Эрон БМТ Бош котибини АҚШга таъсир ўтказишга чақирди\n18 январ 2021, Тошкент вақти: 23:04\nЭрон БМТдан АҚШ Олий судининг Теҳронга тегишли банк ҳисоб рақамларида музлатилган пуллардан 2 миллиард долларини террор жабрдийдаларига товон пули сифатида тўлаш ҳақидаги қарорини бекор қилишда кўмак сўради.\nЭрон ташқи ишлар вазири Жавод Зариф БМТ Бош котиби Бан Ки Мунга ёзган макутбида АҚШнинг бу қадами давлат иммунитетига таҳдид қилиш сифатида баҳоланиши мумкинлигини билдирди.\nЗариф, шунингдек, БМТдан АҚШдаги банкларда музлатиб қўйилган Эрон маблағларини озод қилишда кўмак беришни илтимос қилди.\n“Аслида Қўшма Штатлар Эронга қарши олиб борган сиёсати учун эронликларга товон пули тўлаши керак эди”, деб ёзган Зариф ўз мактубида.\nАҚШ Олий суди элчихонани эгаллаш пайтида ҳалок бўлган ва жабрланган америкаликларга товон пули тўлаш ҳақида қарор чиқарган эди.\nЭрон ядровий дастурини ишлаб чиқа бошлагини ортидан халқаро ҳамжамият Теҳронга нисбатан санкциялар жорий қилган ва Эронга тегишли банк ҳисобларини музлатиб қўйган эди.\nЎтган йилнинг ёзида Эрон ядровий дастурини чеклашга рози бўлганидан сўнг халқаро шартнома имзоланган ҳамда бу мамлакатга қарши бир қатор санкциялар бекор қилинган.


Бу мамлакатдаги ўнта смартфондан олтитаси – iPhone. Қолганлари-чи? - Terabayt.Uz\nБиз олдинроқ 2020 йилнинг 3-чорагида смартфон бозоридаги даромаднинг 93 фоизини иккитагина компания бўлишиб олгани ҳақида хабар берган эдик. Counterpoint Research шу даврда Канада смартфон бозоридаги ҳолат ҳақида маълумот эълон қилди.\nАксарият мамлакатлардан фарқли равишда, ҳисобот даврида Канада смартфон бозори 13 фоизга ўсган. Лекин ҳайратланарлиси – бу бозорнинг 86 фоизини яна иккитагина компания банд этган.\nУшбу мамлакатда смартфон бозорининг 56 фоизи Apple компаниясининг турли моделлари ҳиссасига тўғри келган. Яъни, йилнинг учинчи кварталида Канадада сотилган ҳар ўнта смартфондан олтитаси – айфон, дейиш мумкин. Иккинчи ўринни олган Samsung телефонлари эса бозорнинг 33 фоизини ташкил этмоқда.\nКанада смартфон бозорида кейинги ўринларни LG, Google ҳамда Motorola (тегишлича 4%, 3% ва 3% улуш билан) компаниялари эгаллашган.\nКанадаликлар ушбу даврда энг кўп сотиб олган смартфон – ўтган йилги iPhone 11 моделидир. Кучли бешликка кирган яна тўрттаси эса Samsung маҳсулотларидир.\nТурли iPhone’лардан ташқари, мазкур мамлакат аҳолиси орасида қуйидаги смартфонлар оммабоп экан: Galaxy S10 ва Galaxy S20 туркумлари, Galaxy A51, LG Velvet 5G, LG K51, LG K41S, Pixel 4a ҳамда Moto E (2020) моделлари.\n#Apple #Apple iPhone #Google #Google Pixel #LG #Motorola #Samsung #Android смартфон #смартфонлар #Apple iPhone 11 #Samsung Galaxy S10 #Samsung Galaxy S20


Хатоликдан келиб чиққан оворагарчилик\nГлавная "ISTE'MOLCHI" Хатоликдан келиб чиққан оворагарчилик\nҚўнғирот туманида яшовчи Ж.Отабоевдан келиб тушган мурожаатга кўра, Мажбурий ижро бюроси ходими текшириш пайтида истеъмолчининг ҳисоб рақамига 6210 кВ/соат учун пул тўланганлигини айтади. Истеъмолчи туман электр тармоқлари корхонасига бориб ҳисоб-китоб қилганда ўтган йиллар давомида тўлаган пуллари корхона базасига киритилмагани маълум бўлади.\nТуман ИҲҲҚЖ ходимлари ўрганиш пайтида аниқлашича, фуқаро хўжалиги учун фойдаланилган электр энергияси учун тўловларни тўлиқ ва ўз вақтида тўлаб келган. Истеъмолчи 8919 кв/соат учун пул тўлаган, электр ҳисоблагич кўрсаткичи эса 6191 кв/соат бўлиб, 2728 кв/соат учун олдиндан тўлов амалга оширилган. Лекин электр тармоқлари корхонаси ходимлари айби билан 2012 йилда тўлаган 207 000 сўм пули ҳамда 2018 йил 5 июлдаги 50 000 сўм пули ўз вақтида электр ҳисоб дастурига киритилмаган.\nЎрганишлар натижасида истеъмолчининг тўлаган пуллари ҳисоб дастурига киритилиб, 623620,8 сўм истеъмолчи фойдасига ҳал этилди.\nҚарзи йўқ қарздор\nҚўнғирот тумани Истеьмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш жамиятига Х.Холмуротов томонидан ёзма равишда мурожаат қелиб тушди. Унда қайд этилишича, истеъмолчи хўжалиги учун фойдаланилган электр энергияси учун тўловларни тўлиқ ва ўз вақтида тўлаб келган. Электр энергияси учун 7832кв/соат учун пул тўланган ҳолда электр ҳисоблагич кўрсаткичи 7284 кв/соат бўлган, яъни у 548 кв/соат учун ортиқча тўловни амалга оширган. Лекин электр тармоқлари корхонаси хизматчилари айби билан истеъмолчига 400 000 сўм асоссиз қарздорлик ҳақида СМС хабари келган.\nЖамиятимиз мутахассислари ушбу масала бўйича қонуний тартибда ўрганиш ўтказди. Ўрганишлар натижасига кўра, истеъмолчининг электр энергиясидан қарзи йўқлиги, 125 272 сўм ортиқча тўлови борлиги аниқланди.\nТўловни олдиндан амалга оширган бўлса-да...\nК.Содиқовнинг жамиятимизга келиб тушган мурожаатида баён қилинишича, у хўжалиги учун фойдаланилган электр энергия учун нафақа пулидан почта томонидан тўловларни тўлиқ ва ўз вақтида тўлаб келган. Электр тармоқлари корхонаси ходимлари айби билан тўлаган пуллар корхона базасига киритилмаган. Шу сабабли қарздорлик келиб чиққан. Яъни у 3368,0 кв/соат учун олдиндан тўловни амалга оширган бўлса-да, (электр ҳисоблагич ускунаси кўрсаткичи 2611,2 кв/соатни кўрсатиб, фойдаланилмаган 756,8 кв/соат борлиги кузатилган), лекин электр тармоқлари корхонаси ходимлари “эски тўланган пулларни янги баҳо билан қайта ҳисоб-китоб қиламиз”, деб истеьмолчига 756,8 кв/соат, яъни 173 004,48 сўм зарар келтиришган.\nМутахассисларимиз мазкур мурожаатни қонуний тартибда ўрганиб чиқишди. Натижада асоссиз қарздорлик бартараф этилди. Қўнғирот тумани электр тармоқлари корхонаси бошлиғи томонидан хатлаш (инвентаризация) ўтказилиб, хато ва камчиликлар бартараф қилинганлиги ҳақида маълумотнома юборди. Истеъмолчига ҳали 3368,0 кв/соатгача электр энергиясидан фойдаланиши мумкинлиги тушунтирилди.\nҚўнғирот тумани ИҲҲҚЖ мутахассиси.


Сценарии на 8-Марта "Она буюк сайёра"\nИнфоурок / Классному руководителю / Рабочие программы / Сценарии на 8-Марта "Она буюк сайёра"\nОна буюк сайёра.\nМафтуна: Ассалом, юзлари ёруг Баҳорим,\nЖахонгир:Ассалом тонг каби отган Баҳорим!\nМафтуна Баҳорим дилга жо таманноларим,\nКўзимни яшнатур томошаларинг.\nТилимда мадхингу тасанноларинг,\nМархабо Баҳорим, офтоб юзлигим.\nЖахонгир: Қуёшим, қувончим, бахтим, ўзлигим.\nОфтоб ярашгай самоватингга,\nТасанно меҳрингга, саховатингга.\nСалламно бу олий саодатингга,\nМарҳабо Баҳорим, ширин сўзлигим!\nМафтуна : Янграсин қўшиқлар, жарангласин сўз,\nМАРҲАБО БАҲОРИМ, ОЙДИН ЙЎЛЛИГИМ.\nЖахонгир: Ассалому алайкум азиз мехмонлар, меҳридарё онажонлару, қалби қайноқ опа сингилар.\nМафтуна : Ассалому алайкум мўътабар устозлар, эртаклари тугамас бувижонлар. Бугун баҳорнинг илк кунида сиз азизларни 8-март байрами билан муборокбод этиб, сизларга гулзордаги турфа гулларни, чин дилдан дилрабо куй қўшиқларни ва рақсларимизни армуғон этамиз.\nЎқувчилар табрик шеърлар айтиб даврада турадилар.\nЖахонгир: Ҳурматли онажонлар! Баҳорнинг илк байрами. 8-Март Халқаро хотин- қизлар куни билан чин қалбдан\nМафтуна : Илоҳим ҳар кунингиз байрам,\nҲар онингиз баҳор бўлсин!\nЖахонгир:Онажон! Меҳрингни соч,\nЯшнаб чинордек ўсаман,\nСенга кўз тиккан балони.\nМисли қалқон тўсаман.\nМафтуна : Онажон, меҳринг ила,\nҚайноқ ҳаётга оқаман,\nДилгинамдан ўт олиб,\nҚалбинг чироғин ёқаман.\nЖахонгир: “Онажонлар ассалом” қўшиқ ижро этади Парпиева Сетора\nМафтуна : Қад кўтарар тоғлар она меҳридан\nБулбул наво қилар она сўзидан\nГуллар гўзаллиги она сўзидан\nОна буюк зотдир, она буюк зот!\nКелинг азизлар, бу кун оналаримизни мадҳ этайлик.\nСлайд Она Мадҳи ҳар бир ўқувчи онасини таърифлайди.\nЖахонгир: Жентельменлар “8-Март бугун” ҳазил табрик ўйини.\nМафтуна : Қизлар ижросида ўзбек халқ лапарлари\nЖахонгир: “Она тупроқ композицияси” Мирзакаримов Ахроржон\nМафтуна : Ҳа, онанинг меҳри қуёшдек беминнат ва мусаффодир. Онанинг фарзандлари учун қилган хизматини ҳеч нарса билан ўлчаб ҳам, баҳолаб ҳам бўлмайди.\nОна дарахт бўлса, япроғи — фарзанд,\nОнанинг жонига боласи пайванд.\nДунё меҳварида бу икки дилбанд\nБу улкан оламни гул қила олур.\nЖахонгир: Эй она, бахтинг шу — йўқдир армонинг,\nБолангнинг бошида ёруғ осмонинг,\nБуюк келажакка элтар карвонинг\nОна дарахт бўлса, япроғи — фарзанд..\nЖахонгир: Парпиева Сетора ижросида қўшиқ “Ўрик гуллаганда”\nМафтуна : Ўлкамизга баҳор келди. Ҳажвия\nЖахонгир: “Шарқ маликалари” рақс\nМафтуна : Ёмон кўзлар ётларга боқсин,\nКўз тегмасин, кўзлар тегмасин,\nБизнинг санамлар туморлар тақсин,\nЙигитлар ижросида “Қилпиллама”\nЖахонгир: Ёшлик, телбаликни чиқар бошингдан,\nОнанг хизматида бўлғил ёшингдан.\nМахмуд Тохир шеъри “Она ризоси” Рахмантаева Шохтста\nМафтуна : Мана бу ҳадис эса бу ҳикматни тўлдиради: “Аввало, онангга, яна онангга ва яна онангга, сўнг отангга яхшилик қил”.\nҲамма иштирокчилар чиқиб оналарига тилаклар айтадилар.\nЖахонгир:Тилаклар ичида излаб топганим,\nАллоҳ нигоҳингизни сизга қаратсин.\nЯгона ўтинчим Аллоҳдан бу кун\nСиздек инсонларни кўпроқ яратсин.\nМафтуна : ОНА — ОЛАМНИ МУНАВВАР АЙЛАГАН ЗОТ\nулар олдида доим таъзимдамиз\nОна буюк сайёра… ҳар биримиз ана шу сайёрага мудом талпинамиз ва ҳамиша унинг атрофида парвонамиз. Она сайёрасидан нажот кутиб яшаймиз.\nҲамма: Мангу бор бўл, мангу боқий бўл, нажоткоримиз — Она сайёраси!..\nНомер материала: ДВ-544660\nПрезентация "Духовно-нравственное воспитание школьников как основа гармоничного развития личности учащегося»\nСтатья "Семья и школа-партнеры в обучении детей"\nПрезентация для классного часа "Крым и Россия! Мы вместе!"\nКлассный час ко Дню инвалидов "Урок доброты" для начальных классов


Кардива™ | medu.uz - Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Кардива™\nПрепаратнинг савдо номи: Кардива\nТаъсир этувчи модда (ХПН): Carvedilol\nфаол модда: карведилол 6,25 мг, 12,5 мг ёки 25 мг;\nёрдамчи моддалар: сувсиз лактоза, олдиндан желатинланган крахмал, натрий кроскармеллоза, натрий лаурилсульфати, аэросил 200, магний стеарати;\n6,25 мг таблетка учун: темир (II) оксиди;\n12,5 мг табетка учун: темир (III) оксиди.\n6,25 мг таблеткалар: Думалоқ, сариқ рангли, бир томонида рискаси бўлган таблеткалар. Таблеткаларни икки тенг қисмга (3,125 мг доза учун) бўлиш мумкин.\n12,5 мг таблеткалар: Думалоқ, пушти рангли, бир томонида рискаси бўлган таблеткалар. Таблеткаларни икки тенг қисмга (6,25 мг доза учун) бўлиш мумкин.\n25 мг таблеткалар: Думалоқ, оқ рангли, бир томонида рискаси бўлган таблеткалар. Таблеткаларни икки тенг қисмга (12,5 мг доза учун) бўлиш мумкин.\nФармакотерапевтик гуруҳи: Альфа- ва бета-адреноблокаторлар\nАТХ коди: C07AG02\nКарведилол – α1– β1 – ва β2-адренорецепторларининг блокатори. Карведилолни органопротектив самара кўрсатиши, эркин кислород радикалларини бартараф қилувчи кучли антиоксидант эканлигини аниқланган. Карведилол R(+) ва S(-) стереоизомерларни рацемик аралашмасидан иборат бўлиб, уларнинг ҳар бири бир хил α-адреноблокловчи ва антиоксидант хусусиятларига эга. Томирлар деворининг силлиқ мушак ҳужайраларига нисбатан антипролифератив таъсирга эга. Карведилолни бета-адреноблокловчи таъсири носелектив характерга эга ва чапга айланувчи S(-) стереоизомери билан боғлиқ. Карведилол ички симпатомиметик фаолликка эга эмас, пропранололга ўхшаб, мембранани барқарорлаштирувчи хусусиятларга эга. Бета-адренорецепторларни блоклаб, у ренин-ангиотензин-альдостерон тизими фаоллигини пасайтиради, рениннинг ажралиб чиқишини камайтиради, шунинг учун суюқликни тутилиши кам пайдо бўлади.\nα1-адренорецепторларни селектив блоклаб, карведилол умумий периферик томирлар қаршилигини пасайтиради.\nКарведилол юқори ва паст зичликдаги липопротеинларнинг (ЮЗЛП/ПЗЛП) нормал нисбатни сақлаб, липид профилига салбий таъсир кўрсатмайди.\nАртериал гипертензияси бўлган беморларда карведилол β – ва α1-адренорецепторларни бирга блокадаси ҳисобига артериал босимни (АБ) пасайтиради. АБ ни пасайиши умумий периферик томирларнинг қаршилигини бир вақтда ошиши билан кечмайди, у носелектив бета-адреноблокаторларни қабул қилинганда кузатилади. Юрак қисқаришлари сони бирмунча камаяди. Артериал гипертензияси бўлган беморларда буйрак қон оқими ва буйраклар фаолияти сақланиб қолади. Карведилолни зарб ҳажмини ўзгартирмаслиги ва умумий периферик томирлар қаршилигининг камайтириши кўрсатилган. Карведилол аъзоларнинг қон билан таъминланишини ва периферик қон оқимини бузмайди, шу жумладан, скелет мушакларини, билак, оёқларнинг, тери қопламларини, бош мия ва уйқу артериясини. Жисмоний юкламалар вақтида оёқ-қўлларни совуши ва юқори толиқиш кам ҳолларда кузатилади. Артериал гипертензияда карведилолнинг узоқ муддатли гипотензив самараси, бир неча икки томонлама яширин назоратли тадқиқотларда намойиш қилинган.\nЮрак ишемик касаллиги\nЮрак ишемик касаллиги бўлган беморларда карведилол узоқ муддатли даволашда сақланадиган ишемияга қарши ва антиангинал таъсир (жисмоний юкламаларнинг умумий давомийлигини ошиши, 1 мм чуқурликдаги ST сегментини депрессияси ривожлангунича бўлган вақт ва стенокардия ҳуружлари пайдо бўлгунича бўлган вақт) кўрсатади. Клиник тадқиқотлар, карведилол миокардни кислородга бўлган эҳтиёжини ва симпатоадренал тизимининг фаоллигини ахамиятли пасайтиришини кўрсатди. Шунингдек олд юклама (ўпка артериясидаги тиқилиш босимни ва ўпка капиллярлари босими) ва кейин юкламани (умумий периферик қон томирлар қаршилиги) ҳам камайтиради.\nСурункали юрак етишмовчилиги\nКарведилол юрак томир тизими томонидан бузилиш сабабли беморларнинг ўлимини пасайтиради ва шифохонага ётишга бўлган эҳтиёжини аҳамиятли камайтиради. Карведилол шунингдек ишемик ва ноишемик генезли сурункали юрак ишемик касаллиги бўлган беморларда зарб билан отилиб чиқиш фракциясини оширади ва унинг симптомларни камайтиради. Карведилолни самаралари дозага боғлиқ бўлиб ҳисобланади.\nКарведилол ичга қабул қилинганидан кейин тез сўрилади. Соғлом шахсларда қон плазмасидаги максимал концентрацияга тахминан 1 соат ўтгач эришилади. Карведилолнинг мутлоқ биокираолиши тахминан 25% ни ташкил қилади.\nКарведилол юқори липофилликка эга. Карведилолнинг тахминан 98-99% қон плазмаси оқсиллари билан боғланади. Тақсимланиш ҳажми тахминан 2 л/кг ни ташкил қилади.\nКарведилол жигарда бир қатор метаболитларни ҳосил қилиб экстенсив биотрансформацияга учрайди, жигар орқали биринчи “ўтиш” да препаратнинг тахминан 60-70% метаболизмга учрайди. Дастлабки моддани ичак-жигар циркуляциясини мавжудлиги исботланган.\nКарведилолнинг яримчиқарилиш даври тахминан 6 соатни ташкил қилади. Плазма клиренси – минутига тахминан 500-700 мл. Асосий чиқарилиш йўли – сафро орқали. Дозанинг унчалик катта бўлмаган қисми турли метаболитлари кўринишида буйраклар орқали чиқарилади.\nКарведилол эссенциал гипертензияни даволаш учун кўрсатилган. Препаратни ҳам монотерапия кўринишида, ҳам бошқа антигипертензив воситалари билан мажмуавий даволашда (масалан, кальций каналларининг блокаторлари ёки диуретиклар, айниқса тиазидлар билан) қўллаш мумкин.\nБарқарор стенокардияни олдини олиш ва даволашда ишлатилади.\nЕнгил, ўртача ва оғир сурункали юрак етишмовчилигини даволаш.\nКарведилол кўпинча ААФ ингибиторлари, диуретиклар ва, баъзида, дигиталис препаратлари (стандарт даволаш) билан бирга қўлланади.\nТаблеткалар ичга, етарли миқдордаги суюқлик билан қабул қилинади. Сурункали юрак етишмовчилигида препаратни овқатни истеъмол қилиш вақтида қабул қилиш керак. Карведилол билан даволаш узоқ муддатли бўлади. Препаратни қабул қилиш кескин тўхтатилмайди, балки аста-секин бир неча ҳафта давомида дозани камайтириб амалга оширилади. Бу айниқса коронар артерияларнинг касалликлари бўлган пациентлар учун муҳимдир.\nАгар шифокор томонидан бошқа тавсиялар бўлмаса, унда ҳолда препарат қуйидаги тарзда буюрилади:\nЭссенсиал гипертензия: Тавсия қилинган бошланғич доза биринчи 2 кунда суткада 12,5 мг дан 1 марта, сўнгра суткада 25 мг дан 1 марта. Зарурати бўлганида дозани камида 2 ҳафталик интервал билан тавсия этиладиган максимал 50 мг дозагача ошириш ва суткада бир марта ёки 2 қабулга бўлиб қўллаш мумкин.\nЮрак ишемик касаллиги: Тавсия этилган бошланғич доза биринчи 2 кунда 12,5 мг дан суткада 2 марта, шундан сўнг – 25 мг дан суткада 2 мартани ташкил қилади. Зарурати бўлганида дозани камида 2 ҳафталик интервал билан, 2 қабулга бўлинган максимал 100 мг суткалик дозагача ошириш мумкин.\nБарқарор симптоматик сурункали юрак етишмовчилиги: Доза шахсий танланади; дозани ошириш даврида пациент шифокор кузатуви остида бўлиши керак. Ангишвонагул препаратлари, диуретиклар ва ААФ ингибиторларини қабул қилаётган пациентларда карведилол билан даволашни бошлашдан олдин уларни дозаларини барқарорлаштириш керак.\nТавсия этилган бошланғич доза 3,125 мгни суткада 2 марта 2 ҳафта давомида ташкил этади. Яхши ўзлаштирилишда доза камида 2 ҳафталик интервал билан кунига 2 марта 6,25 мг гача, сўнгра кунига 2 марта 12,5 мг гача, сўнгра – кунига 2 марта 25 мг гача оширилади. Дозани пациент яхши ўзлаштираоладиган максималгача ошириш керак. Енгил, ўртача ва оғир даражали сурункали юрак етишмовчилиги ва тана вазни 85 кг дан кам бўлган пациентлар учун тавсия этилган максимал суткалик доза 25 мг дан суткада 2 мартани ташкил қилади. Енгил, ўртача ва оғир даражали сурункали юрак етишмовчилиги ва тана вазни 85 кг дан кўп бўлган пациентлар учун тавсия этилган максимал суткалик доза 50 мг дан суткада 2 мартани ташкил қилади. Дозани ҳар бир ошириш олдиндан шифокор юрак етишмовчилиги ёки вазодилятация симптомларини мумкин бўлган кучайишини аниқлаш учун пациентни кўриши лозим. Юрак етишмовчилиги ёки суюқликнинг тутилиш симптомларини ўткинчи кучайишида, диуретикларнинг дозасини ошириш керак. Кам ҳолларда препаратнинг дозасини камайтириш ёки уни вақтинчалик бекор қилиш зарурати пайдо бўлиши мумкин. Агар Кардива™ препарати билан даволаш 1 ҳафтадан кўпга тўхтатилса, уни кам дозада қайта тиклаш, сўнгра эса юқорида келтирилган тавсияларга мувофиқ дозани ошириш тавсия этилади. Агар даволаш 2 ҳафтадан кўпга тўхтатилса, унда препарат қабул қилишни 3,125 мг дозада суткада 2 мартани қайта тиклаш, сўнгра юқорида келтирилган тавсияларга мувофиқ дозани ошириш тавсия этилади. Вазодилятация симптомларини бартараф қилиш учун аввал диуретикларнинг дозасини пасайтириш керак. Агар симптомлар сақланса, ААФ ингибитори (агар пациент уни қабул қилаётган бўлса) дозасини, сўнгра эса зарурати бўлган ҳолда – карведилолнинг дозасини камайтириш мумкин. Бундай вазиятларда юрак етишмовчилигининг кучаётган симптомлари ёки вазодилятация барқарорлашгунича, препаратни дозасини оширмаслик лозим.\nМахсус гуруҳ беморлари билан боғлиқ қўшимча маълумотлар\nБуйраклар фаолиятини турли даражадаги бўлган беморлардаги Фармакокинетика бўйича мавжуд маълумотлар (буйрак етишмовчилигини хам қўшиб) ўртача ва оғир буйрак етишмовчилигини бўлган пациентларда препаратнинг дозасини тузатиш талаб этилмаслигини таҳмин қилиш имконини беради.\nКлиник яққол жигар етишмовчилиги бўлган пациентларда карведилолни қўллаш мумкин эмас.\nПрепаратни болалар ва 18 ёшгача бўлган ўсмирларда қўллашнинг самарадорлиги ва хавфсизлиги ўрганилмаган.\nСимптоматик сурункали юрак етишмовчилиги бўлган кекса ёшли пациентларда препаратнинг дозасини тўғирлаш талаб этилмайди.\nАртериал гипертензия: тавсия этилган бошланғич доза 12,5 мг ни ташкил қилади ва айрим ҳолларда АБ қониқарли назоратини таъминлайди. Агар кутилган самарага эришилмаган ҳолларда, максимал суткалик дозани 50 мг гача (бир марталик доза ёки бир неча қабулларга бўлинган) ошириш мумкин.\nСтенокардия: Максимал тавсия этилган доза 50 мг ташкил қилади ва бир нечта қабулларга бўлинади.\nНожўя таъсирларининг пайдо бўлиш тез-тезлиги: жуда тез-тез (≥1/10); тез-тез (≥1/100 дан ˂1/10 гача); тез-тез эмас (≥1/1000 дан ˂1/100 гача); кам (≥1/10000 дан ˂1/1000 гача); жуда кам (˂1/10000); тез-тезлиги номаълум (мавжуд маълумотлар асосида баҳолаш мумкин эмас).\nИнфекция ва инвазиялар: тез-тез: бронхит, пневмония, юқори нафас йўлларининг инфекциялари, сийдик чиқариш йўлларининг инфекциялари.\nҚон яратиш ва лимфатик тизими томонидан: тез-тез: анемия; кам: тромбоцитопения; жуда кам: лейкопения.\nИммун тизими томонидан: жуда кам: ўта юқори сезувчанлик (аллергик реакциялар).\nМоддалар алмашинуви ва овқатланиш томонидан: тез-тез: тана вазнини ошиши, гиперхолестеринемия, қандли диабети бўлган беморларда – қонда глюкоза даражасини назорат қилишни бузилиши (гипер-, гипогликемия).\nРуҳият томонидан: тез-тез: депрессия, депрессив ҳолатлар; тез-тез эмас: уйқуни бузилиши, онгни чалкашиши.\nНерв тизими томонидан: жуда тез-тез: бош айланиши, бош оғриғи; тез-тез эмас: ҳушдан кетиш олд ҳолати, ҳушдан кетиш, парестезия.\nКўрув аъзоси томонидан: тез-тез: кўришни бузилиши, кўз ёши ажралишини камайиши (қуруқ кўз), кўзларни таъсирланиши.\nЮрак томир тизими томонидан: жуда тез-тез: юрак етишмовчилиги, гипотензия; тез-тез: брадикардия, шишлар (шу жумладан, ёйилган, чов соҳасида шишлар, оёқларнинг шиши), гиперволемия; тез-тез эмас: атриовентрикуляр блокада, стенокардия, ортостатик гипотензия, периферик қон айланишини бузилиши (оёқ-қўлларни совуши, периферик томирларнинг касалликлари, “ўзгариб борувчи оқсоқлик” синдромини ва Рейно синдромини зўрайиши).\nНафас тизими, кўкрак қафаси ва кўкс оралиғи аъзолари томонидан: тез-тез: ҳансираш, ўпкаларнинг шиши, мойиллиги бўлган беморларда астма; кам: бурунни битиши, нафасни қийинлашиши ва гриппсимон симптомлар, бронхоспазм, интерстициал пневмонит, эозинофил пневмония.\nОвқат ҳазм қилиш тизими томонидан: тез-тез: кўнгил айниши, диарея, қусиш, диспепсия, эпигастрал соҳада оғриқ; тез-тез эмас: қабзият; кам ҳолларда: оғиз бўшлиғини қуруқлиги.\nГепатобилиар тизим томонидан: жуда кам: аланинаминотрансфераза (АЛТ), аспартатаминотрансфераза (АСТ) ва гамма-глютамилтрансфераза (ГГТ) фаоллигини ошиши.\nТери ва тери ости тўқималари томонидан: тез-тез эмас: тери реакциялари (аллергик экзантема, дерматит, гипергидроз, эшакеми, қичишиш, псориаз ва қизил ясси темиратки каби терини шикастланиши), алопеция; жуда кам: Стивенс-Джонсон синдроми ва токсик эпидермал некролиз каби оғир тери реакциялари.\nСуяк-мушак тизими ва бириктирувчи тўқима томонидан: тез-тез: оёқ-қўлларда оғриқлар.\nБуйраклар ва сийдик-чиқариш йўллари томонидан: тез-тез: сийишни бузилиши;\nжуда кам: аёлларда – сийдикни тутиб туролмаслик.\nРепродуктив тизими ва сут безлари томонидан: тез-тез эмас: эректил дисфункция.\nУмумий бузилишлар ва маҳаллий реакциялар: жуда тез-тез: чарчоқлик, ҳолсизлик;\nГумон қилинган ножўя реакциялар хақида хабарлар: Дори препарати қайд этилгандан кейинги гумон қилинган ножўя реакциялар хақидаги хабарлар алоҳида аҳамиятга эга. Бу дори воситасини қўллашнинг фойда/хавф нисбатини узоқ муддат назорат қилишни амалга ошириш имконини беради.\nНоҳуш самаралари пайдо бўлганда шифокорга мурожаат қилинг.\nКарведилолга ёки препаратнинг бошқа компонентларига юқори сезувчанлик;\nБеқарор/декомпенсацияланган юрак етишмовчилиги;\nЖигар фаолиятини клиник аҳамиятли бузилиши;\nОрганизмда суюқликни яққол тутилиб қолиши;\nБошқа бета-адреноблокаторлар каби қуйидаги ҳолатларда қўлланмайди:\n– II-III даражали атриовентрикуляр блокада (ритмни сунъий бошқарувчиси бўлган пациентлардан ташқари);\n– яққол брадикардия (минутига 50 зарбдан кам);\n– синус тугунининг заифлик синдроми (шу жумладан синоартриал блокада);\n– яққол артериал гипотензия (систолик АБ 85 мм сим.уст. дан кам);\n– кардиоген шок;\n– анамнезидаги бронхоспазм ёки бронхиал астма;\n– метаболик ацидозда.\nФармакокинетик ўзаро таъсири\nКарведилол, Р-гликопротеин субстрати каби ингибитор ҳисобланади. Шунинг учун карведилолни ташилиши Р-гликопротеин иштирокида юз берадиган дори воситалари билан бир вақтда қўллаш охиргиларнинг биоўзлаштирилишини ошириши мумкин. Бундан ташқари, Р-гликопротеиннинг индукторлари ёки ингибиторлари таъсири остида карведилолнинг биоўзлаштирилиши ўзгариши мумкин. CYP2D6 ва CYP2C9 ингибиторлари ва индукторлари карведилолнинг тизимли ва/ёки тизимолди метаболизмини стереоселектив ўзгартириши мумкин, бунинг натижасида плазмада R- ёки S-карведилолнинг концентрацияси ўзгариши мумкин. Пациентларда ва соғлом шахсларда кузатиладиган ўзгаришлар қуйида келтирилган:\nДигоксин: Карведилол ва дигоксин бир вақтда қабул қилинганда, дигоксиннинг концентрацияси тахминан 15% га ошади. Дигоксин ҳам, карведилол ҳам атриовентрикуляр ўтказувчанликни секинлаштиради. Карведилол билан даволашни бошида, унинг дозасини танлашда ёки препаратни бекор қилишда қон плазмасида дигоксиннинг концентрациясини мунтазам назорат қилиш тавсия этилади.\nИнсулин ва перорал гипогликемик воситалар: бета-адреноблокловчи хусусиятлари бўлган препаратлар инсулин ёки перорал гипогликемик воситаларнинг гипогликемик таъсирини кучайтириши мумкин. Гипогликемиянинг симптомлари (айниқса тахикардия) ниқобланиши ёки сусайиши мумкин. Шу сабабдан, инсулин ёки перорал гипогликемик препаратларни қабул қилаётган пациентларда қондаги глюкозани мунтазам назорат қилиш тавсия этилади.\nЖигар метаболизмининг индукторлари ёки ингибиторлари (CYP2D6 ва CYP2C9): Рифампицин карведилолнинг плазмадаги концентрациясини тахминан 70% га пасайтиради. Циметидин эгри чизиқ ости майдонини (AUC) тахминан 30% га оширади, лекин максимал концентрациясини (Смах) ўзгартирмайди. Полифункционал оксидаза индукторларини, масалан, рифампицинни (қон плазмасида карведилолнинг концентрациясини камайиши), шунингдек полифункционал оксидаза ингибиторлари, масалан, циметидинни (карведилолнинг плазмадаги концентрациясини ошиши) қабул қилувчи беморларда эҳтиёткорлик талаб қилиниши мумкин. Циметидинни карведилолнинг концентрациясига аҳамиятсиз таъсирини ҳисобга олиб, қандай бўлмасин клиник аҳамиятли ўзаро таъсири эҳтимоли минималдир.\nКатехоламинлар миқдорини камайтирувчи препаратлар: Бета-адреноблокловчи хусусиятлари бўлган препаратлар ва катехоламинлар миқдорини пасайтирувчи препаратларни (масалан, резерпин ва/ёки моноаминооксидаза ингибиторлари) бир вақтда қабул қилаётган пациентлар, артериал гипотензия ва/ёки яққол брадикардия ривожланиши хавфи туфайли синчков кузатув остида бўлишлари керак.\nЦиклоспорин: буйрак кўчириб ўтказилган трансплантатни сурункали томири кўчиши ривожланган пациентларга (жами 21 пациент) карведилол буюрилганида, циклоспориннинг ўртача концентрациясини ошиши кузатилган. Циклоспориннинг концентрациясини терапевтик диапазонда тутиб туриш учун, тахминан 30% беморларда циклоспориннинг дозасини камайтиришга (ўртача 20% га) тўғри келган, қолган пациентларда дозани тўғирлаш зарурати бўлмаган. Циклоспориннинг талаб қилинувчи суткалик дозасини яққол шахсий тебранишлар туфайли, карведилол билан даволаш бошлангандан кейин циклоспориннинг концентрациясини синчков мониторинги тавсия этилади ва зарурати бўлганда циклоспориннинг суткалик дозасини мувофиқ тўғирлаш керак.\nВерапамил, дилтиазем ва бошқа аритмияга қарши воситалар: Карведилол билан бир вақтда қабул қилиш, атриовентрикуляр ўтказувчиликни бузилиши хавфини ошириши мумкин.\nФлуоксетин ва пароксетин: Юрак етишмовчилиги бўлган 10 нафар пациентлар иштирокида ўтказилган рандомизация қилинган қарама-қарши тадқиқотларда CYP2D6 нинг кучли ингибитори флуоксетин билан бир вақтда қўлланганда, R (+) энантиомернинг AUC ўртача қиймати 77% га ошган, карведилолнинг метаболизми эса стереоселектив ингибиция қилинган. Бунда гуруҳлар орасида ножўя самаралари, АБ, ЮҚС қандай бўлмасин фарқлар аниқланмаган.\nФармакодинамик ўзаро таъсирлари\nКлонидин: Клонидинни бета-блокловчи препаратлар билан бир вақтда буюриш антигипертензив таъсирини потенциялаши кучайтириши ва юрак ритмига сийраклаштирувчи самарасини кўрсатиши мумкин. Агар мажмувий даволашни тўхтатиш режалаштирилган бўлса, биринчи навбатда бета-адреноблокаторни бекор қилиш керак. Бир неча кундан кейин клонидиннинг дозасини аста-секин камайтириб бекор қилиш мумкин.\nКальций каналларининг блокаторлари: Карведилол ва дилтиазем бир вақтда буюрилганда ўтказувчанликнинг бузилишини алоҳида ҳоллари (кам – гемодинамикани бузилиши билан) кузатилган. Бета-адреноблокловчи хусусиятларига эга бошқа препаратлар каби, карведилолни верапамил ёки дилтиазем тури кальций каналларининг блокаторлари билан бирга буюришни ЭКГ ва АБ ни қатъий назорат остида ўтказиш тавсия этилади. Бета-адреноблокловчи фаоллиги бўлган бошқа препаратлар каби карведилол ҳам, бошқа бир вақтда қабул қилинаётган антигипертензив воситаларнинг (масалан, α1-адреноблокаторлар) ёки ножўя таъсири сифатида гипотензив самара кўрсатувчи препаратларининг таъсирини кучайтиради.\nУмумий оғриқсизлантириш ўтказилганда карведилол ва айрим анестетикларнинг синергик манфий инотроп таъсири мумкинлигини ҳисобга олиш лозим.\nНостероид яллиғланишга қарши препаратлар (НЯҚП)\nНЯҚП билан бир вақтда қўлланганда гипертензияни чақириши ва АБ ни назорат қилинишини бузиши мумкин.\nКардива™ таблеткалари лактоза сақлайди. Препарат галактозани кам учрайдиган ўзлаштиролмасликнинг наслий шакли, Лаппа лактаза танқислиги ёки глюкозо-галактозани кам сўрилиш синдроми бўлган пациентларга буюрилмайди.\nКардива™ таблеткалари натрий сақлайди, буни натрий назорат қилинадиган парҳездаги пациентларда ҳисобга олиш лозим.\nСурункали димланган юрак етишмовчилиги\nСурункали димланган юрак етишмовчилиги бўлган пациентларда препаратнинг дозасини ошириш, юрак етишмовчилиги симптомларининг зўрайиши ёки суюқлик тутилишини сабаби бўлиши мумкин. Бундай ҳолларда диуретикларнинг дозасини ошириш ва препаратнинг дозасини пациентнинг холати барқарорлашгунча оширмаслик керак. Кам ҳолларда дозани камайтириш ёки препаратни вақтинчалик бекор қилиш зарурати пайдо бўлади. Бошқа чоралар препаратни кейинги қўллашнинг ижобий самарасига таъсир қилмайди. Карведилол юрак гликозидлари билан мажмуада эҳтиёткорлик билан қўлланади, чунки АV-ўтказувчанлигини аҳамиятли секинлашиши мумкин.\nСурункали юрак етишмовчилигидаги буйрак фаолияти\nПрепарат сурункали юрак етишмовчилиги ва паст АБ (систолик АБ 100 мм сим.уст дан кам), юрак ишемик касаллиги ва томирларнинг тарқалган шикастланиши ва/ёки буйрак етишмовчилиги бўлган пациентларга буюрилганда, буйраклар фаолиятини қайтарувчи ёмонлашиши аниқланган. Доза оширилганда ва юқорида кўрсатилган омиллар мавжудлигида буйракларнинг функционал ҳолатини назорат қилиш керак; буйраклар фаолиятини ёмонлашиши ҳолида дозани камайтириш ёки препаратни бекор қилиш керак.\nСурункали обструктив ўпка касаллиги (СОЎК)\nСурункали обструктив ўпка касаллиги, шунингдек бронхоспазмга мойиллиги бўлган, препаратларни перорал ёки ингаляцион қабул қилмаётган беморларда карведилолни фақат агар уни қўллашдан мумкин бўлган афзаллик потенциал хавфдан юқори бўлган ҳолда буюрилади. Даволашни бошида ва препаратнинг дозаси оширилганда бундай пациентларни синчковлаб кузатиш, бронхоспазм белгилари пайдо бўлганида эса – дозани пасайтириш керак.\nПрепарат қандли диабети бўлган беморларга эҳтиёткорлик билан буюрилади, чунки у гипогликемия симптомларини ниқоблаши ёки сусайтириши мумкин. Сурункали юрак етишмовчилиги ва қандли диабети бўлган беморларда препаратни қўллаш, қонда глюкоза даражасини назорат қилишни қийинлаштириши мумкин. Препаратнинг бета-блокловчи таъсири остида яширин қандли диабет намоён бўлиши, ташҳис қилингани– ёмонлашиши, қондаги глюкозанинг миқдори эса бузилиши мумкин.\nПериферик томирларининг касалликлари\nПериферик томирларининг касалликлари бўлган пациентларда бета-адреноблокаторлар симптомларни ёмонлаштириши мумкинлиги туфайли, карведилолни эҳтиёткорлик билан буюриш керак.\nПериферик қон айланишининг бузилиши бўлган пациентларда симптомларни ёмонлаш туфайли, карведилолни эҳтиёткорлик билан буюриш лозим.\nБошқа бета-блокаторлар каби карведилол тиреотоксикознинг симптомларини ниқоблаши мумкин.\nУмумий оғриқсизлантириш ва катта жарроҳлик аралашувлари\nКарведилол ва анестетикларнинг салбий самараларини синергизми имконияти мумкинлиги туфайли, умумий анестезия остида жарроҳлик аралашувлари ўтказиладиган пациентларда эҳтиёткорлик талаб этилади.\nКарведилол брадикардия чақириши мумкин. Юрак қисқаришлар сони минутига 55 зарбадан камайганда препаратнинг дозасини пасайтириш лозим.\nАнамнезида юқори сезувчанликнинг оғир реакциялари бўлган ёки десенсибилизация курсларини ўтаётган шахсларга препаратни буюрилганда, эҳтиёткорликка риоя қилиш лозим, чунки бета-адреноблокаторлар аллергенларга сезувчанликни ва анафилактик реакцияларнинг оғирлик даражасини ошириши мумкин.\nАнамнезида псориази бўлган беморларда бета-адреноблокаторлар қўлланганда, карведилолни фақат мумкин бўлган фойда/хавф нисбатини баҳолагандан кейин буюриш мумкин.\nКальций каналларининг блокаторларини бир вақтда қабул қилиш\nВерапамил ёки дилтиазем тури кальций каналларининг блокаторларини, шунингдек бошқа аритмияга қарши воситаларни бир вақтда қабул қилаётган беморларда, мунтазам ЭКГ ва АБ ни мониторинг қилиш керак.\nФеохромоцитомаси бўлган беморларда бета-адреноблокатор қўллашни бошлашдан олдин, альфа-блокаторни буюриш керак. Гарчи карведилол ҳам бета-, ҳам алфа-адреноблокловчи хусусиятларга эга бўлсада, бундай беморларда уни қўллаш тажрибаси йўқ, шунинг учун феохромоцитомага гумон қилинган беморларга эҳтиёткорлик билан буюриш лозим.\nПринцметал стенокардияси бўлган беморларда носелектив бета-адреноблокаторлар кўкрак қафасида оғриқларни пайдо бўлишини қўзғатиши мумкин. Гарчи карведилолнинг альфа-адреноблокловчи хусусиятлари бундай симптомларни олдини олиши мумкин бўлсада, бундай пациентларга препаратни буюриш тажрибаси йўқ. Принцметал стенокардияга гумон қилинган ҳолларда карведилолни эҳтиёткорлик билан буюриш керак.\nКонтакт линзадан фойдаланувчи шахсларга, кўз ёши суюқлиги миқдорини камайиши мумкинлиги ёдда тутишлари керак.\nАбстинент синдроми (бекор қилиш синдроми)\nПрепарат қабул қилишни, айниқса юрак ишемик касаллиги бўлган беморларда кескин тўхтатиш мумкин эмас. Препаратнинг дозасини аста-секин (2 ҳафта давомида) камайтириб бориш керак.\nОғир тери реакциялари\nЖуда кам ҳолларда карведилолни қўллаш билан боғлиқ оғир тери реакцияларининг Стивенс-Джонсон синдроми ва токсик эпидермал некролиз каби турларини ривожланиш ҳоллари ҳақида хабарлар берилган. Юқорида кўрсатилган реакциялар ривожланган ҳолда, препарат қабул қилишни дарҳол тўхтатиш керак.\nГипертензия ва ҳушдан кетиш симптомлари ҳам кузатилиши мумкин.\nҲомиладорлик вақтида ва лактация даврида қўлланиши\nҲомиладор аёлларда карведилолни адекват клиник қўллаш тажрибаси йўқ.\nКардива™ препаратини, уни қўллашдан мумкин бўлган афзалликлари, ҳомила учун потенциал хавфдан юқори устун бўлган ҳолда қўллаш мумкин.\nКарведилолни кўкрак сути билан чиқарилиши тўғрисида маълумотлар йўқ. Эмизикли аёлларда фойда/хавф нисбатани баҳолаш ва препаратни қўллаш зарурати бўлганида эмизишни тўхтатиш лозим.\nТранспорт воситалари ва бошқа потенциал хавфли механизмларни бошқариш қобилиятига таъсири\nКарведилолни транспорт воситаларини ҳайдаш ёки машина ва механизмлар билан ишлаш қобилиятига таъсири бўйича тадқиқотлар ўтказилмаган. Шахсий реакциялар (масалан, бош айланиши, умумий ҳолсизлик) туфайли, препарат ноҳуш самаралар (айниқса даволашни бошида, дозалар оширилганда, шунингдек алкоголь билан бир вақтда қабул қилинган ҳолда) чақириши мумкин.\nСимптомлари: Доза ошириб юборилганда яққол гипотензия, брадикардия, юрак етишмовчилиги, кардиоген шок, юракни тўхтаб қолиши кузатилиши мумкин. Шунингдек нафасни бузилиши, бронхоспазм, қусиш, онгни чалкашиши ва ёйилган тиришишлар бўлиши мумкин.\nДаволаш: Умумий муолажалардан ташқари, шунингдек ҳаётий муҳим кўрсаткичларни назорати ва тўғирлашни ўтказиш, зарурати бўлганида – жадал даволаш бўлимида давом эттириш керак. Шунингдек тутиб турувчи даволашни ўтказиш керак.\nКардива™ 6,25 мг, 12,5 мг ёки 25 мг; 14 таблеткалар блистерда. 2 блистер (28 таблеткалар) қўллаш бўйича йўриқномаси билан бирга картон қутига жойланган.\n25ºС дан юқори бўлмаган хона ҳароратида, оригинал ўрамида ва болалар ололмайдиган жойда сақлансин.\nРецепт бўйича берилади


21:24 04 Август 2020\n16:15 18.09.2017 (Янгиланган 14:46 05.04.2018) Ҳавола олиш\nТОШКЕНТ, 18 сен — Sputnik, Лев Рыжков. Ушбу йилнинг 9 сентябрь куни "Москвада куни" байрами нишонланди. Ушбу кун Москва марказида бир неча йил давом этган йирик қурилиш ишларининг ниҳоясига етгани ҳам тантана қилинди.\nУлкан қурилиш ишлари ҳақида\nҲақиқатдан Москвада мисли кўрилмаган таъмирлаш ишлари бажарилди. Мақоланинг муаллифи ҳеч қачон бундай ҳашаматли қурилиш ишларини кўрмаган экан. Энг чекка қишлоқлардаги йирик вайронгарчиликларни кўргану, лекин шаҳарнинг ўртасида бундай улкан қурилиш ишларни ҳеч қачон кўрмаган.\nШу йил ёз фаслида Москва марказида қурилиш ишлари билан деярли ҳамма жойда тўқнашиш мумкин эди. Қурилиш ишлари ҳар бир кўчада, тор кўчаларда, боғларда олиб борилди. Ҳисоб-китобларга кўра, Москва реконструкция ишларида 300 минг ишчи жалб қилинган.\nУшбу қурилиши жараёнини қадимги Мирсдаги пирамидалар қурилиши билан таққослаш мумкин. Москвадаги мармар плиталар пирамидалар харсанг тошларига нисбатан енгилроқ бўлсада, лекин қурилиш умумий жараённинг ҳажми жиҳатидан бир хил бўлган.\nРеконструкция давомида қулай шароитда яшашга ўрганиб қолган москваликлар ёғоч кўприклардан, айниқса тупроқдан, чагдан ва балчиқдан ошиб ўтишни, шовқин-суронига остида яшашни ўрганишди. "Садовое кольцо" ҳалқа йўли ичида туну кун тош кесувчи арраларнинг товуши эшилиб турди.\nБаъзан шаҳар аҳолисига ушбу таъмирлаш ишлари ҳеч қачон тугамайдган ўхшаса-да, лекин ҳар қандай катта ишнинг ҳам ўз чегараси ва меъёри бўлади.\nМақола муаллифига ушбу қурилиш ишлари Совет Иттифоқи даври қурилишлари акс этган кинолентани эслатди. Масалан, Спитак шаҳрида содир бўлган зил-зилзиладан кейинги ёки ундан йигирма йил олдин Тошкентдаги қурилиш ишларини яслатди. Ўша вақтларда ёнма-ён молдованлар ва беларуслар, ўзбеклар ва руслар биргалашиб меҳнат қилишган. Худди шу қурилиш жараёни тантанали шиорларсиз ҳозир ҳам кўз ўнгимизда намоён бўлди.\nЖазирамада, ёмғирда ва десантчилар байрами кунида ҳам…\nТаъмирлаш ишларининг сўнги кунларидан бирида биз фотосуратчи билан ишчилар билан суҳбатлаш учун бордик. "Садовое кольцо" ҳалқа йўлидаги асосий таъмирлаш ишлари якунига етган эди, ишчилар фақат сўнгги "пардозларни" беришмоқда.\nҚурилиш майдончасида иш авжида. Баъзи ишчилар тошли плиталарни белгиланган ўлчамда арралаб, ерга жойлаштирмоқда. Айримлар резина болғачалар билан уриб тўғрилашмоқда. Бошқалар замбилда қум ташимоқда. Яна кимдир ерни хаскаш билан текишлашмоқда. Кимдир дам олиб овқатлашмоқда.\nҚурилиш майдони яқинида пиёдалар тинимсиз ўтиб қайтиб туришибди. Уларнинг кўпчилиги Москва кўчаларида кети узилмайдиган қурилиш ишларига кўникиб қолган.\nМуаллиф олдин ҳам турли жойларда ишчилар билан суҳбатлашган. Одатда ишчилар саволларда қисқача "ҳа" ёки "йўқ" деб жавоб беришар, бошқалар бошлиқлари гаплашишга рухсат бермаганини айтишар эди. Ҳозир эса, биз суратга олишни бошлагандан гаплашишни истайдиганлар топилиб қолди. Ҳеч ким жим тургани йўқ, ҳеч ким ҳеч нарсадан қўрқмаяпти.\nБизга ўзини Михаил деб таништирган ишчи, грузиялик армани бўлиб чиқди. Анчадан бери Москва вилоятида яшар экан.\n"Бизда шундай: бугун бу ерда ишлаймиз, эртага у ерда. Бугун иш бор, эртага йўқ… Бу ишга жуда кўп одам тўпланди. Иш бўлмаганда ҳаммамиз уйда ароқ ичиб ўтирар эдик. Москва мэри яхши одам экан — ҳаммани йиғиб иш берди" — деди Михаил.\nИш бошқарувчи Левон Абаян билан танишдик. "Ярим йил давомида шу ерда ишлаймиз, шу кўча ўзмизники бўлиб кетди"- деб таъкидлади Абаян.\nҚурилиш ишлари бир кунга ҳам тўхтагани йўқ.\n"Шанба-якшанба кунлари ҳам одамлар ишлашди. Ёмғирда ҳам устимизга кийим кийиб ишладик. Акс ҳолда белгиланган муддатга улгурмас эдик"- деди Абаян.\nАйтишларига қараганда, Горкий номидаги истироҳат боғи яқинида 2 август куни ҳаво ҳарбий десант кучлари куни байрамида тўқнашувлар олдини олиш мақсадида қурилиш ишлари тўхтатилган экан. Лекин иш бошқарувчи буни тасдиқламади.\n"Биз ҳар доимдек ишладик. Шу куни ҳеч қандай дам олиш куни бўлгани йўқ" — деб таъкидлади Абаян.\n"Москва аҳолиси билан муомала қилдингизларми? Ҳеч тугамайдиган қурилиш ишлари бўйича ғазабланишмадими? Ёки улар аксинча, "барака топинглар!" деб қўллаб-қувватлашганми?" деган саволларга қуйдагича жавоб беришди.\n"Ҳамма нарса бўлди, ҳар куни москваликлар билан муомала қилдик. Ҳаммага бирдек ёқиб бўлмайди. Кимгадир ёқади, кимгадир ёқмайди" — деб жавоб берди иш бошқарувчи.\nМихаил ўз сўзида, икки уч кун аввал қурилиш кўпригидан йиқилиб тушган бир аёлга такси чақириб берган экан.\n"Йўлгача уни кузатиб қўйдим, такси тўхтатиб бердим. Ахир одамга ёрдам бериш керак-ку", — деб жавоб берди Михаил.\nШундан сўнг, Михаил бизга мураккаб дастгоҳларни кўрсатиб берди.\n"Мана. Арра учун ноёб моторлар. Булар ёрдамида тош плиталарни арралаймиз. Бундай арралар бошқа ҳеч қандай жойда ишлатишмайди", — деди Михаил.\nБир дона тошли плитанинг оғирлиги тахминан 45 кило. Ишчилар тошнинг аниқ оғирлигини айтай олмади, лекин унинг ўлчамини яхши билишар экан.\n"Ҳа, биз кўникиб кетганмиз. Ўлчамини тунда уйғотиб сўрасангиз ҳам жавоб бера оламиз. Лекин оғирлигига келса, 40 кило, ёки ундан сал кўпроқ бўлиши мумкин".\nГрузиялик арманлар жуда кўп\nСуҳбатдошлармизнинг айтишларича, "Садовое кольцо" ҳалқа йўли қурилишида кўпроқ арманлар ишлайди. Михаил ифтихор билан "Грузиялик арманлар жуда кўп. Улардан кўпчилиги анчадан бери Москвада. Москва ёки Москва вилояти пропискаси бор", — деб таъкидлади у.\nИккичи ўринда — озарбайжонликлар. Улар ҳам кўплари пропискаси бўйича Москваликлар.\nМен уларга савол бердим. "Арманистон ва Озарбайжон бир бир билан тўқнашувлар бўладику! Қурилишда жанжал қилмайсизларми?".\n"Ҳукуматлар ўртасида пул сабабли келишмовчиликлар бўлади. Қурилишда нимани талашамиз? Улар ишлайдилар, биз ҳам ишлаймиз. Ҳаммаси яхши бизда"- деб жавоб берди Абаян.\nУчинчи ўринда — руслар. Москваликлар эмас, балки кўпчилиги Москва вилоятидан ва Россиянинг бошқа вилоятларидан келганлар. Асосан профессионал қурувчилардир. Шунингдек, Қирғизистондан, Тожикистондан, Ўзбекистондан ва Молдовадан келган ишчилар ҳам ишламоқда. Суҳбатдошимизнинг сўзларига кўра, қурилишда беларуслар йўқ.\n"Уларни ҳеч ким билмайди. Ахир уларни руслардан ажратиб бўлмайдику. Лекин бу ерда беларуслар ҳам бўлиши мумкин", — деб жавоб берди.\nУйлайманки, Москва шаҳрида истиқомат қилувчилар ва унинг меҳмонлари шаҳар тубдан яхшиланганлигини эътироф этишмоқда.\nАйримларга шаҳарнинг янги қиёфаси — кўчалар кенг ва тоза бўлганлиги ёққан бўлса. Бошқалар эса олдинги ҳолати яхшироқ бўлганлиги, янги плитка қийшиқ ва ҳунук эканлигини айтишлари мумкин.\nЛекин шахсан мен учун ушбу қурилиш ноёб кашфиёт бўлди: одамлар бирга қурилиш қилса — уруш қилишмас экан. Улар талашадиган нарсанинг ўзи қолмас экан.\nҚурилиш соҳасининг аллақаерида,\tРоссиянинг миллий ғояси яширинган бўлса ажаб эмас, лекин негадир уни ўнлаб йиллар давомида энг етакчи олимлар ҳам топа олмаяптилар…


Ғийбатдан қутулиш йўлини биласизми?\nҲакимлардан бири ғийбатдан қутулишнинг чорасини қидириб-қидириб, ўзининг ҳаётида татбиқ этган йўлини қуйидагича келтиради: «Ғийбатдан қутулиш учун ўз нафсимни тарбиялаш мақсадида бир марта ғийбат қилсам, унинг бадалига бир кун рўза тутиб беришни қасд қилдим. Амалан шундай қилдим, аммо рўза тутаверсам ҳам тўсатдан ғийбат қилиб қўйишни тўхтата олмадим.\nБу услуб менга тўлалигича қаноатлантирмагач, бир марта ғийбат қилиб қўйсам, унинг бадали сифатида бир дирҳам садақа қилишни қасд қилдим. Ажабки, тезда ғийбат қилишдан қутилиб кетдим».\nРивоят қилинишича бир киши ўз қўшнисини ғийбат қилди. У ғийбати тезда оммага тарқалиб кетди. Киши ўз қилмишидан қаттиқ афсусланиб, қилмишини тўғирламоқчи бўлиб, бир донишмандга мурожаат қилибди. Донишманд киши унга бозорга бориб, бир товуқ оласан ва уни сўйдирасан. Йўл-йўлакай уйга кетаётиб товуқни патларини юлиб, йўлингга ташлаб кетасан, дебди.\nУ киши донишманднинг нима учун бундай ишга буюрганини гарчи тушуна олмаса-да, ҳурмати юзасидан айтганидек қилибди. Эртаси куни донишманд ўша кишининг уйига келибди ва кечаги вазифани бажарилганлигини билиб, иккинчи топшириқни берибди. Топшириқ шундан иборат эдики, кеча юлиб йўлга ташлаб кетган патларнинг барини тўплаб олиб келиши буюрилганди. Бояги киши юрган йўлидан патларни йиғиб, ахтариб-ахтариб 3-4 донасини топиб келибди, холос. Қолганини шамол учириб кетган экан. Донишмандни олдига келганида донишманд ундан «Битта товуқнинг 3-4 дона пати бор холосми?» деб сўрабди. Киши эса, қолган патларни топа олмаганини, шамол учириб кетганини айтибди. Донишманд шунда, «Ғийбат ҳам шунақа, тилингдан чиқдими учиб кетади. Уни йиғиб ололмайсан...» дебди.\n2241 марта ўқилди\nДругие материалы в этой категории: « Исмимни айтиб бер-чи...\tЎзи билиб қилгунича ураверинг »


Ўзбекистонда ОТМларга кириш имтиҳонлари қачон бўлиши маълум эмас. Имтиҳонлар сентябрда ўтказилиши ҳам мумкин - Daryo\n12:48, 22.07.2020 27698\nАОКАда 22 июль куни 2020/2021 ўқув йили учун олий таълим муассасаларининг бакалавриат таълим йўналишларига абитуриентларни онлайн рўйхатга олиш якунлари, таҳлил ва хулосаларига бағишланган матбуот анжумани ўтказилди.\n«Дарё» мухбирининг хабар беришича, тадбирда Давлат тест маркази бош бошқарма бошлиғи Барно Ражабов айни кунларда кўпчиликни қизиқтирган масала — тест синовлари қачон ўтказилиши ҳақидаги саволга жавоб берди.\n«Барчамизга маълумки, 1 августгача карантин чекловлари белгиланган. Шу сабабли тест синовларини кейинги муддатларга, яъни карантиндан кейин ўтказиш бўйича таклифлар берганмиз. Агар карантин чекловлари 15 августгача узайтирилса, имтиҳон 15 августдан кейин, чекловлар 1 сентябргача давом этса, сентябрь ойида ўтказилади. Бу ҳақда махсус комиссия қарори чиқмагунича аниқ бир нарса дея олмаймиз», — деди у.\nРажабовнинг қайд этишича, имтиҳонлар ўтказиладиган жойлар ҳали тасдиқланмаган. Аввалроқ сўнгги йилларда асосий имтиҳон олиш жойларидан бири бўлиб келган «Ўзэкспомарказ» кўргазмалар маркази коронавирусга чалинган беморларни қабул қилиш учун мослаштирилган эди. «Тасдиқлангандан кейин маълум қиламиз. Стационарга айлантирилган павильонларда имтиҳон ўтказилмайди», — дея қўшимча қилди ДТМ вакили.\n15:20, 07.10.2020 124156\n22:15, 30.09.2020 110592\n01:44, 20.10.2020 1511\n23:58 Бугун 3563\n23:42 Бугун 8972\n23:36 Бугун 4451\n23:36, 18.10.2020 119095\n22:51, 18.10.2020 118724


36895 Ўқиш режими + -\nҚандай аёл гўзалроқ?\nТўрт томонимиздан қуршаб олган турли масалаларда кунига минглаб мусулмонлар мағлуб бўлишмоқда. Кимдир жонини, кимдир иймонини, яна кимдир Aллоҳга бўлган эътиқодини бой бермоқда. Энг даҳшатлиси, мусулмонлар бу воқеаларни оддий ҳодисадек қабул қилиб, Ҳақни ёқлаб чиққанларни муросасизлик билан айблашмоқда. Яна бир кимса Aллоҳ азза ва жалла “Ўз тарафимиздан илм ўргатган эдик”28 деб таърифлаган Ҳизр алайҳиссаломни “Гўёки даҳо экан-да”, дея ҳақорат қилади. Қуръон оятларини ўзгартириш кераклигини, унинг бир қисмида VII асрдаги инсоннинг ақл-идрокига мос келмайдиган ўринлари борлигини айтган ўша саводсиз олдидаги қоғозга ёзиб олган оятларининг кўпчилигини хато ўқимоқда. Барча мусулмонларни “ўйлаб топилган динга” эътиқод қилишда айблаган бир жоҳил кузатувчи ҳам бу зиндиқнинг гапларини тасдиқлаб ўтирибди.\nЎйинни томоша қил, томонингни танла\nИслом динини ер юзидан йўқ қилмоқчи бўлган кимсалар қўшинлари билан мағлуб қилолмагач, динга қарши бошқача ҳужум қилишга ўтишди. Кимдир ваҳҳобийлик орқали мусулмонни мусулмонга қарши қилиб қўймоқда. Кимдир эса Шиа оқими орқали Ироқ ва Сурия халқини йўқ қилмоқчи, кимдир Аллоҳнинг оятларини “эскирган” деб даво қилиб, Қуръони Каримга очиқ-ойдин "вақтинг ўтди" демоқда. Яна кимдир замон билан ҳамнафаслик шиори остида Исломга қарши ҳужум қилмоқда, яна кимдир суннати санияни (баланд мартабали суннатни) тарк қилиб, "Мен бу китобни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан кўра, Аллоҳ сақласин, яхши тушунаман", демоқда, яна кимдир эса дунёвийлашишда чегара билмай, "ҳаром" амаллардан ҳоли янги динни ўйлаб топмоқда. Мазкур жабҳаларда кимлардир мусулмонларни "яхлит бир уммат"ликдан ажратмоқда, яна кимлардир Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга энг маҳбуб бўлган саҳобаларга душманлик қилмоқда, яна кимлардир куфр дарёсига шўнғишга чорламоқда. Яна кимлардир дунёни жаннат, охиратни эришиб бўлмас мақсад деб кўрсатмоқда.\nМазкур олти жабҳадан ёйиладиган олти касалликнинг ҳар бирининг нави сингари, ҳужум қилиш шакли ҳам турлича. Бир қисми янги пайдо бўлган, баъзилари сиёсий, баъзилари хом-хаёлдир. Ҳар бирини бир неча жилдлик китобларда таърифлаш мумкин бўлган балолар ичидан оммага энг кўп таъсир қиладигани дунёвийлашишдир. Масаланинг бу жиҳати унинг қанчалик аҳамиятли эканлигини кўрсатиб турибди.\n“Кўрмаганнинг кўргани қурсин” касаллиги\nДунёвийлашиш “кўрмаганнинг кўргани қурсин касаллиги”дир. Барча нарсани, жумладан, иймонни ҳам хавф остида қолдираётган бу касалликнинг ягона давоси олтин ва кумушга оддий тош парчасидек қарашдир. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам мол ҳирси учун биродарини бўғизлаган инсонни унинг олтин-кумушга бўлган ҳирсий қарашини ўзгартириб юборганлар. Чунки инсоннинг инсонийлиги унинг мол-дунёга бўлган ҳирсининг йўқолиши билан юксалади. Шундагина инсон бу дунё матоҳлари ҳаётнинг асл мазмуни эмаслигини англаб етади.\nОддий хизматчилигида уйланган аёлини, раҳбар бўлганда талоқ қиладиганлар\nАйрим кимсалар оддий хизматчи бўлиб юрганида уйланиб, оила қуради. Кейинроқ мансаби кўтарилиб, янги уй, янги машина олади. Кейин эса, таниш воситачилари орқали каттароқ мартабага кўтарилади. Кўрмаганни кўргани қурсин, деганларидек, юқори мартабага кўтарилгач, оиласини унутиб, бахт-саодатни бошқа ерлардан излайди. Алал оқибат оиласини йўқотади, ўзининг кимлигини унутади.\nҚайсиниси муҳим: инсон бўлишми, раҳбар бўлишми?\nБир мўмин учун муҳими раҳбар бўлиш эмас, инсон бўлиш муҳимроқдир. Инсонларнинг мансабдор одамга мансабидан айрилгандан кейин ҳам унга инсон деб муомала қилишлари муҳимдир. Қолгани ҳеч қандай аҳамият касб этмайди. Инсонлар томонидан яратилган турли бўлмағур қараш ва ўлчовлар натижасида нафақага чиққан кексалар эътибордан четда қолади, кези келганда тамоман унутиб юборилади ёки мазах қилинади...\nДунёвийлашиш касаллиги мусулмонларга ҳам юқди. Бу касаллик уларнинг иймонини сустлаштириб, нафс истакларини кучайтириб юборди. Бу нафс истаклари уларни ҳурмат ва иззати бўлмаган кишиларни осмонларга кўтариб, ўз ҳурматларини оёқ ости қилиб, илтифот қилишларига сабаб бўлди\nТорттирилган юзлар, торайган шимлар\nҚариб-қартайгач юзини торттирган, ёш кўриниш учун кийимларини торайтирган, муомаласи сингари инсонларга қарашини ҳам ўзгартирган юзлаб бошлиқлару казо-казоларни кўрди бу халқ. Бу заминда бизнесс-классда учишни, машинанинг орқа ўриндиғида ястаниб ўтиришни, қўриқчилар билан юришни, дабдабали уйларда яшашни “бу дунёнинг лаззати, роҳати” деб биладиган кимсалар, одамлар наздида, “энг зўр инсонлар” саналишган. Бундай кимсаларнинг акси ўлароқ оддий, содда, одамлар наздида, “ҳеч ким бўлмаган” инсонлар ҳам шу тупроқда яшашган. Бу замин, бу тупроқ ана шундай турли инсонлар қисматига гувоҳ бўлган. Буни унутмаслик керак! Ҳозир бу ўтмишга ким назар солиб, хулоса чиқармоқда?! Ишидан, жуфтидан, емишидан эътибор талаб қиладиган, паст табақадаги инсонларни менсимай, юқори табақадагиларга ялтоқлик қиладиган мутакаббир кимсаларнинг оқибати ҳам аввалги кимсаларникидек бўлади. Шундай экан, муҳими, фақат муҳтарам раҳбар бўлиш эмас, нафақага чиққандан кейин ҳам муҳтарам инсонлигича қола олишдадир!\nТурмушнинг икки қутби: севги ва марҳамат\nЭркакларга сокинлик топишлари учун ўзларидан жуфтлар яратган Aллоҳ азза ва жалла эркак ва аёл орасига севги ва марҳаматни солиб қўйди.29\nУнаштирув жараёнида қизнинг йигитга, йигитнинг қизга қарашига рухсат берилган. Aгар бу қарашда иккала томон бир-бирига кўнгил қўйса, бу муҳаббат одатда бири эркакликдан, бошқаси аёлликдан чиққунча давом этади. Ҳаётнинг иккинчи ярмида эса жуфтлар бир-бирларига фақатгина марҳамат нигоҳи билан боқадилар. Эркак ва аёл энди икки йўлдош, икки содиқ дўстга айланишади. Кексалик уларни уйда ушлаб турадиган ушбу даврда биргаликда энг самимий суҳбатларни қурадилар.\nДунёвийлашишнинг нима каромати бор эдики, турмушнинг “марҳамат” фаслини йўқ қилди. Ҳаётий ўлчовларнинг барчасини ўзгартириб ташлади. Ёш ва гўзал аёл ахлоқнинг ҳеч қайси мезонида ўлчанмасдан эътибор кўрди. Йўли очилди. Олқишланди. Эркакнинг шаҳват хусусияти йўқолгач эса, аёл ёлғизликка маҳкум этилди. Ҳолбуки, Ислом хонадонида аёл кексайиб, юзидаги ажинлар кўпайган сари, унга бўлган эҳтиром ҳам ортиб борарди. Гўзаллик эркаклар эътиборини тортиш билан ўлчанадиган дунёвийлашиш замонида эса, сочига оқ оралаган, елкалари букчайган ва юзига ажин тушган аёл яроқсиз деб топилиб, ортиқча юк сифатида қабул қилинди. Таҳқирланди, четга суриб қўйилди, қариялар уйига ташлаб кетилди.\n28 Каҳф сураси, 65-оят.\n29 Рум сураси, 21-оят.\n16:17 / 27 март 2359\n21:56 / 15 январь 2275\n14:16 / 14.07.2020 1437\n21:00 / 08.06.2020 2481\n11:17 / 14.01.2020 115148


“Милиционерлар жазоланишини истайман”\nДушанбе шаҳрининг Шоҳмансур туман милиционерлари томонидан ҳибсга олинган Баҳромиддин Шодиев шу йилнинг 1 ноябрида шаҳар касалхоналарининг бирида вафот этган эди.\nМилиционерлар томонидан калтакланиб, касалхонада жон бергани айтилаётган тожикистонлик йигитнинг онаси Ички ишлар вазирлиги қўллаган чорадан норози.\nДушанбе шаҳридаги касалхоналарнинг бирида жон таслим қилган 28 ёшли душанбелик Баҳромиддин Шодиевнинг онаси Ниёзбиби Бўриева Тожикистон Ички ишлар вазирининг Шоҳмансур туман милиция ходимларига нисбатан қўллаган чорасидан кўнгли тўлмаганини айтди.\n- Менинг ўғлим ўлди, энди уни қайтариб бўлмайди. Лекин уни азоблаган милиционерлар Алишер, Саид ва Илҳом албатта жазо олишини истайман. Улар қамоқда ўтириб, қилган гуноҳларини, яъни ўғлимни азоблаб ўлдирганини тушуниб етсин, - деди Ниёзбиби Бўриева.\n19 октябр куни ўғирликда гумонланиб, уйи яқинидан ушлаб кетилган Баҳромиддин Шодиев 20 октябр куни, яъни дастлабки терговдан сўнг оғир аҳволда реанимацияга ётқизилган. Ўн кун ўтиб, ўлимидан бир неча дақиқа аввал ҳушига келган Баҳромиддин онасига милиционерлар уни қийноққа солганини айтган.\n- Агар фарзандим ўлимидан бир неча дақиқа аввал ҳушига келмаганида ва Шоҳмансур туман милиционерлари уни қандай азоблаганини айтмаганида эди, мен ҳақиқатан ўғлим ўзини иккинчи қаватдан ташлаб ўлганига оид далилларга ишониб қолган бўлардим. У менга милиционерлар оғзини скоч билан беркитиб, қўлларини орқага боғлаб, электр токи билан қийнаганларини айтиб берди, - дейди марҳум Баҳромиддининг онаси Ниёзбиби.\nБаҳромиддин Шодиевнинг ўлими тожик жамиятида катта баҳсларга сабаб бўлди. “Ампаро”,”Авесто” ва “Сипар” каби қийноқларга қарши кураш нодавлат ташкилотлари Шодиев ўлими билан боғлиқ ҳолат устидан текширув ўтказилишини талаб қилиб чиқди.\nТожикистон Ички ишлар вазири Баҳромиддин Шодиевни тергаган Шоҳмансур туман милиция ходимлари Алишер Иноятов, Диловар Муродов ва Абдураҳмон Додов, шунингдек, Шоҳмансур туман ички ишлар бўлими бошлиқ муовини Илҳомжон Каримовни ишдан бўшатди. Туман ички ишлар бўлими бошлиғи Сафармад Одинаевга эса ҳайфсан берди.\nАснода қийноқлардан жон берган Баҳромиддин Шодиевнинг онаси ва яқинлари билан бирга бу мамлакатдаги инсон ҳуқуқларини ҳимоялаш ташкилотлар вакиллари ҳам Ички ишлар вазири қўллаган чора билан рози бўла олмасликларини айтмоқдалар.\nЖумладан, ҳуқуқшунос Бузургмеҳри Равшан жиноятда гумонланиб, қўлга олинган кишиларга қийноқ қўллаган ҳуқуқ-тартибот идоралари ходимларига маъмурий жазо тайинлаш билан муаммо ҳал бўлмаслигини айтади.\n- Ҳуқуқ-тартибот идоралари ходимларининг бу иши, табиийки, жиноят ҳисобланади ва уларга нисбатан жиноят иши очилиши шарт. Ундан ташқари, прокуратура ана шундай ҳолатлар устидан назоратни кучайтириши лозим. Менимча, шу йўл билан милиция ходимларининг ўз вазифасини суиистеъмол қилишларининг олди олинади, - дея мулоҳаза билдиради ҳуқуқшунос Бузургмеҳри Равшан.\nБаҳромиддин Шодиев касалхонада вафот этган дастлабки кун Тожикистон Ички ишлар вазирлиги масъуллари у тергов пайтида ўзини иккинчи қаватдан пастга ташлаши оқибатида жон берганини маълум қилган эди.\nАммо бугунги кунда вазирликнинг ўз ходимларига маъмурий жазо тайинлаши, адвокат Шуҳрат Қудратов фикрича, тизим ходимларининг жинояти эътироф қилингани исботидир.\n- Яъни Баҳромиддин Шодиев ҳақиқатан ҳам Шоҳмансур туман милиционерлари томонидан қийноққа солингани сабабли ўлган. Вазир уларни вазифасидан бўшатар экан, демак, уларнинг гуноҳини тан олади. Аммо, менимча, бу милиционерлар албатта жиноий жавобгарликка тортилиши лозим. Чунки Баҳромиддин билан боғлиқ ҳолат жамиятимизда биринчи ҳолат эмас. Милиция ходими томонидан калтакланиб, жон берган ёки саломатлигини йўқотган ўнлаб оилани биламан. Ишдан бўшатилган бу милиционерлар вақт ўтиб албатта бошқа ишга, яна яхшироқ лавозимга кўтарилишига ҳечам шубҳа қилмайман, - дейди адвокат Шуҳрат Шодиев.\nЭслатиб ўтамиз, бундан бир неча ой аввал яна бир гумонланувчи - Сафарали Сангов ҳам дастлабки терговдан сўнг реанимацияга ётқизилган ва ҳушига келмай вафот этган эди.


ZAMIN.UZ / Спорт / 19 Ноябр 2015 года381\nЯнварь ойида Қатарда бўлиб ўтадиган Осиё чемпионатига тайёргарлик кўришни бошлайдиган Ўзбекистон олимпия терма жамоасининг назорат ўйинларидаги рақиблари номи аниқ бўлди. Бу ҳақда Ўзбекистон футбол федерацияси матбуот хизмати хабар бермоқда. 30 ноябрда Тошкентда йиғиладиган жамоа 2—14 декабрь ва 19—28 декабрь кунлари Дубайда йиғин ўтказади. 2—9 январь кунларига мўлжалланган якуний йиғин ҳам Дубайда ўтиши мўлжалланган. Кейин олимпиячилар Доҳага йўл олади ва 13 январда Жанубий Корея олимпия терма жамоасига қарши учрашув билан Осиё Кубогидаги иштирокини бошлайди. «Терма жамоалар маркази» олиб борган музокаралар якунида жами 7 назорат учрашуви ташкил этилишига эришилди. Рақиблар ва ўйинлар саналари қуйидагича: 7 декабрь — «Ал Васл» (БАА) 13 декабрь — Япония 20 декабрь — КХДР 23 декабрь — БАА 27 декабрь — Қатар 4 январь — Хитой 6 январь — Иордания Манба: Daryo.uz


Қозоғистонлик ҳайдовчиларга фараларни ўчиришга рухсат берилади\n12:21 / 06.07.2015\nҚозоғистон парламенти йўл қоидаларига ўзгартиш киритишни муҳокама қилмоқда. Унга кўра, машиналарга аҳолижойларда кундуз куни чироқни ўчириб юришга рухсат берилади. Бу ҳақда Auto.mail.ru хабар бермоқда.\nЎтган йили қабул қилинган “Йўл ҳаракати тўғрисида”ги қонунда аҳолижойлардан ўтганда кундуз куни яқин масофа чироғини ёқиш қоидаси киритилган эди. Бу қоида кўпчиликнинг эътирозига сабаб бўлди. Кўплаб ҳайдовчиларнинг фикрича, фаралар шаҳарда керак эмас ва ҳатто хавфли бўлиши мумкин, негаки автомобиллар электр тармоғига ортиқча юк бўлади.\nДепутат Тўлаган Ибраевнинг айтишича, бу меъёр хавфсизликни таъминлаб бермайди, Қозоғистонда эски машиналарнинг кўплиги туфайли электр жиҳозларнинг қизиб кетиши уларга қўшимча хавф туғдириши мумкин.\n“Мен бу меъёр масаласида ҳайдовчилар билан гаплашдим. Уларнинг сўзларига қараганда, автострадаларда бу керак бўлиб қолади, шаҳарларда эса ёмон оқибатларга олиб келиши мумкин”, – таъкидлаб ўтди қонунчи.


Мустақилликнинг 30 йиллигига бағишлаб, вилоятда Қозоғистон дўстлигини тараннум этувчи махсус танлов ўз ишини бошлади. Ушбу беллашув ижтимоий тармоқларда ўтади ва энг яхши мақолалар саралаб олинади. Танловга 2021 йилнинг 1 мартидан 10 июнга қадар чоп этилган мақолалар қабул қилинади. Буни вилоят ижтимоий тараққиёт бошқармаси раҳбарининг ўринбосари Даурен Сариев брифингда маълум қилди.\nТанловнинг мақсади – Қозоғистон халқи ўртасидаги бирлик, тотувлик ва дўстликни мустаҳкамлашдир.\nВилоят Қозоғистон халқи Ассамблеяси журналистлар клуби раиси Ерсултан Амирбекнинг айтишича, танловнинг шарти бўйича, яъни этнослараро алоқаларни мустаҳкамлашга таъсир кўрсатадиган воқеалар, меҳнат одами, намунали оилаларни тарғибот-ташвиқот қилиш, шунингдек, қозоқ тилида шеър айтиш, қўшиқ куйлаш, тилаклар билдириш ҳамда сафарлардаги ижобий воқеликларни акс эттириш мумкин экан.\nУшбу ижодий беллашувда ижтимоий тармоқдан фойдаланадиган фуқаролар, журналистлар ва блогерлар, матбуот марказлари ходимлари иштирок этишлари мумкин. Танлов материаллари Facebook, Bконтакте, Instagram каби саҳифалардан бирида эълон қилиниши шарт.\n“Ижтимоий тотувлик” муассасаси раҳбари Элмира Жанғазиева ҳам танлов шартларини атрофлича тушунтирди.\n– Танловга йўлланаётган иш “Шаңырақ” сўзларидан бошланиши, матнни эълон қилиш ҳар ҳафтада уч марта, яъни умумий сони 30дан кам бўлмаслиги керак. Кичик мақолалар (пост) давлат тилида ёзилиб, ҳажми 100 белгидан кам бўлмаслиги, иложи борича матнга лойиқ сурат қўйиш, шунингдек, #“Шаңырақ” хэштегидан фойдаланиш талаб этилади. Эълон қилинган мақолаларнинг тасвирлари махсус файл папкасига солиниб, танлов ташкилотчиларига 2021 йилнинг 10-12 июнь оралиғида топширилиши шарт. Танлов ишлари фақат давлат тилида қабул қилинади”.\nЭнг яхши мақолалар қай йўсинда аниқланади?\nЭнг аввало, уларнинг энг кўп овоз йиққани (лайк ва репост) инобатга олинади. Шунингдек, мазмун-моҳияти, тўғри йўналиши ва таъсирчанлигига эътибор қаратилади.\n1-ўрин учун 150 минг тенге, 2-ўрин 100 минг тенге, 3- ўринга эса 80 минг тенге берилади. Бундан ташқари, танловда муваффақиятли иштирок этган, лекин ўрин олмаган бошқа иштирокчиларга ҳам рағбатлантирувчи мукофотлар бор.\n2021 йил июнь ойида ОАВ байрами арафасида ғолиблар тақдирланади.\nАлоқа учун телефонлар: 8 7758203692, 87715947234, электрон почта shanyrak_turkistan@mail.ru.\nВилоят минтақавий коммуникациялар хизмати, 2021-02-25, 00:09 392


Ҳомиладорликда нималар мумкин эмас — Dilkashradio.com\nАссалому алайкум қадрдонлар. Аёлнинг бахти бу унинг фарзандли бўлганида. Ахир Яратувчимиз бизни махсус бир вазифа туфайли яратганку. Шундай экан ҳомиладорлик, аёл кишига бир қанча ноқулайликлар туғдирса ҳам жуда ёқимли ва хурсандли ҳолат. Ҳомиладорлик оддий давр эмас. Ҳомиладорлик пайтида аввал истеъмол қилишимиз керак бўлган нарсалар энди мумкин эмас. Бундай таъқиқларни кўплаб келтиришимиз мумкин. Ёши катта онахонларимиз, опаларимиз бизга бир қатор мумкин бўлмаган нарсаларни санаб ўтишади. Келинг улардан баъзиларини кўриб чиқамиз. Бу ростдан ҳам шундаймикан?!\nАйтишларича, ҳомиладорлик пайтида сочларни кесиш ва соч турмагини ўзгартириш мумкин эмас экан. Бу тўғрими? Йўқ, баъзида турли иримларга ишониб ҳомиладор аёллар тўққиз ой давомида сочларини кестирмайдилар. Аслида эса сочингизнинг узунлигини кесишни истамасангиз ҳам, соч учларини бир-бир ярим ойда бир марта кесиб туриш керак. Чунки ҳомиладорлик пайтида организм бор кучи билан ишлайди, фойдали моддалар етишмовичлиги сезилади. Бундай ҳолатда айниқса кальций кўпроқ керак бўлади. Кальций ҳомила суякларининг ривожланиши учун жуда зарур модда. Айнан кальцийнинг етишмаслиги сочларнинг қуруқшаб, соч учлари гуллашига сабаб бўлади.\nҲомиладорлик пайтида сочларни химик воситалар билан жингалак қилиш қатъиян маън этилади. Сочларни бўяш ҳам мумкин эмас. Чунки бу воситаларнинг таркибида кимёвий компонентлар мавжуд бўлиб, бош териси орқали она организмига, онадан эса бола организмига ўтади. Бу болада аллергик касалликларни келтириб чиқаради.\nЯна айтишадики, ҳомиладорликда қош териш мумкин эмасмиш. Бунга нима дейсиз? Сиз қошларингизни ёки танангизнинг баъзи жойларидаги тукларни тердиришингиздан ҳеч кимга – онага ҳам болага ҳам зарар етмайди. Шунчаки ўзингизга маъқул бўлган, бир нечта йўл билан қошингизни тердиришингиз ёки тукларни йўқотишингиз мумкин. Қошларни тердиришнинг ҳеч ҳам ёмон томони йўқ. Сиз бу билан ҳар доимгидек гўзал кўринишингизни сақлаб қоласиз. Эпиляциянинг электро ёки фото эпиляция турларидан фойдаланмасликни маслаҳат берамиз.\nАйтишларича, ҳомиладорлик пайтида салонларда тана учун баъзи бир муолажаларни қилдириш мумкин эмас экан. Бу англашилмовчилик. Ҳомиладорлик пайтида тана териси учун махсус муолажалар ҳомиладорлик пайтида жуда фойдали. Бундай муолажалар орқали терининг йиртилиши, чўзилиши ва қуруқлашишининг олди олинади. Танада гормонал ўзгаришлар кетаётгани учун тери ўз эластиклигини йўқотади, терида оқсиллар сезиларли камаяди. Айнан шунинг учун ҳам қорин ва сонларда терининг йиртилиши кузатилади. Ҳомиладорликнинг олтинчи ойигача, салонларда тери учун махсус муолажалар қилиш мумкин. Аммо буни амалда қўллаб кўришдан олдин шифокорингиз билан маслаҳатлашинг.\nҲомиладорлик пайтида аёл юз териси тозаланади, соғлом ва тиниқ кўринишга эга бўлади. Шунинг учун ҳам махсус косметолог муолажаси талаб этилмайди. Бироқ баъзида гормонлар туфайли терида пигмент доғлар пайдо бўлади, тери қуруқлашиши мумкин. Бундай ҳолатда оддий маскалардан фойдаланиш мумкин. Кейинги суҳбатимизни ўтказиб юборманг. Ҳомиладорлик пайтидаги қизиқ саволлардан баҳраманд бўласиз.\nМухтожликларингизни қондиргани учун унга миннатдорчилик билдиринг.


АҚШда муслима аёл ҳижоб учун 85 минг доллар олди\nМуслима аёл одамлар орасида ҳижобсиз қолишга мажбур қилинди, дейлади даъво аризасида.\nБуюк Британияда мусулмонларга қарши терактнинг олди олинди\nМусулмонларга қарши кайфиятдаги неонацистлар Буюк Британия махсус хизматларининг эътиборига тушиб қолди ва оқибатда мусулмонларга қарши терактлар сериясини тайёрлаётган бир нечта ўнг экстремистлар тергов қилина бошланди.\nГолландиялик йигит Исломни қабул қилди ҳамда малазиялик маликага уйланди\nМалайзиянинг энг нуфузли султонларидан бири, Жоҳор вилояти ҳукмдорининг қизи Тунку Тун Амина Султон Иброҳим эрга тегди.\nСурияда бир вақтнинг ўзида 57 келин-куёга никоҳ ўқилди\nШу кунларда Сурияда оммавий никоҳланиш маросими бўлиб ўтди. Идлибда бир вақтнинг ўзида 57 та жуфтликка тўй бўлди.\n600 мингдан зиёд суриялик қочоқлар уйларига қайтдилар\nИжтимоий сўров иштирокчиларининг 25 фоиздан кўпроғи ватанда қолиб кетган мулк туфайли қайтиб келганларини тан олдилар.\nАраблараро урушлар: замонавий дунёда араб мамлакатлари ўртасида бўлиб ўтган бешта йирик қуролли тўқнашув\nФорс кўрфазидаги инқироз шу даражага етдики, Қатар ҳукумати томонидан Саудия Арабистони ва Бирлашган араб амирликларининг талаблари бажарилмаслиги ортидан айрим кузатувчилар бу икки давлатнинг Қатарга қарши ҳарбий босқин бошлаши эҳтимоли ҳақида гапира бошладилар.\nДепрессия – янги аср ўлати\nҚоҳирадаги Азҳар университети тиббиёт факултети илмий ходими Доктор Али Исмоил Абдураҳмон Истишорий\nДепрессия инсондаги узлуксиз изтироблардан келиб чиқади. Бу балоғат ёшидагиларда кўп кузатилиб, аёлларда 20 %, эркакларда 10% учрайди. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти дунёда ярим миллиардга яқин одам ушбу касалликдан азобланаётганини аниқлади. БМТ хабарига кўра, бир йилда 92 миллиондан ортиқ одам ишдан бўшатилгани, ишсизлиги сабабли қийинчиликка дучор бўлади, қаттиқ тушкунликка тушиб қолади. Депрессия касалига учраганларнинг иш ўринларидан ажралишлари сабабли миллиардлаб долларлар зарар кўрилади. Миллий иқтисодга ортиқча сарф-харажатлар ҳамда дори воситаларининг ҳаддан ортиқ ишлатилиши натижасида киримлар сезиларли камаяди. Вафот ва касаллик сабабли даромад тушиши ҳам кузатилади. Инсоннинг ишга яқорсиз бўлиб қолиши ҳамда бир жойда кўп бўш бўлиши вақтида қон босимининг кўтарилиши, қандли диабед ва саратон каби кўплаб касалликлар ортириб олиши исботланди. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг таъкидлашича, 2020 йилга бориб депрессия касаллиги юрак касалликларидан сўнг иккинчи ўринга кўтарилиб олади. Олимлар аниқлашича, инсон ҳаётидаги ички кечинмалар, яъни болаликда ота-онадан бирини йўқотиш, тарбия услуби, болага муомала қилишда онанинг ҳаддан ортиқ қаттиққўллиги каби ортиқча босимлар депрессия касалининг пайдо бўлишига олиб келади. Тадқиқотлар шуни кўрсатдики, бу касалликка чалинганларнинг кўпи ҳиссиётларга қаттиқ берилганлар, яна кўплари организм реаксиясининг кескин сусайиши ва руҳий далда ва чидамлилик ҳамда сабрни йўқотганлардир.\nШу ўринда муҳим савол туғилади. Ҳоп, шундай экан, ушбу касалликдан қандай ҳимояланамиз? Бу саволга жавоб икки қисмни ўз ичига олади. Биринчиси, ҳимоя йўли. Бу юқорида зикр қилинган омиллар билан биргаликда касалликнинг келиб чиқмаслигига уриниш: Соғлом тарбия ва тўғри турмуш тарзини яратиш, оталар ва фарзандлар ўртасидаги алоқаларни мустаҳкамлаш, болаларни мустақил ҳаётга пухта тайёрлаш, жамият орасида жисмоний тарбия муҳитини яратиш ва онгли равишда барчанинг ўз қизиқишлари билан шуғуланишига шароит яратиб бериш, мактабларда махсус давралар ташкил этиш, талабалар ўртасида касалликнинг тарқалиш тезлигидан кучли ҳимоя каби ишлар. Муолажа йўлига эътибор қаратиш. Касални зудлик билан муолажа қилиш учун ёрдам берадиган йўллар айтилади. Касаллик қайталанмаслиги учун олти ойдан кам болмаган муддатда даво муолажалари қатъий олиб борилади. Бу сурункали бўлиб кетмаслиги учун жуда муҳимдир.\nДепрессияга қарши туриш учун батафсил маслаҳатлар:\n1) Бир кунда 30 дақиқа жисмоний машқаларни амалга ошириш. Бу эса хотиржам табиий уйқуга ёрдам беради ва инсон мижозини яхшилайди.\n2) Ижтимоий муносабат ва алоқаларда меъёрни сақлаш. Унда ўзгаларнинг риоясини қилиш муҳим муолажавий фойда ҳисобланади.\n3) Гигиеник тўғри овқатланиш. Хусусан, мевалар, янги узилган кўкат ва сабзавотлар, балиқлар истеъмоли жуда фойдалидир.\n4) Мия фаолиятини яхшиловчи аминокислата таркибига кирувчи фосфорли ёғ истеъмоли.\n5) Маккажўхори ва картошка каби ёғи оз бўлган тинчлантирувчи нарсалар истеъмол қилиш.\n6) Қаҳва, чойни кам ичиш, айниқса, уйқусизлик депрессияси бўлса.\n7) Ёрқин қуёш остида кўпроқ туриш. Қоронғулик ва совуқ депрессия пайдо бўлишида асосий омилдир.\n8) Эҳтиёж пайтида шифокор назоратига бориш ва муолажаларни олишдир.\nМусулмонларнинг хозирги муаммоларида ким айбдор?\n- Зўравонлик ва тажовузлардан энг кўп азоб чекаётганлар бу мусулмонлардир. Иккинчи жаҳон урушидан сўнг дунёдаги барча тажовузларнинг манбаси − мусулмонлардир, деб ҳисоблаш одат тусига кириб қолган. Агар анча-мунча қуролли тўқнашувларни эсласак: чеки кўринмайдиган Фаластинда, Афғонистонда, Балқонда, Кашмирда, Ироқда, Ливияда, Сурияда ва Тоғли Қорабоғда... “Осетия-Ингуш можароси”, “Чечен компанияси” дейсизми... Бу жанговор ҳаракатлар иқтисодий ва сиёсий манфаатлар учун уюштирилган. Барчаси мусулмонларнинг ерларида содир бўлган бўлса-да, ҳеч бир қонли намойишларда мусулмонлар на продюссер, на режиссёр, на сценарийчи бўлган. Аммо асосий қурбонлар – тинч ва беозор мусулмон аҳолиси бўлиб келган.\nXX асрнинг ярмига қарайдиган бўлсак, Ислом дунёсида Ғарбга нисбатан кўпроқ уруш бўлган. Эрон ва Ироқ уруши миллионлаб қурбонларга сабаб бўлди. Ҳозирда бу каби урушлар “ташқи ўйинчилар” томонидан уюштирилмоқда, деган фикрлар кенг тарқалмоқда. Аслида эса ҳолат бундан-да мураккаброқ. Мисол учун, Ливияга НАТО халқаро қонунчиликка қарши равишда аралашди, лекин ҳозир ливияликлар ўзаро уруш қилмоқда. Ироқ ва Сурияни олайлик. Америка бу давлатлар тақдирда ўта салбий рол ўйнади, аммо ҳозирда ироқликлар ва сурияликлар ўзаро уруш қилмоқда.\nҲозирги кунда дин ички ва глобал “ўйинчилар”нинг сиёсий курашининг қуролига айланган. Афсуски, мусулмон дунёси жуда оғир ички муаммоларга тўлиб кетган, уларнинг динга ҳеч қандай алоқаси йўқ. Бу минтақадаги ижтимоий-сиёсий ҳолат билан боғлиқ.\nБу жуда содда қарашдир. Мамлакатнинг ўзаги у ерда яшаб келаётган аҳоли ёки миллат эмас, балки элитадир. Агар Ислом элитаси кучли бўлганида эди, юқорида келтирилган урушлар бўлмас эди. Урушларнинг асосий қисми бу элиталар тимсолидаги сиёсий режимларни сақлаб қолиш учун қилинади.\nИкки нарсани фарқига бориш лозим: элиталар бўлиниши ва ресурслар учун кураш. Сурия мисолида ушбу элиталарнинг ресурслар учун кураши яққол кўриниб турибди. Бу бутун минтақа учун муҳим хисобланган геосиёсий майдондир, унга эгалик қилганлар минтақанинг тақдирини ҳал қилади.\nТашқи “ўйинчилар” мусулмон мамлакатларда йиғилиб қолган қарама-қаршиликлардан фойдаланмоқда. Уларнинг мақсади, маҳаллий аҳолини ночор ва “дунёдаги саҳна ортида”гиларга боғлиқ қилиб қўйиб, ривожланишдан ортда қолдиришдир. Бу кучлар бутун дунё бўйича ўз манфаатларини кўзлаб иш тутмоқда, натижада катта ва кичик мамлакатларни қурбон қилмоқда. Уларнинг даъват қуроли эса – рақибларини ёвуз кўрсатишдир. Бунинг тарихи жуда узун. Бу инсоният пайдо бўлганидан бери давом этмоқда...\nКатта бир муаммо бор: Ислом цивилизацияси умумжаҳон ривожланишидан сезиларли даражада орқада қолган. Гап фақат иқтисодда эмас, балки мусулмонларнинг фикрлашларидадир, бу нафақат ХХ асрда, балки ундан олдин ҳам кузатилган. Сўнги юз йилликларда аста-секин деградация бошланган. Бунга сабаблар кўп, аммо асосий сабаблардан бири бу XVII-XVIII асрларда ягона Ислом дунёси элитаси йўқ бўлиб кетишидир.\nБу асосий сабаб бўлган. Ислом дунёсининг мамлакатларга, миллатларга, халқлар ва қабилаларга бўлиниши элитанинг бўлиниб кетиши юзасидандир. Элиталар ўзларининг “миллий чегараларида” қолиб кетганлар. Уларнинг “сифат” даражалари кескин тушиб кетган. Мусулмон давлатлар элиталари Ислом динининг қадриятларига таянмай қўйганлар. Бу, ўз навбатида, ХХ асрда ўзининг “қонли меваси”ни берди.\nДунё бўйлаб глобал рақобат кучайиб, бўлинишга вақт келганида Ислом дунёси энг заиф бўғин бўлиб қолди. Шунинг учун ҳам мусулмонлар ўзаро тўқнашган, улар душман бўлганлари учун эмас, балки мусулмон элиталари бир-бири билан тўқнашгани учундир. Бу муаммо ҳозирги кунда ҳам мавжуд. Ҳозирда Туркия, Эрон, Покистон элитаси мавжуд, аммо ягона Ислом элитаси ҳақида сўз бўлиши ҳам мумкин эмас.\nМисол учун, Ғарб элитаси бор. Британия, Германия ва Америка элитасидан ташқари ягона Ғарб элитаси мавжуд. У етарли даражада интеграллашган ва ўз манфаатларига эга. Хитой глобал элитаси ҳам мавжуд. Лекин Ислом элитаси йўқ.\nГлобал Ислом элитасининг йўқлигига Қуръон қадриятларидан четлашиш асосий сабабдир. Оқибатда минтақавий элиталарнинг манфаатлари омма манфаатларидан устун бўлиб қолган. Умумисломий элита йўқ бўлиб кетишига қабилалар ва табақалар шахсий манфаатларини кўзлаб, Ислом динида кўрсатилган инсон манфаатларини иккинчи даражага суриб қўйганларидир.\nАммо ҳар бир динда ижтимоий ва диний қадриятлар ўртасида қаршилик борлигини ҳам ҳисобга олиш лозим. Ислом дунёси инсоният ичида илғор бўлган бир пайтда улар ўртасида мувозанат мавжуд бўлган, кейинчалик эса ижтимоий манфаатлар устун кела бошлади. Элитанинг вазифаси ушбу мувозанатни сақлаб қолиш эди, афсус ундай бўлмади.\nИслом динининг асосий тамойили бу – ўз ичига ижтимоий ва метафизик ҳолатларни қамраб олувчи адолатдир. Адолат тамойили ҳам вақт ўтган сари ўзгара бошлади. Жамият закот шакллари ва хайрия институтлари ривожланаётганини ўзи етарли деб ҳисоблай бошлади ва бу адолатдан деб тан олинган эди. Аслида адолат тушунчаси жуда кенг бўлиб, пайғамбар Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам Ислом динини мерос қилиб қолдирганларидан сўнг уч юз-тўрт юз йил ичида сақланиб қолган холос.\nУндан ташқари таълим даражаси ҳам кескин тушиб кетган. Бу XI– XII асрларда ўзаро чамбарчас боғлиқ бўлган таълим тизими ва дин ажралиши натижасида юзага келган. Кейинчалик дин ўзича, илм-фан ўз ўзича ривожлана бошлади.\nБу ҳолат айниқса, турклар Константинополни фатҳ қилганларида Византия элитасининг асосий қисми Исломга кириб келганида авжига олди. Улар янги халифаликнинг муҳим қисмига айланди. Бир неча юз йил давомида Византия империясининг мақсади Ғарбга қаршилик билдираолиш бўлган, натижада дунёвий қонунлар диний қонунлардан устун турувчи таълим тизими юзага келди.\nУшбу вазият адолат тушунчаси ўзгариб кетганлиги билан биргаликда ижтимоий табақаланиш Ислом цивилизациясини мутлақо четга суриб қўйишига олиб келди. Биринчи ўринга бойлик, шахсий ва қабилалар мол-мулкини кўпайтириш мусулмонлар ҳаётида авжига олганида барчаси барбод бўлди.\nИслом билан боғлиқ можаролар, жумладан, мусулмон дунёсида, мусулмонлар ва бошқалар билан можаролар бўлган, яна бўлади, деган ҳақиқатни айтиш керак. Бундан қандайдир фожеа ҳам ясаш керак эмас. Бу одат бўлиб қолган.\nХозирда Ислом – энг сиёсийлаштирилган дин. Ислом дунёси заифлик компексини бошидан кечирмоқда. Ислом − энг мукаммал дин, аммо иқтисодий мусобақа бутунлай бой берилди, умуман олганда, сиёсий мусобақа ҳам?!\nМусулмонлар бор куч-ғайратлари билан ўзларига ўзлари ёмонлик қилишмоқда. Бу ерда икки маданият можароси мавжуд деб ҳисоблаш ноўрин. Чунки бу табиийдир. У ҳар доим бўлган. Ҳозир эса авжига чиққан. Ҳар бир маданият ўзини устунлигини исботламоқчи бўлади ва ҳар бирида бунга асослар бор.\nҲамма Исломга зарар келтириш билан овора деб ўйлаш керак эмас. Мусулмонларнинг ўзлари буни ўта “моҳироналик” билан бажаришяпти. Ўзини камситилгандек ҳис қилиш ҳам керак эмас. Ислом – бу улуғ дин, буюк маданият. Фақатгина ҳақиқатни гапириш керак ва холисона ҳаракат қилиш керак.\nТерактларда дин заррача ҳам рол ўйнамайди...\nТеррорчи сўзини эшитганингизда кимни тасаввур қиласиз? Яқин Шарқ мамлакатларидан келган соқолли мусулмон муҳожирними? Ёки қочқинними?\nЎзбекистонда охирги бир йил ичида қилинган ислоҳотлар\n23.07.2017. Туркия\_ Марказий Осиё мусулмонлари таълим ва тадқиқот маркази.\nЎзбекистон янги ҳукумати томонидан охирги бир йил, яъни жорий йил ичида жуда хайрли ҳамда халқона ишлар амалга оширилмоқда.\nХусусан, исломий ва илмий соҳаларда қилинган ўзгаришлар бутун мусулмон оламини севинтирди. Ушбу хайрли ишларга қисқача тўхталадиган бўлсак, шундай тартиблашимиз мумкин:\n1. Ислом Илмий Марказлари:\nЯнги Президент Шавкат Мирзиёев “Имом Термизий номли Халқаро Илмий Тадқиқот Маркази” қурилиши учун Фармон қабул қилди. Бунга кўра ҳар бир вилоятда илмий марказлар ташкил этилади ва ушбу марказларда диний мутахассислар тайёрланади.\n2. Ислом Маданияти Маркази\nЯна бир янги Фармонга кўра Тошкентда Ислом Маданияти Маркази қурилади.Тарихий меросни қадрлаш.\nЯнги ҳукумат жаҳон бўйлаб Ўзбекистон тарихига тегишли илмий ишларни, ёхуд ўтмишда яшаб ўтган аждодларининг илмий асарларини тўплаш орқали ўзбек халқи меросига эга бўлишни мақсад қилган янги бир лойиҳа бошлади.\n4. Мадраса ва Тошкент ислом институтида таълим олувчи талабалар сони уч каррага кўпаядиган бўлди.\n5. «Иккинчи жаҳон уруши қатнашчиларини рағбатлантириш тўғрисида»ги Фармонига Иккинчи жаҳон уруши қатнашчилари Президент томонидан ажратилган маблағлар ҳисобидан ҳаж зиёратига юборилади.\nЎзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев “Иккинчи Жаҳон уруши қатнашчиларини рағбатлантириш” тўғрисида имзолаган Фармонга биноан ҳажга боролмаган ёки бориш имкони бўлмаган Иккинчи Жаҳон уруши қатнашчилари Республика Президенти тарафидан ажратилган моддий маблағ ҳисобига ҳажга юбориладилар. Бунга кўра ҳаж зиёратини бажаришни истайдиганларнинг рўйхатлари тузилиб, тиббий кўрикдан ўтказилдилар. Айни кунларда 73 нафар Иккинчи жаҳон уруши қатнашчиcи ҳаж сафарига бориш тараддудини кўрмоқда. Ўзбекистон ҳукумати Саудия Арабистонидан Ўзбекистон фуқаролари учун ҳаж ва умра зиёратига борувчилар сонини оширини сўраган.\nЯнги ҳукуматининг бундан ташқари иқтисодий, ижтимоий ҳамда дипломатик соҳалардаги ислоҳотлари ҳам таҳсинга лойиқдир. Қўшни давлатлар билан бўлган муносабатлар Мирзиёевнинг саъй-ҳаракатлари билан ижобий томонга бурилмоқда.\nҚозоғистон, Қирғизистон, Тожикистон давлатлари билан йўлга қўйилган ижобий муносабатлар ҳамда иқтисодий ҳамкорлик ушбу ўлкада тинчлик ва тараққиётга йўл очиши шубҳасиз!\nМамер Академик аъзоси