллий диаспоралар жалб этилиши зарур, дея давом этади “Қозоқ бирлиги” Москва жамғармаси президенти Пўлат Жамолов.\n- Москва шароитида барча диаспораларнинг манфаатларини ҳисобга олиб бундай катта тадбирни уюштириш осон масала эмас. Лекин бу тадбирни ташкил этган мигрантлар ташкилотлари раҳбарлари “кўрпани” ўзларига тортмаслиги керак. Чунки шахсан бизнинг ва бошқа бир қатор ташкилотлар таклиф қилинмаганидан кейин албатта тушунмовчилик юзага келади. Наврўзда Москванинг барча ташкилотлари иштирок эта олишини бир тасаввур қилинг,- дейди Қозоқ миллий маркази президенти Пўлат Жамолов.\nЭслатиб ўтиш жойиз, 2010 йилнинг февралида БМТ Бош Ассамблеясининг 64 йиғилишида 21 март Халқаро Наврўз куни деб эълон қилинган.


РАҚАМЛАШТИРИШ ТИЗИМИ СУДЛАР ФАОЛИЯТИГА ТАТБИҚ ЭТИЛАДИ - Ўзбекистон овози газетаси\nРАҚАМЛАШТИРИШ ТИЗИМИ СУДЛАР ФАОЛИЯТИГА ТАТБИҚ ЭТИЛАДИ\nҲаёт шиддат билан ўзгараётган бугунги кунда мамлакатимизда замонавий ахборот теҳнологияларидан тобора кенг фойдаланилмоқда. Жумладан, судлар фаолиятида ҳам очиқлик ва шаффофликни таъминлашда ахборот тизимлари жорий этилмоқда. Президентимизнинг шу йил 3 сентябрдаги “Суд ҳокимияти органлари фаолиятини рақамлаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори ана шу мақсадга қаратилганлиги билан муҳим аҳамиятга эга.\nҚарорда қайд этилганидек, сўнгги йилларда рақамли технологияларни суд органлари фаолиятига жорий этиш бўйича муайян ишлар амалга оширилди. Жумладан, судларга масофадан туриб мурожаат қилиш, суд мажлисларида видеоконференцалоқа тизимидан фойдаланиб иштирок этиш, судьялар ўртасида ишларни автоматик тарзда тақсимлаш, суд қарорларини Интернет тармоғида эълон қилиш, ижро ҳужжатларини электрон шаклда мажбурий ижрога юбориш тизимлари жорий этилди.\nҚарорга асосан амалдаги қонунчиликка суд органлари фаолиятига рақамли технологияларни жорий қилишга қаратилган бир қатор ўзгартириш ва қўшимчаларни киритиш билан боғлиқ нормалар белгиланди.\nФуқаролар ва тадбиркорлик субъектларига кўрсатиладиган интерактив электрон хизматлар турлари кенгайтирилади. Ҳар бир мурожаатни кўриб чиқиш жараёнининг онлайн кузатиб борилиши таъминланади. Суд биноларида интерактив хизматлардан эркин фойдаланиш имконияти яратилади. Судларда одил судловни амалга ошириш учун зарур бўлган маълумотларнинг тезкорлик билан олинишини таъминлаш мақсадида вазирликлар, идоралар ва бошқа ташкилотлар билан электрон маълумотлар алмашинуви янада кенгайтирилади. Махсус ахборот дастурларини жорий этиш орқали судьялар ҳамжамияти органлари фаолиятининг очиқлиги ва шаффофлиги таъминланади. Суд мажлисларида масофадан туриб, жумладан, мобиль қурилмалар ва электрон ҳамкорликнинг бошқа шакллари орқали иштирок этиш имконияти кенгайтирилади. Шунингдек, иш бўйича тарафлар учун суд қарорларини онлайн тарзда олиш имконияти яратилади.\nМазкур қарор билан 2020-2023 йилларда суд ҳокимияти органлари фаолиятини рақамлаштириш дастури ҳамда судларнинг ахборот тизимларини давлат органлари ва ташкилотларининг ахборот тизимлари билан интеграция қилиш бўйича “йўл харитаси” тасдиқланди.\nДастурда 2021-2023 йилларда барча судларда суд мажлислари иш бўйича тарафларнинг илтимосномаси ва раислик қилувчининг розилиги билан аудиоёзувдан фойдаланган ҳолда қайд этиб бориш кўрсатилди. Унга кўра, суд мажлислари баённомаларини ушбу тизимдан фойдаланган ҳолда шакллантириш, апелляция ва кассация инстанцияси судларида ишларни судьялар ўртасида автоматик равишда тақсимлаш белгиланди. Бундан ташқари, барча иштирокчиларга суд мажлисларининг вақти ва жойи ҳақида “SMS” хабар орқали маълум қилинади. Суд қарорларини иш бўйича тарафларга онлайн тарзда, уларнинг илтимосномаси бўйича эса қоғоз шаклида тақдим этилади. Суд ҳокимияти органлари фаолиятида, шу жумладан, фуқаролар ва тадбиркорлик субъектларига одил судловга эришишда қулайлик яратиш мақсадида 10 га яқин интерактив хизматлар кўрсатиш йўлга қўйилади. Шунингдек, суд ишларини давлат архивига электрон шаклда топшириш ва қабул қилиш, судларнинг ахборот-коммуникация технологиялари инфратузилмасини янада яхшилаш каби чора-тадбирлар белгиланди.\nҚарор билан тасдиқланган, “йўл харитаси” асосида бир қатор вазифалар белгиланди. Хусусан, давлат органлари ва ташкилотлари, жумладан, Ўзбекистон Республикаси Президентининг Виртуал қабулхонаси, Бош вазирнинг Тадбиркорлар мурожаатларини кўриб чиқиш қабулхоналари ахборот тизимлари Олий суднинг ахборот тизимига босқичма-босқич уланади. Судлар томонидан давлат органлари ва ташкилотларига тақдим этиладиган маълумотлар электрон шаклда юборилади. Муайян ишни кўриш жараёнида зарур бўлган маълумотлар ва ҳужжатлар фуқароларни овора қилмаган ҳолда судлар томонидан бевосита давлат органлари ва ташкилотларидан электрон шаклда олинади. Судлар томонидан жарималарни камайтириш ёки уларни қўлламаслик масалаларини кўриб чиқишда “Ижтимоий ҳимоя ягона реестри” ва бошқа ахборот тизимларининг интеграцияси орқали фуқаронинг мулкий ҳолати ва ижтимоий аҳволи ҳақидаги ишончли маълумотлар билан танишилади. Шунингдек, судлар томонидан алимент миқдорини белгилашда туманлар кесимида ўртача ойлик иш ҳақлари тўғрисида маълумотларни ахборот тизими орқали электрон шаклда олиш каби вазифалар белгиланди.\nЭндиликда Олий суд ахборот тизими билан давлат органлари ва ташкилотларининг ахборот тизимларини интеграция қилиш орқали жисмоний ва юридик шахслар ҳақидаги мавжуд маълумотлар судларнинг электрон сўрови бўйича бепул асосда тақдим этилади.\nҚарорга асосан, 2022 йил 1 январдан бошлаб судлар фаолиятига “Адолат” ахборот тизимлари комплекси жорий этилиши назарда тутилган. Мазкур тизим орқали давлат ҳокимияти ва бошқаруви, маҳаллий давлат ҳокимияти ҳамда хўжалик бошқаруви органлари, адвокатлар томонидан судларга даъво, ариза ва шикоятлар фақат электрон шаклда тақдим этилади. Манфаатдор шахслар даъво, ариза ва шикоятларни кўриб чиқиш жараёнини онлайн тарзда кузатиб боради.\nҚарорда жорий йил якунига қадар суд мажлисларида видеоконференцалоқа режимида иштирок этиш имконини берувчи мобиль дастурни ишлаб чиқиш ва уни амалиётга жорий этиш белгиланган. Шунингдек, қарорда Ички ишлар вазирлиги билан биргаликда жазони ижро этиш муассасаларида махсус хоналарни маҳбусларнинг суд мажлисларида ва суд раҳбарияти қабулларида видеоконференцалоқа режимида иштирок этишлари имконини берувчи ускуналар билан жиҳозлаш чораларини кўриш назарда тутилган.\nБир сўз билан айтганда, қарорда белгиланган вазифалар ижроси судларда ишларни ўз вақтида ва сифатли кўришга шароит яратади. Шу билан бирга фуқароларимизнинг ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш орқали уларнинг суд органларига бўлган ишончини янада оширишга хизмат қилади.\nЧилонзор туман маъмурий судининг раиси.


Тошкентда мижоздан 600 минг ўғирлаб кетган ромчи қўлга олинди\n12:40 / 28.09.2015\nТошкентда мижоздан 600 минг ўғирлаб кетган ромчи қўлга олинди. Бу ҳақда “Огоҳ” нашри ёзмоқда. Айтилишича, 1987 йилда туғилган Равшан Ботиров одамларга Akfa ромларини ўрнатиб беришни таклиф қилиб, улардан турли йўллар билан “заклад” (бўнак пули) олган. Шундан сўнг у “мижоз”нинг уйини тарк этиб, қайтиб келмаган.\nБу сафар у Рихси Юнусованинг уйига келиб, худди шундай йўл билан 600 минг сўм ундирган. Орадан кўп вақт ўтиб, алданганини тушунган аёл тегишли ташкилотларга мурожаат қилган. Натижада фирибгар қўлга олинган.


«Эри» томонидан жинсий қулликка сотиб юборилган аёл ҳикояси – Газета.uz\n«Эри» томонидан жинсий қулликка сотиб юборилган аёл ҳикояси\n«Эри» томонидан ўзга мамлакатга жинсий қулликка сотиб юборилган аёл ҳикояси. Жамоат ташкилотлари ёрдами билан у ватанга қайтарилди.\n24 феврал 2019, 18:33 Жамият\nЗўравонликка қарши NeMolchi.uz лойиҳаси асосчиси Ирина Матвиенко «эри» томонидан ўзга мамлакатга жинсий қулликка сотиб юборилган аёл қисмати ҳақида ёзди.\nЖиззах вилоятидан бўлган Азиза (исми ўзгартирилган) мураккабликларга тўла ўтмишининг ҳар бир лаҳзасини яхши хотирлайди. Айниқса онаси ҳақида кўз ёшларисиз сўзлаш имконсиз: ахир унинг қарори қора кунларнинг бошланишига сабаб бўлмадими…\nБиринчи қисм. Хоинлик\n2016 йил 1 январь куни онасининг ҳузурига қизлар совчиликка келди. Отаси аллақачон вафот этган, ўзлари эса катта опасининг уйида яшар, поччаси пойтахтда ишлар эди. Опаси ичкиликка берилган, тез-тез жанжал кўтарар эди ва онаси Азизанинг алоҳида яшагани яхши, деган қарорга келди. Шу боисдан ўйлаб ҳам кўрмасдан, қизининг фикрини сўрмасдан тўйга розилик бериб юборди.\n5 январь куни қиз турмуш ўртоғини биринчи марта кўрди. Шу куни никоҳ ўқилиб, ёшлар бошқа вилоятга- эрнинг яшаш жойига кетишди. Расмий никоҳ ҳақида ҳеч ким ўйлаб ҳам кўрмади.\n7 январь куни эр зудлик билан Россияга ишлашга кетди. Орадан бир қанча вақт ўтиб уйга бир аёл келди ва унга паспортини кўрсатди. Паспортда Азизанинг «эри» билан расмий никоҳдан ўтгани тўғрисидаги ФҲДЁ муҳри бор эди. Уй ҳам унинг номига расмийлаштирилган экан.\nАзиза шу ондаёқ «эри» билан боғланди ва бор гап-сўздан хабардор бўлди, «эр» уни бутун умр севишини ҳам айтишни унутмади. У соғинаётгани ва тезроқ бирга бўлишни хоҳлаётганини айтади. Шу сабабдан ҳам Азиза унинг ёнига Россияга кетишга қарор қилади. У ерда биргаликда ишлаб, бирга яшашга келишиб олишади. Эркак барчасини ўйлаб қўйган бўлиб, Қозоғистондан Россияга қатновчи автобусга чипта ҳам олади.\n6−7 февраль кунлари Азиза чегарадан ўтиб, керакли автобусга ўтиради. Йўлда яқин кишисининг олдида ишлаш ва яшаш, ёрқин келажак ҳақида хаёлларга берилади. Бироқ билмасдики «эри» уни жинсий қулликка сотиб юборган, манзилда бошқа қисмат кутмоқда.\nИккинчи қисм. Қуллик\n2016 йил 10 февраль куни автобус Пермда, Татаристон чегарасига яқин жойда тўхтайди. Бир қисм йўловчилардан бошқа автобусга ўтишлари учун чиқишлари сўралади. Уларни кимсасиз ўрмондаги қўриқланадиган ёғоч уйга олиб боришади. Яқин-атрофда аҳоли манзиллари йўқ. Шу ерда бир кеча қолиш кераклиги айтилади. Иккинчи куни одамлардан уюмлари, паспортлар олиб қўйилиб, йўл кира учун ҳар ким 5000 доллар ишлаб топиши кераклиги шарт қилинади. Қизлар — ўз таналари, эркаклар — уларни қўриқлаш орқали.\nОдамларни хоналарга қамашади. Бир хонада 14 қиз ва хотин яшашни бошлайди. Уларнинг барчаси Ўзбекистон ва Қирғизистондан. Бошқа хонада — эркаклар. Эркаклар сони қанча эканини Азиза билмайди. Бироқ кўпчилик. «Жойига бориб» ишлашди: қизларни эълон бўйича буюртма қилишар, уларни квартираларга ёки тунги клубларга олиб боришарди. Энг кўп қурилишларга олиб боришарди. 10−15 ва ундан ортиқ қурувчилар битта қизни «сотиб олишарди». «Қулдорлар» қизларни ерларга олиб боришар ва ишчилар билан тўла ертўлалар ёки баракларга ташлашарди. Олиб келганлар муайян вақт кутиб, сўнгра қизларни олиб қайтишарди. Айрим «хонадошлар» йўқолиб қолишди. Улар шунчаки «хизмат сафари"дан қайтишмади. Бироқ механизм ишлар эди: ҳар уч кунда янги автобус келиб, Ўзбекистондан уч-қизни ташлаб кетар эди. Азизанинг айтишича, уларнинг ёши 18−35 атрофида. Бу ерга аввалроқ келтирилганларнинг айтишича, баъзида вояга етмаган қизларни олиб келишган.\nАзизага омад кулди. Биринчи куннинг ўзидаёқ кекса ёшли эркак ошпазни SIM-карта олиб келишга кўндирди. У озиқ-овқат маҳсулотлари харид қилиш учун бу ҳудуддан мустақил чиқа оладиган ягона киши эди. Ошпаз унинг илтимосини адо этди ва Азиза онасига қўнғироқ қилди. онаси эса Жиззах вилоятидаги «Истиқболли авлод» ННТ тезкор алоқа рақами билан боғланди. Шундан сўнг ННТ Халқаро миграция ташкилотига (ХМТ) мурожаат қилди, ташкилот эса Россия ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари билан боғланди. Азизани қутқариш операцияси шу тахлит бошланди. Бироқ кузатувчилар Азизанинг ташқи дунё билан алоқалашганидан хабардор бўлиб, уни алоҳида хонага ўтказишди, уни калтаклаб, кўз ўнгида паспортини ёқишди. Шундан сўнг «жойига бориб» ишлашга уни олиб кетишмади. Мартда йўл кирасини ишлаб топишга мажбурламоқчи бўлишди, аммо Азиза бу вақтда ҳомиладорлигини билган, уларга мажбурлаган тақдирда ўз жонига қасд қилишини айтган эди. Уни ўз ҳолига қўйишди.\nУчинчи қисм. Қутқариш\nҚутқарув операциясига бир неча кун қолганда манзилдаги барчани номаълум ерга олиб кетишди. Ичкарида Азиза ва уни қўриқлаш учун жиноий гуруҳнинг икки вакили қолди. 16 март куни Перм ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари уни озод қилди. Улар билан бирга ХМТнинг Россиядаги вакиласи ҳам келди. Унга қараб турган икки назоратчининг кейинги тақдиридан Азизанинг хабари бўлмади.\n«Истиқболли авлод» ННТқайтиш сертификатини олиш учун ҳужжатларни тайёрлаш билан машғул бўлди. Ўзбекистон ТИВ мазкур жараённи тезлаштирди. Бу вақт ичида (45 кун) Азиза Россиядаги шелтерда қолди. Сўнгра ХМТ самолёт чиптаси тўловини амалга оширди ва Азиза ватанига қайтди. Аэропортда уни «Истиқболли авлод» ННТ Жиззах вилояти юристи кутиб олиб, уйига олиб келди.\nННТ ходимлари паспортни тиклашга ёрдамлашди, ҳомиладор аёлнинг тиббий кўриклардан ўтишида ҳамроҳлик қилишди, уни пазандалик курсида ўқитишди (ХМТ моддий кўмагида). Туғруқдан сўнг Азиза фарзандини парваришлаш учун нафақа олишни бошлади, Хотин-қизлар қўмитаси ва «Истиқболли авлод» маркази ёш онанинг фаррошлар мактабига ишга жойлаштиришди. Азиза унинг қайтишига кўмаклашган барчадан миннатдор? «Турсуной опа (Россиядаги ХМТ ходимаси — таҳр.), Назифа опа, Раъно опа, Собир акага катта раҳмат».\nЖиззах вилоятидаги Аёллар реабилитацияси маркази директори, «Истиқболли авлод» ННТ (Жиззах) раиси Нафиза Камолова шундай дейди:\n«Бизнинг ННТ 2003 йилдан буён одам савдоси қурбонлари билан ишлаб келмоқда. Шундай одамлар ва уларнинг қариндошлари +998911979494 тезкор алоқа рақами орқали мурожаат қилишлари мумкин.\nКўпчилик одам савдоси қурбонларида эксплуатациянинг бевосита оқибатлари ҳисобланган жисмоний ва руҳий саломатлик билан боғлиқ муаммолар бўлади. Зўрлик билан ушлаб туриш ва қуллик, жисмоний ва руҳий суъиистеъмолчиликлар, ноинсоний шароитлар оқибатида олинган руҳий муаммолар, травматик тажрибалар кўп ҳолларда меъёрий руҳий ҳолатдан узоқлашишга олиб келади. Жиноятчилар томонидан узоқ муддат мажбуран эксплуатация қилинган, нотўғри ахборотлар билан тўлиқ чалғитилган ва бошқарилиб, қарам ҳолатига олиб келинган одам савдоси қурбонлари ўзига, ҳаётни яхши томонга ўзгартириш имкониятларига ишончни йўқотади. Мамлакатга қайтишда ва эски муаммолар билан тўқнаш келишда бу одамларда ноадекват хатти-ҳаракатлар ва оқибатини ўйламасдан қарорлар қабул қилиш ҳолатлари пайдо бўлади. Бизнинг ННТ маиший зўравонлик ва одам савдоси қурбонларига ижтимоий қайта мослашишда ёрдамлашади. Мазкур босқичда қурбонлар ижтимоий алоқаларини янгидан қуради, ўз ички кучларига ишонч уйғотади, янада мустақил бўлади. Бу босқичлардан ҳар ким турлича ўтади. Биз ҳар бир мурожаат бўйича ёрдам бериш, бу жараёнга Хотин-қизлар қўмитаси, «Оила» маркази, ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари, Халқаро миграция ташкилоти ва бошқа инстанцияларни жалб этишга ҳаракат қиламиз".\nАзиза ўзини бахтлиман деб айтиши мумкин: ундан жинсий мақсадларда фойданишмади, у ортга — Ўзбекистонга қайтишга муваффақ бўлди. «Эри» айни вақтда қидирувда. Бироқ, афсуски, Азиза уйига қайтганидан сўнг янги муаммоларга тўқнаш келди.\nТўртинчи қисм. Уйдаги «дўзах"дан қочиш\nАзиза ўз уйига жойлашди. Икки хонали уйда етти киши: Азиза ва гўдаги, кекса онаси, катта опаси, поччаси ва икки жияни. Афсуски, опаси ва поччаси тез-тез ичкиликка муккасидан кетади. Ҳар сафар ичиб олганда Азизага таъна қилишади, уни фоҳишабозликда, фарзандининг отаси кимлигини билмасликда айблашади ва уйдан кетишни талаб қилишади, акс ҳолда боласи билан бирга ўлдириш билан қўрқитишади. Бу каби жанжалларни эшитган қўшнилар унга бошқача кўз билан қарашни бошлайди, Азизани ҳақоратлашади ва унинг ортидан кулиб, мулоқот қилишдан қочишади.\n2019 йил 18 дан 19 январга ўтар кечаси навбатдаги жанжалдан сўнг Азизанинг опаси уни ашёларини тўплашини буюради. У рад жавобини бергач, калтаклашади ва боласи билан уйдан мажбуран чиқариб юборишади. Азиза тунни кўчада — ҳовлидаги ўриндиқда ўғилчасини иситишга уринганча ўтказади. Эрталаб Азиза эшикни қоқади, опаси уни сочларидан тутиб, ичкарига тортади. Унинг қўлларидан юлқиниб, кўчага қочади. Ортидан буюмларини улоқтиришади. Кўчага йиғилган қўшнилар ва ўткинчилар воқеаларни томошабин бўлиб кузатади холос. Ҳеч ким орага қўшилмайди.\nШунда Азиза «Истиқболли авлод» ҳақида эслаб қолади ва ННТ раҳбари Назифа Камоловага қўнғироқ қилади. Бу пайтда Назифа Камолова Ўзбекистон Хотин-қизлар қўмитасининг Жиззах вилоятидаги бўлинмаси ҳузуридаги зўравонлик қурбони бўлган хотин-қизларни реабилитация қилиш марказига директор этиб тайинланган эди. Унинг маслаҳати билан Азиза таксида шелтерга келади. Бу ерда бошпана, таом ва руҳий ёрдам олади. Марказда Азиза тикувчилик курсига ёзилади, марказ ҳомийлари эса унга тикиш машинаси совға қилади.\nАзиза Хотин-қизлар қўмитаси Танзила Норбоева билан шахсан суҳбатлашади. Ушбу учрашувдан сўнг «Истиқболли авлод» ННТ билан ҳамкорликда туман ҳокимияти ёрдамида Азиза февраль ойида ижтимоий турар-жойлар дастури бўйича бир хонаси алоҳида уйга эга бўлди.\nШу билан Азизанинг бошига тушган кўргуликлар тугаганига ишонгимиз келади. Азиза бугун ўз уйида ўз иши ва эртанги кунга ишонч билан яшамоқда.


“Салаф солиҳ” – “Аҳлуссунна вал-жамоа” эътиқоди (8) – Islom Nuri\n“Салаф солиҳ” – “Аҳлуссунна вал-жамоа” эътиқоди (8)\nАвлиёларнинг кароматларини тасдиклаш\nСалаф солих — “ахлуссунна вал-жамоа” эътикодининг асосларидан яна бири солих тушни яъни, солих кишилар кўрган тушнинг ростлигини тасдиклашдир. У пайгамбарликдан бир кисм хисобланади. Солих кишилар учун тўгри, вокеликка мос фаросатнинг мавжудлиги хам хакдир. Аллох таоло деди: “Энди качонки у (бола катта бўлиб) отаси (Иброхим) билан бирга юрадиган бўлгач, (Иброхим): «Эй, ўгилчам, мен (хадеб) тушимда сени (курбонлик учун) сўяётганимни кўрмокдаман. Энди сен ўзинг нима раъй-фикр килишингни бир ўйлаб кўргин», — деган эди. У айтди: «Эй, отажон, сизга (тушингизда Оллох томонидан) буюрилган ишни килинг. Иншоаллох, мени сабр килувчилардан топурсиз»” (Соффот: 102).\nРасулуллох соллаллоху алайхи ва саллам: “Пайгамбарликдан башоратларгина колди”— дедилар. Сахобалар: “Башоратлар нима.”— деб сўрадилар. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам: “Солих тушлар”— деб жавоб бердилар (Имом Бухорий ривояти).\nШунингдек “Ахлуссунна вал-жамоа” эътикодларидан бири — авлиёларнинг кароматларини тасдиклашдир. Каромат эса Куръон ва суннат далолат килганидек, Аллох таоло баъзи солих кишиларнинг кўлларида, уларни эъзозлаб жорий килган гайритабиий (одатдан ташкари) ишлардир.\nАллох таоло деди: “Огох бўлингизки, албатта, Аллохнинг валий(дўст)ларига (охиратда) хавф йўкдир ва улар махзун хам бўлмаслар. Улар иймон келтирган ва такволи бўлганлардир. Уларга дунё хаётида хам, охиратда хам башорат(хушхабар)бордир. Аллохнинг сўзларида ўзгартириш йўкдир. Ана шу буюк ютукдир ” (Юнус: 62 – 64).\nРасулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: “Аллох таоло: “Ким менинг дўстимга душман бўлса, мен унга карши уруш эълон килдим”— деди” (Имом Бухорий ривояти).\nБирок “Ахлуссунна вал-жамоа”нинг кароматларни тасдиклашда шаръий коидалари бор. Гайри табиий суратда содир бўлган хар кандай нарса каромат бўлавермайди. Балки, баъзи одатдан ташкари ишлар “истидрож” (Шайтоний харакатлар), сехр ва кўз бойлаш бўлиши мумкин. Каромат ва кўз бойлаш ўртасидаги фарк жуда хам катта ва очикдир.\nКароматнинг сабаби тоат-ибодат бўлиб, у тоат-ибодатда давомий бўлган кимсалар учун берилади.\nКўз бойлашнинг сабаби эса куфр амаллари ва гунохлардир. Аллох таоло деди: “Албатта шайтонлар ўз дўстлари (яъни, мушриклар)ни сизлар билан жанжаллашишлари учун васвасага солурлар. Агар уларга итоат килсангизлар, албатта, сизлар (хам) мушрикдирсизлар” (Анъом: 121).\n“Ахлуссунна вал-жамоа”: “Дунёда сехр ва сехргарлар борлигини тасдик киладилар(2).\nАллох таоло деди: “Бас, качонки сехргарлар келганларида…” (Юнус: 80).\n“… зўр сехр кўрсатдилар” (Аъроф: 116).\n“…Лекин Шайтонлар кофир бўлдилар. Улар одамларга сехрни ўргатар эдилар” (Бакара: 102).\nБирок, жинлар Аллохнинг изни билангина бировларга зарар бера оладилар. Аллох таоло деди: “(Лекин) улар Аллохнинг изнисиз хеч кимга зарар етказа олмайдилар. Улар ўзларига хеч фойдасиз, билъакс зарарли ўрганадилар…” (Бакара: 102).\n“Ахлуссунна вал-жамоа”: “Сехр Аллохнинг изнисиз зарар ва фойда бера олади, деб эътикод килган кимса кофир, сехрни мубох деган кимсани ўлдириш вожибдир”— деб эътикод киладилар. Чунки барча мусулмонлар сехрнинг харом экани ва сехргардан тавба килиниши, тавба килса яхши, бўлмаса катл килинишига иттифок килдилар.\n“Ахлуссунна вал-жамоа” Аллох таолонинг одам фарзандига васваса килиб, уни адаштирадиган ёки адашишини хохлаган жин шайтонларини яратгани, уларни хохлаган бандаларига хукмрон килиши ва хохлаган бандаларини уларнинг макр ва хийлаларидан химоя килишига иймон келтирадилар.\nАллох таоло деди: : “Албатта шайтонлар ўз дўстлари (яъни, мушриклар)ни сизлар билан жанжаллашишлари учун васвасага солурлар. Агар уларга итоат килсангизлар, албатта, сизлар (хам) мушрикдирсизлар” (Анъом: 121).\n“Улардан кучинг етган кимсани овозинг билан кўзгат, уларнинг устига отлик ва пиёда (лашкарингни) торт, топган мол-давлат ва фарзандларида уларга шерик бўл (яъни, уларни харомдан мол-дунё ва бола-чака орттиришга унда), уларга (ёлгон) ваъдалар кил. — Дархакикат, шайтон улага факат алдов-ёлгон нарсаларнигина ваъда килур. —” (Исро: 64).\n“Албатта, иймон келтирган ва Ёлгиз парвардигорларига таваккул киладиган зотлар устида (шайтон) учун хеч кандай салтанат — хукмронлик йўкдир. Унинг хукмронлиги факат, (уни) дўст тутиб, (Аллохга) шерик килиб оладиган кимсалар устидадир” (Нахл: 99, 100).\n“Ахлуссунна вал-жамоа” нинг хукмларни олиш ва далил келтириш услуби\n“Ахлуссунна вал-жамоа”нинг хукмларни олиш ва далил келтиришдаги эътикод асосларидан Аллох таолонинг Китоби Куръон Карим ва расулининг сахих суннатларига ботинан ва зохиран эргашиш ва таслим бўлишдир. Аллох таоло деди: “Аллох ва Унинг расули бир ишни хукм килган — буюрган вактида бирон мўъмин ва мўъмина учун (Оллохнинг хукмини кўйиб) ўзлари хохлаган ишларини ихтиёр килишлари жоиз эмасдир. Ким Аллох ва Унинг расулига осий бўлса, бас, у очик йўлдан озиш билан йўлдан озибди. ” (Ахзоб: 36)\nРасулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: “Мен сизларга икки нарсани колдирдим. Агар уни махкам ушласангиз харгиз адашмайсиз. Улар Аллохнинг Китоби ва расулининг суннатидир” (Сахих хадис. Бу хадисни Хоким “ал-Мустадрак” китобида ривоят килди. Шайх Албоний “Мишкот” китобида бу хадиснинг сахих эканини баён килди).\n“Ахлуссунна вал-жамоа”: “Аллохнинг Китоби, сўнгра расули соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатлари” — демайдилар. Балки, “ Аллохнинг Китоби ва расули соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатлари биргаликда” — дейдилар. Чунки суннат Аллохнинг Китоби билан чамбарчас богланган ва Аллох расули соллалоху алайхи ва салламга итоат этишни фарз килган, Зеро, расулуллох саллаллоху алайхи ва салламнинг суннати Аллох ирода килган маънонинг баёнидир.\nБундан сўнг “ахлуссунна вал-жамоа” мухожир ва ансорлар(3) каби сахобаларга умуман, тўгри йўлда бўлган халифа (хулафо ар-рошидун) ларга хусусан эргашадилар. Чунки расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам уларга эргашишга васият килган эдилар. Улардан сўнг эса расулуллох саллаллоху алайхи ва саллам томонидан афзал деб айтилган асрларда сахобалардан сўнг яшаган кишилар — тобиинларга эргашадилар. Чунки расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам: “Менинг суннатимни ва тўгри йўлда бўлган халифаларнинг суннатларини махкам ушланглар. Янги чиккан ишлардан узок бўлинглар. Чуни янги чиккан барча нарса бидъат ва барча бидъат залолатдир” (Шайх Албоний: “Сахиху Сунани Аби Довуд”).\nШунинг учун хам “ахллуссунна вал-жамоа”нинг низо пайтида мурожаат этадиган манбаси Аллохнинг Китоби, расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг (сахих) суннатларидир. Аллох таоло деди: “…Борди-ю, бирор нарса хакида талашиб колсангиз, — агар хакикатан Аллохга ва охират кунига ишонсангиз — у нарсани Аллохга ва Пайгамбарига кайтарингиз! Мана шу яхширок чиройлирок ечимдир” (Нисо: 59).\nРасулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг сахобалари Куръон Карим ва расулллох соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатларини тушунишда “ахлуссунна вал-жамоа”нинг манбаларидир. Улар наздида Куръон ёки сахих суннатдан бирон нарса киёс, завк, валийнинг кашфи, шайх ёки имомнинг сўзи билан мукобил кўйилмайди. Чунки дин расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг хаётлик даврларида бутунлай мукаммал бўлган. Аллох таоло деди: “ Бугун сизларга динингизни комил килдим, неъматимни бенуксон, тўкис килиб бердим ва сизлар учун (факат) Исломни дин килиб танладим.” (Моида: 3).\n“Ахлуссунна вал-жамоа” Аллох ва расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг сўзларига бирон кишининг сўзларини мукаддам кўймайдилар. Аллох таоло деди: “ Эй мўминлар, сизлар Оллох ва Унинг пайгамбари олдида (яъни иккисининг изнисиз бирон сўз ёки ишга) кадам босманглар! Ва Оллохдан кўркинглар! Албатта Оллох эшитгувчи, билгувчидир. ” (Хужурот: 1).\n“Ахлуссунна вал-жамоа”: “Аллох ва расули соллаллоху алайхи ва салламдан аввал бирон сўзни айтиш Аллох таолога билимсиз сўз айтиш ва Шайтон васвасасидир”— деб биладилар.\n“Ахлуссунна вал-жамоа” наздида соглом акл тўгри наклга зид эмасдир. Шунинг учун хам улар иштибохли холатларда наклни аклдан мукаддам кўядилар ва мушкиллик бартараф бўлади. Зеро, накл акл учун мухол бўлган нарсаларни олиб келмайди, Балки, акллар хайрон бўладиган нарсаларни олиб келади. Инчунун, акл берилган хабарлар — наклни тасдиклайди, акси эмас.\n“Ахлуссунна вал-жамоа” аклнинг кадрини камайтирмайдилар. Чунки у, мукаллафлик (бандалик таклифи)нинг асосидир. Бирок, “ахлуссунна вал-жамоа”: “Акл шариатга мукаддам бўла олмайди. Йўкса, одамлар пайгамбарлардан бехожат бўлар эдилар. Лекин акл шариат доирасида харакат килади”— деб айтадилар. Шунинг учун хам, уларни расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг йўлларига эргашганлари, мутлак бўйсунганлари ва уни махкам ушлаганлари учун хам “ахлуссунна” деб аталди. Аллох таоло деди: “Энди агар улар сизга жавоб бера олмасалар, билингки, улар факатгина хавойи нафсларигагина эргашурлар. Аллох томонидан хидоятланмаган холда ўз хавойи нафсига эргашган кимсадан хам йўлдан озганрок ким бор?! Албатта, Аллох золим кавмни хидоят килмас” (Касас: 50).\n“Ахлуссунна вал-жамоа” Куръон Карим ва расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг сунатларидан сўнг уммат уламолари ижмоъ (иттифок) килган ва суянган хукмларни ушлайдилар. Чунки расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам ушбу сўзларни айтган эдилар: “Аллох умматимни залолат узра жам килмайди. Аллохнинг кўли жамоат узрадир. Жамоатдан ажралган кимса жаханнамда ёлгиз колади” (Шайх Албоний: “Сахиху Сунанит-Термизий”).\nДемак, бу уммат хакни тарк килиш ва ботил нарсага ижмоъ килишдан маъсумдир.\n“Ахлуссунна вал-жамоа” расулуллох соллаллоху алайхи ва салламдан бошка бирон кимса учун маъсумликни эътикод килмайдилар хамда Куръон ва суннатда очик баён килинмаган нарсалар хакида зарурат кадар ижтиход килиш лозим, деб ўйлайдилар. Шундай бўлсада, сўзи Куръон Карим ва суннатга мувофик бўлмагунича бирон кишининг раъйига таассуб килмайдилар. Улар: “Мужтахид хукмни тўгри ва хато чикариши мумкин. Тўгри хукм килган мужтахид икки ажр ижтиход ва тўгри топганлик ажри, хато килган мужтахид эса битта савоб – ижтиход савобини олади”— деб эътикод киладилар. “Ахлуссунна вал-жамоа”нинг ижтиходий масалалардаги фарклилиги улар ўртасида адоват ва юзкўришмасликни пайдо килмайди. Балки, улар бир-бирини севиб, баъзи масалаларда ихтилофли бўлса-да, бир-бирларининг оркаларида намоз ўкийверадилар.\n“Ахлуссунна вал-жамоа” мусулмонлардан бирон кишини муайян факихнинг мазхабида юришга мажбур килмайди. Бундан ташкари улар таклид(4) этиш эмас, балки далил билан эргашиш бўлса зарар йўк, мусулмон бир мазхабдан далили кучли бўлган бошка бир мазхабга ўта олади, деб биладилар. Ўзида илмий лаёкати бўлган одам мазхаббоши имомларнинг далилларини билиши, бир масала хусусида бир имомнинг мазхабидан далили ва билими кучлирок бўлган бошка бир имомнинг мазхабига ўтиши мумкин ва далилларини билмаган холда бир кишининг сўзларини махкам ушлаб олмаслиги керак. Чунки у, бу билан мукаллид бўлиб колади. У бир нарсага берилган фаркли хукмларнинг кувватлисини ўрганиш учун куч ва гайратини сарф этиши керак. У ёки бу масалани кувватлаш имконини кила олмаса у холда бу кишининг хукми авом киши хукмидек бўлиб илм ахлидан сўраш лозим бўлади. Далилларни била олмайдиган омининг мазхаби — муфтийсининг мазхабидир. У Куръон ва суннатни билган одамдан сўраши керак. Аллох таоло деди: “Агар билмасангизлар зикр (илм) ахллари (уламолар)дан сўранглар!” (Нахл: 43).\n“Ахлуссунна вал-жамоа”: “Диндаги факихлик-билимдонлик билим ва амал билангина хосил бўлади. Кўп илмга эришган, бирок унга амал килмаган ёки расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг йўлларига эргашмаган киши факих эмас”— деб айтадилар.\n “Каромат” — гайри табиий ишдир. Бирок, у, пайгамбарлар мўъжизаларига ракобат ёки пайгамбарлик даъвоси билан бўлмайди. Аллох таоло кароматни шариатга катъий амал килган кишиларга уларни икром килиб беради. Каромат Куръон Каримнинг “Кахф” ва бошка сурасида баён килинганидек, тарихда яшаб ўтган халкларга хам берилган эди. Ислом умматининг аввалида эса сахобалар ва тобиинларга хам берилди. Умар ибн Хаттоб разиёллоху анху узокда бўлган сахобага: “Эй Сория, токка чик!”— деб хитоб килди. Бундан бошка кароматлар хам кўп. Расулуллох соллаллоху алайхи ва салламдан ривоят килинган ишончли (сахих) хадислар тўпламлари ва бошка асарларда Аллохнинг Китоби ва расулининг суннатларига амал килган солих кишилар учун берилган кароматларни кўрган ва билган минглаб ишончли олимлар ривоят килдилар. Кароматлар Аллох хохлаган вактга кадар бу умматда давом этади. Авлиёлар кароматларининг содир бўлиши, аслида, пайгамбарларнинг мўъжизасидир. Зеро, каромат расулуллох соллаллоху алайхи ва салламга эргашиш ва у киши келтирган дину шариат йўлида юриш баракоти билан содир бўлади ва аклан бўлиши мумкин бўлган нарсадир. Аллох таоло берган баъзи мўъмин бандаларига илм уфкларининг очилиши биз эшитиб, ўкиганимиз каромат яъни, моддий, гайри табиий ишлардан кўра яхширок ва буюкрок бўлиши мумкин.\nКуръон ва суннатга амал килиб сабот билан туриш хамда Аллох ва расули соллаллоху алайхи ва салламга итоат ва уларнинг хукмларига рози бўлиш, билим ва амалга муваффак бўлиш хам кароматдир. Баъзи мусулмонларнинг хаётларида кароматнинг содир бўлмаслиги, улар иймонининг заифлигига далолат килмайди. Чунки кароматнинг содир бўлиш сабаблари бор: Масалан:\nБанданинг иймонини кувватлаш учун каромат берилиши.\nШунинг учун иймонлари кучли бўлгани боис кўплаб сахобалар хаётида каромат содир бўлмади.\nДушманларга хужжатни келтириш сабабидан.\nКаромат — акл томонидан тартибга солинмайди. Бирок шариат конун-коидаларига мувофик бўлиши шартдир.\nКароматнинг шартлари бўлиб улар: у шаръий хукм ва диний коидаларни харом килмаслик, тирик одамдан ва эхтиёж учун содир бўлиши. Агар бу шартлар бузилса, содир бўлган нарса каромат эмасдир. Балки у хаёл ёки вахм ё шайтоний хабардир. Каромат билан бирон шаръий хукмни исбот хам, инкор этилмайди. Чунки шаръий хукмларнинг Куръон, суннат ва ижмоъдан иборат ўз манбалари бор.\nАллох таоло кароматни бир такволи мўъмин бандасининг кўлида содир этган бўлса, бу одам Аллох таолога бу неъмат учун шукр килиши, бу неъматни яшириши ва одамлар олдида фахрланиш ва обрў олиш учун васила килиб олмаслиги керак. Бундай килиш халокатга олиб боради. Зеро, кўплаб одамлар уларни шайтон шу йўл билан йўлдан урганда дунёю охиратда зиён кўрдилар. Шунинг учун хам, Аллох таоло Куръон Каримнинг кўп оятлари, хусусан, “Фуркон” сурасининг 63-84 – оятларида хамда расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам катор хадисларида баён килган Аллох таолонинг авлиёларининг сифатларини унутмаслик керак.\nБу сифатларнинг баъзилари: Аллохга, Аллохнинг фаришталари, китоблари, пайгамбарлари, охират куни, казо ва кадарнинг яхши ва ёмонига иймон келтириш, такво — Аллох таолодан кўркиш, расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатларига амал килиш, Аллохга учрашиш кунига тайёрланиш , Аллох учун яхши кўриш ва Аллох учун ёмон кўришдир.\nАллохнинг авлиёларини кўришингиз сизга Аллохни эслатади, ерда тавозу билан хокисор бўлиб юрадилар, жохиллар хитоб килсалар: “Саломат бўлинг” дейдилар, тунларини роббиларига сажда ва киём билан ўтказадилар ва: “Роббимиз, биздан жаханнам азобини бургин” дейдилар, пул-мол сарф этсалар исроф ва бахиллик килмайдилар, Аллох билан бирга бошка илохларга дуо килмайдилар, Аллох харом килган жонни нохак ўлдирмайдилар, зино килмайдилар, ёлгондан гувохлик бермайдилар, бехуда нарсалар олдидан ўтсалар, вакор билан ўтадилар, уларга Аллохнинг оятлари эслатилса онгли равишда сажда килиб йикиладилар, дуолари эса: Роббимиз, жуфтларимиз ва зурриётларимизни биз учун кувонч кил ва бизларни такволи кишилар учун имом кил” дир…\nКуръон Карим ва расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатларида Аллох таолонинг авлиёларининг бундан бошка сифатлари хам бор.\n Ибн Кудома Макдисий рахимахуллох деди: “Сехр — боглаш, дам солиш, айтилган ёки ёзилган сўз ва килинган иш бўлиб у одамнинг бадани, калби ва аклига билвосита таъсир этиши мумкин. Сехрнинг хакикати бўлиб, ўлдириши, касал килиши, кишини хотинига жинсий алокадан ман килиши, эр ва хотин ўртасини бузиши ва уларни бир-бирига яхши ёки ёмон кўрсатиши мумкин…\nБу имом Шофиий рахимахуллохнинг сўзидир. Ва яна Ибн Кудома деди: Мазкур ишлар собит экан демак сехрни ўрганиш ва ўргатиш харомдир. Бунда ахли илм ўртасида хилоф борлигини билмаймиз. Асхобларимиз дедилар: сехр килувчи уни ўрганиши ва килиши билан – хох харомлигини эътикод килсин, хох мубохлигини- кофир бўлади. Ибн Кудома яна сехр хакикати хакида тўхталиб деди: Сехрнинг хакикати бўлмаса эди, Аллох таоло ундан панох сўрашга буюрмаган бўлур эди. Аллох таоло деди: “…балки одамларга сехр ўргатадиган шайтонлар кофир эдилар. Ва Бобилдаги Хорут ва Морут номли фаришталарга туширилган нарсаларга эргашадилар.— Холбуки, у фаришталар: «Биз факатгина фитнамиз (яъни одамларни алдаб имтихон килиш учун юборилганмиз), бас, (биз айтган нарсаларни килиб) кофир бўлиб колма», демасдан туриб хеч кимга хеч нарса ўргатмас эдилар.— Ва ўшалардан (Хорут ва Морутдан) эр-хотиннинг ўртасини бузадиган нарсалар ўрганадилар. (Бакара: 102) ” (Каранг: “ал-Мугний”: 8/ 150, 151).\n Макка шахридан хижрат килган мусулмонларга ёрдамчи бўлган мадиналиклар.\n “Таклид” — мукаллаф одамнинг шаръий хукмларда сўзи хужжат бўлмаган кишининг мазхабини лозим тутишидир. Ёки бир кишининг сўзини далилини билмай, ёки далилини айтмаган кишининг сўзини кабул килиш, демакдир. “Мукаллид” (таклидчи) муайян бир кишига далилини билсин, билмасин эргашган ва унинг сўзларидан акси исбот этилсада чикмаган одамдир.\nТаклиднинг — илм, мукаллиднинг эса олим олим эмаслигида олимлар ўртасида хилоф йўк. Аллох таоло таклидни коралади ва кўп оятларда таклид килишдан кайтарди: “Качон уларга: «Оллох нозил килган нарсага ва пайгамбарга келинглар», дейилса, улар: «Биз учун ота-боболаримизни ниманинг (яъни кайси диннинг) устида топган бўлсак, ўша етарли», дейишади. Агар ота-боболари хеч нарсани билмайдиган ва хак йўлни топа олмайдиган бўлсалар хам-а?!” (Моида: 104).\nСалаф уламолари ва мужтахид имомлар хам таклид килишдан кайтардилар. Чунки таклид мусулмонлар сафидаги тортишув ва заифликка сабаб бўлиб, бирлик эса расулуллох соллаллоху алайхи ва салламга эргашиш хамда ихтилоф пайтида “Аллох айтди” ва “Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам айтди”га кайтишдадир.\nШунинг учун хам, биз сахобаларнинг — Аллох уларнинг барчасидан рози бўлсин —ўзларидан бирон муайян кишига барча масалаларда таклид килганликларини кўрмаймиз. Шунингдек, мазхаб асосчилари бўлмиш тўрт имом хам — Аллох уларни рахмат килсин — ўз раъйларига таассуб килмадилар. Балки, ўз раъйларини расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг хадисларини кўрганлари ёки эшитганлари замон тарк этар эдилар. Улар ўзларига далилларини билмай туриб таклид килишдан кайтарар эдилар. Имом Аъзам Абу Ханифа рахимахуллох: “Хадис сахих (ишончли) бўлса, у менинг мазхабимдир”— дедилар. Бундан ташкари: “Хеч бир кишига каердан олганимизни билмай туриб, бизнинг сўзимизни олиши халол эмас”— дедилар.\nИмом Молик рахимахуллох: “Мен хам инсонман. Мен хам тўгри ёки хато иш килишим мумкин. Менинг раъйларимга каранглар, агар Куръон ва суннатга мувофик бўлса олинглар, бўлмаса ташланглар!”— деди.\nИмом Шофиий рахимахуллох деди: “Хар бир масъалаки у хакда ровийларнинг расулуллох соллаллоху алайхи ва салламдан килган сахих накллари мен айтган сўзларнинг акси бўлса, мен у сўзларимдан хаётлигимда хам ўлганимдан кейин хам кайтувчиман ”.\nИмом Ахмад рахимахуллох деди: “Сен менга, Моликка, Шофиийга, Авзоийга, Саврийга таклид килма! Хукмларни улар олган ердан ол!”.\nИмомларнинг бу хакда айтган сўзлари жуда хам кўп. Чунки улар Аллох таолонинг куйидаги сўзларини жуда яхши тушунар эдилар: “(Эй инсонлар), сизларга Парвардигорингиздан нозил килинган нарсага (Китобга) эргашингиз, ундан ўзга «дўстларга» эргашмангиз! Камдан-кам панд-насихат олурсизлар.” (Аъроф: 3)


Смарфтонлар ва планшетлар учун эгилувчан тиргак гаджет пайдо бўлди\n00:04 / 12.05.2016\nKickstarter майдончасида фойдаланувчиларга смартфон ва планшетлар билан ишлашда қулайлик яратувчи янги гаджет пайдо бўлди. “SOSPENDO” эгилувчан тиргак гаджети фойдалаувчиларга янги жуфт қўллар вазифасини ўтайди ва қурилмани кўз олдимизда ушлаб туришга имкон беради. Аксессуар патентланган махсус алюмин қувуридан ясалган бўлиб, уни бўйин, бел ёки қўл, яъни фойдаланувчи учун барча қулай жойларга эгиб ўрнатиш мумкин.\nSOSPENDO конструкциясининг универсаллиги туфайли юриш ва ўтириш вақтида видеолар томоша қилиш, таом тайёрлаш, янги рецептларини ўрганиш, видеоқўнғироқ орқали суҳбатлашиш, хабарлар ва китоблар ўқиш, фотосуратларни томоша қилиш мумкин. Қурилманинг GoPro экшн-камераларини ўрнатиш учун мўлжалланган русуми ҳам мавжуд. Ҳозирги кунда лойиҳа муаллифлари гаджетни ишлаб чиқариш учун маблағ тўплашмоқда. Олдиндан буюртма бериш 25 долларга айланади.\nсмартфон тиргак гаджет планшет


КХДР НАТОнинг талабини рад этди\n10:06 / 22.12.2016\nШимолий Корея НАТОнинг Пхеньяндан ўз ракета-ядро дастурини тўхтатишга чақирган баёнотига рад жавобини қайтарди. Бу ҳақда Марказий Телеграф агентлиги хабар берган.\nКХДРдагилар НАТОнинг расмий вазифаси Шимолий Атлантика ҳудудида хавфсизликни таъминлаш бўлгани ҳолда, Корея ярим оролидаги вазиятга "бурнини тиқиши"дан таажжубга тушмоқда.\nПхеньяндагиларнинг қайд этишича, бундай талабни илгари суриш орқали "НАТО бу ҳарбий-сиёсий блок АҚШнинг қўғирчоғи" эканини билдириб қўйди.\nБундан ташқари, КХДР раҳбариятидагилар бу ташкилот Жанубий Кореяда сўнгги кунларини ўтаётган Пак Кин Хе режимига хизмат қилади деган фикрда.\nМарказий Телеграф агентлиги маълумотига кўра, НАТО альянси раҳбарияти 15 декабрь кунги йиғилишида КХДРнинг ракета-ядро дастурини қоралаб чиққанди. Баёнотда Пхеньян бу соҳада «БМТ Хавфсизлик кенгаши белгилаган халқаро нормаларни бузаётгани» қайд этилганди.\nШу йилнинг 6 январь кунида Шимолий Корея марказий телевидениеси КХДР мамлакат шимоли-шарқида водород бомбасини муваффақиятли тарзда синовдан ўтказганини хабар қилганди. 7 февраль куни эса Шимолий Корея ракета ташувчиси сунъий йўлдошни орбитага олиб чиққани маълум қилинди.\nШундан сўнг, БМТ Хавфсизлик кенгаши КХДР томонидан ядро синови ўтказилишига нисбатан резолюция бўйича жавоб чораларини қўллади.\nКХДР НАТО ядро синови


Чўлпон (1897-1938) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Ўзбек зиёлилариЧўлпон (1897-1938)\nЎзбек адабиётининг ёрқин намояндаларидан бири Абдулҳамид Сулаймон ўғли Чўлпон 1897 йилда Андижоннинг Қатортерак маҳалласида савдогар оиласида дунёга келган. Отаси Сулаймонқул Мулла Муҳаммад Юнус ўғли (1874 — 1929) дастлаб деҳқончилик, сўнгра баззозлик билан шуғулланган. Таниқли журналист ва ёзувчи Мўминжон Муҳаммаджонов «Турмуш уринишлари» китобида қайд этишича, Чўлпоннинг отаси Сулаймонқул ўз даврининг етук зиёлиси, маърифатпарвар кишиси бўлган. У «Расво» тахаллуси билан шеърлар ҳам ёзган, девон яратган.\nЧўлпон аввал эски мактабда, сўнгра мадрасалар ва рус-тузем мактабида таҳсил олиб, араб, форс ва рус тилларини мукаммал ўзлаштиради. Мутолаа йўли билан эса турк, немис ва инглиз тилларини ўрганади. Шарқ ва Ғарб ижтимоий-сиёсий қарашларидан озиқланади. Фирдавсий, Саъдий, Ҳофиз, Умар Ҳайём, Алишер Навоий каби буюк сўз санъаткорлари ижодини меҳр билан ўрганади.\nЧўлпон дунёқараши ва ижодининг шаклланишига аср бошларидаги демократик инқилоблар ҳамда жадидчилик ҳаракати катта таъсир кўрсатган.\nЧўлпоннинг ижоди 1913—1914 йиллардан бошланган бўлиб, у аввал «Қаландар», «Мирзақаландар», «Андижонлик» ва ниҳоят «Чўлпон» (Тонг юлдузи) тахаллуси билан ижод қилди. У ҳам шоир, ҳам носир, ҳам драматург сифатида ўз халқи адабиёти равнақига салмоқли ҳисса қўшади. Чўлпоннинг дастлабки асарлари «Садои Туркистон», «Садои Фарғона» каби маҳаллий газеталарда, шунингдек, Оренбургда чиқадиган «Шўро» журналида нашр этилади. Чўлпоннинг «Иштирокиюн», «Қизил Байроқ», «Туркистон», «Бухоро ахбори» каби газеталардаги фаолияти ҳам унинг ижодий шаклланишида мактаб бўлиб хизмат этади.\nЧўлпон очеркнавис ва публицист сифатида ҳам баракали ижод қилди. Бу борада айниқса, унинг «Адабиёт надир?», «Муҳтарам ёзувчиларимизга» каби мақолалари адабиётнинг мақсад ва вазифаларини англашда муҳим роль ўйнади. У 1914—1917 йилларда яратган «Қурбони жаҳолат», «Дўхтир Муҳаммадиёр» сингари ҳикоялари, «Ватанимиз Туркистонда темир йўллар» сингари мақолаларида маданият ва маърифат тарғиботчиси сифатида майдонга чиқди. У Октябрь тўнтаришидан кейинги 1920—1924 йилларда ҳаётда содир бўлаётган хуш ва нохуш ўзгаришларни қаламга олди. «Йўлда бир кундуз», «Йўлда бир кеча», «Шарқ поезди келди», «Шарқ уйғонган», «Қутурган мустамлакачилар», «Йўл эсдалиги» сингари ўнлаб очерклари ва публицистик мақолаларида чоризм мустамлакачилари ва маҳаллий ҳоким синф етказган жабру жафолар етмаганидек, фуқаролар уруши даврида рўй берган фожеаларни қоралади.\nЧўлпон 1922 — 1926 йилларда ўзининг «Уйғониш», (1922), «Булоқлар» (1923), «Тонг сирлари» (1926), «Соз» (1935) каби тўртта шеърий тўпламини нашр эттирди. 30-йилларга келиб, «Жўр» каби шеърий тўпламини тайёрлади. Аммо «Соз»и чоп этилади-ю, «Жўр» тўплами қатағонлик тузоғига илиниб, қолиб кетади. Шоирнинг тўпламлари орасида «Булоқлар» (1923) алоҳида ажралиб туради. Тўплам беш бўлимдан иборат бўлиб, улар «Шарқ учун», «Сезгилар», «Севги», «Қора йўллар» ва «Қор қўйнида» деб номланади. Шоирнинг ўзи қайд этишича, мазкур шеърий гулдаста «жаҳон фотиҳлари чангалида эзилиб ётқон Шарқ ўлкаларига» бағишланган.\nЧўлпон 1925 йилларга келиб, «Муҳит кучли экан, эгдим бўйнимни» дея ижтимоий қарашларини ўзгартиришга мажбур бўлганлигини эътироф этади. Аммо шунга қарамай, шоир яратган икки юздан ортиқ шеърий асарлар эл-юрт бахти, келажаги, мустақиллиги, озодлиги учун курашнинг ёрқин солномаси деса бўлади.\nЧўлпон етук лирик шоиргина эмас, балки «Новвой қиз», «Ойдин кечаларда», «Қор қўйнида лола» каби ўнлаб ҳикоялар, «Кеча ва кундуз» (1936) каби ажойиб роман ҳам яратган истеъдодли адибдир.\nУ драматург сифатида ҳам салмоқли ижод қилган. Унинг «Ҳалил фаранг», «Чўрининг исёни» каби кичик пьесалари, «Ўртоқ Қаршибоев», «Муштумзўр» каби драмалари ҳамда кўп вақт саҳнадан тушмаган «Ёрқиной» пьесалари машҳур бўлган. Шунингдек, рус ёзувчиси В. Ян билан ҳамкорлиқда «Ҳужум» драмасини яратган.\nЧўлпон моҳир таржимон сифатида В. Шекспирнинг «Ҳамлет» фожеасини, А. С. Пушкиннинг «Дубровский» қиссасини ва «Борис Годунов» каби пьесаларини, М. Горькийнинг «Она» романини ва бошқа кўплаб асарларни ўзбек тилига ўгирган.\nЧўлпон ҳам Фитрат ва Абдулла Қодирийлар каби қатағонлик даврининг қурбони бўлган. У 1937 йилнинг 14 июлида қамоққа олиниб, 1938 йилнинг 4 октябрида отиб ташланган.\nЧўлпоннинг асарлари узоқ вақт танаффусдан кейин 1991 йили «Яна олдим созимни» номи билан нашр этилди.\nҲозирги кунда Чўлпон номида нашриёт, кўча, маҳалла, кутубхона ва мактаблар бор.\nВафотидан сўнг Алишер Навоий номидаги Ўзбекистон Республикаси Давлат мукофоти (1991) ва «Мустақиллик» ордени (1999) берилган.\n← Аввалги Аввалги Элбек (1898-1939)\nКейинги → Кейинги: Абдулла Қодирий (1894-1938)


Мақола топилди: 125 та\n1. Нанайда Давлат хизматлари маркази очилди\n4. ДХХ Наманганда қўшни давлатга 1,5 миллион доллар олиб ўтилишига чек қўйди\n6. Тадбиркорнинг тикув машиналари қайтариб берилди\n7. Ҳоким сайёр қабулидан одамларнинг кўнгли тўлдими?\n8. Президент ташаббуси амалда: Наманганда "Библиобус" ўз фаолиятини бошлади\n9. Шўрқўрғонда "Халқ кутубхонаси" ўз фаолиятини бошлади\n10. МИБ масъули Наманганда: Сайёр қабулда муаммоларга ечим топилдими?\n11. Алишер Усмонов англаган ҳаётий ҳақиқатлар\n12. "Ёшлар кубоги" кимга насиб қилди?\n13. Беш ташаббус - беш имкон: Уйчида ёшлар форуми\n14. "Барлос"да мудҳиш қотиллик: Суд раиси нима дейди?\n15. Халқ қабулхоналари ишончни қозона оляптими?


“Қорадори-2020”: Гиёҳфурушларнинг қилмишлари фош этилди\n9 Сентябр 2020 йил 748\nХоразм вилоятида “Қорадори-2020” тезкор-профилактик тадбирининг иккинчи босқичи бўлиб ўтаётганлиги ва тадбир давомида каннабис ўсимлиги ёхуд таркибида гиёвандлик воситалари ёки психотроп моддалар бўлган экинларни қонунга хилоф равишда экиш ва етиштириш билан боғлиқ бир неча ҳолатлар фош этилганлиги тўғрисида хабар берган эдик.\nЭнди эса “Қорадори-2020” тезкор-профилактик тадбирнинг иккинчи босқичи давомида Хоразм вилояти ички ишлар органлари томонидан фош этилган, гиёҳвандлик воситалари, уларнинг аналоглари ва психотроп моддаларни қонунга хилоф равишда олиш, сақлаш ва ўтказиш билан боғлиқ жиноий ҳолатлар юзасидан маълумот берамиз.\nХоразм вилояти ИИБ Жиноят қидирув бошқармаси ходимлари томонидан жорий йилнинг 28 август куни ўтказилган тезкор тадбир жараёнида, Урганч шаҳрида яшовчи, 1978 йилда туғилган, илгари гиёҳвандлик воситалари билан боғлиқ жинояти учун судланган, М.Х. битта гугурт қутисига жойланган “марихуана” гиёҳвандлик воситасини 500 000 сўмга сотаётганида ушланди. Шунингдек унинг бошқарувидаги “Нексия” русумли автомашина ҳолислар иштирокида кўздан кечирилганида, автомашина салонида алоҳида қадоқланган яна икки бўлак “марихуна” гиёҳвандлик воситасини келгусида ўтказиш мақсадини кўзлаб сақлаб қўйганлиги маълум бўлди.\nЖорий йилнинг 10 август куни ички ишлар органлари ходимлари томонидан Урганч шаҳрида ўтказилган тезкор тадбир давомида, битта гугурт қутисига жойлашган “марихуна” гиёҳвандлик воситасини сотаётган, Урганч шаҳрида яшовчи, 1989 йилда туғилган, У.Х. нинг қилмишлари фош этилди. Суриштирув жараёнида у гиёҳвандлик воситасини , ҳамшаҳари, 1983 йилда туғилган, илгари гиёҳвандлик воситаларини қонунга хилоф равишда ўтказиш билан боғлиқ жинояти учун судланган, У.Б. дан олганлиги маълум бўлгач, У.Б. га тегишли қаҳвахона кўздан кечирилганида, у ердан яна учта гугурт қутисига жойланган “марихуна” гиёҳвандлик воситаси ашёвий далил тариқасида расмийлаштириб олинди.\nАфсуски, айрим хотин-қизлар ҳам гиёҳвандлик воситалари, уларнинг аналоглари ва психотроп моддаларни қонунга хилоф равишда олиш, сақлаш ва ўтказиш билан боғлиқ жиноятларга қўл урмоқдалар.\nХусусан, жорий йилнинг 7 сентябрь куни вилоят ИИБ ва ДХХ ходимлари томонидан Урганч шаҳрида ўтказилган тезкор тадбир натижасида, 35 грамм оғирликдаги “опий” гиёҳвандлик воситасини 12 миллион сўмга пулламоқчи бўлган, шу шаҳарда яшовчи, 1970 йилда туғилган, Ф.О. исмли аёлнинг қилмишига чек қўйилди. Ушбу аёл ўз уйида келгусида ўтказиш мақсадини кўзлаб, яна бир бўлак “опий” гиёҳвандлик воситасини сақлаб қўйганлиги тинтув жараёнида маълум бўлди.\nШунингдек, жорий йилнинг 2 сентябрь куни ички ишлар органлари томонидан Урганч туманида ўтказилган навбатдаги тезкор тадбирда эса, шу туманда яшовчи, 1994 йилда туғилган, М.Р. исмли аёл “гашиш” гиёҳвандлик воситасини 600 000 сўмга сотаётган пайтида қўлга олинди. Ҳайратланарли томони шундаки, 26 ёшни қаршилаган ушбу аёл жорий йилнинг 13 август куни гиёҳвандлик воситасини қонунга хилоф равишда 5 000 000 миллион сўмга пуллаётган пайтида ушланган ва унга нисбатан жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари олиб борилаётган эди.\nГиёҳфурушликка қўл урган юқоридаги шахсларнинг барчасига нисбатан Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 273-моддаси 5-қисми билан жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари олиб борилмоқда.\nАзиз юртдошлар! Гиёҳвандлик бу иллатдир, уни кундалик ҳаётингизга кириб келишига асло йўл қўйманг.\n“Қорадори-2020” тезкор-профилактик тадбири давом этмоқда.


ЎзА - “Ёш китобхон” танловининг илк босқичи қандай ташкил этилмоқда?\n“Ёш китобхон” танловининг илк босқичи қандай ташкил этилмоқда?\n12.07.2018 16:53 Чоп этиш версияси\nБугунги кунда Ўзбекистон ёшлар иттифоқи ва бир қатор ташкилотлар ҳамкорлигида ташкил этилаётган “Ёш китобхон” танловининг 20-30 ёш кесимидаги илк саралаш босқичи бўлиб ўтмоқда. Юртимиз бўйлаб уч кун давом этадиган танловда ариза берган 720 минг ёш қатнашиши кутилмоқда.\nТошкент давлат иқтисодиёт университетида танловнинг Чилонзор тумани миқёсидаги талабгорлар тест синовидан ўтди.\nАлишер Навоий, Бобур, Огаҳий, Бердақ сингари мутафаккирлар ижоди ва фаолияти, жаҳон адабиётининг дурдона асарлари, шунингдек, “Алпомиш”, “Гўрўғли”, “Кунтуғмиш” каби халқ достонлари, жаҳон адабиёти дурдоналари асосида тайёрланган тест саволлари ёшлар билимини синовдан ўтказади. 50 та саволга 25 дақиқа вақт берилади. Иштирокчи тест натижалари билан ўша вақтнинг ўзидаёқ танишиши мумкин. 86 ва ундан юқори балл йиққан иштирокчилар иккинчи босқичда иштирок этади.\nДавлатимиз раҳбарининг жорий йил 12 майдаги “Буюк алломалар, адиб ва мутафаккирларимиз ижодий меросини кенг ўрганиш ва тарғиб қилиш мақсадида ёшлар ўртасида китобхонлик танловларини ташкил этиш тўғрисида”ги қарори ижроси доирасида ўтказилаётган танловни ташкил этишга алоҳида эътибор қаратилди. Жараённи кузатиш мақсадида видеокамера назорати, тез тиббий ёрдам хизмати ташкил этилди.\nИштирокчилардан 51 минг 4 нафари Тошкент шаҳри ҳиссасига тўғри келмоқда. Шундан Чилонзор тумани бўйича 20-30 ёшли 275 талабгор ариза топширган.\nЎткирбек Қутбиддинов Наманган вилоятида яшайди. Муҳаммад ал-Хоразмий номидаги Тошкент ахборот технологиялари университетининг 2-босқич талабаси. У айни вақтда ўз вилоятидаги тест синовларида иштирок этмоқда. У ҳақдаги маълумотлар электрон шаклда компьютерга жойланди ва қатнашаётган ҳудудига юборилди.\nЁшлар ўртасида китоб мутолааси ва китобхонлик маданиятини янада ошириш, болаликдан уларни китобга шайдо этиш, қизиқиш ва интилишларини қўллаб-қувватлаш, интеллектуал салоҳияти ва маънавий савиясини юксалтиришга хизмат қиладиган ушбу лойиҳа 4 босқичда амалга оширилади.\nБарно Мелиқулова, Фарҳод Абдурасулов (сурат) ЎзА\n04:13 АҚШда Флоренсия бўрони қурбонлари сони 37 кишига етди.


кўплаб саноат корхоналари - 2 Апреля 2020 - Блог - ANGREN SHAHAR TARIXI MUZEYI\nUy » 2020 » Апрель » 2 » кўплаб саноат корхоналари\nАнгрен картон идишлар комбинати. Ангрен картон идишлар комбинати 1981 йил ташкил топган булиб, у йилига 100 минг тонна картон идишлар ишлаб чикаришга мўлжалланган эди. 5 йил давомида Гулбог кургонида фабриканинг корпуси,мураккаб технологик мосламалари қуриб битказилди. Фабриканинг биринчи директори этиб, Ш.М.Османов тайинланди. Корхонада 30 декабр 1988йили биринчи картон махсулотлари ишлаб чикарилди. 1994 йилдан фабрика “Қалинқоғозсаноатсавдо” ҳиссадорлик жамиятига айлантирилди. 2006 йилда болалар озиқ – овқати, газ сувлар, қуруқ сутни дунё мамлакатларига жахон стандартларига мувофиқ холда етказиб берадиган Швейцариянинг “Нестле” компанияси билан шартнома тузди. Шу тариқа корхона Ўзбекистондаги йирик ишлаб чикариш корхоналаридан бирига айланди.\nАнгрен кулолчилик комбинати. Ушбу витринада 1966- йилда ташкил топган “Ангренкулолчилик ” комбинати маҳсулотлари намойиш этилмоқда. Кулолчилик комбинатида қурилиш моллари ва халқ истеъмол молларидан -чойнаклар, пиёла, косалар, вазалар, гулдонлар ишлаб чиқарилган ва уларнинг намуналарини кўриб турибмиз. Шунингдек, ушбу витринада “Ангреннон” комбинати маҳсулотлари намуналари қўйилган.


Намозни қиблага, Каъбаи Муаззамага юзланиб ўқиш фарздир. Бўлмаса, намози намоз бўлмайди.\n«Ким намозимизни ўқиса, қибламизга юзланса ва сўйган (гўштимиз)ни еса, бас, ўша Аллоҳнинг зиммасидаги ва Унинг Расулининг зиммасидаги мусулмондир. Бас, Аллоҳнинг аҳдига хиёнат қилманглар», дедилар».\nШарҳ: «Қибла» луғатда «қаршида», «рўбарўда турган нарса» дегани. Намозда Каъбаи Муаззама намозхоннинг юзланадиган томони бўлгани учун «қибла», дейилади.\n«Зимма» дегани «аҳд», «омон», деганидир.\n«Ким намозимизни ўқиса» деб айтганлари ким биз ўқиган намозни ўқиса, деганларидир. Мусулмонларнинг намозини ўқишга, улар каби тавҳидга ва Пайғамбарларга иймон келтирган кишигина мушарраф бўлади. Ким буларга иймон келтирса, Аллоҳдан келган барча нарсаларга иймон келтирган ҳисобланади. Шунинг учун ҳам намоз Ислом динининг бош белгиси дейилади. Калимаи шаҳодат эса, намоз ичида борлигидан зикр қилинмаган.\nҚиблага юзланиш намознинг ичида бор бўлиб, унинг фарзларидан эканига қарамай алоҳида зикр қилинишининг ўз ҳикмати бор.\nБошқа динларда ҳам ўзига хос намоз мавжуд. Аммо Каъбанинг қибла қилиб олиш фақат аҳли Исломга хос. Шунинг учун қибла алоҳида зикр қилинмоқда. Чунки қибла бўлмаса, намоз йўқ. Намоз бўлмаса, дин йўқ.\nМана шу икки нарса – намоз ва қибла мусулмонларни ибодатда бошқалардан ажратиб туради.\nҳадиснинг давомида мусулмонларни бошқалардан ажратиб турадиган одатлардан яна бири ҳам зикр қилиниб:\n«ва сўйган (гўштимиз)ни еса», дейилмоқда.\nМусулмонларни бошқалардан ажратиб турадиган нарсалардан бири, Аллоҳнинг номи айтиб сўйилган гўштни ейишдир.\nБошқалар нимани бўлса фарқига бормай ейишаверади. Кишининг мусулмонлигига сиртдан далил бўладиган нарсалардан бири, Аллоҳнинг исми айтилиб сўйилган гўштни емоқлиги экан.\nДемак, ким намоз ўқиса, қиблага юзланса ва Аллоҳнинг номи айтилиб сўйилган гўштни еса:\n«Бас, ўша Аллоҳнинг зиммасидаги ва Унинг Расулининг зиммасидаги мусулмондир».\nЯъни, Аллоҳнинг ва Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг аҳди омонидаги мусулмон бўлиб, унга биров тега олмайди. У мусулмонлар фойдаланадиган барча имтиёзлардан фойдаланади.\n«Бас, Аллоҳнинг аҳдига хиёнат қилманглар», дедилар».\nЯъни, мазкур одамга ғайримусулмонга қилинадиган муомалани қилманглар.\nДемак, мусулмон бўлиб, мусулмонча тақдир ва муомалага эришиш учун намоз ўқиш, қиблага юзланиш ва Аллоҳнинг номи айтиб сўйилган ҳайвон гўштидан ейиш керак экан.\n«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам билан ўн олти ой ёки ўн етти ой Байтул Мақдис томонга (қараб) намоз ўқидик. Сўнгра Каъба томонга бурилдик».\nШарҳ: Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам Мадинаи Мунавварага ҳижрат қилиб келганларидан сўнг Байтул Мақдис томонга қараб намоз ўқишни бошлаганлар. Қибла ўша томонда эди. Шунинг учун ҳам Қуддуси шариф ҳозиргача икки қибланинг биринчиси, деб аталади.\nБайтул Мақдисга қараб намоз ўқилгани муддати тўғрисидаги шак ҳадиснинг ровийи Баро розияллоҳу анҳудан эканини уламолармиз таъкидлаб ўтганлар.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг Мадинаи Мунавварага Робиъул аввал ойида келган эдилар. Қибланинг Каъба томон бурилиши эса, иккинчи ҳижрий йилнинг Ражаб ойи ярмида содир бўлди. Шу икки муддат ичида Байтул Мақдис қибла бўлиб туриб сўнг Каъба қибла бўлиб қолди.\nДемак, Каъбага қараб ўқилмаса, намоз – намоз ҳисобига ўтмайди.\n«Одамлар Қубода бомдод намозини ўқиб турганларида, бирдан бир одам келиб:\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга бу кеча оят нозил қилинди. Батаҳқиқ, у кишига Каъбага қараш амр қилинди. Бас, сиз ҳам ўша томонга қаранглар», деди.\nУларнинг юзлари Шомга қараган эди, Каъбага қараб айландилар».\nШарҳ: Худди шу ривоятдагига ўхшаш ҳодиса бош¬қа бир масжидда ҳам содир бўлган. Ўшанда Каъба қибла бўлгани ҳақидаги оят нозил этилгач Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам билан бирга Каъбага қараб намоз ўқиган одам ансорийларнинг масжидда Байтул Мақдисга қараб намоз ўқиётганларини кўриб, қибла ўзгаргани ҳақида хабар берган. Ансорийлар намозда туриб Каъбага бурилганлар. Ана ўша масжид, масжиди Қиблатайни, деб номланиб қолган.\nБу ҳадисдан ҳам намозда Каъбаи Муззамага қараб юзланиш фарз экани келиб чиқади.\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Каъба томон юзлантирилишларини яхши кўрар эдилар. Аллоҳ: «Бас, Биз юзингни осмонга қараб бурилишини кўрурмиз. Албатта, сени ўзинг рози бўлган қибла томон бурурмиз. Бас, юзингни Масжидул ҳаром томон бур. Ва қаерда бўлсаларингиз ҳам юзларингизни у томон бурингиз» оятини нозил қилди. Бас, у зот Каъба томон юзландилар».\nБухорий ва Термизий ривоят қилган.\nШарҳ: Байтул Мақдиснинг қибла бўлиши Қуръон билан эмас, суннат билан собит бўлган эди. Шу билан бирга, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам Каъбаи Муаззаманинг қибла бўлишини жуда хоҳлар эдилар. Аммо одоб сақлаб, Аллоҳдан бу ишни тезлатишини сўрамас ҳам, дуо қилмас ҳам эдилар. Фақат юзларини осмон томон тез-тез буриб, бу ҳақда ваҳий тушиб қолмасмикан, деб интизор бўлар эдилар. Аллоҳ таоло ўша ҳолатга ишора қилиб:\n«Бас, Биз юзингни осмонга қараб бурилишини кўрурмиз», демоқда.\nСўнгра Пайғамбарига Каъбани қибла қилиб беришни ваъда этиб:\n«Албатта, сени ўзинг рози бўлган қибла томон бурурмиз», демоқда.\nВа ниҳоят, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламга ҳам, мўмин-мусулмонларга ҳам намозда Каъбани қибла қилиб олишни буюрмоқда:\n«Бас, юзингни Масжидул ҳаром томон бур. Ва қаерда бўлсаларингиз ҳам юзларингизни у томон бурингиз».\nМана шу оят нозил бўлганидан кейин у зот алайҳиссалом умрларининг охиригача Каъба томон юзланиб намоз ўқидилар. Саҳобалар ҳам шундоқ қилдилар. Барча мусулмон авлодлар ҳам шундоқ қилиб келдилар ва қилмоқдалар. Дарҳақиқат бизда бошқа томонга қараб намоз ўқиганнинг намози қабул бўлмайди.\n«Мағриб ила машриқ ораси қибладир», дедилар».\nИбн Можа, ал-Ҳоким, Дора Қутний ва Термизийлар ривоят қилган.\nШарҳ: Бу гап Мадинаи Мунаввара ҳамда унинг жиҳат ва тарафдагиларга тегишли.\nОмир ибн Робийъа розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:\n«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам билан зулматли кечада сафарда эдик. Қибла қайси тарафда эканини била олмадик. Биздан ҳар бир киши ўз билганича қараб намоз ўқиди. Тонг оттирганимиздан кейин буни Набий соллаллоҳу алайҳи васалламга зикр қилдик. Бас: «Аллоҳнинг юзи қаён қарасангиз шул томонда» ояти нозил бўлди».\nШарҳ: Демак, ояти карима саҳобаи киромларнинг ижтиҳод қилиб, қиблага юзландим, деб қилган уринишларини тасдиқлаб нозил бўлган.\nБулут ва зулмат туфайли ҳамда бошқа сабабларга кўра қиблани аниқлай олмаган киши ўзича ижтиҳод қилиб бўлгандан сўнг қибла бошқа томонда экани аён бўлиб қолса, кўпчилик уламоларнинг фикрича, намозни қайтариб ўқимайди. Ҳанафий мазҳаби ҳам шу фикрга қўшилган.\nМусулмонларнинг кўп йиллик орзулари рўёбга чиқди,..\nЖобир ибн Самура розияллоҳу анҳудан ривоят қилинад..\nМен бу ерда ушбу буюк диннинг аниқ кўзга ташланиб ..\n«Баъзи одамлар Аллоҳга жамоат бўлиб дуо қиладилар...


Коррупцияга қарши ўзбек мультфильми яратилади - UzNews.uz\n“Ўзбеккино” Миллий агентлиги бош мавзуси коррупция бўлган мультсериални ишлашга буюртма берган.\n“Ўзбеккино” Миллий агентлиги буюртмасига биноан "Futurist MG" студияси томонидан "Дино ва Завр" номли анимацион сериал устида иш бошланган, дея хабар бермоқда агентлик Ахборот хизмати.\nУшбу мультфильмнинг бош мавзуси “коррупция”, воқеалар ривожи кекса бобонинг тилидан ҳикоя қилинади. Асосий қаҳрамонлар эса динозаврлар оиласига мансуб Дино ва Завр исмли персонажлар ҳисобланади.\nҚайд этилишича, қаҳрамонлардан бири Дино анимацион сериал давомида порахўр ролида гавдаланади. "Дино ва Завр" мультсериалининг ҳар бир қисми кичик томошабин учун ибрат бўла оладиган якун билан тугалланади.\n"Futurist MG" студияси ушбу лойиҳадан кўзланган мақсад сифатида коррупцияни қабул қилмайдиган Ўзбекистоннинг янги авлодини тарбиялаш, коррупция нафақат пора берувчига, балки уни олувчига ҳам зарар эканлигини кўрсатиш, келажакда Ўзбекистон коррупциядан қутулишини кўрсатиш каби мезон қилиб олинган.\nЭслатиб ўтамиз, Жаҳон одил судлов лойиҳасининг ҳуқуқ устуворлиги индексидаги – коррупциянинг мавжуд эмаслиги индексида Ўзбекистон 128та давлат орасида 89-ўринни эгаллаган.\n"Куш уясида курганини килади" деган гап бор халкимизда. Шундай экан, олдин болаларга эмас, балки уларнинг ота-оналарига эътибор каратиш тугри булади деб уйлайман.