15:03 / 19.04.2017 2005 pdf Ўқиш режими + -\nБу имомнинг исми Бурҳонуддин аз-Зарнужийдир. Бурҳонуддин аз-Зарнужий Ўзганднинг Зарнуж шаҳрида ҳижрий олтинчи асрнинг иккинчи ярмида туғилган. Бурҳонуддин аз-Зарнужий “Ҳидоя” китобини мусаннифи бўлмиш Имом Марғилонийнинг шогирди бўлиб, ҳанафий мазҳабининг фақиҳларидан бири бўлган. Бурҳонуддин аз-Зарнужий ҳижрий еттинчи асрнинг аввалларида вафот этган. У кишининг бизгача “Таълимул мутаъаллими ториқот- таъаллуми” дан бошқа илмий асари етиб келмаган. Лекин бу китоб ҳажми қисқа бўлгани билан фахрланишга кифоя қилади. Биз ҳам толиб ва толибаларга жуда ҳам зарур ва энг керакли бўлгани учун Имом Бурҳонуддин аз-Зарнужийнинг “Таълимул мутаъаллими ториқот- таъаллуми” китобини охиридаги энг зарур иккита фасли, яъни биринчиси, ёдлашни зиёда қиладиган ва унутишни зиёда қиладиган, иккинчиси, ризқни зиёда ва ноқис қиладиган ва умрни зиёда ва ноқис қиладиган фаслларини таржима қилдик.\nТаржима қилиб тайёрлашда асосан Ҳиндистоннинг Дейбанд мадрасасида милодий 2005 йил Муҳаммад Абдурраззоқ ал-Қосимий ҳазратлари томонидан нашрга тайёрланган нусхаси асл қилиб олинди. Чунки бу нусха бошқаларидан саҳиҳроқ, ишончлироқдир. Бу нусхани бошқа нусхалардан афзаллиги қуйидагичадир.\nБиринчидан: бу нусхани дунёнинг энг кучли мадрасаларидан бўлган Девбанд мадрасасининг бир неча йилдан бери “Таълимул мутаъаллими ториқот-таъаллуми” китобидан дарс бераётган шайхларидан Муҳаммад Солмон ал-Бажнурий ва Муҳаммад Абдурраззоқ ал-Қосимийлар нашрга тайёрлаган.\nИккинчидан, бу нусхада қайси бир олимнинг исми зикр қилинса, ўша олим хусусида ишончли етарлича маълумот берилган ва “Таълимул мутаъаллими ториқот-таъаллуми” китобида келган барча ҳадисларни тахрижлари келтирилган, яъни ўша келтирилган ҳадислар саҳиҳми ёки ғойри саҳиҳми? Қайси ҳадис китобида келган, кимдан ривоят қилинган каби аниқ ҳадисларни рақамигача келтирилган.\nУчинчидан, бу нусхада шарҳ талаб қиладиган луғатлар ўша бетни пастки қисмида изоҳли луғат каби аниқ ёзилган.\nУшбу китобни Девбанддаги нусхадан ташқари Мисрда, Қозонда чиққан нусхалари ҳам бор. Мисрда Абдулазиз Сақар Шоҳин нашрга тайёрлаган нусхаси ҳам ишончлироқ. Лекин Қозонда 1901 йил Қозон император университети типо-литографиясида босилган нусхасида етарлича хато камчиликлар бор. Масалан, ризқни кесувчи омиллар фаслида Девбанд ва Мисрда чиққан нусхаларида “دُعَاءُ الشَّرِّ عَلَى الوَلَدِ” яъни болага ёмон дуо қилиш, деб ёзилган бўлса, Қозонда чиққан нусхасида\n“دُعَاءُ الشَّرِّ عَلَى الوَالِدِ” отага ёмон дуо қилиш, деб ёзилган. Бу эса умуман нотўғридир. Шу фаслнинг охирида Миср ва Девбандда чиққан нусхаларининг охирида “القِرَانُ بَينَ الْحَجِّ وَالعُمْرَةِ” яъни, ҳаж ва умрани орасини қўшиш, дейилган бўлса, Қозонда чиққан нусхасида “القِرَاءَةُ القُرْآنِ بَينَ الحَجِّ وَالعُمْرَةِ“ ҳаж ва умрани орасида Қуръон қироат қилиш, деб ёзилган. Бу ҳам умуман, ҳақиқатдан йироқ гапдир. Энг асосийси, дарсни бошлаш, миқдори ва тартиби ҳақидаги фаслда Девбанддаги нусхасида:\nفَقَدْ كَانَ يَحْكِي عَنِ الشَّيْخِ القَاضِي الإمَامِ عُمَرَ بْنِ أَبِي بَكْرٍ الزَّرَنْجَرِيُّ шайх, қози, имом Умар ибн Аби Бакр Заранжарийдан ривоят қилган дейилса, Миср ва Қозондаги нусхаларида: كَانَ أَبُو حَنِيفَةَ رَحِمَهُ اللهُ تَعَالَى يَحْكِي عَنِ الشَّيْخِ القَاضِي الإمَامِ عُمَرِ بْنِ الإمَامِ أَبِي بَكْرٍ الزَّرْنُوجِي яъни: Абу Ҳанифа роҳматуллоҳи алайҳ шайх, имом, қози Умар ибн Абу Бакр Зарнужийдан ҳикоя қилади, дейилган. Бу мутлақ нотўғри, чунки имом Абу Ҳанифа роҳматуллоҳи алайҳи 150 ҳ. да вафот этган. Умар ибн Абу Бакр Заранжарий роҳматуллоҳи алайҳи эса ҳижрий 584 йили вафот этган. Хўш, гап шундоқ экан энди қандай қилиб ҳижрий 150 йилда вафот этган зот ўзидан бир неча юз йил кейин яшаган, яъни ҳижрий 584 йилда вафот этган зотдан хикоя қилиши мумкин?\nХуллас бунақа хатолар Қозон босма нусхасида етарлича. Биз ҳозир учтасини келтириш билан кифояландик. Мисрдаги нусхасида деярли хатолари кам учрайди. Лекин нима бўлганда ҳам иложи борича толиб ва толибаларга маслаҳатимиз Қозонда чиққан нусхасидан фойдаланмасликларини сўраймиз, чунки унда хатолар етарлича. Уни Девбандда чиққан нусхасини ўқимаганлар Қозонда чиққан нусхасидаги хатоларни билмайди ва катта хато қиллади. Шу сабабли энг тўғри ва ишончли Девбандда чиққан нусхасини топиб, ундан фойдаланиб, ҳаётга татбиқ қилиш бу энг тўғри ва ишончли бир ишдир. Яна “Таълимул мутаъаллими ториқот-таъаллуми” китобидаги матнларни орасига қавс ичидаги сўзларни қўйишда ва озгина изоҳ беришда “Таълимул мутаъаллими ториқот-таъаллуми” китобини ҳижрий 1319 йил Муҳаммад Ориф матбаасида босилган иккита шарҳли, яъни рамкани ичидаги шарҳ ва ҳошияли шарҳдан иборат бўлган нусхадан фойдаланилди.\nЭй аҳли илмлар! Зеҳнни ўлдириш осон. Сабаби ҳар-қанча катта-катта гуноҳлар қилинса, зеҳн шунчалик тез ўлади. Зеҳнни кучайтириш эса қийин, сабаби зеҳнни кучайтирадиган омилларни энг кучлиларини кетма-кет доим қилиб юрса ҳам зеҳн секин-секинлик билан ривожланади. Бир киши зеҳнни кучайтирадиган омилларни бирин-кетин ва доим қилиб юрса ҳам ўша кишининг зеҳни ҳеч қачон бирдан кучайиб кетмайди, балки секинлик билан ривожланади. Шундай экан ўзимизда бор зеҳнни гуноҳлар содир этиб, ўлдириб, сўнгра ўлган зеҳнимизни қайта тирилтириш учун ҳар хил омилларни қўллагандан кўра, бор зеҳнимизни асраб ривожлантиришимиз даркор.\nДарсни бошлашдан олдин айтиладиган дуо\nبِسْمِ اللهِ وَسُبْحَانَ اللهِ وَالْحَمْدُ للهِ وَلاَ إلَهَ إلاَّ اللهُ وَاللهُ أَكْبَرُ وَلاَ حَوْلَ وَلاَ قُوَّةَ إلاَّ بِاللهِ العَلِيِّ العَظِيمِ العَزِيزِ العَلِيمِ عَدَدَ كُلِّ حَرْفٍ كُتِبَ وَيُكْتَبُ أَبَدَ الآبِدِينَ وَدَهْرَ الدَّاهِرِينَ.\nМаъноси: Аллоҳнинг исми билан бошлайман ва Аллоҳни поклайман ва ҳамд Аллоҳга хос ва Аллоҳдан бошқа илоҳ йўқ ва Аллоҳ буюк ва ўзгариш ва қувват фақат олий, улуғ, азиз ҳамма нарсадан хабардор Аллоҳ билан бўлади. Ёзилган ва ёзиладиган ҳарфни ҳар бирини сонича абадий ва умрбод (бу сўзларни айтаман)\nДарсдан сўнг ва фарз намозларидан сўнг ўқиладиган дуо\nآمَنْتُ بِاللهِ الوَاحِدِ الأَحَدِ الْحَقِّ الْمُبِينِ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ وَكَفَرْتُ بِمَا سِوَاهُ\nЯккаю ягона ҳақ мубин Аллоҳга имон келтирдим, У ёлғиз шериги ҳам йўқ ва ундан бошқасига (ишончимни бермадим) куфр келтирдим.\nЁдлашни зиёда қиладиган омиллар\nЁдлашни зиёда қиладиган омилларнинг энг кучлиси бу:\n1. Жидду жаҳд қилиш;\n2. Доимий бўлиш;\n3. Таом (ейиш ва ичишни) камайтириш;\n4. Кечасида (ихтиёрий таҳажжудга ўхшаш) намоз ўқиш;\n5. Қуръон ўқиш;\n6. Набий соллалоҳу алайҳи ва салламга саловотни кўп айтиш;\n7. Гуноҳларни тарк қилиш;\n8. Мисвок ишлатиш;\n9. Асал ичиш ;\nМасалан қайнаган сув билан.\n10. Ладанни шакар билан ейиш ;\nБасвеллия дарахти Арабистон ярим ороли ва Шаркий Африкани денгиз сатхидан 1800-2000 метр баландликда жойлашган ерларида усадиган да рахтдир. Бу басвеллия дарахтини танасини феврал-март ойларида кесиб куйилса,ундан сутни рангидаги суюклик окиб чикади.Бу басвеллия дарахтидан окиб чикаётган сутни рангидаги ок суюклик то уша дарахтни кесилган жойи битгунча окиб туради ва уша дарахтни танасидан чиккан ок сутга ухшаш суюклик дарахт танасидан чикиши билан секинлик билан котишни бошлайди. Уни хиди хушбуй ва уткир хидли малхамни хидига ухшаш булади. Уни куриниши думалок ва хар хил булак шаклида (яни бир куришда сарик майизларга ухшаш ) булади. Ранги сарик ва гулгун рангда булади.Ва феврал-март ойларида кесиб куйилган дарахт танасидан чикиб, сунгра котиб колган меваси май-июн ойларида териб олинади. Басвеллия - дарахтни номи. Ладан эса уша дарахт танасидан сутга ухшаб окиб чикиб, сунгра котиб колган мевасини номи.\n11. Ҳар куни оч қоринга 21 дона қизил майиз ёйиш;\n12. Балғам ва димоғдаги намликларни камайтирадиган ҳар бир нарса;\nМасалан, қуруқ нон, қуруқ анжир ва шуларга ўхшаш қурук нарсалар ейиш.\nУнутишни зиёда қиладиган омиллар\n1. Гуноҳ ишларни қилиш;\n2. Гуноҳларни кўпайиши;\n3. Ғам ғуссалар;\n4. Дунё ишларида қайғуриш, ғам чекиш;\n5. Машғулотларни (яъни ишлар) ва алоқаларни кўпайиши;\nИлмни унутиш сабаблари\n1. Ҳўл кашнич ейиш;\n2. Нордон олма ёйиш;\nБу иккаласи, яъни ҳўл кашнич ва нордон олма ейиш илмни унутишга сабаб бўлиши, ҳўл кашнич ва нордон олмада ҳўллик ва намлик кўп бўлиб, балғамни кўпайишига сабаб бўлади. Балғам эса унутишни зиёда қиладиган омиллардандир.\n3. Чормихга (бутга) михлаб қўйилган (инсон)га қараш.\n4. Қабр тошларидаги (ёзувлар)ни ўқиш.\nЧормихга михлаб қўйилган инсонга қараш ва қабр тошларидаги ёзувларни ўқиш илмни унутишга сабаб бўлиши бунда инсон учун қўрқинч ва ваҳимага тушиш бор.\n5. Туялар карвони орасидан ўтиш.\n6. Битларни ерга (ўлдирмай) тириклай ташлаб қўйиш.\nТуялар карвони орасидан ўтиш ва битларни ерга ўлдирмай ташлаб қўйиш илмни унутишга сабаб бўлиши, бунда ҳайвонга азият бериш бор.\n7. Елкани чуқур жойидан қон олдириш.\nАммо елкани чуқур жойидан қон олдириш илмни унутишга сабаб бўлиши, бунда хотира қуввати учун сусайишлик бор.\nБу юқорида келтирилган илмни унутишга сабаб бўлган омилларни фақиҳ Абу Лайс Самарқандий ҳам ўзининг “Бўстонул орифийн” китобида ҳам келтирган:\nЗуҳрий ривоят қилади:\nИбн Аббос розияллоҳу анҳу “Бешта нарса хотирани сусайтиради: нордон олма ейиш, сувга бавл қилиш, сунъий йўл билан бўйиндан қон олдириш, битни тупроққа ташлаш, сичқон теккан сувни ичиш ”, – деди.\nАйтилишича, қабр тошларидаги лавҳни ўқиш, кашнич ейиш, олдин-кетин боғланган икки туяни ўртасида юриш ва икки аёлни ўртасида юриш ҳам хотирани сусайтиради.\n83-боб Табобат ҳақида 137-бет.\nРизқни кесувчи омиллар\n1. Гуноҳ қилиш.\nАйниқса, ризқни кесувчи омилларнинг энг асосийси\n2. Ёлғон гапириш.\n3. Тонгги уйқу.\nАлбатта қўй саҳар вақтида ухламайди. Шунинг учун ҳам унда барака бор. Инсонларни аксарини уйида бешта, ўнта, ундан ҳам кўп қўй бор. Баъзан битта инсонда мингтагача, балки ундан ҳам кўп қўй бўлади. Лекин битта инсонни мингтагача ити бўлмайди. Шу билан бирга қўй итга ўхшаб кўп туғмайди. Битта ошиб борса, иккита, учта туғиши мумкин. Ит эса, кечаси ухламай сахар вақтида ухлайди. Шунинг учун ҳам унда барака йўқ. Ит бир туғишда тўртта, олтита, тўққизта, балки ундан ҳам кўп туғиши мумкин, лекин ит қўйга қараганда кўп туғиб кўпайгани билан қўйдан кўп эмас, буни асосий сабаби итни кечаси билан ухламай тонгда ухлашидир. Чунки, тонгда фаришталар барча махлуқотларга ризқ улашиб чиқади. У инсонми, жинми, илонми, қурт-қумурсқами барча-барчасига ризқ улашиб чиқади. Ит эса ўша вақтда уйқуда бўлади.\nРизқ деганда фақат ейиш-ичишни тушунмаслик керак, балки ейиш-ичиш ҳам, илм ҳам кўпайиши ризққа киради.\n4. Кўп ухлаш.\n5. (Кийимсиз) яланғоч ҳолда ухлаш.\n6. Яланғоч ( ёки тик турган) ҳолда ёзилиш.\n7. Жунуб (яъни булғанган) ҳолда ейиш.\n8. Ёнбошлаб ейиш.\n9. Овқатланадиган столга, дастурхонга (ёки ерга тушган нон ёки таом) тўкилмаларига эътиборсиз бўлиш.\n10. Пиёз ёки саримсоқ пиёзни пўстлоғини ёндириш.\nПиёз ёки саримсоқ пиёзни пўстлоғини ёндирганда ҳамда пиёз ва саримсоқ пиёзни еганда, ёқимсиз бадбўй ҳид чиқади, ҳатто уларни еган одам масжидга ҳам чиқиши мумкин эмас.\n11. Уйни рўмолча билан супуриш.\n12. Кечаси уй супуриш.\n13. (Кечаси ва кундузи) уйда (супуринди) ахлатни ташлаб қўйиш.\n14. Ёши улуғ (инсон)ларни олдига (тушиб) юриш.\n15. Ота-онасини исмлари билан чақириш.\n16. Ҳар хил ёғоч бўлаги билан тиш тозалаш.\n17. Қўлни лой ва тупроқ билан ювиш.\n18. Остонада ўтириш\n19. Эшикни икки тавақасини биттасига суяниш.\n20. Ёзиладиган жойда (яъни ҳожатхонада) таҳорат килиш.\n21. Кийимини кийган ҳолда тикиш.\n22. Юзини кийим билан артиш.\n23. Уйда ўргимчак уясини (бузмай) ташлаб қўйиш.\nЯна Абу Лайс Самарқандийни “Бўстонул орифин” китобида айтилишича, ким уйни латта билан супурса, ҳамиртуриш ишлатмаса, ўргимчак тўридан уйни тозаламаса, фақир бўлади деганлар. 138-бет.\n24. Намозга беэътибор бўлиш.\nНамоз ўқимаслик ёки ўқиса ҳам рукнларини одилона бажармасдан хушуъ-хузуъсиз ўқиш.\n25. Бомдод намозидан сўнг масжиддан чиқишга шошилиш.\n26. Бозорга эрта бориб кеч қайтиш.\n27. Фақир тиланчилардан нон бўлакларини сотиб олиш.\n28. Болага ёмон дуо қилиш.\n29. (таом ва ичимлик учун бўлган) идиш-товоқларни (ювмай ўраб) ёпиб ташлаб қўйиш.\n30. Чироқни нафаси билан (пуфлаб) ўчириш.\n31. (синиб сўнгра бирон нарса билан) уланган қалам билан ёзиш.\n32. Синган тароқ билан (сочни) тараш.\n33. Ота-онага (тирик ё вафот этган бўлсин) яхши дуони тарк қилиш.\n34. Саллани ўтириб ўраш.\n35. Шим (шалвар ва лозим)ни туриб кийиш.\n36. Бахил бўлиш.\n37. Ута тежамкор бўлиш.\n38. Исроф қилиш.\n39. Дангаса бўлиш.\n40. (Ишда) бўшашган, сусткаш бўлиш.\n41. (Шаръий) ишларда беэътибор бўлиш.\nРизқни зиёда қиладиган омиллар\n1. Эрта туриш.\n2. Ҳусни хат.\n3. Очиқ юзли бўлиш.\n4. Ширин сўзли бўлиш.\n5. Ҳовлини (олдини) супуриш.\n6. (Таом ва шунга ўхшаш нарсалар учун бўлган) идишни ювиш.\nРизқни зиёда қиладиган омилларнинг энг кучлиси:\n7. Намозни улуғлаб, хушуъ билан рукнларини одилона бажариб, унинг вожиблари, суннатлари ва одобларига риоя қилиб ўқиш.\n8. Чошгоҳ намозини ўқиш.\n9. Кечаси ухлаш вақтида “воқеа” сурасини ўқиш.\n10. “Мулк” ва “Муззаммил” ва “Лайл” ва “Шарҳ” сураларини ўқиш.\n11. Масжидда азондан олдин ҳозир бўлиш.\n12. Доим таҳорат билан юриш.\n13. Бомдодни суннати ва витрни уйда ўқиш.\n14. Витрдан сўнг дунёвий гап гапирмаслик.\n15. (Ўз аёллари ва маҳрамлари бўлган) аёлларни ҳузурида ўтиришни фақат зарурат бўлгандагина кўпайтириш.\n16. Дини ва дунёсига фойдасиз бўлган лағв (бемаъни) гапни гапирмаслик.\n17. Ҳар куни тонг отгандан сўнг намоз вактигача\nسُبْحَانَ اللهِ العَظِيمِ سُبْحَانَ اللهِ وَبِحَمْدِهِ أَسْتَغْفِرُ اللهَ وَأَتُوبُ إِلَيهِ\nдеб юз марта айтиш.\nМаъноси: Улуғ Аллоҳни поклайман, Аллоҳга ҳамд айтиш билан уни поклайман, Аллоҳга истиғфор айтаман ва унга тавба қиламан.\n18. Ҳар куни эрталаб ва кечқурун لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللهُ الْمَلِكُ الْحَقُّ الْمُبِينُ\nдеб 100 марта айтиш.\nМаъноси: Малик, Ҳаққ, Мубийн Аллоҳдан бошқа илоҳ йўқ.\n19. Ҳар куни бомдод ва шом намозидан сўнг\n20. الْحَمْدُ للهِ وَسُبْحَانَ اللهِ وَلاَ إلَهَ إلاَّ اللهُ وَاللهُ هُوَ أَكْبَرُ деб 33 мартадан айтиш.\nМаъноси: Ҳамд Аллоҳга хос ва Аллоҳни поклайман ва Аллоҳдан бошқа илоҳ йўқ ва Аллоҳ буюкдир.\n21. Бомдод намозидан сўнг Аллоҳ таолога 70 марта истиғфор айтиш.\n22. لاَ حَولَ وَلاَ قُوَّةَ إلاَّ بِاللهِ العَلِيِّ العَظِيمِ сўзини кўп айтиш.\nМаъноси: Ўзгариш ва қувват фақат олий, улуғ Аллоҳ билан бўлади.\n23. Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламга саловатни кўп айтиш.\n24. Жума куни 70 марта اللهُمَّ اكْفِنِي بِحَلاَلِكَ عَنْ حَرَامِكَ وَأَغْنِنِي بِفَضْلِكَ عَمَّنْ سِوَاكَ\nМаъноси: Эй Аллоҳ менга ҳалолинг билан ҳаромингдан кифоя қил ва Ўз Фазлинг билан ўзингдан бошқалардан беҳожат қил.\n25. Мана бу санони ҳар куни ва ҳар кечада айтиш\nأَنْتَ اللهُ العَزِيزُ الحَكِيمُ أَنْتَ الْمَلِكُ القُدُّوسُ أَنْتَ اللهُ العَلِيمُ الكَرِيمُ أَنْتَ اللهُ خَالِقُ الْخَيْرِ وَالشَّرِّ أَنْتَ اللهُ خَالِقُ الْجَنَّةِ وَالنَّارِ أَنْتَ اللهُ عَالِمُ الغَيبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ اللهُ عَالِمُ السِّرِّ وَأَخْفَى، أَنْتَ اللهُ الكَبِيرُ الْمُتَعَالُ، أَنْتَ اللهُ خَالِقُ كُلِّ شَيءٍ وَإلَيكَ يَعُودُ كُلُّ شَيءٍ أَنْتَ اللهُ دَيَّانُ يَومِ الدِّينِ، لَمْ تَزَلْ وَلاَ تَزَالُ أَنْتَ اللهُ لاَ إلَهَ إلاَّ أَنْتَ أَحَدًا صَمَدًا لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُوًا أَحَدٌ أَنْتَ اللهُ لاَ إلَهَ إلاَّ أَنْتَ الرَّحْمَنُ الرَّحِيمُ، أَنْتَ اللهُ لاَ إلَهَ إلاَّ أَنْتَ الْمَلِكُ القُدُّوسُ السَّلاَمُ الْمُؤمِنُ الْمُهَيمِنُ العَزِيزُ الْجَبَّارُ الْمُتَكَبِّرُ، لاَ إلَهَ إلاَّ أَنْتَ الخَالِقُ البَارِئُ الْمُصَوِّرُ لَهُ الأَسْمَاءُ الْحُسْنَى يُسَبِّحُ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَهُوَ العَزِيزُ الحَكِيمُ.\nБу санони ўқишни энг шарафли ва олий вақти:\n1. Шом ва хуфтонни орасида.\n2. Сахар вақти.\n3. Аср намозидан сўнг.\nУмрни зиёда қиладиган омиллар\n1. Яхшилик қилиш.\n2. (Мусулмонларга) азият беришни тарк қилиш.\n3. Ёши улуғ (инсон)ларни ҳурмат қилиш.\n4. Қариндошлик алоқасини (боғлаш).\n5. Ҳар куни тонг ва кечки пайтда 3 марта\nسُبْحَانَ اللهِ مِلْءَ الْمِيزَانِ وَمُنْتَهَى العِلْمِ، وَمَبْلَغَ الرِّضَا وَزِنَةَ العَرْشِ وَلاَ إلَهَ إلاَّ اللهُ مِلْءَ الْمِيزَانِ وَمُنْتَهَى العِلْمِ، وَمَبْلَغَ الرِّضَا وَزِنَةَ العَرْشِ وَاللهُ أَكْبَرُ مِلْءَ الْمِيزَانِ وَمُنْتَهَى العِلْمِ، وَمَبْلَغَ الرِّضَا وَزِنَةَ العَرْشِ.\n6. Ҳўл (яъни кўкариб турган) дарахтларни кесишдан сақланиш фақат зарурат бўлгандагина (кесиш).\nЧунки кўкариб турган ҳар бир нарса Аллоҳга тасбеҳ айтади, уни кесиш билан тасбеҳ айтиш ҳам тўхтайди. Ҳар хил асбоблар ва ўтин учун зарурат бўлгандагина кесиш жоиз.\n7. Таҳоратни (фарзлари ва суннатлари ва одоблари билан) мукаммал қилиш.\n8. Намозни улуғлаш.\n9. Қуръон ўқиш.\n10. Ҳаж ва умрани орасини қўшиш (яъни жамлаш).\n11. Соғлиқни сақлаш.\n12. Тиб (илми)дан бирор нарса ўрганиш лозим.\n13. Табобат ҳақида келган асарларни ўрганмоқ. Масалан: Шайх Имом Абул Аббос ал-Мустағфирийнинг\nطِبُّ النَّبِيِّ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَسَلَّمَ\nдеган китоби. Ким уни қидирса, топади.\nАбул Аббос Мустағфирийнинг исми: Жаъфар ибн Муҳаммад ибн ал-Муътаз ибн Муҳаммад ибн ал-Мустағфар мустағфирий, Насафий ҳижрий 350 йил туғилиб, 432 йил вафот этган. У киши муҳаддис ва тарихчи бўлган.\nЭслатма: Бу жойда зеҳнни кучайтирадиган омилларнинг энг асосий ва энг зарурлари содда тил билан ёзилган. Бу омилларга ҳаёти давомида доим амал қилиб юришлик инсонни зеҳни учун сезиларли даражада фойдаси каттадир. Лекин шуни унутмаслик керакки, зеҳнни кучайтирадиган омилларнинг энг кучли ва биринчиси, бу, Аллоҳга тақво қилишдир. Доим тақво қилиб юрган инсоннинг зеҳни иншааллоҳ кучли бўлади.\nАҳмаджон Абдуллоҳ ўғли ал-Кашшофий\n15:02 / 19.04.2017 1907\n15:06 / 19.04.2017 1697\n2408 15:42 / 19.04.2017\n3282 15:51 / 19.04.2017\nБисмиллаҳир роҳманир роҳийм.Ҳамдлар фақат Аллоҳ таологадир У Зотнинг ҳабиби Муҳамммад Мустафога саловатларнинг сараси бўлсин, ул зотга эргашганларга эса Аллоҳ давоми...\n1613 15:08 / 19.04.2017\nБисмиллаҳир роҳманир роҳиймБизга ҳидоят йўлини кўрсатган ва .шоядки нажон топсангиз, деган Аллоҳ таолога ҳамду саноларнинг чексизи, Зоти покига миуносиби давоми...\n1670 15:01 / 19.04.2017\n45230 11:58 / 10.10.2018


UzAuto Motors имконияти чекланганлар учун машиналар ишлаб чиқмоқда\n10:53 25 Сентябр 2020\n10:35 16.01.2020 (Янгиланган 10:37 16.01.2020) Ҳавола олиш\nUzAuto Motors компанияси автомашиналарни имконияти чекланган ҳайдовчилар учун махсус техника билан жиҳозлашни бошлади.\nТОШКЕНТ, 15 янв - Sputnik. UzAuto Motors компанияси имконияти чекланган ҳайдовчилар учун улар буюртмасига асосан машиналар ишлаб чиқаришни йўлаг қўйди. Бу ҳақда “Узавтосаноат” корхонасининг ахборот хизмати маълум қилмоқда.\nҚайд этилишича, UzAuto Motors компанияси автомашиналарни имконияти чекланган ҳайдовчилар учун махсус техника билан жиҳозлашни бошлади. Ушбу машиналарда иккиламчи автомобилни қўлда бошқариш мумкин бўлган шароитлар ўрнатилган.\nКомпания UzAuto Motors объявила о запуске машин для водителей-инвалидов\nИккиламчи қўлда бошқариш қурилмаси давлат стандартизациясининг барча талабларига мосланган бўлиб, уни ўрнатиш харидорнинг буюртмасига асосан Cobalt, Gentra ва Spark автомобилларига ўрнатилади.\nОёқ функцияси бузилган ҳайдовчилар учун мўлжалланган қурилма фақат зарур элементлар билан таъминланади. Автомобилни шу тарзда жиҳозламоқчи бўлган мижозлар Uzautomotors.com расмий сайтида кўрсатилган расмий дилерларга мурожаат қилишлари мумкин.\nҚайд этилишича, бугунги кунда Ўзбекистон Республикасида – 600 минг нафар имкониятлари чекланган инсонлар яшайди. UzAuto Motors компанияси томонидан яратилаётган ушбу шароит имконияти чекланган фуқароларнинг жамият сиёсий, ижтимоий, иқтисодий ва маданий ҳаётида фаол бўлишларига туртки бўлади.


Туркияда 2018 йил Троя йили деб эълон қилинди\n20:40 / 10.01.2018\nФото: Travel Store Turkey\nТуркияда 2018 йил Троя йили деб эълон қилинди. Шу муносабат билан Туркиянинг Чанаккале шаҳри ва шимоли-ғарбидаги қадимий Троя шаҳрида байрам тадбирлари бўлиб ўтди.\n“Троя – бутун цивилизациялар учун илҳом манбаи, афсоналар онаси, Шарқ ва Ғарбнинг учрашган ва курашган маркази, у ноёб меросга эга. Бизга мерос бўлиб қолган бу қадимий тошларни нафақат сақлаб қолмоқчимиз, балки дунё музей ва сайёҳлик марказига айлантирмоқчимиз”, деб айтди Чанаккале губернатори Орхан Тавли.\nТуркия маданият ва туризм вазири Нўъмон Куртулмушнинг таъкидлашича, Трояда алоҳида сайёҳлик ҳудуди яратилади.\n“Троя йили доирасида биз Туркия ва бутун дунё бўйлаб симфоник мусиқа концертлари, Троя ҳақида спектакллар уюштирмоқчимиз. Троя бош мавзу бўладиган ўнлаб кўргазмаларда иштирок этамиз. Университетлар тадқиқотлар олиб борадилар. Қисқа метражли фильмлар суратга олинади”, деб таъкидлаб ўтди Куртулмуш.\n2018 йилда Троянинг ЮНЕСКО бутунжаҳон мероси рўйхатига киритилганининг 20 йиллиги нишонланади.


ЖСТга аъзо бўлиш: Ўзбекистон монополиядан халос бўлади. 3-қисм\n04 Fevral 14:07 / Published in Ўзбекистон янгиликлари\nЖСТга аъзо бўлишдан Ўзбекистон нима ютади? 3-қисм\nЎзбекистон олдида Жаҳон Савдо Ташкилотига ихтиёрий равишда аъзо бўлиш ёки сукут бўйича ЕАУга ўтиш танлови турибди. Танлов аниқ бўлиб туюлади, аммо Шавкат Мирзиёев узоқ йиллик иқтисодий келишувни бузадими?\nЎзбекистон қандай сценарийларни кутиши мумкин:\nЎзбекистоннинг ЖСТга аъзо бўлиши божхона солиқларининг 8-10% гача пасайишига олиб келади. Давлат бюджети бундан зарар кўради. Ўз навбатида, божхона тарифларининг кескин пасайиши Ўзбекистон бозорларида товарлар нархини пасайтиришга ёрдам беради.\nИқтисодиётни либераллаштириш, саноатни хусусийлаштириш соҳасидаги ноқонуний ҳолатлар, шунингдек ички бозор эркинлигига давлатнинг таъсири сезиларли даражада камаяди.\nРеспублика ичидаги бозор талабларига жавоб берадиган маҳсулотлар ишлаб чиқарувчилари, хусусан, пахта ишлаб чиқаришга ихтисослашган Ўзбекистондаги фермерлар Хитой, Ҳиндистон ва БААнинг арзон ва арзон ишлаб чиқарадиган савдо кооперативлари юқори сифатли маҳсулотлар билан рақобатлаша олмаслик хавфи мавжуд. Натижада қишлоқ хўжалиги фойдасиз соҳага айланиши мумкин. Ва бу аҳолининг 49,5% ни ташкил этадиган қишлоқ аҳолиси учун янги инфратузилмани яратиш зарурлигига олиб келади. Ғарб мамлакатларида кузатилганидек, қишлоқда саноатнинг яратилиши одамларнинг тафаккурида жиддий ўзгаришларга, уларнинг ижтимоий фаоллигининг ошишига олиб келади.\nВоқеаларнинг бу барча вариантлари туб ўзгаришларга олиб келади. Кўриб турганингиздек, бу ерда муаммолар нафақат давлат, балки оддий фуқаролар учун ҳам пайдо бўлади. Бундай вазиятда ташвиқот ва тушунтириш ишларини олиб бориш, давлатга бўлган ишончни тиклаш зарур бўлади. Акс ҳолда, одамлар норозилик билдиришлари мумкин. Катта эҳтимол билан, бу содир бўлади, ЖСТга нисбатан ижобий қарор билан, Кремлпараст кучлар бунга ҳисса қўшадилар.\nЎзбекистонда яна битта муаммо бор, агар республика Жаҳон Савдо Ташкилотига қабул қилинган тақдирда ҳал қилинади. Бу интеллектуал мулк масаласидир. Гап шундаки, бугунги кунда ҳар қандай Ўзбекистон фуқароси мутлақо жазосиз қолиши билан, муаллифлик ҳуқуқи тўғрисидаги конвентсиядан қатъи назар, бадиий асарлар, мусиқий асарлар, адабиётлар ва бошқа муаллифлик асарлари билан савдо қилиши мумкин. Қароқчилик маҳсулотларини сотишни тақиқловчи қонун мавжуд, аммо у ишламайди. Ушбу муаммони ҳал қилишда республикада маданият даражаси сезиларли даражада ошади. Ва бу шаҳар ва қишлоқлар кўчаларида жиноий унсурларнинг камайишига ҳисса қўшади.\nУчинчи қисмнинг охири.


Фитр садақаси - Darakchi\nҲИДОЯТ САРИ 23.06.2017, 11:58\nФитр садақаси (садақаи фитр) Рамазондан фитрга (оғиз очиқлигига) чиқиш муносабати билан берилгани учун ҳам шундай ном олган. Садақаи фитр иккинчи ҳижрий санада жорий қилинган. Бошқа садақалар молдан қилинса, бу садақа киши бошидан қилинади. «Фитр садақаси» ва «фитр закоти» ҳамда «садақа» ва «закот» сўзлари бир-бирининг ўрнига ишлатилаверади. Ҳанафий мазҳабида садақаи фитр вожиб ҳисобланади.\nФитр садақасининг шариатга киритилишига қуйидаги оят ва ҳадислар далилдир:\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам фитр закотини рўзадор учун беҳуда гап-сўз ва ҳаракатлардан покланиш ҳамда мискинлар учун таомланиш бўлиши учун фарз қилдилар. Ким уни намоздан олдин адо қилса, у мақбул закот бўлур. Ким уни намоздан кейин адо қилса, садақалардан бири бўлур».\nАбу Довуд, Ибн Можа ва Ҳоким ривоят қилишган ва Ҳоким саҳиҳ деган.\nУшбу ривоятдаги «намоз»дан мурод ийд намозидир. Садақаи фитрни ийд намозидан олдин бериш лозим эканини шу ҳадисдан билиб оламиз.\nУшбу садақа нима учун шариатимизда жорий қилинганининг сабаби, ҳикмати ушбу ривоятдан очиқ-ойдин кўриниб турибди. Садақаи фитр рўзадор учун беҳуда гап-сўз ва ҳаракатлардан покланиш, мискинлар учун эса таомланиш бўлиши учун жорий қилинган.\nРўзадор одам Рамазон ойида рўза тутар экан, гоҳида оғзидан билиб-билмай турли гап-сўзлар чиқиб кетган бўлиши, шунингдек, баъзи ножоиз амалларни қилиб қўйиб, шу сабабдан кўнгли ғаш бўлиб юриши мумкин. Ана шундай ғашликларни ювиб юбориш учун садақаи фитр жорий қилинган.\nСадақаи фитр буғдой ва ундан олинадиган нарсалардан ҳамда майиздан ярим соъ берилади. Хурмо ёки арпадан бир соъ берилади. Буғдойдан икки мун берса ҳам бўлади.\nБу ҳукмлар қуйидаги ривоятлардан олинган:\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам фитр закотини хурмодан бир соъ, арпадан бир соъ миқдорида мусулмонлардан қулга ҳам, ҳурга ҳам, эрга ҳам, аёлга ҳам, кичикка ҳам, каттага ҳам фарз қилдилар. Уни одамлар намозга чиқишидан олдин адо этишга амр қилдилар».\nБир соъ қанча бўлади? Аслида соъ идиш бўлиб, ғалла ва шунга ўхшаган нарсалар шу идиш билан ўлчанган. Кейин оғирлик ўлчовлари чиққанда унга солиштирилган. Имом Шофеъий ва Ҳижоз фақиҳлари наздида бир соъ 2751 грамм, Абу Ҳанифа ва Ироқ фақиҳлари эътиборида эса 3800 граммга тенг.\nФитр садақасини хурмо ва арпадан бир соъдан беришга ҳамма мазҳаб ва уламолар иттифоқ қилишган.\n«Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг замонларида уни (фитр садақасини) егуликдан бир соъ ёки хурмодан бир соъ ёки арпадан бир соъ ёки майиздан бир соъ ёки қурутдан бир соъ берар эдик. Муовия келиб, буғдойга ўтилганда: «Менимча, манавининг бир мудди икки муддга тенг келади», деди».\nБухорий, Муслим, Абу Довуд, Термизий, Насоий ривоят қилишган. Бошқа бир ривоятда бундай дейилган:\n«Муовия ҳаж ёки умра қилиб келганда ва одамларга минбарда туриб гапирганда: «Менимча, Шомнинг икки мудд буғдойи бир соъ хурмога тенг келади», деди. Одамлар шу гапни ушлашди. Абу Саъид: «Аммо мен олдинлари қандай бўлса, шундай чиқаришда давом этмоқдаман», деди».\nАбу Саъид розияллоҳу анҳу аввал садақаи фитр таомдан бир соъ бўлишини айтиб туриб, кейин унинг турларини – хурмо, арпа, майиз ва қурут, деб батафсил айтганлар.\nЎша вақтда Ҳижозда буғдой кам истеъмол қилинган, деярли бўлмаган. Шунинг учун у ерда кенг тарқалган тўрт хил таомнинг зикри келган. Кейинчалик буғдой ўсадиган жойлар ҳам мусулмон юртларга айланганидан кейин у Ҳижоз диёрида ҳам тарқалган. Буғдойнинг қиймати устун бўлгани, унга талаб кучли экани учун унинг ярим соъи бошқа егуликларнинг бир соъига тенг қилинган.\n«Мудд» ҳам оғирлик ўлчови бўлиб, тўрт мудд бир соъ бўлади. Бу гапни халифа Муовия ибн Абу Суфён розияллоҳу анҳу Шомдан Ҳижозга ҳаж ёки умра қилиб келганда эслатган экан. Шунда одамлар унинг гапини олиб, буғдойдан ярим соъ миқдорида садақаи фитр беришга ўтишган экан. Аммо Абу Саъид розияллоҳу анҳунинг бунга кўнгиллари бўлмай, бир соъ беришда давом этишни маъқул кўрган эканлар.\n«Ибн Аббос Рамазоннинг охирида Басранинг минбарида хутба қилиб: «Рўзанинг садақасини чиқаринглар», деди. Одамлар ҳеч нарса билмагандек тураверишди. Шунда у: «Бу ерда Мадина аҳлидан ким бор? Туринглар, биродарларингизга ўргатинглар, улар билишмас экан! Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бу садақани хурмо ва арпадан бир соъдан, буғдойдан ярим соъдан ҳар бир ҳуру қулга, эру аёлга, кичигу каттага фарз қилганлар», деди. Алий келганда нархнинг арзонлигини кўриб, «Аллоҳ сизларга (ризқни) кенг қилиб қўйибди. Ҳар нарсадан бир соъ (садақа) қилсангиз, яхши бўларди», деди».\nБу ҳадисда фитр садақаси Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ўзлари томонидан буғдойдан ярим соъ қилиб белгилангани айтилмоқда. Ҳанафий мазҳаби шу гапни ҳужжат қилиб олган.\n(Мўминниг қалқони китобидан)


МЕНИ ЙИҒЛАТГАН ҲИКОЯ « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n21 November 2020 - 17:03\nҚуддуснинг сўнгги навбатчиси: Иғдирли ўнбоши Ҳасан\nБиринчи жаҳон урушининг энг шиддатли жангларига майдон бўлган жабҳалардан бири Сино=Фаластин жаҳаси эди.\nЁвуз Султон Салим 1517 йилнинг 30 декабр куни Қуддусни давлатига қўшиб олди. Ёвуз Салим бутун қўшини билан биргаликда хуфтон намозини шу ҳовлида ўқир эди. Шамдонларни ёқар эдилар. Нақ 12 минг шамдон… Бу ном шундан қолгандир. Саккин-ўн босамоқли зинапоядан одимладингизми, у муқаддас масжиднинг иккинчи ҳовлисига улашасиз.\nҚон тортдими билмайман,қандай, нега, нима учун ҳали ҳам билмайман. Ёнига бордим,туркчада, “Салому алайкум, бобо”, дедим.\nВа алайкум салом, ўғил…\nҚотиб қолдим. Қўлларини қучоқлаб олдим, ўпдим,ўпдим..\nСен кимсан, бобо?, дедим.\nМен, Қуддусни қўлдан бой берганимизда бу ерга ташлаб кетилган ҳарбий қисмданман…, деди бобо.\nМен, ўша кун бу ерда қолдирилган 20-Корпус, 36-баталён. 8-қисм, 11-Оғир машина қуроллари тақими қўмондони ўнбоши Хасанман…, деди.\nСенга бир омонатим бор, ўғлим. Неча йилдир-ки сақлайман. Омонатни ерига таслим қиласанми?\nАлбатта, айтинг,- дедим.\nМамлакатга қайтишингда, йўлинг Тўқотга тушса… Бор, бу ерни менга омонат қилган қўмондоним капитан-юзбоши Мусо афандини топ. Қўлларини мен учун ўп. Унга айт-ки…” Бирдан қўмондони бўлган гурухнинг автоматчиси каби гулдурос овозда гапира бошлади:\nУнга айт, “11-Оғир машина қуроллари тақими қўмондони Иғдирли ўнбоши Хасан, у кундан буён қўйиб кетган ерингда, навбатининг бошидадир. Ҳисоботим тугади қўмондоним, деди”, дегин…\n-Оллоҳга омонат бўл,бобо дедим.\nСоғ бўл, ўғил. Биз учун дунё кўзи билан у муборак Онадўлини кўриш мумкин эмас. Бор, сен таниган, танимаган барчага саломимни етказ, деди.\nТуркияга келиб, берган сўзимнинг устидан чиқиш учун Тўқотга бордим. Аскарий қайдлардан капитан-юзбоши Мусо афандининг изини топдим. Вафот этганига кўп йиллар бўлган экан. Сўзимнинг устидан чиқаолмадим. Сўнгра йиллар ўтди, 1982 йил бир куни агентликка келганимда менга бир телеграф борлигини айтишди. Менга Қуддусда рафақот қилган кишидан келган бир жумла ёзилган эди унда:


Ислом Каримовнинг Жанубий Корея cафарига бағишланади: ўзбекистонлик мардикор хотиралари - Фарғона.Ру ахборот агентлиги\n07:29 msk, 28 Май 2020\nИслом Каримовнинг Жанубий Корея cафарига бағишланади: ўзбекистонлик мардикор хотиралари\n30.03.2006 14:05 msk\nГулзи Бону, Ferghana.ru учун махсус\n«Жанубий Кореядаги ҳамюртларимиз қандай кун кечиряптилар?» - бу мақола муаллифи ана шундай саволни ўртага ташлайди. Афсуски, бу қизнинг ҳаваскорона ҳикояси ўзбекистонлик мардикорларнинг узоқ шарқ мамлакатидаги аҳволини тўла намоён этмайди. Биз Кореяда қонуний ва ноқонуний ишлаётган Ўзбекистон ва Марказий Осиёнинг бошқа мамлакатлари фуқароларининг аниқ сонини ҳам билмаймиз. Лекин бу ҳикоя Кореядаги ўзбекистонликлар муаммолари билан яқиндан таниш бўлган муштарийларимизни ўз тажрибалари ҳақида батафсилроқ сўзлаб беришларига сабаб бўлиши мумкин. Мақола Ўзбекистон президенти Ислом Каримовнинг Кореяга бўлган расмий давлат сафарига бағишланади.\n«Биз йўқ жойда атроф чаманзор...» дея ўйлай бошлаганимизга ҳам анча бўлиб қолди. Биз ўз уйимиз, оиламиз, дўстларимизни ташлаб, шамол учиргандек ҳар ёққа тўзиб кетмоқдамиз. Бу сафар йўловчи шамол бизни қишда суронли ва совуқ, ёзда намгарчилик ва дим бўлган Жанубий Кореяга олиб бориб ташлади.\nБу «баланд тоғлар ва ўйноқи жилғалар юрти» 4000 йиллик тарихга даъвогарлик қилади.\nЎзига хос маданият ва тилга, ўзларининг миллий хусусиятлари ҳақида аниқ тасаввурга эга бўлган корейслар аввалдагидай битта ҳукуматли ягона давлат шаклида Шимол ва Жанубнинг бирлашувини орзу қилиб яшайдилар.\nКореяда полда, чойшабсиз ётиш мароқли.\nКореяда караоке айтишни яхши кўришади ва корейсларнинг кўпчилиги яхши ижрочи бўлишади. Дунёнинг машҳур қўшиқларини улар ўз тилига таржима қилишиб, ўзига хос оҳангда куйлайдилар. Корейс мусиқаси ва қўшиқларига дарров кўникиб кетолмайсан. Лекин ярим йилча Кореяда юргандан кейин маҳаллий қўшиқларни эшитиш ёқа бошлайди.\nКореяда МДҲдан келган меҳмонларни ишга жойлаштириш бутун бошли бизнесдир, бу билан асосан ўзбеклар шуғулланадилар.\nКорея заводларидаги ишчилар махсус контейнерларда истиқомат қиладилар. Кореяда бу оддий ҳол. Контейнер икки-уч кишига мўлжалланган. Унда телевизор, иситиладиган пол, музлатгич, қўл ювадиган жой, газ плитаси, кондиционер (кўп энергия сарфлагани учун хўжайин ундан фойдаланишга рухсат бермади) бор. Бошқа корхоналарда контейнерларга 10-12 тадан одам қўйилади.\nКорея қонунлари адолатли ва амалда ишлайди, ноқонуний ишчи ҳам ишлаб топилган пулларга нисбатан хангук (жанубий кореялик) билан бир хил ҳуқуқларга эга. Мамлакатда пешона теринг билан топган пулингни олиш учун мурожаат қилиш мумкин бўлган бир қатор давлат ташкилотлари бор. Маошларни тўлатиш билан черковлар ҳам шуғулланадилар.\nКореяда кишининг миллатини фақат ташқи кўринишдангина эмас, нимада юриши билан ҳам ажратиб олиш мумкин. Агар байналмилал метрони ҳисобга олмасак, корейслар асосан автомобилда юришни ёқтиришади. Қишлоқларда мотороллерлар кенг тарқалган. Таиландлик ва индонезияликлар велосипедларда юришади. Руслар асосан автобусларда ёки пиёда юрадилар.\nМанба -«Карелия» газетаси\nКорея тарихи моҳиятан анча қарама-қаршиликларга бой. Асрлар мобайнида қитъа овчилари ва миришкорларининг тарқоқ гуруҳлари ажиб бир маданиятни шакллантирганлар. Уларнинг аймоқлари, қабилалари ва империялари вақт ўтиши билан ўсиб, бугунги кунда ҳурматли, бой, аҳолиси кўп, гуллаб-яшнаётган мамлакатга айланди. Ишлаб чиқариш ва иқтисодий имкониятларнинг ривожланишида айниқса Жанубий Корея омадлироқ чиқди. Бугунги кунда у жаҳон иқтисодиёти пешқадамларидан билан бўлиб ҳисобланади.\nКорейслар, ҳатто уларнинг зиёлилари ҳам Ўзбекистон ҳақида хира тасаввурга эгалар. Мустақилликка эришилганига ўн беш йил бўлганига қарамасдан Ўзбекистон кореяликларнинг кўпчилиги учун «истон»лардан бирилигича қолмоқда.\nБироқ ўзбеклар ва корейсларнинг ўхшаш жойлари кўп. Биринчи навбатда, бу осиёча менталитет: катталарни ҳурмат қилиш, болаларни энг яхши анъаналар асосида тарбиялаш ва ҳаказолар.\nНима учун биз Кореяга боришга шунчалик ошиқамиз? Ватанимизда оғир меҳнат билан ҳам тополмаётган пул учунми? Саргузашт иштиёқидами? Ўзбекистонликларнинг ғарибона ҳаётида етишмаётган қулайликлар учунми? Бўлиши мумкин. Аммо бунинг бошқа томони ҳам бор.\nБиз учун қадрли бўлган 2005 йилда Корея Республикаси Президенти Ро Му-Хённинг Ўзбекистон Республикасига ташрифидан сўнг икки мамлакат ўртасидаги муносабатлар сезиларли даражада яхшиланди, лекин фақат «қоғоз»да. Ўшанда икки мамлакат ўртасидаги муносабатларни бундан буён ривожлантириш ҳақида, ўзбекистонлик фуқароларнинг Корея Республикасида ишлаш учун эркин ёллаш ҳақида, Ўзбекистондаги нефть ва бошқа табиий ресурсларни кореялик мутахассислар томонидан қазиб олиш ҳақида, Ўзбекистон ва Корея ўртасидаги бизнес ва савдо-сотиқни ривожлантириш ҳақида ва ш. к. шартномалар имзоланганди.\nДавлатлараро муносабатлар яхшиланганига қарамасдан, ўзбекистонликларнинг Кореядаги ҳаёти «ширин» бўлиб қолгани йўқ. Жанубий Кореяда ишсизлик даражаси юқорилигича қолмоқда, ўзининг меҳнат бозорини ҳимоя қилиш мақсадида Корея ҳукумати Корея Республикаси фуқароси бўлмаганлар учун мамлакатга кириш-чиқиш қоидаларини кучайтирди.\nКореяда иш топишни хоҳлаган ўзбекистонлик фуқаролар ҳужжатларни расмийлаштириш бўйича юракни сиқувчи ва узоқ жараёндан ўтишлари керак бўлади. Иш жойи, ойлик ва ижтимоий тўловлар ёки, айтайлик яхши «сажанг» (хўжайин) борасида ҳамманинг ҳам омади чопавермайди. Бир сўз билан айтганда, бу ерда дискриминацияга учраш (камситилиш) эҳтимоли йўқ эмас. Ҳамманинг ҳам яшагиси келади, яхши яшаш эса ҳамманинг ҳам қўлидан келавермайди...\nШундай қилиб, Кореяга учамиз...\nИнчон аэропортига қўнаркан, дарров ЦИВИЛИЗАЦИЯни ҳис қиласиз. Ҳамма нарса ҳалқ фаровонлиги учун қилинган. Кореяга бутун дунёдан минглаган одамлар учиб келадилар, аммо паспорт назорати олдида тўполонни кўрмайсиз, ҳаммаси ақл билан қилинган.\nЎзбекларимиз, корейсларнинг аччиқ таомлари ҳақида кўп эшитганларидан бўлса керак, мамлакатга иложи борича ватандаги турли ноз-неъматлар олиб киришга ҳаракат қиладилар. Агар Корея божхонаси емишларни олиб қўймаса, ўзингизни омади чопганлардан деб ҳисоблайверинг, чунки Кореяга мева ва гўшт маҳсулотларини олиб кириш маън қилинган.\nУмуман олганда, Кореяда тузуккина овқатланиш мумкин, гарчи корейсларнинг дидлари ўзбекларникидан бошқачароқ бўлса-да. Қадимдан калорияли овқатга ўрганиб қолган ўзбекларга мудом кўкат билан гуруч истеъмол қилиш ярамайди. Бизга қуюқроқ, ёғлироқ бўлса, ўзимизнинг нон билан ва қўй ёғи билан бўлса дуруст. Агар корейслар бир кунда уч маҳал гуруч есалар, ўзбеклар янги ёпилган тандир нонисиз яшолмайдилар...\nЛекин одам шундай яратилганки, очликдан бошқа ҳаммасига ўрганиб кетади. Корея «ифор»ларига, тўс-тўполон автобусларга, ҳар қадамда «таъзим қилиш»га ҳам кўникиб кетиш мумкин. Пойабзалини шапиллатиб юрган ва биқинингни тешиб юборгудай туртиб ўтиб кетувчи талабалар, ўқувчилар ёки қариялар тўдасига қўшилиб кетасиз. Аста-секин корейс овқатларининг тотлилигидан ҳайратлана бошлаганингни сезмай қоласиз. Лекин энг қизиғи - ҳар сафар дастурхон солинганда уларнинг чапиллатиб овқат чайнаши сезилмай қола бошлайди.\nКорейсларни «назокатли» деб бўлмайди; ёки биз уларнинг одоб-аҳлоқи, нафосату назокатини тушуна олмаймиз, шунинг учун яшаб қолишнинг энг яхши усули бизга ёт бўлган қадриятларга эътибор бермасликдир.\nУмуман олганда корейслар ўзбекларни яхши кўрадилар. Ўзбеклар кўнгли очиқ ва саҳоватли халқ. Улар арзимаган пулга ишлаши, литрлаб ароқ ичиши ва маст бўлмаслиги мумкин, буни корейслар жуда ҳурмат қиладилар, чунки ўзлари бир шиша сожу (маҳаллий алкоголь ичимлиги) дан кейин йиқилиш мумкин.\nКореяга қонуний йўл билан келган ўзбекистонликлар яхшироқ ерга жйолашишлари ва ижтимоий жиҳатдан қисман ҳимояланган бўлишлари мумкин. Кореяга ноқонуний келган ҳамюртларни эса бошқа нарса кутади. Ойналарига панжара ўрнатилган Миграцион назорат хизмати автобуси исталган пайтда келиб, сизни мамлакатдан чиқариб юбориши мумкин.\nЧет эллик фуқарони ишга ёлловчи ширкат ишчига нари борса битта хона ва бир маҳал иссиқ овқат бериши мумкин. Оғир саноат корхоналарида ишловчилар тиббий суғурта билан таъминланадилар. Бироқ камдан-кам одам яхши ҳақ олаётгани билан мақтана олади.\nБу ерда ойига 1000 АҚШ доллари атрофида пул ишлаш мумкин. Ундан озиқ-овқат, транпорт ва майда ҳаражатларни чиқариб ташлаш керак. Шу билан бирга озиқ-овқат маҳсулотларининг арзон эмаслигини ҳисобга олиш керак: масалан, битта олма бир доллар туради, нон икки доллар атрофида, бир бўлак паҳлава – 3,5 доллар. Жамоат транспортига бир марта тушиш 0,8 – 1,5 доллар.\nЯна бир муҳим масала – тил тўсиғи масаласидир. Бу ерда корейсчани билмасангиз бўлмайди. Сеул яқинида жойлашган ширкатларда инглизча билган киши кам. Чет эллик «мардикор»ларни ишга олувчи чекка вилоятларни-ку айтмай қўя қолай. Агар астойдил ҳаракат қилсангиз ва доим ўз ҳамкасбларингиз орасида юрсангиз, корейсчани анча-мунча ўрганиб олиш мумкин.\nСўз охирида «Ислом Абдуғаниевич Каримовнинг расмий ташрифидан кейин Кореяга пул топиш учун борган биз оддий ўзбекларни нималар кутмоқда?» деган долзарб, балки бироз риторик бўлган савол ўртага чиқади. Омон бўлсак, кўрармиз…\n«Осо ощипщиё!» Кореяга хуш келибсиз!


Сенат ЕОИИга «кузатувчи давлат» мақомида қўшилишни маъқуллади - Zamin.uz\n13:20 / 11.05.2020\nСенат ЕОИИга «кузатувчи давлат» мақомида қўшилишни маъқуллади\nСенат Ўзбекистоннинг Евроосиё Иқтисодий Иттифоқида «кузатувчи давлат» мақомида иштирок этиши тўғрисида Қонунчилик палатаси томонидан қабул қилинган қарорни кўпчилик овоз билан тасдиқлади. Бу ҳақда юқори палата сайтида хабар берилган.\nХабарда айтилишича, Вазирлар Маҳкамаси томонидан тақдим этилган маълумотлар ва ҳисоб-китоблар Сенат қўмиталари ва махсус ишчи гуруҳи йиғишларида етакчи эксперт ва мутахассисларнинг иштирокида чуқур таҳлиллар асосида муҳокама қилинган.\nБундан ташқари, Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси, халқ депутатлари вилоятлар, Тошкент шаҳар ҳамда туман ва шаҳар Кенгашлари томонидан ҳам муҳокама қилинган.\n«Ялпи мажлисда ҳам ушбу масала қизғин баҳс-мунозараларга сабаб бўлди», дейилади хабарда.\nЕОИИ доирасида ҳамкорликни йўлга қўйиш тарафдорларининг фикрига кўра, ушбу ташкилот билан ҳамкорлик ташқи савдо ҳажмининг ўсиши, мамлакатимизда йирик инвестиция лойиҳаларини амалга ошириш, ҳудудий кластерлар, саноат ва савдо зоналарини ташкил этишда минтақалараро алоқаларни ривожлантириш имкониятларини янада кенгайтиради.\nШу билан бирга, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини ЕОИИга аъзо давлатларга божхона расмийлаштирувини амалга оширмасдан экспорт қилиш имконияти яратилади.\nЯна бир эътиборли томони шундаки, ЕОИИ билан ҳамкорлик транспорт-коммуникация ва юклар транзити соҳасидаги манфаатларига ижобий таъсир қилади. ЕОИИга аъзо давлатларда ўз меҳнат фаолиятини олиб бораётган фуқароларимизга кенг имконият яратади.\nҚарши овоз берган сенаторлар иқтисодиётимизнинг қатор тармоқларида ишлаб чиқариш суръатларининг пасайиши, муайян даражада иш ўринларининг йўқотилиши, инвестиция фаолияти ва саноат модернизация жараёнларининг сустлашишига олиб келиши мумкинлигини билдирди.\nШунингдек, муайян даврда маҳаллий ишлаб чиқарувчилар маҳсулотлари нархларининг ошиши, уларнинг рақобатбардошлигига салбий таъсир қилиши ҳамда ички бозорда импорт маҳсулотлари ҳажми кўпайишини ҳам таъкидлашди. Бундан ташқари, республиканинг савдо сальдоси ва тўлов баланси ҳолати ёмонлашиши хавфи борлиги қайд этилди. Мамлакатимиз манфаатлари учун Жаҳон савдо ташкилотига аъзолик масаласи долзарброқ эканлиги ҳам айтиб ўтилди.\nЯкунда сенаторлар Ўзбекистон Республикасининг ЕОИИга «кузатувчи давлат» мақомида қўшилишни маъқуллади. Хабар қилинишича, 16 нафар сенатор қарши овоз берган, 4 нафари эса бетараф қолган.\nкузатувчи давлат ЕОИИ Ўзбекистон “Замин” янгиликларини “Одноклассники”да кузатиб боринг\nEвроосиё иқтисодий иттифоқининг келажаги борми?\nСенат 2019 йилги Давлат бюджетини тасдиқлади\nЭнди Ҳисоб палатаси ҳам валютани назорат қилади\nЯнги қонун билан янги кодекс тасдиқланди\nХитой Ўзбекистонга 2,7 млрд долларлик кредит тақдим қилади\nПрезидент: Бу – дунёқараш ўзгариши, имкониятлар натижаси\nFacebook Ўзбекистонда солиқ тўлашни бошлади


Қушлар миграциясиBird TV\nОқ лайлакҚишлоқ қалдирғочҚора узунқанотОддий каккуТилларанг куркунакSand Martin\nHome › Тилларанг куркунак\nТилларанг куркунак – фаунамизнинг энг чиройли қушларидан бири ҳисобланади. Танасининг ости ва думи кўкимтир-яшил, устки томони асосан қизил ва қизғиш рангда бўлиб яшил ва кўк қисмлардан иборат. Тумшуғи остида каттагина сариқ доғни, қизғиш рангдаги кўзидан ўтган қора чизиқ кўриш мумкин. Учиши тез, қолдирғочни эслатади: тўғри учиб туриб шиддат билан юқорига ёки пастга бурилиши, баъзида ҳавода миққий сингари қанот қоқиб жойида туриши мумкин.\nСимёғоч симларига ёки дарахтга қўнадилар ва яна шовқин билан бир-бирларини қувиб учиб кетадилар. Кечга яқин куркунаклар баланд товуш билан яқиндаги дарахтзор, боғ, ёки дарё, канал бўйидаги бутазорларга учиб кетадилар ва шу ерда тунайдилар. Вояга етган куркунаклар ёшларидан каттароқ ва улардан ёрқинроқ ранглари билан фарқланиб турадилар.\nКуркунаклар нима билан озиқланадилар?\nКуркунаклар асосан учаётган ҳашаротлар билан озиқланадилар. Кўпинча ари ва асалариларни, баъзида эса, қўнғизлар ва ниначиларни ҳам тутадилар. Болаларини боқаётганда улар ҳар куни оғирлиги 225 та арига тўғри келадиган ҳашаротларни тутиши аниқланган.\nТилларанг куркунакнинг уяси\nТилла ранг куркунак турли ландшафтлардан иборат бўлган очиқ ҳудудларни ёқтириб, уясини кўпинча дарё ёки бошқа сув ҳавзалари ёнида қурадилар. Уясини тупроқ қоя ёки қирғоқ қияликларида узун ковак ковлаб ичига қуради. Асосий ковак ёнида қўшимча «ёлғон» уя ҳам қурадилар. Тилларанг куркунаклар колониялар ҳосил қилиб уялайдилар, лекин, якка уялар ҳам учраб туради.\nТилларанг куркунак Африкада, Сахара саҳросидан жанубда қишлайди.\nКуркунакларни Ўзбекистонда тарқалиши\nЎзбекистонда тилларанг куркунак учиб ўтувчи ва уяловчи қушларга киради. Мамлакатимизда бу тур уялаш даврида кенг тарқалган. Республикамизда қулай биотоп топилган барча ҳудудларда уялайди.


«Ижтимоий фикр»: Аксари ўзбекистонликлар «тақдирим, келажагим Ватан билан муштарак» дейишмоқда\n18:11 / 22.08.2017\nИқтисодий глобаллашув кучайиб бораётган бугунги кунда инсон ресурслари ҳаракатининг шакл ва йўналишлари, бошқача айтганда, миграция оқими тобора жадал тус олмоқда. Албатта, кимдир замонавий билим эгаллаш, даволаниш учун хорижга йўл олади. Бошқа биров эса турмуш шароитини яхшилаш мақсадида мусофирчиликда юриб бўлса ҳам, сердаромад ишнинг бошини тутишга ҳаракат қилади.\nЎзбекистон халқаро меҳнат бозорининг тўлақонли аъзоси сифатида миграция жараёнидан четда қолгани йўқ. Фуқароларимизнинг хорижда ишлаш, муайян касб ва ихтисослик бўйича чет эл тажрибаларини ўрганиш ҳуқуқи кафолатланган. Бироқ мўмай маош илинжида ўзга юртларга ноқонуний йўл билан кетган ҳамда одам савдоси қурбонига айланаётганлар ҳам учраётгани оғриқли муаммоларимиздан биридир.\n«Ижтимоий фикр» жамоатчилик фикрини ўрганиш маркази томонидан ўтказилган навбатдаги сўров шу нуқтаи назардан ўта долзарб аҳамиятга эга.\n«Миграция жараёнлари — жамоатчилик фикри кўзгусида» мавзуида фуқароларимизнинг кайфиятини, меҳнат миграциясига муносабатини ўрганиш, ижтимоий ҳолатини, ҳуқуқий саводхонлик даражасини аниқлаш мақсадлари кўзда тутилган сўровда юртимизнинг барча ҳудудидан турли миллатга мансуб 1 минг 100 нафар киши иштирок этди. Айтиш керакки, респондентлар орасида давлат корхона ва муассасаларида ишлаётганлар ҳам, фермер, тадбиркорлар ҳам, талабалар ҳамда ўқувчилар, пенсионер ва ишсизлар ҳам бор.\nКим хорижга йўл олмоқда?\n«Сизда Ўзбекистон Республикасини тарк этиш ва доимий яшаш учун бошқа мамлакатга кетиш истаги борми?»\nУшбу савол билан бошланган сўровда респондентларнинг мутлақ катта қисми — 97,1 фоизи Ўзбекистонни тарк этишни асло истамаслигини, ўз келажагини шу юрт билан боғлиқ ҳолда кўришини билдирган. Фақат 1,5 фоиз иштирокчи бошқа мамлакатга кетиш ниятида эканини маълум қилган. Ёш кесимида эса 18–19 ёшлилар ва 20–29 ёшлилар гуруҳидаги респондентлар миграцион кайфиятга кўпроқ мойил.\nТадқиқотга кўра, 62,5 фоиз эҳтимолий мигрантларнинг мамлакатдан кетиш ҳақидаги қарори узил-кесил эмас ҳамда улар доимий ва даромадли иш топишса, ўз касбий ва интеллектуал салоҳиятини амалга ошириш имкониятига эга бўлишса, чет элга жўнаш фикридан воз кечишга тайёрлар.\nСўров натижаларига мувофиқ, меҳнат мигрантининг тахминий ижтимоий қиёфасини яратиш мумкин, бу:\n• 20-49 ёшлардаги эркак ва аёл, кўп ҳолларда эркак;\n• шаҳар ёки қишлоқ жойларида яшайди;\n• ўрта махсус ёки ўрта техник маълумотга эга;\n• моддий жиҳатдан ўзини ўртадан паст ижтимоий табақага мансуб, деб ҳисоблайди;\n• паст малакали ходим;\n• малака ва алоҳида куч-ғайрат сарфламасдан тез бойиб кетишга интилувчи.\nЖозибадор ва қулай манзиллар\nСўров натижалари эҳтимолий мигрантлар учун қайси мамлакатлар энг жозибадор эканини аниқлаш имконини берди. Аввалги йилларда бўлгани каби ҳозир ҳам ўзбекистонликлар учун Россия Федерацияси энг мақбул мамлакат бўлиб қолмоқда. Бу тил билишда муаммонинг йўқлиги, оилавий ва маданий алоқалар, таълим тизимларининг ўхшашлиги, визасиз бориб-келиш тартиби мавжудлиги каби омиллар билан изоҳланади.\nШунингдек, 2017 йилда АҚШга кўчиб бориш истагидагилар сони ўсди. Бу йўналиш, асосан, Андижон, Самарқанд, Тошкент вилоятлари ва Тошкент шаҳри аҳолиси ўртасида оммалашгани қайд қилинди. Айни дамда Ғарбий Европага интилаётган респондентлар сони қисқарди ва ҳеч бир респондент Яқин Шарқдаги бирон-бир мамлакатга бориб яшаш ниятини билдирмади.\nСалоҳиятли ёшлар ўзимизга ҳам керак!\nЎзбекистон фуқароларининг хорижга йўл олишига асосий сабаблардан бири, бу — таълим олиш билан боғлиқ. Масаланинг ушбу жиҳати алоҳида эътиборга олинган тадқиқотда «Кейинги беш йилда сизнинг оилангиздан кимдир таълим олиш ёки таълим даражасини ошириш мақсадида чет элга борганми?» саволига иштирокчиларнинг салкам икки фоизи «Ҳа» деб жавоб берди. Оила аъзолари чет элда таълим олган ёки ҳозирги вақтда таълим олаётган респондентларнинг кўпчилиги пойтахт аҳолиси ҳиссасига тўғри келади. Аён бўладики, Россия Федерацияси, АҚШ, Жанубий Корея, Европа мамлакатлари ва Хитой — таълим миграциясининг энг оммабоп йўналишларидир.\nФарзандлари чет давлатда таҳсил олган 42,1 фоиз респондентнинг билдиришича, уларнинг оила аъзоси ўқишдан сўнг она-Ватанга қайтган.\n9,5 фоиз иштирокчиларнинг жавобига кўра, уларнинг яқин кишиси ўқишни тамомлаган, лекин уйга қайтмаган. Хорижда қолган бу ёш мутахассисларнинг айримлари ўша жойда оила қуриши ҳам уларнинг Ўзбекистонга қайтмаслигига сабаб бўлмоқда.\nСўров натижалари хорижда илм олган ёшларнинг Ватанга қайтиши учун ишга жойлашиш ва касбий мослашувнинг қулай шароитларини яратишнинг янги механизмларини ишлаб чиқиш, бизнес-инкубаторлар ва технопарклар барпо этишни кенгайтириш зарурлигини кўрсатди. Зеро, билимли, салоҳиятли ёшлар ўзимизга ҳам керак!\nУй қуриш, тўйлар қилиш илинжида...\nТашқи меҳнат миграцияси бугун фуқароларимизнинг узоқ-яқин ўлкаларга йўл олишига туртки бераётган бош омиллардан экани барчамизга яхши маълум.\n2015–2017 йиллардаги сўровлар натижаларига мувофиқ, меҳнат миграциясига кетиш истагини билдирганларнинг катта қисмини эркаклар ташкил қилади. Пул топиш учун фуқаролар бошқа мамлакатга кўпинча бир йил муддатга (26,7 фоизи), камроқ ҳолатда икки йил муддатга боришни афзал кўришади (15,8 фоизи). Ишлаш учун узоқ муддатга кетмоқчи бўлганлар фоизи у қадар юқори эмас.\nҚизиғи, бошқа мамлакатда ишлаш учун кетиш истагидаги респондентлар улуши шаҳарда ҳам, қишлоқ жойларда ҳам бир хил.\nХорижда ишлаш учун сабаблар турлича. Сўров фуқароларнинг қайси мақсадда меҳнат миграциясига интилишларини аниқлашга имкон берди. Сўралган ҳар иккинчи фуқаро ишлаб топган пулига уй-жой, ер участкаси, автомобиль сотиб олишини кўрсатган. Ҳар тўртинчи респондент тўй маросимларини ўтказиш, болаларининг ўқиши учун тўловни амалга ошириш ва бошқа ўткир ижтимоий-маиший муаммоларини ҳал қилиш мақсадида меҳнат миграциясига қўшилади. Ҳар ўнинчи респондент ўз бизнесини очиш учун бошланғич капиталга муҳтож. Сўралганларнинг саккиз фоизи ўз ижтимоий мақомини оширишга умид қилади.\nЯна бир муҳим жиҳат. Россия Федерацияси Ўзбекистон фуқаролари меҳнат миграциясининг асосий йўналиши бўлиб қолмоқда. Респондентлар (18 фоизи) ишлаш учун маъқул санаган навбатдаги давлат Жанубий Кореядир. Бинобарин, Жанубий Корея меҳнат миграцияси бўйича Ўзбекистоннинг яқин шерикларидан бири ҳисобланади. Ушбу учлик сўнгида эса АҚШ турибди.\nМеҳнат ҳақи яхши тўланса, бас\nТадқиқотда меҳнат миграцияси мамлакатини танлашда юқори иш ҳақи омилини шаҳарликлар қишлоқ аҳолисига нисбатан, аёллар эса эркакларга нисбатан кўпроқ эътироф этдилар. Уларнинг аксарияти тез ва салмоқли даромад келтирадиган, қўшимча таҳсилни талаб қилмайдиган соҳаларга ишга жойлашишни хоҳлашади. Шу маънода, қурилиш соҳасида ишлаш меҳнат мигрантлари учун айни муддаодир. Қолаверса, бу йил савдо соҳасида ишлашни истайдиганлар сони камайди, хизмат кўрсатиш ва транспорт соҳаларида ишлашни мўлжаллаётган респондентлар сони ўсди.\nСўровда эркакларнинг ҳар иккинчиси ишлаш учун қурилиш, 15,4 фоизи йўловчи ва юк ташиш, 10,8 фоизи хизмат кўрсатиш соҳаларини танлаган. Аёллар эса болаларни, кекса ёки бемор кишиларни парваришлаш (40,6 фоиз), савдо (12,5 фоиз), хизмат кўрсатиш тармоқларида ишга жойлашишни истайдилар.\nДарвоқе, меҳнат бозорида шаҳарликларнинг ўзига ишончи қишлоқ аҳолисига нисбатан кучлироқ экан.\nМигрант ижтимоий қиёфаси\nТаҳлиллардан кўринадики, чет давлатда муайян муддат ишлаб, кейин она-юртга қайтиш истагидаги респондентлар сони, ўтган йиллар натижалари билан қиёслаганда, бир оз камайди ва сўров ўтказиш пайтида 9,2 фоизни ташкил қилди. Ҳудудлар кесимида кўрилганда, кўпроқ Самарқанд, Жиззах, Сурхондарё ва Фарғона вилоятлари аҳолиси четга кетиш истагида бўлиб, Навоий, Бухоро ва Сирдарё вилоятларида пул топиш учун мамлакатни тарк этишга интилувчи фуқаролар сони камайган.\nСўров натижаларига асосланиб, меҳнат мигрантининг ижтимоий қиёфасини шундай таърифлаш мумкин: у 20–49 ёшлар ўртасида, ўрта махсус ёки ўрта техник маълумотга эга, моддий жиҳатдан ўзини ижтимоий паст табақага мансуб, деб ҳисоблайди ва қисқа фурсатда бойиб кетишни истайди.\nҚонунийлик — хотиржамлик кафолати\nМазкур тадқиқот яна бир диққатга молик маълумотни тақдим этди. Ташқи меҳнат миграцияси масалалари агентлиги ёрдамида бошқа мамлакатга кетиш истагидаги фуқаролар сони ўтган йилдагига нисбатан ўсди. Хорижда ишга жойлаштиришни ваъда қилган шахслар орқали меҳнат миграциясига кетиш ниятидаги фуқаролар сони пасайиш тенденциясига эгадир.\nБу шундан далолат берадики, мигрантлар хорижга қонуний тартибда кетишнинг афзаллигини янада теран англамоқда ва чет элда расман ишга жойлашиш имкониятидан фойдаланишни кўпроқ хоҳламоқдалар. Респондентлар фикрича, нолегал миграция ва мигрантларнинг одамфурушлар тўрига тушиб қолиши билан боғлиқ хавф-хатарларни камайтириш керак. Бунинг учун ёшлар, айниқса, уюшмаган йигит-қизлар билан ишлаш тизимини янада яхшилаш, нолегал миграция устидан назоратни кучайтириш, аҳолининг ташқи миграция бўйича хабардорлик даражасини ошириш ва маҳалланинг салоҳиятидан янада самарали фойдаланиш, меҳнат мигрантлари, шунингдек, одам савдоси жабрдийдалари бўлган кишиларга кўмаклашувчи муассасалар ишини жонлантириш ҳаётий заруратга айланди.\nЎзбекистон муҳожир сўровнома


ЖССТ: “Карантинни бекор қилишга шошманг!” - Hidoyat.uz\nЖССТ: “Карантинни бекор қилишга шошманг!”\nАсосий саҳифа Янгиликлар Дунё янгиликлари ЖССТ: “Карантинни бекор қилишга шошманг!”\nЧоп этилди Aprel 8, 2020 ЖССТ: “Карантинни бекор қилишга шошманг!”da fikr bildirishni o'chirish\nБутунжаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти дунёнинг турли мамлакатларидаги расмийларни карантинни бекор қилишга шошмасликка чақирди, деб хабар беради “Reuters”.\n“Энг муҳими, эски позицияларига қайтмаслик учун чора-тадбирларни тезда кучайтирмаслик. Бу касалликка ўхшайди, агар сиз жуда эрта ётиб, яна жуда тез ишлай бошласангиз, асоратларнинг қайтиб келиш хавфи кучаяди”, деди Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти вакили Кристиан Линдмаер.\nУнинг таъкидлашича, Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотида коронавирус пандемиясининг тарқалишини секинлаштириш бўйича чора-тадбирларни юмшатиш бўйича мамлакатлар ва минтақалар учун умумий тавсиялар йўқ.


Қирғиз парламентида тил жанжали бошланди\nҚирғиз парламенти депутатининг рус тилига қарши чиққани миллатчилик кўриниши қаторида баҳоланмоқда.\nҚирғизистондаги бир қатор нодавлат ташкилотлари парламент спикери Асилбек Жээнбековдан “Конституциявий ҳуқуқлар ва эркинликларга таҳдид қилаётган депутатларни жазолаш”ни талаб қилишмоқда.\nФуқаровий жамият вакилларининг бундай талаб билан чиқишларига парламент депутати Урмат Аманбаеванинг парламент йиғинида расмий рус тилида гапирмасликни талаб қилгани сабаб бўлди. Депутат парламентда чиқиш қилаётган амалдорлардан бирига “Сиз нега ҳаддингиздан ошиб кетдингиз? Қирғизча гапиринг. Қайси қонунда ҳукумат аъзоси рус тилида гапириши керак деб ёзиб қўйилибди?” деб зуғм қилган.\nФуқаровий жамият вакиллари баёнотида айтилишича, депутат Урмат Аманбаеванинг бу гапини “Тили, ирқи ва миллатига қараб камситиш” сифатида баҳолаш мумкин.\nНодавлат ташкилоти вакиллари 2011 йилнинг 25 январида ҳам депутат Урмат Аманбаеванинг миллатчилик руҳидаги чиқишига қаршилик сифатида парламент биноси олдида норозилик митинги ўтказган эдилар.\nДепутатнинг ўзи эса қирғиз тилида сўзлашни талаб қилиш билан ҳеч кимни камситмаётганини айтади:\n- Мен фақат давлат тили мақомидан келиб чиқиб, қирғиз тилининг қўлланилишини талаб қилаяпман. Бу қонуний талаб, -деди Урмат Аманбаева.\nФуқаролик жамияти томонидан миллатчиликда айбланаётган депутатнинг бундай билдирувидан сўнг рус тилида сўзлашувчи депутатлар ўз норозлигини билдиришди. Депутат Ирина Карамушкинага кўра, рус тили мамлакат Конституциясида расмий тил мақомига эга.\n- Расмий тилда гапригани учун шахсни айблаш, уни қирғизча гапиришга мажбурлаш дискриминациянинг бир кўринишидир. Бу Конституцияни бузишдир. Қирғиз тилини билмагани учунгина бошқа миллат вакилларини лавозимларга тайинламаслик, камситиш демократик жамиятга ёт кўринишдир, -деди Ирина Карамушкина.\nБишкекдаги “Московский Комсомолец- Азия” газетасининг бош муҳаррири Улуғбек Бобоқуловнинг айтишича, парламент депутатлари ва айрим сиёсатчиларнинг бошқаларни мажбурлаш орқали қирғиз тили нуфузини кўтариш ҳаракати фақат салбий оқибатларга сабаб бўлмоқда.\n- Депутатларнинг қандайдир бир истаги ёки ҳархашаси қонундан ва Конституциядан устивор бўлмаслиги керак. Рус тилли аҳоли деганда Қирғизистонда яшаётган руслар, украинлар, немислар, поляклар, ўзбеклар, уйғурлар ва бошқа миллатлар тушинилади. Депутатларнинг бу каби баёнотлари эса рус тилли аҳоли норозилигига сабаб бўлмоқда. Бунинг натижасида қўлидан иш келадиган, саводли, профессионал одамлар Қирғизистонни тарк этмоқда, -деди Улуғбек Бобоқулов.


Голуновнинг ишидан кейин Россия ИИВнинг Москва бўйича бош бошқармасининг иккита бошлиғи истеъфога чиқарилади » Yangiliklar agregatori - OXO.UZ\nГолуновнинг ишидан кейин Россия ИИВнинг Москва бўйича бош бошқармасининг иккита бошлиғи истеъфога чиқарилади\nРоссия Ички ишлар вазири Владимир Колокольцев мамлакат президентидан Ички ишлар вазирлиги Бош бошқармасининг Ғарбий маъмурий округ бўйича Ички ишлар бошқармаси бошлиғи полиция генерал майори Андрей Пучковнинг истеъфоси ҳақида сўрайди. Бу ҳақда Meduza хабар бермоқда.\nШунингдек, Колокольцев Россия ИИВнинг Москва бўйича Бош бошқармаси Наркотиклар айланмаси устидан назорат бўйича бошқармаси бошлиғи полиция генерал майори Юрий Девяткиннинг истеъфоси бўйича воситачилик қилади.\nАввалроқ Колокольцев журналист Иван Голуновдан айбловлар олиб ташланганини ва у уй қамоғидан озод этилганини маълум қилган эди. Жиноят иши журналистнинг жиноятга алоқадорлиги исботланмагани туфайли тўхтатилган.\nГолунов ижарада турган уйидан наркотиклар топилгани туфайли уй қамоғига маҳкум қилинган эди.\nГолунов иши билан шуғулланган полициячилар четлаштирилди, ИИВ раҳбари Путиндан яна икки генерални ишдан бўшатишни сўрамоқчи\nПутин 9 нафар генерални лавозимидан бўшатди


Қашшоқ Ўзбекистонимизда қарийб 2 миллион одам тўйиб овқатланмас экан - «HARAKAT» XABAR AGENTLIGI :: Independent News Agency Harakat. Узбекистан, новости Узбекистана, политика Узбекистана, оппозиция Узбекистана\n22:08 - Қашшоқ Ўзбекистонимизда қарийб 2 миллион одам тўйиб овқатланмас экан\nҚатор маҳаллий нашрларнинг ёзишича, Ўзбекистонда 2014-2016 йиллар давомида 1,9 миллион киши (умумий аҳолининг 6,3 фоизи) тўйиб овқатланмаган. Нашрлар бу борада БМТнинг Озиқ-овқат ва қишлоқ хўжалиги ташкилоти томонидан чоп этилган “2017 йилда Европа ва Марказий Осиё ҳудудларида овқатланиш ва озиқ-овқат хавфсизлиги таҳлили” баёнотига асосланмоқдалар.\nБу хабарнинг ҳам сенсацион жойи йўқ. Ўзбекистонда ўртачо ойлик Қозоғистондан 5-10 баравар кам экан, бечора ўзбекларнинг минимал иш ҳаққи 21 доллар экан, қайси пулга тўйиб овқатланадилар. Аслида, бу ерда ўзбекларнинг айби ҳам бор. Улар шу ҳокимиятга чидаб ўтирибдиларми, керак бўлса очиликка ҳам тайёрлар.


Қарор ва ижро – Фарғона ҳақиқати\nBy ferpravda.uz 01.03.2021\nЁРДАМГА МУҲТОЖ КОРХОНА\nЎзбекистон кўзи ожизлар жамияти Фарғона ўқув ишлаб чиқариш корхонаси 1963 йилдан бери фаолият юритиб келади. Матрас, бўз, ёстиқ, кўрпача ишлаб чиқарилади. Айни пайтда ўқув ишлаб чиқариш корхонасида 50 нафар ишчи бор. Уларнинг 37 нафари I ва II гуруҳ ногиронлари. Маҳсулотларга буюртма бўлмаганлиги сабабли ҳозирда ҳеч қайсиси иш билан банд эмас.\n— Авваллари корхонамиз томонидан ишлаб чиқарилган маҳсулотлар буюртма асосида хориж давлатларига ҳам жўнатилган. — дейди Фарғона ўқув ишлаб чиқариш корхонаси директори Абдураҳим Қўлдошев. — Иш бир зум ҳам тўхтамас эди. Ўша вақтларда бир ойда 25-26 минг погоно метр шолча-пойандоз ишлаб чиқарар эдик. Буюрт-малар кескин камайиб кетди. Ўтган йиллардан сотилмай қолган 36 миллион сўмлик маҳсулотимиз харидорини кутиб ётибди. Корхона иш фаолиятини тиклаш учун кирмаган ташкилотим қолмади. Бюджет ташкилотларига жуда кўп мурожаат билан чиққанман. Лекин улар “узр, ўзимизнинг оладиган жойимиз бор” деб жавоб беришади. Давлатимиз раҳбарининг 2019 йил 23 августда қабул қилинган “Ногиронлиги бўлган шахсларнинг жамоат бирлашмаларини давлат томонидан қўллаб-қувватлашнинг қўшимча чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарорида бозор иқтисодиёти шароитида ногиронлиги бўлган шахсларнинг бандлигини таъминлаётган корхоналарнинг барқарор фаолият юритишини рағбатлантиришга қаратилган қўшимча чора-тадбирларни амалга оширишга эътибор қаратилган. Бундан буён ишловчилар умумий сонининг камида 50 фоизи ногиронлиги бўлган, уларга тўланадиган иш ҳақи умумий иш ҳақи фондининг камида 50 фоизини ташкил этган корхоналар, жамоат бирлашмалари ҳисобланган юридик шахслардан олинадиган фойда, қўшилган қиймат ва мол-мулк солиқларидан озод қилинди. Шунингдек, ногиронлар жамоат бирлашмаларининг товарлари (ишлари, хизматлари)ни харид қилиш учун мажбурий квоталар миқдори давлат томонидан тақдим этилиши қарорда белгилаб қўйилди.\n— 23 йилдан бери Фарғона ўқув ишлаб чиқариш корхонасида ишлайман, — дейди III гуруҳ ногирони Сорахон Собирова. — Буюртмалар камлиги боис кўп вақтимиз бекор ўтяпти. Топиш-тутишимизнинг “мазаси” йўқ. 451 минг сўм нафақа оламан. Уйда уч нафар фарзандим бор. Турмуш ўртоғим I гуруҳ ногирони. Агар давлат томонидан корхонамизга буюртмаларни кўпайтиришга кўмак кўрсатилса, ишлардик, рўзғоримизга барака кирар эди.\n— 30 йилдан бери шу ерда ишлайман, — дейди II гуруҳ ногирони Тоҳир Раҳмонов. — Баҳордан бери бирор тайинли иш қилганим йўқ. Корхона ҳудудини супириб, тозалаб юрибман. 435 минг сўм пенсия оламан. Бу пул икки нафар бо-ламни едириб-ичириш, кийинтиришга етмайди. Ишлайман десам, кўриб турганингиздек, иш йўқ. Қанийди, тезроқ қарорнинг ижроси таъминланса?\nИшлаб чиқариш корхонасидаги дастгоҳлар бир пайтлар тўхтовсиз ишлаган. Бугун эса худди музейларда сақланаётган экспонатларга ўхшайди. Цех устаси Рустам Ҳусановнинг айтишича, бу ердаги 40 та дастгоҳ 2016 йилдан бери ишлагани йўқ экан.\nКуни кеча вилоятҳокими ХайруллоБозоров корхонага ташриф буюрди. Муаммоларга тез фурсатларда ижобий ечим топиши ҳамда замонавий дастгоҳлар олиб келиниши ҳақида дахлдор ташкилотларга топшириқ берди. Корхона биноси ва ётоқхонанинг таъмирланишини ҳам таъкидлади.\nМаҳаллий Кенгашларнинг Қўшма мажлиси\nОбодонлаштириш ва кўкаламзорлаштириш ойлиги давом этмоқда


ССВ Самрқандда ковид бўйича тушинарсиз статистика юзасидан ўзини оқлашга ҳаракат қилди\n8-10-2020, 15:49 1 428\nССВ Самрқандда ковид бўйича тушинарсиз статистика юзасидан ўзини оқлашга ҳаракат қилди. Бу бўйича ахборот вазирлик матбуот хизмати томонидан тақдим этилди.\nАхборотда ССВ ПЦР-тест натижасига кўра аниқланган коронавирусни статистикага киритишини маълум қилган. Қолган касалликлар, хусусан пневмония ва ўткир респиратор касалликлар COVID-19 сифатида рўйхатга олинмайди. Вазирлик бундай статистик маълумот тақдим этилиши тўғри деб ҳисоблашини билдирган.\nЭслатиб ўтамиз, кеча, 7 октябрь куни коррупцияга қарши курашиш агентлиги раҳбари коронавирус бўйича тақдим этилётган статистик маълумотлар ҳақиқий аҳволдан анча фарқ қилишини айтган эди. Акмаль Бурҳонов бундай ҳолат нафақат Самарқандда, балки бутун мамлакат ҳудудида кузатилишини таъкидлаган.\nАлишер 9 октябр 2020 00:45\nВрачларди узбекистондаги хамма катталарди одий халк билан нима иши бор кишлокларда одамлар жудайам кийналайабди касал коп доктирга борса кабул килмайди одам касал болиб олиб кетайабди хечким карамаганидан иктта йакинимиздан айрилдик доктирга борди йахшисан деб кайтариб йуборди лекин афсус улардан айрилдик\nБас Э 8 октябр 2020 22:35\nТаҳририят диққатига! Мақолангиздаги грамматик хатоларга эътибор қаратинг. Бу биринчи бор эмас, доимий ҳол. Сизларни ҳалқимиз ўқийди. Эълон қилишдан аввал, яхшилаб ҳижжалаб ўқиб чиқинг.\nradik 8 октябр 2020 18:52\nЯширмасдан тугри статисткани айтиш керак,халк хаммасини куриб билиб турибди.\nЎзбекистон янгиликлари » Жамият » ССВ Самрқандда ковид бўйича тушинарсиз статистика юзасидан ўзини оқлашга ҳаракат қилди


Apple айфонлардаги “олма” белгисини одатдаги жойидан бошқа ерга кўчиради » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n09 сентябрь 2019, 10:44\nApple компанияси янги iPhone11 смартфонлари орқа томони дизайнини, жумладан компания логотипи бўлган “олма” шакли жойлашувини ўзгартириши мумкин.\nКомпания раҳбари Тим Кук янги смартфонларни 10 сентябрда тақдим қилади. Қурилмаларда квадрат шаклидаги камерадан ташқари, суратларни автоматик тўғирлаш учун сунъий онг негизида ишловчи янги функциялар пайдо бўлади. Қолган тафсилотлар тақдимот давомида маълум қилинади.\nТеглар: Apple iPhone логотип\nЯнгиликлар » Технология » Apple айфонлардаги “олма” белгисини одатдаги жойидан бошқа ерга кўчиради


BMW янги Z4 родстерининг концептини намойиш қилди - Carzone.Uz\nBMW янги Z4 родстерининг концептини намойиш қилди\nГерманиянинг BMW автомобилсозлик компанияси расман янги авлод Z4 родстерининг прототипини намойиш қилди. У ўтган йили ишлаб чиқарила бошланади. Концепт-кар тақдимоти Американинг Pebble Beach Concours d’Elegance нафислик кўргазмасида бўлиб ўтди.\n«BMW Concept Z4 компаниямиз автомобилларининг ташқи кўринишларига янги услубни намойиш этади», – деди BMW гуруҳи бош дизайнери Адриан ван Хойдонк. Унинг сўзларига кўра, бу автомобиль серияли родстерга «жуда яқиндир».\nГермания автомобилсозлик компанияси янги Z4 концептини «Тойота» билан ҳамкорликда ишлаб чиқмоқда. У Японияда Supra номи билан сотади. Z4 учун куч агрегатлари ва электроникаси BMW компаниясида тайёрланади, шассисининг қатор қисмлари, подвескаси, тормоз тизими Toyota спорткари билан бир хил бўлади.\nBMW ва Toyota спорткарларини Австриянинг Magna компанияси йиғади. Иккала модель ҳам 2018 йилда конвейерга қўйилади. Бунда BMW ва Toyota ҳамкорлигида ишлаб чиқариладиган спорткарларнинг умумий сони йилига 60 минг донани ташкил этади.\nКуз мавсумида Франкфуртда бўлиб ўтадиган автокўргазмада BMW компанияси «кучайтирилган» седан M5 ва X2 митти кроссоверини намойиш этади.


Кореяда эпидемия авж олмоқда: одамларнинг автобусларга чиқиши тақиқланди SEOUL. YONHAP - Kazinform - Жанубий Корея пайшанба куни чет элдан омикрон штамми кириб келишининг олдини олиш мақсадида жамоат транспортидан фойдаланиш тақиқланганини эълон қилди. Хориждан вирусни юқтирганлар сони мамлакатда рекорд даражага етди, дея хабар бермоқда Kazinform YONHAP агентлигига таяниб.\nҚозоғистонда 5 та хорижий университетнинг филиаллари очилади NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистон таълим ва фан вазири Асхат Аймағамбетов Президент топшириқларини бажариш бўйича қандай ишлар амалга оширилишини айтди, деб хабар беради Kazinform.\nАлматида 24 мингга яқин ўсмирлар Pfizer вакцинасини олди ALMATY. Kazinform – Алматида бир кун ичида 3387 киши коронавирусга қарши эмланди. Бу ҳақда шаҳар соғлиқни сақлаш бошқармаси маълум қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nАлматида тартибсизликлар пайтида қанча машина шикастланди ALMATY. Kazinform – Алмати шаҳри Қутқарув хизмати директори Бейсеғали Жунисов тартибсизликлар пайтида ёниб кетган ва ўқ теккан автомобиллар ҳақида маълумот берди, дея хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонликларни мамлакатга қайтариш учун репатриация рейслари жўнатилди NUR-SULTAN. Kazinform – 7 январдан бошлаб Нур-Султан ва Қозоғистоннинг бошқа шаҳарларида авиақатновлар тикланди, деб хабар беради Kazinform Қозоғистондаги аксилтеррор операцияси ҳақидаги расмий маълумотни берувчи Telegram-каналига таяниб.\nҚозоғистон чегара атрофида яшовчи аҳолига 2 фоизли кредит ва 1,5 йиллик иш стажи бериши мумкин NUR-SULTAN. Kazinform - Қозоғистон Парламенти Сенати аъзоси Ольга Булавкина чегарага яқин ҳудудларда аҳолини уй-жой билан таъминлаш имкониятларини яхшилашни таклиф қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nБу норозилик эмас, ҳокимиятни босиб олишнинг бир шакли эди – жамоат арбоби NUR-SULTAN. Kazinform - Жамоат арбоби Гулмира Илеуова Қозоғистондаги январ воқеалари моҳиятини таҳлил қилди, дея хабар беради Kazinform TURAN PRESSга таяниб.\nҚозоғистон юк ташувчилари бир қатор тўловлар ва жарималардан озод қилинди NUR-SULTAN. Кazinform - «Казақстан темір жолы» МК» АЖ Қозоғистоннинг барча ҳудудларида фавқулодда вазиятлар вақтида юкларни ташиш билан боғлиқ жарималар, йиғимлар ва тўловларни бекор қилди, дея хабар беради Кazinform компания матбуот хизматига таяниб.\nАлматида савдо объектлари қайта очилмоқда - Штаб ALMATY. Кazinform - Алматида 149 та кичик ва ўрта супермаркетдан 140 таси очилди. Бу ҳақда Алматидаги ҳаётни тиклаш штаби маълум қилди, дея хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистон ва Россия овсил касаллиги туфайли чорва моллари ва чорвачилик маҳсулотларини ташишга чеклов киритди NUR-SULTAN. Кazinform - Қозоғистон ва Россия овсил касаллигига мойил бўлган ҳайвонлар ва улардан тайёрланган маҳсулотлар ҳамда хомашёларни ташишни вақтинча чеклади, дея хабар беради Kazinform Қозоғистон Қишлоқ хўжалиги вазирлиги матбуот хизматига таяниб.\nАлматида озиқ-овқат етказиб бериш каналлари тикланди ALMATY. Кazinform - Бугун Алмати шаҳри ва ҚР ҳудудлари ишлаб чиқарувчиларидан озиқ-овқат етказиб бериш каналлари тикланди, деб хабар беради Кazinform мухбири.\nKASE: Доллар курси пасайди ALMATY. Кazinform - Қозоғистон фонд биржасидаги (КАSЕ) савдолар якунларига кўра, тенгенинг 1 долларга нисбатан курси пасайди, деб хабар беради Кazinform мухбири.\nҚР МХҚ: Қозоғистоннинг 2 та мегаполиси ва 12 та вилоятида вазият барқарорлашди NUR-SULTAN. Кazinform - Қозоғистоннинг 14 та вилоятида вазият барқарорлашди, деб хабар қилди Кazinform Қозоғистон Миллий хавфсизлик қўмитаси матбуот хизматига таяниб.\nОммавий тартибсизликлар: Қозоғистонда қанча савдо ва давлат объектлари зарар кўрди NUR-SULTAN. Кazinform - Мамлакат ҳудудларидаги тартибсизликлар чоғида маъмурий бинолар ва тижорат кўчмас мулклари зарар кўрди.\nҚР Сенати Раиси сенаторларни Янги Қозоғистон ғоясини амалга оширишда фаол қатнашишга чақирди NUR-SULTAN. Kazinform Қозоғистон Парламенти Сенати Раиси Маулен Ашимбаев ўз ҳамкасбларини янги Қозоғистон ғоясини амалга оширишда фаол иштирок этишга чақирди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонда коронавирусга қарши вакцина бўйича сўнгги маълумотлар эълон қилинди NUR-SULTAN. Kazinform –Қозоғистонда коронавирусга қарши вакцинанинг биринчи компонентини 9 037 214 киши олди. Бу ҳақда Kazinform ҚР Соғлиқни сақлаш вазирлигининг Telegram-каналига таяниб хабар беради.\n«Қозоғистон халқига» жамғармаси кам учрайдиган касалликларга чалинган болаларни даволашда ёрдам беради NUR-SULTAN. Kazinform - Ҳукумат миллий валютанинг барқарор курсини таъминлашга устувор аҳамият бериши керак. Бу ҳақда Қозоғистон Президенти Қасим-Жомарт Тоқаев Twitterда ёзди, дея хабар беради Кazinform.\nЭпидемиологик баҳолаш матрицаси: Қозоғистонда 4 та ҳудуд «қизил» зонага кирди NUR-SULTAN. Kazinform – 2022 йил 13 январ ҳолатига кўра, ҚР Ҳукумати ҳузуридаги Қозоғистонда коронавирус инфекциясининг олдини олиш бўйича идоралараро комиссия Қозоғистон ҳудудларидаги эпидемиологик вазиятни баҳолаш матрицасини эълон қилди, деб хабар беради Kazinform.\nҚозоғистонда қанча ўсмирлар ва ҳомиладор аёллар коронавирусга қарши эмланди NUR-SULTAN. Kazinform – 12 январ ҳолатига кўра, ҚР Соғлиқни сақлаш вазирлиги ўсмирлар, ҳомиладор ва эмизикли аёлларни эмлаш бўйича маълумотларни эълон қилди, деб хабар беради Kazinform Қозоғистонда коронавирус тарқалишининг олдини олиш бўйича идоралараро комиссиянинг Telegram-каналига таяниб.\nКанадада эмланмаган одамлар солиққа тортилиши мумкин NUR-SULTAN. Kazinform - Канада расмийлари эмланмаган фуқароларга солиқ солиш ниятида. Бу ҳақда Kazinform COVID-19 тарқалишининг олдини олиш бўйича идоралараро комиссияси Telegram-каналига асосланиб хабар беради.\nҚозоғистонда 35 710 киши коронавирусдан даволанмоқда – ҚР ССВ NUR-SULTAN. Kazinform – 13 январ ҳолатига кўра, Қозоғистонда 35 710 киши коронавирус инфекциясидан (-33 936+ ва 1 774 КВИ-) даволанмоқда, шу жумладан 3888 нафар бемор стационарда, 31 822 нафари амбулатория шароитида, деб хабар беради Kazinform ҚР Соғлиқни сақлаш вазирлиги матбуот хизматига асосланиб.\nАлмати аэропортидан дастлабки йўловчилар жўнаб кетишди NUR-SULTAN. Кazinform - Алмати аэропорти қайта тикланганидан сўнг дастлабки йўловчилар «Алмати-Нур-Султан» йўналиши бўйича парвоз қилди, деб хабар беради ҚР Индустрия ва инфратузилмаларни ривожлантириш вазирлиги матбуот хизмати.\nҚозоғистонда 792 киши коронавирусдан тузалиб чиқди NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонда ўтган сутка давомида 792 киши коронавирус инфекциясидан тузалиб чиқди, деб хабар беради Kazinform coronavirus2020.kzга таяниб.\nНур-Султан, Алмати, Чимкент шаҳарларида ва Атирау вилоятида карантин кучайтирилади NUR-SULTAN. Kazinform – ҚР Бош вазири ўринбосари Ерали Туғжанов раислигида Қозоғистонда коронавирус инфекциясининг олдини олиш бўйича идоралараро комиссия йиғилиши бўлиб ўтди, деб хабар беради Kazinform.\nТуркий давлатлар ташкилоти ишбилармон аёллари Қозоғистон халқини қўллаб-қувватлашини билдирди NUR-SULTAN. Кazinform - Туркий давлатлар ташкилоти тадбиркор аёллар қўмитаси ва Туркий давлатлар савдо-саноат палатаси раиси Сакина Бабаева Қозоғистондаги фожиали воқеалар қурбонларининг оила аъзоларига ҳамдардлик билдирди.\nСўнгги суткада Қозоғистонда 9122 кишида коронавирус аниқланди NUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистонда сўнгги сутка давомида ПЗР текшируви натижасида 9122 кишида коронавирус аниқланди, деб хабар беради Kazinform coronavirus2020.kzга таяниб.\nҚР Президенти: Биз биргаликда давлатимиз яхлитлигини, тинчлик ва тотувликни сақлашга муваффақ бўлдик NUR-SULTAN. Кazinform - Давлатимиз яхлитлиги, тинчлиги ва тотувлигини сақлашга муваффақ бўлдик. Бу ҳақда Қозоғистон Президенти Қасим-Жомарт Тоқаев Тwitterда ёзди, дея хабар беради Кazinform.


Остонада полиция Озодликнинг қозоқ хизмати журналистларини ушлади\n28 ноябр 2020, Тошкент вақти: 13:59\nОстонада Озод Европа/Озодлик радиоси қозоқ хизмати мухбири Оркен Жоямерген ва оператори Ержан Амирханов полиция томонидан ушланди. Улар полиция участка пунктига олиб келинди ва кўп ўтмай озод қилиндилар.\nТелефон орқали журналистнинг хабар беришича, парламент биносига кетаётганида журналистлар ҳукумат биноси олдида плакатлар ушлаб турган бир неча аёлни кўриб қолган.\nЖоямергеннинг айтишича, полиция уни оператори билан ушлаган, чунки оператор юз бераётган ҳодисаларни видеокамерага олмоқчи бўлган.\nЖурналистларни автомобилга ўтқазишган ва Есил туманидаги ички ишлар бўлимининг 13- полиция участкасига олиб боришган. Норозилик акцияси иштирокчилари ҳам полиция идорасига олиб борилган.\nМухбирлар ушлангани боис норозилик намойиши иштирокчиларининг мақсадларини билишнинг имкони бўлмади. Полицияда журналистларга улар англашилмовчилик туфайли ушланганлигини айтишган.\nШу билан бирга полиция ходимлари камерадаги кадрларни ўчириб ташлашни талаб қилганини Жоямерген хабар қилди.\nҚозоғистонда полиция бир неча бор турли норозилик тадбирларини ёритмоқчи бўлган Озодлик мухбирларини ушлаган.


Жиззахда машина икки ўқувчини уриб кетди. Улардан бири вафот этди\n14:29 / 13.12.2021\nШароф Рашидов туманида автомобил икки ўқувчини уриб кетди, улардан бири вафот этди. Ушбу ЙТҲдан кейин кўчада ёриткичлар ва «сунъий нотекисликлар» ўрнатилган.\nЖиззах вилояти Шароф Рашидов туманидаги машина 6-мактабнинг икки нафар ўқувчисини уриб кетди. Бу ҳақда вилоят ИИБ ахборот хизмати хабар берди.\nҲайдовчи MY5 телеканалига берган интервьюсида айтишича, кечки соат 18:00 атрофида 30–40 км/соат тезликда кетаётган бўлган. Унинг сўзларига кўра, икки вояга етмаган бола бошқа автомобилдан қочиб, машина йўлига чиқиб қолган ва йўл-транспорт ҳодисаси содир бўлган.\nҲайдовчи болаларнинг бирини ўз машинасида шифохонага олиб борган, иккинчи ўқувчи эса тез тиббий ёрдам машинасида олиб кетган. Болаларнинг бири вафот этган, иккинчисининг аҳволи эса оғирлигича қолмоқда.\nУшбу ҳодисадан сўнг вилоят ЙҲХБ томонидан тезкор штаб тузилиб, ЙТҲ сабаблари ўрганилган. Маълум бўлишича, автоҳалокат содир бўлган кўчада йўл ёритиш чироқлари ўрнатилмаган. Йўлнинг қатнов қисмида эса нотекисликлар мавжуд бўлган.\nҲодисадан бир кун ўтиб, бу йўлларни текислаш, сунъий нотекисликлар ётқизиш ишлари бошлаб юборилган. Эндиликда маҳалланинг 1,5 километрли марказий кўчасига ёриткич чироқлари ҳам ўрнатилиши маълум қилинган.\nҚорақалпоғистонда Mercedes-Benz ва Cobalt иштирокида ЙТҲ содир бўлди


ИЖОБИЙ НАТИЖАЛАРГА ЭРИШГАН ҲОКИМ ЁРДАМЧИЛАРИГА ТАШАККУРНОМА БЕРИЛДИ\nШўрчи туманининг энг намунали 17 нафар ҳоким ёрдамчилари Ўзбекистон Республикаси Бош вазир ўринбосари, иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирининг ташаккурномаси билан тақдирланди. -“Маҳаллабай” ишлаш натижасида 1-чорак давомида маҳаллада қилган ишларимиз баҳоланди, – дейди “Кушон” маҳалласининг ҳоким ёрдамчиси Шуҳрат Бўронов. –…\nТошкент метрополитенининг Олмазор бекатидаги янги “тобут” ўриндиқлари ижтимоий тармоқларда хит бўлди, деб хабар бермоқда EVERYDAY.UZ. Кўпроқ тобутга ўхшаган ғалати скамейкалар билан суратни «Потребитель.уз» ҳамжамиятида фойдаланувчилардан бири “Мен бироз қўрқиб кетдим” деган ёзув билан жойлаштирди. Ўзбекистонликлар бундай скамейкаларни таклиф қилган метро…\nМарказий банк «Молиявий билим» лойиҳаси доирасида ҳозирги кунда кенг тарқалган фирибгарлик турлари ҳақида видеоролик тайёрлади. Катта мерос Энг оммалашган фирибгарлик усулларидан бири — бу мерос ҳақидаги ваъда. Электрон почта ёки мессенжерлар орқали сизга қайсидир хорижлик узоқ қариндошингиз ёки фамилиянгиз ўхшаш…\nОила-инсон тафаккурининг олий маҳсули. Зотан, бу мўъжаз маскан умримизга мазмун, ҳаётимизга файз берибгина қолмай, жамият равнақи, юрт тараққиётида муҳим ўрин тутади. Айни чоғда оиладаги тотувлик ва аҳиллик кишининг онгу шуурида ҳаётга муҳаббат, касбга садоқат, атрофдагиларга нисбатан ҳурмат ва эътибор сингари юксак…\n1 2 … 18 Keyingi


Янги авлод Kia Optima’нинг Европага мўлжалланган версияси кўрсатилди\n09:36 / 21.08.2015\nТармоқда Янги авлод Kia Optima’нинг Европага мўлжалланган версиясининг фотосуратлари пайдо бўлди. Уларни Нидерландиянинг Autoblog нашри чоп этди. Машинанинг АҚШ бозорига мўлжалланган версияси шу йилнинг апрелида кўрсатилган эди.\nЭкспертларнинг суратлар асосида берган баҳосига кўра, бу версия АҚШ модификациясидан олд ва орқа бампери, олд фаралари ва орқа чироқлари билан фарқланади. Интерьерда эса ҳеч қандай ўзгаришлар содир бўлмайди.\nМашина 1.7 л ли дизелли двигателга эга бўлиб, унинг қуввати 141 от кучини ташкил қилади. Мотор 6 диапазонли механик ўтказмалар қутиси ёки 7 босқичли “робот” билан уйғунликда ишлайди.\nҚиёс учун, АҚШ версияси 3та бензин мотори билан таъминланган: биринчиси 2.4 л ли, 185 от кучига эга, иккинчиси 2 л ли, 247 от кучига эга, учинчиси 1.6 л ли, 175 от кучига эга. Охиргиси “робот” билан, қолганлари 6 диапазонли автоматик ўтказмалар қутиси билан уйғунликда ишлайди.


АРХИВ ИШИ РИВОЖИДА ЯНГИ БОСҚИЧ | www.samarchive.uz\nАРХИВ ИШИ РИВОЖИДА ЯНГИ БОСҚИЧ\nЧоп қилинган сана: 06.09.2019\nМамалакатимизда архив ишини ривожлантириш, уларнинг моддий техника базасини мустахкамлаш, соҳага замонавий ахборот – комуникация технологияларини кенг тадбиқ этишга катта эътибор қаратилаябди.\nШу каби саъй-харакатлар туфайли архив хужжатларини рўйхатдан ўтказиш, жамлаш, хисобга олиш, сақлаш, улардан фойдаланиш борасида юқори самараларга эришилмоқда.\nТакидлаш лозимки архив ишини тартибга солиш борасида мустахкам хуқуқий база яратилган. Хусусан Ўзбекистон Республикасининг 2010 йил 15 июндаги “Архив иши тўғрисида”ги Қонуни ҳамда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар махкамасининг 2012 йил 5 апрелдаги “Ўзбекистон Республикасида архив ишини такомиллаштириш тўғрисида”ги Қарори ва архивлаштириш фаолиятини тартибга солувчи бошқа бир қатор ҳужжатлар асосида идоравий архивлар иши меъёрлаштириб борилаётир.\nТуман давлат архиви фаолиятида ҳам туб ислохотлар амалга оширилмоқда. Архивимизда ахолига қулайлик яратиш мақсадида хизмат кўрсатиш кўлами кенгайтирилди.\nЖорий йилнинг ўтган беш ойи давомида туман давлат архивига аҳоли томонидан мурожаатлар сони бир мунча кўпайди. Жумладан юридик шахслар томонидан 124 та, жисмоний шахслар томонидан 1376 та мурожаатлар келиб тушган бўлиб, бу ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 866 тага кўпдир.\nТуман давлат архиви фаолиятида ҳам аҳолига қулай шароит яратиш мақсадида алохида фуқаролар қабул қилиш хонаси ташкил этилган. Уларнинг мурожаати тажрибали ва ўз касбининг устаси бўлган ходимларимиз томонидан ўз вақтида аниқ ва сифатли бажариб келинмоқда.\nАрхивимиз ҳужжатларни белгиланган талаблар даражасида сақлаш мақсадида темир жавонлар билан тўлиқ таъминланди. Уларда 28683 та сақлов бирлигидаги ҳужжатлар сақланмоқда. Яқинда архивимизга ҳужжатларнинг электрон нусхаларини яратиш мақсадида Германия давлатида ишлаб чиқарилган замонавий 40х52 ҳажмдаги “ROHS” русумли нусха кўчириш апарати компютер жихозлари билан харид қилинди. Бу эса ҳужжатларнинг сифатли сақланиши ва тезкорлик билан архивга мурожаат қилиб келган фуқароларга хизмат қилишда қўл келмоқда.\nДархақиқат, архивнинг хар бир ҳужжати бой ўтмишимиз ва ривожланиб бораётган бугунимизни намоён этади.\nУзоқ ўтмишдан дарак берувчи бу осори-антиқаларни асраб-авайлаш, келгуси авлодларга етказиш архив фаолиятининг асосини ташкил этади.\nҚўшработ туман давлат архиви директори.


Инвестиция лойиҳалари тақдимот қилинди\nПрезидент Шавкат Мирзиёев 11 январь куни Жиззах вилоятидан қайтиб келгач, инвестиция лойиҳалари тақдимоти билан танишди.\nДастлаб 2021 йилда тижорат банклари томонидан амалга ошириладиган йирик инвестиция лойиҳалари тўғрисида маълумот берилди.\nМамлакатимизда замонавий технологияларни жалб этган ҳолда экспортбоп ва импорт ўрнини босувчи маҳсулотлар ишлаб чиқаришга катта эътибор қаратилмоқда. Хусусан, тижорат банклари томонидан 2021 йилда 120 триллион сўм миқдоридаги инвестиция лойиҳаларини молиялаштириш кўзда тутилган.\nБундан ташқари, қурилиш материаллари, енгил саноат, қишлоқ хўжалиги, нефть-кимё, машинасозлик ва бошқа тармоқларда қиймати қарийб 1 миллиард доллар бўлган 14 та йирик инвестиция лойиҳаси ишлаб чиқилган.\nМасалан, Сирдарё шаҳрида фаолият юритаётган полиэтилен қоп ва енгил контейнерлар ишлаб чиқариш корхонасида 2 мингга яқин киши меҳнат қилмоқда. Бунинг давоми сифатида, Ўзсаноатқурилишбанк томонидан “спанбонд-мелтблаун” нотўқима матоларини ишлаб чиқаришга қаратилган 94 миллион долларлик лойиҳа режалаштирилган.\nУмуман айтганда, янги лойиҳалар самарасида махсус техникалар, полиметалл маҳсулотлар, геосинтетик материаллар, минерал пахта асосида қурилиш плиталари, қувур, ойна ва бошқа маҳсулотлар тайёрлашни йўлга қўйиш, мева-сабзавотчилик кластерлари ҳамда кичик саноат зоналарини ташкил этиш кўзда тутилган.\nДавлатимиз раҳбари лойиҳаларни ҳудудларнинг ижтимоий-иқтисодий салоҳиятидан келиб чиқиб, оқилона жойлаштириш, саноат инфратузилмасини яхшилаш, кластер ва технопарклар ташкил этиш бўйича кўрсатмалар берди.\nПрезидент Шавкат Мирзиёевга, шунингдек, пойтахтимизда инвестиция лойиҳалари амалга оширилиши борасида маълумот берилди. Тошкент шаҳрини ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш дастурига асосан 2020 йилда молиялаштиришнинг барча манбалари ҳисобига 3,7 миллиард доллар инвестиция ўзлаштирилгани қайд этилди. Қиймати 11 триллион сўмдан зиёд 306 та лойиҳа фойдаланишга топширилиб, қарийб 13 мингта янги иш ўрни яратилган.\nМисол учун, Бектемир туманидаги “ДСК Бинокор” масъулияти чекланган жамият 504 миллиард сўмлик инвестиция ҳисобига темир-бетон маҳсулотлар, Сергели туманидаги “Bek Mega Textile” корхонаси 119 миллиард сўмлик инвестиция эвазига тўқимачилик товарлари ишлаб чиқаришни ташкил этган.\nБу борадаги ишларни изчил давом эттириш мақсадида 2021-2023 йиллар учун қиймати 109 триллион сўмдан зиёд 1 минг 277 та инвестиция лойиҳаси шакллантирилган. Шундан қарийб 4,9 миллиард доллари хорижий инвестиция ва кредитларга тўғри келиши кутилмоқда. Бу саъй-ҳаракатлар 86 мингга яқин иш ўрни ташкил этиш имконини беради.\nЖорий йилда мазкур лойиҳалар доирасида барча манбалар ҳисобидан 4,1 миллиард доллар инвестиция ўзлаштирилиши белгиланган. 454 та лойиҳани ишга тушириб, қарийб 29 минг кишини иш билан таъминлаш мақсад қилинган.\nДавлатимиз раҳбари тақдимот қилинган лойиҳаларни белгиланган муддатларда ва сифатли, замон талабларига мос равишда амалга ошириш бўйича қатор топшириқлар берди.


Шавкат Мирзиёев бугун видеоселектор йиғилиши ўтказади. Қатор раҳбарлар ишдан олиниши кутилмоқда\nБугун, 8 апрел куни Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев видеоселектор йиғилиши ўтказади. Бу ҳақда Kun.uz ахборот манбаси хабар бермоқда.\nҚайд этилишича, видеоселектор йиғилишида жорий йилда кичик ва ўрта бизнесни қўллаб-қувватлаш ҳамда аҳоли бандлигини таъминлаш дастурини амалга ошириш чоралари танқидий кўриб чиқилади.\nМаълум қилинишича, ўтган йили кичик бизнес субъектларига давлат томонидан кредитлар ва молиявий ёрдам кўринишида қарийб 120 трлн сўм ажратилган. Бунинг натижасида пандемиядан зарар кўрган 104 мингта корхона фаолиятини қайта тиклаш ҳамда хусусий корхоналарнинг айланма маблағларини 33 фоизга оширишга эришилган.\n«Бироқ, айрим вилоятларда бу борада олиб борилаётган ишлар бизнес ва ҳукуматнинг талабларига жавоб бермаяпти. Шу сабабли президент турли даражадаги қатор раҳбарларни ишдан олиши кутилмоқда», деди манба.\nКиритилди: 14:40 08.04.2021. Ўқилди: 3540 марта. Фикрлар сони: 0 та.


ЎзА - Вақф маблағлари нималарга сарфланади?\n11.07.2018 16:51 Чоп этиш версияси\nВақф маблағлари нималарга сарфланади?\nХалқаро Пресс-клубнинг навбатдаги сессияси “Вақф: хайрия маблағлари бошқарувига шаффоф ёндашув” мавзусида бўлиб ўтди.\nСессияда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмита раҳбарлари, Ўзбекистон мусулмонлари идораси мутасаддилари, диний уламолар ҳамда оммавий ахборот воситалари ходимлари иштирок этди.\nЎзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 16 апрелдаги “Диний-маърифий соҳа фаолиятини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги фармони ижроси доирасида “Вақф” хайрия жамоат фонди ташкил этилди. Мазкур фонд 10 май куни Адлия вазирлиги томонидан давлат рўйхатидан ўтказилди.\nСессияда таъкидлаганидек, “Вақф” хайрия жамоат фондининг маблағлари 3 қисмга бўлинади. Яъни, Хайрия, Вақф, Закот (ушр, фитр ва фидя) бўлимлари. Ҳозирги кунда 3 та бўлимнинг ҳам алоҳида-алоҳида ҳисоб рақами мавжуд. Дейлик, бир киши закот учун фондга маблағ ўтказса, ўтказилган маблағ закот бўлимига тушади. Шу билан биргаликда шариатда айтилган ўринларга сарф қилинади. Умумий қилиб айтганда, фонд фақатгина вақф мулкидан иборат эмас. Вақф қилинган нарса сотилмайди, ҳадя қилинмайди, мерос бўлмайди.\nФондга келиб тушган маблағлар масжидлар ва диний таълим муассасаларининг биноларини қуриш, таъмирлаш, реконструкция қилиш, диний таълим муассасалари профессор-ўқитувчилари, тадқиқотчилари, мутахассислари ва ўқувчи-талабаларини моддий ва ижтимоий қўллаб-қувватлаш, аҳолининг ижтимоий ҳимояга муҳтож қатламлари, шу жумладан, имконияти чекланган шахсларни моддий ва маънавий қўллаб-қувватлаш каби қатор ишлар учун сарфланади.\nФондга хайрия маблағларни одамлар қийинчиликсиз ўтказишлари учун электрон тўлов тизимлари жорий этилган. Жумладан, Click, PayMe тизимларига уланган. Бу дегани сиз пластик карта орқали истасангиз закот, вақф ёки хайрия маблағларини фондга ўтказишингиз мумкин. Ундан ташқари, Ўзбекистондаги барча инфокиоскалар орқали фондга хайрия қилиш имконияти яратилди. Улардан фонднинг исталган бўлимига нақд ёки пластик карта орқали пул ўтказиш мумкин.\n“Вақф” хайрия жамоат фонди июнь ойида жами бўлиб 231 миллиондан ортиқ сўм закот ва хайрия маблағларини шариатда кўрсатилган ўринларга етказди. Маблағлар муҳтож, бемор, уйсиз, қаровчиси йўқ ёши улуғларга, кўзи ожизлар ва ногиронлар жамиятларига нақд пул ёки пластик карта орқали берилди.


ИМОМ МОТУРИДИЙ АСАРЛАРИНИНГ ИСЛОМ ИЛМ-ФАНИ РИВОЖИГА ҚЎШГАН ҲИССАСИ – Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\nHome / АЛЛОМАЛАР / ИМОМ МОТУРИДИЙ АСАРЛАРИНИНГ ИСЛОМ ИЛМ-ФАНИ РИВОЖИГА ҚЎШГАН ҲИССАСИ\n04/05/2020\tАЛЛОМАЛАР 68 кўрилган\nИмом Мотуридий номи билан машҳур бўлган улуғ алломанинг тўлиқ исми Муҳаммад ибн Муҳаммад ибн Маҳмуд Абу Мансур Мотуридий Самарқандий Ансорийдир. У киши кенг фикрли, заковат ва фаҳм эгаси, турли фанларни ўзлаштирган буюк олим бўлган. Китобларни тасниф этган ва ботил эътиқод соҳибларига раддиялар берган.\nМотуридия таълимотининг машҳур вакили Абул Муин Насафий ўзининг “Табсиратул-адилла” асарида Имом Мотуридий қаламига мансуб айрим асарлар ҳақида маълумот бериб ўтган. Имом Насафий келтирган асарларга қуйидагиларни мисол қилиш мумкин: “Китабу-т-тавҳид”, “Таъвилотул Қуръон”, “Китабу-л-мақолат”, “Китаб радди-л-авоили-л-адилла ли-л-Каъбий”, “Китаб баён ваҳми-л-муътазила”, “Радду усули-л-хомса ли-Аби Умар ал-Бохилий”, “Шарҳу-л-жомиъи-с-сағир”, “Китабу-л-жадал фи-усули-л-фиқҳ”, “Маъхозу-ш-шароиъ фи-усули-л-фиқҳ” ва ҳ.к.\nУламолар Имом Мотуридийни шаръий илмларнинг учта йўналиши бўйича асарлар таълиф этганларини баён қилганлар. Улар: тафсир, усулул фиқҳ ва ақоид.\nТафсир йўналиши бўйича “Таъвилотул Қуръон” номли улкан тафсир ёзган. Бу тафсир аҳли сунна вал жамоанинг Қуръон оятлари тафсиридаги қарашлари тўғри эканини исботлаш билан бирга, адашган фирқаларнинг нотўғри қарашларини ҳам очиб берувчи мўътабар асар ҳисобланади. Имом Мотуридийнинг “Таъвилотул Қуръон” номли асари тафсир илмининг “тафсиру би-л-маъсур” ва “тафсиру би-р-раъй” йўналишлари ўртасини жамлаган ҳолда ёзилган асардир. Саккиз мужалладдан иборат бу асар Қуръони каримнинг тафсири бўлиб, унда асосан, исломий ақидага нисбатан турли қарашлар баён этилиб, мотуридия ақидаси асосида уларга баҳо берилган. Тафсирни Имом Мотуридийнинг шоҳ асари деб аташ мумкин. Унинг қўлёзма нусхалари Миср, Макка, Дамашқ, Ҳиндистон, Туркия ва Тошкент кутубхоналарида сақланмоқда. Тошкент нусхалари тақрибан 700 йил бурун кўчирилган.\nИмом Мотуридий ўзининг “Таъвилотул Қуръон” номли тафсирида мўътазила, хавориж, рофиза, карромий, жаҳмий, мушаббиҳа, мунажжим, фолбин ва бошқаларнинг фикрларини муноқаша қилган ва ҳаммаларига раддия берган. У киши аҳли сунна вал жамоанинг мазҳабини қўллаб қувватлаган.\nИмом Мотуридийнинг “Таъвилотул Қуръон” асарининг бошқа бир номи “Таъвилоту аҳли сунна” деб номланади. Имом Мотуридий бу асарида сунний ақидага таъвилда зид қарашларни рад қилишга ҳаракат қилади ва Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳнинг қарашларига суянган ҳолда иш кўради. Бу асарнинг бир қўлёзма нусхаси Ўзбекистон Республикаси Фанлар Академиясининг Абу Райҳон Беруний номидаги Шарқшунослик институти фондида 5126 рақами билан сақланади. 1971 йил Қоҳирада Иброҳим Муҳаммад Авадайн ва Саййид Муҳаммад Авадайнлар китобнинг бир қисмини тадқиқ этганлар ва “Фотиҳа” сурасидан “Бақара” сурасининг ярмигача нашр қилганлар. 1983 йил Бағдодда устоз Муҳаммад Мустафизурроҳман бу китобнинг бир қисмини тадқиқ этган ва “Фотиҳа” сурасидан “Бақара” сурасининг охиригача нашр қилган. Имом Мотуридийнинг бу биргина асари тарих жараёнида кўп алломалар асарларига асос солган, улар ижодига туртки бўлган. Шулардан бири Абул Муин Насафийнинг шогирди Алоуддин Абу Бакр Муҳаммад ибн Аҳмад ибн Абу Аҳмад Самарқандийнинг шарҳидир. У “Шарҳу таъвилотил Қуръон” деб номланиб, Шарқшунослик институти фондида бу асарни иккита нусхаси сақланади. Мазкур шарҳнинг бир нодир қўлёзма нусхаси Истанбулдаги Сулаймония кутубхонаси, Мадина бўлимида 179 рақам билан сақланади. Алоуддин Самарқандий бу асарни устози Абул Муин Насафийнинг “Таъвилотул Қуръон” китобидан дарс бериш жараёнида ёзиб борган.\nИмом Мотуридийнинг “Таъвилотул Қуръон” ёки “Таъвилоту аҳли сунна” номи билан танилган бу тафсири мотуридия таълимотида маълум ва машҳур бўлиб, мотуридия уламолари наздида бошқа бирор аввалги ва кeйинги тафсирлар унга тeнглаша олмаган. “Кашфу-з-зунун ан-асомил кутуби ва-л-фунун” китобининг соҳиби Ҳожи Халифа “Таъвилотул Қуръон” тафсири ҳақида: “У бирор китоб тенг кела олмайдиган китобдир. Балки бу фан бўйича ёзилган китобларнинг бирортаси унга яқин ҳам кела олмайди”, деб ёзади.\nМазкур китоб бизга тўлиқ ҳолда eтиб кeлган бўлиб, дунёнинг кўплаб қўлёзма фондларида нодир қўлёзма нусхалари мавжуд. Ушбу асарнинг энг қадимий нусхаси Маккадаги “Мактабат ал-Ҳарам ал-маккий” кутубхонаси қўлёзмалар фондида сақланади. Мазкур асар бўйича бир неча бор тадқиқот ишлари олиб борилган ва нашр этилган.\nҲожи Халифа “Кашфу-з-зунун” асарида “Таъвилот ал-Мотуридий фи баён усул ас-сунна ва усул ат-тавҳид” номли китоб ҳақида маълумот бериб ўтган. Ҳожи Халифанинг таъкидлашича, ушбу китоб Имом Мотуридийнинг бошқа китоблари орасида тили ва услуби жиҳатидан энг енгил асар ҳисоблангани сабабли мотуридия уламоларининг асосий манбаи ҳисобланган ва уни мотуридия олими Алоуддин Абу Бакр Муҳаммад ибн Аҳмад ибн Абу Аҳмад Самарқандий саккиз жилдда жамлаган. Бу шарҳ қўлёзмаси ҳануз чоп этилмаган.\nЛекин мазкур китобнинг бир нусхаси Ҳиндистондаги Xудобахш номли кутубхонада 294 рақам остида сақланади. Ушбу манба билан доктор Айюб Али тадқиқот олиб борган ва ушбу китоб Алоуддин Самарқандий томонидан Мотуридийнинг тафсирига ёзилган шарҳдир, деган хулосага келган.\nИмом Мотуридийнинг мазкур тафсири ўз даврида катта шуҳрат қозонган. Бунга мотуридия уламоси Абул Муин Насафий “Табсиратул-адилла” асарида айтган қуйидаги сўзларини мисол келтириш мумкин: “Имом Мотуридийнинг Қуръонга ёзган тафсири барча ноаниқликларни очиб берувчи, инсон қалбидаги шубҳали қора булутларни хайдовчи ҳамда ниҳоятда балиғ васф ила ёзилган асардир. Аллоҳ шундай китобни ёзган зотга ўз саломини йўлласин”.\n“Таъвилотул Қуръон” китоби бангладешлик олим А.А. Раҳмон томонидан 1981 йил янги қўшимчалар билан тўлиқ нашр қилинган.\n2004 йил Байрутда “Таъвилотул Қуръон” китобини устоз Фотима Юсуф Хоймий тадқиқ қилиб беш жилдда нашр этган.\n“Таъвилотул Қуръон” китоби 2005 йил Байрутдаги “Дорул кутуби-л-илмия” нашриётида иккинчи маротаба устоз доктор Маждий Босалум томонидан тадқиқ қилиниб ўн жилдда ва 6230 бетда нашр этилган. Муҳаққиқ китобнинг биринчи жилдида беш бобдан иборат, 348 саҳифа муқаддима ёзган. Муқаддимада бу китобнинг ёзилиши ҳақида батафсил маълумотлар келтирган.\n“Таъвилотул Қуръон” китоби 2009 йил турк олими доктор Бекир Тўпалўғли томонидан иккинчи маротаба ўн саккиз жилдда нашр этилди.\nУсулул фиқҳ йўналиши бўйича “Маъхозуш шароиъ” (шаръий ҳукмлар манбаси) ва “Жадал” (илмий баҳслар) номли иккита китоб ёзган. Ушбу икки китоб ҳанафия мазҳабидаги қоидалар ва улардан келиб чиқадиган ҳукмларни жамлаган асарлар, деб васф қилинган. Зеро, бу китоблар ҳижрий бешинчи асргача усулул фиқҳ бўйича мурожаат қилинадиган асосий манбалар бўлган. Кейинчалик эса ушбу йўналиш бўйича ёзилган асарларнинг асоси бўлиб хизмат қилган. Уламолар бу икки китобнинг бизгача етиб келмаганини афсус билан ёдга оладилар.\nИмом Мотуридий ақоид йўналиши бўйича ҳам кўплаб асарлар ёзган. Бу асарларни ўрганиб чиққан уламолар уларни умумий уч қисмга ажратганлар. Улар: мақолалар, раддиялар ва Аллоҳ таолога имон келтириш асослари.\nИмом Мотуридийдан олдин ҳам “Мақолат” (Мақолалар) номли бир қанча китоблар ёзилган ва уларда асосан Ислом динига мансуб турли фирқаларнинг қарашлари жамланган. Имом Мотуридийнинг “Мақолат” номли асарининг қўлёзма нусхаси ҳозирда Истанбулдаги “Куприлий” кутубхонасида 856 рақам остида сақланмоқда.\nРаддиялар ҳақида ҳам кўплаб асарлар ёзилган. Ақоид уламолари ёзган асарларида фақатгина адашган фирқаларнинг қарашларини келтириб “бу нотўғри” дейиш билан чекланмаганлар. Балки мазкур қарашларга бирма-бир нақлий ва ақлий далиллар асосида раддиялар қилганлар. Бу раддияларда аҳли сунна вал жамоанинг қарашлари тўғрилигини исботлаш билан бирга адашган фирқаларнинг хатога йўл қўйган жойларини ҳам баён қилганлар.\nИмом Мотуридий “Баяну ваҳми-л-муътазила” (Муътазилий фирқасининг нотўғри тасаввури баёни), “Родду ала-л-қаромита” (Қарматийларга раддия) каби адашган фирқаларнинг умумий қарашларидаги хатоларни баён қилувчи кўплаб асарлар ёзган.\nИмом Мотуридийнинг қилган энг улкан хизмати аҳли сунна вал жамоага қарши чиққан фирқаларнинг даъволарига умумий раддия қилишдан ташқари уларга батафсил раддиялар қилганидир. Яъни, бу зот ўша пайтларда омма мусулмонларга ташвиш туғдириб турган муътазилий етакчиларининг асарларига бирма-бир раддиялар ёзиб, уларни “очиқ майдон”да мағлуб қилган. Бунга у зотнинг қуйидаги асарлари яққол далилдир:\n– Абу Муҳаммад Боҳилий муътазилийнинг “Усулу-л-хомса” (бешта асос) номли китобига “Родду усули-л-хомса” (“бешта асос” китобига раддия);\n– Абулқосим Каъбий муътазилийнинг “Таҳзийбу-л-жадал” (илмий баҳсларни ўргатиш) номли китобига “Родду таҳзийби-л-жадал” (“илмий баҳсларни ўргатиш” китобига раддия);\n– Абулқосим Каъбий муътазилийнинг “Ваъийду-л-фуссақ” (Фосиқларга таҳдид) номли китобига “Родду Ваъийди-л-фуссақ” (“Фосиқларга таҳдид” китобига раддия);\n– Абулқосим Каъбий муътазилийнинг “Аваилу-л-адилла” (Дастлабки далиллар) номли китобига “Родду аваили-л-адилла” (“дастлабки далиллар” китобига раддия) номли асарлар ёзган.\nИмом Мотуридий Аллоҳ таолога имон келтириш асослари бўйича “Тавҳид” номли китоб ёзган. Бу китоб Имом Мотуридийнинг “шоҳ” асари ҳисобланади. Чунки ушбу асарда унинг калом илмидаги ақидавий қарашлари ўз аксини топган. Яна бу асарда аҳли сунна вал жамоанинг ақоид борасидаги асосий қоидалари баён қилинган. Шу туфайли “Тавҳид” асари мотуридия таълимотини билишдаги энг асосий манба сифатида эътироф этилган. Шунга кўра кейинчалик ёзилган Абул Муин Насафийнинг “Табсиратул адилла” ва Умар Насафийнинг “Ақоидун Насафий” каби мотуридия мазҳаби қоидаларини баён қилувчи китоблар “Тавҳид” китоби асосида таълиф этилган асарлар ҳисобланади. Имом Мотуридий ўзларининг бу асарларида мутакаллимлар услуби ила аҳли сунна вал жамоанинг эътиқодини баён қилганлар.\nИмом Мотуридий “Тавҳид” асарида бир неча фаслларни мажусийлар, зиндиқлар, даҳрийлар, суфустоийлар ва бошқаларнинг эътиқодлари ботил эканини баён қилишга бағишлаган.\n“Тавҳид”ни мотуридия уламолари орасида биринчилардан бўлиб, Абул Йуср Паздавий “Усулуд-дин” асарида ва Абул Муин Насафий “Табсиратул-адилла” асарида таъкидлаб ўтганлар ҳамда ундан иқтибослар келтирганлар.\n“Тавҳид” асари бир неча бор нашр этилган бўлиб, асарнинг биринчи нашри 1970 йил Байрутда “Дорул-машриқ” нашриётида Фатҳуллоҳ Хулайф томонидан 412 саҳифада амалга оширилган. Фатҳуллоҳ Хулайф ушбу нашрни амалга оширишда Англиянинг Кембриж университети кутубхонасида сақланаётган қўлёзмадан фойдаланган. Кейинчалик Фатҳуллоҳ Хулайф нашри Туркиянинг Анқара шаҳрида қайта амалга оширилди.\n“Тавҳид” асарининг мазмунига тўхталадиган бўлсак, ўз даврида ушбу асарга турлича муносабатлар билдирилган. Чунки асарнинг тили ва маънолари ниҳоятда мураккаб ҳолда ёзилган эди. Шунинг учун кейинчалик мадрасаларда ақоид илмини ўқитишда ушбу асардан фойдаланилмаган. Балки, унинг мазмунини акс эттирган бошқа асарлардан фойдаланилган.\nАсарнинг қийин тилда, мантиқ илмига асосланган ҳолда ёзилгани боис, уни кўплаб олимлар, ҳатто мотуридия уламолари ҳам танқид остига олганлар. Лекин бирортаси Мотуридийнинг асардаги ақидавий қарашларига эътироз билдирмаган. Абул Муин Насафий Имом Мотуридийнинг “Тавҳид” номли китобларига асосланиб шогирдларига дарслар ўтган. Ушбу дарслар мобайнида “Табсиратул-адилла” китоби таълиф этилди. Ушбу китобни “Тавҳид” китобига шарҳ десак ҳам бўлади. Зеро, бу китобда “Тавҳид”да ёзилган оддий халқ учун нотаниш баъзи сўзлар шарҳланган. Абул Муин Насафийнинг ушбу ҳаракати натижасида замонамизнинг айрим шарқшунослари уни мотуридия таълимотининг ёритиб берувчиси деб атаганлар. Имом Мотуридийнинг “Тавҳид” асари ҳозирги кунда ҳам калом илмини ўрганишда асосий манба ҳисобланади. Бу асарни ўрганишимиз, тадқиқ қилишимиз ва халқимизни бу бебаҳо илмий меросдан баҳраманд қилишимиз бугунги куннинг талабидир.\n Шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф. “Ақоид илми ва унга боғлиқ масалалар”. – Тошкент: “Шарқ” нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси, 2011. – Б. 66.\n Аҳмад ибн Авазуллоҳ ибн Дохил Ҳазбий. “ал-Мотуридия диросатан ва тақвиман”. – Риёз: Дору-с-самий, 2000. – Б. 110.\n Ҳожи Халифа. “Кашфу-з-зунун ан-асоми-л-кутуб ва-л-фунун”. 2 жилдли. – Истанбул. Ж. 1. Б. 336.\n Абул Муин Насафий. “Табсиратул-адилла”: 2 жилдли / К. Салома нашри. – Дамашқ: 1990-1993. – Ж. 1. Б. 359.\n Шовосил Зиёдов. “Абу Мансур ал-Мотуридий ва унинг “Китоб ат-таъвилот” асари”. – Тошкент: Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси “Фан” нашриёти, 2009. – Б. 48.\n Шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф. “Ақоид илми ва унга боғлиқ масалалар”. – Тошкент: “Шарқ” нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси, 2011. – Б. 70.