Норма маслахатчи / 2018 йил / № 03-04 / Биз яшайдиган уй\nЭркин мавзудаги иншолар\nМиш-мишлар қанчалик ғаройиб бўлса, уларга шунчалик кўп ишонадилар. Ҳар биримизга бевосита алоқадор бўлган уй-жой соҳасида бугунги кунда улар жуда кўп. Оғиздан-оғизга яшин тезлигида ўтиб, ақлларни жунбушга келтирмоқда, ижтимоий тармоқларда тарқатилиб, уларга ҳар хил фикрлар билдирилмоқда. Кимдир уларни жамоатчилик фикри барометри деб ҳисоблайди. Шу нуқтаи назардан қарайдиган бўлсак, у ҳолда ушбу барометр меъёридан ортиқ ишлаб, капитал таъмирга муҳтож бўлиб қолди. «Бу йилдан бошлаб ширкатлар бўлмас эмиш, аввалги уй-жойдан фойдаланиш идораларини (ЖЭК) қайтарармишлар». «Ҳаммага бир хил тариф белгиланармиш». «Уйдаги ҳар битта қаватга алоҳида бадал солинармиш». «Бир уйли ХУМШлар тақиқланармиш». «Хусусий бошқарувчи компаниялар ёпилармиш». «Барча бухгалтерлар ишдан бўшатилармиш». «Ширкатлардан муҳрлар олиб қўйилармиш» ва шу сингари ваҳимали гаплар. Мана шундай ўй-хаёллар ва фаразлар ҳукм сурмоқда.\nУКХни ислоҳ қилиш доирасидаги ўзгаришлардан фуқароларнинг бехабарлиги, ХУМШ, бошқарувчи компаниялар (БК), ҳокимликлар ходимларининг (ана шу ўзгаришлар тезроқ рўй бериши уларга боғлиқ бўлганларнинг) улар моҳиятини тўлиқ англамаслиги бундай фикрлар юзага келишига замин яратмоқда. Бироқ асосий сабаб – уй-жой соҳасини янада такомиллаштиришга йўналтирилган қонун ҳужжатларига тузатишлар киритилмаганлигида, улардаги бир қатор нормалар амалдаги норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга зид. Уларга киритиладиган ўзгартиришлар ва қўшимчалар, шунингдек янги ҳужжатлар лойиҳалари ишлаб чиқиш ва кўриб чиқиш босқичида турибди. Бироқ бу пайтда ақл бовар қилмайдиган миш-мишлару, очиқ-ойдин нотўғри маълумотлар қулоққа чалинмоқда.\nАҳоли ва ширкатлар раҳбарларини тинчлантирмоқчимиз. ХУМШ амалдаги қонун ҳужжатлари доирасида ишлашда давом этмоқда. Бошқа ҳаммаси бекор гап!\nУй-жой соҳасининг ижтимоий аҳамияти инобатга олинса, бу мавзудаги «иншолар» оғизга тушишини англаш мумкин. Уларга ҳуқуқий саводсизлик, очиқ-ойдин уйдирма, ҳозирча ишлаб чиқиш босқичида бўлган бир қатор янгиликларни рўёбга чиқариш учун ҳуқуқий дастакларнинг йўқлиги қўшилса, истеъмол учун хавфли таом ҳозир бўлади.\nБу миш-мишларни беғараз деб бўлмайди. Улар аҳолининг норозилигига, ўзгаришларга ишонмаслигига олиб келиб, уларнинг илгари сурилишига тўсқинлик қилади. Бўлажак ва бошланган ўзгартиришларнинг бундай талқин этилиши ғаразли ниятда қилинмаётганлигига ишонгимиз келади. Эскилик доим янгиликка қарши чиқади. Айниқса УКХ сингари мураккаб соҳадаги янгилик ўз ўрнини исталганидек тез эгалламайди. Шу сабабли ўз ишини хотиржам давом эттириш лозим.\nЯна бир жиҳат. Ўтган йилларда уй-жой соҳасида ислоҳотларни рўёбга чиқариш амалиёти улар пойтахтда эмас, балки минтақаларда тезроқ ҳаётга татбиқ этилганлигини намоён этди. Маърифатли пойтахт янгиликларга бирмунча юқоридан туриб, танқидий назар билан қараган, оқибати қандай бўлишини кузатган. Ҳозирги вазият ҳам ўша тажрибани ёдга солмоқда. Минтақаларда бу жараён бир маромда кечади. Улар ўзгартиришларни яхшироқ қабул қиладилар деб ҳисоблаш мумкинми? Билмайман. Бироқ у ерда ХУМШ мавзусида шунча фикр эшитмаслигингиз тайин.\nЯхши заминга сепилган уруғ баракали ҳосил беради, албатта. Шу боис ислоҳотларни муваффақиятли амалга ошириш учун у тайёрланган бўлиши керак. Бунинг учун, биринчи навбатда, улар ҳақида аҳолини, шунингдек ислоҳотларга жалб этилган барча тузилмаларни ҳуқуқий жиҳатдан кенг хабардор қилиш даркор. Авваламбор бу Уй-жой коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги, ХУМШ уюшмалари, профессионал бошқарувчи ва уй-жой фондига хизмат кўрсатувчи ташкилотларнинг вазифаси. Бунинг учун вақт бор. Янги ҳужжатларни кутамиз. Бу соҳадаги ўзгаришлар авж олиши учун биз, аҳоли ҳам бир чеккада кузатувчи бўлиб турмаслигимиз лозим. Келинг, ушбу ўзгаришларни қучоқ очиб кутиб олайлик. Миш-мишларга эса ишонмайлик.\nХУМШ тўғрисидаги ўринсиз миш-мишлар\n1. «2018 йилда ХУМШ бўлмас эмиш...»\nШиркатлар – умумий мулкни биргаликда бошқариш ва тутиб турилишини, уй-жой фонди сақланиши ва таъмирланишини таъминлаш учун ташкил этиладиган хусусий уй-жой мулкдорлари бирлашмаларидир. Амалдаги қонун ҳужжатлари доирасида улар уй-жой соҳасида фаолият юритувчи асосий шахслар бўлиб қолмоқда. Ислоҳот улар иши самарадорлигини оширишга йўналтирилган.\n2. «ХУМШ ўрнига йирик уй-жойдан фойдаланиш идоралари (ЖЭК) бўлармиш»\nМамлакатимизда ЖЭКлар давлатга тегишли кўп квартирали уй-жой фонди хусусийлаштирилгунча амал қилган. Уйларни қандай ва қачон таъмирлашни, уларга жорий хизмат кўрсатишни у ҳал қилган. Хусусийлаштиришдан кейин аҳоли турар жойлар мулкдорига айлангач, умумий мулкни сақлаш учун ХУМШ ташкил этилди. Турар жойлар биз, фуқароларга хусусий мулк ҳуқуқида тегишли экан, ЖЭКлар уй-жой соҳасига қайта олмайди. Бунинг учун уй-жой фондини хусусийлаштиришдан чиқариш зарур, биз квартираларимизни давлатга қайтаришимизга тўғри келади.\n3. «Бир уйли ХУМШ бўлмасмиш. Уларни йирик ширкатларга бирлашишга мажбурлашармиш»\nХУМШга бирлашган уйлар сони юзасидан қарор қабул қилиш ширкат аъзолари умумий йиғилишининг хос ҳуқуқидир. Умумий мулк бошқаруви ва сақланишини қандай ҳамжамиятларда самарали йўлга қўя олишларини уларнинг ўзи ҳал этиши керак. Баъзилар учун бу – бир уйли ширкатлар, бошқалар учун эса – оптимал ва йирик ширкатлар.\n4. «Мулкдорлар жамоасининг ХУМШ ташкил этмасдан кўп квартирали уйни бевосита бошқаришини тақиқлайдилар»\nКўп квартирали уй-жой фондини бошқаришда ХУМШ афзал кўрилади. Бироқ юридик шахсни ташкил этмасдан мулкдорлар жамоаси томонидан бевосита бошқариш варианти қонун ҳужжатларида назарда тутилган. Уй-жой мулкдорлари қайси бири – ХУМШ ёки ширкат ташкил этмасдан бевосита бошқариш маъқуллигини танлашга ҳақлилар.\n5. «Уй-жой хизматлари бозорида ХУМШга хизмат кўрсатувчи профессионал бошқарувчи компаниялар бўлмасмиш. «Таъмирлаш-тиклаш хизматлари» ДУК тимсолидаги давлат тузилмалари қолармиш»\nУй-жой соҳасидаги давлат сиёсати кўп квартирали уйларнинг техник жиҳатдан сақланишига профессионал ёндашувни таъминлаш, бозор муносабатларини янада ривожлантириш, хизматлар сифатини оширишга қаратилган. Бунинг учун «Таъмирлаш-тиклаш хизматлари» ДУК ташкил этилмоқда, улар жорий ва авариявий хизмат кўрсатиш, кўп квартирали уйларни таъмирлаш хизматларини таклиф этадилар. Бошқарувчи компаниялар тимсолидаги тижорат тузилмалари бозорда ишлашда давом этади.\n6. «ХУМШда ижрочи директор бўлмасмиш, Ширкатлар ДУКка қарармиш»\nКўп квартирали уйларни бошқариш, хизмат кўрсатиш, сақлаш усулини танлаш турар жойлар мулкдорларининг ҳуқуқи. Улар шартнома бўйича хизматларни кимга: давлат, хусусий тузилмага буюртириш ёхуд ХУМШнинг кучи билан уйга хизмат кўрсатишда давом этиш юзасидан умумий йиғилишда қарор қабул қиладилар. Ширкатлар тегишли малака ва кўникмаларга эга бўлмаган тасодифий шахсларга эмас, уй-жой фондининг профессионал бошқарувига йўналтирилмоқда. Акс ҳолда бу хизмат кўрсатиш ва таъмирлаш сифатида ўзини намоён этади, мажбурий бадаллар самарасиз сарфланишига, белгиланган норма ва қоидаларга амал қилмай бажарилган иш учун масъулият йўқлигига олиб келади. Ширкат муваффақиятли ишласа, штатида уйларни сақлаш ишларини изга сола олган моҳир ижрочи директор бўлса, у бир маромда ишлайверади.\n7. «ХУМШда бухгалтерлар бўлмасмиш. Бухгалтерияни «Таъмирлаш-тиклаш хизматлари» ДУКга топширишга мажбурлашармиш»\nУй-жой соҳасидаги ислоҳот бухгалтерия юритишга профессионал ёндашувни белгилайди. Кўпгина ширкатлар ишлар режаси, даромадлар ва харажатлар сметасини тўғри тузиб, мажбурий бадал миқдорини тўғри ҳисоблаб чиқара олмасликлари сабабли самарали ишлай олмайдилар. Булар ХУМШ фаолиятига таянч бўладиган бошланғич ҳужжатлардир. Уларнинг барчаси ҳам мажбурий бадаллар бўйича қарздорликни ундириш ишини йўлга сола олмайди, баланс, солиқ ва статистика ҳисоботларини тўғри туза олмайди. Бу хизматларни шартномавий асосда ДУК тақдим этади. Бухгалтерия билан мустақил шуғулланиш ёки хизматларни ДУКга буюртиришни танлаш ҳуқуқи ХУМШда қолади. Умумий йиғилишда ширкат аъзолари кўпчилик овоз билан бу ҳақда қарор қабул қиладилар. ХУМШда билимли бухгалтер ишлашда давом этса, ягона биллинг тизими яратилганда маълумотларни биллинг тизимига киритиш учун ДУКга ҳисобот тақдим этишига тўғри келади.\n8. «Умумий мулкни сақлаш учун мажбурий бадал миқдорини ХУМШ аъзолари белгиламасмишлар. Бу билан УКХ вазирлиги шуғулланармиш»\n9. «УКХ вазирлиги республикадаги барча уйлар учун битта бадал миқдорини белгилармиш»\n10. «Ҳар битта қаватга алоҳида тариф белгиланармиш»\nПрезидентнинг 24.04.2017 йилдаги ПҚ-2922-сон қарори билан УКХ вазирлигига ҳар йили мажбурий бадалларнинг энг кам миқдорларини тасдиқлаш вазифаси юкланди. Планка белгиланиб, ундан кам миқдорни белгилаш мумкин бўлмаслиги, ундан юқори белгиланишига эса рухсат берилиши назарда тутилмоқда. Ширкатлар бадалларни ҳисоблашда ушбу минимумни инобатга оладилар. Ҳозирча энг кам тариф белгиланмаган, ишлаб чиқиш босқичида турибди – ҳаммаси аввалгидек қолмоқда: ХУМШ даромадлар ва харажатлар сметаси асосида бадал миқдорини ҳисобламоқдалар.\nБадалларнинг энг кам миқдори минтақа, кўп квартирали уйнинг техник ҳолати, кўп квартирали уйларни сақлашнинг белгиланган норма ва қоидаларини ҳисобга олган ҳолда қавати, сақлаш ва таъмирлашга реал эҳтиёжига қараб белгиланиши мўлжалланмоқда. Бадал кўп квартирали уйнинг ҳар битта қавати учун белгиланмайди.\nАксарият ХУМШларда бадаллар миқдори кўп квартирали уйларнинг реал техник ҳолатини инобатга олмаслиги, аслида уларни сақлаш харажатлари шунга қараб ҳисобланиши лозимлиги қонунчиликка ушбу норма киритилишига сабабчи бўлди.\n11. «Аҳолининг барча бадаллари Таъмирлаш-тиклаш хизмати ёки Ягона ҳисоблаш маркази счётларига ўтказилармиш»\nУй-жой мулкдорларининг умумий мулкни сақлашга бадаллари ширкатнинг ҳисоб-китоб счётига ўтказилади. ХУМШ аъзолари умумий йиғилишда бухгалтерия хизматларини ЯҲМга ёки техник хизмат кўрсатишни ТТХга буюртириш ҳақида қарор қабул қилсалар, ширкат ушбу тузилмалар билан шартнома тузади, унга асосан хизматлар ҳақи тўланади.\nЖавоблар айни пайтда амал қилаётган қонун ҳужжатлари асосида тайёрланди.\nБошқалар учун ўрнак\nШаҳар тозалиги учун масъулият\nАхлат йиғиш бизнесини қандай ташкил этиш мумкин\nИлгари қаттиқ маиший чиқиндиларни (ҚМЧ) олиб чиқиш хос ҳуқуқи фақат давлат тузилмаларига тегишли эди. Сўнгги йилларда уни хусусий тадбиркорлар фаол ўзлаштирмоқдалар. Фуқароларимиз ивирситишни яхши уддалайдилар, шу сабабли ҚМЧни йиғиш хизматлари – аҳоли ва юридик шахслар орасида барқарор талабга эга бўлган фойдали бизнес. Бу соҳанинг ўзига хос жиҳатлари ва таваккалчиликлари мавжуд.\nБозордаги иккита оператор\nУй-жой соҳаси вакилларининг кўпчилиги УКХда хусусий бизнеснинг келгуси тақдирини қизғин муҳокама қилаётган паллада Олмалиқдаги «Сиҳат Саломатлик Строй» ИЧБТ ХК (бундан кейин – бошқарувчи компания, БК) раҳбари Абдураҳим Юсупов ўз ишини йўлга солиб олди. Бу соҳада гап-сўзга ўрин йўқ. БК «Тоза Ҳудуд» ДУК билан биргаликда шаҳар тозалиги, ҚМЧ олиб чиқилиши учун жавоб беради. Илгари бу билан Олмалиқ санитария тозалаш бошқармаси шуғулланган, бироқ ҳажмларни уддалай олмаган. Ҳозир 2 та – давлат ва хусусий оператор ишга солинган. Янги давлат тузилмаси Президентнинг 21.04.2017 йилдаги ПҚ-2916-сон қарорига мувофиқ ташкил этилиб, ярим йил аввал ишга киришди. Хусусий компания бу соҳада ўз ўрнига эга, 5 йилдан буён ишламоқда.\nБозорда 2 та хўжалик юритувчи субъект мавжуд экан, тўлақонли рақобат хусусида сўз юритиб бўлмайди. Бироқ вазият ўзгариши тайин. Ҳозир чиқиндиларни қайта ишлаш тизимини такомиллаштириш ва ривожлантириш, шаҳар ва туманлар санитария ҳолатини яхшилаш масалаларига катта эътибор қаратилмоқда. ПҚ-2916-сон қарор билан ушбу йўналишдаги туб чора-тадбирлар белгилаб берилган. Унда бозор муносабатларини янада ривожлантириш, шу жумладан унга хусусий бизнесни фаол жалб этиш ҳам назарда тутилган.\nЎз фаолиятини бошлаш чоғида «Сиҳат Саломатлик Строй» кўрсатадиган хизматлар рўйхатида ҚМЧни олиб чиқиш арзимас улушни ташкил этган бўлса, ҳозир – қарийб 70%. Тадбиркорлар 164 та кўп квартирали уй аҳолисига хизмат кўрсатадилар. 10 287 та абонент билан шартномалар тузилган. Кўп квартирали уйларда яшовчи 24 863 та фуқаро хизмат билан қамраб олинган. Жисмоний шахслардан ташқари, абонентлар орасида 83 та юридик шахс мавжуд.\nБК ушбу соҳани энди ўзлаштира бошлаётганда қўл остида 2 та тиркамали трактор, самосвал, автоюкортгич бор эди. Бугун 28 та турғун ахлат йиғиш пункти, 114 та контейнерга эга. Ҳозирча улар хусусий корхонага текин фойдаланиш учун берилган. Бу давлат билан хусусий сектор шерикчилигининг яхши намунасидир, маҳаллий давлат ҳокимияти муҳим ижтимоий масалаларни ҳал этувчи хусусий бизнес учун шарт-шароитлар яратиб, уни қўллаб қувватламоқда. Дарвоқе, бундай ташаббусларни татбиқ этишга йўналтирилган давлат билан хусусий секторнинг шерикчилигига доир қонун лойиҳаси 2017 йил июнда ҚҲТБТ порталида муҳокама учун эълон қилинган эди.\nМахсус техника сотиб олиб, ташиш ҳажмини оширдилар\nХусусий бизнес ишсиз аҳолини ишлаб чиқаришга жалб этиб, иш ўринлари яратмоқда. «Сиҳат Саломатлик Строй» штатида 25 нафар киши ишлаб, вақтида маош олади. Булар – 10 та назоратчи, 6 та юк ортувчи, 3 та ҳайдовчи, тракторчи, пайвандловчи, механик, бош бухгалтер, ҳисоб-китоб бухгалтери, ижрочи директор.\nБугунги кунда БК яхши комплектланган моддий-техника базасига эга. ҚМЧни йиғиш бўйича самарали иши туфайли 2014–2015 йилларда республика шаҳарларида санитария жиҳатидан тозалаш бўйича ихтисослаштирилган ташкилотларни махсус техника билан жиҳозлаш дастурига (ВМнинг 3.12.2013 йилдаги 315-сон қарорига 1-илова) киришга муваффақ бўлди. Тадбиркорлар қиймати 312 млн сўмлик 2 та замонавий пресс ўрнатилган ахлат йиғиш машинасини лизингга олиш имконини қўлга киритдилар (уларни йилига 9%лик 5 йилга берилган кредит ёрдамида сотиб олдилар). 2014 йилда битта шундай машина баҳоси 156 млн сўм эди, ҳозир – 487 млн сўм. Махсус техника ташиладиган чиқиндилар ҳажмларини ошириш, рейслар сонини қисқартириш, бензин тежаш имконини берди.\nОлмалиқда жисмоний шахслар учун ҚМЧ олиб чиқиш хизмати қиймати ҳар бир кишидан 2 000 сўмни, юридик шахслар учун эса – 1 м3 учун 32 880 сўмни ташкил этади. Тўловлар йиғилиши даражаси анча юқори – қарийб 95%. Бу билан тўлов терминалларига эга назоратчилар шуғулланади. Улар БК ва банк билан уч томонлама шартнома имзолайдилар. Иш ҳақидан ташқари, уларга тўловлар йиғилишидан фоизлар ҳисобланади. Айрим абонентлар иш ҳақидан ушлаб қолиш йўли билан ахлат ҳақини тўлашни афзал кўрадилар.\nХусусий тадбиркорлар шаҳар ҳокимлиги, СЭХ ва Давлат экология қўмитаси тасдиқлаган жадвалга кўра чиқиндиларни кунора олиб чиқадилар. «Сиҳат Саломатлик Строй» «Биллинг» автоматлаштирилган ҳисобга олиш тизимига уланган, бу абонентлар ҳисобини юритиш, тўлов учун счётлар тақдим этиш ишини анча осонлаштиради.\n– Истеъмолчилар билан ҚМЧ олиб чиқиш учун шартнома тузилади, – дейди Абдураҳим Юсупов. – Бироқ кўпинча контейнерларга қурилиш ахлати, санитария мақсадида кесилган дарахт шохларини ташлайдилар. Машина уларни пресслай олмайди – бузилади, фақат ҚМЧга мўлжалланган. Буларнинг бари, шунингдек уюмларни йиғиштириш – қўшимча хизматлар, БК уларни алоҳида ҳақ эвазига олиб чиқиши мумкин. ХУМШ, маҳалла қўмиталари, хизмат ҳақини тўлашда ўз назоратчиларимиз орқали буни аҳолига тушунтирамиз.\nБитта ахлат йиғиш машинаси кунига қарийб 4 тонна чиқиндини пресслайди. Ойига барча машиналар қарийб 360 тонна чиқиндини олиб чиқади. БК махсус транспорти Оҳангаронда жойлашган ахлатхонага кунига 3–4 марта қатнайди. Бориб келиш масофаси – 34 км. Ҳар бир машинадан ҚМЧ туширганлик учун полигонда 41 минг сўм тўлаймиз. Ойига қарийб 4 млн сўмга айланади. Давлат тузилмаси бундай харажат қилмайди.\nХизматлар рўйхатида яна нималар бор?\nАбдураҳим Юсупов УКХ соҳасида 10 йилдан ортиқ ишлаб келаётган тажрибали мутахассис. Доим ўзгаришлар ва янгиликларни тез қабул қилган, ислоҳотлардан ортда қолмаган. Кўп квартирали уйларни бошқариш илмини ўрганаётган ёшлар ундан ўрнак олсалар арзийди! 2000 йилда у Олмалиқда 3 та уйни бирлаштирган дастлабки ХУМШни очган. Олмалиқ ХУМШ уюшмаси раиси бўлган. Биринчилардан бўлиб уй-жой фондига хизмат кўрсатувчи хусусий корхона ташкил этган. Ҳозир «Сиҳат Саломатлик Строй»дан ташқари 9 уйли (454 та квартирали) «Уй Жой Хизмати» ширкатига бошчилик қилади, Ўзбекистон уй-жой фондини профессионал бошқарувчи ва хизмат кўрсатувчи ташкилотлар уюшмаси муассиси ҳисобланади.\nШаҳар тозалиги хусусидаги ташвишлардан ташқари, «Сиҳат Саломатлик Строй» том, йўлаклар, фасадларни таъмирлаш, муҳандислик коммуникацияларини алмаштиришга ихтисослашган. Бу ишларни бажаришга мутахассислар вақтинчалик шартномалар бўйича жалб этилади. Шаҳарда 36 та ХУМШ, 3 та бошқарувчи компания фаолият юритади. Ширкатлар асосан кўп уйларни бирлаштирадилар, шу сабабли ўз кучлари билан хизмат кўрсатишни афзал кўрадилар. Хусусий корхонага капитал ва жорий таъмирлаш доирасидаги ишларни буюртирадилар. Ҳозир республикадаги аксарият ширкатлар кредит тўламоқда, бу эса БК хизматларига талаб камайишига олиб келмоқда. Бироқ бу вақтинчалик ҳолат.\n– Янги йилни катта умид ва режалар билан кутиб олдик, – дейди Абдураҳим Юсупов. – Шаҳримизни янада озода, уйларни эса янада шинам қилишга ҳаракат қиламиз. Ўтган йилда ахлатни ажратиб тўплашни бошлаганмиз. Бу соҳа катта истиқболга эга, ушбу йўналишда ҳаракатланишда давом этамиз. Ҳозир шаҳарда кўп квартирали уйларга хизмат кўрсатувчи авария-диспетчерлик хизматини ташкил этиш режалаштирилмоқда. Биз уй-жой соҳасида иш тажрибасига, мутахассисларга, моддий-техника базасига эгамиз ва уни ташкил этишда ёрдам кўрсата оламиз. Ҳозир УКХ ривожланишнинг янги босқичига ўтмоқда. Ислоҳот кўп квартирали уйларни бошқариш ва сақлашда туб ўзгаришларни назарда тутади. Яъни аҳоли турмуш шароитини яхшилаш йўлида катта ишларни бажаришга тўғри келади.\nХусусий бизнес учун таваккалчиликлар\nХусусий бизнесдан фарқли равишда, ПҚ-2916-сон қарор билан «Тоза Ҳудуд» давлат корхоналарига энг қулай режим тақдим этилган. 2022 йилгача улар солиқ имтиёзларига эга, бино ва хоналар, лизинг асосида махсус техника билан таъминланади ва ҳ.к. Ҳокимликлар ҳузуридаги ободонлаштириш бошқармаларининг мулки (махсус транспорт, ускуналар ва бошқалар) уларга берилади. Бундай имтиёзларга эга бўлмаган хусусий тадбиркорларнинг яхши жиҳозланган давлат тузилмалари билан рақобатлашишига тўғри келади.\nРеспубликада кўп квартирали фондга хизмат кўрсатувчи ва таъмирловчи «Таъмирлаш-тиклаш хизмати» ДУК ташкил этилмоқда. Давлат тузилмалари ҳам кенг, шу жумладан солиқ имтиёзларига, кредит олиш имкониятига эга. Тўғри, бозорнинг ўз қонунлари бор. Бироқ тадбиркорларга худди шундай шарт-шароитларнинг тақдим этилиши рақобат ривожланишига замин яратади, хизматлар истеъмолчиларининг кўп сонли таклифлар орасидан танлаш ҳуқуқини таъминлайди, умуман бозордаги вазиятни яхшилайди.\nМанманлик намойиши ёки ким аслида ким\nБир неча йил аввал уй-жой соҳасида «округ бошлиғи» номли янгилик, у билан бирга эса бутун бошли шажара – «округ бошлиғи ёрдамчиси», «округ бошлиғи ўринбосари» юзага келди. Уларнинг айримларига округ бошлиғи кийими тез орада сиғмай қолиб, ўзларини «кичик ҳокимлар» деб атай бошлайдилар. Айтишларича, улар маҳаллий давлат ҳокимияти органи номидан иш тутар, ХУМШ ишига кўмаклашиш топшириғини олган эмишлар. Бироқ амалиётда – ижтимоий тармоқлардаги гапларга қараганда, аслида бунинг акси бўлиб чиқмоқда. Округ кураторлари «ҳокимликларнинг кўрсатмаларини» пеш қилиб, ширкатлар ишига аралашадилар, уларга босим ўтказадилар, кредитлар билан «пресслайдилар», қатъий маъмуриятчиликни қўллайдилар, қонунчиликни бузадилар. Бу маҳаллий давлат ҳокимияти органлари нуфузини туширади, ўзини ўзи бошқариш ва хусусий мулк ҳуқуқларини кенгайтириш ва мустаҳкамлашга йўналтирилган давлат сиёсатини бузиб кўрсатади. Тўғри, ширкатларга ҳақиқатан ёрдам бераётган округ бошлиқлари бор. Улар янада кўпайишини истардик.\n«Округ бошлиқлари» ўзи ким ва қаердан пайдо бўлди? Ҳудудий жиҳатдан туманлар округларга бўлинган. Кўп квартирали уйлар ва туташ ҳудудларни сақлашда ёрдам кўрсатиш мақсадида ҳар бир округга ҳар хил тузилмалар раҳбарлари «кураторлик қиладилар». Уларнинг ўз иши етарли, тешик қувурлар, ифлос йўлаклар, тозаланмаган ҳудудлар масалалари билан шуғулланишга вақтлари йўқ. Кўпинча улар доим округ ҳудудида бўлиб, ширкатлар билан ҳамкорлик қилувчи «югурдакларни» тайинлайдилар. Бироқ тайинланганлар бир зумда ўзгариб қоладилар. Ўзларини ҳудуд хўжайинидек тутадилар. Кўпинча бу соҳада билимсизликлари ва ҳуқуқий жиҳатдан саводсизликлари, ХУМШ муаммоларини тушунишни истамасликлари сабабли «салланинг ўрнига каллани олиб келадилар». Кўпгина округ «хўжайинлари» ўзларини ҳокимлар ва ҳоким ўринбосарлари ёрдамчиларидек кўрсатадилар. Аслида улар ким?\nХизматчиларнинг асосий лавозимлари ва ишчилар касблари классификаторида (ВМнинг 19.06.2015 йилдаги 164-сон қарори билан тасдиқланган) «округ раҳбари», «округ раҳбари ёрдамчиси» ва «мини-ҳоким» лавозими мавжуд эмас. Бундай лавозимлар йўқ экан, қонуний лавозим ҳуқуқлари ва мажбуриятлари ҳам йўқ. Бундай шахс ҳеч қандай маъмурий ҳуқуқ ва лавозим ваколатларига эга эмас. Унинг ХУМШ ишларига аралашиши қонунга зид.\nЭнди ўзини «ҳоким ёрдамчиси» ёки «ҳоким ўринбосарининг ёрдамчиси» деб ҳисоблашига келсак. Президентнинг «Маҳаллий ижроия ҳокимияти органлари фаолиятини янада такомиллаштириш тўғрисида»ги қарори (22.12.2016 йилдаги ПҚ-2691-сон) билан Тошкент шаҳри туманлари ҳокимликлари бошқарув аппаратининг намунавий тузилмаси (2г-илова) назарда тутилган.\nУнга мувофиқ, Тошкент шаҳри ҳокимида фақат битта ёрдамчи бўлиши мумкин. Туман ҳокимининг саноатни ривожлантириш, капитал қурилиш, коммуникациялар ва коммунал хўжалик масалалари бўйича ўринбосарида ёрдамчилар назарда тутилмаган – фақат битта бош мутахассис. Демак, «округ бошлиқлари» фаолияти ўзини аллаким деб кўрсатмоқчи бўлган шахснинг уринишидан бошқа нарса эмас. Бошқача айтганда, манманлик намойишими?\n«Округ бошлиғи» лавозими норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда назарда тутилмаган. Ҳоким жойлардаги ҳолатни ўрганиш, вазиятни аниқлаш, қонун ҳужжатларига мувофиқ ёзма шаклда чиқарилган ўз қарорларини ижро этиш учун қайсидир участкаларга ҳокимликнинг айрим ходимларини йўллаши мумкин. Фақат шундай қарорлар юридик ва жисмоний шахслар томонидан ижро этилиши шарт. Бунда жойга юборилган ходим айни қандай ёзма қарорнинг қайси банди ижро этилишини талаб қилаётганини маълум қилиши керак.\nБироқ амалда қонун ҳужжатларига зид иш қилинмоқда, сабаби «Нодавлат нотижорат ташкилотлари тўғрисида»ги Қонуннинг 4-моддасида белгиланишича, давлат органлари ҳамда улар мансабдор шахсларининг нодавлат нотижорат ташкилоти фаолиятига аралашишига йўл қўйилмайди.\nМаҳаллий давлат ҳокимияти органлари бу борада қандай фикрдалар? Тошкент шаҳар Мирзо Улуғбек тумани ҳоким ўринбосарининг ушбу мавзудаги хатидан кўчирмани эътиборингизга ҳавола этамиз. Уни бизга Фейсбукдаги «ХУМШ ва у билан қандай яшаш керак» гуруҳи маъмури Максим Черников тақдим этди. У ЯИДХПга қуйидаги саволлар билан мурожаат қилган: қандай норматив-ҳуқуқий ҳужжат асосида «округ бошлиғи» лавозими жорий этилган ва у қайси давлат органи тузилмасига киради; «округ бошлиғи» қандай ваколатларга эга?\nҲоким ўринбосарининг жавобига кўра «округ бошлиғи» – туман ҳокимликларига қарашли тузилмалар ходимлари зиммасига юклатилган, норматив-ҳуқуқий ҳужжат билан белгиланмаган жамоатчилик топшириғи. Маҳалла қўмиталари ва ХУМШ вакиллари билан куз-қиш даврига тайёргарлик кўриш тадбирларини яхшилашда кўмаклашиш «округ бошлиқлари» мажбуриятига киради».\nШундай экан, «округ бошлиғи» – қандайдир маъмурий-фармойиш бериш ваколатларига эга мансабдор шахс эмас, жамоатчилик топшириғи экан. Булар эса бошқа-бошқа тушунчалар. У жамоатчилик топшириғи чегарасидан чиқса, бу бошқаларнинг ҳақ-ҳуқуқларини поймол қилиш ҳисобланади, бунинг учун қонун ҳужжатларида жавобгарлик назарда тутилган.\n«Pro House» уй-жойларни самарали бошқаришда ёрдам беради\n«Ўзбекистонда уй-жой фондини профессионал бошқариш» –«Pro House» лойиҳаси доирасида Тошкентда бўлиб ўтган семинар мавзуси ана шундай номланди. Уни Евроиттифоқ молиявий кўмагида «Шарқий Европада уй-жой хўжалиги» (IWO, Берлин) ташаббуси амалга оширади. Германия бошқарувчи компаниялари ер ассоциациялари иттифоқи (DDIV), бизнинг тарафдан – Ўзбекистон уй-жой фондини профессионал бошқарувчи ва хизмат кўрсатувчи ташкилотлар уюшмаси лойиҳа ҳамкорлари сифатида чиқдилар.\nРеспубликада УКХ соҳасида ислоҳотлар ўтказилаётганда лойиҳа мақсади унинг устувор вазифаларига монанд келади, улар сирасида уй-жой соҳасини бошқариш ва сақлаш тизимини янада такомиллаштириш ҳам бор. Хусусан, у уй-жой секторида профессионал бошқарувчи компаниялар имкониятларини кенгайтириш учун шарт-шароит яратиш, кўп квартирали уйларни сақлаш хизматлари бозори, рақобат муҳитини ривожлантиришга кўмаклашишга қаратилган.\nСеминар ишида уй-жой фондини профессионал бошқариш ғоялари ва тажрибасини илгари сурувчи немис мутахассислари, Ўзбекистон Уй-жой коммунал хизмат кўрсатиш вазирлиги вакиллари, республиканинг қатор минтақаларидаги БК раҳбарлари, Уюшма аъзолари иштирок этдилар.\n«Pro House» уй-жой коммунал хизматлар бозорида ишловчи бизнинг БКларга нималарни таклиф этиши мумкин? Аввало энг қимматлиси – тажрибани. Европа мамлакатлари, хусусан, Германиядаги яшаш учун мўлжалланган кўчмас мулкни бошқариш тажрибасини. IWO лойиҳа координатори сифатида уй-жойлар профессионал бошқарилишини яхшилаш истагидаги ҳамкорларни бирлаштирувчи ваколатли эксперт, ўзига хос платформа ҳисобланади.\nСеминар пайтида Шарқий Европа мамлакатлари ва собиқ Иттифоқ мамлакатлари, шу жумладан Ўзбекистондаги кўп квартирали уй-жойларнинг кўпчилиги қурилиш ва бошқарув соҳасидаги ислоҳотларга профессионал ёндашувга муҳтожлиги қайд этилди. Бунда қулайликни ошириш ва аҳоли турмуш сифатини яхшилаш учун кўчмас мулкни таъмирлаш, санация қилиш, модернизациялаш, бошқариш ҳақида сўз бормоқда. Бунинг учун ахборот алмашиш, барча манфаатдор иштирокчилар: уй-жой мулкдорлари, кўчмас мулкни бошқарувчи сервис компаниялари, хизматларни етказиб берувчилар, давлат маъмуриятлари, молиявий тузилмалар, ОАВ ва бошқаларни бирлаштириш – яъни ҳамкорлик қилиш учун тармоқ яратиш талаб этилади.\n2001 йилдан бошлаб IWO барча тарафлар учун ана шундай муҳим ҳамкорга айланди. Бугун ушбу нодавлат ташкилоти уй-жой соҳасида ислоҳотларни амалга оширишда кўмаклашиш учун мамлакатлар, минтақалар, профессионал гуруҳлар ўртасида алоқалар ўрнатмоқда. Бунга маслаҳат бериш, профессионал ўқитиш, ҳамкорлик тармоғини ривожлантириш, иттифоқлар ва уюшмалар тузиш, энергия тежамкор лойиҳаларни жорий этиш ташаббуси билан чиқиш ва амалга ошириш орқали эришилмоқда. Тармоқнинг ҳар бир иштирокчиси асосий вазифани ҳал этишга ўз ҳиссасини қўшади. Пировардида якка ҳолда кўриладиган чоралардан кўра қимматлироқ натижага эришилади.\nТошкентдаги семинарда немис экспертлари маҳаллий БКлар сингари йўлни босиб ўтганликларини, худди шу муаммоларга тўқнаш келганликларини қайд этдилар. Биздаги бошқарувчи компанияларнинг ўзига хос жиҳати шундаки, улар моҳиятан олганда уй-жой фондига хизмат кўрсатувчи тузилмалар ҳисобланади. Германия ва Европада кўчмас мулк бошқарувчилари фақат бошқарув вазифаларини бажарадилар ҳамда ширкатлар ва уй-жой коммунал хизматлар кўрсатувчи ихтисослаштирилган ташкилотлар ўртасида воситачи ҳисобланадилар.\nЎзбекистон уй-жой фондини профессионал бошқарувчи ва хизмат кўрсатувчи ташкилотлар уюшмаси лойиҳа доирасида БК фаолиятини тартибга солувчи қонун ҳужжатларини, уларни ижро этиш амалиётини таҳлил қилди. Ушбу тузилмаларни ташкил этишда қўйиладиган талаблар; уй-жой коммунал хизматлар бозорининг аҳволи ва унинг салоҳияти; БКни ривожлантириш учун давлат органлари қўллаётган рағбат чоралари; бошқарувчи компаниялар самарадорлигини оширишда Уюшманинг роли ва бошқалар эътибор марказида бўлди. Таҳлил натижаларига кўра яшаш учун мўлжалланган кўчмас мулкни бошқариш ишини яхшилашга доир тавсиялар ишлаб чиқиш кўзланмоқда.\nЛойиҳа мақсадларига эришиш учун дастаклар орасида – семинарлар, конференциялар ўтказиш, давра суҳбатида масалаларни муҳокама қилиш, тренинглар, сўровлар уюштириш, БКнинг ижобий тажрибасини тарқатиш ва ҳ.к. бор.\nМамлакатда уй-жой соҳасида ўтказилаётган ислоҳотларнинг устувор вазифаларидан бири кўп квартирали уйларни бошқариш ва сақлашга профессионал ёндашувни кучайтириш саналади. Мамлакатимизда 350 дан ортиқ хусусий бошқарувчи компаниялар фаолият юритади. Республиканинг барча минтақаларида «Таъмирлаш-тиклаш хизмати» ДУК ташкил этилмоқда. Кўп квартирали уй-жой фонди 33 300 бирликдан ортиқ. Республикада 4 мингдан ортиқ ХУМШ мавжуд.\n«Электрон поликлиника» тизими жорий этилди\nМамлакатимизда соғлиқни сақлаш муассасаларининг моддий-техник базасини мустаҳкамлаш, тиббий хизмат сифати ва самарадорлигини юксалтириш, соҳа ходимлари малакасини ошириш, уларнинг меҳнат шароитларини яхшилашга алоҳида эътибор қаратилмоқда.\nСоҳада амалга оширилаётган изчил ислоҳотлар самарасида ўтган асрнинг ўрталарида қурилган икки қаватли кўримсиз бинода фаолият олиб бораётган Наманган шаҳридаги 4-оилавий поликлиникага тўрт қаватли бошқа бино ажратилиб, у ерда 2 миллиард 400 миллион сўмликдан зиёд қурилиш-таъмирлаш ишлари бажарилди.\nАҳолига тиббий хизмат кўрсатиш сифатини яхшилаш мақсадида клиник диагностика хоналари, лаборатория, ЭКГ, УЗИ, марказий стерилизация, физиотерапия бўлимлари, рўйхатхона, умумий амалиёт шифокорлари учун санитария меъёрлари талабига жавоб берадиган замонавий хоналар, 20 ўринли кундузги шифохона, ходимлар учун алоҳида хоналар ташкил этилди. Замонавий тиббий ускуна ва жиҳозлар билан таъминланди. Энг сўнгги русумдаги ахборот-коммуникация технологиялари асосида «Электрон поликлиника» тизими жорий этилди.\n– Шаҳарнинг 14 маҳалласида истиқомат қилаётган 55 мингдан зиёд аҳолига хизмат кўрсатаётган поликлиникада яратилган шароитни илгари тасаввур ҳам қила олмасдик, – дейди шифокор Манзура Тўйчиева. – Эски бинода ҳар йили қанча маблағ сарфлаб қилинадиган жорий таъмирлар билан кунига атиги 150 нафарга яқин беморга тиббий хизмат кўрсатилар эди. Энди қатновлар сонини икки баробар ошириш мумкин. Бу ерда ишлайдиган 20 умумий амалиёт шифокори, 54 патронаж ҳамшираси ва бошқа мутахассислар ўз вазифасини сидқидилдан адо этиши учун барча шароит яратилди.


Таълим кредитини қандай олиш мумкин?\n24 ноябр 2020, Тошкент вақти: 18:03\nOzodJavobнинг навбатдаги сонида Ўзбекистон олийгоҳларида шартнома асосида ўқиётган талабалар учун бериладиган имтиёзли кредитнинг банкдан олиш тартиб-қоидалари борасида суҳбатлашамиз.\nСурхондарёлик Анвар исмли талаба йигит Тошкент Ахборот технологиялари университетининг иккинчи босқичида таълим олади.\nАнвар OzodJavobга мурожаат қилиб, банкдан таълим кредити олиш тартиби борасида сўради.\n"Ўтган йили ўқишим учун шартнома пулини тўлашга роса қийналдик. Уйдаги ҳўкизни сотдик. Кейин бобомнинг пенсия пулларини йиғиб тўладик. Бу йил таълим кредити олиш ҳақида ўйлаяпмиз. Лекин кредит олиш учун гаровга нарса қўйиш керак дейди. Машина қўйса бўлади дейишди. Лекин бизнинг машинамиз йўқ. Бошқа бирор нарсани гаровга қўйиш мумкинми? Кейин хоҳлаган банкдан олса бўладими? Қандай ҳужжатлар тайёрлаш керак? Олгач, пулни қачон қайтариш керак? Қанча фоиз тўлаш керак? Илтимос шулар ҳақида батафсил маълумот берсангиз" дея мурожаат қилди талаба йигит Озодликка.\nЎзбекистон олийгоҳларида тўлов-контракт асосида ўқиш учун таълим кредитлари бериш Ўзбекистон Вазирлар маҳкамасининг 2001 йилнинг 26 июндаги қароридан кейин йўлга қўйилган.\nМазкур қарорга кўра, таълим кредити олийгоҳларнинг кундузги бўлимида шартнома асосида таҳсил олаётган Ўзбекистон фуқароси бўлган талабаларга берилади.\nТаълим кредитини мамлакат банкларидан талабанинг ўзи ёки унинг ота-онаси ҳамда васийликка олган шахс номига олиш мумкин.\n“Алоқабанк”нинг Андижондаги бўлимларидан бирининг ходимига кўра, талаба фақат ўзи доимий қайддан ўтган ҳудуддаги банклардангина таълим кредити олиши мумкин.\n- Таълим кредити фуқаро яшайдиган ҳудуддаги банкларнинг филиалларида берилади. Масалан қайси туманнинг фуқароси бўлса, шу тумандаги филиалларда берилади. Минибанкларда таълим кредити ажратилмайди, дейди банк ходими.\nКредитни расмийлаштириш учун банкка қуйидаги ҳужжатлар талаб қилинади:\nа) таълим кредити бериш тўғрисидаги ариза;\nб) талаба ва олийгоҳ ўртасидаги тўлов-контракт асосида ўқиш ҳақида белгиланган тартибда расмийлаштирилган шартнома (контракт);\nв) яшаш жойидан маълумотнома;\nг) кредитни қайтаришнинг таъминланиши тўғрисида ҳужжат (Гаров);\n“Халқ банки”нинг Сурхондарёдаги бўлимларидан бирининг ходимига кўра, агар талабада гаровга қўйиш учун бирор нарса бўлмаса, унга кредит берилмайди.\n- Залог обязательно, залогсиз бўлмайди.\nОзодлик: Қишлоқ жойда гаровга нима қўйиш мумкин?\n- Учинчи шахс кафиллигини қўйиш мумкин.\nОзодлик: Учинчи шахс кафиллиги деганингиз қанақа бўлади?\n- Ўқитувчиларнинг иш ҳақини гаровга қўядида. Агар у тўламаса, мен тўлаб бераман деган кафолатнома беради. Қариндоши бўлиши мумкин, қўшниси бўлиши мумкин. Фарқи нима бизга? У нотариусдан ўтказиб беради.\nОзодлик: Учинчи шахс кафолатидан бошқа қишлоқ жойда гаровга яна нима қўйиш мумкин?\n- Машина қўйиши мумкин.\nОзодлик: Машинаси бўлмасачи?\n- Бошқа техника бўлиши мумкин, савдо дўконлари бўлиши мумкин.\nОзодлик: Уйини қўя оладими?\nОзодлик: Уйдаги мебел бўлса-чи?\n- Йўқ, уларни қўя олмайди.\nОзодлик: Катта суммадаги гарнитур бўлиши мумкин уйида.\n- Йўқ, уларни ололмаймиз, дейди “Халқ банки” ходими.\nДемак, амалдаги тартибга кўра, кредит таъминоти сифатида гаровга қуйидагилар қўйилиши мумкин:\nб) қимматли қоғозлар;\nв) банк ёки бошқа кредит муассасаларида чет эл валютасида ёки сўмдаги депозит кўринишидаги маблағ;\nг) банк, суғурта компаниясининг кафолати- суғурта полиси;\nд) учинчи шахс кафиллиги;\nКредит олиш учун талаб қилинадиган машина, турар жой бўлмаган бинолар ёки қимматбаҳо буюмларни топишнинг иложи бўлмагани боис аксар талабалар банкдан кредит олиш имконсиз эканидан гапиришади.\nТошкентдаги “Турон банк” бўлимларидан бирининг ходимига кўра, бундай ҳолатда талаба учун кредит таъминотига гаров сифатида энг осони суғурта компаниясидан кафолат олишдир.\n- Талабаларга энг яхшиси суғурта полис тақдим этиш.\nОзодлик: Суғурта полисига қанча тўлаш керак бўлади, масалан 5 миллион сўм олмоқчи бўлса?\n- 5 миллиондан энди суғурта компанияларининг фоизи бўлади ҳисоблаб берадиган, маълум бир процентдан ҳисоблаб беради. Масалан 0,2 бўлиши мумкин ëки 0,1дан ҳисоблаб бериши муккин. Буни суғурта компаниясининг ўзи нима қилади. Дейлик, 0,2дан бўладиган бўлса, 10 минг сўмдан тўлайди йилига, дейди “Турон банк” ходими.\nШунингдек, суҳбатдошимизнинг айтишича, талабанинг катта миқдорда пенсия пули оладиган пенсионер қариндоши бўлса, унинг кафиллиги ҳам ўтиши мумкин.\n- Пенсионер бўлса, агар пенсияси етса, қабул қилса бўлади. Таълим учун контракт суммаси 5 миллион сўм бўлиши мумкин, 5,5 миллион бўлиши мумкин. Бизлар уни бўламиз, ойига қанчадан тўлайди ўрганамиз. Агар пенсионер пенсия ëшига етиб пенсия оладиган бўлса, у ҳақли тўлаб беришга. Чунки унинг невараси бўлса ëки ўғли бўлса. Бизнинг низомларда ҳам кўрсатиб ўтилган, ўзимизнинг ички сиëсатда кўрсатиб ўтилган. Бу ерда айтиладики, ота-онаси пенсия ëшида бўлса ëки нафақада бўлса ëки боқувчиси бўлса, ўшаларга берса бўлади деган жойи бор, дейди “Турон банк” ходими.\nТаълим кредити бакалаврларга 10 йилгача, магистрларга эса 5 йилгача бўлган муддатларга берилади.\nТаълим кредитининг фоизи Ўзбекистон Республикаси Марказий банкининг қайта молиялаш ставкасидан юқори бўлмаган миқдорда, яъни йиллик 14 фоиз қилиб белгиланган.\n“Асака” банкнинг вилоят бўлимларидан бирининг ходимига кўра, кредит фоизларини ҳар ойда тўлай олмаган талаба маҳкамага тортилиши мумкин.\n- Фоизи ҳар ойда қайтарилади. Асосий қарз ўқишни битиргандан кейин учинчи ойдан бошлаб қайтарилади.\nОзодлик: Мабодо фоизини тўлай олмасачи?\n- Чора кўрилади. Судга берилиб, гаровдаги мол-мулк ҳисобидан ундирилади. Судга, прокуратурага берилади. Институтга хабар берилади, дейди “Асака” банкнинг вилоят бўлимларидан бирининг ходими.\nҚарз олувчи кредит шартномаси бўйича ўз мажбуриятларини бажармаганда ваколатли банклар кредит беришни вақтинча ёки тўлиқ тўхтатиб қўйишлари мумкин.\nТалаба олий ўқув юртини битирганидан 3 ой ўтгач кредитни қайтаришни бошлаши шарт.\nТаълим кредити олган талаба ўқиш тугамасдан талабалар сафидан чиқарилса, 3 ой муддатда таълим кредити ва унга қўшилган фоизлар бўйича қарзларни тўлиқ қайтариши керак. Олийгоҳ раҳбарияти ҳам талабалар сафидан чиқариш ҳақидаги буйруқ чиққан кундан 10 иш куни мобайнида банкка хабар бериши талаб этилади. Акс ҳолда олийгоҳ маълум қилинмаган вақт учун фоизларни банкка тўлашга мажбур бўлади.\nҲукумат қарорига кўра, чин етимлар ва меҳрибонлик уйида тарбияланган талабалар, болаликдан биринчи ва иккинчи гуруҳ ногиронларига таълим кредити фоизсиз берилади.\nШунингдек, кам таъминланган оилалардан чиққан талабалар учун кредит учун қўшилган фоизлар суммасининг 50 фоизини Иш билан таъминлашга кўмаклашиш давлат жамғармаси тўлаб бериши кўзда тутилган.\nАзиз муштарий¸ агар сизнинг бугунги саволларга муқобил жавобларингиз бўлса, ёки ўз тажрибангизда синалган ҳолатлар билан Озодлик олган жавобларни тўлдира олсангиз, ўз фикр-мулоҳазаларингизни шарҳ сифатида қолдиришингизни сўраймиз.\nШунингдек, яна қайси саволларга жавоб топишни истайсиз - OzodJavobга мурожаат қилинг.\nСаволларингизни Skype орқали ОzodSkype ëки ErkinMikrofon манзилларига йўллашингиз мумкин.\nШунингдек, телефон орқали +420 602 612 713 ва +420 221 123 381 рақамларига қўнғироқ қилиб, саволларингизни беришингиз мумкин.


Бугун сайтимизда “Миллий тикланиш” депутати Яшнобод тумани аҳолиси билан жанжаллашиб қолгани ҳақида хабар берган эдик. Вазиятдан сўнг “Репост” депутат билан боғланди ва ундан ҳолатга изоҳ беришни сўради.\nДепутатнинг таъкидлашича у аҳолига қулайлик яратиш мақсдадиа фуқароларнинг 500-600 метрга пиёда қатнамасликлари учун йўл қурдирмоқчи бўлганини айтган. У ушбу ишни қилиш учун барча тегишли ташкилотлардан рухсат олган бўлган.\nШунингдек, бу ишни ТСЖ ходимлари унга жаҳл қилиши оқибатида қилаётганини айтган. Унинг айтишича Дусов ўша ҳудадда биринчи қаватдан офис очган ва у олган офиснинг 16 ойдан бери коммунал қарзи бўлган. ТСЖ унга ярим йил учун коммунал тўловларни амалга оиширишни сўраган. Депутат эса бунга рози бўлмасдан ҳаммасини бирданига тўлашини айтган. ТСЖ эса ўз навбатида депутатга жаҳл қилиб қурилишга ҳалақит қилаётгани таъкидланмоқда. Депутат жанжал бўлган жойда провакаторлар ҳам бўлганини қўшимча қилган.\nШу билан бирга депутатнинг айтишича у ерда ҳеч қандай болалар учун майдонча йўқлиги, аслида у ерда аҳлат уюми борлигини айтган.\nВидео: Депутат Кабул Дусов Яшнобод туман аҳолиси билан жанжаллашди\n«Истиқлолнинг дастлабки оғир йилларида таълим олганимда ҳам мактаб дарсликлари текин эди» – Депутат мактабларда китобларни текин беришни таклиф қилмоқда\nЗико 17 октябр 2019 13:41\nОдатда русийзабонлар яшайдиган ҳудудларда шунақа бўлади. Ўзлариям қурмайди, бировгаям қўймайди.\nХатто уйини олдини ободонлаштирмайди.\nмухлиса 23 октябр 2019 04:38\nБарибир ахоли билан маслахатлашса ма'кул буларди. Уларнинг иштирокида иш одиб борса халк билан хамнафас булган буларди. Энг кашшок оилалар хам уз вактида коммунал туловларни тулайдилар.Йул курилиши бахонасидаги акт ердамида туловлардан озод буларди. Аммо олиб булинган кредитлар хар бир яшовчига мулжалланган. Биттаси туламаса бошкаларга кимматрок булади.


Star Wars Battlefront II ўйинини бир умр бепул ўйнаш учун 21 январгача олиб қўйинг! - Terabayt.Uz\nStar Wars Battlefront II ўйинини бир умр бепул ўйнаш учун 21 январгача олиб қўйинг!\nEpic Games Store рақамли сервиси яна ҳафта сўнгида айрим ўйинларни вақтинча бепул тарқатиш анъанасини давом эттирмоқда. Бу гал у байрамона нашрдаги Star Wars Battlefront II ўйини текинга тарқатмоқда.\nЎҚИНГ: «Юлдузлар жанги»: афсонавий ўйин iPhone ва Android-смартфонларга ҳам чиқяпти (+видео)\nЎйинлар дўконининг саховати доирасига Star Wars Battlefront II базавий ўйинидан ташқари, унинг релизидан буён чиққан турли анжомлар ҳам киритилган.\nУларни бутунлай олиб қўйиш учун ушбу ҳавола орқали Epic Games Store дўконига ўтишингиз мумкин. Ўйиннинг бепул тарқатилиши 21 январгача давом этади – шунгача олиб улгуринг ва бу хабарни геймер дўстларлингизга ҳам етказинг.\nЎҚИНГ: Metacritic рейтинги: 2020 йилнинг энг зўр бешта ўйини (+видео)\n#Видео ўйинлар #компютер ўйинлари #ўйинлар #Epic Games #Star Wars Battlefront II


«Қишлоқ қурилиш инвест»нинг фирибгар ходими қўлга олинди\n18:28 / 11.08.2017\nИлҳомбой Отажонов (исм-фамилиялар ўзгартирилган) илгари ҳам фирибгарлик билан боғлиқ жиноят содир қилган. Ўшанда унга нисбатан қўзғатилган жиноят иши амнистия акти асосида тугатилган эди. Халқимизда сутдан оғзи куйган, қатиқни ҳам пуфлаб ичади, деган мақол бор. И.Отажонов эса ўзига берилган имкониятдан тўғри хулоса чиқармай, яна эски «ҳунар»ини қўмсаб қолди, деб ёзади «Ҳуқуқ» газетаси.\nИлҳомбой 2014 йилдан буён «Қишлоқ қурилиш инвест» МЧЖ ИКнинг Хоразм филиали «Бирламчи рухсат берувчи, лойиҳа ва танлов ҳужжатларини тайёрлаш» бўлими бошлиғи лавозимида ишларди. У зиммасидаги вазифаларни адо қилиш жараёнида мижозлардан қандай қилиб пул ундириш ҳақида бош қотира бошлади.\nҚишлоқ жойларда намунали лойиҳалар асосида уй-жой қуриш учун ўтказилган навбатдаги тендерда А.Саидов ҳам иштирок этишга аҳд қилди. У маслаҳат ва кўмак сўраб, И.Отажоновга мурожаат қилди.\n- Ўзим ёрдам бераман, - деб оғиз кўпиртирди Илҳомбой. – Ҳужжатларингизни тахлаб, ғолиб чиқишингизни ҳам таъминлаймиз. Сиз эса кўп эмас, озгина – бир ярим миллион сўм тахласангиз, кифоя.\nА.Саидов унинг гапларига лаққа тушди. «Ишим битса, битақолсин», дея шу куннинг ўзида Илҳомга 900 минг сўм пул келтириб берди. Орадан кўп ўтмай яна 100 АҚШ доллари берди. Аммо тендерда ғолиб бўлмади. Бу ҳақда Илҳомга айтган эди, у турли баҳоналарни рўкач қилди. А.Саидов у билан пачакилашиб ўтириш бефойдалигини тушунди ва пулини қайтиб беришни сўради. Отажонов «ана-мана» дея олган пулини қайтиб беришни пайсалга сола бошлади. Орадан бир йилдан зиёд вақт ўтди. Охири А.Саидов ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлардан ёрдам сўрашга мажбур бўлди. И.Отажонов фирибгарлик йўли билан қўлга киритган пулнинг бир қисмини мижозга қайтариб бераётган пайтда қўлга олинди. Унга нисбатан жиноят иши қўзғатилди ва суд ҳукми билан тегишли жазога тортилди.\n10:33 / 25.11.2020


ЎзА - Boeing можароси дунё авиациясини ўзгартирадими?\n15.03.2019 14:31 Чоп этиш версияси\nBoeing можароси дунё авиациясини ўзгартирадими?\nДунё бўйлаб Boeing самолётлардан фойдаланишнинг тўхтатилиши мисли кўрилмаган ҳодиса бўлди.\nБу ҳалокат дунё аҳлини ҳаяжонга солди. Boeing самолётларидан фойдаланишни давом эттириш натижасида келиб чиқадиган оммавий авиаҳалокатлар бундан ҳам аянчли аҳволга олиб келиши мумкин. Шундоқ ҳам бу русумдаги икки самолётнинг ҳалокати 348 нафар инсон ҳаётига зомин бўлди.\n2018 йилнинг 29 октябрида Индонезиянинг Lion Air компаниясига қарашли Boeing-737 MAX 8 самолёти ҳалокатга учраган, 189 киши вафот этган эди. Беш ой ўтар-ўтмас 10 март куни Эфиопиянинг Ethiopian Airline компаниясига тегишли Boeing-737 MAX 8 самолёти Аддис-Абеба ― Найроби йўналиши бўйлаб учаётиб, Дэбрэ-Зэйт шаҳри яқинида ҳалокатга учради. Самолётда 159 киши бўлган. Ҳалок бўлганлар орасида 35 давлат вакили бор.\nКетма-кет рўй берган бу ҳалокатлар бутун дунёни ларзага келтирди. Икки кун ичида 30 дан зиёд авиакомпаниялар мазкур ҳаво кемаларидан фойдаланишни тўхтатди. 50 га яқин мамлакат улар учун ўз ҳаво чегараларини ёпди.\nҲалокатдан аввал Ethiopian Airlines учувчиси бошқарувда муаммо келиб чиққани ҳақида диспетчерларга хабар берган, аэропортга қайтишни режалаштираётганини айтган. Лекин у айнан қандай техник носозлик юзага келгани ҳақида гапирмаган. Бошқарувда юзага келган муаммолар ҳар икки самолётларнинг ҳалокатига сабаб бўлган. Ваҳоланки, Эфиопия ва Индонезия самолётларининг ҳар иккисини ҳам тажрибали экипажлар бошқарган.\nBoeing раҳбарияти бу самолётларда ҳеч бир носозлик йўқлигини таъкидлаб, уларнинг АҚШ ҳудудидаги парвозини тўхтатишдан бўйин товлади. Бунга масаланинг моҳиятини тушунмасдан, вазиятни қўлдан бой бермасликка ҳаракат, деб қараш мумкин.\nҚисқа муддатда концерн акциялари биржа савдоларида кескин тушиб кетди. Ҳаво кемаларининг хавфсизлиги тўғрисидаги ишонтиришларга қарамай 13 март куни вазиятга Президент Дональд Трампнинг ўзи аралашди. У АҚШ барча Boeing 737 Max 8 ва Max 9 русумли самолётлар парвозини тақиқлаганини маълум қилди. Трампнинг бу қарорини АҚШ Федерал авиация бошқаруви ҳам маъқуллади. Шундан сўнггина корпорация раҳбарияти мазкур русумдаги самолётлар парвозининг тўхтатилишига розилик билдирди. Шунга қарамай авиаконцерн самолётларнинг бошқарув тизимида муаммо йўқлиги ҳақида расмий маълумот беришда давом этмоқда.\nҲозирги кунда бутун дунё бўйича 371 дона Boeing 737 Max 8 ва Max 9 русумли самолётлар мавжуд. Авиакомпаниялар томонидан буюртма қилинган юзлаб ҳаво кемалари тақдири номаълум. Boeing 737 MAX — Boeing тарихидаги энг харидоргир самолёт. Шу кунгача унга 5000 дан зиёд буюртма қабул қилинган. 25 миллиард доллар миқдорида зарар кўришга улгурган Boeingни олдинда катта миқдордаги йўқотишлар кутиб турибди. Норвегиянинг Norwegian Air компанияси 737 Max 8 самолётлари парвозининг тўхтатилгани сабабли компенсация талаб қилишга ҳам улгурди.\nАҚШда — энг «учар» мамлакатда бу самолётлардан уч авиакомпания: United Airlines, American Airlines ва Southwest Airlines фойдаланади. Замонавий самолётларда бошқарув асосан автоматик тарзда юритилади, учувчилар фақатгина автоматик борт тизимларининг тўғри ишлашини кузатиб борадилар. Муаммо ва хатолардан кўз юмиш АҚШ ҳукуматига ҳам, унинг йирик корпорацияларига ҳам одатий ҳолдир. Зеро, турли аваикомпаниялар учувчилари Boeing 737 Max 8 бошқарувидаги муаммолар тўғрисида камида беш марта ҳисобот ёзганига қарамай, уларга на ҳукумат, на корпорация расмийлари эътибор қаратган.\nBoeing молиявий инқирозни ҳам, ўз нуфузини йўқотишни ҳам истамаслиги аниқ. Парвозларни тўхтатиш, учувчилар ҳисоботи ва икки ҳалокат тафсилотларини тергов қилиш, масаланинг моҳиятини ўрганиш натажаси нафақат концернга, балки бутун дунё йўловчи авиациясига катта зарба бўлиши аниқ.\nАвтомобилларга қараганда йўловчи самолётларини ишлаб чиқариш билан АҚШ, Россия, Хитой, Канада каби дунёнинг саноқли мамлакатлари шуғулланади. Европа Иттифоқи Airbus авиаконцернининг ҳамкор ишлаб чиқарувчиларидир. Boeing ва Airbus дунёнинг етакчи авиаташувчиларидир. Уларнинг самолётларидан дунёнинг барча мамлакатлари фойдаланади. Шунинг учун ҳам бу ҳаво кемаларини йиғишдаги ҳар қандай кичик камчилик ҳам бутун дунё учун муаммога айланади.\nАвиацияда инсон онгининг ўзи хоҳламаган ҳолда бу транспорт туридан қўрқинч пайдо бўлиши факторини инобатга олиш ўта муҳимдир. Автоҳалокатларда авиаҳалокатларга нисбатан қурбонлар сони анча кўп бўлишига қарамай, одамлар самолётлардан кўпроқ қўрқади. Биз уларнинг қандай учишини тушунмаймиз, осмонда мутлақ ожиз эканимизни ҳис этамиз. Самолёт носозлиги ҳақидаги ҳар қандай кичик гумон ҳам аэрофобияни келтириб чиқариши мумкин.\nҲар қандай авиаҳалокат одамларда самолётлардан қўрқув пайдо бўлишида асосий сабаб бўлади. Мана шу асосий сабабни бартараф этиш учун ҳар қандай масъулиятли авиаишлаб чиқарувчи ва ҳар қандай мамлакат ҳукумати парвозларни тўхтатиш, унинг сабабларини аниқлаш ва одамларни тинчлантиришга мажбурдир.\nBoeing дунё авиаташув бозорида ҳукмронлик қилишда давом этиши аниқ. Чунки яқин келажакда ҳеч бир давлат унинг самолётлари ўрнини тўлдириш имконига эга эмас. Компания учун ҳеч қачон этика ва ва масъулият масаласи бугунгидек дунё миқёсида қатъий қўйилмаган эди. Boeing аваҳалокатлар сабабини барча икир-чикиригача ўрганишга ва дунё жамоатчилигига тушунтириб беришга мажбур. Айб учувчиларда бўлганлиги исботланган тақдирда ҳам, бу ишлаб чиқарувчини оқлашга сабаб бўла олмайди. Эфиопия ҳалокати асоратларини ўчириш осон кечмайди.\nБуларнинг барчаси шунчаки чиройли сўзлар эмас. Улкан даромад ортидан қувиш катта бизнес эгаларининг жинояткорона иш тутишига, жавобгарликни буткул унутишига сабаб бўлади. Уларнинг ўзларига оқиб келаётган бу даромадларни мижозлар — шу бизнес эгалари каби инсонлар келтираётганини унутишга асло ҳаққи йўқ.\nГ.Азимова таржимаси, ЎзА


“Даракчи” таҳририятидаги тафтиш яна бир ойга чўзилди\n23 январ 2019, Тошкент вақти: 02:07\nянвар 14, 2014\n"Даракчи" газетаси Ўзбекистондаги энг оммабоп газета эди.\nЎзбекистонда 11 декабрдан буён чоп қилинмаётган энг катта тиражли, оммабоп, кўнгилочар “Даракчи” газетаси жамоасига таҳририят фаолияти устидан тафтиш яна бир ойга чўзилиши маълум қилинди. Озодлик манбасига кўра, бир ой аввал ўз ҳисобидан таътилга чиқарилган газета ходимларига ҳам 11 мартга қадар ишга қайта олмаслиги айтилган.\nТафтиш яна бир ойга чўзилади\nТошкентдаги “Даракчи” ижодий уйи” масъулияти чекланган жамиятида ўтган йилнинг 27 ноябрида бошланган молиявий текширишлар 11 февралгача давом этади.\nБу ҳақда Озодликка хабар қилган "Даракчи" ходимларидан бирига кўра, 11 январь куни газета таҳририятида бўлиб ўтган мажлисда шу борада гапирилган.\n"11 январь куни соат 11 да мажлис бўлиб ўтди. Мажлисда газетанинг очилишига имкон борича ҳаракат қилингани, аммо текширувлар яна бир ой давом этиши ҳақида айтилди", дея хабар қилди исмини очиқламасликни сўраган "Даракчи" ходими.\nЎзбекистон Республикаси Бош прокуратураси, Давлат Солиқ қўмитаси ва бошқа мутасадди орган ходимларидан иборат гуруҳ “Даракчи” ижодий уйи”ининг 2000-2013 йиллардаги молиявий фаолиятини тафтиш қилмоқда.\nУшбу тафтиш бошланганидан икки ҳафта ўтиб, "Даракчи" газетаси ва сайти ёпилгани ортидан 500 га яқин ходим ўз ҳисобидан 11 февралгача таътилга жўнатилди. Эндиликда таътил яна бир ойга узайтирилиши айтилган.\n"11 январда мажлисга борган ходимларнинг барчаси ҳеч бўлмаса ойлик маошимни олиб қайтсам, деган умидда борди. Аммо ҳамма яна ойлик маош сақланмаган ҳолда иккинчи бор ўз ҳисобидан таътилга чиқарилди. Прокуратура ҳали яна текширар экан. 11 мартгача ўз ҳисобимиздан таътил беришди", дейди "Даракчи" газетасининг исмини очиқламасликни сўраган ходими.\nDarakchi ўрнига Pressnews\n“Даракчи” газетасининг Интернет нашри – Darakchi.uz сайти ўрнида 23 декабрь куни Pressnews.uz номи остида янги интернет нашри иш бошлади.\nЯнги сайт кўриниши жиҳатидан Darakchi.uz сайтидан озгина ўзгача кўринишда бўлсада, ундаги мақолаларнинг мазмуни ва ёзилиш услуби “Даракчи” билан айни кўринишда.\nҲозирча на Pressnews.uz сайтида, на маҳаллий матбуотда ушбу сайтнинг кимга қарашли экани ва унинг айнан Darakchi.uz ўрнини эгаллагани сабаблари очиқланмади.\nPressnews.uz сайтида бирор манзил ёки алоқага чиқиш мумкин бўлган бирор телефон рақами эълон қилинмаган.\n“Даракчи” ходимларига кўра, Darakchi.uz номи Pressnews.uzга ўзгартирилмаган.\n"Бизнинг ходимларнинг барчаси таътилда. У сайтни ким юритаётганидан хабаримиз йўқ", деди "Даракчи" ходими.\n“Даракчи” эгаси қаерда?\n“Даракчи” газетаси таниқли тадбиркор Фирдавс Абдуҳолиқов томонидан 1992 йилда ташкил қилинган бўлиб¸ қисқа муддатда мамлакатдаги энг оммабоп газетага айланди.\nVesti.uz газетаси Абдуҳолиқовнинг тергов қилинаётгани, Uznews.net эса унинг қамоқда экани ҳақида ëзди.\nFergana.ru нашри эса Фирдавс Абдуҳолиқов ўз қариндошлари билан биргаликда тафтишлар бошланиши биланоқ Ўзбекистонни тарк қилгани борасидаги тахминни илгари сурди.\n“Даракчи” ёпилишидан аввал Абдуҳолиқовга тегишли Самарқанддаги СТВ телеканалининг ҳам фаолияти тугатилди.\nСТВ Гулнора Каримовага мансублиги айтиладиган бир қатор телеканаллар эфирдан олиниши ортидан 31 октябрда ёпиб қўйилган эди.\nМамлакат медиа бозорида ўзига хос нуфуз ва ўринга эга бўлган “Даракчи” ижод уйи бошидаги “қора булут”лар Гулнора Каримова ҳамда унинг издошлари, хусусан, медиамагнат Фирдавс Абдуҳолиқовга нисбатан олиб борилаётган сиёсат маҳсули сифатида кўрилади.


Самарадорликни ошириш ҳақида билмаганларимиз... - XABARDOR.UZ\nGoogle’нинг собиқ ходими Смита Милли ўзининг Medium даги саҳифасида самарадорликни ошириш бўйича берилган маслаҳатларга амал қилиш усуллари ҳақида батафсил ҳикоя қилиб берди. Унинг сўзларига кўра, кўплаб инсонлар бу каби маслаҳатларни тўғри шарҳлай олмаганликлари туфайли, амалга оширишнинг уддасидан чиқа олмайман, деб ҳисоблайдилар.\nСмита Милли талабаларни мисол қилиб келтирган, унинг сўзларига қараганда улар ўзлари етарли даражадаги эслаб қолиш қобилиятига эга эмас, деб ҳисоблайдилар, чунки ўтилаётган дарсларга оид материалларни эслаб қолишда муайян қийинчиликларга дуч келадилар. Бироқ бу ерда гап бошқа масала билан боғлиқ, муаллиф буни ёмон қобилият билан эмас, мактаб даврларида уларга ҳеч ким самарали ўқишни ўргатмаганлигида, дея баҳолайди.\nХудди шу каби Милли кўплаб инсонлар интернетда келтирилган маслаҳатларни тўғри тушунмай, ўзларини у ёки бу соҳада қобилиятга эга эмасман, дея хафсалалари пир бўлишини айтиб ўтган. Чунки улар маслаҳатларга қай тариқа амал қилишни англаб етмайдилар.\nМаслаҳатлар бизга “тайёр” ҳолда келмайди. Ҳар бир инсон ўз ҳаёти, фикри, ташвишлари ва ўзининг ижтимоий муҳитига эга. Маслаҳатларни “ўзига мослаштириб олиш” бу ерда муҳим аҳамият касб этади.\nGoogle’нинг собиқ ходимаси ёзишича, интернетда келтирилган бундай маслаҳатлар асосий мақсадга айланиб қолиши керак эмас. Самарадорликни ошириш, унинг сўзларига қараганда узоқ вақт оладиган жараёндир. “Бирор бир усул орқали самарадорликни амалга оширишнинг иложи бўлмаётган бўлса, муаммо сизда эмас, ана шу усулда эканлигини тушуна билиш керак”, - деб ёзади Милли.\nТалабаларга амалий дарслар учун ёмон баҳолар олиш фойдали (уларнинг камчилиги нимадан иборат эканини англаш учун) бўлгани маслаҳатларга амал қилмоқчи бўлганлар учун ҳам баъзида хато қилиб туриш ҳам яхши самара беради, бу гап нимада эканлигини тушуниш ва қайси усуллар яхши фойда бериш, бермаслигини англашда қўл келади.\nСмита Миллининг фикрига кўра, маслаҳатлардан сезиларли фойда олиш учун дастлаб учта нарсани тушуниш керак: улар инсонга зарур бўлган нарса, маслаҳат қандай ёрдам бера олиши ва уни қўллаш билан боғлиқ мураккабликлар нимадан иборат эканлигини англашдан иборат. Бунинг учун эса ўзимизга учта савол билан мурожаат этишимиз керак:\n“Мен бу усул ёрдамида қандай муаммоларни ҳал этишни истайман?” Миллининг фикрига кўра, бу саволга аниқ жавоб бериш лозим – агар қайси муаммони ечишга ҳаракат қилаётганимизни аниқ англай олмасак, бошқа маслаҳатни излаб топишга тўғри келади.\n“Муайян маслаҳат муаммоларни ечишда қандай ёрдам бера олади?” Унинг ишлаш чизмаси нимадан иборат, у нима учун самарали ёки самарасиз? Айнан бу усул бошқаларга қандай ёрдам бера олиши мумкинлигини тушуниш орқали уни ўзимизга мослаштириб олишимиз мумкин.\n“Бу маслаҳатдан фойдаланишга нима менга халақит беради?” Бунга ички ёки ташқи сабаблар халақит беряптими? Буни англаш учун иккинчи пунктда келтирилган саволларга тўғри жавоб топган бўлишимиз керак.\nСмита Милли бу чизма қандай ишлашини кўрсатиш учун иккита мисол келтиради.\nИжтимоий тармоқларга вақтни камроқ сарфлаш\nМаслаҳат: “Chrome учун мўлжалланган махсус кенгайтмадан фойдаланинг, у фойдаланувчи 30 дақиқа ижтимоий тармоқлар бўлганидан кейин уларни блокка туширади”.\n“Мен бу маслаҳат ёрдамида қандай муаммони ҳал этмоқчиман?” Ижтимоий тармоқларга жуда кўп вақт сарфлаяпман.\n“Қандай қилиб бу маслаҳатдан фойдаланишим мумкин?” Кенгайтма ижтимоий тармоқларга киришни блоклаш орқали чеклаб, фойдаланувчини чиқиб кетишга мажбур қилади.\n“Бу маслаҳатдан фойдаланишга нима ҳалақит қиляпти?” Муаллифнинг сўзларига кўра, кенгайтма уни ҳақиқатан ҳам Facebook вақт кетказишни бас қилишга мажбур қилган бўлса-да, унинг кўплаб дўстлари бундан бехабар бўлганликлари учун унга Messenger орқали қизиқарли сайтларга йўлланма юборишди. Бу ҳолатда муаллиф яна ижтимоий тармоқларга қайтиб, кўп вақтини ўша ерда ўтказа бошлади. Бундан ташқари, Милли Facebook даги ҳамжамият маъмури бўлгани учун вақти-вақти билан гуруҳни текшириб туришига ҳам тўғри келарди. Маслаҳат ёрдам бермаганининг яна бир сабаби Смита Милли янгиликларнинг катта қисмини компьютердан эмас, мобиль телефондан текширарди.\nМиллининг сўзларига қараганда, у учинчи саволга жавоб бераётиб, биринчисига тўғри жавоб топиши кераклигини англади. Ўз вақтининг кўп қисмини муаллиф янгиликлар лентасини кўриб чиқишга сарфларди. Мессенжердан фойдаланишни бас қилиш ва ҳамжамиятни назоратсиз қолдира олмаганлиги боис, Милли браузернинг янгиликлар лентасига киришни тақиқлайдиган кенгайтмасини ўрнатиб олди.\nБундан ташқари, Смита Милли ижтимоий тармоқларда ўтказадиган вақтининг кўп қисмини янгиликлар лентасини смартфондан кузатишга кетказганлиги боис Facebook нинг мобиль иловасини ўчириб ташлади.\nGoogle нинг собиқ ходимасининг таъкидлашича, оригинал маслаҳат унинг вазиятида қўл келмади. У муаммога очиқ кўз билан қараб, тегишли хулоса чиқарди ва усулни ўзига шу даражада мослаштира олдики, натижада ижтимоий тармоқлардаги маълумотларни олишга кетказадиган вақтини сезиларли даражада қисқартиришга муваффақ бўлди.\nPomodoro — самарадорликни ошириш техникаси. Инсон иш фаолияти билан 25 дақиқа давомидаги интервалда банд бўлиши керак, улар орасида эса роппа-роса 5 дақиқа дам олиши лозим.\n“Бу усул ёрдамида қайси муаммони ҳал қилмоқчиман?” Инсон одатда ўзи ёқтирмаган иш билан шуғуллана олмайди.\n“Бу маслаҳат ёрдамида муаммони қандай қилиб ҳал этишим мумкин?” Pomodoro фойдаланувчига ишни 25 дақиқали вақт кесимида қабул қилиш ва яна кўплаб ишларни бажариш керак, деб ўйламасликни бас қилишга ўргатади.\n“Маслаҳатдан фойдаланишимга нима ҳалақит қилмоқда?” Ҳеч нарса.\nСмита Миллининг сўзларига кўра, у севимли иши билан машғул бўлган вақтда Pomodoroга ўхшаган таймерлар уни фақатгина чалғитади.\nБу ҳолатда муҳими Pomodoro муаллифга ўзига ёқмаган ишни бажаришда ёрдам бериши кўзда тутилган. Смита Милли буни англаб етди, шунинг учун ҳам иловани у ҳақиқатан ҳам зарур бўлганидагина ишлатишга қарор қилди.\nМиллининг сўзларига кўра Pomodoro бўйича “савол” беришга яна бир вариант мавжуд:\n“Бу усул ёрдамида яна қандай муаммони ҳал этишни истайман?” Фойдаланувчи учун диққатини бир ерга жамлаш муайян мураккабликлар туғдиради, баъзида у дам олишни бошлаганида иш тўхтаб қолади. У ўз шахсий танаффуслари вақтини назорат қила олмайди.\n“Маслаҳат муаммони ҳал этишда қандай ёрдам бериши мумкин?” 25 дақиқали “спринтлар” у қадар чарчаб қолмаслик ва белгиланган 5 дақиқали танаффус доирасида ўзини назорат қилиш имконини беради.\n“Бу маслаҳатдан фойдаланишга нима тўсқинлик қилмоқда?” 5 дақиқали танаффуслар “хордиқдан тўлиқ роҳат олиш” учун етарли бўлмаслиги мумкин, мисол учун журналдаги мақолани ўқиб чиқиш ёки севимли ўйинда бир партия ўйнаш каби.\nGoogle собиқ ходими таъкидлаганидек, у ҳолда танаффуслар давомийлигини узайтириб кўришга ҳаракат қилиш мумкин, тўғри бу вазиятда ишлаш вақти давомийлигини ҳам узайтиришга тўғри келади. Масалан, мос равишда 10 ва 50 дақиқагача.\nБаъзида Милли айтганидек, маслаҳат инсонга керак бўлмаган бошқа вазифани ҳал қилади:\n“Ушбу усул ёрдамида қайси муаммони ҳал этмоқчиман?” Диққатни ишга жамлай олмаслик. Кўпчилик муайян иш билан узоқ вақт давомида шуғуллана олмаслигини пайқайди, шунинг учун хабарларни ўқиш, ижтимоий тармоқлардаги ленталарни кўриб чиқиш ва бошқа машғулотларга ўтиб кетади.\n“Маслаҳат муаммони ҳал этишда қандай ёрдам бериши мумкин?” Ижтимоий тармоқларда кетказилган 5 дақиқа вақт балки кейинги 25 дақиқа давомида муҳим ишларга диққатни жамлашга ёрдам берар?\nИккинчи саволга жавоб Миллининг айтишича, аниқ эмас. Шунинг учун бошқа вариантларни излаб топишга тўғри келади: масалан, инсонни чалғитувчи сайтларни блокка қўйиш ёки иш вақтида телефонни ўчириш.\nШундай қилиб, интернетда самарадорликни оширишга ёрдам берувчи маслаҳатларни кўрганингизда ўз эҳтиёжларингизга жавоб бера оладиганларини топиш ҳам маҳорат саналишини унутманг.


Олий суддаги жараён таҳлили (1-қисм)\nШайбон Андижон воқеаларида фаол иштирок этишда айбланаётган 15 фуқаро устидан 20 сентябрь куни бошланган суд жараёнидаги энг долзарб палла 21 сентябрь куни бошланди, дейиш мумкин. Айнан шу кундан айбланувчилар кўрсатмасини тинглаш бошланди.\nЭслатиб ўтиш жоиз, судланувчилар Жиноят кодексининг 30 дан ортиқ моддаси бўйича, жумладан, террорчилик, қўпорувчилик, қотиллик, уюшган жиноий гуруҳлар тузиш, конституциявий тузумга тажовуз қилиш, гаровга олиш каби жиноятларни содир этишда айбланмоқда. Айбланувчилар курсисида Мўйдин Собиров, Фарҳод Ҳамидов, Аваз Турғунов, Таваккалбек Ҳожиев, Алишер Ҳакимов, Ғулом Нодиров, Азизбек Юсупов, Абдубоис Ибрагимов, Муҳаммадшокир Ортиқов, Илҳом Ҳожиев, Валижон Эргашев, Лочинбек Имонқулов, Жаҳонгир Бурхонов, Ҳусан Туропов, Абдулҳофиз Ғозиев ўтирибди. Уларнинг уч нафари Қирғизистон фуқаросидир.\nСудланувчилар ўз кўрсатмаларида барча нарсаларни ипидан игнасигача, саналар ва рақамларни ҳам унутмасдан, аниқ гапириб бергани кўпчиликка маълум. Буни бемалол уларнинг қувваи ҳофизаси кучлилигача, ўта зукколигига йўйиш мумкин. Лекин бундай хулосалар бирмунча шошилинч чиқарилгани кейинчалик маълум бўлди...\nАйбланувчилар 13 май кунги воқеалар тафсилотига батафсил тўхталди. Айниқса, Андижоннинг Сой маҳалласида рўй берган воқеалар шунчалик батафсилки...\nСудланувчилардан бирининг сўзларига қараганда, майдондан юриш қилган оломон гаровдагиларни олдинга қўйиб, Сой маҳалласига етиб келганида йўлда иккита автобус турганини кўрган. Автобуслар олдидан ўтилгандан кейин Қобил Парпиевнинг буйруғи билан олдинда турган БТРга қаратиб отиш бошланган. Қуролли кишилар гаровдагиларга қарата ҳам ўқ отган.\nРасмий версияга кўра, автобуслар бўш бўлган. Афтидан автобуслар қуролли шахсларнинг гаровдагилар билан бирга шаҳардан чиқиб кетиши учун олиб келинган. Лекин, судланувчининг айтишича, ҳеч ким автобусга чиқмаган. Аксинча, автобуслардан ўтилиб, йўлда давом этилган.\nЯна бир судланувчи қуролли кишилар икки гуруҳ бўлгани, биринчи гуруҳ гаровдагилар билан юз метр олдинда юргани, кейинги гуруҳ эса оломонни ўртага олган ҳолда Сой томон юришни бошлаганини айтди. Унинг кўрсатмасига кўра, Чўлпон кинотеатри олдига етганда биринчи гуруҳ кетаётган жйодан қаттиқ отишма овози эшитилган. Ким кимни отаётганини билиб бўлмаган. Орқадаги гуруҳдагилар ҳам ўша томонга ўқ ота бошлаган.\nСудланувчи орқадан келган ўқдан яраланиб, ётиб қолган. Олд томонида бирорта аскарни кўрмаган.\nЯъни судланувчи аскарлар эмас, ўз биродарлари бир-бирига отганини айтиб, буни кўпчилик қуролли кишилар ҳарбий хизматда бўлмагани билан изоҳлади.\nНавбатдаги судланувчи Сойда Қобил Парпиев гўёки аскарлар бегуноҳ кишиларни отиб ташлаганини кўрсатиш учун шундай буйруқ бергани ва бу ҳолатни хорижлик журналистлар билан биргаликда тасвирга олиб, тарқатиш мақсади бўлганини таъкидлади.\nДемак, унинг гапларига эътибор қаратилса, Сойдаги отишма тўсатдан, биродарлар қурол ишлатишни билмаганликлари ёки олдинда БТР пайдо бўлиб қолгани учун эмас, аксинча, чет эллик журналистлар учун отишмани кўрсатиб бериш ва гаровдагиларни қириб, қочиб қолиш учун уюштирилган.\nХуллас, уч судланувчи бир ҳолатни уч хил тасвирлаяпти. Кўрсатмаларда эса бундай фарқлар анчагина бўлди.\nҚизиғи шундаки, ҳокимлик биносига ва бошқа объектларга ҳужум қилган шахслар Қирғизистонда ҳарбий тайёргарликдан ўтгани судланувчилар томонидан тан олинган, давлат айбловчиси ҳам айблов хулосасида бу ҳолатни тилга олганди. Лекин Сойдаги отишма ҳақида гап кетганда улар кўпчилик қурол ишлатишни билмагани (!!!) учун бир-бирини отиб қўйганини таъкидлади.


hidoyat.uz – “Мовароуннаҳр” нашриётининг сайти - АСАЛДА ШИФО БОРДИР\nАСАЛДА ШИФО БОРДИР\nАбу Саид (розияллоҳу анҳу) ривоят қилади: “Бир киши Расулуллоҳнинг (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) ҳузурларига келиб, биродаримнинг қорни оғриб қолди”, деди. Шунда Пайғамбаримиз (алайҳиссалом): “Унга асал ичир”, дедилар. У асал ичирди. Сўнгра келиб деди: “Мен унга асал ичирдим, лекин оғриғи камаймади”. Шунда у зот: “Аллоҳ рост айтган. Қариндошингнинг қорни эса алдаяпти”, дедилар (Имом Бухорий ривояти).\nШарҳ: Инсон баъзан билиб-билмай пала-партиш овқатланади ёки нафсини тиёлмай ҳаддан зиёд кўп еб қўяди. Натижада кўнгли беҳузр бўлиб, қорнида оғриқ пайдо бўлади. Чунки бундай пайтда ошқозоннинг патли сочиққа ўхшаш деворларини елимли аралашмадан иборат овқат хилтлари ёпиб ташлайди ва унинг фаолиятидаги меъёр бузилади. Ҳазрат Муҳаммад (алайҳиссалом) ана шундай пайтда асал ичишни буюрганлар.\nАллоҳ таоло бандаларга ҳар бир нарса ҳикматини пайғамбарлар воситасида билдирган. Инсон ўзича турли-туман неъматлар ичида асалнинг шифо бўлишини била олармиди? Йўқ, албатта. Табобат илми ҳам аслида пайғамбарларга Аллоҳ таолонинг илҳоми билан пайдо бўлган. Чунки дард берган Зот унга нима шифо бўлишини ҳам пайғамбарлари орқали билдирган.\nҚуръони каримда бундай баён қилинади: “Уларнинг қоринларидан одамлар учун шифо бўлган турли рангдаги шарбат (асал) чиқур. Албатта, бунда фикр юритадиган қавм учун аломат бордир” (Наҳл, 69).\nТабиийки, бир қошиқ асал ичиш билан тезда оғриқ босилиши ёки ич кетиши тўхтаб қолиши қийин. Шу боис у зот (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): “Қариндошингнинг қорни хато қилди”, дея унга яна асал ичириш кераклигини айтдилар. Чунки ошқозонда айниган хилтлар кўп бўлгач, уни тозалаш осон кечмайди. Беморга дарддан буткул фориғ бўлиши учун бир неча марта асал ичириш лозим бўлади.\nИбн Жавзий айтади: “Қорни оғриган беморга Пайғамбаримизнинг (алайҳиссалом) асал ичиришни тавсия этишлари боиси шуки, асал шифо бўлиши ҳақидаги оятнинг ҳукми умумийдир. Ҳадис матнидаги “Аллоҳ рост айтган” деган калима шунга ишорадир...”\nИбн Масъуд (розияллоҳу анҳу): “Икки шифони лозим тутинглар: асал ва Қуръонни тарк қилманг”, деганлар (Ибн Можа ва Ҳоким ривояти).\nМўминларга Қуръони карим оятларининг шифо бўлишига шубҳа йўқ. Кам-кам бўлса-да, доимий асал еб юрган одам соғлом ва қувватли бўлади.\nАллоҳ таоло бандаларига ато этган неъматлар ичида асалнинг ўрни беқиёс. Унинг турфа хил гуллардан асалари воситасида олинишининг ўзиёқ одамни тафаккур қилишга ундайди. Ҳақ таоло барча беморларга Ўзи шифо берсин!\nТошкент шаҳридаги “Пул емас ота” жоме масжиди имом-хатиби\n1442 марта ўқилган.


Мажбурий обуна ва зараркунанда қўнғиз / Ўзбекистон янгиликлари, энг сўнгги хабарлар\nМулоҳаза 0 Шархлар 3411 кўрилди\nКеча ЎзА сайтида «Йил бошида қайси газета қанча нусхада чоп этилмоқда? » деган мақола чиқди. Унда жуда кўплаб газеталарнинг тиражи янги йил бошида тушиб кетгани ҳақида маълумот берилган.\nМасалан, адади энг кўп камайган нашрлар: “Халқ сўзи” (84 минг нусхага камайган), “Маърифат” (39 минг), “Народное слово” (20 минг), “Ёшлар овози” (19 минг) ҳамда “Қишлоқ ҳаёти” (15 минг), "Правда Востока" (15 минг). Тўлиқ рўйхат мана бу ерда (uza.uz).\nГазеталарнинг тиражлари бу тахлит камайиши ўтган йилда мажбурий обунага қарши олиб борилган курашнинг акс-садоси эканлигини тахмин қилиш қийин эмас.\nЙирик нашрларда шунча йўқотишлар бўлибди, мундайроқ газеталарнинг нечтаси ёпилиб ҳам кетгандир балки.\nМажбурий обунага қарши курашган инсонларни маърифатга қарши курашганлар сифатида қоралашга ҳаракат қилиш аллақачон бошлаб юборилган.\nКимга ёқади ёки йўқ, билмадиму, лекин менимча, мажбурий обунанинг иллат эканлигини таъкидлаганлар ва бунга қарши курашганлар аслида соғлом ва халқчил матбуот учун жон куйдираётган инсонлардир. Ёддан чиқарманг, биз "мажбурий обуна йўқолсин" деганмиз, газеталар эмас. Бу иккаласи синоним эканлиги - иш тўғри йўлга қўйилмаганидан далолат.\nАсл матбуот дегани илдизи бақуват, пойдевори мустаҳкам, принципи қатъий бўлиши керак эмасми? Агар биз айбдор бўлсак, 3-4 блогерларнинг ёзганига ўн минглаб тиражини йўқотаверса, қандай матбуот бўлди бу?\nҲоким бувалар мажбурлаб обуна қилдириб берган газета эртага шу ҳокимни ёмонлаб нарса ёза оладими? Халқ ва ҳоким қарама-қаршилигида "тили қисиқ" матбуот халқ томон бўла оладими?\nҲозирги газеталар тиражидаги йўқотишлар эртанги матбуот ривожи учун дебоча бўлади, деган яхши умиддаман.\nАмерикалик фермерлар узунтумшуқ зараркунанда қўнғизига ҳайкал ўрнатишган (суратда). Сабаби ўтган асрнинг бошларида Алабама штатида узунтумшуқ кетма-кет 3 йил америкалик фермерларнинг пахта плантацияларини пайҳон қилади. Вазият шу даражада бўладики, фермерлар очликдан ўлишига оз қолади. Қўнғизни йўқотишга қарши ҳар бало қилиб кўришади: бефойда.\nНиҳоят 4-йилга келганда фермерлар пахта ўрнига қўнғизнинг тиши ўтмайдиган ер ёнғоқ экишади. Натижада улар ер ёнғоқдан пахтага қараганда кўпроқ даромад олишни бошлайди. Кейинчалик, фермерлар пахта экишни бутунлай йиғиштириб, бошқа фойдали экинларга ўтиб кетишади. Ва «юксак хизматлари» эвазига узунтумшуқ қўнғизига ҳайкал ўрнатишган.\nЭндиликда нима ёзишидан қатъи назар мажбурий обуна ҳисобига яшаб юрадиган даврлар бўлмайди (ҳар ҳолда шунга умид қиламан). Демак, газеталар учун ренессанс - уйғониш даври бошланади. Ҳар бир муштарий учун кураш кетади. Халқ учун фойдали ва қизиқ материаллар учун изланиш кучаяди.\nБирлашинг! Мажбурий обуна (яъни бировнинг пулини ноқонуний тортиб олиш) эвазигагина тирик бўлган матбуотдан воз кечинг!\nЭнг аввало ўз муаммоларингизни катта давраларда янада баралла айтишни бошланг, қайси сабаблар Сизларга халқ меҳрини қозонишга халақит беряпти, шуларни очиб ташланг.\nҚоғоз қимматми, почта расвоми, фирибгар фирмалар кўпми?\nЦензурами?! Шу пайтгача газеталар олдига катта тўсиқ қўяётган ва уларни битта шаблонда ушлаб турганлар бормиди?\nАгар шунақалар бўлса, энди уларга қарши ички кураш бошланиши керак. Бозорда яшаб қолиш осон дейсизми? Нашр ёпилиб кетмаслиги учун, энди журналистлар рамкадан чиқиши, кимларнингдир беъмани талабларини бажаришдан бош тортишни бошлаши ва ҳақиқий журналистикани ҳаётга қайтариши керак. Ахир қачондир шунақа қилишингиз керак эдику...\nЙўқми? Бунга куч топа олмайсизми? Бутун матбуот бирлашиб, шу қобиқни ёриб ўтишга жазм эта олмайсизми? Унда марҳамат, бемалол ёпилиб кетаверинг... Ўз ҳаққини талаб қила олмаганлар, халқ дарди учун курашармиди?..\nФойдаси тегадими, йўқми билмадиму, лекин билингки, соғлом матбуотга ғов бўлаётган муаммоларингизни айтишда Сизга қўшилиб "ҳайқиришга" доим тайёрман.\nТанланг, олдингизга 2 йўл турибди: мажбурий обунага асосланган қарам ва инқирозли матбуот ёки ўз аравасини ўзи тортадиган эркинлик. Иккинчиси осон бўлмайди лекин...


“Эҳтиëждан кўп машина ишлаб чиқарган GM Uzbekistan банкротлик ëқасида” « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n10 October 2018 - 11:32\n“Озодлик” радиосининг хабар беришича, Ўзбекистонда ишлаб чиқарилаëтган машиналар салонларда туриб қолаëтгани боис¸ «Ўзавтосаноат» АЖ нинг Асакадаги GM Uzbekistan заводи катта зарар кўрмоқда.\n«Ўзавтосаноат» матбуот хизматининг 9 октябрь куни Озодлик суҳбатлашган мулозими¸ вазият учун “ишлаб чиқаришда турғунлик ва зарарга сабаб бўлган эски раҳбарият”ни айблади\n“GM Uzbekistan бош директоридан бошқа ҳамма раҳбарият ва мутахассислар сентябрь охирида ишдан бўшатилди. Бунинг оқибатида машина савдоси фалаж бўлди. Тушум тушиб кетди. Савдо-сотиқ йўқ. Салонда турган машинани одамлар олмай қўйди. Бозор тўйди¸ лекин завод пулсизликдан ўлаяпти”¸ дейди суҳбатдош.\n“Янги раҳбарият давлатдан пул олиб Captiva¸ Malibu машиналар ишлаб чиқариш миқëсини анча оширди. Энди давлатга пулни қайтариши керак¸ аммо пул йўқ. Чунки машина сотилмаган. Бундан ташқари¸ иккиламчи бозорни ҳам синдиришди. GM Uzbekistan ўзининг салонларда сота олмаган машиналарини Сергели бозорига олиб чиқди”¸ дейди мулозим.\n“Оширилган производство бу фалокат бўлди. Эҳтиëж йилига 200 минг эди. Ўшанда 180 минг машина чиқариб¸ эҳтиëжни ушлаб турардик. Олдиндан пулини тўлаб бир ой кутиб машина олишарди. Пул-машина-пул тизими ишларди. Ҳозир тахминан айтсак¸ 200 минг эҳтиëж учун 240 минг машина чиқарилди. Бу худди 50 киши овқат ейдиган ресторанда 100 кишига овқат пиширгандек гап. Қолган овқат тўкиб ташланади ва ресторан банкрот бўлади. Шу бизнинг аҳволимиз”¸ дейди суҳбатдош.\n– Ўзбекистон ҳукуматига керакми бу касал соҳа? Сунъий дефицитни қандай тушунтириш мумкин? Совет давридагидек автомобилга навбатни нима билан изоҳлаш мумкин? Нега ўзбек харидори фақат бир хил машинани ўта қиммат нархда сотиб олишга маҳкум? Автозавод ўзининг бош акционери бўлмиш давлатга тўғридан-тўғри зарар келтирар экан¸ давлат ҳам нега керак бу зарарли соҳа¸ деб ўйлаши керак эмасми¸ дейди таҳлилчи.\n“2019 йилнинг 1 январидан бошлаб машина растаможкасининг осонлашган йўли ишга тушади. Ўша кундан бошлаб GM Uzbekistan ўлди¸ дегани бу. Унақа эркин бозор бўладиган бўлса¸ GM Uzbekistanнинг бу нархдаги машинасини ҳеч ким олмайди. Кўраяпсиз¸ мана 16 минг долларга Gentra машинаси турибди. Бу пулга сиз сал қўшиб¸ Mercedes SL классдаги машинани обкеласиз”¸дейди ўзбек машина заводи мулозими.\n– 20 йил олдин Россия ҳукумати олдида шундай савол турган эди. Путин АвтоВАЗни гигант ҳолида сақлаб қолишга уринди¸ аммо эплай олмади. Муаммони ечиш учун АвтоВАЗ Франциянинг Renault ширкатига битта шарт билан сотилди. Renault кичикроқ бўлса ҳам Лада-калина каби рус автомобиль конвейери ишлашини ҳам таъминлаши лозим эди. Бир пайт гигант бўлган рус ширкати шу тариқа кичик ҳолида сақлаб қолинди. Бу ўрнакни ўзбек автосаноати раҳбари қўлласа бўлади¸ дейди таҳлилчи.\n– Бундай деворни Путин ҳам қура олмади. Бугун Россияда Renault, Nissan ширкатлари автомобиль йиғмоқда. Volkswagen машинасиниинг тўрт хил русуми Россияда йиғилади. Масалан, Россияда йиғилган Passat Штутгардда йиғилганидан арзон туради. Бундан¸ албатта¸ россиялик харидор ва Россия иқтисоди манфаат кўрди. Ўзбекистон ҳам¸ агар жалб қила олса¸ Renault, Nissan ширкатларини чақирсин. 1991 йилда Чехиядаги Шкодани Volkswagen сотиб олиб қутқаргани каби¸ ўзбек автосаноатини ҳам хорижий ширкатларга сотиб олиб¸ муқаррар ўлимдан қутқариш мумкин¸ дейди таҳлилчи.\nМирзиëев “кераксиз”га чиқарган Каримов автопроми\nЎзбекистонда ишлаб чиқариладиган “Nexia ” ва “Matiz” автомобиллари 2015 йилгача Россияда кўп сотилаётган хорижий автомобиллардан ҳисобланган.


БМТ: 2025 йилга келиб, сут фақат бадавлат кишиларнинг неъматига айланади - www.Voydod.net\nБМТ: 2025 йилга келиб, сут фақат бадавлат кишиларнинг неъматига айланади\nБМТнинг озиқ-овқат ва қишлоқ хўжалик ташкилоти аҳоли туя, лама,буғу, эшак, эчки ва бошқа ҳайвонларнингсутини фаолроқ истеъмол қилиши керак деб ҳисобламоқда.\nБу ҳақда “Озиқланишда сут ва сутмаҳсулотларининг роли”китобида сўз боради.\nБундай тавсияларанъанавий сигир сути ва сутмаҳсулотларининг қимматлашиши билан боғлиқ. 2025 йилга келиб, сут истеъмол қилиш тўртдан бир қисмга ошади,бироқ уни фақат аҳолининг таъминланган қатламларигина истеъмол қилиши мумкин бўлади.\nЭкспертларнинг сўзларига кўра, бошқа ҳайвонларнинг сути ҳам шундай озиқ моддаларга бой, қатор ҳолатлардаэса уларда лактоза миқдори кам бўлиб, бундай сутни аллергияси бор одамлар ҳам ичиши мумкин.\nШу йилбаҳорда БМТ сайёра аҳолисига озиқ-овқат маҳсулотлари танқислиги чуқурлашаётгани боис ҳашоратларниистеъмол қилишни бошлашни тавсия этганди.


«Тойлоқ-Ургут» йўлида содир бўлган ЙТҲда икки ҳайдовчи ҳалок бўлди - zarnews.uz\n«Тойлоқ-Ургут» йўлида содир бўлган ЙТҲда икки ҳайдовчи ҳалок бўлди\nШу йил 7 июнь куни соат 19:30 ларда Тойлоқ тумани Шоккаш маҳалласи ҳудудидан ўтувчи «Тойлоқ-Ургут» йўлининг 3-километрида мудҳиш йўл транспорт ҳодисаси содир бўлди.\nИИВ Жамоатчилик ва ОАВ билан алоқалар бошқармаси хабарига кўра, Самарқанд вилоятининг Ургут туманида яшаган 47 ёшли Б.Б. бошқарувидаги «Нексия» русумли автомашинасини ҳайдаб кетаётиб бошқарувни эплай олмай, йўлнинг қарама-қарши томонига чиқиб кетган ва Тойлоқ туманида яшаган 27 ёшли А.Ҳ.нинг бошқарувидаги «Дамас» русумли автомашинаси билан тўқнашув содир этган. Тўқнашувдан «Дамас» автомашинаси йўл четидаги ариқга тушиб кетган.\nНатижада иккала автомашина ҳайдовчилари касалхонага олиб кетилаётган вақтларида вафот этганлар. Ҳолат юзасидан Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг тегишли моддалари билан жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари олиб борилмоқда.


Ўзбекистон раҳбари Тоғли Қорабоғдаги вазиятга муносабат билдирди | Qalampir.uz\nЎзбекистон раҳбари Тоғли Қорабоғдаги вазиятга муносабат билдирди\nЖамият\t10 Ноябрь 2020 20:25 5330\nПрезидент Шавкат Мирзиёев Ўзбекистон Тоғли Қорабоғда Озарбайжон ва Арманистон ўртасида ўт очиш тўлиқ тўхтатилганини олқишлашини маълум қилди. Бу ҳақда Президент бугун, 10 ноябрь куни Шанхай ҳамкорлик ташкилотига аъзо давлатлар раҳбарлари кенгашининг видеоанжуман шаклида ўтказилган саммитида таъкидлади.\n“Тоғли Қорабоғ можароси ҳудудидаги ўт очиш ва барча ҳарбий ҳаракатларни бутунлай тўхтатиш тўғрисида Россия Федерациясининг фаол кўмагида эришилган келишувларни олқишлаймиз. Ушбу ҳудудда тинч ҳаёт ва барқарорлик тез фурсатда тикланишига умид билдирамиз”, деган Шавкат Мирзиёев.\nТоғли Қорабоғда Озарбайжон ва Арманистон ўртасидаги навбатдаги қуролли тўқнашув жорий йилнинг 27 сентябрь куни бошланганди.\nАрманистон ҳужум Озарбайжон қуролли кучлари томонидан бошланганини айтди. Озарбайжон эса қуролли тўқнашувга нисбатан жавоб ҳужумлари бошлаганини расман эълон қилди.\nТомонлар уч марта сулҳ тузди. Аммо уларнинг ҳеч бири муваффақиятли бўлмади.\nЖорий йилнинг 8 ноябрь куни Озарбайжон Тоғли Қорабоғдаги муҳим аҳамиятга эга Шуша шаҳрини озод қилиши билан ҳарбий ҳаракатларда туб бурилиш ясалди. Эндиликда Озарбайжон ҳарбийлари тўғридан-тўғри тан олинмаган Тоғли Қорабоғ Республикасининг маъмурий маркази Хонканди (Степанакерт)га ҳужум қилиши мумкин бўлиб қолди.\nОрадан кўп ўтмай эса томонлар Россия воситачилигида ўт очишни тўхтатиш ва ҳарбий ҳаракатларни тўхтатиш бўйича сулҳга эришди. Сулҳ битимига кўра, 10 ноябрь соат 00:00 дан бошлаб Қорабоғда ҳарбий ҳаракатлар бутунлай тўхтатилди, Арманистон Тоғли Қорабоғдаги 3 та туманни Озарбайжонга қайтариш мажбуриятини олди.\nШунингдек, Қорабоғга Россия тинчликпарвар кучлари киритилади. Улар Арманистон ва Тоғли Қорабоғни боғловчи йўлакки жойлаштирилади. Расмий Баку тез орада назоратига ўтувчи Лочин тумани ҳудудида барпо қилинадиган йўлакдан ҳар икки томон фуқаролари хавфсиз ўтишини таъминлашга ваъда берди.\nШавкат Мирзиёев Қорабоғ можароси\n06 Март 15:32 34078\n05 Март 18:06 31703\n05 Март 14:50 30730\n06 Март 21:35 28296\n06 Март 18:51 26702


Польша расмийлари “Газпром”га 50 миллион евро жарима солди\n07 май 2021, Тошкент вақти: 20:24\nRUSSIA -- The logo of the Nord Stream 2 gas pipeline project is seen on a large diameter pipe at Chelyabinsk Pipe Rolling Plant owned by ChelPipe Group in Chelyabinsk, February 26, 2020\nПольшанинг рақобат ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш бошқармаси “Шимолий оқим-2” лойиҳаси ҳақида маълумотлар тақдим этгани учун “Газпром”ни жаримага тортди. Польша аксилмонополия муассасасининг маълум қилишича, жарима суммаси 213 миллион злотий бўлиб, бу 50 миллион еврога тенг келади.\nЖарима солинишига “Газпром”нинг Россия корпорацияси шўъба ширкати бўлган Nord Stream 2 томонидан газ қувури қурилишини молиялаштираётган Европа ширкатлари билан тузган шартномаларига оид маълумотларни тақдим этишдан бош тортгани сабаб бўлган.\nПольша аксилмонополия муассасаси “Газпром” дохил Европанинг олти ширкати хатти-ҳаракатлари юзасидан текширув олиб бормоқда. Бу ширкатлар Польшадан керакли рухсатни олмай туриб, Балтика денгизи тубидан газ қувури қурилишини молиялаштираётган консорциум тузганликда айбланяпти. Аввалроқ бу иш бўйича сўралган ҳужжатларни тақдим этишдан “ўжарлик билан ва асоссиз бош тортгани” учун Франциянинг Engie ширкати жаримага тортилганди.\n“Газпром” Польша муассасасининг қарори юзасидан ҳали изоҳ берганича йўқ.\nРасман “Шимолий оқим-2”ни консонциум эмас, “Газпром”га тўла бўйсунадиган ширкат қуряпти. У Европа ширкатлари маблағларини кредит сифатида жалб қилмоқда. Бироқ Варшава бу ерда гап барибир консорциум ҳақида кетяпти ва у аксилмонополия қонунчилигини бузяпти, деган фикрда қатъий турибди.\nЕвропа Иттифоқининг бошқа қатор мамлакатлари каби Польша ҳам Россиянинг ЕИ ва Украинага сиёсий босим ўтказиш воситаси ўлароқ кўрилаётган “Шимолий оқим-2”нинг қурилишига қарши чиқиб келади.\nБалтика денгизи туби бўйлаб қурилаётган газ қувури охирига етказилган эмас. Қувур қурилиши ўтган йил охирида АҚШ санкциялари туфайли тўхтаб қолган ва ҳозирча тиклангани йўқ.


28 сентябр 2021, Тошкент вақти: 12:10\nҚирғизистон парламенти, қиморхоналар ходимлари норозилига қарамай, 29 сентябр куни “Казинолар фаолиятини тақиқлаш тўғрисида” қонун қабул қилди.\nҚирғизистон парламенти биноси олдига бугун йиғилган Бишкекдаги казиноларнинг мингдан ортиқ ходими “Казинолардан қўлингни торт”, “Бизга иш беринг” , “Парламент халққа қарши” каби шиорларни кўтариб туришди.\nМитингчилар казинолар фаолиятини тақиқлаш тўғрисидаги қонун лойиҳасининг муаллифи, депутат Бақитбек Жетигеновни ўз олдиларига чиқишини талаб этишди, бироқ намойишчилар олдига парламент депутатларидан ҳеч ким чиққани йўқ.\n- Депутатлар бугун қонуний бизнесни тақиқлаш тўғрисидаги қонунни муҳокама қилишмоқда. Бу халққа қарши қонун, агар у қабул қилинса, 15 минг одам ишсиз қолади. Ишсиз қолаётганларга муқобил иш ўринлари таклиф қилинмаяпти, - деди “Қимор ўйинлари асосиацияси” аъзоси Мирза Ниёзов.\nУнинг айтишича, мазкур қонуннинг қабул қилиниши билан казинолар яширин фаолият кўрсата бошлайди. Бунинг оқибатида ҳуқуқ-тартибот ходимлари, айрим депутатлар қиморхоналарни муайян ҳақ эвазига ўз “оталиғи”га олади.\n- Оқибатда давлат бюджетига тўланаётган солиқлар коррупциялашган амалдорлар чўнтагини тўлдира бошлайди, - деди Мирза Ниёзов.\nБироқ Қирғизистон парламенти норозилик намойиши иштирокчилари талабларини эътиборга олмаган ҳолда пайшанба куни 2012 йилнинг 1 январидан мамлакат ҳудудида казинолар фаолиятини тақиқлаш тўғрисидаги қонунни қабул қилди. Казино эгаларига қимор ўйинлари ускуналари ва жиҳозларини хориж давлатларига сотиш учун 3 ой вақт берилди.\nАйрим депутатлар казинолар Қирғизистон бюджетига йил сайин 1,5 миллион доллардан 3 миллион долларгача солиқ тўлаётганини, агар казинолар тақиқланса, мамлакат бюджетига қаттиқ зарба бўлишидан огоҳлантирдилар. Депутат Исмаил Исақов эса казиноларни Қирғизистоннинг энг чекка ва қолоқ ҳудуди бўлган Боткен вилоятига кўчириш таклифини киритди.\nЛекин қонун муаллифи Бақитбек Жетигенов ва депутат Турсунбай Бакир уули бу каби таклифларга кескин қарши чиқдилар.\n- Энг асосий муаммо, казинолар ёшларнинг руҳий ва маънавий оламини емирмоқда. Бугунги кунда ёшлар казиноларнинг асосий мижозлари бўлиб ҳисобланади, - деди Бақитбек Жетигенов.\nБир неча соат давом этган муҳокамадан сўнг қирғиз парламентидаги 120 депутатдан 105 нафари казиноларни тақиқлаш тўғрисидаги қонун қабул қилиниши учун овоз берди.\nПарламент биноси олдига йиғилган мингдан ортиқ казино ходимлари эса митингни қонунни бекор қилиш талаби билан эртага давом эттиришларини маълум қилдилар.


Россия президенти ҳукмрон партияни танқид қилди\n13 май 2021, Тошкент вақти: 08:54\nРоссия президенти Дмитрий Медведев ҳукмрон “Единая Россия” партиясини танқид қилди. Россия раҳбари Кремл қўллаб-қувватлаган бу партия яқинда ўтказилган регионал сайловларда демократияга путур етказганини айтди\nРоссия бош вазири Владимир Путин етакчилик қилувчи “Единая Россия” партиясининг 21 ноябр куни Санкт-Петербург шаҳрида очилган йиллик йиғилишида сўзлаган президент Дмитрий Медведев партиянинг минтақалардаги айрим бўлимлари сайловчиларга ўз иродасини ифодалаш учун имконият бермаганини айтди. Медведев партия раҳбарларига келажакда сайловчилар овозларини ҳалол қозонишга ҳаракат қилиш тўғрисида буйруқ берди.\nҲозирда Россия парламенти Қуйи палатасидаги 450 ўриннинг 315 тасини “Единая Россия” партияси вакиллари эгаллаган. Бу партия октябр ойида ўтказилган сайловда ғолиб бўлиш учун сайлов жараёнига таъсир ўтказганликда айбланмоқда.\nМустақил кузатувчилар ва мухолиф партиялар вакилларига кўра, сайловда қонунлар кенг кўламда бузилган, жумладан, бир сайловчи кўп марта овоз берган, сайлов қутиларига олдиндан тўлдирилган бюллетенлар ташланган.\nПрезидент Медведев “Единая Россия” партияси “очиқ курашда ютиб чиқишни бошлаши керак”лигини айтди.\n- Демократия ҳокимият тепасидаги ёки мухолифатдаги партиялар учун эмас, балки фуқаролар учун, Россия Федерациясида халқ ўзининг бошқариш ҳуқуқини юзага чиқариши учун мавжуддир. Партия эса жуда муҳим ва ўта керакли бир восита, холос. У мақсад эмас, балки шунчаки бир воситадир, деди Россия президенти.\nМедведевдан кейин сўзга чиққан бош вазир Владимир Путин президентнинг танқидига жавоб қайтармади. Аммо у “Единая Россия” аъзоларини ўз шахсий манфаатлари йўлида партиядан восита сифатида фойдаланмаслик ҳақида огоҳлантирди.\n- Шу билан бирга, мен партияга нуфузли элита клуби сифатида қараётганларни, унга аъзо бўлиш ўз “шахсий амбицияларини қондириш ва мансаб пиллапоялари бўйлаб юқорилаш билан боғлиқ бошқа муаммоларни ҳал этишга йўл очади” деб ўйлаётганларни огоҳлантирмоқчиман, деди Россия бош вазири.\nАйни пайтда Владимир Путин фақат “Единая Россия” партияси барча муаммоларни билиши ва уларни ҳал этишда тўғри қарорлар қабул қила олишини таъкидлади. Унинг нутқи асосан Россия иқтисодиёти ва глобал иқтисодий бўҳрондан чиқиш ва иқтисодий ўсишни таъминлаш чоралари ҳақида бўлди.\n2008 йилда Россия президенти лавозимини Дмитрий Медведевга бўшатиб берган Владимир Путин 2012 йилда ўтказиладиган сайловда президентликка номзод бўлишини эҳтимолдан соқит қилмади.


Мақолалар мазкур саъна бўйича сараланган: Пятница, 19 Июнь 2015\nПятница, 19 Июнь 2015 10:24\nЎзбек футболининг ёрқин келажаги\nЗамонавий тиббиёт хулосаларига кўра, спорт, хусусан, футбол билан шуғулланган бола соғлом ва бақувват бўлиб ўсади. Ақл-идроки ривожланади, ҳамжиҳатликни, жамоа бўлиб ҳаракатланишни ўрганади. Бундай фазилатлар эса, шубҳасиз, мурғак қалбларда эзгулик тушунчаларининг мустаҳкам қарор топишига хизмат қилади. Шу боис ҳам “миллионлар ўйини”нинг оммалашиши алоҳида аҳамиятга эга.\nБеруний туманидаги “Бобожонов Fафур” корхонаси трикотаж маҳсулотлари ишлаб чиқаришга ихтисослаштирилган. Бу ерда катталар ва болаларга мўлжаллаб тайёрланаётган кўркам либослар ички бозорда аллақачон ўз харидорини топиб улгурган. Яқинда эса корхона жамоаси хориждан қиймати 40 минг АҚШ долларилик буюртма олди.\nПятница, 19 Июнь 2015 10:23\nТўрақўрғон туманидаги “Bunyоdkor klassik servis” масъулияти чекланган жамиятида ишлаб чиқарилаётган қурилиш материаллари бинокорларга ҳар жиҳатдан маъқул тушмоқда.\nПятница, 19 Июнь 2015 10:19\nХотин-қизларга ижтимоий кўмак\nҚарши шаҳрида Аёллар маслаҳат маркази иш бошлади. Бу ерда уй бекалари иштирокида турли семинарлар, ўқув машғулотлари ва тренинглар уюштириш кўзда тутилган.\nПятница, 19 Июнь 2015 10:17\nПятница, 19 Июнь 2015 10:15\nРақобатбардош маҳсулотлар ва экспорт\nЕнгил саноат мамлакатимиз иқтисодиётининг жадал суръатларда ривожланаётган етакчи соҳаларидан бири ҳисобланади. Зеро, заминимизда етиштирилган пахта хом ашёсини чуқур қайта ишлаш ҳажми йил сайин ортиб, ички бозор юқори сифатли маҳсулотлар билан тўлдирилиши баробарида, экспорт салоҳияти юксалиб бораяпти.\nПятница, 19 Июнь 2015 10:11\nПятница, 19 Июнь 2015 10:07\nЎз айтар сўзимиз бор\nТадбиркорлик фаолиятини ўн икки йил аввал кичик тикув цехи ташкил этишдан бошлагандик. Сўнгра йил сайин ишлаб чиқаришни кенгайтириб бордик. Ҳисоблаб кўрсам, шу давр мобайнида корхонамизни ривожлантириш мақсадида олти марта кредит олибмиз.\nПятница, 19 Июнь 2015 10:06\nОбод уйнинг файзу баракаси\nХалқимиз уйим-жойим, болам-чақам, деб яшайди. Ишдан уйга келганимизда хонадонимиз яшнаб турса, саришта бўлса, чарчоқлар бир зумда унутилади. Ўтган кунимиздан рози бўлиб, эртанги кунни ёруғ юз, хушкайфият билан қарши оламиз.


Коронавирус, БАА сафари, "Локо"га қайтиши, "Пахтакор" таклифи...100 лик маррага яқин келган Темурхўжа Абдухолиқов билан суҳбат\n23 март, 2020, 06:46\nТеглар:Локомотив | Темурхўжа Абдухолиқов | Суперлига | Коронавирус | БАА | Пахтакор\n"Локомотив" ҳужумчиси бир қатор қизиқарли саволларга жавоб қайтарди.\nЖорий йилда яна “Локомотив”га қайтиб келган ҳужумчи Темурхўжа Абдухолиқов 3-турда “Бухоро” дарвозасини ишғол қилганди. Натижада унинг чемпионатимиздаги, Кубок баҳсларидаги ва терма жамоадаги умумий голлари сони 99 та етгани ҳолда “Геннадий Красницкий клуби” аъзосига айланиши арафасида турибди. Умуман олганда, у билан гаплашадиган яна бошқа масалалар ҳам бор эди. Мисол учун Темурхўжа ўтган мавсумнинг иккинчи ярмида БААнинг “Хорфаккан” клубига кетди ва бу йил қишда қайтиб келди. У ерга нима учун кетгани-ю, нега қайтганини ҳалигача айтмаганди. Куни кеча ўзи билан боғланиб, ушбу масалага ҳам ойдинлик киритдик. Шунингдек, унга “Пахтакор” томонидан ҳам таклиф бўлганлигини ўзаро суҳбат давомида маълум қилди.\n“Аслида голларим 120 тадан ошган”\n- Темурхўжа, сизнинг Ўзбекистон чемпионатида киритган голларингиз бир кам 100 тага етиб қолди. Бундай статистикадан хабарингиз бормиди?\n- Йўқ, мен статистикага қизиқмасдим. Менга бу ҳақида клубимиз матбуот котиби айтди. Адашмасам, “Бухоро”га қарши ўйиндан олдин бу борада хабар топдим. Киритган голларимни эса санаб юрмасдим. Фақат голларим 99 тага етгани ҳақида айтишганидан кейин эътибор қаратдим.\n- Чемпионатимизда 100 та гол урган футболчиларни “Геннадий Красницкий клуби”га аъзо сифатида қабул қилишади. Бу сиз учун нимани англатади?\n- Бу ҳам ўзига яраша бир ютуқ. Аслини олганда, менинг умумий киритган голларим 100 тадан ортган. Суперкубокда ва бошқа чемпионатларда киритган голларим ҳисобга олинмаган. Ҳозирда эса Ўзбекистон чемпионати, Кубоги ва миллий терма жамоада киритган голлар ҳисобга олинар экан. Лекин Ўзбекистон чемпионатида 100 та гол уриш ҳаммага ҳам насиб қилавермайди. Шундай экан, бунга яқинлашиб қолганимдан хурсандман.\n- Дарҳақиқат, фаолиятингиз давомида Хорватия, Қатар, БАА каби чемпионатларда тўп сургансиз. Ҳамма голларингиз тахминан қанчани ташкил қилиши мумкин?\n- Аниқ билмадим, легионер сифатидаги ҳамда Суперкубокда урган голларимни ҳисобласак, менимча 120 тадан ошган. Аммо улар ҳисобга олинмас экан. Ваҳоланки, хорижда ҳам легионер сифатида ўйнаб гол уришнинг ўзи бўлмайди. Аксинча, ўзимиздан кўра хорижда тўп киритиш қийинроқ.\n- Коронавирус туфайли чемпионатимиз ҳам тўхтатилди. Бундай пайтда нималар билан бандсиз?\n- Уйда, оилам даврасидаман. Ўзим якка тартибда машғулот қилиб турибман. Бу биргина бизнинг мамлакатимизнинг эмас, бутун дунёнинг бошига тушди. Бу ҳам бир синов ва Худо хоҳласа, бундан ҳам ўтиб кетамиз. Мана шундай пайтда инсон ўйлаб, мушоҳада ва мулоҳаза қиладиган ҳолат. Балки бунинг ҳам ўзига яраша ҳикмати бўлса керак. Ҳозирги вақтда тозаликка риоя қилиш ўта муҳим. Бу борада телевидение ва ОАВ орқали бекорга маслаҳатлар ва йўл-йўриқлар беришмаяпти. Албатта, уларнинг кўрсатмаларига амал қилишимиз шарт. Олдин ҳам тозаликка риоя қилардик, аммо энди янада эътиборлироқ бўляпмиз.\n- Бирданига футболсиз қолиш ва бунга кўникиш ҳам қийин бўлса керак...\n- Менимча, буни ҳеч ким кутмаганди. Футбол бутун дунёда деярли тўхтади. Менимча, чемпионатлар Австралия, Белорусь ва Африкада давом этяпти шекилли. Майли, чемпионатлар, футбол ўз йўлига, аммо соғлиқ доим биринчи ўринда. Агар соғлиқ бўлмаса ҳеч нима қила олмайсиз. Худо хоҳласа, бундай қийинчиликни ҳаммамиз биргаликда енгиб ўтамиз.\n- Ҳозирги пайтда кўча-кўйга ҳам чиқиб турибсизми ёки фақат уйда ўтирибсизми?\n- Кўчага деярли чиқмаяпман. Қандайдир мажбурлик туфайли кўчага чиқиб қолмасам агар, 99 фоиз уйдаман.\n- Мураббийлар ва жамоадошларингиз билан мулоқот қилиб турибсизми ёки...\n- Йўғ-е, ҳамма билан алоқада бўлиб турибмиз. Мураббийларимиз ҳаммамизга жисмоний ва индивидуал машқларни бажариш юзасидан кўрсатмалар беришган. Шуларни бажариб турибмиз.\n“Чемпионатимиз ўсишга эришяпти деб айтишга ҳали эрта”\n- Энди “Локомотив”нинг чемпионатдаги старти ҳақида сўрамоқчиман. Дастлабки учта ўйиннинг иккитасида ғалаба ва биттасидан мағлуб бўлдинглар. Бундай иштирок ҳақида нима деган бўлардингиз?\n- Ғалаба қозонган ўйинларимизни осонликча ютаётганимиз йўқ. “Андижон” билан ҳам, “Бухоро” билан ҳам бўлиб ўтган учрашувларнинг айниқса иккинчи бўлимларида қийналдик. Намангандаги учрашувда эса ўзимизнинг ўйинимизни кўрсатишга ҳаракат қилгандик, аммо ўхшамади.\n- Балки “Навбаҳор” билан ўйинда мухлисларнинг босими сизларга таъсир қилгандир?\n- Йўқ, босим бизга таъсир қилмади. Тўғри, бундай пайтда ёш ўйинчиларимизга бундай муҳитда ўйнашнинг босими сезилиб қолиши мумкин. Лекин шахсан менда сезилмади. Очиғи, “Навбаҳор” билан ўйинни изоҳсиз қолдираман. Наманганликлар иккинчи даврада Тошкентга ҳам келишади.\n- Темурхўжа, кўпчилик Суперлига ҳақида гапирганида унинг мавқеи борасида баҳсли мунозаралар бўлиб турибди. Янги бошланган мавсум нимаси билан фарқ қилади деб ўйлайсиз?\n- Ҳозирча чемпионатни ўсишга эришди деб айтишга ҳали эрта. Чунки энди учта тур ўтди холос. Эртага эса яна вазият ўзгариб, темп тушиб кетиши ҳам мумкин. Ўзи мавсум бошларида деярли барча жамоалар бир хил ҳолатда бўлади. Клублар расмий баҳсларда иштирок этмагани сабабли ўйинларга чанқоқ бўлиб туришади. Ҳаммасини вақт кўрсатади.\n- Лекин бу йил ҳам яна “Пахтакор”нинг якка пешқадам бўлишини эътироф этишмоқда. Наҳотки, жорий мавсумда ҳам “Пахтакор” рақобатдан ҳоли бўлиб қолса?!\n- “Пахтакор” мағлуб бўлмайдиган жамоа эмас. Футболнинг ичидагилар “Пахтакор”нинг қандайлигини, ниманинг ҳисобига кучлилигини билишади. Вазиятга реал баҳо берсак, уларни ҳам ютса бўлади. Балки бу йил ҳам улар яна чемпион бўлишар. Аммо рақобатдан ҳоли даражадаги ўта кучли рақиб деб ҳисобламайман.\n- Демак, “Пахтакор”ни ҳам бемалол мағлуб этиш мумкин, шундайми?\n- Нафақат ютиш мумкин, балки бошқа жамоалар ҳам бемалол “Пахтакор” билан чемпионлик учун рақобатлашиши мумкин. Ахир битта ўйинни ютиш билан чемпионатни ҳам ютиб ололмайсиз-ку.\n“Ўз имкониятимни кутиб ўтирадиган ёшда эмасман”\n- Агар сизга “Пахтакор”дан таклиф бўлганида қандай йўл тутган бўлардингиз?\n- Яширмайман, “Пахтакор”дан таклиф бўлган, ўтган йили ҳам, бу йил ҳам. Аммо мен доим ўйин амалиётимни юқори қўяман.\n- Аммо “Пахтакор”га ўтганингизда барибир сизга ҳам имконият бериларди, деб ўйлайман...\n- Мен ўз имкониятини кутиб ўтирадиган ёшда эмасман-да. Эртага футболни четдан туриб томоша қилишни хоҳламайман, айниқса захирадан туриб кузатишни ёқтирмайман. Футболни тугатганимдан кейин бемалол трибунадан ўйинларни томоша қилавераман. Сизга савол: кўчага чиқиб футбол ўйнаганмисиз?\n- Сизга ҳам биров футбол ўйнаб турган пайтингизда ўтириб тур, деса ўтирармидингиз? Мени доим футбол ўйнагим келади, гол уришни истайман. Ҳалигача футболни шундай ҳис-туйғу билан ўйнайман. Кўпчилик пул учун дейишади. Инкор этмайман, пул муҳим, чунки ҳамманинг бола-чақаси бор, оиласини боқиши керак. Бироқ мен учун пул биринчи даражали эмас. Энг асосийси, футболни яхши кўрганимдан футбол ўйнайман. Мен болалигимдан кўчада қандай футбол ўйнаб, ундан роҳатланган бўлсам, ҳозир ҳам футболни худди шундай ўйнайман. Шундоқ ҳам ўйинчиларнинг ўйнаш вақти чегараланган. Эртага 35 ёки 36 га кирганида фаолиятини тугатишади. Унгача эса мен албатта ўйнашим керак. Ўйнамасам ҳам майли захирада ўтириб вақтимни кутаман дейдиганлардан эмасман. Агар сиз захирада ўтирсангиз, қандай қилиб ўзингизни кўрсатасиз? Менга имконият беришларини кутиб ўтирадиган ёш ўйинчи эмасман-ку. Ҳар қандай клуб менга таклиф билан чиқса, биринчи навбатда шуни, яъни доим ўйнашим шартлигини уларга айтаман.\n- Ҳозирда кўпчилик “Пахтакор”нинг ҳужумчиларини чемпионатимиздаги энг яхшилари деб ҳисоблашмоқда. Бунга сиз қандай қарайсиз?\n- Яхши, ёмон эмас. Аммо бошқа клубларда ҳам яхши ҳужумчилар бор. “Пахтакор”даги ҳужумчилар ҳам яхши, аммо ҳозирданоқ энг зўри деб айта олмайман. Мавсум охирига борганда энг яхшилари аниқланади. Албатта, ҳамманинг фикри ҳар хил бўлади, кимгадир Роналду, кимгадир Месси ёқади. Шундай экан, биздаги мухлислар орасида ҳам кимгадир Черан ёки Сергеев ёқади. Уларнинг атрофида эса яхши ижрочилар ҳам бор.\n- Ўзингиз учун чемпионатимиздаги энг яхши ҳужумчи деб кимни айтган бўлардингиз?\n- Чераннинг ўйини чакки эмас. Аммо у асосан ҳужумчилар ортида ўйнайди. Шу боис, у соф ҳужумчи эмас. Ҳолбуки, унинг майдондаги вазифаси бошқачароқ.\n- Шунингдек, “Пахтакор” швейцариялик таниқли ҳужумчи Эрен Дердийокни олиб келди. Аммо у ҳозирча асосан захирадан ўйинга қўшиляпти. Бу ҳужумчи ҳақида фикрингиз қандай?\n- У ҳали кўп ўйнагани йўқ. Аммо Дердийокнинг “Металлург” дарвозасига киритган голини кўрдим, менга жуда ёқди. Ҳужумчилар доим ҳам бундай гол уравермайдилар. Қолаверса, анча-мунча дарвозабонлар ҳам бундай зарбани қайтара олишмаса керак. Аксарият ҳужумчилар ҳам шундай гол уришни хоҳлайдилар. У ўша вазиятда дарвоза томон билиб зарба бердими ёки билмайми, бунинг нима фарқи бор? Муҳими, у чиройли гол урди. Аммо ҳали у ўйинларда тўлиқ иштирок этмаяпти. Қолаверса, ўзимиз ҳам ўйинларни доим ҳам кўра олмаяпмиз. Дердийок Европанинг кучли чемпионатларида тўп сурган ва тажрибаси катта.\n“Шартномам бўлган тақдирда ҳам БААдан қайтиб келардим”\n- Шунингдек, орада БАА чемпионатига бориб, “Хорфаккан” жамоасида маълум вақт ўйнаб келдингиз. Аммо ушбу клубга кетишингиз ҳам, у ердан қайтиб келишингиз ҳам кутилмаганда юз берди. Яхшиси, аслида воқеалар ривожи қандай бўлганлигини ўзингиз айтиб берсангиз.\n- Ҳаммаси ўтган йилнинг сентябрь ойи охирларида юз берди. Трансфер ойнаси ёпилаётган маҳалда менга БААдан таклиф бўлиб қолди. Ўзим учун ҳам “Хорфаккан” томонидан бўлган таклиф янгилик бўлди. Ўша пайтда нимага кетганимни оила-аъзоларим, ўзимга яқин бўлган инсонлар билишади. Лекин бунинг сабабини айтмайман. Тўғриси, уларнинг таклифи молиявий томондан ҳам яхшироқ эди. У ерга кетишимга оилавий сабаб ҳам бор эди. Ўшанда чемпионат тугашига адашмасам 7 та тур қолганди. “Локомотив” эса чемпион ҳам бўла олмасди ва 3-ўринга ҳам тушиб кетиш эҳтимоли кам эди. Деярли 2-ўринни олиб бўлганди. Яъни, ҳаммаси ҳал бўлиб қолганди.\n- Аммо БААдаги фаолиятингиз кўнгилдагидек чиқмади. Адашмасам, “Хорфаккан” сафида гол ҳам ура олмадингиз...\n- У ердаги фаолиятим яхши чиқмади. Мен учун қийин кечди. Негадир у ерда ўйинимни кўрсата олмадим. Гол ҳам ура олмадим. Мослашиш ҳам қандайдир оғир бўлди. Шунинг учун қайтиб келдим.\n- Боз устига шартномангиз ҳам тугаганди-а?\n- Шартномам бўлган тақдирда ҳам қайтган бўлардим. Чунки у ердаги ишларим ўхшамаётганди.\n- БААга кетганингиздан афсусландингизми?\n- Ҳеч нима ўхшамаган пайтда бундай ҳаёлга берилиш табиий. Аммо янги клубга кетаётган пайтингизда яхши қиляпман деб ўйлайсиз. Боя айтдим-ку, ўша пайтда “Локомотив” билан деярли ҳаммаси ҳал бўлиб қолганди. Чемпионатда кимнинг қайси ўринни эгаллаши ойдинлашиб қолганди.\n- Кўпчилик эса ўшанда сизнинг кетганингизни Самвел Бабаян билан боғлашди...\n- Бабаян қўл остида ҳам ўйнадим-ку. Адашмасам, унинг бошчилигида 10 тадан ортиқ учрашувда майдонга тушдим. Менинг кетганим Бабаян билан боғлиқ эмас. Нимага кетганимни юқорида айтганимдек, яқинларим ва жамоадошларим билишади.\n- Шунингдек, мавсум аввалида “Локомотив”га кимни бош мураббий этиб тайинлаш борасида номзодлар бор эди. Эшитишимча, жамоадаги футболчилар раҳбариятга ё Андрей Фёдоровни ёки Мирко Йеличични қайтариш борасида таклиф билдиришган экан. Шу ростми?\n- Айнан ўша пайтда мен БААда эдим. Лекин бу бўлган гап. Барибир раҳбарият ҳам бундай пайтда ўйинчилар билан маслаҳатлашишади. Мен ҳам бу ҳақида эшитганман. Менга эса бу ерда ўйнаш ёқади. Ўзимни “Локомотив”да ўз уйимдагидек ҳис қиламан.\nТемурхўжа Абдухолиқов португалиялик мураббий, тўпурарлар кураши ва ЎФА томонидан тақдирланиш ҳақида гапирди


МАҲАЛЛАЛАРАРО ФУТБОЛ МУСОБАҚАСИ ДАВОМ ЭТМОҚДА » Зомин туман ҳокимлиги расмий сайти\nЗомин туман ҳокимлиги » Спорт » МАҲАЛЛАЛАРАРО ФУТБОЛ МУСОБАҚАСИ ДАВОМ ЭТМОҚДА\n“Спортни сев, спорт билан яша” шиори нафақат таълим муассасалари ёшларини спортнинг турли йўналишларида бирлаштира олди, балки, юртимиздаги барча ёш тоифаларини ўз атрофига жипслаштирди.\nБугун тумандаги Болалар-ўсмирлар спорт мактабининг футбол майдонида бўлиб ўтаётган футбол бўйича баҳслар ҳам ана шу мақсадларни ўз олдига қўйган турнир ҳисобланади.\nСпортнинг "мини футбол" тури бўйича уюшмаган ёшлар ўртасида ДХХ "Раҳбар кубоги" учун мусобақаларнинг 1-сектор ҳудудидаги илк босқичи очилиш маросимида туман ҳокимининг ёшлар ва ижтимоий масалалар бўйича ўринбосари С. Парманов қатнашиб, барча жамоаларга муваффақият тилади.\nШунингдек, ДХХ туман бўлими вакиллари, спорт ва жисмоний тарбия қўмитаси туман бўлими бошлиғи Б. Қўйбоқов ҳамкор ташкилот раҳбарлари ҳам иштирок этган очилиш маросимида чарм тўп ихлосмандлари баҳсига старт берилди.\nМазкур баҳслар 4 та секторлар ҳудудида ўтказилиб, секторларда ғолиб чиққан жамоалар финал босқичида ўзаро беллашадилар.\nҚизғин ва муросасиз кечаётган мусобақалар давом этмоқда.\nБЎЛАЖАК ЧАРМ ТЎП УСТАЛАРИ ЎЗАРО БЕЛЛАШДИ\nЧАРМ ҚЎЛҚОП УСТАЛАРИ ҲОКИМ КУБОГИ УЧУН БАҲСЛАРНИ БОШЛАДИ\nКЎКЛАМГИ КЎРКАМ ЎЙИНЛАР\nҒОЛИБ ЖАМОА ТОШКЕНТДА БЕЛЛАШАДИ