Асад Дилмурод: Тарихий меъёр ва эстетик масъулият | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа СуҳбатларАсад Дилмурод: Тарихий меъёр ва эстетик масъулият\nЁзувчи Асад Дилмурод билан суҳбат\n– Тарихий мавзу масъулиятли бўлганидан ташқари ғоят сирли ҳамда у билан дўстлашиш мушкул экани яхши аёндир. Сиз эса ана шу оғир ижодий вазифа ижросини маълум даражада эплагансиз. Хўш, бунга қачон ва қандай шароитда эришгансиз?\n– Табиат қонунлари тарихга муҳаббат авлоддан-авлодга қон орқали ўтишини эътироф этади ва мана шу бирламчи ҳаётий омилни ҳеч маҳал унутмаслик лозим. Мазкур омил каминага ҳам тегишли эканини ҳар қадамда чуқур ҳис этиб тураман.\nАлоҳида таъкидлайманки, кўплаб ёшлар каби, отам даъвати билан Гўрўғлию Алпомиш, Авазхону Рустами Достон, Равшану Маликаи Турондот ҳақидаги достон ва эртакларни ўқиб улғайганман. Мактаб ва қишлоқ кутубхонасидаги турли китобларни тинимсиз қизиқиб мутолаа қилар ва уларда тасвирланган ғаройиб воқеалар ҳамда бадиий образлар ҳақида хаёл суриб чарчамас эдим.\nАдашмасам, етти ёшимдан бирор байрам баҳона энам Норбиби Зор қизи билан етаклашиб Самарқандга қатнардик. Бозор ёки дўконга киришдан илгари Шоҳизинда обидасини зиёрат қилгани ошиқардик. Ҳар гал унга яқинлашсам Боғи Эрамдаги муҳташам кошона қаршисида қўл қовуштириб тургандек, оғзим очилиб орзиқар эдим.\nОрадан бир неча йил ўтиб, олий таълим даргоҳида сиртдан таҳсил олиш баробарида, замин сайқали Самарқанд билан “Зарафшон” газетаси ходими сифатида учрашдим. Ажойиб таржимаи ҳоли бўлган мазкур нашр кўплаб таниқли сўз санъаткорлари қаламига қувват ва илҳом берганини билганимда теримга сиғмай қувонганман. Камина учун ҳам алоҳида ижодий мактаб вазифасини ўтаган газета саҳифаларида шўровий давр билан бирга қадимият нафаси ҳам ҳукм сурарди. Пешанамни силаган устозларимдан бири, бош муҳаррир Аҳмаджон Мухторов ташкил этган “Самарқандни олам билади” рубрикасини бошқариш чекимга тушди. Натижада Самарқанд тарихи миллат тарихининг узвий қисми, ўлка довруғини етти иқлимга ёйган забардаст ёдгорликлар маданиятимиз гултожи, уларни қурган муҳандис ва меъморлар гўзаллик яратган истеъдод соҳиблари эканини ёритувчи бир қатор эссе битдим.\nЭндиликда аминманки, бирламчи, қодир тангри таоло мурувват қилиб берган савқи табиий ва маънавий эҳтиёж туйғуси, иккиламчи, китоб ва халқ оғзаки ижоди, учламчи, қадимий ва ҳамиша навқирон Самарқанддек муаззам шаҳар осори-атиқалари ва улар кечмишига доир қимматли фактлар мозий билан ошно тутинишим учун замин бўлган, дилимдаги иштиёқ учқунини аланга олдирган…\n– Эссе очерк жанри каби шаксиз кўпроқ реал воқеа ва ҳужжатларга суяниб иш кўради. Сиз ижодий изланиш бобида тузган ниятларингизни ушатишда у қайси даражада асқотди?\n– Агар зарурий хомашё йиғиш, яъни ижтимоий ҳаёт, ҳар хил тоифага мансуб одамлар, турли зиддиятларни кузатиш, муҳим илмий манбаларни пухта ўрганиш, оқу қора моҳиятини англаш орқали дунёқарашни бойитиш сўз санъати шартларидан эканини назарда тутсак, эссе қадру қиммати янада бўртиб кўринади.\nЧиндан ҳам эссе илк қадамларини ташлаётган ёзувчини зарур дамларда руҳлантириш ва тегишли далиллар билан қуроллантириш сирасида беҳад ҳозиржавоб саналади. Эссега хос шу муҳим жиҳатни ўзим тажрибада бир неча марта синадим. Масалан, илк тарихий ҳикоям бўлган ва кейинча қиссага айланган “Шердор” мазкур жанрда изланиш учун ўн еттинчи аср обидаси ҳақида тўпланган материаллар қамровида туғилди. Ўша ҳикоя издошлари “Афросиёб сукунати”, “Кошин” каби ҳикоялар тупроқ остида қолиб кетган кўҳна шаҳар қисмати, обидаларга иккинчи умр бағишлайдиган наққош ва таъмирчи усталар маҳорати ва заҳмати ҳақида ёзилган ўша тоифа асарлар шарофати туфайли дунёга келди, қолаверса, “Мулк”, “Гириҳ”, “Мезон буржи” қиссалари, “Маҳмуд Торобий” ва “Паҳлавон Муҳаммад” романлари тўғрисида ҳам шундай фикр айтиш мумкин.\nЧиндан ҳам моддий ва руҳоний олам, табиат ва жамият, эзгулик ва жаҳолатга фаол фалсафий муносабатда бўлувчи эссе воситасида олисда ўзича яшаётган мозийга фаолроқ юз бурдим, айни пайтда у пинҳон тутган сиру синоат моҳиятини кашф этиш заруратини чуқурроқ англадим. Натижада тарих илми ва амалида мужассам оҳанрабо асирига айландимки, айни шу ҳолат қоғозга мук тушган, сўз саралай бошлаган ва мушоҳада берилган дамларимда қадимият бугунги ва эртанги кунга қатъий ишонч уйғотувчи муқаддас жабҳа экани ифодаловчи ҳам буюк ва ҳам оддий кишилар дунёсида нафас олишга ундаб туради.\n– Фақат янгича-замонавий йўналиш эмас, тарихий асарларингизда ҳам матн тасаввуфдан тўйинган, зеро мазкур таълимот унсурларига суянган ҳолда, реал ва нореал ҳаётни ёнма-ён тасвирлайсиз. Бундан кўзда тутилган муддао нима?\n– Тасаввуф руҳ-қалб ва ҳол илмидир, зотан у ажойиб фалсафий-эстетик хислатларига кўра ижод психологиясига жуда яқин: азалу абад моҳиятини ҳиссий тафаккур, бетакрор нафис бўёқлар ва хаёлий-тамсилий образлар воситасида идрок этиш ва тасвирлаш учун кўмаклашади.\nМумтоз адабиётимиз шакли, мазмуни ва бадииятига алоҳида бетакрор жозиба бағишлаган тасаввуф мени ҳам ана шу муҳим жиҳатларига кўра қизиқтиради ва хусусий услубни шакллантириш чораларини қидиришга ундайди.\nТасаввуф ҳикматлари бўйича реал ва нореал ҳаётни ёнма-ён тасвирлашдан назарда тутилган муҳим вазифа ўртага қўйилган асосий мақсад, яъни эстетик концепция ва идеални ичкаридан ёритиш, руҳий тебраниш ва тўқнашувлар шиддатини таранг торттириш, мантиқий хулосаларни бўрттириш, ниҳоят, ўз феълу атворига эга образлар галереясини яратишдан иборатдир.\n– Сизнингча, тарихий романлар марказида турувчи Маҳмуд Торобий ва Паҳлавон Муҳаммад сўз санъати талабларига мос етук бадиий образлар даражасига кўтарилганми?\n– Она халқимиз тарихида таҳсинга сазовор инсоний сифатлари билан чуқур из қолдирган ва беназир ҳурлик мақомига эришган Маҳмуд Торобий ҳам, Паҳлавон Муҳаммад ҳам (арвоҳлари илоё шод бўлсин!) сийратан ва сувратан бир-бирларига яқиндир. Изланиш жараёнида улар қанотларида мурид сифатида яшаганим – дилдан қувониб яйраганим, ғаму андуҳ ютиб эзилганим, ниманидир умид қилганим ва ноумидлик қошида эсанкираб тўкилганим шубҳасиз.\nДарҳақиқат, ҳар икки улуғ зот замонига қайтиш, руҳий оламлари рангларини топиш, ҳаётий маслаклари тубига етиш, оқу қора ва аччиғу чучук моҳиятига муносабатлари ва салоҳиятлари миқёсини белгилаш мутлақо осон кечган эмас. Нима бўлганда ҳам, улар камина шахсини белгиловчи тафаккур ва тасаввур, интеллектуал дунёқараш ва малака, бадиий маҳорат ва маънавий эҳтиёж доирасида тасвирланган, демак, бадиий даражалари хусусида шошилмай мулоҳаза юритишим лозим, сираси, бу борада тегишли хулоса чиқаришни адабий танқид ва ўқувчилар ихтиёрида қолдиришим мақсадга мувофиқдир.\n– Миллий адабиётимизни ўзига хос йўсинда бойитган ва турли илмий-назарий мунозаралар қўзғаган “Маҳмуд Торобий” романи қайси манбаларга суяниб ёзилган?\n– Дастлаб Маҳмуд Торобий қўзғолонига 750 йил тўлиши муносабати билан мозийшунос Луқмон Бойматов “Ёшлик” журналида бостирган туркум мақолалар кўнглимга чўғ ташлаганди ва тангри назар солган бу беназир сиймони ғойибона ёқтириб қолувдим.\nРостдан ҳам бадиий ният ўша баҳона туғилган, оромимни ўғирлаган ва эстетик заруратга эврилган эди. Бадиий ниятни амалга оширишда бирламчи навбатда ранг-баранг дунё хусусида ҳикоя қилувчи машҳур “Марко Поло Китоби”, Ато Малик Жувайний, Мирзо Улуғбек ва номаълум мўғул муаллифи қаламига мансуб “Жаҳонгир тарихи”, “Тўрт улус тарихи” ва “Тужа шажараси” асарларларида мавжуд қимматли тарихий маълумотлар жонимга ора кирди.\nМиллий адабиётимизни беҳад юқори поғоналарга олиб чиққан “Ўткан кунлар”, Меҳробдан чаён”, “Кеча ва кундуз”, “Алишер Навоий”, “Улуғбек хазинаси”, “Кўҳна дунё”, “Юлдузли тунлар” каби дурдоналарга тегишли бадиий-эстетик хусусиятлар ҳам мен учун руҳлантирувчи ва мушкулни осон айлагувчи қимматли мўъжизавий омил бўлгани шубҳасиз.\nСўз сеҳргари сифатида ном қозонган беназир адибимиз Ойбек домла мероси айниқса қаламимни қўллади. Давр тазйиқларини дадил енгиб ўтган устоз “Алишер Навоий”дан кейин яратган “Маҳмуд Торобий” драматик достони, “Ғалвирчи” ва “Халқ қалқони” пьесаларида юксак маҳорат билан ифодалаган чуқур мазмунли ҳаётий мотивлар Маҳмуд Торобий қалби ва руҳияти, дунёқараши ва орзу-умидлари, қолаверса, мангу озодлик тимсоли саналмиш ғазавот моҳиятини англашим ва тасвирлашим жараёнида унумли хизмат қилганини қайта-қайта таъкидлашни истардим.\n– Маҳмуд Торобий каби жисман ва руҳан баҳодир, муаззам Ҳирот жўмардлик мактаби раҳнамоси, диди ўта нозик талабчан шоир, садоқатли дўст ва салоҳиятли бастакор, зукко ҳаким ва мударрис сифатида ўқувчини мафтун этадиган Паҳлавон Муҳаммад ҳақида роман ёзиш фикри ҳам бирон туртки туфайли туғилган бўлса керак.\n– “Соғлом авлод учун” журналида ишлардим. Филология фанлари доктори Ҳасан Қудратиллаев унда Паҳлавон Муҳаммад ҳақида мақола бостирди. Афсуски, мақолада у билан ўша даврда бутун Хуросонда мислсиз иқтидори туфайли беқиёс шуҳрат қозонган Муҳаммад Молоний шахслари чалкаштириб юборилган эди. Ҳиндистон рожасидан Султон Ҳусайн Бойқарога совға тарзида юборилган манглус зотли баҳайбат филни томоша майдонида Паҳлавони олам эмас, куч-қудратда ундан қолишмас Муҳаммад Молоний мағлуб қилган. Дастлаб бу хатони тузатиш истагида мақола битишни мўлжалладим, лекин қандайдир куч бу ниятдан қайтарди ва ниҳоят роман битишга аҳдландим.\nОромим бузилгандан кейин сира иккиланмай тегишли тарихий-бадиий асарларни синчиклаб ўқиш, илмий-назарий манбаларни титкилаш ва қиёслашга киришдим, хусусан, Алишер Навоийнинг “Ҳолоти Паҳлавон Муҳаммад” рисоласи йўлдошимга айланди. Кузатувлар натижасида кўп ўтмай Алишер Навоий, Султон Ҳусайн Бойқаро ва Паҳлавон Муҳаммад ўртасида ҳаётда жуда кам учрайдиган самимий дўстлик муқаррар бўлганини ҳамда улар бир-бирларини кўнгил маҳрами сифатида ҳурмат қилишганини аниқладим. Сўнг роман устида ишлаб, ҳаётий маслаклари, феълу атворлари ва кечинмаларини эстетик синтезлаш орқали чинакам эътиқод ва имонга асосланган дўстлик мангу тириклик пойдевори, маънавият ва маърифат оламини бойитувчи бебаҳо жавоҳир деган бадиий концепцияни илгари суришга интилдим.\n– Тарихий ва бадиий ҳақиқатнинг ўзаро узвийлиги қайси ҳолатларда яққолроқ кузатилади ҳамда уларни эстетик талқин қилишда муҳим мезон нима деб ўйлайсиз?\n– Сўз санъаткори, хусусан, тарихий мавзуда қалам тебратадиган ижодкор изланишлари муносиб самара бериши учун руҳий тайёргарлик муддатини ўташ баробарида етти ўлчаб бир кесиши, бирламчи, одам орқали воқеалар моҳиятини эмас, воқеалар орқали одам қалбини очиши, иккиламчи, даврлар бўҳрони ортда қолдирган хужжат, хулоса, қайд ва кузатувлар ўрамига тушиб иш тутмаслиги лозим. Ўша нарсалар хусусиятини бор кўлами ва қадру қиммати билан эстетик идеали сари оғдириши, рус адабиётшунос олими В.Г.Белинский таъбири бўйича айтсак, буткул авра-астарини ағдариб ташлаши зарур ва ана шундагина тарихий ҳақиқат негизидан бадиий ҳақиқат ўсиб чиқади.\nМазкур ижодий машаққат замону маконга хос турфа маънавий, аҳлоқий қарашлар ва фалсафий йўналишларни эстетик талқин марказига кўчиришдек ўта мураккаб эстетик жараён билан чатишиб кетади. Ҳаракат қутбларида жойлашган турли қиёфали ва турли маслакли образлар ўртасида кечадиган муросасиз тўқнашув ва зиддиятлар ифодаси ҳам бадиий ҳақиқат тантана қилишини таъминлайди.\nУмуман, агар тарихий ҳақиқат асар вужуди ёки борлиғи бўлса, бадиий ҳақиқат жонию қони, ўртага қўйилган эстетик концепция ва идеалга алоҳида залвар бағишловчи романтик омилдир.\n– “Паҳлавон Муҳаммад” романидаги Алишер Навоий образи илгари миллий насрда яратилган Алишер Навоий образларидан қайси жиҳатларига кўра фарқ қилади?\n– Муқаддам миллий адабиётимиздан ўрин эгаллаган Алишер Навоий туғма истеъдод соҳиби, қалби ёниқ шоир, қувваи ҳофизаси кенг мутафаккир ва халқпарвар инсон сифатида кўринади. Мўътабар Ҳазрат қиёфасини чизиш учун ана шу сифатлардан мен ҳам фойдаландим ва улар мақсадимни амалга оширишда етакчи далил бўлди.\nАйни пайтда мен роман марказига ўзим ғойибона тасаввур қилган ва дилдан суйиб ардоқлаган, ҳам оддий ва ҳам буюк Алишер Навоий шахсини қўйишни тиладим. Камина шууридаги улуғ бобомиз романда, бирламчи, адолат, имону эътиқод, сарой ва фуқаро, турмуш маданияти ва бадиий ижод деб муттасил куюнадиган, иккиламчи, Паҳлавон Муҳаммад ва Султон Ҳусайн Бойқаро билан ўрталарида жуда эрта туғилган дўстликни дахлсиз сақлашга интиладиган, учламчи, Ҳирот жўмардлик мактаби вакиллари каби ор талашадиган, тўртламчи, тасаввуф таълимоти рукнларини ғазалиёти воситасида тарғиб этадиган саховатпеша донишманд тарзида гавдаланади ва қайд этилган мана шу сифатларига кўра маълум даражада ажралиб кўзга ташланади.\n– Тўқима образлар аҳамияти ҳақида сўзласангиз, чунончи, қаламингизга мансуб тарихий асарларда сюжет изчиллиги, архитектоника бутунлиги, мақсад аниқлигини таъминлаш ва тарихий шахслар бадиий такомилида улар ўрни қандай?\n– Янги тарихий асар ёзишга киришганим ҳамоно етакчи образларга ёндош персонажлар хусусида узлуксиз қайғуришга тўғри келганини алоҳида қайд этаман. Мен учун ёндош персонажлар характерлари, дунёқарашлари ва хатти-ҳаракатларига кўра тарихий ҳикоя, қисса ва роман структурасига жонлилик ва романтик руҳ бағишлайдиган ўзига хос тамсиллар сифатида қадрли ҳисобланади. Моҳиятан улар архитектоникага эстетик сайқал бергани баробарида тарихий шахслар руҳияти ва феълу атворларини ифодалашда адабий кўзгу вазифасини бажариши лозим.\nЗалварли эстетик аҳамият ташувчи бу тамойиллар ирода ва малакамни мунтазам синовдан ўтказгани ва турли адабий жумбоққа дучор қилганини яширганим фойдасиз. Ҳамма ишкал шундаки, ёндош персонажлар топилиши ҳайтовур осон кечган, бироқ улар билан бош образларни қовуштириш, ўртага эстетик мувозанат ва муомала қонунларини жорий қилиш масаласида беҳад қийналганман. Мазкур масала ечими топилмаса шакл ва мазмунда сунъийлик устунлик қилишини билганим учун айниқса кўпроқ ташвишланиб, бу ҳолат олдини олиш ниятида анча уринганман ва чекилган заҳматлар қандай мева бергани мухлисларга яхшироқ равшандир.\nКамина тартиб берган тўқима образлар тизимида феълу атвори ва дунёқараши хилма-хил кимсалар учрайди. Тақдир тақозосига кўра, мусбат ва манфий қутбларда жиддий йўсинда фаолият юритадиган бу бандалар хусусий маслаклари фонида бўй кўрсатишади. Ҳарқалай, улар характерида жам диққатга лойиқ одатлару қилиқларсиз тарихий асарларим эстетик концепцияси, архитектоникаси ва асосий образлари тадрижий камолини тасаввур қилиш амри маҳолдир.\nАна шу жиҳатдан қараганда, аросат дунёсида овораи абгор Оловхон Юсуф ва бода сурурини орифона маънода илоҳий ишқ нашидасига менгзайдиган Ошиқ Чоғарий эътиборлироқ, негаки, бири Маҳмуд Торобий, Маҳмуд ялавоч ва Чиғатой, иккинчиси эса Паҳлавон Муҳаммад, Дарвеш Муҳаммад, Мирқосим Туркигўй, Мавлоно Соҳибдоро ва бошқа образлар психологияси кенгроқ очилишига хатти-ҳаракатлари орқали жиддий йўсинда таъсир ўтказадилар.\n– Ижодий режаларингизни билсак бўладими?\n– Бир вақтлар “Пўлкан ҳақида қўшиқ” деган эссе ёзган ва ўшанда юрт довруғини дунёга ёйган тўрт буюк бахши – Эргаш Жуманбулбул ўғли, Ислом шоир Назар ўғли, Фозил шоир Йўлдош ўғли, умуман, жонли сўз ва бадиий тафаккур қудрати ҳақида йирик асар битишни мўлжаллаган эдим. Кўпдан буён айрим арзиган ёки арзимаган сабабларга биноан амалга ошмай қолган ўша режамни рўёбга чиқариш истагида қайғураман, аттангки, ҳолва деган билан оғиз чучимайди-да.\nОхирги пайтларда негадир изланиш қийноқларига йўғрилган ва ортда қолган кунларим – таърифлаш мушкул оғир меҳнат остида босиб ўтилган ижодий йўлим борасида кўп ўйлайдиган бўлдим. Нуқул орзу-умид ва армондан иборат билдирмай кечган онларда тўпланган тажрибалар ҳақида сўйловчи бир туркум эссе ёзиш фурсати етганга ўхшайди. Агар мурувватли худо ёрлақаб, ниятим ушалса, вақтли матбуотда босилган адабий суҳбатларим ва мақолаларим қаторида, уларни китоб ҳолида мухлислар эътиборига ҳавола этмоқчиман.\nСуҳбатдош: Дилноза Тўраева\n← Аввалги Аввалги Салим Абдураҳмон. Хаёлимда англаганим (ҳикоя)\nКейинги → Кейинги: Чингиз Айтматов ҳикматларидан


“Атака” « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n01 March 2017 - 9:00\n(йигирма саккизинчи мақола)\nШундай қилиб ушбу гуруҳ аъзолари “махсус режа” асосидаги амалиётини мен ва оиламга нисбатан турли хил кўринишдаги таъқиб-тазйиқ ҳамда қўрқитувлар билан давом эттиришга киришди. Аризани ЎзМТРК раҳбарининг номига ёзиб берганидан сўнг ҳам улар тинчишмади. Менинг ёнимга ва уйимга нуқул шикоятчи Қодиров Тўра деган нусха кўп қатнайдиган бўлиб қолди. Нимагадир икки марта судланган аризачи Неъматов Улуғбек дегани ҳеч ёнимга йўламайди. Фақат бир марта у ўзининг қайноғаси Бўлдиев Мустафо ва қайнопаси Бўлдиева Собирани элчи сифатида ишхонамга юбориб “Нарзулло ака мени кечирсинлар, хато қилиб қўйдим”, деган гапини айтиб юборган холос. У ўзини ҳаммавақт олиб қочиб юрди.\nМен ишга кетганимда, яъни айнан уйда йўқ пайтимда хонадонимизга ўша – мелисаликдан ҳайдалгач, бир думалаб адвокат бўлган, сўнг қаллобликлари ортидан лицензиясидан мосуво бўлгач, буюртма асосида одамларга шантаж уюштириб, “жабрдийда” бўлиб қолган Т.Қодиров бир-икки маротаба келиб, болаларимни қўрқитиб, оиламга дўқ-пўписа қилиб кетган. Ишхонамга келиб менга ҳам бир-икки марта шантаж-у бақирлар-чақирлар қилишга уриниб кўрди. Лекин мен унга бунақанги шарлотанликдан фойда йўқлигини, ёши етмишдан ошганда ҳам бировларга туҳмат қилиб, обрў орттиролмаслигини яхшиликча тушунтиришга ҳаракат қилдим. Ҳатто, шикоятни МТРК раисига эмас, балки марҳамат қилиб ҳуқуқ-тартибот органлари бўлмиш ИИВгами, МХХгами, прокуратурагами, судгами ёзиши мумкинлигини ҳам маслаҳат бердим.\nБу ёқда эса компаниянинг режим ва хавфсизлик бўйича ходимлари раҳбарга ёзилган ариза асосида мендан тушунтириш хати ёздириб олишган. Лекин шунга қарамасдан улар ҳам менга тинчлик беришмай қўйишди. Ишқилиб булар ҳам “бекор ўтиришмади”. Гоҳ мени бировлар билан уриштириб қўйишга, гоҳида менинг устимдан бошқа яна қўшимча шикоятларни уюштиришга жон-жаҳдлари билан кириша бошладилар. Бу ҳам камлик қилган эканми, диққат нозик жиҳатларга қаратилди. Энди республиканинг қайсидир бурчагидан уйимга-оиламга, шахсан фарзандларимнинг онасига қанақадир нотаниш аёлларга қўнғироқ қилдириш акциясига зўр берилди. Шу асосда бола-чақаси билан тинчгина, аҳил бўлиб яшаётган бир оилани тўзитишдек қора ниятни амалга ошириш ҳаракатига тушдилар. Воқеалар ривожи, яъни туҳмат аризасининг уюштирилиши ва оилага нисбатан параллел тарзда бошланган ҳужум руҳий зарба бериш, ҳар томондан “атака” қилишга қаратилганлигидан далолат эди. Бу коррупцион тўда ҳар бир миллат, ҳар бир халқ учун муқаддас бўлган оилани бузишдек қабиҳликдан ҳам қайтмаслиги маълум бўлиб қолди.\nДарвоқе, бундан олдин ҳам бизнинг оиламизга бир эмас, бир неча маротаба ана шу тахлитдаги фитналар айнан ишхонамизда, радиода уюштирилган эди. Лекин улар ҳарчанд уринмасинлар, ўз қора ниятларига эриша олмадилар. Аввало адолатли ва меҳрибон Оллоҳим, қолаверса, жуфти ҳалолим билан иккимизнинг бир-биримизга бўлган ишончу садоқатимиз бизни бу балолардан сақлаб қолди.\nШуни алоҳида таъкидлаш жоизки, Ўзбекистон МТРК раиси Алишер Ходжаев бошчилигидаги гуруҳ томонидан компанияда ушбу йўналишда анча “салмоқли” ишларга қўл урилган. Айниқса, унинг режим ва хавфсизлик хизмати бўйича ўринбосари Баҳром Ўтанов раҳбарнинг бу борадаги топшириқларини бекаму-кўст бажариб, устаси фаранг эканлигини барчага намоён қилди. Бировларнинг тинчгина оиласини бузишдек пасткашлик, уятсизлик борасида “рекорд” ўрнатиб, “элнинг оғзига” тушди. Унинг олдига тушадигани бўлмади. Энг ачинарлиси шундаки, ана шундай фитналар оқибатида миллий телерадиокомпаниядаги баъзи ёш оилаларга дарз кетди. Бунинг натижасида бегуноҳ фарзандлар тирик етим бўлиб, ё ота ё она меҳрига зор бўлиб қолаверди…\nШунга ўхшаш фитналар тузоғига тушиб қолганлар ёки бўлмаса, билиб-билмасдан катта лавозимга каттароқ соққа билан ўрнашиб олганлигини қаердадир гуллаб қўйганлар бўлса, телевидениядан радиога “сургун” қилинади. Бунга жуда кўплаб мисоллар келтириш мумкин. Масалан, 2013 йилнинг куз ойларида бир ходим (хавфсизлик юзасидан унинг исмини келтирмаяпман) юқорироқ мансабга эришиш учун берган суммасининг миқдори оғзидан “лоп” этиб чиқиб кетганлиги боис радиога “ҳижрат” қилишга мажбур бўлганди…\nЯна бир муҳим жиҳат: Қодиров Тўра ҳақиқатдан айни пайтда адвокат бўлиб ишлашига асос бўладиган лицензиясидан айрилган, шу боис шантаж йўли билан пул ишлашга ўтган. Бу одам ҳамтовоғи Собира Бўлдиева билан биргаликда мендан бошқа фуқароларга ҳам пул ундириш мақсадида шантажлар қилган ва алдов-найранг йўллари билан уларнинг баъзиларидан катта миқдордаги пулларни ундирган. Менга шантаж қилиш билан параллел равишда бу иккиси Юнусобод туманида яшовчи Ҳасанова Шоира деган аёлдан алдов, фирибгарлик йўли билан катта миқдорда пул олган. Яъни “эринг Усмон узоқ муддатга қамалиб кетади, агар айтган нархимизни берсанг, биз уни ўн беш кун ичида қутқариб олиб чиқамиз, йўқса, уни қамоқда қийноққа солиб ўлдириб юбришади”, дея Шоиранинг юрагига ғулғула солиб пул ундиришган, аммо ваъдаларини бажаришмаган. Бу қаллобликлар ҳақида Шоира Ҳасанова барча юқори ташкилотларга шикоят хати ҳам йўллаган. Зеро, қонуний тарзда фаолият кўрсатаётган адвокат ҳеч бир вақт Т.Қодировга ўхшаб бировларни қўрқитиш ва тазйиқ ўтказиш орқали пул ундиришга ҳаракат қилмаслигини тушуниш учун жуда катта ақл эгаси бўлиш ҳам шарт эмас…\nҚодиров Тўра ва унинг ҳамтовоғи Неъматов Улуғбек томонидан менга нисбатан кўрсатилган таъқиб ва тазйиқларнинг кучайиши бежизга эмаслигини кейинги кунлардаги воқеалар ривожи янада яққол исботлади. Негаки, Тўра менинг уйимгача бир неча марта келиб, турмуш ўртоғим ва вояга етмаган болаларимга дўқ-пўписа қилишга журъат этганлиги ҳам унинг қайсидир жиддийроқ идораларда юқори лавозимни эгаллаб турган қўллаб-қувватлаб тургувчилари борлигидан далолатдир. Ана шундай суянч тоғларининг бири – хавфсизлик кенгаши котибининг собиқ ўринбосари, айни пайтда ЎзМТРК раиси Алишер Жўрақулович Ходжаевдир. Юқорида айтганимиздай, бу одамнинг дастидан ўз сўзига эга бўлган, мустақил фикрловчи журналистларга қирон келтирилмоқда.\nЖамоада эркин фикр юритувчи журналистларни бўғиш, “овозини ўчириш”, обрўсизлантириб, ёмонотлиқ қилиш авжга чиққанлигига мисоллар талай. Раҳбариятнинг бу борадаги топшириқларини бажариш учун ҳар бир каналда махсус одамлар бор. Иймон-инсофдан, уятдан воз кечиб, ўз ҳамкасбларини қоралаш, қора кўрсатишда раҳбариятнинг топшириғини сўзсиз бажарганликлари, “хизмат кўрсатган”ликлари учун бу тоифадагилар доимо рағбатлантирилиб турилади. “Ўзбекистон” телерадиоканалида Бўлдиева Собира “буюртма” асосида шантаж қилишда асосий етакчи вазифасини ўтайди.\nБундай изчил ва параллел можароларни юзага келтириш борасида Собира Бўлдиева жуда катта тажриба орттирган. Унинг катта тажриба орттиришида эса, шубҳасиз, А.Ходжаевнинг “буюртма”лари ва кўрсатмалари жуда қўл келган…


Яқинлари инсон ҳуқуқлари ҳимоячиси Ғайбулло Жалилов тақдиридан хавотирда - BBC O'zbek\nImage caption Ҳибсга олинганидан буён инсон ҳуқуқлари фаоли Ғайбулло Жалиловнинг яқинлари билан кўришишига изн берилмаган\nҚариндошларининг айтишларича, қамоқда сақланаётган қашқадарёлик инсон ҳуқуқлари ҳимоячиси Ғайбулло Жалиловнинг қаерда экани ҳақида масъуллар маълумот беришмаяпти, олдинроқ у ўзининг соғлиги ёмонлашаётганидан шикоят қилиб мактуб йўллаган.\nЯқинлари Ғайбулло Жалиловнинг апрел ойигача Қарши шаҳри яқинидаги Шайхали посёлкасидаги жазони ижро этиш муассасасида сақланганидан бохабар бўлишган.\nУ ердан яқинлари хат олишган.\nРафиқаси Муқаддас Темированинг айтишича, ўзининг мактубида Ғайбулло Жалилов кўзи кўрмай қолаётгани, йўтал хуружидан азобланаётганлиги, кийим-бош ва дори-дармонга муҳтожлиги ҳақида ёзган.\nОта-онаси кўришиш мақсадидаги Шайхалидаги қамоқхонага боришганида инсон ҳуқуқлари ҳимоячисининг Тошкентга олиб кетилгани ҳақида айтишган муассаса ходимлари.\nҚамоқхона маъмурияти шу кунгача тутқуннинг қаердалигини маълум қилганлари йўқ.\nШўролар армиясида хизмат қилган пайтида Ғайбулло Жалиловнинг бир ўпкаси жарроҳлик йўли билан олиб ташланган, қариндошлари унинг аҳволи янада оғирлашган бўлиши эҳтимолидан хавотир билдиришади.\nЎзбекистондаги норасмий Инсон ҳуқуқлари жамиятининг аъзоси Ғайбулло Жалилов 2009 йил сентябрида Қарши шаҳрида ҳибсга олинган эди.\nУ кечқурун Ўзбекистон Инсон ҳуқуқлари жамиятининг Қарши шаҳар бўлими раиси Нодир Аҳадовнинг уйидан ифторликдан қайтаётган пайтда икки милиция ходими ва фуқаро либосида бўлган бир неча шахс томонидан ҳибсга олиниб, номаълум йўналишга олиб кетилган.\nҚашқадарё вилоятидаги ҳуқуқ-тартибот органлари узоқ вақт яқинларига унинг нега ҳибсга олингани, қаерда сақланаётгани ҳақида маълумот беришмади.\nШу йилнинг январида Ғайбулло Жалилов ва яна бир неча кишига Қарши шаҳри аэропорти ва "Хонобод" ҳарбий базасини портлатишга тил бириктириш айби қўйилгани, шу айбловларга асосланган маҳкама жараёни бошланганидан хабардор бўлишган яқинлари.\nҲукм ўқилганидан кейин ҳам тутқун билан яқинларининг бафуржа кўришишларига изн берилмади.\nИнсон ҳақлари фаоллари Ғайбулло Жалиловнинг ҳибсга олиниши ва сақланиши, унинг устидан бўлиб ўтган маҳкама жараёнларида Ўзбекистоннинг амалдаги қонунлари қўпол бузилганига эътибор қаратганлар.\n"Ушбу жиноий иш мамлакатдаги қонунсизликнинг яққол мисоли", дея хабар қилган қароргоҳи Парижда жойлашган "Марказий Осиёда инсон ҳуқуқлари" ассоциацияси.


Ўзбекистон: Каримовсиз уч йил « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n04 September 2019 - 18:51\nАлишер Илҳомов, сиёсий таҳлилчи: Каримов бошқарувидан Мирзиёевга оғир мерос қолди. Расман жуда чиройли рақамлар эълон қилинса-да, Ўзбекистон иқтисодий инқироз ҳолатида эди. Ваҳоланки Ўзбекистон улкан табиий ресурсларга эга мамлакат: табиий газ, нефть, кўплаб фойдали қазилмалар бор. Деҳқончилик учун қулай табиий иқлимга эга. Ривожланиш учун омиллар бор, аммо Ўзбекистон ривожланмади. Мамлакат иқтисодиёти турғунлик ҳолатига келиб қолганининг бир индикатори ўн минг, юз минг сондаги, миллионлаб меҳнат мигрантларининг вужудга келганидир. Бу Мирзиёевга Каримовдан қолган оғир мерослардан биринчиси. Кейингиси, жон бошига тўғри келадиган хорижий сармоялар ҳажми. Ўзбекистон киши бошига тўғри келадиган тўғридан-тўғри хорижий сармоялар бўйича бутун собиқ Шўро республикалари ўртасида энг пастки ўринга тушиб қолди. Бунинг сабаби Каримов танлаган ҳаддан зиёд марказлашган давлат бошқарувида эди. Бу усулда барча мулк давлат тасарруфида бўлиши лозим, мамлакатнинг қандай ривожланиши ҳақидаги қарор юқоридан қабул қилиниши лозим, деб кўрилди, тадбиркорлик, иқтисодий эркинлик бўғилди. Марказий ҳокимиятнинг авторитетини ушлаб туриш учун давлат ҳар қандай танқидни, ҳар қандай эркин фикрни бўғди. Инсон ҳуқуқлари ҳимоячилари кўплаб сонда қамоқхоналарга ташландилар ёхуд уларга нисбатан репрессив усуллар қўлланди. Ҳар қандай ўзгача фикр таъқибга учради. Давлат миқёсидаги қарорларни фақат бир инсон қабул қилар, президент Каримовга фильтрланган маълумотни МХХ ва тор доирадаги амалдорлар олиб киришар эди. Бу эса Ўзбекистоннинг халқаро саҳнада ҳам сиёсий ва ҳам иқтисодий жиҳатдан ихоталаниб қолишига, иқтисодиётнинг аҳволи абгорлашишига олиб келди. Аҳолининг аксар қисми қашшоқлашди. Мен ҳамма нарсани қора бўёқда тасвирлашни истамайман. Позитив жиҳатлар ҳам бор эди. Хусусан, ташқи сиёсат масаласида. Каримов Кремлнинг империяпараст курсидан Ўзбекистонни ихоталашга, масофада ушлашга интилди. Шавкат Мирзиёев кўпчилик кутганига зид равишда очиқлик сиёсатини бошлади. Президент Мирзиёевнинг сиёсати мамлакатнинг ичида кўпчиликни руҳлантирди, хориждагиларни эса ҳайратлантирди ҳамда қувонтирди. Уч йил давомида кўплаб ижобий ўзгаришларга қўл урилди. Ўзбекистон анча очилди. Оммавий ахборот воситалари анча дадиллашди. Бизнес кўпроқ эркинликни ҳис қила бошлади. Қўшнилар билан муносабатлар яхшиланди. Аммо Каримов даврига хос бўлган ва ҳозирги вазиятнинг асосий driving factorларидан ҳисобланган қатор муаммолар ҳамон ҳал этилмаганича қолмоқда. Энг биринчиси – қонун устуворлиги. Ҳуқуқ, қонун устуворлиги ва суд мустақиллигини таъминлаш йўналишида ҳали Ўзбекистонда кўзга кўринарли олдинга силжиш кузатилгани йўқ. Бу йўналишда қатор қадамлар қўйилди. Аммо уларнинг натижаси ҳаётда сезилмаяпти. Бу эса хаос вазиятини юзага келтирмоқда. Нега? Чунки Каримов даврида бошқарув Миллий Хавфсизлик хизматига таянган репрессив аппарат воситасида бошқариларди. Мирзиёев хавфсизлик хизматини сиёсий ҳаётдан бироз узоқлаштирганидан кейин амалдорлар аппарати муайян эркинликни ҳис қила бошлади. Ва бугун биз бутун мамлакат бўйлаб ўзбошимчалик фактларининг гувоҳи бўлмоқдамиз. Бу нарса, айниқса, қурилиш, уйларни бузиш ҳолатларида кўпроқ кўзга ташланмоқда. Бу эса аҳолида норозилик кайфиятини уйғотмоқда. Чунки Ўзбекистондаги эски репрессив назорат тизимининг ўрнига янги назорат ва ҳисобдорлик тизими барпо этилмади. Бу янги тизим ҳуқуқ ва адолатли судга, мустақил прокуратурага таяниши лозим. Бугунги кунда прокуратура ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари эса ижроия ҳокимиятнинг қўлидаги қамчи бўлиб қолмоқда. Биз бугун ниманинг гувоҳи бўлаяпмиз? Олдинги ҳокимиятдан кўп муаммоларни мерос қилиб олиб, бу муаммоларни ҳал этмай туриб, адлия тизимини мустаҳкамламай туриб, янги ҳокимият ўзи учун янги муаммоларни яратаяпти. Каримов даврида “қабристон сукунати” ҳукмрон эди, ҳар қандай норозилик шафқатсизлик билан бостирилар эди. Ҳозир эса инсонлар озроқ эркинликни ҳис қила бошлаганлар, аммо улар амалдорларнинг ўзбошимчалигига, адолатсизликка дуч келмоқдалар. Айниқса, жойлардаги ҳокимлар назоратдан чиқиб кетдилар, улар қонунларни назар-писанд қилмаяптилар. Бунинг оқибатида биз оммавий намойишларнинг гувоҳи бўлдик. Бу хавфли тенденция. Чунки ўзининг мулкий, турар-жой ҳуқуқлари топталаётганини кўрган одамлар бу адолатсизликка қонуний органлар – прокуратура, судга мурожаат қилиб, адолатли ечим тополмасалар, ҳоким ўринбосарини ёқиб юборишдек радикал қадам ташлашга мажбур бўладилар. Бундай вазиятда эса Президент Мирзиёев Каримов давридек ҳар қандай норозиликни бостириш учун “гайкаларни қотириш”, ҳуқуқ-тартибот органларига чекланмаган қудрат беришга мажбур бўлади ёки қонун олдида ҳамманинг тенглиги таъминланган, қонун ижроси қаттиқ талаб қилинадиган тартиб билан, адолатли суд билан муаммони ҳал этиши лозим бўлади.\nСурат Икромов, мустақил инсон ҳуқуқлари ҳимоячиси: Бизнинг ташкилотимиз(Мустақил Инсон ҳуқуқлари ҳимоячилари Ташаббус гуруҳи – таҳр) Ўзбекистондаги инсон ҳуқуқлари вазиятини 1999 йилдан бошлаб кузатиб келади. Мана шу вақт давомида инсон ҳуқуқлари бузилгани тўғрисида кўплаб материаллар, фактлар берганмиз. Агар ўша пайтларни кўрсак, инсон ҳуқуқлари бузилиш ҳоллари жуда кўпайган эди. Кўплаб мониторинглар ўтказганмиз, ўзимиз судда иштирок қилиб, кузатиб, ҳаммасини ёзма равишда ахборот берардик инсон ҳуқуқларининг бузилиши ҳақида, одамларнинг тергов пайтида қийноққа солиниши, айбловларни сохталаштирилиши ҳақида. Мана шу нарсаларни кўп кўтарганмиз. Инсон ҳуқуқлари вазиятини уч йил олдинги вақтга солиштирсак, БМТ комиссарининг Президент Шавкат Мирзиёев билан учрашгани ёки диний эркинликлар бўйича маърузачисининг Ўзбекистонга келгани ва Ўзбекистондаги диндорлар ёки диний эътиқоди учун қамалганларнинг ўзлари ёки яқинлари билан гаплашгани ва кейин маърузасини бергани, ва Ўзбекистондаги қилинган ишлар ва камчиликларни гапирган ва уларни тез орада тузатишни тавсия этгани, охирги мисол, “Жаслиқ” қамоқхонасининг бекитилиши инсон ҳуқуқлари борасида олдинга қўйилган қадамлардан бири деб биламан. Аҳвол кейинги уч йилда қандай бўлаяпти? Очиғини айтиш керак, инсон ҳуқуқларининг бузилиш ҳоллари ҳали ҳам бор. Лекин уч йил олдинги даражада эмас. Мисол учун, ўша пайтдаги инсон ҳуқуқлари топталишини 100 фоиз деб оладиган бўлсак, ҳозир 20, балки 25 фоизи ҳали ҳам мавжуд. Масалан, қийноқлар бугун ҳам бўлаётган бўлса ҳам у даражада эмас, қамоқхоналарда, колонияларда жуда ҳам камайиб кетган. Фақат тергов изоляторида ёки кучишлатар тизимлари қўлга олиш вақтида кузатилаяпти. Анча камайган, 75 фоизга камайган деса бўлади. Жиноят ишларини сохталаштириш масаласи, афсуски, ҳали ҳам мавжуд. Лекин улар ҳам камайган. Диний эътиқод бўйича айблов қўйиш ёки қўлга олишлар деярли йўқ бўлди, деса ҳам бўлади. Қийноқ, айбловни сохталаштириш ва баъзи ҳолларда, чет элларда анча йиллар бўлиб қайтиб келганлар, улар орасида намозхонлар бор, ўша вақтларда қидирувга қўйилган намозхонларнинг фамилиялари ҳали ҳам қидирувда бўлгани учун аэропортларда, чегарадан ўтиш пайтида хавфсизлик хизмати ёки ички ишлар ходимлари томонидан текширувлар бўлаяпти. Фарқини оладиган бўлсак, ўша пайтдаги инсон ҳуқуқларини бузилиш ҳолларининг тўртдан учи камайди. Тўртдан бири қолди.\nМуҳаммад Солиҳ, мухолифат лидери: Каримовнинг қандай одам эканлиги, қандай сиёсатчи ва 27 йил ичида нималар қилгани ҳақида, у ҳокимиятда экан, у президент экан, мен жуда кўп марта айтганман. Яъни, Ўзбекистонга ҳеч бир хайр ва ҳеч бир яхшилик олиб келмаган бир сиёсатчи сифатида тарихда қолди. Лекин Каримовнинг қолган мероси – сиёсий режим ўзгаради, деб кутдик биз уч йил давомида. Афсуски, режим ўзгаргани йўқ. Баъзи ретушлар бўлди, уни ўзгартириш учун гўё ҳаракатлар қилинган бўлди. Ва биз умид билан мана уч йил кутдик. Аммо орқамизга қараганимизда, ўзгарган ҳеч бир нарса кўринмайди, афсуски. Табиий, бироз юмшади режим. Бироз инсонларнинг гўё дардига қулоқ солинаётгандек кўринди. Лекин умумиятла режимни ҳали ҳам Каримов режими деб атаса бўлади. Бугунги Мирзиёевнинг бошқараётган услуби, унинг ижтимоий ҳаётда, сиёсатда ва иқтисодда олиб бораётган сиёсати Каримовнинг сиёсатидан жуда кўп ҳам фарқ қилмайди. Фақат ташқи кўриниши бироз ўзгаргандек. Бу, албатта, Каримовнинг характери билан Мирзиёевнинг инсоний характери ўртасидаги фарқ. Инсон сифатидаги фарқ режимнинг фаолиятида ҳам акс этаётган бўлса, ўша фарқ кўринади, холос. Яъни, Каримовга қараганда бироз юмшоқроқ кўринади Мирзиёев олиб бораётган сиёсати. Аммо маъно жиҳатидан, мазмун жиҳатидан ҳеч қандай фарқи йўқ. Каримовнинг чорак асрдан кўпроқ олиб борган сиёсати натижасида Ўзбекистон 1991 йилда расман мустақил давлат эълон қилинганидан кейинги давр ичида бўлиши керак бўлган жойда эмас бугун. Чунки Советлар қулаган пайтда Ўзбекистон ўша 15 та Совет жумҳуриятларининг ичида инфраструктураси жуда соғлом, бой ресурсга эга, иқтисодий жиҳатдан ҳам анча олдинда бўлган жумҳуриятлардан биттаси эди. Ва бу потенциал билан, мустақил бўлганидан кейин бор ресурслар миллатнинг ўзига қолди. Биз ўша пайтда севиндик: “мана мустақил бўлдик, олтинларимиз, бошқа бойликларимиз Москвага кетмайди, биз ўзимизда бўлади” деб. Лекин шунча имконият бўлишига қарамасдан, шунча катта потенциалга эга бўлган бир ўлка бугун жуда олдиндаги ўлкалар қаторида бўлиши керак эди. Ўша пайтда Ўрта Осиёда энг олдинда бўлган ўлка бугун энг орқада. Бу – Каримовнинг хизмати, агар хизмати дейдиган бўлсак. Мен буни Каримовнинг фалокати дейман. Афсуски, ўша фалокатини бугун ҳам яшаяпмиз. Бунинг асоратидан қутулиш учун яна 10-15 йил керак бўлади. Агар, табиийки, сиёсат ўзгарса. Лекин бугунгидай Каримов режими давом этадиган бўлса, Каримовнинг асоратидан қутулиш истиқболда кўринаётгани йўқ бугун.


Ota-ona va farzand\nOta-ona va farzand ( 5823 marta o'qilgan) Chop etish\nBest friend 02 Avgust 2012, 15:48:59\nBu mavzu ota-ona va farzand orasidagi muomila haqida.\nP.S. Bunday mavzu ko'rmadim, agar bor bo'lsa, admin akamiz yoki moderatorlar birlashtirib qo'yishar...\nBest friend 02 Avgust 2012, 15:57:28\nОнанинг розилиги учун аёлни талоқ қилиш мумкинми?\nСавол: Менинг онам яхши, солиҳа аёл. Менинг аёлим ҳам солиҳа, аммо онам аёлимни ёқтирмай қўйди. Сабаби - овқатларни мазали қилмайди, уйларни тоза тутмаяпти, дейди. Мен нима қилишим керак? Ажрашиб кетишимни хоҳламайди, (?). Уйимизда хурсандчилик бўлишини, хоссатан онамнинг хурсандлигини жуда хоҳлайман. Қори ака, маслаҳат берсангиз. Жазакумуллоҳ хойр.\nЖавоб: Аллоҳ таоло сизга онангизнинг розилигини топишни, аёлингиз билан бахтли умр кечиришни насиб қилсин.\nАёлингизга алоҳида тилагимиз шуки, у кишида ҳам уй ишларини чиройли бажариш, аёл зотига фазилат саналмиш мазали таомлар тайёрлаш, Ислом динимиз буюрган озодаликка яхши аҳамият бериш хислатлари пайдо бўлсин.\nАгар ота ёки она ўз ўғлидан аёлини талоқ қилишни талаб қилса, бу ҳолатнинг сабабларига назар солинади. Агар ота-она ўз талабида шаръан ҳақ бўлса, уларга итоат қилинади. Агар улар Шариат нуқтаи назарида ноҳақ бўлсалар, итоат қилинмайди.\nФарзанд учун ота-она розилигини олиш - фарз;\nФойдали ишларда ота-онага итоат;\nОта-она ўғилдан аёли билан ажралишни талаб қилса…\nФарзанд учун ота-она розилигини олиш - фарз\nИслом динимиз ота-онага яхши муомалада бўлишни Аллоҳга ибодат қилишдан кейинги ўринда турадиган муҳим фарз амал эканини таъкидлаган.\nАллоҳ талоло айтган:\n( وَقَضَى رَبُّكَ أَلا تَعْبُدُوا إِلا إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَاناً } (الإسراء/23 }.\n“Раббингиз сизларнинг фақат Унга ибодат қилишларингизга ва ота-онага яхши муомалада бўлишларингизга ҳукм қилди”. (Исро/23).\nОта рози - Худо рози, деган эътиқод, Жаннат - онанинг оёқлари остида, деган тушунча Исломдан бошқа бирор таълимотда йўқ. Биз мусулмонлар бундай фазилат билан фахрланамиз ва бу хислатни сақлашга, унга доимо амалда риоя этишга ҳаракат қиламиз.\nФойдали ишларда ота-онага итоат\nОта-она розилигини топиш ва уларга итоатда бўлиш фарз экан, бу албатта Аллоҳ юборган, Расулуллоҳ олиб келган Шариат доираси ичида бўлади.\n“Ислом: савол-жавоб” саҳифасида бундай ёзилади:\nوطاعة الوالدين واجبة على الولد فيما فيه نفعهما ولا ضرر فيه على الولد ، أما ما لا منفعة لهما فيه ، أو ما فيه مضرة على الولد فإنه لا يجب عليه طاعتهما حينئذ . قال شيخ الإسلام ابن تيمية رحمه الله في الاختيارات ص 114 : ” ويلزم الإنسان طاعة والديه في غير المعصية ، وإن كانا فاسقين … وهذا فيما فيه منفعة لهما ، ولا ضرر عليه ” اهـ .\nФарзанд учун ота-онага фойда бўладиган, ўзига зарар бўлмайдиган ишларда уларга итоат қилиш вожибдир. Шайхулислом Ибн Таймия раҳимаҳуллоҳ “Ихтиёрот” асарининг 114 саҳифасида айтган: “Инсон учун гуноҳ бўлмайдиган ишларда ота-онасига - агар улар фосиқ бўлсалар ҳам - бўйсуниш лозим бўлади… Бу ота-онага фойда бўладиган фарзандга зарар бўлмайдиган ишлардадир”.\nИбн Усаймин раҳимаҳуллоҳ шу мавзудаги саволга берган жавобларида ота-онанинг ўз ўғлидан аёлининг талоғини талаб қилиши икки хил ҳолатдан бирида бўлишини баён қиладилар.\nالأول : أن يبين الوالد سببا شرعيا يقتضي طلاقها وفراقها مثل أن يقول : ” طلِّق زوجتك ” ؛ لأنها مريبة في أخلاقها كأن تغازل الرجال أو تخرج إلى مجتمعات غير نزيهة وما أشبه ذلك . ففي هذا الحال يجيب والده ويطلقها ؛ لأنه لم يقل ” طلِّقها ” لهوى في نفسه ولكن حماية لفراش ابنه من أن يكون فراشه متدنسا هذا الدنس فيطلقها .\nБиринчи ҳолат: ота фарзандига аёлини талоқ қилишни ва ундан ажралишни тақозо қиладиган шаръий сабабни баён қилиб беради. Масалан, ота: “Аёлингни талоқ қил, чунки унинг эркаклар билан ҳаёсиз сўзларни гаплашаётгани, нопок йиғинларга бораётгани каби ишлар унинг ахлоқида шубҳалар пайдо қилади”, деса, фарзанд отасига итоат қилиб, аёлни талоқ қилади. Чунки отаси бундай ҳолатда ўз нафсининг истаги билан “талоқ қил” деб айтгани йўқ. Балки ўғлининг тўшагини булғанишдан ҳимоя қилиб гапирди…\nالثانية : أن يقول الوالد للولد “طلِّق زوجتك ” لأن الابن يحبها فيغار الأب على محبة ولده لها ، والأم أكثر غيرة فكثير من الأمهات إذا رأت الولد يحب زوجته غارت جدا حتى تكون زوجة ابنها ضرة لها ، نسأل الله العافية . ففي هذه الحالة لا يلزم الابن أن يطلق زوجته إذا أمره أبوه بطلاقها أو أمه . ولكن يداريهما ويبقي الزوجة ويتألفهما ويقنعهما بالكلام اللين حتى يقتنعا ببقائها عنده ولا سيما إذا كانت الزوجة مستقيمة في دينها وخلقها .\nИккинчи ҳолат: ўғил ўз аёлини яхши кўргани учун отанинг рашки келиб, унга “аёлингни талоқ қил”, дейиши. Она ҳам кўпинча рашк қилади… Бундай ҳолатда ота ёки она аёлни талоқ қилишга буюрса, ўғилга аёлни талоқ қилиш лозим бўлмайди. Локин ота-онаси билан муроса қилади. Аёлини сақлаган ҳолда ота-онанинг кўнгилларини олади. Айниқса, агар аёл динида ва хулқида чиройли бўлса, ўғил ўз ота-онасига мулойим сўзлар билан муомала қилиб, аёли билан яшашига розиликларини олади.\nЮқоридагилардан маълум бўладики, сиз ҳам аёлингиз ва онангиз ўртасида муроса йўлини топишга ҳаракат қиласиз. Бунда кўпроқ аёлингизни ўз камчиликларини тузатишига тарғиб қиласиз ва унга ёрдамлашасиз.\nАллоҳ таоло сизларга бахтли ҳаёт ато қилсин.\nBest friend 02 Avgust 2012, 16:05:48\nЭр-хотин бир-бирини яхши кўради, лекин уларни ажраштиришмоқчи\nСавол: Сизга савол шуки, Исломда эр-хотин ажралса қандай қоидаларга амал қилиш лозим? Ўртада фарзанд йўқ. Эр-хотин бир-бирларини яхши кўришади, лекин қайнона йўл қўймаяпти. Эрнинг ўзини фикри йўқ, онаси нимани ўргатса шуни қилаяпти. 2 йил бўлган турмуш қуришганига. Келинни Исломдан хабари бор, ҳижобда. Эрини ҳам хабари бор, лекин фақат ўзига керакли жойларигагина амал қилади. Яъни хотин эрига итоат қилиши керак, дейди. Аммо аёлини олдидаги исломий бурчларини яхши билмайди. Бу оилага ўзингиз тўғри йўл кўрсатинг, илтимос. Аллоҳ сиздан рози бўлсин, Обидхон қори. Саволимда хатоликлар бўлса узр сўрайман.\nЖавоб: Аллоҳ бу оилага ҳақ йўлни насиб этсин. Саволни агар тўғри тушунган бўлсак, эр-хотин бир-бирини яхши кўрадию йигитнинг онаси ўғлига “ажарашасан”, деяпти. Бундай ҳолатда онанинг талабига “хўп” деб оилани ажратишга ҳисса қўшилмайди. Аксинча, ҳар икки томондаги ёши катта, ақлли ва обрўли инсонлардан маслаҳат ва ёрдам сўралади. Оилани сақлаб қолишга ҳаракат қилинади.\nعَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ: أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قال: “الْبَرَكَةُ مَعَ أَكَابِرِكُمْ“. رَوَاهُ الطبراني. الألباني: صحيح.\nИбн Аббос разияллоҳу анҳудан ривоят. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: “Барака катталарингиз билан биргадир”. (Табароний ривоятлари, Албоний: саҳиҳ).\nИслом дини инсонни албатта онани рози қилишга, унинг дуосини олишга, маъруф ишларда унга итоат этишга чақиради. Аёл кишини ҳам маъруф ишлар доирасида эрга бўйсунишга буюради. Аммо она фарзандига, эркак аёлига ноҳақ ишни буюриши мумкин эмас. Ҳар бир инсон ўзаро муносабатларда Аллоҳ таоло томонидан белгилаб берилган чегарага риоя қилиши лозим. Инсоннинг ўз ҳуқуқини суиистеъмол қилиши тақиқланади.\nЭркак киши онасини рози қилиш билан бир қаторда ўз аёлининг моддий ва маънавий ҳуқуқларини таъминлаши, уни зулм ва ноҳақликдан ҳимоя қилиши зарур. Аёлини талоқ қилиш онага итоат этиш доирасига кирмайди.\n“Эр-хотин бир-бирларини яхши кўришади, лекин қайнона йўл қўймаяпти”. Қайнонанинг қаршилик қилишига сабаб нима экан? Бу саволга жавоб сифатида одатда албатта қайнонанинг хатолари келтирилади. Балки шунақадир. Лекин бунинг акси бўлиши ҳам мумкин-ку. Балки келиннинг ҳам хатолари бордир? Келин эҳтимол қайнонанинг ҳурматини адо этишда камчиликларга йўл қўяётгандир?\nИнсон ўз муаммоларига чора қидираётган пайтда энг аввал ўз хатоларини қидириб кўриши керак. Сўнг бошқа одамларга назар солиш навбати келади. Ўз хатосини ўзи топа оладиган одам муваффақиятли ва бахтли одамдир. Ўзининг камчилигини гапирмайдиган, ўйлаб кўрмайдиган одам бахтсиз одам бўлади.\n“Эрнинг ўзини фикри йўқ, онаси нимани ўргатса шуни қилаяпти”. Бу сўздан келин куёвдан кўра ақллироқ, деган хулоса келиб чиқади. Агар шундай бўлса, Аллоҳ хоҳласа, яхши бўлади, деб умид қиламиз. Чунки келин ақлли аёл экан, ўзининг заковати ва фаросати билан ҳолатни яхши томонга ўзгартира олади, иншоаллоҳ. “Эрни эр қилган - хотин”, деган мақол ҳам бекорга айтилмаган. Зукко ва эсли келин ўзининг ҳаққини билиш билан бирга ўз эрига онага (яъни ўзининг қайнонасига) қандай муомала қилишни ҳам ўргатиб туради. “Онамларга мана бундай деб чиройли гапиринг, онамларга мана буни ҳадя қилинг. Онамларга мана буни илинайлик…” ва ҳоказо. Келин шу йўл билан иншоаллоҳ қайнонасида ўзига нисбатан муҳаббат пайдо қилиши мумкин.\nعن أبى هريرة عن النبي صلى الله عليه و سلم يقول : تَهَادَوْا تحابوا. (البخاري، الأدب المفرد - 1 / 208).\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳудан ривоят. Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: “Бир-бирингизга ҳадя қилинглар - дўстлашасизлар”. (Бухорий, Ал-Адаб ал-муфрад - 1/208).\nАллоҳ розилиги учун миннатсиз ҳадя қилиш қалбларни бир-бирига илиқлаштиради. Одамлар орасини ислоҳ қилади. Аммо баъзи одамлар бунга тоқат қила олмайдилар. Бир оилада яшаб ёки ён қўшни бўла туриб, бир-бирлари билан чиқиши олмаётган икки одамнинг биридан: “Расулуллоҳнинг мана шу маслаҳатларига қанчалик амал қилаяпсиз?” - деб сўраб кўриш даркор. Агар у одам кўзини катта-катта очиб: “Ие, ман нимага бунақа қилишим керак экан? У манга нима қилиб қўйибди?!” деса, бу уларнинг орасини ислоҳ қилиш анча қийин эканидан далолатдир. Инсон ўз нафсини ўзига ёқмаган одамга ҳам яхши муомала қилишга кўндира олмас экан, у иродаси заиф ожиз одам бўлади. У фақат ўзига яхшилик қилинишини истайдиган тамагир одам. Бундай одам ҳам ўз навбатида бошқалардан кўп яхшилик кутмаслиги ва бунинг учун ўзидан бошқа ҳеч кимдан хафа бўлмаслиги керак.\nКатталарга ҳурмат назари билан қараш нафақат келиннинг, балки оилада ўзининг туққан онасини ҳурмат қилишни, кўнглини олишни билган ҳар бир ёш йигит ва қизнинг хулқидир. Ўз ота-онасининг ҳурматини Ислом кўрсатгандек жойига қўйишни яхши ўрганган фарзанд бирор ерга борса ҳам ўзидан каттани ҳурмат қилишни яхши биладиган бўлади. У қаерга бормасин, ўзининг хулқи ва чиройли тарбияси билан катталарнинг меҳрига сазовор бўла олади. Катта ёшли одамни ҳурмат қилишни билмаслик ўз ота-онасини қандай ҳурмат қилиш кераклигини билмай катта бўлиб қолган одамларда учрайди. Бундай одамлар ҳаётда кўп муваффақиятсизликка йўлиқади.\nБизнинг бу тавсия ва насиҳатларимиз ҳозир гуёки фақат келинга қаратилгандек туюлиши ва кимдадир таажжуб уйғотиши мумкин. Бунинг жавоби шуки, биздан ким маслаҳат сўраса, маслаҳат ва тавсияни ўшанга берамиз. Модомики биздан “нима қилиш керак”, деган саволни келин томон сўраётган экан, аввало уларга гапиришимиз ўринлидир. Агар бизга куёв мурожаат қилса, унга ҳам аввал ўзининг камчилиги ҳақида гапирган бўлар эдик. Агар биз ҳозир келин орқали: “куёв фалон қилсин, пистон қилсин” десак, куёвнинг жавоби тайин: “Сен ўзингни бил!” Шунинг учун агар ислоҳ йўлини изласак, бунинг бошланиш нуқтаси ҳам тайин - келин ўзига гап тегмайдиган даражага кўтарилсин. Кейинги қадам - бошқалардан ҳам чиройли талаб қилиш, иншоаллоҳ.\nBest friend 02 Avgust 2012, 16:14:46\nОта-она: “Фалон аёлга уйлансанг, оқ қиламан”, деса нима қилиш керак?\nСавол: Ассалому алайкум, Устоз. Бу мактубни ёзишдан мақсадим – хато қилиб қўйишдан қўрқаман. Менга маслаҳатингиз жуда ҳам зарур. Гап шундаки, ёшим 23да. Битта қизим бор. 6 йил олдин оиламдан ажрашганман. Менга бир йигит кўнгил қўйган, турмушга чиқишимдан олдин совчи қўйган, лекин мен у йигитга эмас, қизимни отасига турмушга чиқдим, лекин 3 ойдан кейин 1 ойлик ҳомилам билан ота уйимга қайтиб келдим жиддий сабабларга кўра. Мени ёқтирган йигит ҳам уйланди, лекин у ҳам ҳозир ажрашган. Хотини ҳам оилали бўлиб кетган.\nУ энди менга уйланмоқчи, нияти жиддий. У одам менга ҳам маъқул, исломий, диндор йигит. Лекин у йигитнинг ота-онаси мутлақо қарши. Улар: “Биз совчи бўлиб борганимизда йўқ дейишиб, бошқа йигитга беришганди. Энди умуман у аёлга уйланмайсан, бўлмаса оқ бўласан”, дейишган экан. Шунга қарамасдан у йигит бир неча бор ўзи уйимизга келиб, ота-онамдан менинг қўлимни сўради. Ота-онам: “Агар ота-онангиз рози бўлишса, қизимизни берамиз, бўлмаса йўқ”, дейишди. Унинг ҳозир боши қотган, ўзи исломий йигит. Ота-онасининг ёлғиз ўғли. Бир неча бор ота-онамдан сир тутиб никоҳ қилайлик, кейинчалик улар кечиришар, деяпти. Лекин мен ҳаётда бир мартта куйганман, яна хато қилишни хоҳламайман. Илтимос, ёрдам беринг. Энг тўғри йўлни кўрсатинг. Жавобингизни кутиб қоламан.\nЖавоб: Ва алайкум ассалом ва роҳматуллоҳи ва баракатуҳ. Аллоҳ таолонинг Ўзи сизга ҳам, сизга совчи юборган инсонга ҳам, ҳар икки томон ота-оналарга ҳам тўғри йўлни илҳом қилсин. Яратганнинг Ўзи сизларга ёрдам бериб, мушкулларингизни ҳал этсин. Сизларнинг ўзларингиз ҳам Аллоҳнинг ёрдамига сазовор бўладиган амаллар қилишга интилинглар.\nЁшларга маслаҳат: сабр ва ота-она розилиги;\nОта-оналар кечиримли ва бағри кенг бўлсинлар.\nЁшларга маслаҳат: сабр ва ота-она розилиги\nҲурматли синглим, сизга биринчи маслаҳатимиз – тақвойингизни мустаҳкамлаб, ўзингизни қўлга олинг. Сабрли ва шукрли инсон бўлинг. Ҳар бир ишингизни Аллоҳ ва Расулнинг йўлларига мувофиқлаштиришга ҳаракат қилинг. Кўп ва доимо истиғфор айтиб юринг.\nБиласиз, Исломда ота-она розилиги Аллоҳ розилигининг ёнида туради. Шунинг учун фарзанд ота-онанинг кўнгилларини оғритадиган ишга қўл уришдан – агар у фарзи айн бўлмаса, – сақланиши лозим. Агар ҳаром ёки зарарли бўлмаса, улар буюрган ишни бажариши керак.\nОта-она билан муроса қилиш керак бўлган вазиятларда инсон ўзи ҳам ота ёки она бўлишини, ўзининг ҳам фарзандлари катта бўлганда солиҳ, тақволи, итоатли ва гўзал хулқли бўлишларини кўз олдига келтирсин.\nЁшлар шуни тушунишлари керакки, ҳаётда ҳар қандай яхшиликка осонлик билан эришилавермайди. Инсон то бир мақсадга етгунча қатор машаққатларни енгишига, ҳақ устида сабр қилишига тўғри келади. Сабрли инсон улуғ мартабаларга ва олий мукофотларга эришади.\nБесабр ва бетоқат одам калтабин бўлади. Шу туфайли у қўлга киритиш мумкин бўлган яхшиликларга ҳам ета олмайди. Ёки Аллоҳ бериб қўйган кўп неъматлардан эрта кунда маҳрум бўлади.\nБесабр одам ўз нафсини бошқара олмайди. Нафси буюрган ишлардан ўзини тийишга унинг кучи етмайди ва кўнгли тусаган нарсани тезлик билан қўлга киритишни истайди. Шундай қилади ҳам. Аммо орадан кўп ўтмайди. Олтин, деб қўлга киритгани энди кўзига кесак бўлиб кўрина бошлайди. Аввалроқ қайсидир яхши ишнинг машаққатини ёмон кўриб, воз кечган бўлса, ўша иш бошқаларга ҳақиқатан яхшиликлар келтираётганини кўради.\nАллоҳга иймон келтирган инсон ўз ҳаёти давомида сабр, шукр, тақво, дуо, ибодат ва ҳалол меҳнат йўлини маҳкам ушлаши лозим.\nБу айтилганлар сиз учун ҳам, сизга совчи қўйган йигит учун ҳам баробар тегишлидир. Бу ҳолатда у йигит умидсиз бўлмасдан ота-онасининг кўнглига қараб, бир оз сабр қилиши керак. Уларга яхши муомалада бўлиши лозим. Аллоҳ таолога доимий ибодат ва дуолар қилиб, ўз ҳожатларини сўраши, ота-онасининг ҳақига ҳам доимо яхши дуода бўлиши зарур. Турли хил муносабатлардан фойдаланиб, мурувват ва ҳадялар билан ота-онасининг кўнгилларини юмшатишга ҳаракат қилсин. Ён-атрофдаги, қариндошлар ичидаги катта ёшли ёки эътиборли одамлардан ёрдам ва маслаҳатлар сўрасин. Иншоаллоҳ, маълум вақт ичида ота-она ҳам ўз ўғилларининг истагига рози бўлишлари мумкин.\nОила қуришда муайян вазиятда ота-онанинг қаршиликларини била туриб, уларга билдирмасдан иш тутиш, “Кейин эшитсалар, кўниб қолишади”, деган тушунчада бўлиш мутлақо нотўғри. Ота-онани хафа қилган қилган ҳолда мажбуран кўндиришнинг оқибати яхшиликка олиб бормайди. Инсон худди шундай муомалани ўзининг фарзанди ҳам қайтаришини ўйлаши керак.\nОта-оналар кечиримли ва бағри кенг бўлсинлар\nБундай ишлар устида ота-оналар ҳам юракни кенгроқ қилишлари, кечиримли ва раҳмдил бўлишлари лозим. Катталар тор ва қолоқ тушунчаларга ўралашиб қолишдан, ўз нафсларига мослаб иш тутишдан узоқ бўлишлари керак. Афсуски, айрим ота-оналар нафсониятни ҳамма нарсадан устун қўядилар. Бир неча йиллар ўтиб кетса ҳам кимдандир ўтган хатони дилга маҳкам тугиб юрадилар.\nҲаммамиз ёдда сақлашимиз лозимки, бировга кек сақлайдиган дил ҳеч қачон тоза бўлмайди. Тоза бўлмаган қалб билан Охиратга борган одам нажот топмайди.\nАллоҳ таоло Шуаро сурасида бундай деган:\nМени одамлар тирилтириладиган кунда хор қилма.(87). У кунда на мол фойда беради ва на фарзандлар. (88). Илло Аллоҳ ҳузурига соғлом қалб билан келган одамгина нажот топади.(89).\nҚалби соғлом бўлиш куфр, ширк, нифоқ ва бидъат эътиқодлардан покликни тақозо қилиш билан бир қаторда мусулмонларга нисбатан адоват, гина ва кек сақламасликни, аксинча, кечиримли бўлишни назарда тутади.\nМўмин одам қалби пок, бағри кенг бўлади ва бировникидан кўра кўпроқ ўзининг хато ва гуноҳларини ўйлайди. Бу дунёдан кетадиган кун тобора яқинлашаётганини ҳис қилиб, Охиратга тайёргарлик кўради.\nЁшларнинг ҳам кўнглини тушуниш, уларнинг Шариатга хилоф келмайдиган сўзларига қулоқ тутиш, бахтли бўлишлари учун уларга ёрдам бериш олижанобликдир. Олижаноблик ота-оналар ва ёши катталар учун нақадар улуғ фазилат.\nАгар бир-бирига маъқул келаётган икки ёшнинг шаръий айблари бўлмаса, Исломда қораланган сифатлардан пок бўлсалар, уларнинг никоҳланишларига тўсқинлик қилмаслик лозим. Бирор шаръий нуқсони бўлмагани ҳолда никоҳга қарши бўлиш турли гуноҳларнинг келиб чиқишига сабаб бўлади. Бу маъноларни ота-оналарга бирор эътиборлироқ ёки ёши каттароқ одам тушунтириши керак.\nҚизни аввал сўраганда бермаганлик уни ҳозирга келиб рад этишга арзирли сабаб эмас. Ислом дини бунақа йўлни маъқулламайди.\nФаразан, сўраган пайтда қизини бермаганлик қиз ота-онасининг хатоси бўлган бўлса, энди шуни рўкач қилиб, айни хатони йигитнинг ота-онаси такрорлаши тўғри бўладими? Албатта йўқ.\nАллоҳ таоло ёшларга ҳам, ота-оналарга ҳам ҳидоят ато айласин. Ёшлар учун ота-оналарининг розиликларини олишни, ота-оналар учун ҳам фарзандларининг бахтига йўл очишларини тилаб қоламиз.\nLu`lu` 31 May 2013, 18:50:15\nТашвишларга сралашиб Ò›олдим чоÒ“и,\nОна, сизни Ò›айта йсÒ›лаб боролмадим\nЮрагимда Ò³амон сски алам доÒ“и,\nСирдош бслиб дардли кснглим ёролмадим.\nАсли сша сиз турар жой Каъбам менинг,\nЗиёратга тизлар чскиб бормоÒ› фарзим.\nБир кишансиз боÒ“лаб олган кулбам менинг,\nКспаймоÒ›да олдингизда Ò›арздан-Ò›арзим.\nБемеÒ³р, деб хулосага келманг она,\nБорган билан сртамизда Ò“ам дастурхон.\nМунгли ксзим теграсида ксрсангиз нам,\nЎртанасиз не бслди, деб куйиб пинÒ³он.\nОйда, йилда бир йсÒ›лаймиз, сшанда Ò³ам,\nКсрганимас , дардли дилни ёрмоÒ› учун.\nТалончидек талаб Ò›айтиб у кам бу кам,\nСоÒ“инч сса бир баÒ³она бормоÒ› учун...\nМеÒ³рибоним, айбситманг келмади деб,\nА сзÒ“орим-Ò“ор, ушбу Ò“ордан чиÒ›олмасам.\nМен Ò³ам она, болаларим — баÒ“римга зеб,\nБориб Ò›олгум соÒ“инчларга чидолмасам.\nСоÒ“инаман, осмондаги ойим онам,\nМеÒ³ри малÒ³ам, малоÒ³атга бойим онам.\nМени шоир Ò›илган наво бахшим онам,\nШабнамдан пок, гулдан гсзал, схшим онам.\nБоролмасам ташвиш чекманг, келмади деб,\nШеърин устун Ò›сйди мени билмади деб,\nÒ²ар бир шеърим сизнинг учун дуо бслсин,\nБалолардан асргучи — Худо бслсин!.\nМинг шукрким она бари стиб кетди,\nСсздан етган жароÒ³атлар битиб кетди.\nБу сгилмас Ò›аддим ссиб кскка етди,\nАе истасам, шукр, бари насиб стди!.\nБу манзилга етиб келдим ёруÒ“ юзла,\nБахт ёритди йслларимни Ò²аÒ› ксзила,\nОртга Ò›айтмоÒ› учун менга йсл йсÒ› она,\nЧсÒ›Ò›иларга етиб боргум юлдузимла. ... ташвишларга сралашиб Ò›олдим чоÒ“и,\nМинг бор узр, тез-тез йсÒ›лаб боролмасам?.\nБарибирам сиз уммонсиз, дарё онам,\nКойимассиз бир кечага Ò›олмасам Ò³ам.\nÒ’олиб бслдим, Ò“алабанинг тоти ширин,\nÒ²ижрон сзар юраккинам бир сширин.\nЕтиб борай олдингизга, омад сирин\nТонг отгунча айтиб бергум бирин-бирин.\nАчом Ò›илиб ётгум сснгра, сизни бориб,\nЎлтирасиз сочларимни силаб-силаб...\nАркаланиб ётгум Ò›анча ишлар Ò›олиб\nОртга Ò›айтгум сизга узоÒ› умр тилаб.\nСоÒ“инганда осмондаги ойим онам\nСаждагоÒ³им, Ò³икматларга бойим онам.\nСиÒ“инаман, пойингизни ксзга суриб\nБориб Ò›олгум юзларимдан бахт уфуриб.\nÒ²ам Ò›увончу, соÒ“инчлардан кснглим тслиб,\nБаÒ“рингизга сингиб кетгум бир тскилиб.\nЯшаспман умрингизга умрим тикиб,\nЖоним онам, осмон онам, райÒ³он онам.\nЎзингизсиз саранжому- сариштам Ò³ам,\nУйгинамнинг срашиÒ“и фариштам Ò³ам\nСизла боÒ“лиÒ› жоним, дилим, Ò³ар риштам Ò³ам,\nГулим онам, менинг жону дилим онам.\nКуни кеча бир аел онасига согинчи изхорини езган сдилар, сизларга хам илиндим.\nИнш. шу согинчга онаизорни жавоби кандок булишини билдирамиз\n_IYMONA_ 31 May 2013, 19:56:47\nOpajonim judayam yaxshi she'r ekan. Ko'nglim to'lib ketdi...\nIch-ichidan to'kilib yozilganakan, judayam ta'sirli.\nSizgayam rahmat opam.\nMuxsiya 07 Iyun 2013, 16:59:28\nbir faylasuf inson aytgan ekan ota-ona qadrini ota-onabo'lganingda bilasan deb\nXurshidbekUZ 07 Iyun 2013, 17:20:34\nSalsabil 16 Avgust 2013, 15:24:32\nMuallima aytib beradi:\nTalaba qizlardan biri oldimga kelib, biroz uyalib:\n- Bir savol so`rasam maylimi? , dedi.\n- Ha , dedim.\nU biroz taraddudlanib:\n- Qur`oni Karimni ota-onamga bildirmasdan yodlasam bo`ladimi? , deb so`radi.\nMen uni savolidan hayratlanib, "Ha, bo`ladi" dedim...\nKeyin esa uni savoli hayolimni band etib qo`ydi. Buni sababini bilishga qiziqib, undan:\n- Nega buni ularga bildirmoqchi emassan?\ndeb so`radim. U xech ham hayolimga kelmagan javob bilan meni lol qoldirdi:\n- Qiyomat kuni ularga kutilmaganda nurdan bo`lgan toj kiydirilishini xohlayman...\nRobbim barchamizga jannatda toj kiydiradigan solih-soliha farzandla nasib qilsin va bizniyam shunaqa farzandlaga loyiq qilsin! Amin Ya Robb...\nArab tilidan Forumdoshimiz tarjimasi...


Германияда хизмат кўрсатиш соҳаси ходимлари иш ташлашни давом эттирмоқдалар.\n31 октябр 2020, Тошкент вақти: 00:45\nБугун мамлакатдаги асосий аэропортларнинг хизматчилари иш жойларини тарк этганлари сабабли Германиядаги энг йирик авиакомпания - Люфтганза қарийб 300 та рейсни бекор қилди.\nГерманиянинг марказий ва ғарбий минтақаларидаги баъзи шаҳарларда поездлар ва шаҳар транспорти тўхтатиб қўйилган, касалхоналар ва болалар боғчалари ходимлари, шунингдек, давлат муассасалари хизматчилари иш ташлаганлар.\nИш ташлашни уюштирган касаба уюшмалар етакчилари бугун ҳукумат вакиллари билан учрашмоқдалар. Улар хизмат кўрсатиш соҳаси хизматчиларининг иш ҳақларини оширишни, Германиянинг шарқий ва ғарбий қисмида иш ҳақини бир хил тўлашни талаб қилмоқдалар.


Олий мартабали меҳмонлар ва ҳарбийлар Ғалаба парадида - энг ёрқин суратлар\n17:18 25.06.2020 (Янгиланган 21:11 25.06.2020)\nКуни кеча Москвада Улуғ Ватан урушининг 75 йиллиги шарафига бағишланган тантанали парад бўлиб ўтди. Унда 15 мингга яқин ҳарбийлар, 200дан зиёд ҳарбий техникалар иштирок этди.\nСобиқ Иттифоқ мамлакатлари етакчилари, шунингдек, Россия билан чегарадош давлатлар раҳбарлари юбилей парад меҳмонлари бўлди.\nРоссия ҳарбий қисмлари билан бир қаторда собиқ совет республикалари - Озарбайжон, Арманистон, Беларусь, Қозоғистон, Қирғизистон, Молдова, Тожикистон ва Ўзбекистон ҳарбийлари Қизил майдондан саф тортиб ўтдилар.\nРоссия президент Владимир Путин парад бошланиши олдидан.\nРоссия президенти Владимир Путин ва Тожикистон президенти Эмомали Раҳмон тантанали парад бошланиши олдидан.\nЎзбекистон ҳарбийлари Қизил майдондан марши\nТожикистон армиясининг тантанали марши.\n© Sputnik / Host photo agency / Maksim Blinov\nҚирғизистон президенти Сооронбай Жээнбеков парад бошланиши олдидан.\n© Sputnik / Host photo agency / Iliya Pitalev\nҲиндистон армияси ҳарбийлари саф тортиб ўтиши.\nЖанубий Осетия президенти Анатолий Бибилов Россия етакчиси билан учрашув олдидан.\nБеларусь армияси ҳарбийлари Қизил Майдондан ўтмоқда\nСербия президенти Александр Вучич тантанали парадда.\nСербия ҳарбийлари парадда.\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев Ғалаба парадида, 24.06.20.\nХитой армияси аскарлари Қизил майдондан ўтмоқда.\nМолдавия президенти Игорь Додон ҳарбий парадда.\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев, Қозоғистон президенти Қосим-Жомарт Токаев, Тожикистон президенти Эмомали Раҳмон ва Беларусь президенти Александр Лукашенко - парад якунлангандан кейин.\n© Sputnik / Host photo agency / Sergey Piatakov\nҲарбий парад қўмондонлари.\nҚизил майдонда ҳарбийлар саф тортиб ўтмоқда.\n© Sputnik / Host photo agency / Grigory Sysoev\n"Номаълум аскар" ёдгорлигига гул қўйиш маросими\n© Sputnik / Host photo agency / Alexey Filippov\nЯкшанба куни, 27 сентябрь куни Хитой пойтахтида йилнинг нуфузли ва оммавий тадбирлардан бири - халқаро автосалон ўз иш фаолиятини бошлади. Кўргазмага кўплаб янги автомобиллар ва учар транспорт воситалари қўйилди.\nАвтошоуда тасвирга олинган энг ёрқин суратларни эътиборингизга ҳавола этамиз.\nПекинда халқаро автосалон.\nПекин халқаро автосалон Lynk & Co стенди.\nПекин халқаро автошоуда GAC Enpulse спорткупе\nПекин халқаро автосалон очилиш маросими.\nПекин халқаро автосалонда учар транспорт воситаси.\nПекиндаги автосалонга келган меҳмонлар\nПекин халқаро автосалонга қўйилган Novat автомобиллар\nПекин халқаро автосалонда модель\nПекин халқаро автосалонга қўйилган янги Hongqi S9 суперкар.\nПекин халқаро автосалон ишчилари дам олмоқда.\nПекин халқаро автосалон, янги Volkswagen Golf 8 автомобиль.\nПекин халқаро автошоуда блогер\nПекин халқаро автосалон, Ford Mustang Mach-E электрокар.\nПекин халқаро автошоуда Hongqi пилотсиз автомобиль.\nПекин халқаро автосалон, чарчаган ходим ҳордиқ чиқармоқда.\nШу ҳафта 19-25 сентябрь кунлари давомида жаҳоннинг етакчи халқаро фото-агентликлар ва ОАВлар томонидан тасвирга олинган энг ёрқин суратларни эътиборингизга ҳавола этамиз.\nБарча суратлар - Sputnik фотожамланмасида.\nТехасда Dallas Cowboys жамоасини мухлислар қўллаб-қувватламоқда. Черлидинг намойиши.\n© AFP 2018 / Ole Berg-Rusten\nНорвегия ҳукуматининг нефт сиёсатига қарши намойиш пайтида Extinction Rebellion ҳакарати вакиллари.\nИндонезия Шимолий Суматра провинциясида Синабунг вулқони\nМосква марафони иштирокчилари\nРоссия Президенти Владимир Путин Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Бош Ассамблеясининг 75-сессиясида видеомурожаат билан сўзга чиқди\nҚрим Республикасининг Белогорск вилоятидаги Оқ қоянинг этагида аэронавтика фестивали\nСеул одамлар гуллар олдидан ўтмоқда.\nАкробатлар Исроилнинг Тел-Авив шаҳрида коронавирус пандемияси сабабли пляжларни ёпиш тўғрисидаги ҳукумат қарорига қарши норозилик намойишида чиқиш қилишди.\nБразилия NGO Nex Institute марказида ягуар\n© REUTERS / Thomas Mukoya\nМасаи қабиласи эркаклари, Кажиадо шаҳри\nКалифорния штати, Лос-Анжелесдаги ёнғин\nҲиндистон шифокор тест олмоқда.\nБеларусь президенти Александр Лукашенко инаугурация маросимида.\nМинскда норозилик акцияси.\nТ-72 танки, Новороссийскдаги "Раевский" полигонида "Кавказ-2020" қўмондонлик-штаб машқлари пайтида\nКраснодарда бодибилдинг бўйича чемпионат иштирокчилари.\nАвстрия ҳар йили ўтказиладиган Almabtrieb тадбири.\n© AFP 2018 / Leonardo Munoz\nКолумбия Богота норозилик акцияси.\nБуюк Британия Лондон норозилик намойишида раққоса.\nҲиндистон, Мумбаи кучли ёғингарчиликдан сўнг сув остида қолган такси машинасини итармоқда.\n"Москва акватория" фестивали иштирокчилари\nҲиндистон, Пешаварда мактаб ўқувчиларининг ҳарорати ўлчанмоқда.\nMilan Fashion Week вақтида Dolce & Gabbana тўплами намойиши.\nГрецияда тўфон оқибатида соҳилда тўпланган яхталар.\nМарокко, раққосаларнинг чиқиши\nҚозон шаҳридан чартер парвозларга чипта сотиш бошланди\nUzAirways Октябр ойида "Қозон - Тошкент" йўналишида ҳафтага бир неча бор чартер парвозлар амалга оширилади.\nТОШКЕНТ, 29 сен - Sputnik. Қозон шаҳридан Ўзбекистон фуқароларини ўз ватанига қайтариш бўйича чартер парвозларга билетлар сотиш бошланди деб хабар қилмоқда Uzbekistan Airways.\nПарвозлар 1 октябрдан қуйидаги жадвалга асосан амалга оширилади:\nҚозон - Тошкент, HY 3650, 11:00 - 16:30.\nАвиакомпания сайтида маълум қилинишига кўра, парвозлар ҳафтада бир неча маротаба амалга оширилади в чипта нархи эконом класс учун 344 доллар, бизнес класс учун 554 долларни ташкил қилади.\nЭслатиб ўтамиз, бугунги кунда Россиянин Москва ва Санкт-Петербург шаҳарларидан Ўзбекистонга ҳар куни парвозлар амалга оширилмоқда. Йўловчилардан COVID-19 касалланмагани тўғрисида маълумотнома талаб қилинади. Маълумотнома парвоздан 72 соат олдин олинган ПЗР ташҳиси асосида бўлиши керак.


Тажвид илми имоми\nҚироат ва тажвид илми энг муҳим илмлардан ҳисобланади. Чунки Қуръон Аллоҳ таолонинг Каломи, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга нозил қилинган энг охирги илоҳий китобдир. Шундай экан Қуръонни ҳар бир мусулмон киши бехато ва тажвид қоидаларига риоя қилган ҳолда ўқиши лозим.\nТажвид илмининг тарихи, у ҳақда ёзилган китоблар, тажвид илмида ижод қилган уламолар ҳақида жуда ҳам кўп рисолалар ёзилган, китоблар нашр қилинган. Юртимизда ҳам бу илм анчагина ривожланиб бормоқда. Устозларимиз томонидан тажвид ва қироат илмига доир китоблар чоп этилмоқда. Бу китобларни ўқиган юртдошларимизда эса тажвид илми, унинг нақадар муҳим илмлардан эканлиги хусусида етарлича тушунча шаклланиб улгурди.\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан кейин саҳобалар ичида Қуръонни худди у зотга нозил қилинганидек ўқийдиган қорилар талайгина эди. Улар ўз билимларини тобеинларга, тобеинлар эса ўзларидан кейингиларга мерос қолдиришди. Қуръонни бизгача ҳеч қандай ўзгаришсиз, илк нозил бўлган пайтдаги каби етиб келишида ана шу зотларнинг хизматлари беқиёсдир.\nШундай уламолардан бири забардаст олим, тажвид илмининг етук намоёндаси, ҳофиз, муҳаддис, фақиҳ Муҳаммад ибн Жазарий раҳматуллоҳи алайҳдир.\nУ зотнинг тўлиқ исми Абул Хайр Муҳаммад ибн Муҳаммад ибн Муҳаммад ибн Али ибн Юсуф Жазарийдир. Жазарий нисбати у кишининг яшаган жойларига эмас, балки ота-боболарига тегишли бўлиб, Туркиянинг жануби-шарқидаги (Дажла дарёсининг бўйида жойлашган) Ибн Умар ярим оролига нисбатан шундай аталган.\nИмом Жазарий ҳижрий 751 йил Рамазон ойининг 25-куни, шанба кечасида дунёга келдилар (милодий 1350 йил 30 ноябрь).\nУламолар бу зотнинг туғилишларидаги ажиб бир қиссани ривоят қилишган: "Имом Жазарийнинг отаcи фарзанд кўра олмайдиган бўлганлар. У киши 750 ҳижрий йилда Ҳаж ибодатини адо қилиш асносида Зам-Зам сувидан ичиб, Аллоҳдан солиҳ фарзанд ато этишини сўраб дуо қиладилар. Аллоҳ у кишининг дуоларини ижобат қилди ва орадан бир йил ўтиб, Рамазон ойида Имом Жазарий дунёга келдилар".\nИмом Жазарий Дамашқ шаҳрида вояга етдилар. 13 ёшга етганда Қуръони каримни тўлиқ ёд олдилар. 14 ёшга етгач, Таровеҳ намозларида ҳам Қуръонни хатм қилдилар. 17 ёшга етганда барча қироатларни ўзлаштириб, устозларига ўқиб бердилар.\nИмом Жазарий ҳаётлари давомида бир неча маротаба ҳаж қилганлар. Мисрга кўп маротаба илм талабида сафар қилиб, у ердаги кўплаб қироат шайхларидан таҳсил олганлар.\nИмом Жазарий фақатгина тажвид илмида эмас, балки илмнинг деярли барча соҳаларида етук уламолардан бўлганлар. Ҳадис ва фиқҳ илмида бир неча шайхлардан ижозалар олганлар. Хусусан, у кишига ҳижрий 774 йилда Ибн Касир раҳматуллоҳи алайҳ фатво беришга ижоза берганлар. Ҳадис йўналишида эса Димётийнинг шогирдларидан ва Абарқуҳий ҳамда Ибн Бухорийдан таҳсил олганлар. Бундан ташқари, тафсир, усулул фиқҳ, ақоид, балоғат ва луғат каби илмларда ҳам қалам тебратиб, бир неча асарлар ёзганлар.\nИмом Жазарий Дамашқдаги “Қуббатун-наср” илм даргоҳида талабаларга Қуръондан таълим бердилар. Кейинчалик фаолиятини бир неча йил ўзлари ташкил қилган “Дор ул-Қуръан”да давом эттирдилар.\nШунингдек, Қуръондан таълим беришни Туркияда ҳам давом эттирадилар. Ўша пайтларда турк ерлари раҳнамоси бўлган Султон Боязид Имом Жазарийга ҳурмат ва эҳтиром кўрсатади.\nУ зотнинг Туркияга келишларида ҳам ибрат олса арзийдиган воқеа содир бўлган. Имом Жазарий Ҳаж амалини адо этаётган пайтларида бир киши келиб: “Мен Бурса (Туркия) шаҳриданман. Бурсада Қуръон ҳофизлари жуда ҳам кўп. Уларнинг орзулари эса – биттагина. У ҳам бўлса сиздек улуғ шайхдан Қуръонни ўқиб, ўтказиб олиш. Лекин уларнинг бу ерга (Жиддага) келиб, сиз билан учрашиш учун ҳеч қандай имкониятлари йўқ”, деди. Шунда Имом Жазарий бундай жавоб қилдилар: “Агар улар кела олишмаса, мен уларнинг олдига бораман”. Ҳаж амалини адо қилиб бўлгач, узоқ ва машаққатли сафарга отландилар.\nБу даврда Султон Боязид ва Амир Темур ўртасида жанглар бўлаётган эди. Амир Темур Боязид устидан зафар қучади ва ўша диёрлардаги кўплаб уламоларни ўз юртига, Мовароуннаҳрга олиб келади. Ана шундай уламолар ичида Имом Жазарий ҳам бор эдилар. Ҳижрий 805 йилдан бошлаб Мовароуннаҳрда ҳам талабаларга Қуръон ва бошқа фанлардан таълим бера бошладилар.\nҲаётлари давомида 20 дан ортиқ шайхлардан таълим олдилар. Ўз навбатида ўзи ҳам бир неча уламоларга устозлик қилдилар. “Ал-луали аз-заҳабийя” китобида Имом Жазарийнинг 10 дан ортиқ шогирдларининг исмлари зикр қилинган.\nИмом Жазарий фақатгина тажвид соҳасида 10 дан зиёд асарлар ёздилар. Улардан энг машҳурлари “Муқаддимат ул-жазарийя”, “Таҳбир ут-тайсийр фи қироатил аъшр”, “Ан-нашр фи қироатил аъшр”, “Ғоят ун-ниҳая фи тобақот ил-қурро”.\nКўплаб қироат имомларининг устози саналган Муҳаммад ибн Жазарий ҳижрий 833 йил, Рабиъул аввал ойининг 5-куни, жума тонгида вафот этдилар ва Дамашқдаги ўзлари ташкил қилган “Дор ул-Қуръон”га дафн этилдилар.


Рогалик тайёрлаш-рецепти, усуллари, хамири ва асос турлари, тавсиялар тайёрлаш, пишириш рецепти сирлари, оддий ва мазали\nVatanda.Com » Пазандалик » Ширинликлар » Рогалик тайёрлаш-рецепти, усуллари, хамири ва асос турлари, тавсиялар\nУн – 3 стакан (400 г);\nСметана – 1 стакан (200 г);\nИстеъмол содаси – ярим чой қошиқ;\n1.Маргарин ун билан бирга аралаштириб, уваланг.\n2. Сметанага ичимлик содаси солиб, аралаштириб, сўнг хамир ва маргарин аралашмасига қуйинг. Аралашмадан хамир қоринг ва у 4 та зувалага ажратиб олинг. 15 дақиқага совутгичга қўйинг.\n3. Рогалик хамири совугач, қалинлиги 0,5 см бўлган айлана қилиб ёйинг. Унинг диаметри тахминан 25-28 см бўлиши лозим.\n4. Ҳар бир хамир доираси 8 бўлакда кесинг. Ҳосил бўлган бўлакчаларга бир текис қилиб мураббо суртинг ёки унинг энг кенг қисмига ёнғоқли ёки бошқа қаттиқ начинкани солинг.\n5. Энди хамирнинг кенг томонидан ингичка томонига қарата рогалик ўранг, у бироз тақа шаклида қилиб букилади.\n6. Пергамент қоғози ёзилган пишириш қолипига рогаликларни теринг. Олдиндан 190-210 °C даражада қиздирилган печда тахминан 30 дақиқа давомида пиширинг.\n7. Тайёр бўлган рогаликларни совутинг, сўнг устидан шакар упаси сепинг. Пишириқ тайёр, ёқимли иштаҳа!\nРогаликнинг асоси қуриб қолмаслиги учун унинг икки четини қатлаб қўйинг, у очиқ қолмаслиги крак. Шунингдек у ёпилмаса, суюқроқ мураббо оқиб чиқиб кетиши ҳам мумкин.\nХамир юмшоқ, шу билан бирга қўлга ёпишмайдиган консистентсияда бўлмоғи лозим.\nИмкон бўлганда, маргарин ўрнига сариёғ ишлатиш ҳам мумкин, бу пишириқнинг таъмини янада мазали қилади.\nАгар асос ўрнида қўлламоқчи бўлган мураббо жуда суюқ бўлса, унга бироз ун қўшиб, аралаштириб юборинг.


Ўзбекистон терма жамоаси Уругвай билан ўртоқлик ўйини ўтказади - Offside.uz – Offside'да бўлинг, офсайдда қолманг!\nЎзбекистон терма жамоаси Уругвай билан ўртоқлик ўйини ўтказади\nЎзбекистон футбол Ассоциацияси Ўзбекистон миллий терма жамоаси учун ўртоқлик ўйинларига кучли рақиблар топиш бўйича чора-тадбирларни давом эттирмоқда. Музокаралар натижасида Ўзбекистон МТЖ учун яна бир кучли спарринг рақиб топилди. Шу йилнинг 7 июнь куни ЖЧ-2018 нинг яна бир иштирокчиси Уругвай терма жамоаси Ўзбекистонга қарши майдонга тушади. Учрашув Уругвай пойтахти Монтевидео шаҳрида бўлиб ўтади.\n08/03, 20:48 0


“Yangi nafas” – “Save Aral” marafoni bo‘lib o‘tdi\nЎзбекистон енгил атлетика ва триатлон федерациялари, Миллий олимпия қўмитаси, Жисмоний тарбия ва спорт вазирлиги, Тошкент вилояти ва Ангрен шаҳар ҳокимликлари билан ҳамкорликда Ангрен шаҳрида велопойга, оммавий югуриш ва юриш мусобақалари марафони ўтказилди. Тадбир Президентимизнинг 2020 йил 24 январдаги “Ўзбекистон Республикасида жисмоний тарбия ва спортни янада такомиллаштириш ва оммалаштириш чора-тадбирларни тўғрисида”ги Фармонининг ижросини таъминлаш мақсадида ташкил этилди.\nМаълумки, Ўзбекистон енгил атлетика федерцияси томонидан республикамизнинг 19 та шаҳари бўйлаб “Янги нафас” дастури доирасида “Save Aral” марафони ва юриш бўйича оммавий тадбирлар ўтказилмоқда. Мазкур тадбирлар Тошкент вилоятида ҳам давом эттирилмоқда.\nДастлаб бундай тадбир Ангрен шаҳрида бошланди. Эрталабдан шаҳарнинг етти ёшдан етмиш ёшгача бўлган аҳолиси “Тараққиёт” маҳалласининг Ибн Сино кўчасига йиғилди. Давлат ва жамоат ташкилотлари, тиббиёт бирлашмаси, халқ таълими ва спорт ишлари бўлимлари ходимлари, секторлар раҳбарлари, маҳалла фуқаролар йиғинларидан аҳолининг турли қатламлари марафонда иштирок этдилар.\nТадбирнинг очилиш маросимида Ангрен шаҳар ҳокими Шукурулла Маҳмудов сўзга чиқди ва барчага омад тилади. Шундан сўнг марафонга старт берилиб, дастлаб велопойгачилар мусобақаси бошланди. “Истиқлол”-”Бунёдкор” кесишмасигача бўлган масофани босиб ўтишда қатнашчилар югуриш, юриш бўйича беллашдилар.\nШаҳар ҳокимлиги биноси олдидаги “Истиқлол” майдонида “Янги нафас” дастури доирасида “Save Aral” марафони ва юриш бўйича ғолибликни қўлга киритган ўндан ортиқ спортчилар қимматбаҳо эсдалик совғалар билан рағбатлантирилди.\nШунингдек, ташкилотчилар томонидан “Энг ёши катта иштирокчи” ва “Энг ёш иштирокчи” номинациялари бўйича ғолиб бўлган иштирокчиларга ҳам эсдалик совғалар улашилди.\nТадбир давомида таниқли санъаткор Дилшод Раҳмонов ижросида қўшиқлар янгради.


“Ўғлим бемор, дорига пул керак” ёҳуд “замонавий бизнесмен”лар фирибгарлиги\nKo'rildi: 1109 Qo'shildi: 07-11-17\nХабар тарқатаётган "муҳтожлар” ҳақиқатдан ҳам беморми?! Айрим сохта мурожаатларнинг кўча-куйда тиланчилик қилиб "жиғингга тегаверадиган” лўлилардан нима кам жойи бор?\nЁдингизда бўлса, бундан аввалроқ бир навоийлик онахоннинг видеомурожаатиниэътиборингизга ҳавола этган эдик. Мақолада мурожаат эгаси "бундай вазиятга” қандай тушиб қолган бўлиши мумкинлигини таҳлил этишга уринган эдик (онахонни фирибгарликда айбламадик). Бироқ ушбу мақола хусусида мутасадди ходимлардан на таҳририятга "бир парча” мактуб, на "бир дақиқалик” қўнғироқ бўлди!\nМуаммо очиқ қолди, бироқ мавзу давом этади...\nБугунги глобаллашув жараёни, яъни "техника асри” барча имкониятлардан унумли фойдаланишимизни тақазо этмоқда. Бундан кўринадики, ҳам вақтимиз, ҳам нақдимиз тежалади. Ҳатто саҳоватпеша халқимиз учун эҳсон қилиш бирмунча осонлашди, десам адашмаган бўламан.\nСизга ижтимоий тармоқлар орқали "Фалончи жияним касал, дорига пул йўқ”, ёки, "Менинг фарзандимга зудлик билан қон керак” деб ёзиб хабар остига манзил, банк пластик карточка сурати, телефон рақамини қолдириб, "саҳоватпеша инсонлар кўмагига муҳтожмиз” мазмунидаги маълумотлар келган, келмаган бўлса, қулоғингизга чалинган, тўғрими?\nАммо, хабар тарқатаётган "муҳтожлар” ҳақиқатдан ҳам беморми?!\nРост бўлса, нега тегишли идораларга мурожаат қилишмаган?\nМурожаатларнинг аксарияти сохта, фирибгарлик эмасми?\nАйрим сохта мурожаатларнинг кўча-куйда тиланчилик қилиб "жиғингга тегаверадиган” лўлилардан нима кам жойи бор?\nАввалига соддалигим тутибми ишондим, қани энди қўлимда бўлса-ю ёрдам берсам, деб ўйлаб юрдим. Шу пайт қўл телефонимга "Ўн саккиз ёшли ўғлим автоҳалокатга учради, унга зудлик билан қон керак” мазмунидаги хабар келди. Рости, укам кўз олдимга келиб кетди, укам тенги йигит экан дедим-у қон бериш мақсадида кўрсатилган рақамга қўнғироқ қилдим. Гўшакни олган йигит мендан "қизамиқ”, "сариқ касал” бўлмаганмисиз каби саволларни берди. Саволга жавоб олганидан сўнг, соат ўн бирларга барчамиз биладиган "Янги ТошМИ”га келишимни айтди.\nБелгиланган вақтда яна сим қоқиб, "Етиб келдим” десам, "Узр, вақтим йўқ эди, эртага келоласизми?” деди-ю гўшакни қўйиб қўйди! Ичимдаги шубҳа "болалади”!\nАгар ҳақиқатдан ўғлига қон керак бўлганда "бугун келинг”, "эртага келинг” деб вақт ўтказармиди ота, жигаргўшасига қандай қилиб бўлса ҳам тезроқ шифо топилиши учун ҳар қандай нарсага тайёр бўлар эди. Хулоса чиқаришга шошилмасдай бу борада кўпчиликнинг фикрини қандай, эътибор қаратайлик-чи...\nШоира Исақова, психолог:\n– Ижтимойи тармоқлар орқали тарқаётган бу каби хабарлар, айримларнинг "янги бизнес” қилиш "усули”га айланмоқда. Тўлиқ манзилни жойлаштиради ва ғойибдан мўмайгина пул келишини кутиб туради. Аммо хабар тарқатганларнинг ҳаммасини фирибгарликда айблаб бўлмайди. Яқинда ўзим Facebook орқали шахсий постимда Тошкент вилоятининг Бўка туманида яшовчи, юрагидан жарроҳлик муолажасини ўтказган ёш йигитга моддий ёрдам берилишини сўраб ёзганман. Бироқ ундан аввал йигитнинг уйи, маҳалла фуқаролар йиғини, туман ҳокимиятига мурожаат қилиб, ҳақиқатдан касаллигини аниқлаб, оилавий аҳволини тўлиқ ўрганганман.\nТахминан икки ой аввал талабалар орасида кимдир "биз ҳам пахтага борар эканмиз. Яна қаерга денглар, фалон вилоятнинг энг чекка туманига” деса, хонада ўтирган бир йигит "Ҳа, бир ўйнаб келарканмиз-да, ижтимоий тармоққа "касалман, ёрдам керак”, деб ёзсанг, ўз-ўзидан пул оқиб келади” дейди.\nБаданим жимирлаб кетди!!!\nНаҳотки бўлажак олий маълумотлилар шундай фикрласа, ростдан касал бўлиб қолса нима бўлади? Умуман, тенгдошларимизни "маънавий касаллик”ка чалинишларига сабаб нимада?\n– Аввало, бу нарса оиладаги тарбияга боғлиқ. Талабаларнинг аксари бўш вақтини мазмунли ўтказмайди, уйида эса унга эътибор кам, назорат деярли йўқ, бекорчиликдан, дангасаликдан турли ишлар келиб чиқаверади.\nШундай мазмунда ижтимоий тармоқлар орқали ёрдам сўраган Гулнора Ғуломованинг (исми ўзгартирилган) хатида юқори ташкилотларга хабар берилгани ёзилган. Ариза муаллифига айнан қайси ташкилотларга ва қачон мурожаат қилганлигини сўрасак, аниқ бир гап айта олмади. Демак, ҳеч қандай ташкилотга мурожаат қилинмаган, деб хулоса қилиш мумкин.\nОдамларнинг раҳмини келтириш мақсадида, ҳеч қайси ташкилотга хабар бермай, аммо ташкилот номига лой чаплаётган юртдошларимиз ҳам афсуски йўқ эмас.\n"Юқори ташкилотлардан жавоб хати келмайди барибир” дегувчилар кўплаб топилади.\nХўш, нега жавоб келмайди? Аввало, муаммо юзасидан айнан қайси ташкилотга хабар бериш лозимлигини ҳаммамиз ҳам биламизми? Менимча, йўқ. Тегишли ташкилотлардан мурожаатларимизга қонуний чора кўрилишини, яъни мушкулимиз осон бўлишини талаб қилишга ҳаққимиз бор-ку, нега талаб қилмаймиз? Бу бизнинг ҳуқуқий саводхонлигимиз етарли эмаслигидан далолат, тўғрими?\nҲуқуқини яхши билиб, керакли жойга ариза билан мурожаат қилган беморлар, гарчи айрим ҳолатларда "шикоятчи” деган дашномларга қолса-да, аста-секин чора, яъни шифо топмоқда. Масалан, Қашқадарё вилоятида яшовчи Бахтинисо Маҳмудовани олишимиз мумкин. Фуқаро Тошкент шаҳрига келтирилиб, керакли муолажаларни олгандан сўнг ўз вилоятига юборилди.\nДемак, имкониятлар тобора кенгайиб бормоқда. Соғлом бўла туриб, ижтимоий тармоқларда ўзимизни "бемор” қилиб кўрсатишни бас қилайлик!\nБилсангиз агар, сохта мурожаатлар орқали "ёрдам пули йиғиш” ҳам фирибгарликнинг бир тури! Фирибгарлик — жиноят ва у жазога тортилиши муқаррар!\nМоддий ёрдам бермоқчи бўлган азиз юртдошлар, аввал кимга ёрдам бераётганимизни билиб, сўнг саховат йўлини тутсангиз, нур устига аъло нур бўлар эди. Зеро, ҳақиқий ёрдамга муҳтож инсонлар қолиб, "замонавий бизнесмен”ларнинг бойишига хизмат қилмайлик!


Мустақилликнинг фожиали йўли (1992) (1-қисм) « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n…1920 йилнинг баҳорига келиб, Бухоро амирлиги чегарасида Совет Россиясининг бир неча минг кишилик армияси аэроплан, тўп ва бомбаларини шайлаб, ҳужумга тайёр бўлиб турарди. Қўлларида эса бир парча: «Мустақил демократик давлат қуришимиз учун ёрдам беринг, мазмунидаги қоғоз ва Москвадан берилган «Қандай қилиб булса ҳам Бухорони эгаллаш, уни Россия манфаатига мослаш» ҳақидаги кўрсатма мавжуд эди.\nЎйлаб кўринг: Болтиқ денгизидан Тинч океанига қадар чўзилган Россия инқилоб қилиб, оқибатда роса «инқиллаётган» эди. Шаҳар-қишлоқлар вайрон қилинган, саноат ва қишлоқ хўжалиги ишдан чиққан, оч-яланғоч халқ изғиб юрарди. Ички ва ташқи мухолифлар билан қонли жанг кетаётган эди. Давлат «жиловини» бошқарадиган механизм ишга тушиши оғир кечарди. Хуллас, ўзлари танг аҳволда қолган, ёрдамга муҳтож Россия бирданига Бухорога ёрдам кўрсатиш учун «бор-буди»ни ташлади. Уларга бухоро халқи ҳам, унинг ташвиши ҳам керак эмас эди. Ўз аскарларининг жонини, қонини қурбон қилиш учун йўналтириш лозим бўлган «фронт»лар ўзида етарли эди. Улар Бухоронинг тилласи, кумуши, пахта, узум, ипак, қоракўл тери, гўшт, мева-чеваларига ташна эдилар. Шунинг учун оч бўридай «қўй-қўзи»ларга ташланишди.\nКурбақани ҳам нохосдан босиб қўйсанг «ва-ақ» этади деганларидек, жойларда баҳоли қудрат қаршилик кўрсатиш жанглари бошланди. Бу кураш узоқ йиллар бўйи давом этди. Ҳозир ҳам тўхтаган эмас. Дастлабки курашчиларнинг хорижга қочиб улгурганлари янги тузумни умр бўйи ёмонлаб ўтдилар. Қолганларини эса жисмонан йўқ қилиб ташладилар — иссиқ жонини олдилар, тилини, динини, эътиқодини таҳқирладилар. Лекин озодлик ва мустақиллик ҳайқириғи дилдан-дилга, руҳдан-руҳга кўчиб, доим садо бериб тураверди.\nМухтор Саиджонов — Марказий Ижроқўм котиби.\nСаттор Хўжаев — Молия нозири ўринбосари.\nУсмон Хўжаев — Бухоро МИҚ раиси.\nАбдурауф Фитрат — Давлат назорати раиси ўринбосари, маориф нозири.\nРафат Муҳиддин — Бухоро Фавқулодда Комиссияси раиси муовини.\nСодиқ Муҳаммадиев — Бухоро диктаторлик комиссияси раиси муовини.\nМуҳиддин Маҳсум — Шарқий Бухоро Фавқулодда Комиссияси раиси.\nИ. Алимов — Бухоро адлия нозири.Юсуфзода — Бухоронинг Кобулдаги ва сўнг Москвадаги мухтор вакили.\nСайдулла Омонов — Самарцанд ижроқўми раиси.\nЙўлдошбоев — Бухоро комсомоли МҚ котиби.\nВосит қори Муҳаммадиев — Маориф нозирлиги ходнми.\n…Бу рўйхатни давом эттиравериш мумкин. Битта мақолада жами номларни санаб ўтиш қийин. Бунинг иложи ҳам йўқ. Ҳар ҳолда бу номларни тиклаш, хотирлаш, улар ҳаққига дуо қилиш ҳар бир қишлоқ, маҳалла, шаҳар аҳли учун, бугун мустақилликка эришган Ўзбекистон аҳли учун қарз ҳам фарздир. Улар номлари абадийлаштирилмоғи, хатми-Қуръон бағишловларида қўшилиб айтилмоғи керак…


Ўзбекистон ТИВда ИҲТ ва БМТ доирасидаги Ўзбекистон-Кувайт ҳамкорлигининг долзарб масалалари муҳокама қилинди\n12:55 / 12.10.2016\n2016 йилнинг 12 октябр куни Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазири Абдулазиз Камилов Кувайт Давлатининг Фавқулодда ва Мухтор Элчиси Аҳмад Холид Абдулла ал-Жийранни қабул қилди. Бу ҳақда Ўзбекистон Ташқи ишлар Вазирлиги сайтида маълум қилинди.\nМулоқот давомида икки ва кўп томонлама шакллардаги, жумладан Ислом ҳамкорлик ташкилоти, БМТ ва бошқа халқаро тузулмалар доирасидаги Ўзбекистон-Кувайт ҳамкорлигининг долзарб масалалари муҳокама қилинди.\nШунингдек, Ўзбекистон ва Кувайт вакилларининг ўзаро ташрифлари жадвали юзасидан ҳам фикр алмашилди.\nУчрашувда Тошкент шаҳрида бўлиб ўтадиган ИҲТ Ташқи ишлар вазирлари кенгашининг 43-сессиясида Кувайт нуфузли делегацияси иштирокининг амалий жиҳатларига алоҳида эътибор қаратилди.\nБМТ Ўзбекистон ТИВ Кувайт ҳамкорлик


Путин Андижон бўйича саволларни жавобсиз қолдирди\n21 январ 2021, Тошкент вақти: 02:54\nБасира Россия президенти Владимир Путин 27 сентябрь куни телевидение орқали тўғридан-тўғри мулоқоти чоғида Россиянинг Андижон воқеалари юзасидан Ўзбекистон ҳукуматини қўллаб-қувватлагани борасидаги саволларга жавоб бермади.\nМулоқот давомида www.prezidentline.ru сайтига МДҲ мамлакатлари фуқароларидан ҳам кўплаб саволлар келган бўлиб, улар орасида Россиянинг Андижон воқеаларида тутган позицияси юзасидан ҳам саволлар бор эди. Тўғридан-тўғри мулоқотда айнан шу саволларга жавоб берилмади.\nМулоқот давомида ўзини эркин тутган Россия раҳбари кези келганда мавжуд муаммолар учун халқдан кечирим сўрашга ҳам тайёр эканини билдирди. Шунингдек, у 2008 йилда бўладиган президент сайловида иштирок этмаслигини яна бир бор маълум қилди.\nМулоқот давомида В.Путинга Интернет, телефон ва SMS орқали 100 мингдан ортиқ одамдан савол келиб тушди.\nТаъкидлаш керакки, МДҲдаги барча президентлар ҳам халқ билан тўғридан-тўғри мулоқотга чиқавермайди. В.Путин ўз президентлиги давомида ҳозиргача 4 бора шундай мулоқот ўтказди. Қозоғистон раҳбари Нурсултон Назарбоев ҳам яқинда ўз халқи билан тўғридан-тўғри мулоқот олиб борганди. Аммо Ўзбекистон президенти бирор марта ўз халқи билан бундай мулоқот ўтказмаган.


"Тозалик йўлида бирлашайлик" лойиҳаси оммалашмоқда | Ўзбекистон "Адолат" социал-демократик партияси\n“Тозалик йўлида бирлашайлик” лойиҳаси оммалашмоқда\n11 Декабрь, 10:35 • Наманган вилояти, Партия лойиҳаси, Янгиликлар • 267 марта кўрилди • Комментариев к записи “Тозалик йўлида бирлашайлик” лойиҳаси оммалашмоқда нет\nФуқаролик жамияти шаклланишини мониторинг қилиш институти Наманган вилоят ҳудудий бўлинмаси мажлислар залида «Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш соҳасида давлат ва нодавлат нотижорат ташкилотларининг ўзаро ҳамкорлиги” мавзуида очиқ мулоқот ташкил этилди.\nМулоқотни Фуқаролик жамияти шаклланишини мониторинг қилиш мустақил институти Наманган вилоят ҳудудий бўлинмаси раҳбари Зафаржон Худойбердиев очди ва олиб борди. У Президентимизнинг шу йил 21 апрелдаги “Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш соҳасида давлат бошқаруви тизимини такомиллаштириш тўғрисида”ги фармони ҳамда “2017-2021 йилларда маиший чиқиндилар билан боғлиқ ишларни амалга ошириш тизимини тубдан такомиллаштириш ва ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори мамлакатимизда ободонлаштириш ишларининг янада ривожланишида, ўзаро ҳашар йўли билан атроф-муҳит озодалигини таъминлаш борасидаги вазифалар такомиллашишида муҳим аҳамият касб этганлигини алоҳида қайд этди. Айни пайтда мана шу ҳужжатлар асосида изчил иш ташкил этилаётганлиги боис, жойларда яхши натижаларга эришилмоқда. Бу борада тўпланган тажрибани кенг оммалаштириш, шу билан бирга мавжуд камчилик ва нуқсонларни бартараф этиш энг муҳим вазифалардан бўлиб қолмоқда.\nТадбирда сўз олган вилоят экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш бошқармаси бошлиғининг ўринбосари Исломжон Абдураҳимов, Наманган шаҳар ички ишлар бошқармаси бошлиғининг ўринбосари Фахриддин Абдуллаев, Наманган шаҳридаги “Шодибек” масжиди имом-хатиби Муҳаммадхон Нуриддинов ва бошқалар ҳам мавзуга доир қизиқарли таклиф ва мулоҳазаларни билдирдилар. Хусусан, аҳоли истиқомат жойларидаги экологик ҳолатни яхшилаш, аҳоли турмуш даражаси ва сифатини ошириш учун қулай шарт-шароитлар яратиш, маиший чиқиндиларни ўз вақтида йиғиштириш, қайта ишлаш ва кўмиш тизимини пухта йўлга қўйиш ҳақида сўз борди.\nОчиқ мулоқот қатнашчилари айниқса, Ўзбекистон “Адолат” СДП Наманган вилоят кенгаши раисининг биринчи ўринбосари Баҳодир Болтабоевнинг чиқишини қизғин муҳокама қилдилар. Б.Болтабоев Ўзбекистон «Адолат» социал-демократик партияси ташаббуси билан мамлакатимизда амалга оширилаётган «Тозалик йўлида бирлашайлик» лойиҳаси ҳақида гапириб берди. Мазкур лойиҳа доирасида бошқа минтақаларда бўлгани каби вилоятимиз шаҳар ва қишлоқларида ҳам ҳашарлар ташкил этилмоқда. Уларда партия фаоллари, депутатлар, маҳалла фуқаролари, корхона, ташкилот ва муассасалар вакиллари мунтазам қатнашмоқдалар. Бу борада вилоят марказида, Наманган ва Янгиқўрғон туманларида ибратли ишлар амалга оширилмоқда. Маҳаллий ҳокимликлар, «Маҳалла» хайрия жамоат фонди бўлинмалари, “Ёшлар иттифоқи” вакиллари билан узвий ҳамкорлик йўлга қўйилганлиги яхши самара бермоқда.\n“Нуроний” жамғармаси Наманган шаҳар бўлими кенгаши раиси Анваржон Насриддинов:\n— Эътиборга лойиқ томони шундаки, мазкур лойиҳани амалга ошириш «Адолат» СДП сайловолди дастурида кўзда тутилган мақсад-вазифаларга мос тушади. У атроф-муҳит ифлосланишининг олдини олиш, аҳоли саломатлигини ҳимоя қилишга кўмаклашади. Фуқароларда шаҳар-қишлоқларимизни озода сақлашга дахлдорлик ҳиссини кучайтириш, уларни атроф-муҳитнинг тозалигини таъминлашга қаратилган ҳашарларга сафарбар этиш ҳам муҳим аҳамиятга эга. Бу, ўз навбатида аҳолини, хусусан, ёшларни юрт ободлиги каби эзгу мақсад йўлида бирлаштиришга кўмаклашади. Шунинг учун ҳаммамиз “Тозалик йўлида бирлашайлик” лойиҳасини рўёбга чиқаришга ўз ҳиссамизни қўшишимиз лозим деб ўйлайман.\nОчиқ мулоқот пировардида кун тартибидаги масала юзасидан ижтимоий ҳамкорликни янада мустаҳкамлаш юзасидан вазифалар белгилаб олинди.\n“Тозалик йўлида бирлашайлик” лойиҳаси оммалашмоқда was last modified: Декабрь 11th, 2017 by matbuot\n« Конституция — тараққиётимиз ва фаровонлигимиз кафолати Фаровон ҳаётимизнинг мустаҳкам пойдевори »


Ажиб бир бозорга кириб қолибман - 20 Ноября 2016 - www.SherlarUz.CoM - SMS SHERLAR, SEVGI SHERLARI, YANGI\nГлавная » 2016 » Ноябрь » 20 » Ажиб бир бозорга кириб қолибман\nАжиб бир бозорга кириб қолибман\nАжиб бир бозорга кириб қолибман,\nМанзара ёқимсиз бекор кирибман.\nИзлаган нарсамни эсдан чиқардим,\nСавдоси бошкача кўриб йиғладим.\nМЕҲР ОҚИБАТни нархи осмонда,\nУни хам топмадим йўқмиш ҳеч кимда.\nВИЖДОНни сўрадим нархи бир чақа,\nДейдилар керак-ку оз- моз чой чақа.\nИНСОФни умуман топиб бўлмади,\nБаъзилар хаттоки уни билмади.\nСочилиб ётибди ҳар хил китоблар,\nЁнида яна кўп бир хил ниқоблар.\nҚизиқиб сўрадим... бу қандай китоб?!,\nËнида турган бу кимларга ниқоб?!.\nАйтдилар...... Эй сайёҳ сен кўзингни оч,\nБу юртдан тезроқ кет, вакт бор тезроқ қоч.\nКитоблар... билсанг бу " ЁЛҒОН" китоби,\nЁнингда шу юртнинг "дўстлик" ниқоби.\nСал нари юрувдим " НОМУС" бозори,\nАёл ҳам, эркак ҳам унинг харидори.\nСотувларда турибди турли "ЎЙИНЧОҚ",\nКелинчак кийимли ҳар хил қўғирчоқ.\nДейдилар нархласанг арзон берамиз,\nХоҳласанг янгисин олиб келамиз.\nОёғим остида ўзгача тупроқ,\nНима экан деб уйладим кўпроқ.\nДейдилар сен билган ҚАДР бўлади,\nШу "қадр" устидан хамма юради.\nХароб бир кўримсиз тиламчилар кўп,\nНомлари ажойиб айтдилар ЮРАК.\nТурарлар бечоралар пана-панада,\nСўрашиб хар кимдан МЕХР садақа.\nДод дедим бу юртнинг бозори қурсин,\nКитоби, ниқоби барчаси куйсин.\nОқибат, меҳр ҳам одамда бўлсин,\nЮраклар ерда эмас, ўрнида турсин.\nУнутиб қўймайлик биз ИНСОФ сўзин,\nУмрингиз бўлсин илохо узундан-узун.\nАйтганим ичида бордир хақиқат,\nБу" шеърни ўқиган СИЗЛАРГА РАХМАТ!!!\nКатегория: SMS SHERLAR / СМС СТИХИ / СМС ШЕРЛАР | Просмотров: 294 | Добавил: Sherlaruzcom | Теги: Ажиб бир бозорга кириб қолибман, Манзара ёқимсиз бекор кирибман. Изл, Савдоси бошкача кўриб йиғладим. www | Рейтинг: 0.0/0\nUshbu saxifada Ажиб бир бозорга кириб қолибман haqida juda ajoyib she'rlarni o'qishingiz mumkin bo'ladi. Ajoyib hikoyalar, tasirli voqealar va she'rlarni bizning saytda o'qing SMS SHERLAR / СМС СТИХИ / СМС ШЕРЛАР bo'limida yana bir qancha ajoyib hikoyalar, qiziqarli va manoli aforizmlar yoki she'rlarni maroq bilan o'qing. Bizning saytda xar kuni bir biridan qiziqarli manoli tasirli hikoyalar, she'rlar, va aforizmlar ni o'qishingiz mumkin bo'ladi yana bizning saytda Ажиб бир бозорга кириб қолибман dan tashqari yana SMS SHERLAR / СМС СТИХИ / СМС ШЕРЛАР Haqida ham ajoyib maqolalar (www.Sherlaruz.com - AFORIZM VA STATUSLAR) saytida birinchi bo'lib e'tiboringizga havola etiladi. Bizdan yiroqlashmang zero biz sizlar uchun doim xizmatdamiz xurmat bilan www.SherlarUz.CoM - SMS SHERLAR, SEVGI SHERLARI, YANGI


“Толибон” Ўзбекистонга хавф туғдиряптими? | Qalampir.uz\nИнтервью\t18 Июль 15:28 20934\nМаълумки, АҚШ ва НАТО қўшинлари Афғонистонни тарк этиши фонида мамлакатда давлат қуришга интилаётган “Толибон” ҳаракати анча фаоллашган. Ҳаракат айни вақтда Афғонистоннинг 85 фоизини назорат қилмоқда. Бундан ташқари, толиблар бир қатор қўшни давлатлар – Туркманистон, Тожикистон, Эрон ва Покистон билан чегарада жойлашган назорат пунктларини ҳам эгаллаб олган. Афғонистон жануб тарафдан Ўзбекистоннинг қўшниси саналади ва Афғонистонда кузатилаётган воқеаларни Ўзбекистонга буткул таъсирсиз, деб айтиш қийин.\nХўш, “Толибон”нинг афғон заминида кун сайин кучланиб, қулочи ёйилиб бориши Марказий Осиё мамлакатлари, хусусан яқин қўшниси бўлган Ўзбекистонга хавф туғдирадими? Ушбу савол билан QALAMPIR.UZ раҳбари Қамариддин Шайхов Туркия ташқи сиёсат институти директори, академик, профессор, сиёсий фанлар доктори Ҳусайин Бағчига юзланди.\n“Ҳозирча шуни айтишимиз мумкин: “Толибон” ҳаракатининг сиёсий маънода кучи қандай бўлишини кўрамиз. Яъни “Толибон”нинг Афғонистон ичидаги кучи ва салоҳияти қандай? Барчамизга маълумки, “Толибон” катта ҳарбий куч эмас. Яъни, “Толибон” бир давлат қуриши учун жуда узоқ вақт керак бўлади. Давлат қуриш осон иш эмас, албатта. Ҳурматли Ашраф Ғани ва “Толибон” вакиллари орасида ўтказиладиган учрашув ва музокаралар ҳам бу масалаларга анча ойдинлик киритади.\n“Толибон” ҳаракати минтақада 2000 йиллардан кейин пайдо бўлиб, кундан-кунга кучайиб келган ҳаракат сифатида кўрилади. “Time” газетасининг 2001 йилдаги сонида “Толибон”нинг куни битди”, деган сарлавҳа билан бир мақола эълон қилинган эди. Орадан 20 йил вақт ўтди ва вазият тамоман тескари бир ҳолга келди. Бунда америкалик таҳлилчиларнинг нақадар катта хато қилганини кўриш мумкин.\nШу боис Афғонистондаги вазият ва воқеалар ривожининг бу минтақада яшаётган одамлар, қўшни мамлакатлар – Ўзбекистон, Тожикистон, Туркманистон учун яқин келажакда таҳдид ва хавф туғдирмаслиги учун муҳокама, музокаралар ўтказиш ва шунга қараб чора-тадбир олиш керак.\nМен “Толибон” минтақа бўйлаб ёйиладиган сиёсат юритади, деб ўйламайман. Ёки аскарлари билан масалан Ўзбекистонга ҳужум қилади, деб ҳам ўйламайман. Уларнинг бундай имконияти йўқ. Қуроли йўқ, аскари йўқ, ҳарбий салоҳияти йўқ ва бу нарсалар бир кунда амалга ошадиган ишлар эмас”, дейди академик Ҳусайин Бағчи.\nМаълумки, жорий йилнинг 15-16 июль кунлари Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев раислигида “Марказий ва Жанубий Осиё: минтақавий ўзаро боғлиқлик. Таҳдидлар ва имкониятлар” мавзусида халқаро конференция ўткизилди. Унда Афғонистон Ислом Республикаси Президенти Ашраф Ғани, Покистон Ислом Республикаси Бош вазири Имрон Хон ҳам иштирок этди. Туркия ташқи сиёсат институти Ҳусайин Бағчи QALAMPIR.UZ билан суҳбатда давом этаркан, расмий Тошкентнинг Афғонистон борасидаги ташаббусларини олқишлади.\n“Мазкур конференциянинг Ўзбекистонда ўтказилишининг айни вақти. Мавзу Афғонистон ва Жанубий Осиё бўлгани ва Ўрта Осиё мамлакатлари орасида алоҳида нуфузга эга бўлган Ўзбекистон, Афғонистоннинг қўшниси сифатида келажакдаги воқеликларнинг қандай ривожланиши борасида мазкур конференцияни ўтказиши алоҳида эътиборга эга. Мен Ўзбекистон Республикасини яқин келажакдаги давр ичида минтақада ва жаҳон ҳамжамиятида муаммоларни ҳал қилиш борасида муҳим роль ўйнаши мумкин бўлган мамлакат, деб ҳисоблайман. Сиёсий, иқтисодий, геостратегик ва геосиёсий жабҳаларда Ўзбекистон Республикасининг жуда катта роли мавжуд. Бу факторлар, албатта, халқаро сиёсий муносабатлар билан боғланиши лозим.\nЎзбекистон Республикаси Президенти ҳурматли Шавкат Мирзиёевнинг мавзу билан боғлиқ ташаббуслари, албатта, бошқа мамлакатлар томонидан қўллаб-қувватланганига гувоҳ бўлдим.\nМавзунинг нақадар долзарблиги ҳеч биримизга сир эмас. Қўшни мамлакат Афғонистоннинг бугуни ва келажаги. Зеро Афғонистон доим барчамизнинг диққат марказимизда бўлиб келган. Афғонистон масаласида ҳар бир муаммони дипломатик йўл билан ҳал қилиш тарафдори эканимни алоҳида билдиришни истардим. Ўтказилаётган 6+1 – Ўрта Осиё мамлакатлари ва Афғонистон учрашувлари янгича ёндашув ва аҳамият қозонади. Охирги вақтларда янада кучланиб, мамлакатнинг катта ҳудудини ўз назоратига олган “Толибон” ҳаракатининг Афғонистон Республикаси бошқаруви ва ҳукуматини қўлга олиши ёки олмаслигини билмаймиз. Аммо ҳурматли Ашраф Ғанининг яқинда Германиянинг “Der Spiegel” рўзномасига берган интервьюси билан танишиб чиқадиган бўлсак, Афғонистон Республикасидаги охирги вақтларда содир бўлган воқеаларнинг ва шунингдек, мамлакат ичкарисидаги ўзгаришларнинг нафақат мамлакат учун, балки бутун минтақа учун нақадар муҳимлигини ҳис қиламиз. Шундан келиб чиққан ҳолда, Ўзбекистон энг тўғри вақтда энг тўғри конференцияни ўтказаётганига аминмиз”, дейди сиёсатшунос.\n21 Июль 13:00 34455\n21 Июль 10:21 34266\n21 Июль 21:00 34148\n22 Июль 20:43 32529\n23 Июль 10:05 19570


Энг илғор божхона тузилмаси учун вимпел таъсис этилди\nЭнг илғор божхона тузилмаси ...\nЎзбекистон Республикаси давлат божхона хизмати органларида “Энг илғор божхона тузилмаси” вимпели таъсис этилди.\nВимпел божхона тузилмаларида фаолият самарадорлигини ошириш, ходимларнинг хизматга бўлган муносабатини кучайтириш, маъсулият ва жавобгарликни ошириш ҳамда иш кўрсаткичларини юқори даражага кўтариш мақсадида жорий этилмоқда.\nВимпел билан Давлат божхона қўмитасининг Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳри бўйича бошқармалари, “Тошкент-АЭРО” ихтисослаштирилган божхона комплекси, Божхона институти ва Миллий кинология маркази тақдирланиши мумкин.\nИлғор тузилма эса “Давлат божхона хизмати органлари фаолиятини баҳолаш” бўйича автоматлаштирилган ахборот тизими томонидан аниқланади. Яъни мазкур тизимга киритилган фаолиятнинг муҳим мезонлари бўйича энг юқори натижаларга эришган тузилманинг хизмат фаолияти муҳокама қилиниб, тақдирлаш бўйича тегишли қарор қабул қилинади.


18:29 16.01.2020 (Янгиланган 18:39 16.01.2020)\nТОШКЕНТ, 16 янв — Sputnik. Россия президенти Владимир Путин Россия Хавфсизлик кенгаши раиси ўринбосари лавозимини жорий этди ва бу лавозимга Дмитрий Медведевни тайинланди. Тегишли фармон Кремль сайтида эълон қилинган.\nФармон имзоланган кундан бошлаб қонуний кучга киради.\nЭслатиб ўтамиз, Дмитрий Медведев Россия президентининг Федерал Кенгашига йўллаган мурожаатномасидан сўнг ўтказилган учрашувда ҳукумат тўлиқ таркибда истеъфога чиқаётганини маълум қилди. Федерал солиқ бошқармасининг собиқ раҳбари Михаил Мишустин Россиянинг янги бош вазири этиб тайинланди.


ИнтерФУТБОЛ :: Артур Юнусов: «Терма жамоа ўз ҳолига ташлаб қўйилган»\nАртур Юнусов: «Терма жамоа ўз ҳолига ташлаб қўйилган»\nФутзал бўйича Ўзбекистон чемпионати баҳслари ҳам худди Суперлигада бўлгани каби ўзгаришлар билан ўтказилмоқда. Жамоалар футзалимиз тарихида илк бор уй-сафар тизимида майдонга тушишяпти.\nИкки кун ичида иккита учрашув ўтказиляпти. Албатта, бу ўзгаришлар ҳам футзалимизни янги босқичга олиб чиқишига умид қиламиз.\nҲозирча ортда қолган 9-турдан сўнг турнир жадвалида амалдаги чемпион АГМК пешқадамлик қиляпти. Кучли учликдан «Пахтакор» ва «Металлург» жамоалари жой олишган.\nТошкентнинг яна бир клуби «Локомотив»нинг эса унча омади юришмаяпти. Биз яқинда «темирйўлчилар» сардори Артур Юнусовдан навбатдаги тур учрашувидан сўнг интервью олдик.\n- Артур, мана футзал бўйича Ўзбекистон чемпионатининг 9та тур ўйинлари ортда қолди. Шу учрашувлардан келиб чиқиб, бу йилги мусобақага қандай баҳо берасиз?\n- Чемпионатимизнинг янги формати ҳозирча ўзини оқлаяпти, дейиш мумкин. Тўғри, ўзига яраша камчиликлар ҳам йўқ эмас. Биринчи галда ҳамма спорт заллари ҳам талабга жавоб бермайди. Айрим спорт залларининг паркет қопламаси аянчли ҳолатда. У ерда тўп тепишнинг сира ҳам иложи йўқ.\nЖароҳат олиш фоизи жуда юқори. Зал деворлари майдонга жуда ҳам яқин. Айримларида бир метр ҳам чиқмайди. Жумладан, Қўқондаги зал стадионида шундай манзара кўзга ташланади. Жамоадошларимдан бири деворга бориб урилиши натижасида жиддий жароҳат олди. Тезликда кетаётганида уни рақиб ўйинчиси итариб юбориши оқибатида деворга бориб урилди.\nНатижада шеригимизни «тез ёрдам» машинасида касалхонага олиб кетишга тўғри келди. Бошқа томондан, пешқадамларнинг очко йўқотаётгани, кутилмаган натижаларнинг қайд этилаётганини ижобий таассуротларга қўшса бўлади.\n- Чемпионатнинг уй-сафар тизимида ўтказилаётгани ҳақида нима дейсиз?\n- Шахсан менга бу янгилик маъқул келяпти. Олдин Тошкентда ёки бошқа бир шаҳарда йиғилиб, 4 кун ичида битта тур ўйинларида майдонга тушардик. Ўйинлар ҳатто эрталабки соат 10да ҳам ўтказиларди.\n- «Локомотив»нинг ҳозирча ишлари юришмаяпти. Жамоа олдига қандай вазифа қўйилган?\n- Камида кучли учликка киришимиз керак. Бизда ёшлардан иборат жамоа шаклланяпти. Уларнинг натижа кўрсатишлари учун озгина вақт керак. Бу ёшлар билан ҳали ишлаш керак.\nОчиқ айтиш керак, ҳали чемпионлик учун курашадиган таркиб ва салоҳиятга эга эмасмиз. Қувончлиси, болаларда иштиёқ кучли, улар машғулотларда астойдил ишлашяпти.\n- Нима деб ўйлайсиз, бу йил ҳам АГМК осонлик билан чемпион бўладими ёки асосий кураш ҳали олдиндами?\n- Олмалиқликлар осон чемпион бўлишадими ёки йўқ, буни вақт кўрсатади. Чунки, ҳали асосий ўйинлар олдинда. Лекин АГМК таркиби оптимал ва чемпионликни ҳал қиладиган даражада. Таркибида терма жамоа аъзолари кўпчиликни ташкил қилади.\n- Адашмасам, «Локомотив» билан тузган шартномангизда хориж клубларидан таклиф бўлса, «темирйўлчилар» сизни ҳеч қандай муаммосиз қўйиб юборишлари ҳақида банд бор эди. Тўғрими?\n- Худди шундай. Ҳаттоки, Хитой жамоасидан таклиф ҳам бўлганди. Бу клуб ўтган йили Хитой чемпионатида бронза медалини қўлга киритган эди. Лекин маълум бир сабабларга кўра, Чин юртига кета олмадим. Биз деярли барчасини келишиб олгандик. Лекин «Локомотив»да ўзимни бахтиёр ҳис қиляпман. Бу ерда мени барчаси қониқтиради.\n- Балки Хитой жамоаси томонидан таклиф этилган маош сизни қониқтирмагандир?\n- Йўқ. Шартноманинг молиявий томони мени тўлиқ қаноатлантирганди. Шунчаки, оилавий сабаб туфайли Хитой клуби билан шартнома имзолай олмадим. Аниқроғи, яқинда ота бўлгандим. Оиламизда қиз фарзанд дунёга келганди.\nОлдимда иккита йўл турганди. Хитойга кетишим учун оилам ҳам мен билан бирга бўлиши керак эди. Уларни бу ерда ёлғиз ташлаб кета олмасдим. Қолаверса, қисқа фурсатда ҳужжатларни ҳам тўплашнинг имкони йўқ эди. Кейин Хитойда чемпионат якунига яқинлашиб ҳам қолганди.\nМана шу сабаблар жам бўлиб, «Локомотив»дан кетишимга тўсқинлик қилди. Лекин жамоа билан ўзаро оғзаки келишувимиз бор. Кейинги мавсумда мен Хитой клуби билан шартнома имзолаш имкониятига эгаман. Насиб қилса, келаси мавсум яна легионер сифатида тўп сураман.\n- Осиё чемпионатидан сўнг терма жамоамизда сокинлик ҳукмронлик қиляпти. Зерикмадингларми?\n- (кулади) Бу борада ҳеч нарса дея олмайман. Ҳозир на терма жамоа, на ўқув-машғулот йиғинлари бор. Бу нотўғри. Вазиятни ҳеч қанақасига оқлаб бўлмайди.\nҲеч бўлмаса, бир ойда бир марта терма жамоага номзод футзалчиларнинг спорт формасида ушлаб туриш учун йиғинлар ташкил этиш керак. Бу зарар қилмайди. Қолаверса, ёш футзалчилар ҳам терма жамоадан чақирув олиш учун ўз клубларида яхшироқ ўйин кўрсатишга интилишади.\nОчиғини айтсам, ҳозир футзал керак бўлмай қолди. Худди шундай таассурот уйғотяпти. Бу эътиборсизлик натижасида шунча йил орттирилган тажриба, халқаро майдондаги обрў тушиб кетади. Ўзбекистондан рақиблар қўрқишарди. Лекин сўнгги пайтларда биздан деярли ҳеч ким ҳайиқмай қўйди.\n- Терма жамоанинг яқин орада бирорта мусобақада иштирок этиши ёки йиғин ўтказилиши кутилмаяптими?\n- Билмадим. Бу борада ҳеч ким ҳеч нарса демади.\nпишибдида пулписдан кейин збор афсусс